Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1017/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 237 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 305
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Piotr Głowacki (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Stanisław Grzeszek sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2021r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. C. E. sp. z o.o. z/s w K. na decyzję Zarządu Województwa z dnia 20 maja 2021 r., Znak sprawy: [...], w przedmiocie zwrotu dofinansowania; skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 14 grudnia 2020 r., nr [...] Dyrektora [...] Centrum Przedsiębiorczości w K., określono wobec Beneficjenta G. C. E. sp. z o.o. z/s w K. kwotę przypadającego do zwrotu przez Beneficjenta dofinansowania w łącznej wysokości 14 255 zł wraz z należnymi odsetkami, liczonymi jak dla zaległości podatkowych, na którą składają się kwoty:

• 4 764,28 zł pochodząca ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 25 stycznia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 560,72 zł pochodząca z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 25 stycznia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 2 393,32 zł pochodząca ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 5 czerwca 2017 r. do dnia zwrotu,

• 281,68 zł pochodząca z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 5 czerwca 2017 r. do dnia zwrotu,

• 134,20 zł pochodząca ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 września 2017r. do dnia zwrotu,

• 15,80 zł pochodząca z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 września 2017 r. do dnia zwrotu,

• 55,28 zł pochodząca z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 21 grudnia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 469,72 zł pochodząca ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 28 grudnia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 4 992,43 zł pochodząca ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 czerwca 2018 r. do dnia zwrotu,

• 587,57 zł pochodząca z krajowego współfinansowania ze środków budżetu państwa wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 czerwca 2018 r. do dnia zwrotu (k. 291-323 akt organu l instancji).

Od powyższej decyzji, Beneficjent złożył odwołanie, zarzucajac:

1. naruszenie art. 184 ust. 1 w związku z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. i art. 143 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. (...) poprzez błędne ich zastosowanie, polegające na nieprawidłowym zastosowaniu korekt finansowych w sytuacji, gdy prawidłowo ustalony stan faktyczny w sprawie nie pozwala na stwierdzenie wystąpienia "nieprawidłowości" w realizacji projektu przez Beneficjenta, w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013,

2. przyjęcie błędnych ustaleń faktycznych w sprawie, polegających w szczególności na uznaniu, że:

• pełnienie zadań przez asystenta osób niepełnosprawnych G. K. w okresie między 16 marca 2017 a 29 marca 2017 roku w ilości 34 godzin dotyczyło uczestników projektu (UP), z którymi nie miała zawartej umowy i poniesienie tego wydatku stanowiło naruszenie obowiązujących Beneficjenta Wytycznych polegające na niezachowaniu racjonalności, przejrzystości i efektywności w rozumieniu sekcji (podrozdziału) 6.2 pkt 3 lit g), a tym samym jest nieprawidłowością w rozumieniu rozporządzenia nr 1303/2013,

• przedstawienie rachunków z tytułu umowy zawartej między Beneficjentem, a wykonawcą Usługi Rachunkowe E. M. na kwotę przewyższającą kwotę określoną w umowie [...] z 14 marca 2017 roku i poniesienie tego wydatku w zakresie różnicy (4800 zł) stanowiło naruszenie obowiązujących Beneficjenta Wytycznych polegające na niezachowaniu racjonalności, przejrzystości i efektywności w rozumieniu sekcji (podrozdziału) 6.2 pkt 3 lit g), a tym samym jest nieprawidłowością w rozumieniu rozporządzenia nr 1303/201,

• realizacja usług przez Pośrednika Pracy (dalej: PP) w zakresie, o których mowa na stronie 45-51 zaskarżonej decyzji, jako wykraczająca poza zakres zleconych mu zadań, lub świadczona w okresach odbywania stażu zawodowego przez UP stanowi naruszenie obowiązujących Beneficjenta Wytycznych polegające na nienależytym udokumentowaniu poniesionego wydatku, a tym samym jest nieprawidłowością w rozumieniu rozporządzenia nr 13030/2013,

• realizacja usług przez Asystenta Pośrednika Pracy (dalej: APP) w zakresie, o których mowa na stronie 51-56 zaskarżonej decyzji, jako wykraczająca poza zakres zleconych mu zadań, stanowi naruszenie obowiązujących Beneficjenta Wytycznych polegające na nienależytym udokumentowaniu poniesionego wydatku, a tym samym jest nieprawidłowością w rozumieniu rozporządzenia nr 1303/2013, które to błędy w ustaleniu stanu faktycznego miały, zdaniem odwołującego, istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji,

3. błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności przedstawionych przez Beneficjenta dokumentów świadczących o zakresie i czasie wykonywania pracy przez wykonawców realizujących zadania wynikające z prowadzonego przez Beneficjenta projektu, co skutkowało błędnym przyjęciem przez MCP, że Beneficjent nie udokumentował wydatków zgodnie z sekcją 6.2 pkt 3 lit g) obowiązujących Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków (...), zatem organ dopuścił się naruszenia art. 7 i 77 kpa.

Odwołujący wniósł także o zaliczenie w poczet materiału dowodowego przedstawionego, skorygowanego dzienniczka pracy asystenta osób niepełnosprawnych G. K. z marca 2017 r, w którym uzupełnione zgodnie ze stanem rzeczywistym zostały widniejące tam nazwiska UP, nad którymi sprawował opiekę, tak, by oddać stan faktyczny realizowanego projektu.

Zarząd Województwa decyzją z dnia 20 maja 2021 r., znak sprawy: [...], na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 9 ust. 2 pkt 9 lit. c ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r, poz. 818 z późn. zm.) w zw. z art. 61 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 60 pkt 6 w zw. z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2021 r., póz. 305) w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 kpa :

I. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości;

II. zobowiązało Beneficjenta - G. C. E. sp. z o.o. z siedzibą w K. , do zwrotu środków w łącznej wysokości 13605 zł wraz z należnymi odsetkami, liczonymi jak dla zaległości podatkowych, na którą składają się kwoty:

• 4764,28 zł pochodzące ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez Ministerstwo Finansów na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 25 stycznia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 560,72 zł pochodzące z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez [...] Centrum Przedsiębiorczości na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 25 stycznia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 1 811,77 zł pochodzące ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez Ministerstwo Finansów na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 5 czerwca 2017 r. do dnia zwrotu,

