Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 427/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komisja Lekarska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105 par 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Andrzej Góraj, Protokolant specjalista Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Centralna Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (dalej jako Centralna Komisja Lekarska MSW) decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt k.p.a. z zw. z art. 4 ustawy z dnia 18 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. 2014 r., poz. 1822), utrzymała w mocy decyzję [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w O. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] umarzającą w całości postępowanie w sprawie "ustalenia związku choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby".

Jak wynika z akt sprawy, K. P. w dniu [...] listopada 2015 r. został skierowany przez Komendanta Powiatowego Policji w L. do Komisji I instancji celem oceny skutków zdarzenia mającego miejsce w dniu [...] listopada 2014 r. w czasie wykonywania czynności służbowych. Zdarzenie to spowodowało m.in. zwolnienie lekarskie w związku z koniecznością hospitalizacji funkcjonariusza. Powodem umorzenia postępowania było ustalenie, że owego zdarzenia nie zakwalifikowano jako wypadek (protokół powypadkowy nr [...]). Brak urazu i nieuznanie zdarzenia za wypadek, zdaniem organu, czyniło postępowanie bezprzedmiotowym, dlatego je umorzono na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Stanowisko to, w wyniku rozpoznania odwołania K. P., podzieliła Centralna Komisja Lekarska w powołanej na wstępie decyzji. Komisja II instancji podkreśliła, iż u strony nie stwierdzono choroby, czy też wypadku wywołanego zdarzeniem z dnia [...] listopada 2014 r. kiedy to funkcjonariusz był hospitalizowany profilaktycznie w celu ustalenia, czy doszło do zakażenia wirusem HIV od osoby z którą policjant miał bezpośredni kontakt w czasie interwencji służbowej. Nie było więc przedmiotu sprawy (wypadku), w której komisja lekarska mogła by orzekać, bowiem zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 18 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, komisje te orzekają m.in. o ustaleniu uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy służb wskazanych w pkt 1. Innymi słowy, skoro funkcjonariusz nie zachorował to nie powinien być skierowany na komisję lekarską i orzekany o zawiązku choroby z warunkami służby.

Skargę na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, K. P., domagając się jej uchylenia.

Pełnomocnik strony zarzucił kwestionowanej decyzji jej wydanie z naruszeniem prawa materialnego: 1) art. 1 pkt 4 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, poprzez jego niezastosowanie w wyniku błędnego przyjęcia, iż brak uznania zdarzenia z dnia [...] listopada 2014 r. przez komisję wypadkowa za wypadek pozostający w związku ze służbą uniemożliwia wydanie orzeczenia o związku choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby; 2) art. 4 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą, poprzez jego niezastosowanie w wyniku błędnego przyjęcia, iż u skarżącego nie można potwierdzić istnienia choroby, która byłaby następstwem kontaktu orzekanego z krwią zatrzymanego, albowiem nie doszło do przerwania ciągłości skóry skarżącego.

Ponadto podniósł zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zgromadzenia i ocenienia materiału dowodowego z uwzględnieniem słusznego interesu strony.

Z tych względów strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na rzecz strony kosztów postępowania wg. norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi jej autor wyjaśnił, iż podczas interwencji w dniu [...] listopada 2014 r. w czasie pełnienia służby doszło do bezpośredniego kontaktu skóry rąk skarżącego z krwią osoby podejrzanej o nosicielstwo wirusa HIV i będącej nosicielem wirusa HCV. Skarżący w okresie [...] - [...] listopada 2014 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim, był też poddany obserwacji i profilaktyce polegającej na przyjmowaniu leków antywirusowych. Zdaniem strony skarżącej zwolnienie lekarskie spowodowane przyczyną (schorzeniem) mającą związek z wykonywaną służbą winno być podstawą do wypłacenia 100 % uposażenia za ten okres.

