Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 787/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2006-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 50, art. 50a pkt 2, art. 51 ust. 1 pkt 2, ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, 10 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski Sędziowie NSA Ryszard Bryk /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. i S. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących M. i S. C. solidarnie 815 kwotę zł /słownie: osiemset piętnaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 787/05

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...].05.2005 r., Nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził wykonanie przez A. S. obowiązku, nałożonego na nią decyzją tego organu z dnia [...].08.2004 r., Nr [...], zobowiązującego do wykonania i przedłożenia inwentaryzacji zrealizowanych robót budowlanych polegających na zamurowaniu otworów okiennych i drzwiowych w budynku zlokalizowanym przy ul. [...] w P. wraz z oceną techniczną dotyczącą prawidłowości wykonania tych robót – w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

Przedmiotową decyzję z dnia [...].05.2005 r. wydał na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, z późn. zm./.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przytoczył, że A. S. dokonała w budynku przy ul. [...] w P. rozbiórki balkonu oraz zamurowała dwoje drzwi prowadzących na jego poziom i dwa okna, jedno na poziomie parteru i jedno na poziomie piętra.

Budynek stanowi współwłasność A. S. oraz M. i S. C. Wymienione roboty wykonała bez uzyskania zgody właściwego organu tzn. samowolnie. Organ I instancji wszczął w tej sprawie dwa odrębne postępowania administracyjne, jedno dotyczące zamurowania okien i drzwi, drugie dotyczące rozbiórki balkonu. Decyzja z dnia [...].05.2005 r. dotyczy robót budowlanych związanych z zamurowaniem otworów okiennych i drzwiowych.

Wcześniejszą decyzją z dnia [...].08.2004 r., Nr [...] zobowiązano A. S. do przedłożenia oceny technicznej oraz inwentaryzacji zrealizowanych robót budowlanych polegających na zamurowaniu otworów okiennych i drzwiowych.

W dniu [...].03.2005 r. A. S. przedłożyła żądane orzeczeni techniczne i inwentaryzację.

Przedłożone dokumenty zostały opracowane przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane i wykazują, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i w sposób nie naruszający warunków technicznych obowiązujących w budownictwie. Do zamurowania otworów użyto materiałów budowlanych dopuszczonych do stosowania w budownictwie. W takim stanie rzeczy, organ stosownie do art. 51 ust. 3 powołanego w podstawie prawnej decyzji prawa budowlanego stwierdził wykonanie obowiązku.

Powyższą decyzję zaskarżyli odwołaniem M. i S. C., reprezentowani przez pełnomocnika r. pr. A. T.

Stwierdzili, że organ I instancji w sposób oczywisty naruszył podstawowe zasady i przepisy prawa budowlanego, a w szczególności art. 51 ust. 3 pkt 1, art. 50 ust. 1 i art. 51 ust. 1 pkt 2, gdyż:

1. postanowienie z dnia [...].06.2004 r. wstrzymujące roboty budowlane nie określiło wyraźnie czy wstrzymanie robót dotyczy prowadzenia robót wymagających pozwolenia budowlanego lub zgłoszenia czy też nie, i które to roboty nie są budową w rozumieniu art. 48 prawa budowlanego. Dodali, że dopiero Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w postanowieniu z dnia [...].12.2004 r., Nr [...] stwierdził jednoznacznie, że roboty budowlane polegające na zamurowaniu otworów okiennych i drzwiowych wymagają pozwolenia na budowę, natomiast odnośnie rozbiórki balkonu organ I instancji winien przeprowadzić odrębne postępowanie,

2. decyzja organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. zobowiązująca A. S. do przedłożenia oceny i inwentaryzacji została wydana przed rozpoznaniem przez organ II instancji zażaleń obu stron na postanowienie z dnia [...].06.2004 r., a ponadto wskazana decyzja z dnia [...].08.2004 r. została wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego i określa obowiązki, które mógł nałożyć organ I instancji w postanowieniu z dnia [...].06.2004 r. na podstawie art. 50 ust. 3 prawa budowlanego,

3. decyzja z dnia [...].08.2004 r. została wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, ale po upływie 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia z dnia [...].06.2004 r., czyli z rażącym naruszeniem w/w przepisu, a ponadto nie nałożyła na stronę obowiązków wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem /art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego/, lecz nałożyła obowiązek określony w art. 50 ust. 3 prawa budowlanego przy zakreśleniu 3 miesięcznego terminu jej wykonania, zamiast terminu 30 dniowego.

