Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1605/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy: article: Art. 3, art. 147, art. 161
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: Art. 91
journal: Dz.U. 2016 poz 446
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
article: Art. 13b
journal: Dz.U. 2015 poz 460
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.
article: Art. 57
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Maria Zawadzka Protokolant specjalista Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Wadowicach na uchwałę Rady Miasta w Andrychowie z dnia 29 stycznia 2015 r. nr IV-18-15 w przedmiocie wprowadzenia Stref Płatnego Parkowania pojazdów samochodowych na obszarze Miasta Andrychowa oraz ustalenia opłat za postój pojazdów stwierdza nieważność § 2.1. tiret drugim Załącznika Nr 3 do zaskarżonej uchwały zatytułowanego "Regulamin Stref Płatnego Parkowania w Andrychowie" w zakresie obejmującym słowa "w soboty w godzinach od 8.00 do 13.00".


UZASADNIENIE

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga Prokuratora Rejonowego w Wadowicach na uchwałę nr IV-18-15 Rady Miejskiej w Andrychowie z dnia 29 stycznia 2015 r. w sprawie wprowadzenia stref płatnego parkowania pojazdów samochodowych na obszarze Miasta Andrychów oraz ustalenia opłat za postój pojazdów wraz z uchwałą nr X-90-15 z dnia 18.06.2016 r. oraz uchwałą nr XXIV-233-16 z dnia 30.06.2016 r., przy czym dwie ostatnie uchwały stanowią zmianę uchwały nr IV-18-15.

Skarżący zarzucił istotne naruszenie przepisów prawa, a to:

- art. 13 b ust 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 460 ze zm.);

- § 135 i § 134 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 roku w sprawie Zasad techniki prawodawczej (Dz.U. z 2002 r. nr 100, poz. 908) polegające na wprowadzeniu opłat za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania w sobotę, a tym samym przekroczenie zakresu ustawowego upoważnienia do ustanowienia aktu prawa miejscowego.

Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej w Andrychowie z dnia 29 stycznia 2015 r. nr IV-18-15 w sprawie wprowadzenia stref płatnego parkowania pojazdów samochodowych na obszarze Miasta Andrychów oraz ustalenia opłat za postój pojazdów, w części, tj. w zakresie § 2 pkt 1 Regulaminu do przedmiotowej uchwały ustalającego, że opłaty pobiera się za parkowanie pojazdów w wyznaczonym miejscu parkingowym w strefie płatnego parkowania w soboty w godzinach od 08.00 do 13.00.

Skarżący podniósł, że w dniu 29 stycznia 2015 roku Rada Miejska w Andrychowie podjęła uchwałę nr IV-18-15 w sprawie wprowadzenia stref płatnego parkowania pojazdów samochodowych na obszarze Miasta Andrychów oraz ustalenia opłat za postój pojazdów. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 8 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.), art. 13 b i art. 13 f ustawy z dni 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.)

Przedmiotowa uchwała ustaliła strefę płatnego parkowania na terenie Miasta Andrychowa i określiła wysokość opłaty za parkowanie.

Zgodnie z brzmieniem § 2 pkt 1 uchwały za parkowanie pojazdów samochodowych w wyznaczonym miejscu parkingowym w strefie płatnego parkowania pobiera się opłaty. Natomiast w § 2 pkt 2 wskazano, że załącznik nr 2 do przedmiotowej uchwały zawiera ustalenia dotyczące opłaty za parkowanie, a Regulamin Stref Płatnego Parkowania w Andrychowie, stanowiący załącznik nr 3 do uchwały, określa opłaty za parkowanie w dni robocze, tj. od poniedziałku do piątku w godzinach: 08.00 do 16.00 oraz w soboty w godzinach od 08.00 do 13.00.

Skarżący podkreślił, że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego. Skarżący podniósł, że dyspozycja kwestionowanej uchwały nr IV-18-15 Rady Miejskiej w Andrychowie określa postępowanie osoby korzystającej z drogi publicznej, parkującej pojazd samochodowy w wyznaczonym miejscu parkingowym w strefie płatnego parkowania, ma więc zastosowanie do wielu przyszłych, powtarzalnych okoliczności.

Zaskarżona uchwała w ocenie Prokuratora w zakresie, w jakim wprowadza pobieranie opłat za parkowanie pojazdów w soboty, w sposób istotny narusza dyspozycję art 13 b ust. 1 ustawy o drogach publicznych stanowiącego, że opłatę pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze.

