Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 469/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2009-09-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 122, art. 150, art. 162 par. 2, art. 187 par. 1 i art. 191
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 września 2009 r. sprawy ze skargi A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] Nr[...] , wydanym na podstawie art. 162 § 1, § 2, § 3 i art. 163 § 1, § 2, § 3 Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej odmówił A sp. z o.o. w L. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r. oraz ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe za ten miesiąc.

W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że decyzję z [...] określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług oraz ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe za wrzesień 2005r. doręczono A. sp. z o.o. w trybie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej, w dniu 17 stycznia 2007 r. (tego dnia upłynął ostatni dzień czternastodniowego okresu przechowywania decyzji w Urzędzie Pocztowym Nr [...] w L). W związku z powyższym stosownie do art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, 14 - dniowy termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu 31 stycznia 2007 r.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 23 marca 2007 r. Spółka wniosła odwołanie, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż jej prokurent dopiero w dniu 19 marca

2007 r. powziął wiadomość o istnieniu decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług, bowiem tego dnia od H. P. dowiedział się o zajęciu rachunku bankowego Spółki oraz wystawieniu tytułu wykonawczego. Do tego dnia osoby wchodzące w skład zarządu Spółki nie miały wiedzy, że organ podatkowy wydał decyzję kończącą postępowanie podatkowe. Spółka podnosiła, że nikt z osób ją reprezentujących, czy będących jej pracownikami lub współpracownikami nie otrzymał, ani nie odnalazł zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej. Argumentowała, że moment doręczenia decyzji przypadł na okres strajku pracowników poczty i doręczyciel, który od dłuższego czasu zajmował się dostarczaniem Spółce korespondencji nie pracował w tym czasie, a okoliczności te mogły potwierdzić wskazane przez nią osoby.

Odnosząc się do wniosku skarżącej, organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 162 § 1 - 3 Ordynacji podatkowej, w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na wniosek zainteresowanego jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, a podanie o przywrócenie terminu wniesie w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny jego uchybienia dopełniając równocześnie czynności, dla której termin ten był określony.

Rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że dowody zgromadzone w sprawie wskazują, że przedmiotowy wniosek został złożony z uchybieniem siedmiodniowego terminu, liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Uznał za nieprawdziwy fakt, iż S. P. (prokurent Spółki) dopiero w dniu 19 marca 2007 r. dowiedział się o istnieniu decyzji w przedmiocie podatku VAT, bowiem wiadomość taką Spółka otrzymała już w dniu 6 marca 2007 r., kiedy to W. P. – pełniącemu funkcję Prezesa Zarządu skutecznie doręczono upomnienie z dnia 27 lutego 2007 r. nr [...]wzywające do zapłaty sankcji z tytułu VAT za wrzesień 2005 r. w kwocie 9 197 zł wraz z odsetkami liczonymi od dnia 1 lutego 2007 r. oraz kosztami upomnienia. W takiej sytuacji organ przyjął, iż wobec upływu w dniu 13 marca 2007r. 7 - dniowego terminu do wniesienia podania o przywrócenie terminu, złożenie przez Spółkę w dniu 23 marca 2007r. wniosku w tym przedmiocie nastąpiło z uchybieniem terminu do jego złożenia.

W tej sytuacji, organ podatkowy uznał, że zeznania świadków na okoliczność trudności z doręczaniem korespondencji Spółce, nie mogą mieć znaczenia przy rozważaniu kwestii uchybienia terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w

art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe postanowienie Spółka zarzuciła naruszenie następujących przepisów Ordynacji podatkowej:

- art. 122, art. 187 § 1 i art. 191, poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów wyrażające się w błędnym przyjęciu przez organ, że Spółka już od dnia 6 marca 2007 r. wiedziała o istnieniu decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług, podczas gdy informację taką powzięła dopiero w dniu 19 marca 2007 r.;

- art. 121 § 1 oraz art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie domniemania faktycznego, iż Spółka powzięła wiadomość o istnieniu w obrocie prawnym decyzji z treści doręczonego jej upomnienia, wzywającego do zapłaty sankcji;

- art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie w ocenie materiału dowodowego pisma Spółki z dnia 10 marca 2007 r., które jednoznacznie wskazuje na brak wiedzy Spółki o tej decyzji;

- art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że Spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, z uchybieniem terminu określonego w tym przepisie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 24 października 2007 r., sygn. I SA/Lu 605/07 oddalił skargę "A" sp. z o.o. uznając, że skarga nie jest zasadna. W motywach rozstrzygnięcia WSA przyjął, że nie budzi wątpliwości fakt, że decyzja z dnia [...] została doręczona Spółce w dniu 17 stycznia 2007 r. w trybie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej, a odwołanie od niej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia złożono w dniu 23 marca 2007 r. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że postanowienie to prawa nie narusza, gdyż prawidłowa była ocena, że wniosek Spółki złożony został z uchybieniem terminu określonego w art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd uznał, że organ podatkowy w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zasadnie ustalił, że datą początkową biegu terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania był dzień 6 marca 2007 r., w którym doręczono stronie skarżącej upomnienie z dnia 27 lutego 2007 r. nr [...] wzywające do zapłaty sankcji w podatku VAT wraz z odsetkami liczonymi od 1 lutego 2007 r. oraz kosztami upomnienia. W ocenie Sądu treść upomnienia znajdującego się w aktach sprawy potwierdzała słuszność argumentacji organu odnośnie terminu powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji w przedmiocie podatku VAT. Skoro upomnienie datowane było na 27 lutego 2007r. to logiczną konsekwencją tego faktu było przyjęcie, że należność z którą było ono związane musiała powstać wcześniej.

