Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 249/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono sprzeciw od decyzji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 2020 r. sprawy ze sprzeciwu Energa-Operator S.A. z siedzibą w [...] od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala sprzeciw.


UZASADNIENIE

Inspektor Nadzoru Budowlanego (WWINB) decyzją z [...] lutego 2020 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 2 oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej: K.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania R. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) z [...] listopada 2019 r. nr [...], którą umorzono postępowanie administracyjne w sprawie prawidłowości budowy linii napowietrznej oraz słupów w m. K. , dz. nr [...] i [...], gm. K., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Decyzję wydano w następujących okolicznościach.

Po wniesieniu przez R. M. podania, PINB [...] sierpnia 2019 r. przeprowadził kontrolę prawidłowości budowy infrastruktury energetycznej na ww. terenie. W protokole z czynności zapisano, że w oparciu o załączone mapy i odkryte punkty geodezyjne ustalono, iż na ww. działkach istnieją dwa słupy pośrednie linii energetycznej tj. 1. w pobliżu drogi powiatowej (dz. nr [...]), 2. na styku działki nr [...] i [...], na którym stwierdzono dodatkowo zamontowanie kilku urządzeń elektrycznych. R. M. zwrócił się do PINB o zbadanie legalności budowy przedmiotowej linii na działkach nr [...] i [...].

W związku z powyższym PINB wszczął postępowanie w sprawie prawidłowości linii napowietrznej oraz słupów w m. K. ., dz. nr [...] i [...], gm. K..

W wyniku postępowania PINB decyzją z [...] listopada 2019 r., wydaną na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., umorzył postępowanie. Stwierdził, że zważywszy na czas powstania obiektu (lata 70-te XX w.) właściciel nie był zobowiązany do przechowywania dokumentacji budowlanej. Przepisy prawa budowlanego od 1994 r. stanowią o obowiązku przechowywania przez właściciela lub zarządcę obiektu dokumentacji jego budowy, wszelkich decyzji dotyczących obiektów, lecz nie odnoszą się do obiektów wybudowanych wcześniej. D tego czasu obowiązek prawnie nie istniał. PINB zaznaczył, że analizując materiał dowodowy stwierdził, iż ówczesny inwestor Zakład Energetyczny K. (ZE K.) posiadał zgodę ówczesnego właściciela działki nr [...]. Na załączonej przez Energa - Operator S.A. mapie widnieje "Uzgodniono z wydziałem BUA. Powyższe zamierzenie nie koliduje z planem WTB – K. zatw. uchwałą PPRN w Kaliszu nr 71/301/67 z dnia 14 VII 67 r. – za Kierownika Wydz. Budownictwa Urbanistyki i Architektury". Zdaniem PINB powyższe poświadcza, iż ówczesny inwestor ZE K. uzyskał decyzję o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji. W związku z tym postępowanie należało uznać za bezprzedmiotowe.

W odwołaniu od tej decyzji R. M. wskazał, że materiał dowodowy uprawdopodabnia, że ZE K. uzyskał pozwolenie na budowę dla niniejszej linii napowietrznej, lecz odbyło się to bez zgody właściciela działki nr [...]. Załączony dokument z [...].11.1971 r. – oświadczenie F. K. nie jest bowiem podpisany. Załączony projekt techniczny na budowę stacji transformatorowej STS [...] oraz linii WN K. B 32 pow. K., który w pkt 1. powołuje się na oświadczenie właściciela nieruchomości – faktycznie nie posiadał takiej zgody. Fałszywe okazały się więc dowody, na podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności.