Decyzja z dnia [...].08.2004 r. wobec jej niezaskarżenia przez strony, stała się ostateczna przypuszczalnie w dniu [...].09.2004 r., zatem termin do wykonania obowiązku z niej wynikającego upłynął najpóźniej do dnia [...].12.2004 r., natomiast A. S. obowiązek wykonała w dniu [...].03.2005 r.,

4. zaskarżona decyzja z dnia [...].05.2005 r. zawiera stwierdzenie, że organ I instancji prowadzi 2 odrębne postępowania, co mija się z prawdą, gdyż toczy się jedynie postępowanie w zakresie zamurowania okien i drzwi, natomiast pomimo wszczęcia postępowania w sprawie samowolnej rozbiórki balkonu, postępowanie to nie toczy się wcale.

Odwołujący się podnieśli też, że organ I instancji w żadnym z w/w aktów nie stwierdził, że A. S. winna była uzyskać pozwolenie na budowę w zakresie zamurowania okien i drzwi, a w razie braku takiego pozwolenia organ I instancji powinien był natychmiast wydać decyzję o doprowadzeniu obiektu budowlanego do stanu poprzedniego, oczywiście zgodnie z art. 52 prawa budowlanego na koszt A. S.

Organ I instancji w decyzjach z dnia [...].06.2004 r., [...].08.2004 r. i [...].05.2005 r. stwierdził, że roboty w zakresie zamurowania okien i drzwi wymagają jedynie zgłoszenia /zgody/ właściwego organu, a nie pozwolenia na budowę czyli zaprzeczają stanowisku Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zawartemu w postanowieniu z dnia [...].12.2004 r., co zaprzecza treści art. 28 ust. 1 prawa budowlanego. Organ I instancji pominął treść art. 51 ust. 3 pkt 2 prawa budowlanego, który przewiduje w przypadku nie wykonania obowiązku, wydania decyzji o doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego lub innej treści przewidzianej tym przepisem.

A. S. obowiązek nałożony nań decyzją z dnia [...].08.2004 r. wykonała dopiero po upływie 6 miesięcy, zamiast 3 miesięcy.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu przedstawionego odwołania, decyzją z dnia [...].07.2005 r., Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...].05.2005 r.

W podstawie prawnej decyzji powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, z późn. zm./.

W motywach decyzji podtrzymał ustalenia i wnioski organu I instancji. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu wyjaśnił, że organ I instancji postanowieniem z dnia [...].06.2004 r. wstrzymał roboty budowlane prowadzone samowolnie przez A. S. Okoliczność, że w postanowieniu tym organ I instancji nie wspomniał o wymaganym na te roboty pozwoleniu na budowę, nie przesądza o samej istocie wykonanej samowoli budowlanej. W przypadku stwierdzenia, że do robót budowlanych przystąpiono bez wymaganego przepisami prawa zgłoszenia lub pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego prowadzi postępowanie, w którym w pierwszej kolejności ustala zakres wykonanych robót i w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 prawa budowlanego wstrzymuje postanowieniem roboty budowlane. Postanowienie organu I instancji o wstrzymaniu robót budowlanych było zaskarżone zażaleniem i organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia z dnia 23.06.2004 r. Na postanowienie organu II instancji strony nie składały skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.

