Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 58/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Służba więzienna
Skarżony organ: Komisja Lekarska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. Z. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby 1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] na rzecz skarżącej A. Z. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

A. Z. wniosła skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi do sprawy wewnętrznych w W. z dnia [...] sierpnia 2020r., w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby.

Skarżący został skierowany na komisję lekarską celem ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby w Służbie Więziennej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020r., poz. 398 t.j.) zdolność fizyczną i psychiczną kandydata do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Ochrony Państwa, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym i Służbie Więziennej ustala się przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdolności do służby:

1) kategoria Z – "zdolny", która oznacza, że jego stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby;

2) kategoria N – "niezdolny", która oznacza, że stwierdzone choroby lub ułomności uniemożliwiają mu pełnienie służby.

Wykaz chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby został zawarty w załączniku do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej (Dz.U. z 2014r., poz. 1989) - nazywany również dalej "załącznikiem do rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2014 r.".

Na mocy zaskarżonego orzeczenia CKL, organ odwoławczy, na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, dalej "ustawa o komisjach lekarskich", utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie L. Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w L. (dalej "RKL"), nr [...] z dnia [...] lipca 2020 r. CKL uznała, że Skarżący jest niezdolny do służby w Służbie Więziennej (został zakwalifikowany do kategorii "N", o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych), wskazując, że powyższa kwalifikacja do kategorii "N" nastąpiła z uwagi na rozpoznane schorzenia.

W treści orzeczenia wskazano, iż wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu od tego orzeczenia - RKL prawidłowo zakwalifikowała [...] niedosłuch dla tonów [...] do § 21p.1r4N wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby zawartego w Rozporządzeniu Ministra Spraw Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 grudnia 2014 r.

Organy uznały, iż kandydatka z uwagi na powyższe jest niezdolna do służby w Służbie Więziennej.

A. Z. wniosła skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi do sprawy wewnętrznych w W. z dnia [...] sierpnia 2020r., w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby.

Na podstawie art. 57 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. zaskarżonemu orzeczeniu skarżąca zarzucała:

I. rażące naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, a mianowicie:

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez oparcie rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie na podstawie audiogramów z dnia [...] czerwca 2020 r. i [...] czerwca 2020 r., oraz badania lekarskiego z dnia [...] czerwca 2020 r. przeprowadzonego przez L. Rejonową Komisję Lekarską w L. z pominięciem późniejszych badań wykonanych przez skarżącą, na które wskazywała ona w odwołaniu od orzeczenia w pierwszej instancji oraz zupełnym pominięciu historii choroby skarżącej, która podawała, iż niedosłuch ucha [...] wynika wyłącznie z urazu mechanicznego doznanego w dzieciństwie, czego skutkiem była przeprowadzona w 2012 r. tampanoplastyki, tj. odtworzenie powstałego ubytku błony bębenkowej, czego organ II instancji nie wyjaśnił w żaden sposób, nie poczynił ustaleń faktycznych w tym przedmiocie, nie pochylił się nad przedstawionymi dowodami, a to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ Centralna Komisja Lekarska w W. utrzymała w mocy orzeczenie Organu I instancji z uwagi na to, iż u kandydatki do służby stwierdzony został ubytek słuchu przy [...], podczas gdy z badań przedstawionych przez Skarżącą dołączonych do odwołania wynika, iż ubytek ten przy danych częstotliwościach wynosi u niej zaledwie 35 dB, co może wskazywać na wadliwość sprzętu L. Rejonowej Komisji Lekarskiej lub błędy w przeprowadzonym przez organ I instancji badaniu, a nadto możliwą konieczność zakwalifikowania schorzenia skarżącej z innego przepisu wykazu stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej - z powodu przyczyny występowania u skarżącej [...] niedosłuchu tj. uszkodzenia błony bębenkowej, o czym mowi § 16, ewentualnie §20p7 wykazu, co powinna ponownie ocenić Komisja Lekarska.