WWINB wydając wskazaną na wstępie decyzję podkreślił, że postępowanie dotyczy prawidłowości budowy linii napowietrznej oraz słupów w m. K. , dz. nr [...] i [...], gm. K.. Wskazał następnie, że bezsporne jest, iż na tych działkach istnieją słupy, budowa niniejszego odcinka linii średniego napięcia miała miejsce pod koniec 1971 r. (odbiór techniczny [...].12.1971 r.), a jej inwestorem był ZE K.. WWINB zaznaczył, że o ile zachowała się dokumentacja techniczna związana budową, o tyle brak jest informacji o udzielonym pozwoleniu na budowę na jej realizację. Skoro zaś budowę prowadzono w czasie obowiązywania ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 7, poz. 46 ze zm., dalej: P.b. z 61’), to zgodnie z jej art. 36 ust. 1 przed przystąpieniem do niej niezbędne było uzyskanie przez inwestora pozwolenia na budowę tego obiektu inżynieryjnego (art. 1 ust. 4 i 5 P.b. z 61’). PINB miał rację twierdząc, że właściciel nie był obowiązany do przechowywania dokumentacji budowlanej, a obowiązek ten wprowadzono kilkadziesiąt lat później. Z informacji Wójta Gminy K. wynika, że nie ma on dokumentów, rejestrów oraz decyzji pozwoleń na budowę z l. 70-tych XX w. dla terenu gm. K., a takie dokumenty dla tej gminy posiada Starosta K., lecz są to rejestry od 1975 r., więc nie obejmują okresu powstania inwestycji linii energetycznej. Urząd Miasta K. (UM K.) wskazał, że na podstawie posiadanych rejestrów pozwoleń na budowę nie odnaleziono z początku l. 70-tych XX w. zapisów dot. udzielonego pozwolenia na budowę stacji transformatorowej typu STS [...] oraz linii WN w m. K. , dz. nrt [...] i [...], gm. K.. Podobnie Archiwum Państwowe w K. (AP w K.) wskazało, że w zasobie nie odnaleziono informacji i dokumentów dotyczących budowy ww. linii. Zdaniem WWINB wyjaśnienia UM K. i AP w K. korespondują z dokumentami przedstawionymi przez Energa – Operator S.A., z których to wynika, że chociaż przedmiotowa budowa była wykonana w oparciu o przygotowany projekt techniczno-budowlany i w oparciu o niego zrealizowana, to jednak inwestor – ZE K. nie uzyskał na nią pozwolenia na budowę. Również zawarta w projekcie zagospodarowania terenu informacja o uzgodnieniu 7 października 1971 r. z Wydziałem BUA (tj. Budownictwa, Urbanistyki i Architektury), iż zamierzenie nie koliduje z planem WTB-K. zatw. uchwałą PPRN w Kaliszu nr 71./301.67 z 14 VII 67 r. nie uprawdopodabnia wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, lecz dowodzi, że jedynie uzgodniono treść projektowanej inwestycji pod kątem jej zgodności z ówcześnie obowiązującymi przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym.

WWINB zaznaczył, że skoro z jednej strony brak jest jakiegokolwiek dowodu, że poza przygotowaniem projektu techniczno-budowlanego budowy ww. linii energetycznej i jego uzgodnieniem pod kątem zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym udzielono pozwolenia na budowę inwestycji, a z drugiej strony z informacji AP w K. i UM K. wynika, że takie pozwolenie nie zostało udzielone, to nieprawidłowo PINB przyjął, że postępowanie stało się w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. bezprzedmiotowe i je umorzył. Brak pozwolenia na budowę powinien skutkować przeprowadzeniem stosownego postępowania administracyjnego w oparciu o odpowiednie przepisy. Stąd WWINB zobowiązany był uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.

Nadto WWINB dodał, że rozpatrując sprawę ponownie PINB ustali, mając na uwadze datę budowy oraz treść art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm., dalej: P.b. z 94’), czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1, pkt 2 czy ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z Nr 38, poz. 229 ze zm., dalej: P.b. z 74’). Przedtem jednak – mając na uwadze określony w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania zakres postępowania – organ ustali, czy przedmiotowa inwestycja (budowa linii energetycznej) została zrealizowana wyłącznie na działkach nr [...] i [...] w K. , g. K. , czy też bez pozwolenia powstał większy odcinek tej linii. Gdyby inwestycja przekraczała zakres ww. działek logiczne i celowe byłoby objęcie zakresem postępowania jej całej, a nie tylko wybranego fragmentu.

Odnośnie zarzutów odwołania WWINB wskazał, że przepisy art. 37, art. 40 i art. 42 P.b. z 74’ w zw. z art. 103 ust. 2 P.b. z 94’ nie uzależniają wydania rozstrzygnięć od tego, czy inwestor obiektu wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę posiadał w dacie budowy prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ani nie obligują organów nadzoru budowlanego do badania, czy inwestor posiada w dacie prowadzenia postępowania tytuł prawny do nieruchomości, na której wzniesiono obiekt budowlany bez wymaganego pozwolenia na budowę. W konsekwencji brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie może skutkować nakazaniem rozbiórki obiektu budowlanego w trybie art. 37 ust. 1 P.b. z 74’ Przepis ten formułując okoliczności, w jakich legalizacja budowy nie może mieć miejsca nie wymienia wśród nich przesłanki dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Likwidacja tego rodzaju bezprawia może zostać dokonana wyłącznie przed sądem powszechnym na podstawie Kodeksu cywilnego. Natomiast decyzja nakazująca rozbiórkę musi opierać się wyłącznie na przesłankach prawnomaterialnych wynikających z P.b.