• 213,23 zł pochodzące z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez [...] Centrum Przedsiębiorczości na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 5 czerwca 2017 r. do dnia zwrotu,

• 134,20 zł pochodzące ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez Ministerstwo Finansów na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 września 2017 r. do dnia zwrotu,

• 15,80 zł pochodzące z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez [...] Centrum Przedsiębiorczości na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 września 2017 r. do dnia zwrotu,

• 55,28 zł pochodzące z krajowego współfinansowania wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez [...] Centrum Przedsiębiorczości na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 21 grudnia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 469,72 zł pochodzące ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez Ministerstwo Finansów na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 28 grudnia 2017 r. do dnia zwrotu,

• 4 992,43 zł pochodzące ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez Ministerstwo Finansów na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 czerwca 2018 r. do dnia zwrotu,

• 587,57 zł pochodzące z krajowego współfinansowania ze środków budżetu państwa wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków przez [...] Centrum Przedsiębiorczości na rachunek bankowy Beneficjenta, tj. od dnia 26 czerwca 2018 r. do dnia zwrotu.

Powodem rozstrzygnięcia były stwierdzone przez MCP nieprawidłowości obejmujące szereg uchybień związanych z wydatkami dotyczącymi asystentów osób niepełnosprawnych (dalej: "AON"), pośrednika pracy (dalej: "PP") oraz asystenta pośrednika pracy (dalej: "APP"), które zostały scharakteryzowane w trzech kategoriach.

A. Nieprawidłowości w zakresie wydatków dotyczących AON

I. Świadczenie przez AON pracy w niedzielę

Nie stwierdzono nieprawidłowości indywidualnej polegającej na świadczeniu przez AON usług w niedzielę.

II. Sprawowanie opieki nad tymi samymi osobami z niepełnosprawnościami przez dwóch AON. Asystenci osoby niepełnosprawnej: G. K. i E. C. w okresie pomiędzy 16 marca 2017 r. a 29 marca 2017 r. sprawowali opiekę asystencką nad tymi samymi osobami z niepełnosprawnościami, tj. E. A. i L. M. w łącznym wymiarze odpowiednio: 34 godziny i 33 godziny, w związku z czym, wydatki poniesione na opłacenie AON- G. K. w wymiarze 34 godz. uznane zostały za niekwalifikowalne, gdyż zostały poniesione z naruszeniem Podrozdziału 6.2 pkt 3 lit g) Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków, a więc w sposób nieprzejrzysty, nieracjonalny i nieefektywny, bez zachowania zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów.

III. Przedstawienie do rozliczenia we wnioskach o płatność rachunków na kwotę przewyższającą wartość umowy

W świetle zgromadzonego materiału dowodowego, za prawidłowe wykonanie umowy nr [...] z dnia 14 marca 2017 r. Beneficjent zobowiązał się do zapłaty wykonawcy - E. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Usługi Rachunkowe i Szkolenia E. M. wynagrodzenia w łącznej kwocie nie większej niż 144 400 zł, tymczasem Beneficjent przedstawił do rozliczenia we wnioskach o płatność rachunki na kwotę 149 200 zł, przewyższającą wartość umowy o kwotę 4800 zł, w ramach której rozliczone miały być wydatki związane ze świadczeniem pracy przez AON. W zakresie nieprawidłowości indywidualnych polegających na tym, że AON: G. K. oraz E. C. pomiędzy 16 marca 2017 r. a 29 marca 2017 r. sprawowali opiekę asystencką nad tymi samymi osobami niepełnosprawnymi, tj. E. A. i L. M. oraz Beneficjent przedstawił do rozliczenia rachunki na łączna kwotę przewyższająca maksymalną wartość kwoty określonej w umowie nr [...], co oznacza niedochowanie należytej staranności w zakresie wydatkowania w projekcie środków związane z naruszeniem przez Beneficjenta § 8 ust. 3 i ust. 2 Umowy o dofinansowanie w związku z pkt 3 lit. g) Podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków.

B. Nieprawidłowości w zakresie wydatków dotyczących PP

I. Świadczenie przez PP usług przed zrekrutowaniem UP i zawarciem z nimi umów

Umowa zlecenia nr [...] z wyłonionym w tym trybie wykonawcą - M. J. została zawarta w dniu 1 lutego 2017 r. i obejmowała okres od dnia 1 lutego 2017 r. do dnia 30 czerwca 2017 r, (...) jednak rekrutacja do projektu zakończyła się dopiero w dniu 23 lutego 2017 r., a umowy z uczestnikami pierwszej tury rekrutacji w 2017 r. zawarte zostały w dniu 24 lutego 2017 r. Pośrednictwo było świadczone przed datą podpisania umów z UP, a jednocześnie z kart pośrednictwa pracy (list obecności) wynika, że spotkania z UP rozpoczęły się w marcu 2017 r. Zakwestionowano zadania wykonywane przez PP M. J. w lutym 2017 r, w łącznym wymiarze 76 godzin, które to zadania nie były tożsame z zadaniami wykonawcy określonymi w zapytaniu ofertowym nr [...] z dnia 20 stycznia 2017 r. Wsparcie pośrednika pracy nie mogło być prowadzone w lutym 2017 r., skoro spotkania z uczestnikami projektu rozpoczęły się w marcu 2017 r.

II. Świadczenie usług przez PP w czasie, gdy UP odbywali staże zawodowe.

Na podstawie porównania uszczegółowionej miesięcznej karty czasu pracy PP za miesiące: czerwiec-wrzesień 2017 r. oraz indywidualnych list obecności uczestników realizujących staż zawodowy ustalono, że godziny obu form wsparcia pokrywały się, a tym samym PP przedstawił do rozliczenia wynagrodzenie za czynności pokrywające się godzinowo z odbywającymi przez UP stażami zawodowymi: 8 godz. w czerwcu 2017 r, 16godz. w lipcu 2017 r, 42 godz. w sierpniu 2017 r. oraz 6 godz. we wrześniu 2017 r. Nie można uznać za uzasadnione nakładania się wsparcia w postaci stażu zawodowego i usług pośrednika pracy, a przedstawione do rozliczenia wydatki związane pełnieniem funkcji pośrednika pracy za dokonane w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem najlepszych efektów z danych nakładów.