Pełnomocnik strony podkreślił, iż nie domaga się roszczeń odszkodowawczych, a jedynie stwierdzenia, że czasowa niezdolność z powodu choroby pozostaje w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Takie zaś orzeczenie pozwoliłoby mu zachować 100% uposażenia w zawiązku z przebywaniem na zwolnieniu lekarskim. Zdaniem strony skarżącej, literalne brzmienie art. 1 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy wskazuje, iż komisja lekarska orzeka nie tylko w sytuacji, w której zdarzenie zostało uznane za wypadek pozostający w związku ze służbą, ale także w innych sytuacjach, też w celu ustalenia związku choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.

W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja Lekarska MSW wniosła o jej odrzucenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] września 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1157/17 odrzucił skargę K. P. wniesioną na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej MSW z dnia [...] czerwca 2017 r. Sąd uznał bowiem, iż kontrola orzeczeń (decyzji) komisji lekarskich wydawanych w sprawach ustalania związku choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby nie należy do kognicji sadów administracyjnych.

W wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej K. P., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 247/18 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd II instancji wskazał, iż tryb postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych określa ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822). Z przepisów tej ustawy wynika, że komisje lekarskie podległe Ministrowi Spraw Wewnętrznych oceniają na podstawie badań zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia służby, a także m.in. orzekają również o tym, czy niezdolność do służby z powodu choroby pozostaje w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Komisje lekarskie są więc właściwe w zakresie badań medycznych oraz wydawania orzeczeń o stanie zdrowia i stopniu zdolności do służby, jak również i stopniu uszczerbku na zdrowiu, związku schorzeń i ułomności ze służbą. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami judykatury, orzeczenia komisji lekarskich MSW można podzielić na dwie odrębne grupy. Pierwsza z nich jest związana z ustalaniem przez komisję zdolności do służby. Oceniany jest stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do niej, dalszego jej pełnienia czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby, przeniesienia funkcjonariusza na inne stanowisko służbowe, czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia te stanowią zatem podstawę do wydania przez właściwe organy decyzji administracyjnej, na mocy której osoba jest przyjmowana do służby, przeniesiona na inne stanowisko służbowe, czy też z niej zwalniana. Na kanwie tychże, w praktyce Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że komisje lekarskie działające w sprawach funkcjonariuszy, czy też kandydatów do służb mundurowych, są organami administracji publicznej i swe rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, nazwanych orzeczeniami. Orzeczenia te podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego (p. wyroki: z dnia [...] maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2978/13, i z dnia [...] listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 354/09, publ. CBOSA, oraz postanowienie z dnia [...] listopada 2000 r. sygn. akt OSA 1/00, publ. ONSA 2001/2/47). Drugą natomiast grupę orzeczeń wydawanych przez omawiane komisje stanowią orzeczenia, które ustalają schorzenia funkcjonariusza oraz ich związek ze służbą do celów m.in. odszkodowawczych lub rentowych, albo zaopatrzenia emerytalnego, przysługujących na podstawie innych ustaw, niż ustawa o Policji. Orzeczenia z tej grupy zasadniczo poddawane są kontroli sądów powszechnych w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach rentowych, emerytalnych, czy odszkodowawczych. Orzeczenia te mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, stanowiąc jedną z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do właściwości sądu administracyjnego (p. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia [...] kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 93/10, z dnia [...] maja 2008 r. sygn. akt II OSK 667/08, z dnia [...] lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 220/10, publ. CBOSA, uchwała Sądu Najwyższego z dnia [...] października 1999 r. sygn. akt III ZP 9/99, publ. OSNAPiUS z 2000 r., Nr 5, poz. 167, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. akt OPS 8/97, postanowienia tego Sądu: z dnia [...] listopada 2000 r. sygn. akt OSA 1/00, publ. ONSA z 2001 r., Nr 2, poz. 47, oraz z dnia [...] lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 251/13, publ. CBOSA). Powyższe prowadzi zatem do wniosku, że od ostatecznych orzeczeń komisji lekarskich w zakresie dotyczącym oceny zdolności do służby, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Natomiast od orzeczeń komisji lekarskich, o których mowa wyżej, ale w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia policjanta i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, w tym rentowych, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż jednakże w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z rozstrzygnięciem merytorycznym w sprawie orzeczenia ustalającego schorzenie danej osoby, jego związku ze służbą i stopniem inwalidztwa m.in. dla celów emerytalno-rentowych, a z rozstrzygnięciem procesowym – umorzeniem postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Nie sposób w tej sytuacji uznać, aby tego typu orzeczenie, wydane przez organ administracji, jakim niewątpliwie jest Komisja Lekarska MSW, podlegało kognicji sądu powszechnego. Należy bowiem odróżnić charakter merytoryczny od procesowego decyzji i związanym z tym trybem zaskarżenia. Przyjęcie wersji Sądu I instancji pozbawiałoby stronę prawa do sądu – kontroli zasadności umorzenia postępowania. Jest to tym bardziej istotne, że tego rodzaju decyzja kończy postępowanie niekorzystnym rozstrzygnięciem, nadto że istnieją wątpliwości co do stosowania przez organ przepisów k.p.a. (p. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1994/16, CBOSA), a przepisy cytowanej ustawy nie przewidują umorzenia postępowania. Poza tym – jakkolwiek ubocznie tylko – Sąd II instancji wskazał, iż należy mieć na uwadze tło żądania, a to skierowanie do komisji przez właściwy organ, z jednej strony. Chociaż z drugiej wydaje się, że dochodzenie wyrównania z powodu obniżenia uposażenia w wyniku zwolnienia lekarskiego mogłoby nastąpić w innym trybie i zostać ocenione przez właściwy organ.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż postanowienie odrzucające skargę w niniejszej sprawie jest przedwczesne, gdyż jego argumentacja jest niepogłębiona. Rzeczą Sądu Wojewódzkiego powinna być ponowna analiza przedstawionej powyższej kwestii i rozważenie, czy rozstrzygnięcie Centralnej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych o charakterze procesowym podlega kognicji sądów administracyjnych, a w dalszej kolejności ewentualna merytoryczna ocena poprawności tego rozstrzygnięcia.

