Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 771/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 2, art. 135, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 727
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne - tekst jednolity
article: art. 247 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi "A"Spółki Akcyjnej z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 11 lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie cła antydumpingowego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 29 stycznia 2014 r. nr [...] 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej "A" Spółki Akcyjnej z siedzibą w P. 2.387 (dwa tysiące trzysta osiemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 11 lipca 2014 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 29 stycznia 2014 r. (nr [...]), którą organ orzekł o pochodzeniu towaru objętego zgłoszeniem celnym z dnia 24 maja 2011 r. oraz określił należności celne dotyczące tego towaru.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z dnia 29 stycznia 2014 r. (nr [...]) Naczelnik Urzędu Celnego, na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749) - dalej: "o.p.", art. 65 ust. 5, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.), art. 20 ust. 1, ust. 3 lit. c, g, art. 67, art. 78 ust. 1 i 3, art. 214 ust. 1, art. 201 ust. 2, art. 220 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992 r. ze zm.) - dalej: "WKC", rozporządzenia Komisji (UE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 284 z dnia 29.10.2010r.), art. 1, art. 2 rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 791/2011 z dnia 3 sierpnia 2011 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego i ostatecznego pobrania tymczasowego cła nałożonego na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 204/1 z dnia 9.08.2011), określił dla towaru objętego zgłoszeniem celnym z dnia 24 maja 2011 r. nr [...]:

1. jako kraj pochodzenia – Chiny;

2. stawkę celną erga omnes w wysokości 7 %;

3. niezaksięgowaną kwotę należności celnych (A00) podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 11.223 zł;

4. stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego (A30) - w wysokości 62,9 %, z dodatkowym kodem TARIC - B999;

5. niezaksięgowaną kwotę ostatecznego cła antydumpingowego (A30), podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 201.682 zł;

6. odstąpił od poboru odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy - Prawo Celne od ww. kwot w pkt 3 i pkt 5.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 24 maja 2011 r. "A" Spółka Akcyjna z siedzibą w P. (dalej: "spółka", "skarżąca") zgłosiła celem dopuszczenia do obrotu towar - siatka podtynkowa z włókna szklanego, sprowadzony z Malezji. Eksporterem towaru, zgodnie z przedstawioną fakturą z dnia 19 kwietnia 2011 r. nr [...] - była malezyjska firma [...]. Zgłoszenie zostało przyjęte i zarejestrowane pod nr [...]. Spółka zadeklarowała kwotę należności celnych (A00) w wysokości 11.219 zł z zastosowaniem preferencyjnej stawki celnej 3,5% na podstawie świadectwa pochodzenia FORM A nr [...], a wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów określona została w kwocie 76.304 zł.

W dniu 26 lipca 2013 r. do organu wpłynął raport Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (dalej: "OLAF") z przeprowadzonego przy współpracy malezyjskich władz administracyjnych dochodzenia, które dotyczyło eksportu siatki z włókna szklanego do UE. Dochodzenie przeprowadzone zostało w związku z podejrzeniem, że towar deklarowany w kraju importu jako pochodzący z Malezji, faktycznie pochodzi z Chińskiej Republiki Ludowej. Wyniki oraz wnioski z przeprowadzonej w Malezji przez OLAF misji zawarte zostały w raporcie z misji z dnia 12 kwietnia 2013 r. oraz w raporcie końcowym z dnia 2 maja 2013 r. nr OF/2011/0969 i przekazane wraz z załącznikami na płycie CD zainteresowanym krajom Unii Europejskiej. Załączniki 2 i 19 zawierają nazwy malezyjskich i chińskich firm zamieszanych w proceder omijania ceł antydumpingowych oraz dane importerów z terenu Unii Europejskiej dokonujących przywozu siatki włókna szklanego, która zidentyfikowana została przez OLAF jako pochodząca z Chin. Zarząd Portu Klang i Malezyjski Urząd Celny udostępnili misji unijnej dane z prowadzonych przez nich elektronicznych rejestrów, wyjaśniając jednocześnie procedury mające zastosowanie do towarów wchodzących i wychodzących zarówno z portu morskiego i Wolnej Strefy Handlowej (dalej również zwana: "FCZ") w Porcie Klang jak i z Głównego Obszaru Celnego Malezji tzn. z malezyjskiego obszaru celnego.