III. Świadczenie przez PP usług, które nie były przedmiotem zamówienia

PP świadczył usługę polegającą na przygotowywaniu umów stażowych i programów staży dla UP w łącznej liczbie 26 godz., która nie dotyczyła zawartej umowy nr [...], nie była przedmiotem zamówienia wskazanego w treści zapytania ofertowego i odnosiła się do okresu od dnia 3 czerwca 2017 r. do 10 czerwca 2017 r. Analogicznie, PP świadczył usługę polegającą na przygotowywaniu umów stażowych i programów staży dla uczestników projektu w łącznej liczbie 26 godz., która nie dotyczyła zawartej umowy nr [...] (nie była przedmiotem zamówienia wskazanego w treści zapytania ofertowego) i odnosiła się do okresu od dnia 3 marca 2018 r. do 13 marca 2018 r. W konsekwencji poczynionych ustaleń, zakwestionowano kwalifikowalność wydatków poniesionych na 52 godziny usług PP.

Stwierdzono niedochowanie należytej staranności w zakresie wydatkowania w projekcie środków związane z naruszeniem przez Beneficjenta § 8 ust. 3 i ust. 2 Umowy o dofinansowanie w związku z pkt 3 lit. g) Podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków.

C. Nieprawidłowości w zakresie wydatków dotyczących APP

l. Wykonywanie przez APP czynności, które wykraczały poza zakres jego zadań

Za niezgodne z umową (umowa zlecania nr [...] r z dnia 1 lutego 2017 na pełnienie funkcji APP przez B. F. - dopisek ZWM) i zapytaniem ofertowym uznane zostały czynności APP, które obejmowały:

• opracowanie wzorów dokumentów wspólnie z PP niezbędnych do pracy pośrednika, ustalanie zasad pracy, ustalanie szczegółów organizacyjnych, sposobów pozyskiwania ofert i pracodawców,

• zapoznanie się z dokumentami rekrutacyjnymi UP pod kątem oczekiwań i możliwości zawodowych,

• przygotowanie umów stażowych i programów staży dla UP.

W konsekwencji zakwestionowano łącznie 111 godz. Beneficjent przedstawił bowiem do rozliczenia wydatki za czynności, które nie powinny być przez APP wykonywane, a tym samym sfinansowane ze środków unijnych. Tym samym wydatki Beneficjenta na wynagrodzenie APP z tytułu wykonywania zadań niewymienionych enumeratywnie w Przedmiocie zamówienia – zadania wykonawcy pkt 3 zapytania ofertowego nr [...] z dnia 20 stycznia 2017 r. uznane zostały za niekwalifikowalne, gdyż nie zostały poczynione z dochowaniem należytej staranności, o której mowa w pkt 3 lit. g) podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków.

II. Nienależyte udokumentowanie wydatków dotyczących usługi świadczonej przez APP za luty 2017 r.

Beneficjent nie dochował należytej staranności w zakresie udokumentowania wydatków, o której mowa w pkt 3 lit. h) podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków. Na podstawie przesłanej przez Beneficjenta miesięcznej karty czasu pracy APP za luty 2017 r. w enumeratywnie wyliczonych dniach tygodnia od dnia 1 lutego 2017 r. do dnia 28 lutego 2017 r. nie da się ustalić, jakie czynności zostały sfinansowane ze środków unijnych. Nie można ustalić powyższego w oparciu o ewidencję czasu wykonywania umowy zlecenia, gdyż zawiera ona, podobnie jak karta czasu pracy, jedynie wskazanie liczby godzin. W konsekwencji, zakwestionowano wydatki poniesione na łącznie 15 godzin wykazanych w karcie czasu pracy APP B. F. w miesiącu lutym 2017 r.

III. Wypłacenie przez Beneficjenta wynagrodzenia dla APP za większą liczbę godzin niż przedstawiona do rozliczenia.

W tym zakresie uznano, że Beneficjent nie wypłacił wyższego wynagrodzenia niż to, które wynikałoby z liczby przepracowanych godzin, a zatem środki zostały wydatkowane z zachowaniem należytej staranności w zakresie ich ponoszenia w projekcie i dokumentowania. Organ nie stwierdził nieprawidłowości w tym zakresie.

Organ odwoławczy wskazał, iż choć ustalenia w zakresie stanu faktycznego dokonane przez organ l instancji są prawidłowe, jak również organ I instancji trafnie zidentyfikował nieprawidłowości w zakresie wydatków dotyczących asystenta osób niepełnosprawnych, pośrednika pracy i asystenta pośrednika pracy, to decyzja organu I instancji w zakresie kwoty określonej do zwrotu przez Beneficjenta jest nieprawidłowa, a zatem konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie, co do istoty sprawy.

W zaskarżonej decyzji organ l instancji błędnie wyliczył korektę finansową nałożoną na koszty bezpośrednie obejmujące wydatki poniesione na PP, co przełożyło się na nieprawidłowe wyliczenie wydatków stanowiących koszty pośrednie, rozliczane stawką ryczałtową w stosunku do skorygowanych kosztów bezpośrednich, a w konsekwencji skutkowało określeniem kwoty do zwrotu w projekcie w nieprawidłowej wysokości. W ramach rozpatrywania odwołania przez organ II instancji wskazana wada zaskarżonej decyzji zostanie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. usunięta. Organ odwoławczy wskazał także, że organ l instancji dopuścił się uchybienia w postępowaniu dowodowym polegającego na zaniechaniu dopuszczenia w poczet materiału dowodowego dokumentów, które stanowiły podstawę jego rozstrzygnięcia i zostały włączone do akt sprawy. Powyższe uchybienie zostało skorygowane przez organ II instancji w toku postępowania, a do akt niniejszego postępowania administracyjnego, znak sprawy [...] włączono, jako materiał dowodowy przedmiotowe dokumenty, o czym strona została poinformowana wraz z zawiadomieniem z dnia 13 kwietnia 2021 r, doręczonym w dniu 21 kwietnia 2021 r. (k. 60-62 akt organu II instancji).

W wyniku analizy zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził błąd w określeniu kwoty przypadającej do zwrotu przez Beneficjenta, który w ramach postępowania odwoławczego został skorygowany poprzez określenie w niniejszej decyzji prawidłowej kwoty do zwrotu przez Beneficjenta.

W sentencji decyzji Beneficjent został zobowiązany do zwrotu wskazanych kwot pochodzących ze środków EFS oraz budżetu krajowego, w łącznej kwocie 14 255 zł wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi każdorazowo od dnia przekazania środków Beneficjentowi.

