Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2014/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 72 ust. 2
journal: Dz.U. 2010 nr 90 poz 593
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie WSA Danuta Kania Anna Mierzejewska Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uposażenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. odmawiającą przyznania i zapłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej [...] M. B. za okres od 1 października 2010 r. do 31 sierpnia 2011 r. i:

1. odmówił przyznania [...] M. B. uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, przewidzianego w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 czerwca 2011 r.;

2. umorzył postępowanie w zakresie przyznania [...] M. B. uposażenia, o którym mowa w pkt 1, za lipiec i sierpień 2011 r.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

[...] M. B. pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym Zastępcy Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w K. Uchwałą Krajowej Rady Sądownictwa Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. [...] M. B. został z dniem 2 lipca 2010 r. przeniesiony w stan spoczynku, w związku z likwidacją Wojskowego Sądu Garnizonowego w K.

W dniu 4 października 2010 r. oraz w dniu 8 października 2010 r. [...] M. B. skierował dwa wystąpienia do Ministra Obrony Narodowej. W pierwszym z nich zwrócił się m. in. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego jego prawo do uposażenia z tytułu pełnienia służby wojskowej, w wysokości otrzymywanej na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. W kolejnym wniosku, zażądał wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za październik 2010 r., a w przypadku odmowy wykonania tej czynności technicznej – o wydanie decyzji administracyjnej o odmowie przyznania żądanego uposażenia. W uzasadnieniu tego wniosku wskazał, że pomimo przeniesienia w stan spoczynku nie został zwolniony z zawodowej służby wojskowej i nadal pełni zawodową służbę wojskową. Pozostawanie w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej skutkuje – zdaniem wnioskodawcy – obowiązkiem wypłaty uposażenia z tego tytułu. Organ wojskowy zaprzestał wypłaty tego uposażenia od dnia 1 października 2010 r. [...] M. B. wskazał, że wstrzymanie wypłaty uposażenia nie może nastąpić w wyniku działań faktycznych, lecz wymaga wydania decyzji administracyjnej wstrzymującej wypłatę tego uposażenia.

Wniosek ten został przekazany do rozpatrzenia Prezesowi Wojskowego Sądu Okręgowego w W., gdyż temu podmiotowi był podporządkowany organizacyjnie Wojskowy Sąd Garnizonowy w K. Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. pismem Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. zwrócił się do [...] M. B. o doprecyzowanie żądań zawartych w jego pismach z dnia 4 i 8 października 2010 r.

W odpowiedzi na to wezwanie, [...] M. B. w piśmie z dnia 23 marca 2011 r. oświadczył, że domaga się zapłaty (przyznania) należnego mu uposażenia żołnierza zawodowego za okres od dnia 1 listopada 2010 r. do dnia 20 lutego 2011 r. oraz od dnia 21 lutego 2011 r. od dnia 31 sierpnia 2011 r.

Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. w dniu [...] kwietnia 2011 r. wydał decyzję Nr [...], którą odmówił M. B. przyznania i zapłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres od dnia 1 października 2010 r. do dnia 31 sierpnia 2011 r.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż pomimo, że M. B. został przeniesiony w stan spoczynku to nadal pozostaje w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej. Jednakże, w ocenie organu pierwszej instancji, otrzymanie uposażenia należnego sędziemu w stanie spoczynku powoduje wstrzymanie wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia służby wojskowej. W myśl bowiem art. 70 § 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676 z późn. zm.), sędzia sądu wojskowego otrzymuje uposażenie zasadnicze, w wysokości przewidzianej w art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz dodatki przewidziane w art. 80 tej ustawy. Z kolei sędzia sądu wojskowego przeniesiony w stan spoczynku - otrzymuje, na podstawie art. 70 § 1 cyt. ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych w zw. z art. 100 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 z późn. zm.) – uposażenie spoczynkowe.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. B. zarzucił organowi I instancji naruszenie: art. 71 ust. 1, art. 76 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 89 ust. 1 i ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych – polegające na całkowitym pominięciu w zaskarżonej decyzji tych przepisów określających jednoznacznie prawo żołnierza zawodowego w okresie pełnienia zawodowej służby wojskowej do otrzymywania uposażenia z tego tytułu; art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych – polegające na przyjęciu wbrew treści tego przepisu, iż uposażenie pobierane przez skarżącego z innego tytułu niż pełnienie zawodowej służby wojskowej pozwala na zaniechanie wypłaty uposażenia z tytułu służby wojskowej; art. 100 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1 oraz art. 36a § 1ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych – polegające na przyjęciu wbrew treści tych przepisów, iż określają one uposażenie żołnierza będącego sędzią wojskowym lub żołnierza – sędziego w stanie spoczynku, podczas gdy przepisy te nie odnoszą się do żołnierzy, lecz wprost lub odpowiednio do sędziów wojskowych w stanie spoczynku.

Minister Obrony Narodowej, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. i:

1. odmówił przyznania [...] M. B. uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, przewidzianego w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 czerwca 2011 r.,

2. umorzył postępowanie w zakresie przyznania [...] M. B. uposażenia, o którym mowa w pkt 1, za lipiec i sierpień 2011 r.

W uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy podkreślił, iż postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek M. B., w którym oficer ten wniósł o wypłatę uposażenia za łączny okres od dnia 1 października 2010 r. do dnia 31 sierpnia 2011 r., a w przypadku odmowy wypłaty – wydanie decyzji o odmowie wypłaty uposażenia. Z przepisu art. 8 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wynika, że roszczenia z tytułu uposażenia rozstrzyga się w formie decyzji, a zatem w niniejszej sprawie mamy do czynienia ze sprawą administracyjną.