W wyniku udostępnionych za pośrednictwem Ministerstwa Handlu Zagranicznego ("MITI") przez Zarząd Portu Klang informacji wynika, iż w stosunku do towarów wchodzących lub wychodzących przez FCZ Port Klang - zabronione jest prowadzenie jakiejkolwiek działalności produkcyjnej. W związku z powyższym w obszarze tym nie mogła mieć miejsca jakakolwiek produkcja lub proces nadający towarom pochodzenie. Towary przeładowywane w Wolnej Strefie Handlowej zachowują swoje pochodzenie. W FCZ Porcie Klang obowiązują następujące procedury: ZB1 - wejście towarów do strefy FCZ z zagranicy, ZB2 - wyjście towarów ze strefy FCZ na zagranicę, ZB3 - przeładunek towarów w FCZ (bez przeładowywania towarów z kontenera do kontenera), ZB4 - wnioski o czynności komercyjne, takie jak: dzielenie, pakowanie, przepakowywanie, sortowanie, klasyfikowanie, etykietowanie, ponowne etykietowanie oraz naprawa towarów znajdujących się w przechowywaniu i tranzycie. Deklaracje ZB1 i ZB2 zawierają szereg danych, takich jak kraj pochodzenia/przeznaczenia, nadawca, odbiorcy, ilość kontenerów, statek, morski list przewozowy, itp. Towary eksportowane bezpośrednio z Głównego Obszaru Celnego Malezji przez Wolną Strefę Handlową - zgodnie z deklaracją K2 nie są rejestrowane w rejestrach ZB1, ZB2. Zatem zidentyfikowanie towaru zarejestrowanego w jednym z rejestrów ZB1 (wejście) bądź ZB2 (wyjście) wskazuje, że towar nie pochodził z Głównego Obszaru Celnego Malezji.

Na podstawie ustaleń dokonanych przez OLAF wszczęto postępowanie w sprawie należności celnych (A00, A30) ciążących na towarze objętym przedmiotowym zgłoszeniem celnym.

Organ podkreślił, że OLAF zestawił dane rejestru ZB1 (import), tj. tkaniny siatkowe z włókien szklanych wysłane z Chin do FCZ w Port Klang, z danymi ZB2 (eksport), tj. tkaniny siatkowe z włókien szklanych wysłane z FCZ w Port Klang do Unii Europejskiej. Zestawienia dokonano przy użyciu nr referencyjnego ZB1 (zał. 2, 19). Zgodnie z listą importową zgłoszoną przez państwa członkowskie do OLAF, firma [...]. wyeksportowała do Unii Europejskiej 2.666,69 ton tkanin siatkowych z włókien szklanych, razem 178 kontenerów (zał.19, 21) Z informacji przekazanych przez Malezyjskie Ministerstwo Przemysłu i Handlu Międzynarodowego wynika, iż dla ww. firmy wystawiono 129 świadectw GSP potwierdzających preferencyjne pochodzenie towaru. Natomiast dane z rejestru Malezyjskiego Urzędu Celnego (K2, eksport) wskazują, iż firma ta zadeklarowała w eksporcie na teren UE 3.069,89 ton tkanin siatkowych z włókien szklanych. Z tej wielkości 1.970,68 ton zostało równolegle zarejestrowanych w rejestrach ZB1-import/ZB2-eksport wykazanych w FCZ Port Klang jako przeładunek z Chin do UE. Fakty wskazują, że około dwie trzecie deklaracji eksportowych K2 (eksport) nie odzwierciedla rzeczywistych transakcji eksportowych i że zostały one wystawione wyłącznie w celu uwiarygodnienia deklaracji malezyjskiego pochodzenia dla celów nieuczciwego uzyskania świadectwa GSP FORM A.

Analizując dane z rejestrów ZB1/ZB2 i porównując opis towaru, ilość opakowań i masę brutto, a także numery kontenerów, stwierdzono, że towary, które zostały sprowadzone statkiem [...] z Chin do Malezji, a następnie opuściły statkiem OOCL Long Bea port w Malezji, są w rzeczywistości tymi samymi towarami, a przeładunek miał na celu ukrycie ich faktycznego pochodzenia i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego. Objęty przedmiotowym zgłoszeniem celnym towar został zarejestrowany w Wolnej Strefie Handlowej jako przywieziony z Chin zgodnie z deklaracją [...], następnie po przeładunku z kontenera do kontenera wywieziony do UE - deklaracja [...]. Krajem pochodzenia towaru, wskazanym w deklaracjach ZB1/ZB2 - są Chiny.

W wyniku przeprowadzonego dochodzenia OLAF stwierdził, że wszystkie przesyłki z firmy [...] wymienione w zał. 19 mają pochodzenie chińskie, a zatem podlegają cłom konwencyjnym i antydumpingowym. Wszelkie pozostałe przesyłki od ww. dostawcy - niepowiązane przez OLAF - podlegają cłom konwencyjnym z uwagi, że deklarowany przez eksportera proces przerobu nie był wystarczający dla przyznania preferencyjnego pochodzenia. Stwierdzono również, że przy ubieganiu się o świadectwa GSP, firma [...] przedstawiała MITI fałszywe informacje.