W przypadku wydatków dotyczących pośrednika pracy M. J., organ l instancji błędnie uwzględnił jednak w korekcie finansowej nałożonej na koszty bezpośrednie poniesione na uznane za niekwalifikowalne wydatki dotyczące PP kwotę 520 zł (26 godz. x 20 zł), poniesioną na podstawie rachunku z dnia 31 marca 2017 r. do umowy nr [...] (zad. 5 poz. 10 we wniosku o płatność nr [...]).

Organ odwoławczy wskazał, że w wyniku uwzględnienia zastrzeżeń Beneficjenta do Informacji pokontrolnej, zespół kontrolujący w związku z przedłożeniem przez Beneficjenta dokumentów, pozwalających na potwierdzenie zakresu wykonywanych zadań, odstąpił od uznania za niekwalifikowalne wydatków dotyczących 26 godzin pełnienia funkcji PP w okresie 01.03.2017 r. - 31.03.2017 r. Informacji pokontrolnej i ostatecznej Informacji pokontrolnej (k. 19, 27 akt organu l instancji). Jednocześnie nie usunięto jednak tych wydatków z podsumowania wyliczonej korekty finansowej. W ostatecznej Informacji pokontrolnej wprawdzie prawidłowo wskazano nałożoną korektę finansową w wysokości 3 480 zł na łączną liczbę 174 godzin, to jednak w zestawieniu zakwestionowanych wydatków w ramach zatwierdzonych wniosków o płatność błędnie pozostawiono przy wniosku o płatność nr [...] - rachunek do umowy zlecenie z dnia 2017-03-31 na kwotę 1520 zł, który uznano w części za niekwalifikowalny - 26 godz. x 20 zł, na kwotę 520 zł (zad. 5 poz. 10) (k. 25 akt organu l instancji). Powyższy błąd został powielony w zaskarżonej decyzji. W tym kontekście organ odwoławczy wyjaśnił, że organ l instancji w odniesieniu do nieprawidłowości związanych z wydatkami dotyczącymi PP prawidłowo zakwestionował łącznie 200 godzin, co biorąc pod uwagę stawkę 20 zł/h, oznaczało łączną kwotę wydatków niekwalifikowalnych w wysokości 4 000 zł. Tylko 174 zakwestionowane godziny zostały jednak rozliczone w zatwierdzonych wnioskach o płatność, co uprawniało do nałożenia na nie, zgodnie z § 10 ust. 1 w zw. z ust. 3 lit. c Umowy o dofinansowanie, korekty finansowej - w łącznej kwocie 3 480 zł. Wydatki na pozostałe 26 zakwestionowanych godzin, z uwagi przedstawienie ich do rozliczenia w ramach złożonego, ale jeszcze niezatwierdzonego wniosku o płatność nr [...] na podstawie rachunku z dnia 3 kwietnia 2018 r. do umowy nr [...] (zad. 5 poz. 26), objęte zostały natomiast zgodnie z § 10 ust. 1 w zw. z ust. 3 lit. b Umowy o dofinansowanie pomniejszeniem w wysokości 520 zł (26 h x 20 zł).

Tymczasem organ l instancji błędnie przyjął, uwzględniając wydatki na 26 godziny rozliczone przy wniosku o płatność nr [...] w kwocie 520 zł (zad. 5 poz. 10), że zasadnym jest nałożenie korekty finansowej w łącznej kwocie 4 000 zł, odpowiadające wynagrodzeniu PP - M. J. za 200 godzin wg stawki godzinowej 20 zł (por. str. 60 zaskarżonej decyzji). Równocześnie organ l instancji zastosował pomniejszenie wydatków kwalifikowanych o kwotę 520 zł (tj. za 26 godzin przedstawionych do rozliczenia w niezatwierdzonym wniosku o płatność).

W wyniku błędnego uwzględnienia w korekcie finansowej kwoty 520 zł, kwota korekty nałożonej na koszty bezpośrednie związane z wydatkami na PP została zawyżona i wyniosła 4 000 zł, zamiast 3 480 zł. Przełożyło się to również na nieprawidłowe wyliczenie wydatków stanowiących koszty pośrednie, rozliczane stawką ryczałtową 25% w stosunku do skorygowanych kosztów bezpośrednich na podstawie § 10 ust. 5 w zw. z § 2 ust. 12 Umowy o dofinansowanie. Organ l instancji nieprawidłowo przyjął w tym przypadku kwotę 1 000 zł (25% x 4000 zł), podczas gdy prawidłowo powinno być 870 zł. W konsekwencji doszło do nieprawidłowego określenia kwoty przypadającej do zwrotu przez Beneficjenta.

Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że w pozostałym zakresie wyliczenia przedstawione przez organ l instancji dotyczące wszystkich ustalonych nieprawidłowości związanych z wydatkami na AON, PP i APP w zaskarżonej decyzji są prawidłowe.

Organ odwoławczy podsumowując powyższe wskazał, iż kwota środków do zwrotu przez Beneficjenta w łącznej wysokości to 13 605 zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Beneficjent zarzucił:

1. naruszenie art. 77 i 80 kpa poprzez nietrafne uznanie przedstawionego przez skarżącego dowodu - prawidłowo uzupełnionej miesięcznej kartę pracy B. F. za luty 2017 roku załączonej do pisma Beneficjenta z 22 lutego 2021, jako dokumentu nie posiadającego cech wiarygodności i tym samym nie mającego wpływu na prawidłowość ustaleń,

2. naruszenie art. 77 i 80 poprzez nietrafne uznanie przedstawionego przez skarżącego wraz z odwołaniem 13 stycznia 2021 roku dowodu w postaci skorygowanego dziennika czynności usług asystenckich G. K. za okres marca 2017 roku, jako dokumentu nie posiadającego cech wiarygodności i tym samym nie mającego wpływu na prawidłowość ustaleń,

3. naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności:

3.1. Naruszenie art. 184 ust. 1 w związku z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych (dalej: ufp) i art. 143 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. (dalej: rozporządzenie 1303/2013) poprzez błędne ich zastosowanie, polegające na nieprawidłowym zastosowaniu korekt finansowych w sytuacji, gdy prawidłowo ustalony stan faktyczny w sprawie nie pozwala na stwierdzenie wystąpienia "nieprawidłowości" w realizacji projektu przez Beneficjenta, w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013.

