Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2982/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne: Telekomunikacja
Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 207 ust. 1.
journal: Dz.U. 2004 nr 171 poz 1800
law: Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
article: art. 11 ust. 4.
journal: Dz.U. 2003 nr 153 poz 1503
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tekst jednolity
article: art. 141 par. 4., art. 151.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 77 par. 1.
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. I. G. E. i T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 5 września 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 989/14 w sprawie ze skargi K. I. G. E. i T. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od K. I. G. E. i T. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 5 września 2014 r. oddalił skargę K. I. G. E. i T. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2014 r. w przedmiocie ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym:

w związku z wnioskiem T. P. S.A. (obecnie O. P. S.A. w W.) o zatwierdzenie zmiany oferty "Oferty ramowej określającej ramowe warunki dostępu telekomunikacyjnego w zakresie rozpoczynania i zakańczania połączeń, hurtowego dostępu do sieci TP, dostępu do łączy abonenckich w sposób zapewniający dostęp pełny lub współdzielony oraz dostępu do łączy abonenckich poprzez węzły sieci telekomunikacyjnej na potrzeby sprzedaży usług szerokopasmowej transmisji danych" (oferta SOR), zmodyfikowanym w zakresie zmniejszenia wysokości naliczanych kar umownych określonych w ofercie SOR oraz odejścia od powiązania wysokości kar umownych z kluczowymi wskaźnikami efektywności, ustalenia maksymalnego limitu wysokości naliczanej kary umownej za jedno zdarzenie, zmiany postanowień dotyczących procedury usuwania Awarii Trudnousuwalnych i wprowadzenia postanowień dotyczących usługi Asysty Symetrycznej oraz w Załączniku nr 1 spółka O. przedstawiła zestawienie zawierające rzeczywiste przypadki Awarii Trudnousuwalnych wskazując, iż dane zawarte w tym Załączniku stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Zdaniem spółki przedmiotowe informacje nie były dotychczas ujawniane, a w stosunku do nich podjęto działania w celu zachowania ich poufności. Stanowią one wartość gospodarczą z uwagi na potencjalne spory sądowe, zarówno z właścicielami nieruchomości, jak i operatorami. Ponadto, iż dane zawarte w Załączniku nr 1, zawierają szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, zatem zawierają informacje finansowe mające znaczenia dla prowadzenia działalności gospodarczej. Są one istotne z punktu widzenia potencjalnych postępowań odszkodowawczych przed sądami cywilnymi.

Objętym skargą postanowieniem Prezes UKE ograniczył – K. I. G. E. i T. w W., P. I. I. i T. z siedzibą w W. oraz P. I. K. E. z siedzibą w W., prawo wglądu do materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie wnioskowanego przez T. P. S.A., zatwierdzenia zmiany oferty SOR zatwierdzonej decyzją Prezesa UKE z [...] września 2010 r., a następnie w części zmienionej, w części uchylonej, a w części utrzymanej w mocy decyzją Prezesa UKE z [...] kwietnia 2011 r. oraz decyzją Prezesa UKE z [...] października 2011 r., w zakresie Załącznika nr 1 do pisma O. P. z 19 listopada 2013 r. Organ w motywach przywołując prawo wglądu strony do akt sprawy wynikające z treści art. 73 ust. 1 k.p.a. oraz wynikające z art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800, z późn. zm., dalej "P.t.") uprawnienia Prezesa UKE do ograniczenia pozostałym stronom prawa wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa, lub innych tajemnic prawnie chronionych, uznał, że tajemnicę przedsiębiorstwa należy rozumieć zgodnie z treścią art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503, z późn. zm., dalej "u.z.n.k.") jako nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