Organ zaznaczył, że [...] M. B. przed przeniesieniem w stan spoczynku otrzymywał jedno uposażenie, na podstawie art. 70 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych i art. 72 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W związku z przeniesieniem w stan spoczynku, oficerowi przyznano natomiast uposażenie przysługujące sędziom w stanie spoczynku. Wdrożenie uchwały o przeniesieniu [...] M. B. w stan spoczynku wymagało wykonania szeregu czynności o charakterze materialno – technicznym oraz wydania aktów administracyjnych. Krajowa Rada Sądownictwa podjęła uchwałę o przeniesieniu M. B. w stan spoczynku w dniu [...] czerwca 2010 r. Decyzja ta została doręczona sędziemu w dniu 25 czerwca 2010 r. Miesięczny okres niezbędny do uzyskania przez uchwałę przymiotu ostateczności spowodował, że decyzja Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. Nr [...] o przyznaniu oficerowi uposażenia należnego sędziemu w stanie spoczynku została wydana dopiero w dniu [...] września 2010 r. Doręczenie tej decyzji nastąpiło zaś w dniu 15 września 2010 r., co oznacza, że mogła ona zostać wykonana dopiero po dniu 30 września 2010 r., tj. po dniu uzyskania przymiotu ostateczności. To z kolei oznaczało, że uposażenie przysługujące w czasie pozostawania w stanie spoczynku, zostało wypłacone [...] M. B. przez Wojskowe Biuro Emerytalne w K. dopiero od października 2010 r., w kwocie 9.466,29 zł miesięcznie. Wypłata uposażenia za okres od dnia 1 lipca 2010 r. do dnia 30 września 2010 r. przez jednostkę wojskową, na której na zaopatrzeniu finansowym [...] M. B. pozostawał miała natomiast na celu zabezpieczenie finansowe oficera, do czasu wykonania uchwały o przeniesieniu go w stan spoczynku, w jej aspekcie finansowym.

Organ podkreślił, że w trakcie czynnego sprawowania urzędu sędziego, M. B. pozostawał w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, co oznacza, że oprócz praw i obowiązków wynikających ze sprawowania urzędu sędziego przysługiwały mu również uprawnienia i obowiązki przysługujące żołnierzom zawodowym. Przeniesienie w stan spoczynku nie spowodowało automatycznego – z mocy prawa – rozwiązania stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Oznacza to, że w stosunku do [...] M. B. nadal mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych odnoszące się do sędziów w stanie spoczynku oraz ogół regulacji dotyczących żołnierzy zawodowych. Zgodnie jednak z regulacją zawartą w art. 70 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, ustawa ta ma pierwszeństwo w stosowaniu względem ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W sytuacji zatem, gdy ustawa Prawo o ustroju sądów wojskowych reguluje określoną sprawę, będącą przedmiotem regulacji innej ustawy, to należy zastosować regulację wynikającą z ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych.

W przepisach tej ustawy uregulowano sprawę otrzymywania uposażenia przez sędziów sądów wojskowych. Zgodnie z art. 70 § 3 tej ustawy – uposażenie sędziów sądów wojskowych, określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym, że nie może być ono niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych, ustalonych przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie natomiast z art. 72 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych – uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego jest uzależnione od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe, co wynika z art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ponadto, w skład uposażenia wchodzą dodatki, wymienione w art. 80 ust. 1 pragmatyki wojskowej (specjalny, służbowy, za długoletnią służbą wojskową oraz motywacyjny), a także wymieniony w art. 80 ust. 2 tej ustawy – dodatek wyrównawczy dla sędziów sądów wojskowych.

Przywołane reguły ustalania wysokości uposażenia należy także stosować w odniesieniu do żołnierzy zawodowych będących sędziami sądów wojskowych, z uwzględnieniem jednakże szczególnych regulacji wynikających z przywołanej ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych. Uprawnienie sędziego sądu wojskowego będącego żołnierzem zawodowym do uposażenia wynika z art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz mającego odpowiednie zastosowanie art. 91 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Zgodnie z przywołanymi przepisami żołnierz zawodowy nabywa prawo do uposażenia od dnia zajmowania stanowiska sędziego. To więc przepisy pragmatyki sędziowskiej określają zasady przysługiwania uposażenia sędziom sądów wojskowych będących żołnierzami zawodowymi, natomiast przepisy pragmatyki wojskowej określają wysokość poszczególnych składników tego uposażenia oraz tryb ich ustalania i przyznawania. Oznacza to, że uprawnienia sędziego sądu wojskowego będącego żołnierzem zawodowym do uposażenia nie można wiązać tylko z pełnieniem przez niego zawodowej służby wojskowej, lecz przede wszystkim z posiadanym przez niego statusem sędziego.

Z kolei sędzia sądu wojskowego przeniesiony w stan spoczynku – otrzymuje, na podstawie art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych w zw. z art. 100 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych – uposażenie spoczynkowe. Zasady otrzymywania uposażenia przez sędziów sądów wojskowych przeniesionych w stan spoczynku oraz jego wysokość określają więc przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych. Ponadto, w ustawie Prawo o ustroju sądów wojskowych wskazano organy właściwe do przyznawania uposażenia sędziom sądów wojskowych przeniesionych w stan spoczynku.

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie reguluje więc uprawnień sędziego sądu wojskowego do otrzymywania uposażenia zarówno w stanie czynnym jak i nieczynnym. Z tego też względu uprawnienia [...] M. B. do uposażenia nie można ustalać wyłącznie w oparciu o przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. To bowiem z przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych wynika jakie uposażenie otrzymuje sędzia podczas sprawowania urzędu sędziego, a jakie podczas pozostawania w stanie spoczynku.

Okoliczność pozostawania [...] M. B. w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej nie uprawnia go więc do otrzymywania uposażenia, w wysokości i na zasadach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Oficer ten posiada bowiem status sędziego w stanie spoczynku, który jest regulowany w pierwszej kolejności przez przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych i ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, w tym również w aspekcie uposażeniowym. Gdyby bowiem uznać, że uposażenie sędziów sądów wojskowych reguluje odrębnie zarówno ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz ustawa Prawo o ustroju sądów wojskowych należałoby dojść do wniosku, że sędziom sądów wojskowych (zarówno ,,czynnym" jak i pozostającym w stanie spoczynku) przysługiwałyby dwa uposażenia – z tytułu pełnienia służby wojskowej oraz z tytułu sprawowania urzędu sędziego, a to prowadziłoby do nielogicznego rozwiązania "podwójnej" zapłaty za wykonanie tych samych czynności.