Towar objęty zgłoszeniem celnym nr [...] poddany w Malezji jedynie czynnościom przeładunkowym zachował swoje chińskie pochodzenie, a w związku z powyższym podlega środkom taryfowym obowiązującym jak dla towarów przywożonych z Chin. Mając na względzie treść art. 20 ust. 1, art. 67, art. 78 ust. 3 i art. 214 ust. 1 WKC dla towaru winna być zastosowana obowiązująca w dniu zgłoszenia stawka celna erga omnes w wysokości 7%.

Nadto w dniu objęcia przesyłki wnioskowaną procedurą celną dla towaru zaklasyfikowanego do kodu TARIC 7019 59 00 10, pochodzącego z Chin, obowiązywało rozporządzenie Komisji (UE) Nr 138/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. nakładające (artykuł 1) obowiązek poboru tymczasowe cła antydumpingowe od przywozu niektórych tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych, o wadze powyżej 35g/m2 objętych kodami CN ex7019 40 00, ex7019 51 00 , ex7019 59 00, ex7019 90 91 i ex7019 90 90 (kody TARIC: 7019 40 00 11,7019 40 00 21,7019 40 00 50, 7019 51 00 10, 7019 59 00 10, 7019 90 91 10 i 7019 90 99 50). Przepis art. 2 tego rozporządzenia określał wysokość stawek cła antydumpingowego. Towary wyprodukowane przez inne, niż wskazane z nazwy w rozporządzeniu przedsiębiorstwa - podlegały stawce 62,9%.

Obecnie obowiązującym aktem prawnym jest rozporządzenie wykonawcze Nr 791/2011 z dnia 3 sierpnia 2011 r., którym Rada (UE) zdecydowała o nałożeniu ostatecznego cła antydumpingowego (art. 1) i ostatecznym pobraniu tymczasowego cła (art. 2 ust. 2) nałożonego na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej. Dla towaru, jako pochodzącego z Chin, klasyfikowanego do kodu TARIC 7019 59 00 10 stawka cła antydumpingowego ostatecznego (A30) zgodnie art. 2 rozporządzenia, określona dla wszystkich pozostałych przedsiębiorstw, została utrzymana na poziomie określonym dla cła tymczasowego i wynosi 62,9%.

W niniejszej sprawie zadeklarowanie malezyjskiego preferencyjnego pochodzenia dla towarów faktycznie pochodzących z Chin, spowodowało ominięcie obowiązujących w stosunku do towaru środków taryfowych, a tym samym zaniżenie należności celnych. W związku z tym organ musiał określić stawki celne oraz należności celne i podatkowe związane ze sprowadzonym towarem. Jednocześnie organ uznał, za uzasadnione odstąpienie od poboru odsetek, wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy - Prawo celne.

Spółka odwołała się od tej decyzji zarzucając Naczelnikowi Urzędu Celnego naruszenie art. 121, art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 o.p. poprzez bezkrytyczną i jednostronną ocenę materiału dowodowego oraz art. 180 § 1 o.p. w zw. z art. 4 pkt 2 i 3, art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim poprzez prowadzenie postępowania w oparciu o nieprzetłumaczone dokumenty sporządzone w języku obcym. Dalej zarzuciła naruszenie art. 200 § 1 w zw. z art. 121 § 1 o.p. poprzez udostępnienie pełnomocnikowi skarżącej niekompletnych i nieponumerowanych akt sprawy czym skutecznie uniemożliwiono rzetelną analizę podstaw, na których organ oparł decyzję.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej z dnia 11 lipca 2014 r. (nr [...]), na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że spółka nie kwestionuje tego, iż przedmiotem importu jest siatka podtynkowa z włókna szklanego i została prawidłowo zaklasyfikowany do kodu TARIC 7019 59 00 10. Spór dotyczy kraju pochodzenia, przywiezionego z Malezji towaru i nałożenia na niego cła antydumpingowego z uwagi na wyniki postępowania weryfikacyjnego, przeprowadzonego przez OLAF.