Rozpoznając ponownie sprawę ze skargi K. P. na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej MSW z dnia [...] czerwca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Mając na względzie powyższe ustalenia i wywody Naczelnego Sądu Administracyjnego należy jednoznacznie stwierdzić, że komisje lekarskie, działające m.in. w sprawach funkcjonariuszy Policji, są organami administracji publicznej i swoje rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych nazywanych orzeczeniami.

Orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie zasadnicze grupy. Pierwsza z nich obejmuje kwestie zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby, jak i samej zdolności do służby i podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Natomiast druga grupa orzeczeń to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa dla celów m.in. emerytalno-rentowych. Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych.

Decyzja administracyjna o umorzeniu postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jako rozstrzygniecie stricte procesowe, nie może zostać zakwalifikowana do żadnej z powyższych kategorii. Biorąc jednak pod uwagę, iż niewątpliwie komisje lekarskie MSW są organami administracji publicznej, a art. 1 pkt 1 k.p.a. stanowi, iż kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco, należy przyjąć, iż w sprawach, w których komisja lekarska MSW nie wydaje orzeczenia merytorycznego, jest władna wydać decyzję administracyjną w oparciu o przepisy tego kodeksu. Tym bardziej, że zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a., do wszczęcia postępowania na żądanie strony dochodzi wskutek doręczenia żądania organowi administracji. Zaś w świetle art. 4 ustawy z dnia 18 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822 ze zm.), w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 oraz z 2014 r. poz. 183 i 1195). W realiach niniejszej sprawy Komendant Powiatowy Policji w L. skierowaniem z dnia [...] listopada 2015 r. wniesionym do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w O. wszczął postępowanie przed tym organem. Skoro przedmiotowe skierowanie nie mogło zostać załatwione wydaniem jednego z orzeczeń merytorycznych, o których mowa powyżej, to co do zasady należy przyjąć, iż właściwą formą procesową zakończenia już wszczętego postępowania będzie wydanie decyzji na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Powyższe stanowisko zdaje się potwierdzać także wyrok NSA z dnia 1 stycznia 2016 r. sygn. akt I OSK 628/15 (publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdzono, iż: "... według art. 1 pkt 1 K.p.a., Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Przyjąć należy, iż nie ma przeszkód do stosowania w postępowaniu kończącym się wydaniem orzeczenia, o którym mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o Policji, przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jedynie w zakresie, w jakim przepisy szczególne, wydanego na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego rozporządzenia, nie stanowią inaczej".

Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy, mając na względzie rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w postanowieniu z dnia [...] lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 247/18, jak też konstytucyjną gwarancję rozpatrzenia sprawy przez niezawisły sąd (art. 45 § 1 Konstytucji RP) należy się opowiedzieć za dopuszczalnością skargi na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje bowiem orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne – art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).

Przechodząc do oceny zasadności wydania w niniejszej sprawie decyzji umarzającej postępowanie z uwagi na bezprzedmiotowość tego postępowania należy wskazać, iż zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych panuje zgodny pogląd, iż decyzja umarzająca postępowanie nie rozstrzyga o istocie sprawy, wywiera natomiast skutek procesowy w postaci zakończenia sprawy w danej instancji. Istotą umorzenia postępowania jest jego przerwanie, uchylenie wszystkich dokonanych w nim czynności oraz orzeczenie o dalszym jego nieprowadzeniu (W. Chrościelewski, Glosa do wyroku NSA z dnia [...] listopada 1995 r. sygn. akt SA/Kr 95/95, publik. "Palestra" 1997 r., z 3-4, s. 256). Na gruncie art. 105 § 1 k.p.a. z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia, gdy postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek strony lub z urzędu, już się toczy, lecz brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do istoty. W doktrynie przyjmuje się, iż postępowanie staje się bezprzedmiotowe w przypadku śmierci strony, gdy sprawa dotyczy praw i obowiązków niedziedzicznych i nieprzechodzących na następców prawnych, albo w toku postępowania okaże się, że osoba, której żądanie spowodowało wszczęcie postępowania nie legitymuje się interesem prawnym; gdy decyzja będąca przedmiotem postępowania odwoławczego prowadzonego w trybie nadzoru wygasła; gdy w toku postępowania przestanie istnieć przedmiot sprawy, jeżeli sprawa nie podlega rozstrzygnięciu w drodze decyzji, a postępowanie zostało wszczęte na żądanie strony; w przypadku braku w obowiązującym systemie prawnym przepisu umożliwiającego stronie przyznanie żądanego uprawnienia; jeżeli w dniu podejmowania rozstrzygnięcia nie obowiązują już przepisy o załatwieniu sprawy w drodze decyzji administracyjnej.

W analizowanym przypadku mamy do czynienia z sytuacją, gdy sprawa nie podlega rozstrzygnięciu w drodze decyzji (orzeczenia komisji lekarskiej), a postępowanie zostało wszczęte na żądanie strony. Innymi słowy z przepisu prawa materialnego nie można wywieść podstaw dla komisji lekarskiej do załatwienia sprawy z wniosku (skierowania) Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia [...] listopada 2015 r. (w którego treści nie wskazano celu badania) w formie orzeczenia.