- art. 8 k.p.a i art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji o utrzymaniu w mocy orzeczenia organu pierwszej instancji, niespójność poczynionych ustaleń, a w konsekwencji zaniechanie podania, które fakty organ uznał za udowodnione, a którym nie dał wiary, co powoduje brak możliwości prawidłowej kontroli sądowej przesłanek, jakimi kierował się organ przy wydaniu orzeczenia i prowadzi do podważenia zaufania skarżącej do władzy publicznej;

- art. 15 k.p.a. poprzez brak ponownego merytorycznego rozpatrzenia niniejszej sprawy, a jedynie powtórzenie stanowiska zajętego przez organ pierwszej instancji, czym pozbawiono skarżącą prawa do dwukrotnego merytorycznego załatwienia sprawy, a to skutkowało z kolei utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji;

II naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

- § 21p1r4N wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej poprzez jego niezasadne zastosowanie, prowadzące do uznania, iż [...] niedosłuch dla tonów wysokich stwierdzony u skarżącej badaniem dokonanym przez organ I instancji jest poprawną kwalifikacją przyjętą na potrzeby ustalenia zdolności A. Z. do służby w Służbie Więziennej, podczas gdy [...] niedosłuch u skarżącej nie jest niedosłuchem samoistnym, o jakim mowa § 21p7, lecz leży w urazie mechanicznym doznanym przez nią we wczesnym dzieciństwie i wynika z uszkodzenia błony bębenkowej, możliwych blizn zniekształcających błonę bębenkową upośledzających [...];

- § 16p1 wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy przeprowadzenie wnikliwej analizy historii schorzenia [...] ucha skarżącej prowadzi do konkluzji, iż na potrzeby ustalenia zdolności skarżącej do służby odpowiednią kwalifikacją byłby § 16p1 wykazu z uwagi na istnienie blizn zniekształcających błonę bębenkową upośledzających [...], a co za tym idzie kwalifikacja orzecznicza powinna opierać się zgodnie z szczegółowymi objaśnieniami wykazu na klasyfikacji uszkodzenia słuchu w paśmie częstotliwości [...] Hz, [...] Hz, [...] Hz, [...] Hz, a wartość ubytku słuchu wyliczona jako średnia arytmetyczna z trzech progów częstotliwości.

Skarżąca wskazywała m.in., iż ze względu na brak staranności ze strony organów postępowania administracyjnego w wyjaśnieniu stanu faktycznego, postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone wadliwie, dyspozycje oraz dokumenty składane przez stronę w odwołaniu zostały pominięte, zaś twierdzenia jakie zostały wywiedzione ze zgromadzonego materiału dowodowego przez organ odwoławczy stanowią jedynie powtórzenie i absorpcje ustaleń poczynionych przez organ I instancji. Zarówno organ I jak i II instancji nie zdołał zebrać kompletnego materiału dowodowego. organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do dowodów w postaci zaświadczenia lekarskiego, wypisu skarżącej ze szpitala po dokonanym zabiegu tympanoplastyki oraz dyspozycji przedstawianych przez stronę w odwołaniu odnoszących się do jej stanu zdrowia, dając wiarę tylko tym dowodom, na podstawie których oparł swoje orzeczenie organ I instancji.

Centralna Komisja Lekarska wnosiła o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019.2325, zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga rozpoznawana według powyższych kryteriów zasługiwał na uwzględnienie.

Przede wszystkim należy wyjaśnić, że sąd administracyjny rozpoznający sprawę ze skargi na orzeczenie komisji lekarskiej o zaliczeniu skarżącą do określonej kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej, nie jest uprawniony do oceny i kwestionowania dokonanego przez komisję rozpoznania stanu zdrowia, prowadzącego do ustalenia kategorii zdolności (niezdolności) do służby. Sąd ocenia natomiast, czy postępowanie zmierzające do ustalenia stanu zdrowia skarżącej zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy pod względem formalnym (czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z przepisami prawa) oraz czy rozpoznanie stanu chorobowego (ułomności) znajduje potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia.

