Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3471/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-12-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko, sędzia WSA Honorata Łopianowska, Protokolant specjalista Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2015 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Z. M. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. Burmistrz Miasta P. ustalił Z. M. (dalej jako "Skarżąca") i W. M. wymiar podatku od nieruchomości na rok 2015 położonej przy ul. [...] P. na kwotę 1.849,00 zł, na którą składają się:

- budynki mieszkalne o pow. 245 m2, według stawki 0,75 zł, kwota 183,75 zł

- pozostałe budynki o pow. 145 m2, według stawki 7,77 zł, kwota 1.126,65 zł

- grunty pozostałe o pow. 1.146 m2, według stawki 0,47 zł, kwota 538,62 zł

Od powyższej decyzji Skarżąca wiosła odwołanie. Wskazała, że nieruchomość będąca przedmiotem opodatkowania została nabyta 6 marca 2014 r. i w chwili zakupu zabudowana była dwoma budynkami mieszkalnymi i stan powyższy nie uległ zmianie. Podniosła, iż informacja w sprawie podatku od nieruchomości została wypełniona z pomocą pracownika urzędu gminy. Po porównaniu decyzji dotyczących naliczenia podatku z lat poprzednich z decyzjami, które zostały doręczone, Skarżąca stwierdziła, iż nie jest właścicielem dwóch budynków mieszkalnych tylko jednego. Drugi budynek został zmieniony bez jej wiedzy i zgody na "pozostałe budynki", co nie jest zgodne ze stanem faktycznym.

Samorządowe Kolegium Odwoławczego w W. decyzją z dnia [...] października 2015 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu SKO wskazało, iż wysokość zobowiązania podatkowego ustalana jest corocznie i stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres tj. za 2014 rok nie uległ zmianie. W związku z tym w ocenie SKO organ I instancji nie miał obowiązku wszczynania postępowania podatkowego za rok 2015 i zawiadamiana strony o prawie wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego na podstawie art. 200 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej: "O.p."). Ponadto, Kolegium wskazało, iż podstawę wymiaru podatku, w tym określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej jak i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania, stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, o czym stanowi art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm., dalej: "u.p.g.k."). Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. Podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. Organ stwierdził, iż w postępowaniu podatkowym, przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe. Podniósł, iż w orzecznictwie podkreśla się również, iż ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych, wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych - w tym podatkowych - i w przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z tejże ewidencji. Wskazał również na Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 marca 2013 r. o sygn. akt: I SA/Bk 8/13. W ocenie SKO organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do wielkości przedmiotu opodatkowania i jego klasyfikacji. Organy podatkowe nie mają również możliwości wpływania na organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków, ani weryfikowania danych ujawnionych w tej ewidencji. Według Kolegium jeżeli stosowne dane w ewidencji, w oparciu o które następuje wymiar podatku, są nieaktualne, względnie istnieje opieszałość organu w ujawnieniu aktualnych danych z urzędu lub na wniosek zainteresowanych osób, osobom tym, a nie organowi podatkowemu przysługuje katalog środków dyscyplinujących.

Wobec powyższego, przedmiot opodatkowania, oraz powierzchnie przyjęte do opodatkowania i stawki podatkowe, winny zostać ustalone w pierwszej kolejności w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków. SKO wskazało, iż zgodnie z wypisem z rejestru gruntów i budynków, znajdującym się w aktach sprawy, działka położona przy ul. [...]w P. o nr ewid. [...] o pow. 0.1146 ha została oznaczona jako tereny zabudowy mieszkalnej (B). Ponadto, na działce o nr ewid. [...] znajdują się dwa budynki - jeden mieszkalny, a drugi o funkcji "inne niemieszkalne". Organ zauważył, iż w wypisie tym nie wskazano powierzchni użytkowej budynków, powierzchnie użytkowe ww. budynków zostały ustalone w oparciu o informację w sprawie podatku od nieruchomości, złożoną przez Skarżącą. W informacji tej, Skarżąca wskazała do opodatkowania budynek mieszkalny o pow. użytkowej 245 m2, oraz budynek sklasyfikowany jako "pozostałe budynki lub ich części, w tym zajęte na prowadzenie odpłatne statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego" o pow. użytkowe] 145 m2. Kolegium zaznaczyło, iż przyjęte do opodatkowania powierzchnie użytkowe budynków nie są kwestionowane przez podatniczkę, kwestionowana jest natomiast funkcja drugiego budynku. W ocenie organu jakkolwiek dane zawarte w informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych nie są wiążące dla organu podatkowego, a złożona informacja będąca wyrazem wiedzy i woli podatnika, co do przedmiotu opodatkowania, może zostać zmieniona, to jednak wskazana w tej informacji funkcja drugiego budynku koresponduje i odpowiada jego funkcji wskazanej w wypisie z rejestru gruntów i budynków (która w świetle ww. wywodów jest wiążąca dla organów podatkowych). W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, iż w rozpoznawanej sprawie prawidłowo został ustalony stan faktyczny co do przedmiotu opodatkowania oraz zastosowane zostały właściwe przepisy prawa materialnego (przede wszystkim zasadnie opodatkowano jeden z budynków o pow. użytkowej 145 m2 stawką jak dla pozostałych budynków, grunty o pow. 1146 m2, oraz budynek mieszkalny o pow. 245 m2).

