Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1166/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-04-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1851
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. z dnia 5 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Łd 972/18 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji orzekającej o przyznaniu świadczenia wychowawczego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 5 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 972/18, po rozpoznaniu skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji orzekającej o przyznaniu świadczenia wychowawczego - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...].

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Na wniosek M. S. z dnia 17 maja 2018 r., Prezydent Miasta L. decyzją z dnia [...] maja 2018 r. ustalił stronie prawo do świadczenia wychowawczego na dziecko w wysokości 500 zł miesięcznie na okres od 1.05.2018 r. do 30.09.2018 r. Na potrzeby sprawy organ ustalił, że rodzinę strony tworzą strona, jej mąż i syn. Z załączonego zaświadczenia firmy zatrudniającej męża strony wynikało, iż był on zatrudniony na czas określony od 9.10.2017 r. do 8.01.2018 r. w pełnym wymiarze czasu pracy, zaś w okresie od 9.01.2018 r. do 30.09.2018 r. w wymiarze 1/2 etatu, wynagrodzenie za miesiąc listopad 2017 r. wyniosło 1.459,48 zł.

Kolejną decyzją z dnia [...] maja 2018 r. organ I instancji przyznał stronie prawo do świadczenia rodzicielskiego na syna: 1) w wysokości 967,80 zł na okres od 2.05.2018 r. do 31.05.2018 r., 2) w wysokości 1.000 zł miesięcznie na okres od 1.06.2018 r. do 30.04.2019 r., 3) w wysokości 32,30 zł na okres od 1.05.2019 r. do 1.05.2019 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. Prezydent Miasta L., na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2017 r., poz. 1851 ze zm., dalej jako: ustawa) uchylił od dnia 1 lipca 2018 r. decyzję własną z dnia [...] maja 2018 r. orzekającą o przyznaniu prawa do świadczenia wychowawczego.

M. S. wniosła odwołanie od powyższej decyzji.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium wyjaśniło, że strona w okresie, na który zostało ustalone prawo do świadczenia wychowawczego od 2.05.2018 r. uzyskała prawo do świadczenia rodzicielskiego, co uzasadniało ponowne przeliczenie dochodu rodziny. Organ przypomniał, że w systemie informatycznym ZUS w okresie od 1.01.2017 r. do 2.07.2018 r. brak jest danych na temat zgłoszenia strony do ubezpieczenia zdrowotnego. W PIT-37 za 2016 r. strona wykazała dochód w kwocie 4.373,78 zł, składki na ubezpieczenie społeczne 573,69 zł, podatek od dochodu w kwocie 0 zł, wartość kwoty zwrotu z tytułu niewykorzystanej ulgi na dzieci to kwota "brak danych". Z kolei mąż strony przez płatnika jest zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego, jako pracownik podlegający ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, system informatyczny Ministerstwa Finansów nie zawiera deklaracji podatkowej za 2016 r. Strona przedłożyła zaświadczenie pracodawcy męża strony, z którego wynika, że był zatrudniony na czas określony od 9.10.2017 r. do 8.01.2018 r. w pełnym wymiarze czasu pracy, zaś w okresie od 9.01.2018 r. do 30.09.2018 r. w wymiarze 1/2 etatu, wynagrodzenie za miesiąc listopad 2017 r. wyniosło 1.459,48 zł. Ponownie ustalając dochód rodziny organ uwzględnił, że uzyskanie dochodu nastąpiło w okresie pobierania świadczenia wychowawczego oraz ma wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. Wskazał, że stosownie do art. 2 pkt 5b ustawy kwota przyznanego, decyzją z dnia [...] maja 2018 r., świadczenia rodzicielskiego jest dochodem uzyskanym zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy. Wynagrodzenie uzyskane w listopadzie 2017 r. przez męża strony organ zakwalifikował także jako dochód uzyskany. Podsumowując organ wyliczył, że miesięczny dochód na osobę w rodzinie strony wyniósł 819,83 zł, tym samym przekroczone zostało kryterium dochodowe w wysokości 800 zł, zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy. Przywołując zapis art. 18 ust. 6 ustawy Kolegium podsumowało, że organ I instancji prawidłowo uchylił decyzję z dnia [...] maja 2018 r. ponieważ uległa zmianie sytuacja dochodowa rodziny i dochód na jednego członka rodziny przekroczył ustawowe kryterium, wobec powyższego od 1.07.2018 r. stronie nie przysługuje świadczenie wychowawcze.