Postanowienie z dnia [...].06.2004 r. doręczono stronom w dniu [...].07.2004 r., zatem decyzja organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. została wydana z zachowaniem terminu określonego w art. 50 ust. 4 prawa budowlanego. Decyzja z dnia [...].08.2004 r. została doręczona A. S. dopiero w dniu [...].12.2004 r., zatem stała się ostateczna dopiero w dniu [...].12.2004 r.

A. S. nałożony obowiązek wykonała w dniu [...].03.2005 r., czyli zachowała 3 miesięczny termin określony w decyzji z dnia [...].08.2004 r.

Zgodnie z przepisami prawa budowlanego, roboty polegające na przebudowie obiektu zostały zaliczone do robót innych niż budowa obiektu, dlatego też decyzja organu I instancji z dnia [...].05.2005 r. jest właściwa. Wykonanie tynków nie wymaga uzyskania odrębnego pozwolenia na budowę ani też zgłoszenia.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący M. i S. C. działający przez pełnomocnika r. pr. A. T. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].05.2005 r. oraz o wydanie orzeczenia o kosztach postępowania według norm i zarzucili, że została wydana z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 47 k.p.a. oraz art. 50 ust. 3, art. 50a pkt 2, art. 51 ust. 1, art. 51 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 7.07.1994 r. prawo budowlane.

Rozwijając wymienione zarzuty przytoczyli, że organ II instancji postanowieniem z dnia [...].12.2004 r., Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...].06.2004 r. wstrzymujące roboty budowlane, ale postanowienia nie doręczył skarżącemu /brak w aktach dowodu doręczenia/, i tym samym uniemożliwił mu wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Organ II instancji wyznaczył na dzień [...].11.2004 r. rozprawę administracyjną, ale o jej terminie nie zawiadomił skarżącego /brak w aktach dowodu doręczenia zawiadomienia/. Nieprawdziwe jest stwierdzenie organu II instancji, że postanowienie organu I instancji doręczono stronom w dniu [...].07.2004 r., gdyż w aktach sprawy znajduje się potwierdzenie odbioru tego postanowienia przez A. S. w dniu [...].06.2004 r.

W postanowieniu z dnia [...].06.2004 r. wstrzymującym roboty budowlane nie zamieszczono obowiązku przedstawienia przez A. S. dokumentów o jakich mowa w art. 50 ust. 3 prawa budowlanego, co miało istotne znaczenie dla dalszego toku postępowania.

Wbrew twierdzeniom organu II instancji, decyzja organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. nie została wydana przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia z dnia [...].06.2004 r. Ponadto decyzja z dnia [...].08.2004 r. jest niezgodna z treścią art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, gdyż nie nakłada na stronę obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, a zawiera obowiązki określone w art. 50 ust. 3 prawa budowlanego, które winny być zawarte w postanowieniu z dnia [...].06.2004 r. dotyczącym wstrzymania wykonywania robót budowlanych. Chodzi tu o obowiązek sporządzenia inwentaryzacji i oceny technicznej, na co strona ma 30 dniowy termin, a nie 3 miesięczny jak podano w decyzji. Organ II instancji stwierdził, że decyzja organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. została doręczona A. S. w dniu [...].12.2004 r. i skoro przedłożyła stosowne dokumenty w dniu [...].03.2005 r., to dochowała 3 miesięcznego terminu zakreślonego w tej decyzji.

W aktach sprawy znajduje się dokument, że przesyłka do A. S. była awizowana w dniu [...].08.2004 r., natomiast przy dacie [...].09.2004 r. jest adnotacja "nie odbiera – zwrot". Ponadto na decyzji znajdującej się w aktach sprawy są dwie adnotacje: "wysłano [...].08.2004 r. i wysłano [...].11.2004 r.". zachodzi zatem pytanie co działo się z przesyłką poleconą skierowaną do A. S. z dnia [...].08.2004 r. w okresie od [...].09.2004 r. /data odmowy przyjęcia przesyłki/ do [...].11.2004 r.?