Załącznik nr 3 do Uchwały Rady Miejskiej w Andrychowie - Regulamin Płatnego Parkowania w Andrychowie w § 2 pkt 1 ustala bowiem, że opłaty pobiera się za parkowanie w dni robocze od poniedziałku do piątku w godzinach: 08.00 do 16.00 oraz w soboty w godzinach od 08.00 do 13.00. Redakcja przedmiotowej normy wskazuje na zróżnicowanie przez Radę Miasta Andrychów dni roboczych - od poniedziałku do piątku - i soboty. Jednocześnie jednak w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazano, że jej podjęcie jest konieczne z uwagi na utworzenie strefy płatnego parkowania w godz. od 08.00 do 16.00 w dni robocze za wyjątkiem świąt oraz dni ustawowo wolnych od pracy.

Uchwałodawca nie był więc konsekwentny w swoim stanowisku, co do charakteru prawnego soboty i uznania, że jest to dzień roboczy - na co wskazuje uzasadnienie, czy też ma charakter dnia innego niż dzień roboczy - co literalnie wynika z treści uchwały.

W ocenie skarżącego sobota nie jest "dniem roboczym" wskazanym w art. 13 b ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Skarżący podniósł, że z uwagi na brak legalnej definicji pojęcia "dzień roboczy" wykłada się je w nawiązaniu do ustawowej kategorii dni wolnych od pracy. Wskazanie tych dni zawiera ustawa z dnia 18 stycznia 1951 roku o dniach ustawowo wolnych od pracy która stanowi, że są nimi niedziela i święta w niej wymienione. Sobota w ustawie tej nie jest wymieniona jako dzień ustawowo wolny od pracy. Jednak zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2011 roku, sygn. akt I OPS 1/11, Lex Omega 39/2013, "sobota jest dniem równorzędnym z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57 §4 k.p.a.". W ocenie skarżącego przy interpretacji pojęcia "dzień roboczy" należy również uwzględnić okoliczność, że dnia 1 maja 2001 roku w Polsce został wprowadzony pięciodniowy tydzień pracy i powszechnie przyjęto, że sobota przestała być dniem powszednim i stała się dniem wolnym od pracy.

Skarżący zarzucił, iż Rada Miasta uchwalając, że opłaty parkingowe pobierane są w soboty, przekroczyła we wskazanym zakresie upoważnienie ustawowe do ustanawiania aktu prawa miejscowego, bowiem na podstawie upoważnienia zawartego w art. 13 b ust 3 i 4 ustawy o drogach publicznych rada gminy została upoważniona do ustalania wysokości stawek opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy, to jest opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania w określone dni robocze.

Akty prawa miejscowego nie mogą przekraczać upoważnienia ustawowego, co nastąpiło poprzez podjęcie przez Radę Miasta Andrychów uchwały w zakresie, w jakim nie była do tego upoważniona. Powyższe naruszenie prawa ma przy tym charakter istotny w rozumieniu przepis art. 91 ust 1 i ust 4 ustawy o samorządzie gminnym. W zaskarżonym zakresie uchwała nałożyła bowiem obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie bez podstawy prawnej.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Andrychowie wniosła o jej oddalenie. Organ podniósł, iż w związku z pojawiającymi się licznymi wątpliwościami, dotyczącymi interpretacji przepisu drogach publicznych (w kontekście soboty jako dnia "roboczego" lub "nieroboczego", na posiedzeniu sesyjnym w dniu 30 czerwca 2016 r., uchwałą nr XXIV-233-16 Rada Miejska w Andrychowie postanowiła wyeliminować wszelkie wątpliwości interpretacyjne w tym zakresie i zmieniła brzmienie § 3 ust. 1 dopisując po słowach "w dni inne niż" wyraz "soboty" oraz skreśliła § 2 ust. 1 tiret drugi w zał. nr 3 do przedmiotowej uchwały. Tak więc ostatecznie Burmistrz Andrychowa został upoważniony do zaniechania poboru opłat w dni inne niż soboty, niedziele i święta ustawowe. Podkreślenia wymaga też fakt, iż uchwała X-90-15 Rady Miejskiej w Andrychowie pomimo, że dotyczyła kwestii przedmiotu zaskarżenia, też została objęta skargą.

Jak już wcześniej zaznaczono, zaskarżone zapisy uchwały z dn. 29 stycznia 2015 r. powstały na podstawie niejednoznacznego brzmienia przepisów, braku legalnej definicji pojęcia dzień roboczy", a w konsekwencji rozbieżnego w tym zakresie orzecznictwa. Organ podkreślił, że sobota nie została zdefiniowana jako dzień wolny od pracy "nieroboczy".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania.

Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Takim aktem prawa miejscowego jest uchwała w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania. Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę będącą aktem prawa miejscowego, stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 446; zwanej dalej w skrócie "u.s.g.") uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna.

W niniejszej sprawie skargę wniósł Prokurator Rejonowy w Myślenicach na uchwałę Rady Miejskiej w Wadowicach w części obejmującej § 2 pkt 1 Regulaminu do przedmiotowej uchwały ustalającego, że opłaty pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w wyznaczonym miejscu parkingowym w strefie płatnego parkowania w soboty w godzinach od 8.00 do 13.00.