Organ wskazał jednocześnie, iż nawet gdyby rozpatrywać niniejszą sprawę wyłącznie w oparciu o regulacje zawarte w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, to również należałoby dojść do wniosku, że oficer utracił prawo do otrzymywania uposażenia przewidzianego w tej ustawie – z dniem przeniesienia w stan spoczynku. Interpretacja przepisu art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie daje podstaw do uznania, iż [...] M. B. przysługiwałoby uposażenie przewidziane w ust. 1 tego artykułu. Uposażenie to przysługuje bowiem z tytułu pełnienia służby wojskowej, czym – zgodnie z orzecznictwem sądowym – jest wykonywanie zadań służbowych (por. np. wyrok NSA w Warszawie, lex nr 266495). Pełnienia służby wojskowej nie można więc utożsamiać z pozostawaniem w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27.05.2005 r., lex nr 227645). Sędziowie w stanie spoczynku nie pełniliby więc służby wojskowej, w rozumieniu art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a tym samym nie byliby uprawnieni do otrzymywania uposażenia z tego tytułu. Przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie dają więc podstaw do twierdzenia, że sam fakt pozostawania w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej uprawnia do otrzymywania uposażenia. W przypadku sędziów sądów wojskowych należałoby więc przyjąć, że w związku z przeniesieniem sędziego sądu wojskowego w stan spoczynku – przestaje on wykonywać obowiązki służbowe na zajmowanym stanowisku służbowym sędziego sądu wojskowego i nie mogą być mu powierzone inne obowiązki służbowe. Tym samym traci prawo do otrzymywania uposażenia, w wysokości przypisanej dla tego stanowiska służbowego. Wiążąca uchwała Krajowej Rady Sądownictwa o przeniesieniu [...] M. B. w stan spoczynku, spowodowała więc utratę uprawnienia do utrzymania uposażenia przewidzianego dla zajmowanego stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest również uzyskanie przez [...] M. B. prawa do uposażenia przysługującego sędziemu w stanie spoczynku, w zamian za uposażenie przysługujące sędziom czynnym.

Powyższe unormowania prawne pozwalają na stwierdzenie, że pozostawanie w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej nie uprawnia wymienionego oficera – w trakcie pozostawania w stanie spoczynku – do otrzymywania uposażenia przewidzianego w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Trudno bowiem zakładać, że racjonalny ustawodawca stworzyłby lepszą sytuację finansową sędziom w stanie spoczynku, umożliwiając im otrzymywanie "podwójnego" uposażenia względem sędziów czynnie sprawujących urząd sędziego.

Ponieważ zaś, Wojskowe Biuro Emerytalne w K. wypłaciło [...] M. B. uposażenie "spoczynkowe" od dnia 1 października 2010 r., w należnej wysokości, to żądanie wypłaty kolejnego uposażenia za ten sam okres nie znajduje uzasadnienia.

Umorzenie postępowania ma natomiast swoją przyczynę w fakcie, że dotyczy to okresu przyszłego. [...] M. B. może natomiast domagać się uposażenia za okres, w którym postawał w stanie spoczynku oraz w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, a nie za okres przyszły.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. B. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania wedle norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego – przepisu art. 70 § 2 ustawy o Prawo ustroju sądów wojskowych poprzez błędne stosowanie go do określania praw i obowiązków sędziego wojskowego w stanie spoczynku w sytuacji, gdy przepis ten nie ma zastosowania do sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku, lecz jedynie do sędziego sądu wojskowego (tj. sędziego czynnego zawodowo);

2) naruszenie prawa materialnego tj. ustawy o służbie zawodowej żołnierzy oraz ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, a w szczególności art. 6 ust. 1 pkt 15 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy oraz art. 22 § 1 a contrario oraz art. 35 do 36 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych – poprzez domniemaną wykładnię przepisów cyt. ustaw zakładającą istnienie powiązania normatywno- organizacyjnego o charakterze obligatoryjnym, nierozerwalnym, zakładającym wzajemne krzyżowanie się i przenikanie praw i obowiązków pomiędzy pełnieniem przez skarżącego zawodowej służby wojskowej, a jednoczesnym posiadaniem przez niego statusu sędziego wojskowego w stanie spoczynku, tożsamego dla powiązania istniejącego pomiędzy jednoczesnym pełnieniem zawodowej służby wojskowej i sprawowaniem urzędu sędziego wojskowego (tj. sędziego czynnego zawodowo), podczas gdy powiązanie takowe w przedstawionej relacji nie istnieje;

3) naruszenie prawa materialnego tj. przepisu art. 72 ust. 2 ustawy pragmatycznej poprzez jego błędną wykładnię zakładającą ograniczenie prawa do uposażenia żołnierskiego tylko dla tych żołnierzy zawodowych, którzy pełnią zawodową służbę wojskową ograniczoną, zdaniem organu odwoławczego, jedynie do wykonywania zadań służbowych czyli regularnego stawiania się "podczas pełnienia służby wojskowej do wyznaczonych zadań", czego zdaniem organu odwoławczego skarżący nie czynił, a tym samym nie posiada prawa do uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej w sytuacji gdy przepis ten, ani żaden inny, takiego ograniczenia nie zawiera;

4) naruszenie prawa materialnego tj. art. 19 ust. 1 pkt 3 i art. 21 ust 4 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy, poprzez zupełne pominięcie w skarżonej decyzji przy interpretacji pojęcia pełnienie zawodowej służby wojskowej formy pełnienia zawodowej służby wojskowej polegającej na pozostawaniu żołnierza w dyspozycji oraz legalnej i przez to pozostającej bez wpływu na prawo do uposażenia takiego żołnierza możliwości zwolnienia go z zadań służbowych;

5) naruszenie prawa materialnego tj. przepisu art. 70 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz art. 72 ust. 1 i 2, art. 78 ust. 1 i art. 80 ust. 2 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy, poprzez błędną wykładnię tych przepisów, zakładającą, iż w związku z tym, że prawem do uposażenia "ustalanego na zasadach ujętych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych zostali objęci żołnierze zawodowi - sędziowie sądów wojskowych czynnie wykonujący urząd sędziego" - prawo do uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej nie dotyczy żołnierza zawodowego jednocześnie sędziego wojskowego nieczynnego zawodowo, podczas gdy przepisy te w żadnym wypadku nie zawierają podstawy do takiej wykładni;