W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 200 § 1 w zw. z art. 165 § 5 ust. 1 O.p. poprzez jego błędną interpretację i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie,

- naruszenie szeregu przepisów postępowania podatkowego, a mianowicie art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 122, art. 123 § 1 i § 2, art. 124 O.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uniemożliwienie Skarżącej udziału w postępowaniu podatkowym, pomimo że organ wielokrotnie przed wydaniem decyzji informowany był przez Skarżącą, iż nie zgadza się ona z ustaleniami i wymiarem podatku od nieruchomości za poprzedni okres między innymi poprzez składanie kolejnych deklaracji od podatku od nieruchomości, a także bezpośrednio podczas spotkania z burmistrzem Miasta P.,

- sprzeczność ustaleń organu ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i stanem faktycznym poprzez błędne naliczenie kwoty podatku na skutek niewystarczającego postępowania dowodowego.

W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, iż już na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego brak było podstaw do wszczęcia postępowania, bowiem w dniu 10 lipca 2014 roku czyli w dacie sporządzenia pisma przez organ, Skarżąca nie tylko, że była obecna w urzędzie miasta, to dodatkowo złożyła korektę informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Skarżąca zarzuciła, iż Organ w żaden sposób nie odniósł się do złożonej przez Skarżącą informacji, mimo że została ona sporządzona zgodnie z wytycznymi urzędnika. Jednocześnie SKO wydając zaskarżoną decyzję w żaden sposób nie odniosło się do przedmiotowego zarzutu pomijając go milczeniem.

W ocenie Skarżącej wbrew twierdzeniom SKO zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ wszczynając postępowanie wiedział, iż kwestia określenia charakteru znajdujących się na nieruchomości budynków jest sporna, bowiem Skarżąca wielokrotnie informowała organ I instancji o tym, iż zajmowany budynek spełnia funkcję mieszkalną. Wreszcie pismem z dnia 1 kwietnia 2015 r., Skarżąca ponownie zwróciła się do Burmistrza Miasta P. z uzasadnieniem i informacją w zakresie wykorzystania budynków znajdujących się na nieruchomości przy ul. [...]w P., jedynie i wyłącznie na cele mieszkalne.

Skarżąca zarzuciła, iż SKO w żaden sposób nie ustosunkowało się do pozostałych zarzutów odwołania. SKO przy wydaniu zaskarżonej decyzji skupiło się jedynie na kwestii braku obowiązku wszczynania postępowania podatkowego za rok 2015 i zawiadamiania strony o prawie wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżąca nie zgodziła się z ze stanowiskiem Kolegium, iż skoro stan faktyczny nieruchomości nie zmienił się od czasu wydania decyzji podatkowej za rok 2014 - to brak było obowiązku wszczynania postępowania o którym mowa powyżej.

W ocenie Skarżącej zarówno organ I jak i II instancji, mając świadomość kwestionowania przez Skarżącą okoliczności wydania decyzji podatkowej za rok 2014, a także kwestionowania samych ustaleń co do błędnie przyjętej w ewidencji gruntów i budynków klasyfikacji dla budynków znajdujących się na nieruchomości Skarżącej, były zobowiązane do przeprowadzenia postępowania podatkowego z uwzględnieniem w jego toku zarzutów podnoszonych przez Skarżącą. Działania organów zmierzające do uproszczenia procedury (a nawet jej pominięcia) podyktowane były chęcią szybkiego zakończenia postępowania oraz nałożenia na Skarżącą podatku w wyższej wysokości.