Zgodnie z art. 47 k.p.a. w przypadku odmowy przyjęcia pisma przesłanego przez pocztę, datą doręczenia jest dzień odmowy przyjęcia przez adresata. W tym konkretnym przypadku jest to data [...].09.2004 r., a na pewno nie data [...].12.2004 r.

Organ II instancji poruszonych wątpliwości nie wyjaśnił. W konkluzji skarżący stwierdzili, że A. S. wykonała obowiązek po upływie 3 miesięcznego terminu, zatem w takiej sytuacji powinna być wydana inna decyzja, o jakiej mowa w art. 51 ust. 3 pkt 2 prawa budowlanego, tj. decyzja nakazująca doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Skarżący zasygnalizowali też, że przeciwko A. S. było prowadzone postępowanie karne o przestępstwo z art. 90 prawa budowlanego i wyrokiem z dnia [...].05.2005 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w P. warunkowo umorzył postępowanie karne.

Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Nawiązując do zarzutów podniesionych w skardze wyjaśnił, że postanowienie organu I instancji z dnia [...].06.2004 r. było zaskarżone zażaleniami A. S. i S. C. Postanowieniem z dnia [...].12.2004 r., Nr [...] organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienia z dnia [...].12.2004 r. doręczono S. C. w dniu [...].12.2004 r. i dowód doręczenia znajduje się w aktach sprawy organu II instancji.

Zawiadomienie z dnia [...].10.2004 r. o wyznaczeniu terminu rozprawy administracyjnej na dzień [...].11.2004 r. doręczono S. C. w dniu [...].11.2004 r. /dowód w aktach sprawy organu II instancji/.

S. C. brał udział w rozprawie w dniu [...].11.2004 r., wnosił uwagi do protokołu, i podpisał protokół.

Jak z akt sprawy wynika, postanowienie z dnia [...].06.2004 r. zostało stronom doręczone: A. S. dnia [...].06.2004 r., a S. C. dnia [...].07.2004 r. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja. Decyzja organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. została wydana z zachowaniem określonego przepisami terminu. Decyzja z dnia [...].08.2004 r. została wysłana do stron za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Z uwagi na to, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru doręczenia w/w decyzji do adresata A. S. odnotowano "nie odbiera zwrot", Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego był w obowiązku ponownie wysłać zwróconą decyzję. Organ I instancji nie mógł interpretować adnotacji zawartej na kopercie jako odmowy przyjęcia przesyłki, czy nie podjęto w terminie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, głównie z przyczyn uwzględnionych przez Sąd z urzędu.

Tytułem wprowadzenia należy nawiązać do art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/ oraz art. 3 § 2 pkt 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, nazwanej dalej skrótem p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że wojewódzki sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem i przy tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że ma obowiązek brać pod uwagę również naruszenia prawa, o jakich nie wspomniano w skardze.

Przy wstępnym badaniu odwołania, organ II instancji nie zwrócił uwagi na zakres podmiotowy odwołania. Otóż odwołanie zostało wniesione i podpisane przez pełnomocnika radcę prawnego A. T. Zostało wniesione w imieniu M. C. i S. C.

Do odwołania dołączono pełnomocnictwo opatrzone datą [...].05.2005 r. /k. 60 akt administracyjnych/. Pełnomocnictwo zostało udzielone tylko przez jednego mocodawcę, ale na podstawie jego podpisu nie można ustalić, czy jest to podpis M. C., czy S. C. Na rozprawie sądowej /16.02.2006 r./, S. C. oświadczył, że tylko on podpisał pełnomocnictwo, zaś jego żony przy tej czynności nie było.

Z akt organu I instancji nie wynika, że S. C. był pełnomocnikiem żony w postępowaniu przed tym organem.