Przepis art. 1 ust. 1 pkt 1 – 11 ustawy z dnia 18 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822 ze zm.) stanowi, iż ustawa określa zasady działania komisji lekarskich oraz zasady i tryb orzekania przez te komisje w sprawach: 1) ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydatów do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Ochrony Państwa, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym i Służbie Więziennej; 2) oceny stanu zdrowia funkcjonariuszy służb wskazanych w pkt 1 oraz ustalenia ich zdolności fizycznej i psychicznej do służby; 3) ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy służb wskazanych w pkt 1 doznanego wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby, zwanego dalej "wypadkiem", lub choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby, a także związku śmierci funkcjonariusza z wypadkiem lub chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby; 4) ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu osób niebędących funkcjonariuszami Policji, Straży Granicznej, Służby Celno-Skarbowej, Państwowej Straży Pożarnej lub Centralnego Biura Antykorupcyjnego, które w czasie korzystania lub w związku z korzystaniem przez te służby z ich pomocy poniosły uszczerbek na zdrowiu, oraz związku tego stopnia uszczerbku z tym zdarzeniem albo związku śmierci z tym zdarzeniem; 5) ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu strażaków jednostek ochrony przeciwpożarowej w rozumieniu art. 16a ust. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2009 r. Nr 178, poz. 1380, z późn. zm.) oraz członków ochotniczej straży pożarnej, którzy doznali uszczerbku na zdrowiu w związku z udziałem w działaniach ratowniczych lub ćwiczeniach; 6) uznania funkcjonariuszy służb wskazanych w pkt 1, funkcjonariuszy zwolnionych z tych służb za inwalidów lub uznania ich za niezdolnych do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą albo ustalenia związku albo braku związku śmierci ze służbą funkcjonariuszy i funkcjonariuszy zwolnionych ze służby; 7) ustalenia zdolności do pracy funkcjonariuszy służb, o których mowa w pkt 1, zwolnionych ze służby, w celu określenia grupy inwalidzkiej; 8) potrzeby udzielenia urlopu zdrowotnego funkcjonariuszowi Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej; 9) kontroli prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby lub prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego przez funkcjonariuszy służb, o których mowa w pkt 1.

W świetle art. 12 tej ustawy, komisja lekarska w szczególności: 1) stwierdza, czy nastąpiło stałe lub długotrwałe naruszenie sprawności organizmu, oraz ustala datę powstania inwalidztwa; 2) określa grupę inwalidzką, do której funkcjonariusz zostaje zaliczony; 3) ustala, czy istnieje konieczność stałej opieki osoby drugiej przy wykonywaniu podstawowych czynności życiowych; 4) ustala, czy inwalidztwo powstało wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby lub choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby; 5) ustala, czy inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą; 6) ustala, czy istnieje związek śmierci ze służbą; 7) stwierdza, czy istnieje zdolność do pracy; 8) ustala wskazania i przeciwwskazania dotyczące zatrudnienia funkcjonariusza niezdolnego do służby; 9) ustala termin badania kontrolnego.

W ocenie Sądu, kompetencje komisji lekarskiej do ustalania, czy inwalidztwo powstało wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby lub choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby (art. 12 pkt 4); czy ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy doznanego wskutek wypadku, czy choroby (art. 1 pkt 4), występują tylko wtedy, gdy zaistniał wypadek lub powstała choroba w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu (Dz. u. z 2014 r., poz. 1898). Natomiast powołana ustawa nie przewiduje orzekania przez komisję lekarską w przedmiocie ustalenia związku hospitalizowania profilaktycznego funkcjonariusza ze szczególnymi warunkami lub właściwościami.

Innymi słowy, w świetle postanowień powołanej ustawy komisje lekarskie MSW w procesie orzeczniczym nie dokonują kwalifikacji zwolnień lekarskich pod kątem płatności 80 %, czy 100% uposażenie za czas zwolnienia lekarskiego (art. 121b ust. 5 pkt ustawy o Policji - jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym policjant jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby zachowuje on prawo do 100% uposażenia). Są one jedynie uprawnione do kontroli prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby lub prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego przez funkcjonariuszy służb (art. 1 ust. 1 pkt 11 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych) i to w formach określonych art. 13 tej ustawy. Kontrola prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby polega na sprawdzeniu prawidłowości ustalenia okresu zwolnienia od zajęć służbowych z powodu przebywania na zwolnieniu lekarskim przez funkcjonariusza Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Ochrony Państwa, Centralnego Biura Antykorupcyjnego i Służby Więziennej (ust. 1). Kontrolę, o której mowa w ust. 1, komisja lekarska przeprowadza z urzędu albo na wniosek przełożonego funkcjonariusza właściwego w sprawach osobowych. Komisja lekarska informuje przełożonego funkcjonariusza o wyniku kontroli (ust. 2). Komisja lekarska w toku kontroli może przeprowadzić badanie lekarskie funkcjonariusza w wyznaczonym miejscu lub w miejscu jego pobytu (ust. 3). W przypadku ustalenia wcześniejszej daty ustania przyczyny będącej podstawą zwolnienia od zajęć służbowych niż orzeczona w zaświadczeniu lekarskim zaświadczenie to traci ważność za okres od tej daty, jednak nie wcześniej niż od dnia badania lekarskiego przeprowadzonego przez komisję lekarską (ust. 4). W przypadku gdy funkcjonariusz służby wskazanej w ust. 1 nie podda się badaniom lekarskim lub uniemożliwia ich przeprowadzenie lub nie dostarcza wyników badań lekarskich mimo wezwania komisji lekarskiej, zaświadczenie lekarskie traci ważność od dnia następującego po terminie wskazanym w wezwaniu (ust. 5). W przypadku, o którym mowa w: 1) ust. 4 - komisja lekarska orzeka o zdolności funkcjonariusza do służby; 2) ust. 5 - komisja lekarska wydaje orzeczenie, które jest traktowane na równi z orzeczeniem o zdolności funkcjonariusza do służby. Komisja lekarska o wydanym orzeczeniu informuje lekarza wystawiającego zaświadczenie lekarskie, funkcjonariusza oraz jego przełożonego właściwego w sprawach osobowych (ust. 7).