Według Skarżącej skoro w okresie poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji wielokrotnie informowała organy o zmianie stanu faktycznego, składała szereg deklaracji podatkowych, uwzględniających w swej treści zmiany w zakresie sposobu użytkowania budynków, a także kwestionowała ustalenia organów (również wnosząc odwołanie od decyzji podatkowej za 2014 roku), to obowiązkiem organu było przeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego.

Skarżąca podniosła, iż ujęcie w ewidencji budynków budynku pod innym symbolem niż mieszkalny, nie przesądza jeszcze o jego funkcji oraz o wymiarze podatku. Budynek znajdujący się na nieruchomości Skarżącej o powierzchni 168 m2, jak wskazuje organ, zawiera między innymi dwustanowiskowy garaż o powierzchni 38 m2, jednakże w pozostałej części jest typowym budynkiem mieszkalnym bowiem spełnia jego wszystkie funkcje, o których mowa powyżej. W szerokim orzecznictwie sądowo - administracyjnym w takiej właśnie sytuacji, prezentowany jest jednolity pogląd prawny, iż w stosunku do powierzchni garażu winna być stosowana stawka tożsama jak dla powierzchni (budynku) mieszkalnego.

Zdaniem Skarżącej, organ sam winien ustalić na podstawie dokumentów, a także innych środków dowodowych (np. na podstawie wizji, zeznań świadków) do jakiej kategorii należy dany budynek.

Samorządowe Kolegium Odwoławczego w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej zwana "p.p.s.a."), stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.). Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Kontrolując w tak zakreślonych granicach zaskarżoną decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej podniesione, bowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta P. w sprawie wymiaru Skarżącej podatku od nieruchomości na rok 2015.

W decyzji będącej przedmiotem skargi wysokość podatku od nieruchomości określono na kwotę 1.849,00 zł, na którą złożyły się kwoty dotyczące opodatkowania tym podatkiem poszczególnych przedmiotów opodatkowania, tj. budynków mieszkalnych, pozostałych budynków oraz gruntów pozostałych.

Skarżąca podnosi błędne ustalenie podatku w części dotyczącej budynku uznanego przez organ za niemieszkalny, podczas gdy – zdaniem Skarżącej – jest to budynek mieszkalny i jako taki został przez Skarżącą nabyty.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podnosi, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów, znajdującej się w aktach sprawy.

Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się więc do oceny zasadności zaaprobowania przez organy administracji prowadzące postępowanie w sprawie, wiążącego charakteru danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

W tym zakresie rację należało przyznać organom podatkowym.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.g.k., podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Przy czym zwrot "wymiar podatku" należy interpretować jako ustalenie (określenie) zobowiązania podatkowego, z uwzględnieniem elementów przedmiotowych jak i podmiotowych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma odpowiedź na pytanie, w jakim zakresie organ podatkowy, w ramach postępowania dotyczącego wymiaru podatku od nieruchomości, związany jest informacjami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków.

W orzecznictwie sądów administracyjnych dość powszechnie przyjmowany jest pogląd, w świetle którego, stosownie do przywołanej regulacji, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. m.in. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09, dostępna: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków.

Z powyższego wynika, że decydująca i rozstrzygająca w sprawie jest ewidencja gruntów.

Dodać należy, że dane z ewidencji gruntów korzystają z domniemania prawdziwości do czasu ich zmiany dokonanej w trybie przewidzianym przepisami Prawa geodezyjnego i kartograficznego. W rezultacie Burmistrz Miasta P.nie mógł ustalić wymiaru podatku od nieruchomości w oparciu o inne dane, niż wynikające z rejestru gruntów. Podkreślić przy tym należy, że burmistrz jako organ podatkowy nie ma żadnych kompetencji do dokonywania zmian w ewidencji gruntów. Zgodnie z art. 7 pkt 1 oraz art. 22 u.p.g.k. prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ewidencji gruntów i budynków, gleboznawczej klasyfikacji gruntów i geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu należy do zadań starosty, a nie burmistrza. Ewentualne zmiany w ewidencji gruntów mogą następować w zależności od zmiany danych, które zobowiązane są przekazać staroście właściciele gruntów, właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne. Z powyższego wynika, że Skarżąca powinna w pierwszej kolejności uzyskać zmianę w ewidencji gruntów, uwzględniającą rzeczywisty stan nieruchomości.