Wprawdzie władze Malezji potwierdziły autentyczność świadectwa pochodzenia Form A oraz prawidłowość danych w nim zawartych, niemniej jednak w wyniku przeprowadzonego przez OLAF dochodzenia, którego wyniki zawarto w raporcie z misji z dnia 12 kwietnia 2013 r. oraz w raporcie końcowym z dnia 2 maja 2013 r. nr [...] ustalono, że towary w rzeczywistości mają niepreferencyjne pochodzenie chińskie oraz doszło do ominięcia uiszczenia płacenia środków antydumpingowych nakładanych na produkty chińskie. Z materiałów zebranych przez OLAF wynika, że towar został wysłany z Chin do Wolnej Strefy Handlu w Port Klang oraz po przeładunku wysłany do Unii Europejskiej. Nie został on poddany żadnemu przetworzeniu lub procesowi produkcyjnemu w Malezji. Odnośnie dokumentów związanych ze zgłoszeniem celnym nr [...], należy przyjąć, że towar został przywieziony z Malezji w czterech kontenerach o numerach: [...]. Przy porównaniu danych zawartych w rejestrach ZB1/ZB2 w tym m.in. numerów kontenerów oraz masy, wartości towaru i kraju pochodzenia wynika, że zostały zarejestrowane w FCZ jako towar przywieziony z Chin ([...]) a następnie po przeładunku do kontenerów o ww. numerach wywieziony do Polski ([...]). Jako kraj pochodzenia tych towarów w obu rejestrach wskazano Chiny.

W tej sytuacji znalazło zastosowanie ww. rozporządzenie Komisji (UE) Nr 138/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. oraz rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) Nr 791/2011 z dnia 3 sierpnia 2011 r., zgodnie z którym na sporne towary pochodzące z Chin została utrzymana stawka cła antydumpingowego na poziomie 62,9 %.

W sprawie nie zaistniały przesłanki do odstąpienia przez organ celny od retrospektywnego księgowania należności celnych wynikających z długu celnego, bowiem błąd nie wynikał z aktywnego działania organu celnego. Błędy powstałe poza sferą działania organów obciążają importera, który się nimi posłużył. To zgłaszający powinien podjąć działania zmierzające do zabezpieczenia się przed wszelkimi negatywnymi konsekwencjami, niezależnie od własnego przeświadczenia, że towar spełnia warunki dla zastosowania preferencyjnej stawki celnej.

Powołując się na regulacje wspólnotowe organ odwoławczy stwierdził, że raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 o.p. i jako taki, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.

W konsekwencji jego treść nie podlega swobodnej ocenie przez organ prowadzący postępowanie; za udowodnione należy przyjąć to, co wynika wprost z tego dokumentu.

Niezasadny jest zarzut nieprzetłumaczenia dokumentów - zestawień wykonanych w formie tabel. Brak tłumaczenia nagłówków poszczególnych rubryk tabeli nie stanowi uchybienia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy uzyskał tłumaczenie tych dokumentów, które następnie zostało przesłane spółce.

Nie zasługuje na uwzględnienia także zarzut naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 o.p. poprzez brak ustalenia rzeczywistego pochodzenia towaru - jego producenta,

a tym samym błędne przyjęcie w sposób uproszczony pochodzenia towaru jako chińskiego, w sytuacji gdy ostateczne cło antydumpingowe uzależnione jest od jakiego podmiotu dany towar pochodzi. Towary zostały zadeklarowane przez zgłaszającego jako pochodzące z Malezji, co zostało podważone na podstawie raportu OLAF, natomiast przy imporcie towarów spółka nie przedstawiła faktury handlowej z deklaracją producenta, która mogłaby stanowić podstawę do zastosowania innej niż stawka cła antydumpingowego "pozostała" w wysokości 62,9 %. Zupełnie nieuprawnione były też twierdzenia spółki, że deklaracja ZB1 dotycząca towaru została wystawiona później niż deklaracja ZB2.

"A" Spółka Akcyjna zaskarżyła powyższą decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła decyzji:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 121, art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 194 § 1 i 3, art. 210 § 1 pkt 6, art. 210 § 4 o.p.;

II. naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 220 ust. 1 i ust. 2 WKC oraz art. 1 i 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 791/2011 z dnia 3 sierpnia 2011 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego i ostatecznego pobrania tymczasowego cła nałożonego na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Pismem z dnia 18 listopada 2014 r. skarżąca uzupełniła skargę podnosząc zarzut naruszenia przez organy obu instancji art. 212 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie zaskarżonej decyzji podczas gdy w obrocie prawnym pozostaje wcześniejsza decyzja ostateczna dotycząca tej samej sprawy, tj. wydana w stosunku do tego samego podmiotu w związku z tym samym zgłoszeniem celnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej zwanej "p.p.s.a."), polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych decyzji administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego, procesowego czy ustrojowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. W przypadku stwierdzenia takiego naruszenia sąd uchyla zaskarżoną decyzję bądź stwierdza jej nieważność albo wydanie z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola musi zatem przebiegać wg określonego porządku, tzn. w pierwszej kolejności sąd zobowiązany jest dokonać oceny zaskarżonego aktu pod kątem ewentualnego istnienia wad powodujących jego nieważność a ustalenie którejkolwiek z tych wad czyni dalszą kontrolę nie tylko zbędną, lecz niedopuszczalną. W takiej sytuacji sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone decyzje zostały przy wydaniu obarczone wadą powodującą ich nieważność.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.) do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego.