Z powyższego wynika, iż obwiązujące przepisy prawne nie stwarzają komisjom lekarskim MSW podstaw do orzekania o związku hospitalizowania profilaktycznego funkcjonariusza i niezdolności z tego powodu do pełnienia służby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Z tej przyczyny umorzenie postępowania orzeczniczego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. należy uznać za zgodne z prawe.

W ocenie Sądu, żądanie skarżącego o wyrównanie uposażenia do 100% za czas hospitalizacji profilaktycznej powinno być dochodzone odrębnie od postępowania orzeczniczego komisji lekarskich MSW. Na tę kwestię zwrócił też uwagę Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając, że dochodzenie wyrównania z powodu obniżenia uposażenia w wyniku zwolnienia lekarskiego mogłoby nastąpić w innym trybie i zostać ocenione przez właściwy organ. Ten kierunek dochodzenia swych praw przez funkcjonariusza wydaje zasadny jeśli się zważy, iż naliczenie i wypłata wyrównania uposażenia może nastąpić w formie materialno-technicznej, lecz odmowa dokonania czynności materialno-technicznej powinna być dokonana w drodze decyzji, albowiem jest to negatywne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, o której załatwienie wnosi strona mająca w tym interes prawny (tak też NSA w wyroku z dnia [...] maja 2009 r. sygn. akt I OSK 761/08; w postanowieniu dnia [...] maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2912/13 – publik. j.w.). Zarówno we wcześniejszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i w aktualnych orzeczeniach sądów administracyjnych obu instancji, dopuszcza się w określonych sprawach administracyjnych, aby pozytywne załatwienie sprawy nastąpiło poprzez podjęcie czynności materialno-technicznej, jednak odmowa dokonania takiej czynności winna być dokonana w drodze decyzji (postanowienie NSA z dnia [...] maja 2015 r., sygn. I OSK 2912/13, CBOSA, i tam przywołane dalsze orzeczenia sądów administracyjnych).

Na marginesie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 41 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2018 r., poz.151) stanowi, iż profilaktyczne leczenie poekspozycyjne ze styczności z ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV), do której doszło w wyniku wypadku w trakcie wykonywania czynności zawodowych, jest finansowane przez pracodawcę albo zlecającego prace. Biorąc pod uwagę, iż skarżący został poddany hospitalizacji w związku ze zdarzeniem w służbie, które spowodowało opisane wyżej konsekwencje, na organie Policji - jako pracodawcy - powinien spocząć ciężar poniesienia kosztów związanych z tym zdarzeniem. Zatem organ Policji mając na względzie powyższy przepis i regulacje policyjnej pragmatyki zawodowej powinien rozważyć możliwość wypłaty 100% uposażenia za okres nieobecności funkcjonariusza w służbie spowodowany profilaktycznym leczeniem ekspozycyjnym.

Reasumując należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie Centralna Komisja Lekarska MSW wydała zgodną z prawem decyzję, która w sposób dostatecznie wyczerpujący uzasadnia motywy podjętego rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.