6) naruszenie prawa materialnego tj. art. 78 ust. 1 i 3 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy, poprzez błędną wykładnię tego przepisu, wywodzącą z jego treści, posiadanie przez żołnierza zawodowego prawa do uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej tylko w okresie wykonywania obowiązków służbowych na stanowisku, które zajmuje, oraz wywodzącą istnienie domniemania prawnego zakładającego prawną podstawę do wstrzymania wypłaty żołnierzowi zawodowemu uposażenia wraz z momentem "zaprzestania wykonywania obowiązków służbowych", podczas gdy przepis ten w swojej treści takiego ograniczenia prawa do uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej nie zawiera;

7) istotny błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjmowaniu wbrew treści wniosków skarżącego, iż wnosi on o wypłatę "dotychczas otrzymywanego uposażenia" związanego z pełnieniem czynnej służby sędziowskiej do dnia 1 lipca 2010 r. i tym samym wskazywanie, iż jakoby skarżący domaga się "podwójnego" uposażenia z tego samego tytułu, podczas gdy skarżący domaga się niezależnie od otrzymywanego lub nie uposażenia spoczynkowego (które nie jest przedmiotem sprawy), uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za okres wskazany we wniosku przysługującego mu stosownie do jego usytuowania formalno-organizacyjnego w ramach pełnionej zawodowej służby wojskowej, którą od 2 lipca 2010 r. pełni niezależnie, bez żadnego związku organizacyjno-normatywnego z posiadanym statusem sędziego wojskowego w stanie spoczynku;

8) naruszenie prawa materialnego poprzez celowe nieuwzględnienie w skarżonym rozstrzygnięciu, w zakresie nie tylko materialnym, ale i formalnym przepisów art. 76 ust. 1 i 4 oraz art. 89 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy, mimo, iż ze względu na posiadany przez skarżonego status - żołnierza zawodowego oraz pełnienie przez niego zawodowej służby wojskowej w stanie dyspozycji - przepisy te muszą mieć zastosowanie;

9) istotny błąd w ustaleniach faktycznych polegający na celowym i świadomym pomijaniu pełnienia przez skarżącego zawodowej służby wojskowej w stanie dyspozycji;

10) naruszenie przepisu postępowania tj. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez ewidentne nie wyjaśnienie podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu, polegające na tym, że Minister Obrony Narodowej w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się ani jednym zdaniem do żadnego zarzutu stawianego przez skarżącego w jego odwołaniu od decyzji organu I instancji;

11) naruszenie przepisu postępowania tj. art. 139 k.p.a., poprzez rozstrzygnięcie na niekorzyść w stosunku do decyzji organu I instancji, manifestujące się:

1) przyjęciem za podstawę materialną decyzji – art. 72 ust. 2 ustawy pragmatycznej w znaczeniu uzależniającym prawo do uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej od wykonywania zadań służbowych, czyli regularnego stawiania się "podczas pełnienia służby wojskowej do wyznaczonych zadań";

2) przyjęciem, za podstawę prawną decyzji art. 70 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych i art. 78 ust. 1 i 3 ustawy pragmatycznej, zgodnie z którymi, wedle organu odwoławczego, skarżącemu nie przysługuje prawo do uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej od momentu przejścia w stan spoczynku;

12) naruszenie przepisu postępowania tj. art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 76 ust. 1, art. 75 ust. 1 i art. 81 ust. 1 a contrario ustawy pragmatycznej, poprzez błędne częściowe umorzenie postępowania wynikające z niezasadnego utożsamienia przysługującego żołnierzowi zawodowemu prawa do uposażenia z jego wypłatą;

13) naruszenie przepisu postępowania tj. art. 138 § 1 k.p.a., poprzez wydanie decyzji w formie nieznanej temu przepisowi, ani żadnemu innemu przepisowi k.p.a.;

14) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6, 7, 8, 15 k.p.a. w zw. art. 8 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy poprzez działanie organów administracji w trakcie całego postępowania, dotyczącego sprawy administracyjnej w sposób godzący w podstawowe zasady prawa administracyjnego, co manifestowało się podejmowaniem decyzji niesamodzielnych, pod wpływem, nie znanych ustawie czynników zewnętrznych takich jak: rozkazy bądź polecenia wydawane w trybie właściwym dla wojskowych stosunków służbowych z charakterystyczną dla nich hierarchicznością i podporządkowaniem służbowym, co czyniło całkowicie iluzoryczną zasadę działania organów tylko na podstawie przepisów prawa, stanie przez te organy na straży praworządności, w sposób budujący zaufanie uczestnika postępowania do władzy publicznej, wreszcie dwuinstancyjności postępowania;

15) istotny błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż w okresie lipiec - wrzesień 2010 r. było wpłacane skarżącemu nieokreślone, nieznane ustawie, uposażenie mające na celu zabezpieczenie finansowe jego osoby do czasu uprawomocnienia się uchwały Krajowej Rady Sądownictwa o przeniesieniu w stan spoczynku z dniem 2 lipca 2010 r., a nie uposażenie z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej;

16) istotny błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż po przejściu w stan spoczynku, pomimo braku zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej, nie pełnił zawodowej służby wojskowej, a jedynie pozostawał w stosunku zawodowej służby wojskowej;

17) istotny błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż skarżący z dniem przeniesienia w sędziowski stan spoczynku nie wykonywał obowiązków służbowych, a w konsekwencji, że w całym okresie po przeniesieniu w stanie spoczynku nie wykonywał żadnych czynności służbowych.