3.2. [Zarzuty dotyczące wydatków na asystenta osoby niepełnosprawnej (dalej AON)] Naruszenie sekcji 6.2 pkt 3 lit h Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 (dalej: Wytyczne), w związku z art. 2 pkt 36 i art. 143 ust. 2 rozporządzenia nr 1303/2013 oraz art. 184 i 207 ust. 1 pkt 2 ufp poprzez wadliwe przyjęcie, że pełnienie zadań przez AON, G. K. w okresie między 16 marca 2017 a 29 marca 2017 roku w ilości 34 godzin jest wydatkiem niekwalifikowalnym.

3.3. [Zarzuty dotyczące rozliczenia umowy nr [...] za usługi AON] Naruszenie sekcji 6.2 pkt 3 lit g Wytycznych, w związku z art. 2 pkt 36 i art. 143 ust. 2 rozporządzenia nr 1303/2013 oraz art. 184 i 207 ust. 1 pkt 2 ufp poprzez wadliwe uznanie, że Beneficjent przedstawił do rozliczenia rachunki na kwotę przewyższającą wartość umowy nr [...] i w tym zakresie zakwalifikowanie kwoty 4 800 zł jako kosztów niekwalifikowalnych.

3.4. [Zarzuty dotyczące pośrednika pracy (dalej: PP)]

Naruszenie sekcji 6.2 pkt 3 lit g Wytycznych, w związku z art. 2 pkt 36 i art. 143 ust. 2 rozporządzenia nr 1303/2013 oraz art. 184 i 207 ust. 1 pkt 2 ufp poprzez wadliwe przyjęcie, że wydatki Beneficjenta na świadczenie usług przez PP w lutym 2017 roku w wymiarze 76 godzin oraz w okresie od czerwca do września w zakresie 72 godzin, a także usługi polegające na przygotowaniu umów stażowych przez PP w okresie czerwca 2017 rok i marca 2018 roku stanowią koszt niekwalifikowany, gdyż zostały poniesione w sposób niezgodny z umową o dofinansowanie i z naruszeniem obowiązujących Beneficjent procedur.

3.5. [Zarzuty dotyczące asystenta pośrednika pracy (dalej: APP)]

Naruszenie sekcji 6.2 pkt 3 lit g i h Wytycznych, w związku z art. 2 pkt 36 i art. 143 ust. 2 rozporządzenia nr 1303/2013 oraz art. 184 i 207 ust. 1 pkt 2 ufp poprzez niezasadne ustalenie, że APP, że wykonywał on czynności poza zakresem jego zadań, oraz uznania za niekwalifikowalne 15 godzin z tytułu czynności podejmowanych w lutym 2017 roku.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012r., poz. 270 - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a.- następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a. skargę oddala.

Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu, nie doszło bowiem do wskazywanych przez stronę skarżącą naruszeń prawa ważących dla prawidłowości przyjętego przez organ rozstrzygnięcia.

Z treści art. 9 ust. 2 pkt 9 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 1431 ze zm.) wynika, że do zadań Instytucji Zarządzającej należy w szczególności odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych albo w umowie o dofinansowanie projektu, albo w decyzji o dofinansowaniu projektu, w tym m.in. wydawanie decyzji o zwrocie środków przeznaczonych na realizację programów, projektów lub zadań oraz decyzji o zapłacie odsetek, o których mowa odpowiednio w art. 207 ust. 9 i art. 189 ust. 3b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Z treści art. 24 ust. 1 ww. ustawy wynika z kolei, że stwierdzenie wystąpienia nieprawidłowości indywidualnej albo nieprawidłowości systemowej, zwanych dalej "nieprawidłowościami", powoduje powstanie obowiązku podjęcia przez właściwą instytucję odpowiednich działań, o których mowa w ust. 9 lub 11. W przypadku stwierdzenia wystąpienia nieprawidłowości właściwa instytucja wszczyna procedurę odzyskiwania od beneficjenta kwoty współfinansowania UE w wysokości odpowiadającej wartości korekty finansowej, zgodnie z art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, a w przypadku programu EWT - zgodnie z umową o dofinansowanie projektu albo decyzją o dofinansowaniu projektu (art. 24 ust. 9 ustawy wdrożeniowej). Do zwrotu przyznanych płatności stosuje się zatem przepisy ustawy o finansach publicznych.

W niniejszej sprawie materialnoprawną podstawę decyzji stanowił art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. Zgodnie z jego treścią – w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 – podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej, jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Pod pojęciem procedur, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 i art. 184 ust. 1 u.f.p., należy rozumieć nie tylko procedury określone w powszechnie obowiązującym prawie publicznym (europejskim i krajowym). Sąd orzekający w sprawie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GSK 2004/13, zgodnie z którym, procedury te mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta. Podpisana przez beneficjenta według wzoru umowa określa procedurę wykonywania przez niego projektu. W tej sytuacji, stosując zarówno gramatyczną, jak też systemową wykładnię przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. należy przyjąć, że w pojęciu procedur mieszczą się umowy zawierane przez beneficjentów na wykonanie zgłoszonych przez nich w ramach określonych programów operacyjnych i wyłonionych do dofinansowania projektów.

W celu wykazania, że spełniła się jedna z przesłanek zwrotu środków przez beneficjenta uregulowanych w art. 207 ust. 1 u.f.p., organ musi wskazać naruszenie przez beneficjenta konkretnej normy prawnej wynikającej z przepisów powszechnie obowiązującego prawa i określić, w jaki sposób zachowanie beneficjenta spowodowało naruszenie tej normy i co za tym idzie - spełnienie przesłanki zwrotu środków. Obowiązek wykazania przepisów prawa, które beneficjent naruszył swoim konkretnym zachowaniem (działaniem lub zaniechaniem), ogranicza arbitralność organów przy ocenie, czy spełniła się przesłanka zwrotu środków określona w art. 207 ust. 1 u.f.p. Jednocześnie, określając kwotę do zwrotu, polskie organy powinny ustalić, czy uchybienie wymienione w art. 207 ust. 1 u.f.p. stanowi nieprawidłowość w rozumieniu przepisów unijnych. Pojęcie nieprawidłowości indywidualnej zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013, do której to definicji odsyła wprost art. 2 pkt 14 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie zatem z definicją zawartą w art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego 1303/2013 "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażania EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Nieprawidłowością jest zatem nie tylko działanie wywołujące szkodę, ale także mogące jej wywołać (szkoda potencjalna). Do popełnienia "nieprawidłowości" dochodzi wtedy, gdy naruszony został szeroko rozumiany przepis krajowy ustanawiający wymogi związane z wydatkowaniem środków finansowych budżetu Unii, obejmujący również wytyczne, procedury, regulaminy, umowy. Należy też zauważyć, że przepis rozporządzenia wprowadza generalną definicję nieprawidłowości, bez rozróżnienia na nieprawidłowość indywidualną i systemową, o których mowa w art. 24 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Stwierdzenie nieprawidłowości nakłada na państwo członkowskie obowiązek wydania decyzji o zwrocie środków. Do postępowania w sprawie zwrotu dofinansowania zastosowanie mają również przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa). Wynika to z treści art. 67 u.f.p., zgodnie z którym do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy Kpa i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa.

