Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2087/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28 ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Irena Kudiura (spr.), Asesor WSA - Marta Laskowska, Protokolant - Michał Petranik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ...maja 2007 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy Oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia ... grudnia 2006 r. J. B. zwróciła się do ZUS Oddział w S. o umorzenie jej zadłużenia z tytułu składek związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą za okres od 1999r. do ... października 2006 r.

W kolejnym piśmie zawierającym uzupełnienie wniosku poinformowała ZUS, że jej prośba podyktowana jest nierentownością prowadzonego przez nią sklepu wynikającą z bliskości supermarketów, co powoduje, że zmuszona jest zakończyć działalność z dniem 31 stycznia 2007 r.

Decyzją z dnia ... lutego 2007 r. nr ... działając na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 3 oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił wnioskodawczyni umorzenia należności na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy poczynając od określonych miesięcy 1999 r. do października 2006 r. w kwotach szczegółowo określonych w decyzji. Zakład Ubezpieczeń Społecznych ustalił, że wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą poczynając od ... listopada 1996 r. i w okresie od września 1999 r. do października 2006 r. dopuściła do powstania zaległości w składkach na łączną kwotę ... zł należności. W odniesieniu do wnioskodawczyni od marca 2003 r. prowadzone jest postępowanie egzekucyjne jakkolwiek niezbyt skuteczne. Wnioskodawczyni wraz z mężem są użytkownikami wieczystymi działki gruntu o pow. ... ha, zabudowanej pawilonem handlowym. ZUS uznał, że w przypadku wnioskodawczyni nie zachodzi całkowita nieściągalność należności co powoduje, że brak jest podstaw do rozważania wniosku o to kryterium, a nadto w jej sytuacji życiowej i materialnej, nie można uznać, że przemawia za tym jej ważny interes a jej sytuacja jest wyjątkowo ciężka, co wyklucza możliwość ewentualnego umorzenia należności na tej podstawie.

W związku z treścią decyzji zainteresowana złożyła wniosek do Prezesa ZUS o ponowne rozpoznanie sprawy, podnosząc, że za uwzględnieniem jej wniosku w odniesieniu do części należności ( ubocznych) przemawia jej zła sytuacja materialna i brak dochodów. Zadeklarowała chęć spłacania należności w ratach. Do wniosku załączyła wyrok Sądu Rejonowego nakazujący jej i wymienionym w jego sentencji członkom rodziny eksmisję z lokalu mieszkalnego. W wyroku orzeczono, że zainteresowanej i jej mężowi nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Ponadto dołączyła zawiadomienie Komornika o wszczęciu egzekucji oraz wezwanie do opuszczenia i opróżnienia lokalu mieszkalnego położonego we wsi R. i wydanie go wierzycielowi.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych ( w imieniu, którego działa Prezes ZUS) wezwał zainteresowaną do sprecyzowania wniosku i ewentualne wypełnienie stosownego formularza. W odpowiedzi wnioskodawczyni złożyła pismo, w którym poinformowała, że wnosi o umorzenie wszystkich należności z tytułu składek.

Decyzją nr ... z dnia ... maja 2007r. Prezes ZUS ( działający w imieniu Zakładu) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona wraz z mężem jest użytkowniczką wieczystą zabudowanej działki położonej we wsi R. Pozostaje na utrzymaniu męża, który pracuje w firmie H. i jego wynagrodzenie w miesiącu marcu wyniosło ok. ... zł, nie ma na utrzymaniu dzieci. Wnioskodawczyni w okresie od ... marca 2007r., zatrudniona jest na umowę zlecenia u A. G. z wynagrodzeniem ... zł. brutto m-nie. Ma zaległości wobec Urzędu Skarbowego w wysokości ... zł. Należności z tytułu składek objęte są postępowaniem egzekucyjnym i istnieje możliwość ustanowienia hipoteki na nieruchomości położonej w miejscowości R. W ocenie organu dochody osiągane przez męża zainteresowanej, są wystarczające dla zabezpieczenia niezbędnych potrzeb rodziny. W odniesieniu do strony nie zachodzi całkowita nieściągalność, co uniemożliwia rozstrzyganie o możliwości umorzenia należności na tej podstawie, określonej treścią art. 28 u.s.u.s. Sytuacja majątkowa strony nie jest wyjątkowo trudna, a płatności związane z utrzymaniem i wykazywane rachunkami, nie udowadniają tego, że zachodzą okoliczności nakazujące uwzględnienie wniosku ze względu na ważny interes strony w sytuacjach o jakich m.in. jest mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