W skardze M. B. obszernie uzasadnił stawiane organowi zarzuty wskazując, iż do sędziów wojskowych w stanie spoczynku, w tym do kwestii dotyczących ich uposażenia z tego tytułu nie stosuje się wszystkich norm dotyczących sędziów wojskowych w służbie czynnej, lecz tylko te na które wyraźnie ustawodawca wskazuje. Obligatoryjny ustawowy związek funkcjonalno-organizacyjny istniejący pomiędzy pełnieniem zawodowej służby wojskowej, a sprawowaniem urzędu sędziego wojskowego, ustaje natomiast w momencie przejścia sędziego wojskowego w stan spoczynku. Tym samym ustaje normatywna podstawa wzajemnego "przenikania się" uposażenia wojskowego w kontekście wynagrodzenia sędziowskiego. Od tej chwili w przypadku pełnienia służby wojskowej przez sędziego w stanie spoczynku, której pełnienie nie jest w żaden sposób powiązane z posiadaniem statusu sędziego w stanie spoczynku, mamy do czynienia z zupełnie od siebie oderwanym, niezależnym pod względem funkcjonalno-organizacyjnym pełnieniem służby wojskowej i sprawowaniem służby sędziego w stanie spoczynku (nie urzędu), a tym samym istnieją oderwane od siebie tytuły do uposażenia z jednego i drugiego tytułu. To ustawodawca zaś winien, jeśli uzna to za stosowne, wykluczyć łączenie uposażeń z dwu odrębnych tytułów stosowną klauzulą niekumulacji (norma kolizyjną), jak nota bene czyni to w szeregu przypadkach. W sytuacji natomiast braku tego typu ustawowej klauzuli nie można jej domniemywać i zastępować ustawodawcy.

Skarżący podkreślił, że Minister Obrony Narodowej miał możliwość uniknięcia sytuacji polegającej na pełnieniu służby wojskowej przez sędziów wojskowych w stanie spoczynku poprzez ich zwolnienie z zawodowej służby wojskowej równocześnie z datą ich przeniesienia w stan spoczynku, jednak tego nie uczynił. Zaznaczył też, że sędzia wojskowy w stanie spoczynku – żołnierz podlega wszystkim obowiązkom żołnierza zawodowego (podlega zatem rozkazom, musi wykonywać zadania gdyby zostały mu wyznaczone – w tym do stawiennictwa w określonym miejscu i czasie), zaś sędzia w stanie spoczynku (osoba cywilna) z oczywistych powodów nie jest obciążona żadnymi obowiązkami z tego tytułu.

Minister Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ ponownie podniósł, iż sędzia sądu wojskowego przeniesiony w stan spoczynku, pozostający w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej i niepełniący zawodowej służby wojskowej posiada wyłącznie prawo do otrzymywania uposażenia w stanie spoczynku. Nie ma natomiast prawa do otrzymywania uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, w wysokości przewidzianej dla żołnierza zawodowego pełniącego zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym sędziego sądu wojskowego.

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie stanowi źródła prawa do otrzymywania uposażenia przez sędziów sądów wojskowych, zarówno czynnych jak i pozostających w stanie spoczynku. Dlatego uprawnione jest twierdzenie, że sędziowie sądów wojskowych otrzymują uposażenie z tytułu czynnego sprawowania urzędu sędziego, a nie z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Wynika to z art. 70 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, zgodnie z którym – w sprawach nieobjętych przedmiotem tej ustawy - prawa i obowiązki sędziów sądów wojskowych określają przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W wyniku zaś dokonanej z dniem 9 grudnia 1991 r. zmiany ustawy o ustroju sądów wojskowych, sprawa uposażeń sędziów sądów wojskowych została uregulowana w ustawie ustrojowej sędziowskiej. Oznacza to więc, że ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych ma pierwszeństwo w stosowaniu względem ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i w pierwszej kolejności reguluje status sędziego sądu wojskowego, w tym również w aspekcie uposażeniowym. Odmienne rozumienie omawianych przepisów prowadziłoby bowiem do wniosku, że sędziowie sądu wojskowego, zarówno czynnie sprawujący urząd sędziego, jak i przeniesieni w stan spoczynku - uprawnienie do otrzymywania uposażenia mogliby wywodzić zarówno z ustawy Prawa o ustroju sadów wojskowych (art. 70 § 3) oraz ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (art. 72 ust.2).

Organ podniósł przy tym, że statusu sędziego sądu wojskowego nie kreuje decyzja personalna o wyznaczeniu na stanowisko służbowe. Są to bowiem decyzje ewidencyjne, wydane zgodnie z dyspozycją art. 24 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, w myśl której, Minister Obrony Narodowej stwierdza jedynie fakt objęcia stanowiska służbowego przez sędziego. W związku z przeniesieniem [...] M. B. w stan spoczynku – Minister Obrony Narodowej był zatem jedynie zobowiązany do stwierdzenia faktu tego przeniesienia (co wynikało z aktu Krajowej Rady Sądownictwa), a nie wydania decyzji o zwolnieniu skarżącego ze stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego.

Po przeniesieniu w stan spoczynku w stosunku do sędziego mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz Prawo o ustroju sądów powszechnych, w części regulującej sędziowski stan spoczynku. Niedopuszczalna jest więc interpretacja przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz Prawo o ustroju sądów powszechnych prowadząca do wniosku, że w związku przeniesieniem w stan spoczynku, względem sędziego w stanie spoczynku w pełnym zakresie (większym niż wobec sędziów "czynnych") mają zastosowanie przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, co by oznaczało, że mogą oni pełnić zawodową służbę wojskową na zasadach przewidzianych dla ogółu żołnierzy zawodowych. Nie do przyjęcia jest więc argumentacja skarżącego, że w związku z przeniesieniem w stan spoczynku rozpoczął on pełnienie zawodowej służby wojskowej (bez ograniczeń wynikających z przepisów ustaw regulujących stan spoczynku) i w związku z tym nabył on uprawnienie do otrzymywania uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej, przy czym wysokość tego uposażenia ma odpowiadać poziomowi uposażenia, jakie otrzymywał w trakcie czynnego sprawowania urzędu sędziowskiego. Interpretacja przepisów ustawowych, dokonana przez [...] M. B. prowadziłoby do wniosku, że względem sędziego w stanie spoczynku możliwe byłoby podejmowanie decyzji z zakresu wyznaczenia na stanowisko służbowe, czy też skierowania do pełnienia służby poza granicami państwa itp. Przepis art. 86 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, dopuszcza natomiast tylko możliwość podejmowania zatrudnienia przez sędziego sądu wojskowego przeniesionego w stan spoczynku i tylko na stanowiskach wskazanych w tym przepisie.