Spór miedzy stronami dotyczył zasadniczo odpowiedzi na pytanie, czy wystąpiły w sprawie nieprawidłowości, które skutkowałyby zwrotem dofinansowania.

Organy ustaliły, że asystenci osoby niepełnosprawnej: G. K. i E. C. w okresie pomiędzy 16 marca 2017 r. a 29 marca 2017 r. sprawowali opiekę asystencką nad tymi samymi osobami z niepełnosprawnościami, tj. E. A. i L. M. w łącznym wymiarze odpowiednio: 34 godziny i 33 godziny, w związku z czym, wydatki poniesione na opłacenie AON- G. K. w wymiarze 34 godz. uznane zostały za niekwalifikowalne, gdyż zostały poniesione z naruszeniem Podrozdziału 6.2 pkt 3 lit g) Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków, a więc w sposób nieprzejrzysty, nieracjonalny i nieefektywny, bez zachowania zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów.

Beneficjent, mimo że w umowie zobowiązał się do zapłaty wykonawcy - E. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Usługi Rachunkowe i Szkolenia E. M. wynagrodzenia w łącznej kwocie nie większej niż 144 400 zł, to przedstawił do rozliczenia we wnioskach o płatność rachunki na kwotę 149 200 zł, przewyższającą wartość umowy o kwotę 4800 zł, w ramach której rozliczone miały być wydatki związane ze świadczeniem pracy przez AON. Fakt, że G. K. oraz E. C. pomiędzy 16 marca 2017 r. a 29 marca 2017 r. sprawowali opiekę asystencką nad tymi samymi osobami niepełnosprawnymi, tj. [...] A. i L. M. oraz, że Beneficjent przedstawił do rozliczenia rachunki na łączna kwotę przewyższająca maksymalną wartość kwoty określonej w umowie nr [...], skutkuje niedochowaniem należytej staranności w zakresie wydatkowania w projekcie środków związane z naruszeniem przez Beneficjenta § 8 ust. 3 i ust. 2 Umowy o dofinansowanie w związku z pkt 3 lit. g) Podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków.

Dalej ustalono, że umowa zlecenia nr [...] z wyłonionym wykonawcą - M. J. została zawarta 1 lutego 2017 r. i obejmowała okres od dnia 1 lutego 2017 r. do dnia 30 czerwca 2017 r, (...) jednak rekrutacja do projektu zakończyła się dopiero w dniu 23 lutego 2017 r., a umowy z uczestnikami pierwszej tury rekrutacji w 2017 r. zawarte zostały 24 lutego 2017 r. Pośrednictwo było świadczone przed datą podpisania umów z UP, a jednocześnie z kart pośrednictwa pracy (list obecności) wynika, że spotkania z UP rozpoczęły się w marcu 2017 r. Zakwestionowano zadania wykonywane przez PP M. J. w lutym 2017 r, w łącznym wymiarze 76 godzin, które to zadania nie były tożsame z zadaniami wykonawcy określonymi w zapytaniu ofertowym nr [...] z dnia 20 stycznia 2017 r. Wsparcie pośrednika pracy nie mogło być prowadzone w lutym 2017 r., skoro spotkania z uczestnikami projektu rozpoczęły się w marcu 2017 r.

Na podstawie porównania uszczegółowionej miesięcznej karty czasu pracy PP za miesiące: czerwiec-wrzesień 2017 r. oraz indywidualnych list obecności uczestników realizujących staż zawodowy ustalono, że godziny obu form wsparcia pokrywały się, a tym samym PP przedstawił do rozliczenia wynagrodzenie za czynności pokrywające się godzinowo z odbywającymi przez UP stażami zawodowymi: 8 godz. w czerwcu 2017 r, 16godz. w lipcu 2017 r, 42 godz. w sierpniu 2017 r. oraz 6 godz. we wrześniu 2017 r. Organy wywiodły, że nie można uznać za uzasadnione nakładania się wsparcia w postaci stażu zawodowego i usług pośrednika pracy, a przedstawione do rozliczenia wydatki związane pełnieniem funkcji pośrednika pracy za dokonane w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem najlepszych efektów z danych nakładów.

Pośrednik pracy z kolei świadczył usługę polegającą na przygotowywaniu umów stażowych i programów staży dla UP w łącznej liczbie 26 godz., która nie dotyczyła zawartej umowy nr [...], nie była przedmiotem zamówienia wskazanego w treści zapytania ofertowego i odnosiła się do okresu od dnia 3 czerwca 2017 r. do 10 czerwca 2017 r. Analogicznie, PP świadczył usługę polegającą na przygotowywaniu umów stażowych i programów staży dla uczestników projektu w łącznej liczbie 26 godz., która nie dotyczyła zawartej umowy nr [...] (nie była przedmiotem zamówienia wskazanego w treści zapytania ofertowego) i odnosiła się do okresu od dnia 3 marca 2018 r. do 13 marca 2018 r. W konsekwencji poczynionych ustaleń, zakwestionowano kwalifikowalność wydatków poniesionych na 52 godziny usług PP.

Stwierdzono niedochowanie należytej staranności w zakresie wydatkowania w projekcie środków związane z naruszeniem przez Beneficjenta § 8 ust. 3 i ust. 2 Umowy o dofinansowanie w związku z pkt 3 lit. g) Podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków.