W art. 247 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), zwanej dalej "o.p.", ustanowione zostały przypadki określające kwalifikowaną wadliwość wydanych przez organy (m.in. organy celne) decyzji administracyjnych, stanowiące podstawę do stwierdzenia ich nieważności. Jedną z podstaw nieważnościowych określonych w tym przepisie jest wadliwość decyzji ostatecznej polegająca na wydaniu jej w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (art. 247 § 1 pkt 4 o.p.). Należy w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z art. 128 o.p. decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne a ich uchylenie lub zmiana, stwierdzenie nieważności czy też wznowienie postępowania w sprawach zakończonych takimi decyzjami może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ordynacji podatkowej oraz w ustawach dodatkowych. Wyrażona w tym przepisie zasada trwałości ostatecznych decyzji ma służyć pewności obrotu prawnego mając na celu zapewnienie podmiotom stosunku prawnopodatkowego ochrony praw nabytych, a tym samym chronić przed wielokrotnym rozstrzyganiem tych samych spraw.

Z taką jednak sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Należy bowiem stwierdzić, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 6 grudnia 2012 r. (nr [...]) orzekająca w przedmiocie zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 24 maja 2011 r. w sprawie: wartości celnej towaru objętego zgłoszeniem, retrospektywnego zaksięgowania należności celnych, podatku od towarów i usług wraz z odsetkami. Decyzja ta – jak wynika z akt sprawy - nie została zaskarżona a zatem stała się decyzją ostateczną. W konsekwencji sprawa rozstrzygnięta przez organ celny decyzją z dnia 6 grudnia 2012 r. legitymuje się przymiotem "powagi rzeczy osądzonej" (res iudicata), a zatem możliwość jej ponownego rozpoznawania i rozstrzygania mogłaby nastąpić tylko i wyłącznie wskutek uprzedniego wzruszenia w nadzwyczajnym trybie postępowania tej decyzji.

W sprawie będącej przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym organy celne orzekały w stosunku do tego samego zgłoszenia celnego (nr [...] z dnia 24 maja 2011 r.) rozstrzygając w przedmiocie: kraju pochodzenia towaru objętego tym zgłoszeniem, stawki celnej erga omnes oraz stawki rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego, retrospektywnego zaksięgowania należności celnych oraz poboru odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy – Prawo celne.

W ocenie Sądu w zaistniałym stanie faktycznym – wobec funkcjonowania w obrocie prawnym ostatecznej decyzji z dnia 6 grudnia 2012 r. rozstrzygającej już w przedmiocie retrospektywnego zaksięgowania należności celnych na podstawie zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 24 maja 2011 r. – brak było podstawy – bez uprzedniego wzruszenia tej decyzji - do wydania kolejnej decyzji rozstrzygającej ponownie w tym samym przedmiocie, t.j. w sprawie retrospektywnego zaksięgowania należności celnych w odniesieniu do tego samego zgłoszenia celnego. Z tego też powodu należało przyjąć, że kontrolowane decyzje są wadliwe, gdyż rozstrzygały tę samą sprawę, która została uprzednio już rozstrzygnięta decyzją ostateczną z dnia 6 grudnia 2012 r. Co prawda, przedmiotem zaskarżonych decyzji były także inne rozstrzygnięcia, jednakże mając na uwadze to, że w kontrolowanych sprawach orzeczenie w sprawie retrospektywnego zaksięgowania wiązało się ściśle z pozostałymi rozstrzygnięciami: rozstrzygnięciem stwierdzającym kraj pochodzenia towarów objętych tym samym zgłoszeniem celnym (pkt 1 sentencji decyzji organu I instancji) i rozstrzygnięciem określającym wysokość należnej stawki celnej dla tych towarów (pkt 2 i 4 sentencji tejże decyzji), a w konsekwencji z rozstrzygnięciem w przedmiocie poboru odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy – Prawo celne (pkt 6 sentencji tej decyzji), to w ocenie Sądu należało uwzględnić skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 247 § 1 pkt 4 i art. 128 o.p. poprzez stwierdzenie w całości nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a.