M. S. złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji

Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględnił skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako: P.p.s.a.). Sąd I instancji wskazał, że art. 27 ust. 1 ustawy, stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę uchylenia decyzji administracyjnej, w przypadku ustalenia, iż w okresie na jaki przyznane zostało świadczenie wychowawcze, uległa zmianie sytuacja dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do tegoż świadczenia. Zdaniem Sądu I instancji, wobec informacji, iż w okresie na jaki stronie skarżącej przyznano prawo do świadczenia wychowawczego na syna, otrzymała także świadczenie rodzicielskie, zasadnie organ przystąpił do ponownego przeliczenia dochodu rodziny skarżącej w celu weryfikacji czy ta zmiana sytuacji dochodowej miała wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. WSA stanął jednakże na stanowisku, że organy dokonały tegoż przeliczenia w sposób nieprawidłowy. Przypomniał, że ponownie przeliczając dochód rodziny skarżącej organ zakwalifikował dochód w postaci świadczenia rodzicielskiego jako dochód uzyskany, zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy. Podobnie zakwalifikował dochód męża skarżącej uzyskany na podstawie umowy o pracę zawartej na okres od 9.10.2017 r. do 8.01.2018 r. w pełnym wymiarze czasu pracy, w okresie od 9.01.2018 r. do 30.09.2018 r. w wymiarze 1/2 etatu. Organ przyjął do wyliczenia kwotę wynagrodzenia za miesiąc listopad 2017 r. w kwocie 1.459,48 zł, jako kwotę dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu.

Zdaniem Sądu I instancji, z zapisu art. 7 ust. 3 ustawy, wywieść należy, iż dochód uzyskany po roku kalendarzowym poprzedzającym powinien być doliczony do dochodu za rok poprzedzający, a tak otrzymana całkowita kwota podzielona przez 12 miesięcy oraz liczbę członków rodziny. Podstawową przesłanką do przyznania świadczeń wychowawczych jest bowiem spełnienie kryterium dochodowego rozumianego jako przeciętny miesięczny dochód uzyskany w skali roku kalendarzowego. Jednocześnie przyjmuje się, że zasada ta ma również zastosowanie w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, a więc dochód ten również należy liczyć w stosunku rocznym. W innym wypadku jednorazowe doliczenie kwoty dochodu uzyskanego w roku następującym po roku, z którego dochód uwzględnia się przy ustalaniu prawa do świadczenia, decydowałoby w sposób znaczący o przyznaniu takiego świadczenia i pozbawiałoby wsparcia rodzinę o stosunkowo niskich dochodach. Praktyka taka stałaby w sprzeczności z art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