Nie do zaakceptowania jest również twierdzenie, że z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej, ogół żołnierzy zawodowych nabywa identyczne uprawnienia i obowiązki, w tym prawo do uposażenia na identycznych warunkach. Pewne prawa i obowiązki mogą być bowiem wyłączne lub zmienione przez inne ustawy szczególne.

Zasady otrzymywania uposażenia przez sędziów sądów wojskowych przeniesionych w stan spoczynku oraz jego wysokość określają przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych i nie przewidują możliwości otrzymywania innego dodatkowego wynagrodzenia. Ustawa ta, w zakresie regulacji stanu spoczynku, odsyłała do przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Trudno więc przyjąć, że celem ustawodawcy było odmienne – pomimo wyraźnego odesłania – uregulowanie sprawy stan spoczynku sędziów sądów powszechnych oraz sędziów sądów wojskowych. W przypadku sędziów sądów powszechnych przeniesionych w stan spoczynku nie ma natomiast wątpliwości, że posiadają oni wyłącznie prawo do otrzymywania wynagrodzenia spoczynkowego.

Organ podkreślił też, iż zaprzeczeniem twierdzenia, że w oparciu o przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, możliwe jest otrzymywanie uposażenia z tytułu pozostawania w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, bez konieczności świadczenia służby – jest przepis art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Dodatkowo organ podniósł, iż zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.) w razie zbiegu prawa do emerytury wojskowej z prawem do uposażenia w stanie spoczynku – wypłaca się świadczenie wyższe lub wybrane przez osobę uprawnioną, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Uposażenie w stanie spoczynku jest więc przez ustawodawcę traktowane jako surogat świadczenia emerytalnego, przysługującego byłym żołnierzom zawodowym. Uprawniony jest zatem wniosek, że wolą ustawodawcy jest aby nie wypłacać równolegle uposażenia z tytułu pełnienia służby wojskowej oraz uposażenia w stanie spoczynku.

Odnośnie natomiast zarzutu naruszenia art. 139 k.p.a. organ podniósł, iż powodem uchylenia orzeczenia wydanego w pierwszej instancji było wykroczenie poza żądanie strony. Organ orzekł bowiem o odmowie wypłaty uposażenia za miesiące, które nie były wskazane we wnioskach strony. Wyjaśnił też, że orzeczeniem wydanym w pierwszej instancji, odmówiono wypłaty skarżącemu uposażenia w miesięcznej kwocie 9.466,29 zł (wraz z ewentualnym wzrostem tej kwoty, wynikającej ze zmiany parametrów ustalających wysokość tego uposażenia). W orzeczeniu odwoławczym również odmówiono wypłaty skarżącemu uposażenia, w tej właśnie miesięcznej wysokości. Trudno więc uznać, że nastąpiło pogorszenie sytuacji strony.

Umorzenie postępowania dotyczyło natomiast żądania wypłaty uposażenia za miesiące, które w dniu orzekania w drugiej instancji jeszcze nie nastąpiły. Roszczenie o wypłatę uposażenia za ten okres nie było zatem jeszcze wymagalne.

M. B. w piśmie procesowym z dnia 13 października 2011 r. zarzucił, że organ w odpowiedzi na skargę nie ustosunkował się do większości jego zarzutów. Podniósł też, że stanowisko zaprezentowane w odpowiedzi na skargę jest odmienne od argumentacji przedstawionej w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę podkreślił, że uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, zaś przepis art. 70 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych jednoznacznie przesądza, iż sędziemu sądu wojskowego przysługuje uposażenie tylko "wojskowe", które jednak nie może być niższe niż odpowiednie wynagrodzenie sędziowskie. Skarżący zaznaczył jednocześnie, iż domaga się wypłaty uposażenia wojskowego – zupełnie niezależnego od uposażenia w stanie spoczynku – podkreślając przy tym, że do czasu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej pełnił legalnie służbę wojskową. W piśmie tym skarżący zgłosił jednocześnie wniosek o przeprowadzenie przez Sąd dowodów uzupełniających z dokumentów.

W kolejnym piśmie procesowym z dnia 2 grudnia 2011 r. skarżący przywołał obszernie poglądy orzecznictwa dla wykazania wadliwości stanowiska prezentowanego przez organ oraz na poparcie zasadności swoich twierdzeń.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie bowiem do przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 120 ze zm.), sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;

c. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie wskazanych wyżej naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałyby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Stan faktyczny w rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości wbrew podniesionym w tym zakresie zarzutom skargi. Bezsporne jest bowiem, że M. B. ostatnio pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku Zastępcy Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w K. do dnia 1 lipca 2010 r. Z dniem 1 lipca 2010 r., na mocy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 lutego 2010 r. w sprawie zniesienia niektórych wojskowych sądów garnizonowych oraz zmiany rozporządzenia w sprawie utworzenia sądów wojskowych oraz określenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 32, poz. 175), Wojskowy Sąd Garnizonowy w K. został zniesiony. W związku z tym Krajowa Rada Sądownictwa uchwałą nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., przeniosła sędziego M. B. w stan spoczynku z dniem 2 lipca 2010 r.

Jednakże Minister Obrony Narodowej nie zwolnił skarżącego, jako sędziego przeniesionego w stan spoczynku, z zawodowej służby wojskowej, nie przeniósł go też do rezerwy kadrowej lub do dyspozycji, lecz jedynie decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r., stwierdził przeniesienie go przez KRS w stan spoczynku z dniem 2 lipca 2010 r.

Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. decyzją nr [...] z dnia [...] września 2010 r. ustalił wysokość należnego skarżącemu uposażenia z tytułu stanu spoczynku w kwocie równej 100% uposażenia zasadniczego wraz dodatkami o charakterze stałym na ostatnio zajmowanym stanowisku, tj. Zastępcy Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w K.. Uposażenie powyższe, począwszy od października 2010 r., wypłaca Wojskowe Biuro Emerytalne w K., natomiast w okresie od 1 lipca 2010 r. do 30 września 2010 r. skarżącemu było wypłacane uposażenie w takiej samej wysokości, przez jednostkę wojskową, na której zaopatrzeniu finansowym pozostawał.