Nie ma również wzmianki świadczącej o ewentualnym domniemaniu pełnomocnictwa, o jakim mowa w art. 33 § 4 k.p.a. w takim stanie rzeczy nie było podstaw do przyjęcia, że S. C. udzielił w imieniu żony dalszego pełnomocnictwa radcy prawnemu A. T. /art. 39 pkt 2 – p.p.s.a./.

Nota bene organ odwoławczy w ogóle tej kwestii nie poruszył.

W zawiadomieniu z dnia [...].07.2005 r. przytoczył, że A. T. jest pełnomocnikiem S. C. /k. 62 akt administracyjnych/, ale w zaskarżonej decyzji stwierdził, że jest również pełnomocnikiem M. C.

Pełnomocnictwo w postępowaniu administracyjnym powinno m. innymi określać zakres przedmiotowy i podmiotowy pełnomocnictwa. Wprawdzie podpis mocodawcy nie musi być czytelny, ale z treści pełnomocnictwa powinno wynikać jaka konkretnie strona udzieliła pełnomocnictwa. Na marginesie należy dodać, że w omawianym pełnomocnictwie nie jest wymieniony Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wymieniono Inspektorów Nadzoru Budowlanego w P., R., W.

Skoro dołączone do odwołania pełnomocnictwo nie odpowiadało w/w wymogom, przeto organ odwoławczy obowiązany był ustalić kto udzielił pełnomocnictwa /M., czy S. C./, po czym na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. powinien wezwać stronę /która pełnomocnictwa nie udzieliła/ do uzupełnienia tego braku /zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.06.1998 r., I SA/Lu 641/97 – niepublikowany oraz Andrzej Matan – Postępowanie administracyjne ogólne, Wyd. C.H. Beck, W-wa 2003 r., str. 356-357/.

Dopuszczenie do udziału w sprawie pełnomocnika nienależycie umocowanego stanowi istotne uchybienie procesowe.

Zaskarżona decyzja z dnia [...].07.2005 r. nie została skutecznie doręczona A. S.

Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma i dołączonej doń koperty /k. 67 akt administracyjnych/ wynika, że mieszkanie adresatki było zamknięte, zatem złożono pismo w Urzędzie Pocztowym w P., którego A. S. nie podjęła. Z art. 44 § 2 k.p.a. wynika, że doręczenie zastępcze jest skuteczne tylko wtedy, gdy doręczyciel zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe w drzwiach mieszkania adresata /zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22.02.2001 r. III RN 70/00 – OSNAPiUS Nr 19/2001, poz. 574 oraz Grzegorz Łaszczyca – Doręczenie zastępcze w Kodeksie postępowania administracyjnego, Państwo i Prawo Nr 10/97/.

Na odwrocie zwrotnego poświadczenia odbioru przesyłki nie podkreślono, że zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym pozostawiono w skrzynce listowej lub na drzwiach mieszkania A. S. Wymienione uchybienia procesowe Sąd uwzględnił z urzędu.

Przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie zawiadomił stron o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i tym samym naruszył art. 10 § 1 k.p.a. /zarzut zawarty w skardze/. Dalsze zarzuty podniesione w skardze są dwojakiego rodzaju. Pierwsze dotyczą zaskarżonej decyzji, zaś pozostałe odnoszą się do ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2004 r., Nr [...] oraz do ostatecznego i niezaskarżonego do sądu administracyjnego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].12.2004 r., Nr [...].

Z przedmiotową sprawą związany jest zarzut niewykonania w terminie przez A. S. obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...].08.2004 r. Skarżący twierdzą, iż w/w decyzja została doręczona A. S. w dniu [...].09.2004 r. /w trybie art. 47 k.p.a./, zatem 3 miesięczny termin liczony od dnia ostateczności decyzji upłynął w roku 2004, a nie jak to przyjmuje organ odwoławczy, dopiero w dniu [...].03.2005 r.

W aktach sprawy administracyjnej znajdują się dwa zwrotne potwierdzenia odbioru przesyłek skierowanych do A. S. Jedno zostało sporządzone przez organ I instancji w dniu [...].08.2004 r. i zamieszczono w nim adnotacje "nie odbiera zwrot" – [...].09.04, niżej "Awizo 25.08. II 02.09".