Zdaniem Sądu, rozpoznane u skarżącej choroby (ułomności), nie znajdują dostatecznego potwierdzenia w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii niezdolności do służby. Schorzenie [...] ucha skarżącej jest wynikiem urazu z dzieciństwa polegającego na włożeniu przez skarżącą w wieku 3 lat ostrego koralika do wnętrza [...] ucha. Przy próbie wyciągnięcia obiektu przez samą skarżącą koralik został popchnięty głębiej, czego skutkiem była konieczność usunięcia ciała obcego pod znieczuleniem w szpitalu. Skarżąca po urazie cierpiała na wielokrotne zapalenia owego ucha, przysparzało jej ono licznych problemów związanych z procesem leczenia zakażeń wdających się do narządu. W końcu w 2012 r. A. Z. przeszła tympanoplastykę polegająca na usunięciu ubytku występującego w uchu. Po zabiegu skarżąca nie doznawała już więcej dolegliwości ze strony [...] ucha. Przestały występować powtarzające się zapalenia. Zgodnie z twierdzeniami skarżącej nie odczuwa w chwili obecnej w żaden sposób w życiu codziennym konsekwencji urazu z dzieciństwa. Nie ma problemów ze słyszeniem innych osób, czy dźwięków z otoczenia. Jak słusznie wskazała skarżąca, organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do dowodów w postaci zaświadczenia lekarskiego, wypisu skarżącej ze szpitala po dokonanym zabiegu tympanoplastyki oraz dyspozycji przedstawianych przez stronę w odwołaniu odnoszących się do jej stanu zdrowia, dając wiarę tylko tym dowodom, na podstawie których oparł swoje orzeczenie organ I instancji. Ponadto zgodnie z zaświadczeniem lekarskim z dnia [...] lipca 2020 r. wystawionym przez dr. A. S. niedosłuch częstotliwości [...] w [...] uchu skarżącej jest na znacznie mniejszym poziomie niż ten wskazywany przez L. Regionalną Komisję Lekarską w L. Nie bez znaczenia dla wyników badań mógł mieć również stan przeziębienia skarżącej w trakcie ich przeprowadzania (co było również przez ww. podnoszone).

Sąd nie dysponuje wiedzą medyczną, która mogłaby wyjaśnić jak należy rozumieć rozbieżność pomiędzy badaniami przed Komisją a wynikami badań przedstawionych przez skarżącą. Organ odwoławczy nie rozstrzygnął tych wątpliwości. Nie można bowiem uznać za wyjaśnienia lakonicznego stwierdzenia zawartego w orzeczeniu organu II instancji: "Komisja po wnikliwej analizie całości zgromadzonej dokumentacji stwierdza, że, [...]RK-[...] prawidłowo zakwalifikowała [...] niedosłuch dla tonów [...] do §21p1r4N wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia, o zdolności lub niezdolności kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej (Dz. U. z 2014r. poz. 1989). Jak określił ustawodawca jedynie kandydatów z ubytkiem słuchu do 25 dB przy częstotliwości 4000 Hz należy kwalifikować jako zdolnych. U Odwołującej się w dwóch audiogramach z [...] czerwca 2020r, i [...] czerwca 2020r. stwierdzony jest powtarzalny ubytek słuchu przy [...]."

Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, według § 23 pkt 2 rozporządzenia, rozpoznając odwołanie orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy i w razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne. W przedmiotowej sprawie mimo istotnych wątpliwości takie badania nie zostały przeprowadzone, natomiast uzasadnienia orzeczeń organów nie wyjaśniają zarzutów skarżącej. Powyższe jest o tyle istotne, iż obecny wynik badań zamyka skarżącej drogę do służby.

Organ naruszył zatem dyspozycję art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszystkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy.

Jak już powiedziano, sąd nie dysponuje konieczną wiedzą medyczną w tym zakresie i kontroluje jedynie to, czy rozpoznanie stanu chorobowego (ułomności) znajduje potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii. W tym zakresie skarżąca w sposób wiarygodny podważył wyniki tych badań a organ odwoławczy nie wyjaśnił powstałych wątpliwości.

Rozpoznając sprawę ponownie, organy obu instancji dokonają jednoznacznych ustaleń odnośnie stanu zdrowia skarżącej (jeśli zajdzie taka potrzeba również na podstawi badań dodatkowych) i dostatecznie uzasadnią orzeczenie.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.