Nie jest też w sprawie kwestionowana okoliczność, że Minister Obrony Narodowej w dniu [...] stycznia 2011 r. decyzją nr [...] wypowiedział skarżącemu stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej, natomiast decyzją nr [...] (pkt [...]) z dnia [...] stycznia 2011 r., przeniósł go do dyspozycji Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. do czasu zwolnienia ze służby.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia zagadnienia, czy w opisanej sytuacji skarżącemu, oprócz uposażenia należnego sędziemu sądu wojskowego w stanie spoczynku, przysługuje również uposażenie wynikające z istniejącego stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Zgodnie z definicją zawartą w art. 6 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), sędziowie sądów wojskowych, to żołnierze zawodowi pełniący zawodową służbę wojskową na stanowiskach sędziów w sądach wojskowych i w Departamencie Sądów Wojskowych Ministra Sprawiedliwości.

Zasadą jest, że żołnierz zawodowy, w myśl art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, pełni zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, z zastrzeżeniem art. 22 ust. 1 i art. 29 ust. 1, natomiast wyjątkowo może ją pełnić w rezerwie kadrowej (art. 19 ust. 1 pkt 2) lub w dyspozycji (art. 19 ust. 1 pkt 3).

Przepisy powyższe mają zastosowanie do sędziów sądów wojskowych stosownie do treści art. 70 § 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. – Prawo o ustroju sądów wojskowych (t. jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676 ze zm.), który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie prawa i obowiązki sędziów sądów wojskowych określają przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Natomiast, zgodnie z art. 70 § 3 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych, uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym, że nie może być ono niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych, ustalonych przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Kwestie uposażeniowe żołnierzy zawodowych uregulowane zostały w Rozdziale 5 "Uposażenie i inne należności pieniężne żołnierzy zawodowych" ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Stosownie do przepisu art. 72 ust. 1 tej ustawy, uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia, zaś w myśl ust. 2 tego przepisu, z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej żołnierz zawodowy otrzymuje tylko jedno uposażenie. Uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego jest uzależnione od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe, jak wynika z art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ponadto w skład uposażenia wchodzą dodatki wymienione w art. 80 ust. 1 tej ustawy (specjalny, służbowy, za długoletnią służbę wojskową oraz motywujący), jak również określony w art. 80 ust. 2 ww. ustawy dodatek wyrównawczy, przysługujący żołnierzom jedynie będącym sędziami sądów wojskowych.

Wskazane regulacje dotyczące ustalania wysokości uposażenia należy zatem stosować również do żołnierzy zawodowych – sędziów sądów wojskowych, jednakże z uwzględnieniem przepisów ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych. Uprawnienie sędziego sądu wojskowego do uposażenia znajduje oparcie w przepisie art. 70 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych w związku z art. 91 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.). Zgodnie z ww. przepisami prawo do uposażenia żołnierz zawodowy – sędzia wojskowy, nabywa od dnia zajmowania stanowiska sędziego.

Powyższe rozważania prowadzą do jednoznacznego wniosku, że uprawnienia sędziego sądu wojskowego, który jest jednocześnie żołnierzem zawodowym, do uposażenia, wynikają w pierwszej kolejności ze statusu sędziego, w drugiej zaś z pełnienia zawodowej służby wojskowej. Wskazują również na specyfikę stosunku służbowego, w którym pozostaje sędzia sądu wojskowego, różniącego się od stosunku służbowego żołnierza zawodowego niebędącego sędzią. Stąd też nie można, jak to czyni skarżący, dokonywać wykładni przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych regulujących kwestie uposażeniowe, każdego z osobna i wyłącznie literalnie, lecz widzieć je w pewnym układzie systemowym, z uwzględnieniem specyfiki takiego stosunku służbowego.

Należy w tym miejscu zauważyć, że zarówno tryb przyznania uposażenia, jak i jego wysokości w czasie pełnienia przez skarżącego służby wojskowej na stanowisku Zastępcy Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w K., nie były przez niego kwestionowane. Skarżący nie podnosił kwestii, iż jego uposażenie w istocie wynika z dwóch odrębnych tytułów, a mianowicie z tytułu sprawowania urzędu sędziego oraz z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej.

Tę odrębność M. B. zaczął wskazywać dopiero po przeniesieniu go w stan spoczynku.

Zgodnie z przepisem art. 70 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych w związku z art. 100 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, sędziemu, który został przeniesiony w stan spoczynku, w razie zmiany ustroju sądów lub zmiany granic okręgów sądowych, przysługuje do czasu osiągnięcia wieku 65 lat uposażenie w wysokości wynagrodzenia pobieranego na ostatnio zajmowanym stanowisku.

Nie ulega wątpliwości, iż takie uposażenie zostało skarżącemu przyznane decyzją Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] września 2010 r. nr [...], którego wysokości skarżący nie kwestionuje. Od dnia 1 lipca 2010 r. do 30 września 2010 r. było ono wypłacone przez jednostkę wojskową, na której zaopatrzeniu finansowym M. B. pozostawał, natomiast od 1 października 2010 r. wypłaca je Wojskowe Biuro Emerytalne w K. W ocenie Sądu, nie ma znaczenia okoliczność, kto jest płatnikiem należnego uposażenia sędziego w stanie spoczynku, istotny jest bowiem sam fakt jego wypłacania w przysługującej wysokości.

Sąd podziela stanowisko organu, że okoliczność pozostawania skarżącego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, nie jest samoistną podstawą do otrzymywania z tego tytułu uposażenia w wysokości i na zasadach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Wymieniany posiada bowiem status sędziego w stanie spoczynku, który – jak wskazano już wcześniej – jest regulowany w pierwszej kolejności przez przepisy ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych i ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, w tym w aspekcie uposażeniowym. Przyjęcie zaś, że uposażenie sędziów sądów wojskowych regulują odrębnie zarówno ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jak i ustawa – Prawo o ustroju sądów wojskowych, doprowadziłoby do sytuacji przysługiwania sędziom sądów wojskowych, tak sprawującym urząd, jak i w stanie spoczynku, dwóch uposażeń – jednego z tytułu pełnienia służby wojskowej, a drugiego z tytułu sprawowania urzędu sędziego lub stanu spoczynku. Prowadziłoby to do nieuzasadnionego wypłacenia dwóch uposażeń za wykonywanie czynności przez sędziego sądu wojskowego – żołnierza zawodowego.