Od decyzji tej strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

W skardze zarzuciła obrazę art. 28 ust 3a, art. 29 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, obrazę art. 7, art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a., § 3 ust. 1 pkt. 1 w zw. z ust. 2 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

W tych okolicznościach wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu decyzji podkreśliła, że jej zadłużenie wobec ZUS powstało m.in. z powodu niezamożności osób dokonujących zakupów w prowadzonym przez nią sklepie, którzy bardzo często za towar płacili jej z opóźnieniem a czasem wcale. Wskazała, że ZUS nie uwzględnił przy rozpoznaniu sprawy jej sytuacji rodzinnej, tego, że mieszka w jednym mieszkaniu z córką i jej rodziną. Wskazała, że mając z mocy przepisów taką możliwość, organ nie umorzył jej choćby części należności lub też nie rozłożył jej należności na raty o co wnosiła alternatywnie chcąc uniknąć egzekucji komorniczej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie zaznaczyć należy, że sądy administracyjne w ramach swojej kognicji sprawują kontrolę działalności organów administracyjnych pod względem jej zgodności z prawem.

Oceniając sprawę w takim zakresie należy uznać, że skarga nie jest zasadna

Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze należy stwierdzić, że nie są one trafne. Brak jest podstaw do przyjęcia, że organ nieprawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i że nie uwzględnił faktu, że skarżąca mieszka z córką i jej rodziną, co jak należy rozumieć ma znaczenie - mimo, że strona wprost tego nie wskazała - dla sytuacji materialnej strony i jej możliwości spłacenia zadłużenia. Przede wszystkim podkreślenia wymaga fakt, że strona w sprawie administracyjnej, nie twierdziła nigdy ażeby mieszkała z córką i jej rodziną i że pozostaje z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Wyklucza to tym samym możliwość dokonywania oceny znaczenia tego faktu dla sprawy i możliwości płatniczych strony z tego powodu. Okoliczności tej strona nie wyjaśniła również w żaden sposób w skardze. Brak jest również podstaw do uznania w tym kontekście za trafny, zarzutu naruszenia zasady dotyczącej informowania strony o okolicznościach sprawy mogących mieć znaczenie dla sprawy ( art. 9 k.p.a.) trudno bowiem wymagać od organu ażeby bez żadnych ku temu przesłanek ustalał, czy skarżąca pozostaje we wspólności domowej z córką i jej rodziną, tym bardziej, że do kwestionariusza o możliwościach płatniczych z dnia ... grudnia 2006r. skarżąca podała, że ma 2 dorosłych dzieci pozostających na własnym utrzymaniu. Uznać zatem należy, że organ prawidłowo ustalił stan rodzinny i materialny strony oraz dochody, którymi dysponuje wraz z mężem. Pozwoliło to organowi na ustalenie, że w odniesieniu do skarżącej brak jest możliwości uznania, że w odniesieniu do niej zastosowanie ma przesłanka całkowitej nieściągalności jak również, że za ewentualnym umorzeniem należności ( w tym częściowo) przemawia jej ważny interes. Bowiem wbrew argumentom skarżącej, organ rozpoznał sprawę nie tylko z punktu widzenia możliwości zastosowania treści art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ale również w kontekście treści art. 28 ust. 3a tej ustawy w zw. z treścią rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Wynika to z treści uzasadnienia organu, w którym wprost przywołano wspomniane rozporządzenie wyjaśniając brak podstaw do jego zastosowania. W ocenie Sądu organ rozpoznał sprawę rozważając sytuację strony i wskazując, że uznaje , iż pozwala ona na spłatę zadłużenia powstałego w wyniku prowadzonej przez skarżącą działalności handlowej. Zgodzić się wypada z ZUS gdy twierdzi, że jego decyzja jest decyzją uznaniową podejmowaną jednak po rozważeniu indywidualnej sytuacji strony. W tych okolicznościach brak jest podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia wskazywanych przez stronę przepisów prawa . Zaznaczyć przy tym należy, że strona brała czynny udział w postępowaniu i wypowiadała się na temat zgromadzonego materiału dowodowego (np. k. ... akt adm.) Brak jest również podstaw aby uznać, że organ naruszył treść art. 29 u.s.u.s. dotyczący możliwości rozłożenia na wniosek strony istniejącej zaległości na raty. Wyjaśnić bowiem trzeba, że ewentualne uwzględnienie takiego wniosku następuje w odrębnym postępowaniu w drodze umowy stron, w związku z czym zgłoszony przez stronę wniosek, który wpłynął do ZUS ... lipca 2007 r. będzie bez wątpienia rozpoznany. Mając powyższe okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 usawy p.p.s.a. oddalił skargę.