W sprzeciwie od powyższej decyzji WWINB Energa – Operator S.A. zarzuciła naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. poprzez bezpodstawne uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W motywach sprzeciwu wskazano, że organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sposób zgodny z przepisami i prawidłowo ustalił wszystkie istotne dla sprawy okoliczności. Nie było więc – zdaniem skarżącej spółki – podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § K.p.a. WWINB oparł się na błędnym założeniu, że z informacji AP w K. oraz UM K. wynikało, iż pozwolenie na budowę dla inwestycji nie zostało udzielone, podczas gdy podmioty te wskazały, że w ich zasobach brak dokumentów oraz decyzji pozwolenia na budowę tej inwestycji. Wynika z tego, że podmioty te nie wskazały, że decyzja pozwolenia na budowę nie została w ogóle wydana.

Skarżący zarzucili też błędne pominięcie przez WWINB ustaleń PINB w kwestii braku obowiązku przechowywania przez właściciela lub zarządcę dokumentacji budowy oraz wszelkiej dokumentacji dotyczącej obiektów wybudowanych przed wejściem P.b. z 94’, tj. przed 7.07.1995 r. Obowiązek przechowywania takich dokumentów uprzednio nie istniał. Bezsporne jest zaś, że inwestycja została ukończona w 1971 r. Fakt więc nieposiadania dokumentu pozwolenia na budowę nie uprawnia do stwierdzenia, że inwestycja została zrealizowana niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Zdaniem skarżącej zebrane dowody pozwalały na ustalenie, że inwestycję zrealizowano na podstawie pozwolenia na budowę. Jak ustalił bowiem PINB, ZE K. posiadał zgodę ówczesnego właściciela dz. nr [...], a na załączonej mapie widnieje adnotacja "Uzgodniono z wydziałem BUA. Powyższe zamierzenie nie koliduje z planem WTB – K. zatw. uchwałą PPRN w Kaliszu nr 71/301/67 z dnia 14 VII 67 r. – za Kierownika Wydz. Budownictwa Urbanistyki i Architektury". Uznanie przez organ II instancji, że dowody te w żaden sposób nie uprawdopodabniają wydania decyzji o pozwoleniu na budowę spółka uznała za nielogiczny. Ustalenia PINB wynikające z zebranego materiału dowodowego były spójne i logiczne. Nie ma więc konieczności uzupełniania materiału dowodowego. Nie sposób zatem uznać, by zaistniały przesłanki do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.

Nadto zdaniem Energa Operator S.A. WWINB wskazując na zakres ponownego rozpatrzenia sprawy nie wziął pod uwagę, że zakreślony przedmiot sprawy wykracza poza zakres interesu prawnego wnioskodawcy, który został wskazany we wniosku o wszczęcie postępowania (dotyczył wyłącznie działek nr [...] i [...] w K. ). Ustalenie przedmiotu szerzej przekraczałoby interes prawny wnioskodawcy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sprzeciw nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, albowiem Inspektor Nadzoru Budowlanego w okolicznościach sprawy uprawniony był uchylić decyzję organu I instancji, a sprawę przekazać do ponownego rozpatrzenia.

Przed przystąpieniem do wyjaśnienia motywów wyroku podkreślić należy, że postępowanie w niniejszej sprawie zainicjowane zostało "sprzeciwem od decyzji", a nie "skargą", co determinuje zakres kontroli legalności kwestionowanej decyzji.

Decyzja WWINB z [...] lutego 2020 r. została wydana na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Uchylono nią decyzję PINB, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zgodnie z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.) od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Z kolei art. 64e P.p.s.a. stanowi, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a.