Również wyłącznie na gruncie przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych domaganie się przez skarżącego uposażenia tylko z tytułu pozostawania w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, po przeniesieniu w stan spoczynku nie jest uprawnione. Jak przyjmuje się bowiem w orzecznictwie, pełnienie służby wojskowej należy rozumieć jako wykonywanie zadań służbowych, nie można zaś utożsamiać go z samym pozostawaniem w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej.

Należy mieć też na uwadze, iż zgodnie z art. 78 ust.1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, wysokość uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego, jest uzależniona od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe. Przepis ten w sposób jednoznaczny uzależnia zatem wysokość uposażenia żołnierza zawodowego od faktu zajmowania przez żołnierza stanowiska służbowego.

W stanie faktycznym niniejszej sprawy natomiast skarżący, w okresie przed przeniesieniem go w stan spoczynku, zajmował stanowisko służbowe sędziego sądu wojskowego. Po przeniesieniu w stan spoczynku, opuścił poprzednio zajmowane stanowisko służbowe, nie obejmując jednocześnie nowego stanowiska służbowego. Status sędziego sądu wojskowego zmienił się w status sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Ustawa pragmatyczna ani przepisy wykonawcze nie przewidują zaś istnienia stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Stąd w sytuacji gdy skarżący, po przeniesieniu go w stan spoczynku, nie zajmował żadnego stanowiska służbowego jako żołnierz zawodowy, brak było podstaw faktycznych dla ustalenia mu uposażenia wojskowego. Tak więc mimo, iż formalnie w spornym okresie pozostawał w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, bo nie został z niej zwolniony, to wobec braku przypisania stanowiska służbowego, nie mógł skutecznie wywodzić uprawnienia do uposażenia należnego żołnierzowi zawodowemu pełniącemu służbę na stanowisku służbowym. Przepis art. 89 ust.1 ustawy pragmatycznej stanowi z kolei, iż w okresie m. in. pozostawania w dyspozycji żołnierz zawodowy otrzymuje uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Takie sformułowanie tego przepisu prowadzi do wniosku, że ustawodawca, przy określaniu uposażenia żołnierza przeniesionego do dyspozycji, nakazuje odniesienie się do okresu bezpośrednio poprzedzającego moment przeniesienia do dyspozycji. Skarżący w momencie przenoszenia do dyspozycji nie zajmował już natomiast żadnego stanowiska służbowego jako żołnierz zawodowy. Brak jest też możliwości zastosowania regulacji zawartej w omawianym przepisie do okresu, gdy zmienił się status skarżącego z sędziego sądu wojskowego, na sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Nie została bowiem wydana w tym zakresie żadna decyzja o zwolnieniu ze stanowiska służbowego sędziego sądu wojskowego. Zmiana statusu skarżącego nastąpiła ex lege, wskutek podjęcia uchwały przez Krajową Radę Sądownictwa o przeniesieniu go w stan spoczynku.

Należy mieć też na uwadze, iż spełnienie żądań skarżącego prowadziłoby do nierównego traktowania sędziów sądów wojskowych sprawujących swój urząd oraz sędziów w stanie spoczynku, którzy pozostają w stosunku zawodowej służby wojskowej. Ci pierwsi żołnierze zawodowi pełniący służbę na stanowisku sędziego otrzymują jedno uposażenie, natomiast drudzy, jedynie pozostający w stosunku zawodowej służby wojskowej i posiadający status sędziów w stanie spoczynku, otrzymywaliby dwa uposażenia – jedno z tytułu pozostawania w stosunku służbowym, a drugie z tytułu stanu spoczynku. Takiego rozwiązania nie sposób zaś zaakceptować w demokratycznym państwie prawa.

W tym stanie rzeczy nie sposób podzielić zarzutów skargi dotyczących błędów w ustaleniach faktycznych.

Nie są również uzasadnione zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego wobec przyjęcia przez Sąd, że z samego faktu pozostawania sędziego w stanie spoczynku, w stosunku zawodowej służby wojskowej nie można wywieść uprawnienia do otrzymywania dwóch uposażeń. Chybiony jest w szczególności zarzut naruszenia art. 76 ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym żołnierz zawodowy został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, zaginął lub zmarł. Nie uwzględnia on bowiem wspomnianej specyfiki służby sędziego sądu wojskowego, którego można przenieść w stan spoczynku, w odróżnieniu od żołnierza zawodowego nie będącego sędzią.

Także zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie. Wbrew twierdzeniom skarżącego organ w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśnił jego podstawę faktyczną oraz prawną. Nie sposób też uznać za zasadny zarzut naruszenia art. 139 k.p.a. poprzez orzeczenie na niekorzyść skarżącego przejawiające się w przyjęciu za podstawę prawną decyzji wskazanych przepisów art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i art. 70 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych.

Odmowa uwzględnienia żądania skarżącego z powołaniem się na ww. przepisy nie może być utożsamiana z pogorszeniem jego sytuacji prawnej w sytuacji, kiedy organ pierwszej instancji również wydał decyzję odmowną.

Chybiony i niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 138 § 1 k.p.a., gdyż organ w zaskarżonej decyzji powołał się na przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Trafny jest jedynie zarzut naruszenia art. 105 § 1 k.p.a.

Zdaniem Sądu, nie było podstaw do umorzenia postępowania w części dotyczącej przyznania uposażenia za okresy przyszłe z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Jednakże uchybienie to nie miało istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia, albowiem jak przyjmuje się w orzecznictwie, odmowa uwzględnienia wniosku czy też umorzenie postępowania, mają zbliżony charakter, jeżeli chodzi o skutki dla sytuacji prawnej wnioskodawcy.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.