WSA wskazał, że w niniejszej sprawie przedstawiona wykładnia omawianej normy prawnej ma o tyle znaczenie, iż w okresie od 1.05.2018 r. do 30.09.2018 r., zatem w okresie na jaki ustalono prawo do świadczenia wychowawczego, nie przyznano świadczenia rodzicielskiego w stałej kwocie. Podobnie ma się sytuacja z zatrudnieniem męża skarżącej i uzyskiwanym dochodem. Tymczasem, organy ponownie wyliczając dochód rodziny skarżącej uwzględniły dochód z dwóch miesięcy, w przypadku świadczenia rodzinnego z czerwca 2018 r., w przypadku wynagrodzenia za listopad 2017 r. W ocenie Sądu I instancji, okresem, który organy powinny brać pod uwagę jest okres od miesiąca po uzyskaniu dochodu do końca okresu świadczeniowego. Dodatkowo organy winny rozważyć i mieć na uwadze kwestię występowania owych dochodów w okresie na jaki przyznano świadczenie w kontekście sformułowania ustawowego "jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia". Zdaniem Sądu I instancji, w świetle przedstawionej powyżej interpretacji art. 7 ust. 3 ustawy, nie sposób pominąć, że w przypadku obydwu źródeł dochodu rodziny skarżącej, dochody te mają charakter zmienny, dynamiczny, co za tym jednorazowa zmiana sytuacji dochodowej w całym okresie na jaki została zawarta umowa, czy na jaki przyznano świadczenie rodzicielskie nie powinna pociągać za sobą negatywnych następstw dla uprawnionej. Powyższe doprowadziło Sąd I instancji do wniosku, że skoro prawo do rzeczonego świadczenia uzależnione jest od średniego miesięcznego dochodu w przeliczeniu na członka rodziny za cały rok kalendarzowy, to takie same kryterium stosowane winno być w przypadku obliczania dochodu na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy. W rezultacie powyższego dochód uzyskany za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, powinien być doliczony do dochodu za rok poprzedzający okres zasiłkowy, a całość podzielona następnie przez 12 miesięcy i przez liczbę członków rodziny. Obliczony zostanie w ten sposób dochód, o którym mowa w art. 7 ust. 3 ustawy, czyli dochód rodziny, powiększony o uzyskany dochód.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wnosząc o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a w każdym przypadku – o orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu orzeczeniu organ zarzucił:

I. naruszenie prawa materialnego:

1) art. 32 ust. 1 Konstytucji RP przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem nie może dochodzić do sytuacji, kiedy uzyskany przez stronę czy członka rodziny dodatkowy, a późniejszy dochód z jednego miesiąca będzie w sposób zasadniczy decydował o prawie do świadczenia wychowawczego za okres wcześniejszy, w sytuacji dzielenia go przez 12 miesięcy i tym samym różnicował będzie sytuację innych osób np. pracujących przez różną liczbę miesięcy w roku,

2) art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem kontrola legalności decyzji organów administracji to odniesienie się do obowiązujących norm prawa w związku z wydanymi decyzjami organów administracji, nie zaś dokonywanie "zmian" w powszechnie obowiązujących normach prawa, a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie tym samym ma miejsce kontrola dowolna ze względu na "społeczny wymiar świadczeń",

3) art. 7 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, poprzez błędną wykładnię, polegająca na przyjęciu, że dochód uzyskany powinien być doliczony do dochodu za rok poprzedzający, a całość podzielona następnie przez 12 miesięcy i przez liczbę członków rodziny, a w konsekwencji, że nie zachodziły podstawy do weryfikacji (uchylenia) decyzji w sprawie przyznania świadczenia wychowawczego;

II. Naruszenie przepisów postępowania:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie bowiem nie miało miejsca naruszenie norm materialnych,

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 8, art. 10, art. 61 § 4 K.p.a. przez błędne przyjęcie, że normy te zostały naruszone w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji zaskarżonej, bowiem nie zachodzi w żaden sposób konieczność zmian interpretacyjnych przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci z uwagi na fakt, że z normy prawnej przepisu art. 7 ust. 3 ww. ustawy jednoznacznie wynika, że w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, dochód obejmujący kwotę miesięcznego dochodu następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty, doliczany jest do kwoty wspólnego dochodu osiągniętego przez członka rodziny w roku poprzedzającym okres zasiłkowy, tj. dochodu członka rodziny i dzielony prze liczbę członków rodziny,

3) art. 141 § 4 w związku z art. 153 P.p.s.a. przez niepełne przedstawienie stanu faktycznego i prawnego, przedstawienie oceny prawnej niespójnej i dowolnej, będącej kompilacją różnych poglądów, schematyzm uzasadnienia, brak uwzględnienia poglądów doktryny, jak i orzecznictwa sądów odmiennego od wywiedzionej tezy, brak wykazania, że uchybienia miały wpływ na wynik rozstrzygnięcia, brak jasnych, pełnych i wyczerpujących wskazań co do dalszego prowadzenia postępowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik M. S. wniósł o jej oddalenie oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zarzutów wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza natomiast związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia oraz wnioskiem.