W tej sytuacji zarzuty Skarżącej dotyczące naruszenia w niniejszej sprawie przepisów postępowania, tj. art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 122, art. 123 § 1 i 2, art. 124 O.p. zmierzające do podważenia powyższego stanowiska organów podatkowych co do związania tych organów danymi zawartymi w ewidencji gruntów należało uznać za niezasadne.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że z decyzji organu I instancji wynika, że Skarżąca jest współwłaścicielem działki gruntu położonej w P., przy ul. [...]o łącznej powierzchni 1.146 m2 oraz znajdujących się na tej działce: budynków mieszkalnych o powierzchni 245 m2 oraz pozostałych budynków o powierzchni 145 m2.

Sąd zauważa, że ww. powierzchnia budynków przyjęta do opodatkowania nie jest zgodna ze znajdującym się w aktach sprawy wypisem z rejestru gruntów wydanym przez Starostę G. (k. 3 akt administracyjnych). Z wypisu z tej ewidencji wynika bowiem, że budynki mieszkalne mają powierzchnię 143 m2, a pozostałe budynki 110 m2.

Odnotowania wymaga, że SKO w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podało, że powierzchnię użytkową budynków ustalono na podstawie informacji o nieruchomości złożonej przez Skarżącą wobec braku wskazania tej powierzchni w ww. rejestrze. Zauważenia również wymaga, że w aktach sprawy znajduje się złożona przez Skarżącą w dniu 10 lipca 2014r. informacja w sprawie podatku od nieruchomości, w której Skarżąca wskazała powierzchnię budynków mieszkalnych – o wysokości 1,4 m do 2,2 m – 24,5325m2 oraz o wysokości powyżej 2,2m – 169,735 m2. W aktach sprawy znajduje się także złożona przez Skarżącą w dniu 1 września 2014r. kolejna informacja w sprawie podatku od nieruchomości, w której Skarżąca wskazała powierzchnię budynków mieszkalnych – ogółem – 245m2, w tym o wysokości 1,4 m do 2,2 m – 35m2 oraz o wysokości powyżej 2,2m – 210 m2 oraz powierzchnię pozostałych budynków ogółem – 145m2, w tym o wysokości 1,4 m do 2,2 m – 15m2 oraz o wysokości powyżej 2,2m – 130 m2. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest jakiegokolwiek odniesienia się organu II Instancji do tej kwestii, a zatem nie wiadomo dlaczego organ II instancji oparł się na danych z informacji o nieruchomościach z dnia 1 września 2014r., a pominął wcześniej złożoną informację z dnia 10 lipca 2014r.

W związku z tym wskazać należy, że w art. 122 O.p. ustanowiono zasadę prawdy obiektywnej, zgodnie z którą w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Realizacji tej zasady służy przepis art. 187 § 1 powołanej ustawy nakładający na organy podatkowe obowiązek zgromadzenia i wyczerpującego rozważenia całokształtu materiału dowodowego sprawy. Od ustalenia w sposób zupełny stanu faktycznego oraz zgodnie z zasadą prawdy materialnej zależało właściwe zastosowanie norm prawa materialnego. Niepełne, a więc wadliwe ustalenie stanu faktycznego nie może służyć prawidłowej jego subsumcji do odpowiednich norm prawa materialnego. Dopiero gdy stan faktyczny ustalony zostanie z zachowaniem dyrektyw płynących z art. 122 i 187 § 1 O.p., wówczas będzie można ocenić, w jaki sposób skonfrontowano stan faktyczny z normami prawa materialnego, a więc czy dokonano prawidłowej czy też błędnej ich wykładni.

Natomiast z powyższego wynika, że organ II instancji nie wyjaśnił wskazanej przez Sąd kwestii należycie.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. - o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014r. poz. 849 ze zm.; dalej: "u.p.o.l.") podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa. A zatem to ta powierzchnia stanowi podstawę obliczenia podatku od nieruchomości.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 u.p.g.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (pkt 1) oraz budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych (pkt 2).

Zgodnie zaś z § 63 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r. poz. 542) danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku są m.in.: pole powierzchni zabudowy budynku (pkt 13); pole powierzchni użytkowej budynku (pkt 14) oraz łączne pole powierzchni użytkowej lokali stanowiących odrębne nieruchomości, lokali niewyodrębnionych, pomieszczeń przynależnych do lokali (pkt 15). Przez powierzchnię zabudowy, zgodnie z § 63 ust. 2 tego rozporządzenia, rozumie się pole powierzchni figury geometrycznej określonej przez kontur budynku, o którym mowa w ust. 1a-1c. Zaś na podstawie § 63 ust. 3 pole powierzchni użytkowej lokalu oraz pomieszczeń przynależnych do lokalu ustala się zgodnie z zasadami określonymi w art. 2 ust. 1 pkt 7 oraz ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 150) i wyraża się w metrach kwadratowych z precyzją zapisu do dwóch miejsc po przecinku.