Tak ustalony przedmiot zaskarżenia determinuje granice tej sprawy i te granice obejmują jedynie orzekanie o zgodności z prawem § 2.1 co do słów "w soboty w godzinach od 8.00 do 13.00".

Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym, w postępowaniu przed sądem administracyjnym obowiązuje wprawdzie zasada niezwiązania sądu granicami skargi, jednakże nie oznacza ona, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność kwestionowana przez uprawniony podmiot (tak Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 lutego 1997 r., sygn. akt OPS 12/96, ONSA 1997, nr 3, poz. 104).

Badając legalność zaskarżonej uchwały Sąd doszedł do przekonania, że w zakwestionowanej przez Prokuratora części zaskarżona uchwała została wydana z istotnym naruszeniem prawa. Zakwestionowana część uchwały jest sprzeczna z art. 13 b ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Zgodnie z art. 94 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) organy samorządu terytorialnego na podstawie i w granicach upoważnienia zawartego w ustawie ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Uprawnione do stanowienia tych aktów organy samorządu nie mogą przekraczać upoważnień ustawowych. Sankcją za naruszenie upoważnienia ustawowego będące wynikiem wadliwej wykładni jest nieważność tej części aktu prawa miejscowego, w której przekroczone zostało upoważnienie ustawowe.

Art. 13 b ust. 1 i ust. 2 ustawy o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1440) upoważnia do ustalenia zasad pobierania opłaty za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo oraz do określenia strefy płatnego parkowania na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej. Zgodnie z art. 13b ust. 4 ustawy o drogach publicznych rada gminy ustalając strefę płatnego parkowania:

1) ustala wysokość opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych z tym, że opłata za pierwszą godzinę postoju pojazdu samochodowego nie może przekraczać 3 zł;

2) może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane oraz zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników drogi;

3) określa sposób pobierania opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1.

Analiza treści zakwestionowanej jednostki redakcyjnej uchwały (§ 2 ust. 1) wprost wskazuje, że w strefach płatnego parkowania pobiera się opłaty za parkowanie pojazdów także w soboty.

W ocenie Prokuratora termin "dni robocze", o którym mowa w art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych nie obejmuje sobót i nie daje podstaw do przyjęcia regulacji o zakwestionowanej treści. W ocenie skarżącego granice władztwa organów gminy są określone normami ustawowymi, które w rozpatrywanym przypadku przekroczono. Sąd podziela powyższą argumentację strony skarżącej.

W art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych wskazano, że opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, pobiera się za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo.

W ocenie Sądu ustawowy zwrot "w określone dni robocze" determinuje uznanie, że dni robocze, w których pobiera się opłatę, powinny być wskazane w stosownej uchwale organu uchwałodawczego jednostki samorządu terytorialnego z nazwy. Świadczy o tym użycie przez ustawodawcę w treści art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych przymiotnika "określone" w zestawieniu z pojęciem "dni robocze". Określone dni robocze to dni precyzyjnie określone, wiadome i pewne.

Skoro ustawodawca wyróżnia w tej ustawie ogólnie kategorię "dni roboczych", to zapewne istnieje kategoria dni, które za takie nie mogą być uznane (dni inne niż robocze). Za dzień roboczy w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych nie może być uznana sobota.

W ustawodawstwie brak jest legalnej definicji pojęcia "dzień roboczy", inaczej niż w przypadku ustawowej kategorii "dni wolne od pracy". Katalog "dni wolnych od pracy" jest określony w ustawie z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 90) i obejmuje niedzielę i święta wymienione w tej ustawie. Z ustawy tej wynika, że sobota nie jest dniem ustawowo wolnym od pracy.

Na gruncie ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1666) za dni wolne od pracy uważa się niedziele i święta określone w przepisach o dniach wolnych od pracy (art. 1519 § 1 k.p.). Skoro Kodeks pracy dopuszcza pracę w niedziele i święta jednocześnie posługując się kategorią "dnia wolnego od pracy", to zasadne jest stanowisko, że kryterium dopuszczalności wykonywania w określonym dniu pracy nie jest kryterium wyróżniania "dnia wolnego od pracy". Niedziela i święta są dniami, w których zasadą jest niewykonywanie pracy poza wyjątkowymi sytuacjami dozwolonymi w związku z art. 15110 Kodeksu pracy.

Mając na uwadze powyższe zapatrywania należy wskazać, że dopuszczenie możliwości uznania soboty za "dzień roboczy" w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych jedynie na podstawie wykładni a contrario przepisu art. 1 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy jest nieuzasadnione.