Skarga kasacyjna nie została uwzględniona, gdyż zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Częściowo zasadne okazały się te zarzuty skargi kasacyjnej, które kwestionują dokonaną przez Sąd I instancji wykładnię art. 7 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela bowiem stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że dochód uzyskany przez członka rodziny po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia, powinien być doliczony do dochodu za rok poprzedzający, a tak otrzymana całkowita kwota podzielona przez 12 miesięcy oraz liczbę członków rodziny.

Przepis art. 7 ust. 3 ustawy (obowiązujący do dnia 30 czerwca 2019 r. i mający zastosowanie w sprawie) stanowił, że w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

Trafnie zauważa skarżący kasacyjnie organ, że art. 7 ust. 3 ustawy, nie przewidywał liczenia dochodu rodziny w sposób wskazany przez Sąd I instancji, czyli przez doliczenie dochodu uzyskanego przez członka rodziny po roku kalendarzowym do dochodu za rok poprzedzający i podzielenie uzyskanej kwoty przez 12 miesięcy i przez liczbę członków rodziny. Taka interpretacja jest niezgodna z jednoznaczną i niebudzącą wątpliwości treścią art. 7 ust. 3 ustawy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednolicie przyjmuje się, że w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny po roku poprzedzającym okres świadczeniowy, przeciętny miesięczny dochód osiągnięty przez niego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy należy powiększyć o kwotę uzyskanego dochodu z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty. Ustalając natomiast wysokość dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie, należy ustalić dochód każdego z członków rodziny, następnie dochody te zsumować i podzielić przez liczbę osób w rodzinie (v. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2447/14, tak również na gruncie analogicznych przepisów orzekł NSA w wyrokach z dnia: 8 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 3/16, z dnia 25 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 1924/14).

W tym zakresie nie można zatem odmówić zasadności postawionym w skardze kasacyjnej zarzutom naruszenia prawa materialnego, tj. art. 32 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 7 ust. 3 ustawy. Zarzuty te nie mogły jednak odnieść zamierzonego skutku, ponieważ kwestionowane w nich stanowisko Sądu I instancji nie miało zasadniczego wpływu na prawidłowość zaskarżonego wyroku. Dokonując wykładni art. 7 ust. 3 ustawy Sąd ten trafnie bowiem zwrócił uwagę na końcowe sformułowanie przepisu art. 7 ust. 3 ustawy, a mianowicie wskazanie, że dochód uzyskany ma być uzyskiwany w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Dla zastosowania art. 7 ust. 3 ustawy nie wystarczy bowiem samo uzyskanie dochodu po roku poprzedzającym okres świadczeniowy, lecz konieczne jest, by dochód ten był uzyskiwany w dacie ustalania, weryfikowania prawa do świadczenia wychowawczego. Ustawodawca zakłada doliczenie wyłącznie dochodu długotrwale uzyskiwanego. Przyjęta przez ustawodawcę zasada kontynuacji eliminuje zatem możliwość powiększenia dochodu o dochód uzyskany w przypadku, gdy nie jest on już uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia. Sytuacja wydaje się być jasna, jeżeli dany członek rodziny uzyskuje stałe dochody. Z tego względu ten dochód uzyskiwany w kolejnych miesiącach jest dochodem uzyskiwanym w dniu ustalenia prawa do świadczeń. Odmiennie jednak kształtuje się ona, gdy członek rodziny uzyskuje w różnych miesiącach różne kwoty dochodu. Przyjęcie dochodu z miesiąca po uzyskaniu dochodu, gdy dochody są zmiennej wysokości może spowodować, że zostanie przyjęty dochód nieadekwatny do sytuacji finansowej rodziny. W tym względzie Sąd I instancji trafnie dostrzegł, że skarżącej, w okresie od 1 maja 2018 r. do 30 września 2018 r., zatem w okresie na jaki ustalono prawo do świadczenia wychowawczego, nie przyznano świadczenia rodzicielskiego w stałej kwocie. Słusznie też Sąd I instancji zwrócił uwagę, że mąż skarżącej w okresie od 9 października 2017 r. do 8 stycznia 2018 r. wykonywał zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy, a o od 9 stycznia 2018 r. do 30 września 2018 r. w wymiarze ½ etatu, co bezsprzecznie miało przełożenie na wysokość uzyskanego wynagrodzenia. Nie sposób więc przyjąć, że wynagrodzenie za listopad 2017 r. w kwocie 1459, 48 zł, stanowi dochód nadal uzyskiwany w okresie na jaki ustalone zostało prawo do świadczenia wychowawczego (od 2 maja 2018 r.). W tych okolicznościach, przyjęcie przy ponownym wyliczeniu dochodu rodziny skarżącej dochodów z dwóch miesięcy – w przypadku świadczenia rodzinnego z czerwca 2018 r., a w przypadku dochodów jej męża - wynagrodzenia za listopad 2017 r., bez uwzględnienia istotnych zmian w strukturze dochodów rodziny, wynikających chociażby ze znacznego i stałego obniżenia wynagrodzenia za pracę męża skarżącej od 9 stycznia 2018 r. pozostaje w sprzeczności z regułami określonymi art. 7 ust. 1 – 3 ustawy. Przypomnieć należy, że celem szeregu przepisów zawartych w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zwłaszcza jej art. 7, jest ustalenie dochodów osoby ubiegającej się o pomoc państwa oraz jej rodziny w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny poziom dochodu takiej osoby oraz członków jej rodziny, uwzględniający dynamikę zmian w tej sferze. Zajęte przez organy administracji stanowisko prowadzi zaś do zgoła odmiennego rezultatu, co słusznie dostrzegł Sąd I instancji.