Dokonując pod tym kątem analizy informacji zawartych w Załączniku nr 1, organ uznał, że przedstawione zostały tam dane dotyczące przedsiębiorstwa, ściśle związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i mające niewątpliwą wartość gospodarczą, a które ponadto nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej i podjęto w stosunku do nich niezbędne działania w celu zachowania ich poufności poprzez stworzenie sytuacji, w której chronione informacje nie mogą dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez żadnych specjalnych starań z ich strony. Informacje te zawierały szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, wobec czego stanowiły informacje finansowe mające znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej. Były istotne z punktu widzenia potencjalnych postępowań odszkodowawczych przed sądami cywilnymi jak również zawierały dane osobowe, które podlegają ochronie na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. Nr 133, poz. 883, z późn. zm.). Zdaniem organu pozyskanie przez konkurentów informacji zawartych w Załączniku nr 1 umożliwiłoby im zapoznanie się z informacjami dotyczącymi kosztów usuwania awarii, które objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa przedsiębiorców telekomunikacyjnych współpracujących ze spółką Orange przy ich usuwaniu. Ujawnienie tych informacji narażałoby na odpowiedzialność cywilną (finansową) tą spółkę z tytułu czynu nieuczciwej konkurencji oraz pozwoliłoby na ustalenie przez jej konkurentów warunków, na jakich współpracuje on z innymi przedsiębiorcami.

Sąd I instancji oddalając skargę na to postanowienie z prawidłowe uznał stanowisko organu co do rozumienia tajemnicy przedsiębiorstwa zgodnie z definicją zawartą w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Wskazał w tym zakresie, że aby można było mówić o uprawnionym bądź nieuprawnionym zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa należy ustalić czy zastrzeżona informacja: 1) ma charakter techniczny, technologiczny lub organizacyjny przedsiębiorstwa, 2) nie została ujawniona do wiadomości publicznej, 3) podjęto w stosunku do niej niezbędne działania w celu zachowania poufności. Zauważył również, iż powszechnie przyjmuje się, że informacja ma charakter technologiczny, kiedy dotyczy najogólniej rozumianych sposobów wytwarzania, formuł, wzorów i metod działania. Informacja handlowa obejmuje całokształt doświadczeń i wiadomości przydatnych do prowadzenia przedsiębiorstwa, niezwiązanych bezpośrednio z cyklem produkcyjnym. Informacjami organizacyjnymi są natomiast dane używane w bieżącej działalności przedsiębiorstwa, takie np. jak struktura organizacyjna, procedury organizacyjne, procedury zdalnego dostępu, numery telefonów wewnętrznych, kody księgowe, systemy przetwarzania informacji, instrukcje i procedury bezpieczeństwa.

Mając na uwadze powyższe Sąd I instancji uznał, że organ miał podstawy do przyjęcia, iż informacje zawarte w zastrzeżonej wersji Załącznika nr 1, mieszczą się w zakresie przedmiotowym informacji mogących stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa. Informacje te są ściśle związane z prowadzoną przez spółkę O. P. S.A. działalnością gospodarczą i mają dla niej wartość gospodarczą. Organ wskazała bowiem, że dane zawarte w Załączniku nr 1, zawierają szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, mają zatem znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę. Są istotne z punktu widzenia potencjalnych postępowań odszkodowawczych przed sądami cywilnymi. Zawierają dane osobowe podlegające ochronie. Ich pozyskanie przez konkurentów umożliwiłoby im zapoznanie się z informacjami dotyczącymi kosztów usuwania awarii, które objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa przedsiębiorców telekomunikacyjnych współpracujących z Wnioskodawcą przy ich usuwaniu. Narażałoby na odpowiedzialność cywilną (finansową) spółkę z tytułu czynu nieuczciwej konkurencji oraz pozwoliłoby na ustalenie przez konkurentów spółki warunków jej współpracy z innymi przedsiębiorcami. Ponadto w ocenie Sądu, organ w sposób jednoznaczny wskazał które z informacji zostały zastrzeżone - kwoty stanowiące koszty usuwania konkretnych awarii, dane dotyczące przedsiębiorstw współpracujących ze spółką O. P. S.A., do których przypisane są te kwoty oraz dane osobowe. Tego rodzaju szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, są informacjami finansowymi mającymi znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej, a ich ujawnienie może mieć z punktu widzenia spółki negatywne znaczenie. Sąd wskazał również na fakt nieujawnienia tych informacji do wiadomości publicznej, nie są znane ogółowi oraz nie można się o nich dowiedzieć drogą "zwykłą i dozwoloną", wobec czego spełniają przesłanki niezbędne do uznania je za tajemnicę przedsiębiorstwa.