Powyższe oznacza, że Sąd w niniejszej sprawie nie mógł nie tylko uwzględnić, ale nawet rozpoznawać wszelkich tych zarzutów sprzeciwu od decyzji (względnie ustosunkowywać się do przedstawionych argumentów) innych aniżeli wprost dotyczących art. 138 § 2 K.p.a.

Zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W wydanej decyzji kasacyjnej WWINB odmiennie od organu I instancji ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy uznając, że nie wynika z niego, aby dla budowy linii napowietrznej oraz słupów w m. K. (dz. nr [...] i [...]), gm. K." została wydana wymagana decyzja o pozwoleniu na budowę. WWINB zaznaczył, że z uzyskanych od organów administracji publicznej (UM K., AP w K.) dokumentów i wyjaśnień nie wynika, by zostało udzielone pozwolenie na budowę dla przedmiotowej inwestycji. Organ odwoławczy stwierdził, że wyjaśnienia organów korespondują z dokumentami przedstawionymi przez Energa Operator S.A. z których wynika, że choć przedmiotową budowę wykonano w oparciu o przygotowany projekt techniczno-budowlany to inwestor (ZE K.) nie uzyskał na nią pozwolenia na budowę. Jak nadto wyjaśnił WWINB zawarta w projekcie zagospodarowania terenu informacja o uzgodnieniu 7 października 1971 r. z wydziałem BUA (tj. Budownictwa, Urbanistyki i Architektury), iż "Powyższe zamierzenie nie koliduje z planem WTB-K. zatw. uchwałą PPRN w Kaliszu nr 71/301/67 z dnia 14 VII 67r." nie uprawdopodabnia wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, lecz dowodzi, że jedynie uzgodniono treść projektowanej inwestycji pod kątem jej zgodności z ówcześnie obowiązującymi przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. WWINB podkreślił, że skoro brak jest jakiegokolwiek dowodu, że poza przygotowanie projektu techniczno-budowlanego budowy przedmiotowej linii energetycznej i jego uzgodnieniem pod kątem zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym udzielono pozwolenia na przedmiotową inwestycję, a z drugiej strony zarówno z informacji AP w K. i UM w K. wprost wynika, że takie pozwolenie nie zostało nigdy udzielone, to nieprawidłowo PINB przyjął, że niniejsze postępowanie jest bezprzedmiotowe.

Sąd pragnie zaznaczyć, że jego rolą przy rozpatrywaniu sprzeciwu nie jest ocena, czy organ odwoławczy prawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy (w niniejszej sprawie kwestię istnienia lub nie pozwolenia na budowę), lecz jedynie, czy w oparciu o przyjęte ustalenia organ ten zasadnie zastosował przepis art. 138 § 2 K.p.a., z uwagi na niemożność zakończenia postępowania rozstrzygnięciem kończącym postępowanie w sprawie. Innymi słowy Sąd, pomimo zarzutów w tym względzie skarżącej spółki, nie oceniał, czy organ odwoławczy na podstawie zebranych dowodów prawidłowo uznał, że faktycznie ówczesny inwestor nie uzyskał wymaganego pozwolenia na budowę przedmiotowej linii energetycznej i stacji transformatorowej, a jedynie badał, czy przy takiej ocenie dopuszczalne było wydanie decyzji kasacyjnej, czy można było rozstrzygnąć sprawę w sposób określony w art. 138 § 1 K.p.a. Ewentualna sądowa ocena, czy WWINB prawidłowo stwierdził, że na inwestycję nie uzyskano wymaganego pozwolenia na budowę, może nastąpić dopiero na etapie skargi na rozstrzygnięcie, które będzie zawierało ocenę, czy zaszły przesłanki do zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1, pkt 2 albo ust. 2 P.b. z 74’ (poprzez art. 103 ust. 2 P.b. z 94’).

W związku z powyższym, przy założeniu, że inwestycja nie była objęta pozwoleniem na budowę, a zrealizowano ją w 1971 r. (hipoteza), prawidłowo organ II instancji przyjął, że konieczne jest ponowienie postępowania administracyjnego, które odpowie na pytanie, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 lub 2, względnie art. 37 ust. 2 P.b. z 74’. Trzeba przypomnieć, że przepis art. 103 ust. 2 P.b. z 94’ nakazuje stosowanie przepisów P.b. z 74’ do obiektów wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, a których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. przed 1.01.1995 r.) lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. W myśl art. 37 ust. 1 P.b. z 74’ obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

W myśl zaś art. 37 ust. 2 P.b. z 74’ terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce albo o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust. 1. Z kolei przepis art. 40 tej ustawy określa, że w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami.