Nie ulega więc wątpliwości, że dane podane w znajdującym się w aktach niniejszej sprawy wypisie z rejestru gruntów mogły nie zawierać powierzchni użytkowej budynków, a jedynie powierzchnię zabudowy. W takiej sytuacji obowiązkiem organu było przeprowadzenie postępowania w tym zakresie ze wskazaniem na jakiej podstawie i dlaczego ustala wymiar podatku w oparciu o inne dane niż wynikające z rejestru gruntów oraz dlaczego pomija dane wynikające z korekty deklaracji złożonej przez Skarżącą. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zawarto jedynie lakoniczne stwierdzenie, nie poparte przeprowadzonym postępowaniem. W związku z tym Sąd stwierdza, że organ II instancji dopuścił się naruszenia wskazanych powyżej zasad wyrażonych w art. 122 i 187 § 1 O.p. poprzez brak przeprowadzenia stosownego postępowania w zakresie ustalenia powierzchni budynków stanowiących podstawę opodatkowania.

Ponadto należy wskazać, że podstawę prawną decyzji objętej skargą stanowił art. 233 § 1 pkt 1 O.p., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Przypomnieć w związku z tym należy, że zgodnie z art. 127 O.p. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że w wyniku złożenia zwyczajnego środka prawnego sprawa podatkowa będzie w całości przedmiotem postępowania przed organem drugiej instancji. Tworzy to obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa. Organ odwoławczy ponownie rozpatruje sprawę, rozstrzygniętą już przez organ pierwszej instancji i wydaje w tej sprawie własne rozstrzygnięcie, tym samym dokonując jednocześnie kontroli prawidłowości postępowania i rozstrzygnięcia podjętego przez organ pierwszej instancji. Wynikająca z zasady dwuinstancyjności dwukrotność rozstrzygnięcia sprawy oznacza więc konieczność pokrywania się zakresu rozstrzygnięć i postępowań w obu instancjach. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 maja 2012r. sygn. akt I FSK 1114/11 (dostępny na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że organy podatkowe mają obowiązek rozstrzygnąć dwa razy to samo.

Zdaniem Sądu w zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia tej właśnie podstawowej zasady, wyrażonej w art. 127 O.p.

Przede wszystkim, jak wskazano powyżej, obowiązkiem organu drugiej instancji jest ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie. Natomiast w decyzji SKO brak wyczerpującego uzasadnienia rozbieżności dotyczącej powierzchni budynków przyjętych do opodatkowania, zwłaszcza w kontekście szeroko omówionej przez ten organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zasady związania organów podatkowych danymi wynikającymi z rejestru gruntów.

W związku z tym za zasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 165 § 5 O.p. Wobec wskazanych powyżej braków w ustaleniu stanu faktycznego obowiązkiem organów podatkowych było wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie, a nie przyjęcie składników opodatkowania z poprzednich deklaracji podatkowych. Podnoszona przez SKO okoliczność, że Skarżąca nie kwestionowała powierzchni przyjętej do opodatkowania nie zwalniała organów podatkowych z obowiązku prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji prawidłowej podstawy opodatkowania. Ponadto treść skargi przeczy temu stwierdzeniu organu, gdyż – jak w skazano powyżej – już w dniu 10 lipca 2014r. Skarżąca złożyła informację w sprawie podatku od nieruchomości, wskazując na odmienne niż przyjęte w decyzji organu I instancji powierzchnie użytkowe budynków, podlegających opodatkowaniu.

Podsumowując, Sąd stwierdza, że z zaskarżonej decyzji wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wywiązało się z obowiązków organu drugiej instancji, a kontrola prawidłowości rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji była pobieżna i nierzetelna.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdza, że w sprawie doszło naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności doszło do naruszenia art. 122 i 187 § 1 O.p, a także art. 127 O.p., uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ ten będzie zobowiązany uwzględnić powyższe uwagi Sądu.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit i c) p.p.s.a należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 p.p.s.a.