W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji podał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

K. I. G. E. i T. skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie:

I. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi Izby podczas gdy Prezes UKE nie dokonał wszechstronnej oceny i analizy treści informacji przekazanych przez O. P. S.A. (dawniej T.P. S.A.) Prezesowi UKE i przyjął za własną ocenę dokonaną przez T.P. co w konsekwencji doprowadziło do niezasadnego ograniczenia wglądu do materiału dowodowego;

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie przez WSA w W. uzasadnienia nieodpowiadającego wymaganiom wskazanym w tym przepisie, w szczególności przez niedokonanie analizy przedmiotu zastrzeżonych informacji i pominięcie argumentacji Izby przytoczonej w skardze;

II. prawa materialnego:

1. art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że dane przekazane przez TP stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, podczas gdy nie spełniają one przesłanek wskazanych w naruszonym przepisie.

Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie strona wniosła o uchylenie wyroku Sądu I instancji w całości przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi.

Uczestnicy postępowania ani Prezes UKE nie udzielili odpowiedzi na skargę kasacyjną. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 26 kwietnia 2016 r. pełnomocnik organu, radca prawny, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga kasacyjna nie została uwzględniona.

Sąd I instancji podzielił stanowisko Prezesa UKE, który w postanowieniu z dnia 3 stycznia 2013 r. wydanym na podstawie art. 207 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne, ograniczył prawo wglądu do materiału dowodowego sprawy, uznając, że przedstawione przez T.P. S.A. dane zawarte w Załączniku nr 1, zawierają szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, mają zatem znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę. Są istotne z punktu widzenia potencjalnych postępowań odszkodowawczych przed sądami cywilnymi. Zawierają dane osobowe podlegające ochronie. Ich pozyskanie przez konkurentów umożliwiłoby im zapoznanie się z informacjami dotyczącymi kosztów usuwania awarii, które objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa przedsiębiorców telekomunikacyjnych współpracujących z Wnioskodawcą przy ich usuwaniu. Narażałoby na odpowiedzialność cywilną (finansową) spółkę z tytułu czynu nieuczciwej konkurencji oraz pozwoliłoby na ustalenie przez konkurentów spółki warunków jej współpracy z innymi przedsiębiorcami. Ponadto w ocenie Sądu I instancji, organ w sposób jednoznaczny wskazał które z informacji zostały zastrzeżone - kwoty stanowiące koszty usuwania konkretnych awarii, dane dotyczące przedsiębiorstw współpracujących ze spółką O. P. S.A., do których przypisane są te kwoty oraz dane osobowe. Tego rodzaju szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, są informacjami finansowymi mającymi znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej, a ich ujawnienie może mieć z punktu widzenia spółki negatywne znaczenie. Sąd wskazał również na fakt nieujawnienia tych informacji do wiadomości publicznej, nie są znane ogółowi oraz nie można się o nich dowiedzieć drogą "zwykłą i dozwoloną", wobec czego spełniają przesłanki niezbędne do uznania je za tajemnicę przedsiębiorstwa. W konsekwencji Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, iż stanowią one tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła błąd w ocenie, że dane zawarte w Załączniku nr 1 stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, co stanowiło naruszenie art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zdaniem skarżącej, zastrzeżone informacje nie mają wartości gospodarczej – ich wykorzystanie nie przyniesie innym podmiotom zysków ani nie zaoszczędzi wydatków, a Prezes nie wykazał jak przedmiotowe informacje mogą zostać wykorzystane w walce konkurencyjnej przez inne podmioty. Za istotny skarżący kasacyjnie uznał fakt, że skarżąca Spółka ma znaczącą pozycję na rynku.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela tego stanowiska.