Za niezgodne z umową (umowa zlecania nr [...] r z dnia 1 lutego 2017 na pełnienie funkcji APP przez B. F. - dopisek ZWM) i zapytaniem ofertowym uznane zostały czynności APP, które obejmowały: opracowanie wzorów dokumentów wspólnie z PP niezbędnych do pracy pośrednika, ustalanie zasad pracy, ustalanie szczegółów organizacyjnych, sposobów pozyskiwania ofert i pracodawców, zapoznanie się z dokumentami rekrutacyjnymi UP pod kątem oczekiwań i możliwości zawodowych oraz przygotowanie umów stażowych i programów staży dla UP.

W konsekwencji zakwestionowano łącznie 111 godz. Beneficjent przedstawił bowiem do rozliczenia wydatki za czynności, które nie powinny być przez APP wykonywane, a tym samym sfinansowane ze środków unijnych. Tym samym wydatki Beneficjenta na wynagrodzenie APP z tytułu wykonywania zadań niewymienionych enumeratywnie w Przedmiocie zamówienia – zadania wykonawcy pkt 3 zapytania ofertowego nr [...] z dnia 20 stycznia 2017 r. uznane zostały za niekwalifikowalne, gdyż nie zostały poczynione z dochowaniem należytej staranności, o której mowa w pkt 3 lit. g) podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków.

Organy stwierdziły, że Beneficjent nie dochował należytej staranności w zakresie udokumentowania wydatków, o której mowa w pkt 3 lit. h) podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków. Na podstawie przesłanej przez Beneficjenta miesięcznej karty czasu pracy APP za luty 2017 r. w enumeratywnie wyliczonych dniach tygodnia od dnia 1 lutego 2017 r. do dnia 28 lutego 2017 r. nie da się ustalić, jakie czynności zostały sfinansowane ze środków unijnych. Nie można ustalić powyższego w oparciu o ewidencję czasu wykonywania umowy zlecenia, gdyż zawiera ona, podobnie jak karta czasu pracy, jedynie wskazanie liczby godzin. W konsekwencji, zakwestionowano wydatki poniesione na łącznie 15 godzin wykazanych w karcie czasu pracy APP B. F. w miesiącu lutym 2017r.

Organ odwoławczy wskazał, iż choć ustalenia w zakresie stanu faktycznego dokonane przez organ l instancji są prawidłowe, jak również organ I instancji trafnie zidentyfikował nieprawidłowości w zakresie wydatków dotyczących asystenta osób niepełnosprawnych, pośrednika pracy i asystenta pośrednika pracy, to decyzja organu I instancji w zakresie kwoty określonej do zwrotu przez Beneficjenta jest nieprawidłowa, a zatem konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie, co do istoty sprawy. W wyniku analizy zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził błąd w określeniu kwoty przypadającej do zwrotu przez Beneficjenta, który w ramach postępowania odwoławczego został skorygowany poprzez określenie w niniejszej decyzji prawidłowej kwoty do zwrotu przez Beneficjenta.

W obliczu przedstawionej faktografii determinowanej oceną przeprowadzonych w sprawie dowodów nie mogą odnieść skutku artykułowane w skardze zarzuty dotyczące obrazy przepisów postepowania, zwłaszcza ukierunkowane na wykazanie wad prowadzonego postępowania dowodowego oraz nieadekwatności ustalonych jego wyników w relacji do zgromadzonego w sprawie materiału.

Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ten jest niezależny od tego, czy niezbędny materiał dowodowy potwierdza stanowisko strony, czy też je podważa. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Dopiero jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stworzyłoby podstawy do wyrażenia stanowiska, które nie przekraczałoby granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 80 k.p.a. Z kolei z zasady praworządności (art. 6 k.p.a.), zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), oraz z wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku tak przeprowadzonego postępowania, mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. W celu realizacji tej zasady, konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględniania w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli.

W kontrolowanej sprawie, wbrew odmiennym twierdzeniom skarżącej postępowanie wyjaśniające prowadzone przez organy czyniło zadość powyższym wymogom.

Organy zgromadziły obszerny materiał dowodowy, który oceniły nie przekraczając granic dowolności, omówiły też bardzo dokładnie cały ustalony stan faktyczny oraz dowody, na których te ustalenia zostały oparte. Uzasadnienia decyzji zawierają przedstawienie faktografii leżącej u podstaw dokonanych rozstrzygnięć, analizę dowodów uznanych za wiarygodne oraz wskazanie przyczyn, dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności, a także wyczerpujący i kompleksowy wywód prawny. Należy zauważyć, że w toku postępowania skarżąca nie składała wniosków dowodowych, które nie zostałyby rozpoznane. Aby w ramach swobodnej oceny nie zostały przekroczone granice dowolności, organ przy ocenie zebranych w sprawie dowodów powinien, m.in. kierować się prawidłami logiki, zgodnością oceny z prawami nauki i doświadczenia życiowego, traktowania zebranych dowodów jako zjawisk obiektywnych, oceniania dowodów wyłącznie z punktu widzenia ich znaczenia i wartości dla rozpatrywanej sprawy, wszechstronnością oceny (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 października 2015 r., sygn. akt I FSK 1148/14, Lex Omega nr 1815078). Nie wystarczy wskazać w sposób wybiórczy na określony dowód, ponieważ jego moc i wiarygodność powinna być zbadana i oceniona na podstawie całego zebranego materiału dowodowego przy uwzględnieniu wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu oraz wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzaniu poszczególnych środków dowodowych, mających znaczenie dla sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2014 r., sygn. akt I GSK 48/13, Lex Omega nr 1452060).

Organy analizowały materiał dowodowy kompleksowo i akcentując jego koherentność, nie upatrując w osobno ujawnionych aspektach sprawy znaczenia determinującego, lecz podkreślając łączną wymowę ujawnionych faktów; stad zarzut wadliwego zinterpretowania dowodów jest chybiony. Z uwagi na obszerność materiału i drobiazgowość dokonanej analizy nie wszystkie dowody korzystają tu z przymiotu zupełności, jednak w powiązaniu z pozostałymi tworzą spójną i zwartą całość.