W świetle powyższego, stwierdzić należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy, pomimo częściowo zasadnych zarzutów skargi kasacyjnej, istniały podstawy, aby zarzucić organom administracji naruszenie prawa materialnego – art. 7 ustawy, które skutkować musiało uchyleniem wydanych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a., stąd również zarzut naruszenia tego przepisu nie mógł zostać uwzględniony.

Zamierzonego skutku nie mógł także odnieść zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. w zw. z art. 8, art. 10, art. 61 § 4 K.p.a. wskazujący na błędne przyjęcie, że normy te zostały naruszone w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji, z uwagi na fakt, iż Sąd I instancji nie zarzucił organom naruszenia wymienionych przepisów K.p.a.

Analogicznie ocenić należy zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Zaskarżony wyrok spełnia wszystkie przesłanki zawarte w tym przepisie a okoliczność, że – jak wyżej to wyjaśniono – wyrok ten był częściowo błędnie uzasadniony, nie oznacza jeszcze, że nie zawierał on dostatecznie wyjaśnionej podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia. Uwzględnieniu nie podlegał również zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a. gdyż wyrażenie przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku po części innej oceny prawnej niż przez Sąd I instancji w zakresie prawa materialnego powoduje, iż ocena ta będzie wiążąca dla organów, tak jak ocena prawna, o której mowa w art. 153 P.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ będzie się kierował wytycznymi wynikającymi z uzasadnienia niniejszego wyroku.

Skarżący kasacyjnie zarzucił również naruszenie art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, nie wskazał jednak jednostki redakcyjnej art. 1 P.u.s.a., który to przepis zawiera dwa paragrafy. Mając jednak na uwadze treść poszczególnych paragrafów tego przepisu i zarzutów skargi kasacyjnej, chodzi zapewne zarówno o § 1 jak i § 2 tego artykułu. W myśl tych przepisów sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W skardze kasacyjnej jej autor nie twierdzi nawet, aby omawiana sprawa nie podlegała właściwości sądu administracyjnego. Skarga kasacyjna nie wykazała również, aby kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd pierwszej instancji uczynił to według innych kryteriów niż zgodność z prawem. Przepis art. 1 powołanej ustawy nie stanowi podstawy dla czynienia zaskarżonemu orzeczeniu zarzutu błędnego rozstrzygnięcia, gdyż celowi temu służą inne przepisy. Dlatego i ten zarzut nie podlegał uwzględnieniu.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu i na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w ramach prawa pomocy orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny (art. 254 §1 P.p.s.a.).