Przede wszystkim Sąd kasacyjny nie podziela oceny skarżącej Izby, że zaskarżony wyrok naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Wymogi jakie stawia ten przepis przed sądem sporządzającym uzasadnienie zostały zachowane. Nie ma żadnych wątpliwości tak co do zupełności przedstawionego stanu faktycznego kontrolowanej sprawy, jak też co do powodów, dla których skarga została oddalona. WSA w części rozważań, przyjmując za punkt wyjścia treść art. 11 ust. 4 u.z.n.k., skoncentrował się na kwestii stanowiącej istotę sporu tj. na trafności uznania zgłoszonych przez Spółkę informacji jako poufnych i zasadności odmowy prawa wglądu do materiału dowodowego w tej części. Uzasadnienie nie stwarza żadnych wątpliwości jakie motywy kierowały Sądem, który oddalił skargę K.I.G.E.iT., zaś odmienna, niż przyjął WSA, ocena zastrzeżonych informacji nie może uzasadniać postawionego zarzutu.

Za niezasadne należało uznać również zarzuty naruszenia art. 151 p.p.s.a. w powiązaniu z art. 77 § 1 k.p.a., uzupełniony przez zarzut naruszenia art. 11 ust. 4 u.z.n.k. przez wadliwe zastosowanie. Jak stwierdziła skarżąca kasacyjnie, w wyniku błędnej, jednostronnej oceny materiału dowodowego, wadliwie przyjęto, że dane zawarte w Załączniku nr 1 stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa.

Przechodząc do istoty sprawy stwierdzić należy, że przepis art. 11 ust. 4 u.z.n.k. stanowi, że przez tajemnice przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego informacje zawarte w Załączniku nr 1 rodzajowo mieszczą się w pojęciu informacji, które mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa. Są to bowiem m.in. kwoty stanowiące koszty usuwania konkretnych awarii, dane dotyczące przedsiębiorstw współpracujących ze spółką O. P. S.A., do których przypisane są te kwoty oraz dane osobowe. Tego rodzaju szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, są informacjami finansowymi mającymi znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej, a ich ujawnienie może mieć z punktu widzenia spółki negatywne znaczenie. Poza sporem jest, że te informacje związane są z działalnością przedsiębiorstwa T.P. Z akt sprawy wynika przy tym, że T.P. S.A. zadośćuczyniła obowiązkowi, o którym mowa w art. 11 ust. 4 u.z.n.k. i oznaczyła dokument zawierający uzasadnienie kosztów opłat klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa T.P.".

Mimo, iż rację ma wnosząca skargę kasacyjną, że informacja stanowiąca tajemnicę przedsiębiorstwa musi mieć obiektywnie ocenioną wartość gospodarczą, to jednak przyjmuje się, że ta wartość gospodarcza nie musi być znacząca, może być też aktualna lub potencjalna. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo zaaprobował ocenę organu, że informacje zawarte w spornym Załączniku nr 1 mają wartość gospodarczą. Tego rodzaju szczegółowe informacje odnośnie wysokości kosztów usunięcia awarii, są informacjami finansowymi mającymi znaczenie dla prowadzenia działalności gospodarczej, a ich ujawnienie może mieć z punktu widzenia spółki negatywne znaczenie. Ich pozyskanie przez konkurentów umożliwiłoby im zapoznanie się z informacjami dotyczącymi kosztów usuwania awarii, które objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa przedsiębiorców telekomunikacyjnych współpracujących z O. P. S.A. przy ich usuwaniu. Narażałoby na odpowiedzialność cywilną (finansową) spółkę z tytułu czynu nieuczciwej konkurencji oraz pozwoliłoby na ustalenie przez konkurentów spółki warunków jej współpracy z innymi przedsiębiorcami.

Powyższe rozumowanie prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji zasadnie oddalił skargę K.I.G.E.iT., uznając działanie Prezesa UKE polegające na ograniczeniu wglądu do akt za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.).