Odmawiając wiarygodności dowodom ze skorygowanych czynności usług asystenckich G. K., tudzież uzupełnionej miesięcznej karty pracy B. F. organ odwoławczy prawidłowo motywował w tym zakresie swe stanowisko w pełnej zgodzie z przedstawionymi wyżej wyznacznikami granic swobodnej oceny dowodów, a stanowisko to, jako wyczerpujące i niewadliwe sąd w pełni podziela. Podziela także i przyjmuje za własną drobiazgowo przedstawioną w uzasadnieniach decyzji ocenę pozostałych dowodów i okoliczności leżących u podstaw rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu dofinansowania. Weryfikując podniesione przez skarżącą zarzuty nie sposób tracić z pola widzenia, iż ustalenia organów bazują na nie budzących wątpliwości, co do swej wiarygodności dowodach z dokumentów, zaś skarżąca ich wymowę usiłuje dezawuować przedkładając po upływie kilku lat od ich sporządzenia te same dokumenty, lecz zmodyfikowane przez osoby zainteresowane wynikiem sprawy. Nie mogą odnieść także skutku zarzuty dotyczące przekroczenia limitu wydatków związanych z realizacja umowy zawartej z E. M., albowiem wydatki owe wykraczają poza kwotę określoną treścią umowy z wykonawcą. Odrzucić należy również zarzut naruszenia przepisów kodeksu cywilnego, gdyż jak słusznie zauważa organ odwoławczy, sprowadza się on w istocie do kwestionowania dokonanej przez organy swobodnej oceny dowodów, a nie wadliwego odczytania zgodnego zamiaru stron i celu umowy.

Skarżąca nie podważyła skutecznie dokonanej przez organy oceny poszczególnych dowodów, a nade wszystko kwestionując ich wymowę nie przedstawiła, mimo odmiennych twierdzeń przedstawionych w skardze, wniosków dowodowych wskazujących na wadliwość ustaleń organów. Skarżąca negując ustalenia faktyczne dokonane przez organy podatkowe, poprzez wytknięcie rzekomych naruszeń proceduralnych w toku postępowania podatkowego nie przedstawiła w istocie żadnych konkretnych dowodów, które zmierzałyby do podważenia tych ustaleń. W szczególności cel ten nie mógł być osiągnięty przez forsowanie własnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w oderwaniu od wymowy, kontekstu i wzajemnych relacji dowodów, które legły u podstaw dokonania niewątpliwych, istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń. Zarówno dowody te, jak i ich ocena, a także oparta na nich faktografia zostały wręcz drobiazgowo przedstawione w uzasadnieniach decyzji.

Wszelkie istotne okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia zostały ustalone przez organy w oparciu o wyczerpujący materiał dowodowy, który został właściwie oceniony i nie pozostawia żadnych wątpliwości. Wyrazem tego są zaś pisemne motywy zapadłych rozstrzygnięć, w pełni oddające rzeczywisty stan rzeczy i zawierające przekonywującą argumentację, a więc w tym zakresie odpowiadające warunkom opisanym w art. 107 § 3 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że zasada prawdy obiektywnej i obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego, nie oznaczają nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla strony skarżącej, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z jej żądaniem, jeżeli zgromadzony i wystarczający do wydania rozstrzygnięcia materiał dowodowy, przemawia za przyjęciem okoliczności przeciwnych. Podniesione przez skarżącą zarzuty stanowią w istocie polemikę, z prawidłowymi ustaleniami organów. Ta zaś - jako nieznajdująca oparcia w przepisach prawa, a przy tym pozbawiona mocy przekonywania wobec braku jej odzwierciedlenia w aktach sprawy, nie mogła doprowadzić do wniosków odmiennych, aniżeli te przedstawione w niniejszym uzasadnieniu. Podkreślić przy tym należy, że ani niezadowolenie strony z zapadłego rozstrzygnięcia, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonego aktu prawnego, co więcej nie poparte istotnymi argumentami lub wiarygodnymi dowodami, nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi.

W tym stanie rzeczy uprawnione było przyjęcie, że działania skarżącej naruszały obowiązujące beneficjenta procedury, tj. § 8 ust. 3 i 2 Umowy o dofinansowanie w zw. z Podrozdziałem 6.2 pkt 3 lit g) Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków. Wszak w umowie o dofinansowanie beneficjent zobowiązał się do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, procedurami przewidzianymi w ramach programu oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację projektu oraz osiągnięcie celów i wskaźników zakładanych we wniosku o dofinansowanie. Organy dokonały prawidłowej subsumpcji opisanej faktografii w relacji do treści przywołanych wyżej norm prawa, dokonując ich niewadliwej wykładni.

Sąd nie podziela zarzutu naruszenia art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego 1303/2013 z uwagi na brak szkodliwego wpływu naruszenia procedur na budżet UE. Zawarta w przywoływanym art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013 definicja nieprawidłowości nakazuje poszukiwać związku pomiędzy naruszenie prawa, a szkodą, choćby potencjalną w budżecie UE.

Jak wyżej już wywiedziono, do nieprawidłowości dochodzi także wtedy, gdy naruszony został szeroko rozumiany przepis krajowy ustanawiający wymogi związane z wydatkowaniem środków finansowych budżetu Unii, obejmujący również wytyczne, procedury, regulaminy, umowy. Mając na uwadze, że przy ustalaniu nieprawidłowości wystarczająca jest możliwość zaistnienia szkody, to już stwierdzenie naruszenia prawa pozwala, co do zasady przyjąć, że zachodzi związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem, a szkodą w budżecie (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 9 października 2019r., I SA/Go 304/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Strona rozliczając ze środków europejskich wydatki, które zostały poniesione niezgodnie z umową o dofinansowanie, regulaminem i wytycznymi, bez wątpienia w sposób realny działała na szkodę budżetu Unii. Nie sposób nie dostrzec, że przez rozliczenie wydatku niekwalifikowalnego, doszło do uszczuplenia środków unijnych. Trudno zatem przyjąć, aby wydatek ten był uzasadniony i nie był objęty definicją "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego 1303/2013.

Skoro wydatek nie może zostać uznany za wykorzystany zgodnie z przeznaczeniem, ani za wykorzystany bez naruszenia procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. podlega on zwrotowi stosownie do wskazanych na wstępie zaskarżonej decyzji art. 61 ust.3 w związku z 60 p.6 w związku z art. 207 § 1 ust. 2 u.f.p.

Mając na uwadze przedstawione okoliczności, sąd na podstawie art.151 ustawy o p.p.s.a. skargę oddalił.