Ustawa o dniach wolnych od pracy zawiera jedynie regulację odnoszącą się do "dni wolnych od pracy". Natomiast ustawa o drogach publicznych nie zawiera regulacji związanych z czasem pracy, organizacją dni dodatkowo wolnych od pracy oraz zasadami udzielania dni wolnych od pracy pracownikom przez ich pracodawców. Wyklucza to możliwość przyjęcia domniemania, że z samego faktu braku ujęcia sobót w ustawie o dniach wolnych od pracy, ustawa o drogach publicznych wprowadza zasadę, że wszystkie soboty są z założenia dniami roboczymi. Wnioskowanie takie prowadziłoby do sprzeczności z innymi aktami prawnymi regulującymi czas pracy pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, a w szczególności z przepisami działu VI rozdział II Kodeksu pracy. W tym zakresie Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 3507/15.

Uwzględniając z kolei treść uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt I OPS 1/11, Sąd w tej sprawie uznał, że wykładnia przepisu art. 13 b ust. 1 ustawy o drogach publicznych, wobec braku legalnej definicji pojęcia "dni robocze" powinna uwzględniać taki sposób rozumienia tego pojęcia, który zapewnia tzw. bezpieczeństwo prawne. Skoro sobota, zgodnie z powyższą uchwałą, powinna być traktowana na równi z dniami ustawowo wolnymi od pracy w rozumieniu art. 57 § 4 k.p.a., to mając na względzie zasadę zaufania do państwa i stanowionego przez niego prawa, należy sobotę w ten sam sposób traktować na gruncie tej samej gałęzi prawa (w danym wypadku prawa administracyjnego), w tym na gruncie stosowania przepisów zawartych w ustawie o drogach publicznych.

W przypadku upoważnienia ustawowego do ustalania zakresu obowiązków ciążących na adresatach działań administracji (w realiach sprawy ustalenie obowiązku ponoszenia opłat) nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca pojęć ustawowych, tj. taka wykładnia, która ewentualne wątpliwości rozstrzyga na niekorzyść adresatów działań organów administracji publicznej poszerzając zakres zobowiązań tych adresatów. Uzasadnieniem dla zasadności takiej wykładni nie może być np. charakterystyka miejscowości, na obszarze której ustala się zakres danych obowiązków. W ocenie Sądu w niedozwolonym poszerzeniu zakresu zobowiązań określonych aktem prawa miejscowego należy również umiejscowić - tak jak w rozpatrywanym przypadku - rozszerzanie ram czasowych (czyli dni) pobierania opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania.

Skoro tak, wykładnia językowa, jak i systemowa pojęcia "dzień roboczy", dokonywana w oparciu o art. 13 b ust. 1 ustawy o drogach publicznych nie pozwala zaliczyć soboty do dni roboczych, to zakwestionowaną część uchwały należy w ocenie Sądu uznać za wydaną z istotnym naruszeniem prawa.

Tym samym celem zapewnienia zgodności uchwały z prawem Sąd uznał, że zasadnym jest stwierdzenie nieważności uchwały w części obejmującej § 2.1 we fragmencie "w soboty w godzinach od 8.00 do 13.00", znajdującym się w załączniku nr 3 zatytułowanym "Regulamin Stref Płatnego Parkowania w Andrychowie".

Należy podnieść, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma znaczenia okoliczność, iż nastąpiła zmiana zaskarżonej uchwały poprzez uchwalenie do niej zmiany uchwałą nr XXIV-233-16 z dnia 30 czerwca 2016 r., co podniósł organ w odpowiedzi na skargę. Powyższa okoliczność nie powoduje, że postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Fakt uchylenia – w części - zaskarżonej uchwały nie pozbawia możliwości oceny merytorycznej zaskarżonej uchwały. Utrata przez część uchwały mocy obowiązującej na skutek kolejnej uchwały organu stanowiącego powoduje jedynie wyeliminowanie części jej przepisów ze skutkiem od daty uchylenia (ze skutkiem ex nunc). Natomiast stwierdzenie nieważności konkretnego przepisu uchwały wywołuje skutki od chwili jego podjęcia (ze skutkiem ex tunc). W tej ostatniej sytuacji dany przepis uchwały należy traktować tak, jakby nigdy nie został podjęty (uchwalony). Ma to swoje znaczenie dla czynności prawnych podjętych na podstawie takiego przepisu. Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 14 września 1994 r., sygn. akt W 5/94, OTK 1994, cz. II, poz. 44, przyjął, że zmiana lub uchylenie zaskarżonej do sądu uchwały nie czyni zbędnym wydania przez sąd wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być zastosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie lub zmianę. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że uchylenie lub zmiana zaskarżonego przepisu uchwały przed wydaniem wyroku nie czyni bezprzedmiotowym rozpoznania wniesionej na niego skargi.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.