Mając na względzie powołane przepisy stwierdzić należy, że organ odwoławczy uznawszy, że inwestycję zrealizowano bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, miał podstawy do wydania decyzji kasacyjnej z uwagi na okoliczność, że w postępowaniu przed organem I instancji w żadnym zakresie nie badano kwestii określonych w art. 37 ust. 1 lub 2, czy z art. 40 P.b. z 74’. Stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności określonej w art. 15 K.p.a. oraz przepisu art. 136 K.p.a. badanie powyższych kwestii i rozstrzygnięcie we własnym zakresie przez organ odwoławczy. Nie można uznać, że postępowanie wyjaśniające wymagało jedynie uzupełnienia w rozumieniu art. 136 K.p.a. w zakresie, w którym mógł to uczynić organ II instancji. Faktycznie bowiem po ustaleniu, kiedy przedmiotowa inwestycja została zrealizowana, kto był inwestorem i czy uzyskano na jej budowę ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę, dalszy etap postępowania wyjaśniającego wymaga szerokiej i wszechstronnej oceny, czy inwestycję można zalegalizować, względnie czy koniecznym będzie orzeczenie o jej rozbiórce. W tym stanie sprawy Sąd podzielił ocenę organu II instancji o konieczności wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.

W ocenie Sądu mieści się również w dyspozycji art. 138 § 2 K.p.a. nakazanie organowi I instancji, aby przy ponownym rozpatrywaniu sprawy miał na uwadze, że przedmiot postępowania nie ogranicza się do badania prawidłowości budowy linii napowietrznej na działkach nr [...] i [...] w m. K. i, lecz do budowy całego odcinka niniejszej linii energetycznej (w tym linii i słupów na ww. działkach), która wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. WWINB przypomniał organowi I instancji, że ten wszczął postępowanie z urzędu w sprawie prawidłowości budowy linii napowietrznej oraz słupów w m. K. (dz. nr [...] i [...]) gm. K.. Oznacza to zatem, że organ nadzoru budowlanego nie jest związany – wbrew twierdzeniom Energa Operator S.A. wyrażonym w sprzeciwie – zakresem podania skierowanego doń, które w konsekwencji kontroli doprowadziło do wszczęcia przez organ postępowania z urzędu. W orzecznictwie sądów administracyjnych i w doktrynie jednolicie przyjmuje się, że organy nadzoru budowlanego wszczynają postępowanie z urzędu nawet wówczas, gdy "sygnał" dotyczący konieczności zbadania legalności wykonywanych (wykonanych) robót budowlanych pochodzi od określonej osoby (fizycznej lub prawnej) [por. postanowienia NSA z dnia 22 kwietnia 1981 r., sygn. akt SA 1089/81 - ONSA 1981/1/34: z dnia 21maja 1981 r., sygn. akt II SA 83/81 - ONSA 1981/1/42, z dnia 22 kwietnia 1981 r., SA 473/81 - ONSA 1981/1/33, B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck Warszawa 1996, s. 312]. Tym samym to nie ów "sygnalizator", lecz organ nadzoru budowlanego wszczynając postępowanie administracyjne z urzędu wyznacza jego zakres, bez względu na istnienie bądź nie interesu prawnego tegoż podmiotu.

Reasumując w ocenie Sądu objęta sprzeciwem decyzja znajduje podstawy w art. 138 § 2 K.p.a. Organ odwoławczy wykazał bowiem, że istnieje "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy", który "ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Sąd raz jeszcze podkreśla, że w wyroku kontrolował tylko podstawę prawną z art. 138 § 2 K.p.a. odnoszącą się do decyzji WWINB z [...] lutego 2020 r. Żadna z zawartych w niniejszym uzasadnieniu wypowiedzi nie stanowi ani wskazania ani nawet sugestii dotyczącej przyszłego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Załatwienie sprawy legalności przedmiotowej linii napowietrznej w m. K. ., w tym odcinka przebiegającego przez działki nr [...] i [...] wraz ze słupami należeć będzie do kompetencji PINB.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151a § 2 w zw. z art. 64e i art. 64d § 1 P.p.s.a., oddalił sprzeciw.

/-/ B. Drzazga