Na tym dowodzie oraz na dołączonej kopercie nie ma stempli pocztowych, podpisu doręczyciela, zatem prima facie zachodzi podejrzenie, że przesyłka ta nie była wysłana za pośrednictwem poczty. Dowód ten zatem nie uprawnia do przyjęcia stanowiska, że A. S. rzeczywiście odmówiła przyjęcia przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. Mimo tego organ odwoławczy powinien jednak zbadać, czy przedmiotowa przesyłka była nadana w urzędzie pocztowym, a jeżeli nie, kto zamieścił zawarte w tym dowodzie adnotacje i czy była w ogóle doręczana w/w stronie.

Drugi dowód wystawiony przez organ I instancji w dniu [...].11.2004 r. wskazuje, że decyzja tego organu z dnia [...].08.2004 r. /doręczenie właściwe – art. 42 § 1 k.p.a./ została doręczona A. S. w dniu [...].12.2004 r.

Szersze wyjaśnienie poruszonej kwestii jest konieczne ze względu na unormowanie zamieszczone w art. 51 ust. 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, ze zm./, nazwanej dalej prawem budowlanym. Przepis ten stanowi, że organ nadzoru budowlanego po upływie terminu lub na wniosek inwestora, sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego i wydaje decyzję stwierdzającą wykonanie obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

W tym miejscu należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że roboty budowlane polegające na zamurowaniu otworów drzwiowych i okiennych są przebudową. Ustawa z dnia 27.03.2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych innych ustaw /Dz. U. Nr 80, poz. 718/, która weszła w życie z dniem 11.07.2003 r., znowelizowała art. 3 pkt 6 prawa budowlanego i wyłączyła spod pojęcia budowy przebudowę obiektu budowlanego lub jego części.

Wskazane roboty budowlane były wykonane w 2004 r., czyli po wejściu w życie powołanej nowelizacji prawa budowlanego, zatem w takiej sytuacji orzekające organy prawidłowo stosowały przepisy art. 50 i 51 prawa budowlanego. Pozostałe zarzuty nie dotyczą bezpośrednio zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia [...].05.2005 r., Nr [...], ale odnoszą się do postępowań mieszczących się w granicach sprawy, której dotyczy skarga, przeto ze względu na treść art. 135 p.p.s.a., Sąd in merito badał również i te zarzuty.

Art. 50 ust. 3 prawa budowlanego stanowi, że w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć na inwestora obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. Zamieszczone w tym przepisie słowo "może" świadczy, że nałożenie takiego obowiązku w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych ma charakter fakultatywny, czyli organ nadzoru może, ale nie musi nałożyć taki obowiązek.

Jeżeli organ nadzoru nie nałożył takiego obowiązku w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych, to wówczas obowiązany jest taki obowiązek nałożyć w decyzji o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. W powołanym przepisie mówi się o czynnościach lub robotach budowlanych. Pojęcie czynności m. innymi może obejmować obowiązek przedłożenia przez inwestora inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych, jak również oceny technicznej wykonanych robót. Obowiązek przedłożenia takich opracowań został nałożony na inwestora w decyzji organu I instancji z dnia [...].08.2004 r., wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 ptk 2 prawa budowlanego.

Kolejny zarzut, iż decyzja z dnia [...].08.2004 r. została wydana po upływie 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych /23.06.2004 r./, jest de facto zarzutem na niekorzyść skarżących.

Zdaniem Sądu przepis art. 51 ust. 1 prawa budowlanego w brzmieniu nadanym przez nowelę z dnia 16.04.2004 r. /Dz. U. Nr 93, poz. 888/, należy interpretować łącznie z art. 50 ust. 4 prawa budowlanego /zob. Edward Radziszewski – Prawo budowlane – Przepisy i komentarz, Wydawnictwo Prawnicze "Lexis Nexis", W-wa 2004 r., str. 154/.

Art. 50 ust. 4 prawa budowlanego stanowi, że postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2, albo w art. 51 ust. 1 /chodzi tu o datę doręczenia postanowienia inwestorowi/.

Niewydanie decyzji w terminie określonym przez powołany przepis pociąga za sobą obowiązek umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. /zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9.02.2001 r., III RN 57/00 – OSNAPiUS Nr 16/2001, poz. 502/.

W przedmiotowej sprawie postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych doręczono inwestorowi A. S. w dniu [...].06.2004 r., zatem 2 miesięczny termin liczony według art. 57 § 3 k.p.a. upływał z dniem [...].08.2004 r. Oznacza to, że decyzja organu I instancji, nakładająca na A. S. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji i ocenę techniczną wykonanych robót budowlanych została wydana ostatniego dnia terminu /[...].08.2004 r./. Termin wskazany w art. 51 ust. 1 prawa budowlanego nie może być liczony od daty wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, ponieważ nakaz wstrzymania robót budowlanych obowiązuje inwestora od dnia doręczenia mu postanowienia o wstrzymaniu /Edward Radziszewski – w Komentarzu do prawa budowlanego/.

Za takim stanowiskiem dodatkowo przemawia art. 50a pkt 2 prawa budowlanego.

Wydanie decyzji określonej w art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego w terminie wskazanym w art. 50 ust. 4 tego prawa nie powoduje bezprzedmiotowości zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych /zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27.09.2002 r., IV SA 2174/00 – ONSA Nr 4/2003, poz. 138/, czyli zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych może być rozpoznane przez organ II instancji po wydaniu decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego.

Zarzut, iż skarżącemu S. C. nie doręczono postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].12.2004 r., Nr [...] nie jest zasadny, bo w aktach administracyjnych /k. 53/ znajduje się dowód doręczenia w/w tegoż postanowienia w dniu [...].12.2004 r.

Wymieniony uczestniczył również w rozprawie administracyjnej w dniu [...].11.2004 r.

Przedstawione rozważania prowadzą do konkluzji, iż nie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 135 p.p.s.a.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 8 i 9 k.p.a. Zarzuty związane z tymi przepisami nie zostały bliżej sprecyzowane.

Z powodu uchybień procesowych organu odwoławczego uwzględnionych z urzędu oraz z powodu naruszenia przez ten organ art. 7 i 10 § 1 k.p.a., Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 202 § 2 p.p.s.a.

W skład zasądzonych kosztów weszły n/w składniki:

- wpis od skargi – 500 zł,

- wynagrodzenie radcy prawnego – 300 zł,

- opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 15 zł,

razem: 815 zł.

Przy ponownym rozpatrywaniu odwołania, organ II instancji uwzględni n/w wskazówki:

1. wezwie M. C. do uzupełnienia pełnomocnictwa z dnia [...].05.2005 r. przez jego podpisanie, lub do przedłożenia pełnomocnictwa uprawniającego jej męża S. C. do jej reprezentowania przed Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego, albo do podpisania odwołania w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem stwierdzenia niedopuszczalności jej odwołania,

2. wyjaśni, czy przesyłka opatrzona datą [...].08.2004 r. zawierająca decyzję organu I instancji z dnia [...].08.2004 r. była wysłana za pośrednictwem poczty, czy też była doręczana w inny sposób przewidziany w art. 39 k.p.a., i kto /pracownik poczty, czy urzędnik/ na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zamieścił znajdujące się tamże adnotacje.

Na podstawie przeprowadzonych wyjaśnień oceni skuteczność doręczenia tej przesyłki A. S. w trybie art. 47 k.p.a., lub art. 44 § 1 i 2 k.p.a.,

3. przed wydaniem decyzji zawiadomi strony o ich uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a.

23.02.2006 PK