Od powyższego rozstrzygnięcia skargę kasacyjną, w imieniu Spółki złożył jej pełnomocnik i zarzucił:

- naruszenie przepisów postępowania sądowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1) lit. c, art. 145 § 2, art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwaną dalej p.p.s.a.), jak również art. 1 § 1 i § 2 oraz art. 3 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), poprzez to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji uznał, iż organ podatkowy nie naruszył:

- art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie 7 dni o powzięciu wiadomości o przyczynie jego uchybienia (o fakcie istnienia decyzji), gdyż na podstawie doręczonego w dniu 27 lutego 2007 roku upomnienia nr [...] wzywającego go do zapłaty "sankcji z tytułu VAT za wrzesień" podatnik powinien wiedzieć, że została wydana decyzja w sprawie, podczas gdy brak wiedzy przedstawicieli Spółki (prokurenta i prezesa zarządu), że "sankcja z tytułu VAT za wrzesień" może powstać wyłącznie na podstawie konstytutywnej decyzji wydanej przez organ podatkowy nie jest równoznaczny z ponoszeniem winy,

- art. 122, 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów poprzez błędne przyjęcie, iż skarżąca od dnia 6 marca 2007 roku wiedziała o istnieniu decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] dotyczącej zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 roku, podczas gdy informację taką powzięto dopiero w dniu 19 marca 2007 roku,

- art. 122, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów na skutek błędnego przyjęcia, iż W. P., który odebrał 27 lutego 2007 roku upomnienie Nr [..] był członkiem Zarządu skarżącej Spółki,

- art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie dowodów z zeznań świadków na okoliczność momentu ustania przyczyny uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez Skarżącą Spółkę,

- art. 122, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie w ocenie materiału dowodowego pisma podatnika z dnia 10 marca 2007 roku, które jednoznacznie wskazuje na brak wiedzy Skarżącej o ww. decyzji podatkowej,

- art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, podczas, gdy termin ten wadliwie nie został przywrócony.

Przy tak sformułowanych zarzutach wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Nadto, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. zawnioskowano o przeprowadzenie dowodu z dołączonego do skargi kasacyjnej pełnego odpisu z rejestru przedsiębiorców na okoliczność, iż W. P. w dniu, w którym odebrał upomnienie nie był członkiem Zarządu Skarżącej Spółki.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sadowi Administracyjnemu w Lublinie sprawę ze skargi A sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania uznając za zasadne w szczególności zarzuty naruszenia art. 134§1, art. 141 § 4, art. 145 § 2 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po ponownym rozpoznaniu sprawy i będąc stosownie do art. 190 p.p.s.a. związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

W świetle powołanego przepisu istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia było zatem ustalenie dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi.

Trafnie organ podatkowy ustalił, iż decyzja z dnia [...] została doręczona Spółce w dniu 17 stycznia 2007 r. w trybie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej, a odwołanie od niej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia złożono w dniu 23 marca 2007 r.

Ocena, że wniosek Spółki złożony został z uchybieniem terminu określonego w art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej była jednak, w świetle przedstawianych przez skarżącą okoliczności i dowodów, dowolna, a więc dokonana z naruszeniem art. 122, 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.

Organ podatkowy przyjął, że datą początkową biegu 7 dniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania był dzień 6 marca 2007 r. w którym doręczono W. P. ( wg organu pełniącemu funkcję Prezesa zarządu skarżącej) upomnienie z dnia 27 lutego 2007 r. nr [...] wzywające do zapłaty sankcji w podatku VAT wraz z odsetkami liczonymi od 1 lutego 2007 r. oraz kosztami upomnienia.

Z dołączonego do akt odpisu KRS skarżącej wynika jednak, że W. P., nie pełnił w dniu 6 marca 2007r. funkcji Prezesa Zarządu, a zatem wbrew ustaleniom organu podatkowego nie był uprawniony do odbioru korespondencji w imieniu Spółki jako jej Prezes Zarządu. Niemniej jednak z pisma spółki z dnia 10 marca 2007r. wynika, iż została ona poinformowana o treści upomnienia.

Wskazać jednak należy, iż z treści doręczonego Spółce upomnienia nie wynika w sposób jednoznaczny fakt wydania wobec Spółki w dniu [...] przez Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego decyzji w przedmiocie podatku VAT za wrzesień 2005r. Podnoszone przez skarżącą w piśmie z dnia 10 marca 2007r. okoliczności wskazują, że władze Spółki nie łączyły faktu otrzymania upomnienia z wydaniem decyzji z dnia [...] Gdyby bowiem władze Spółki miały świadomość wydania decyzji nie żądałyby wyjaśnienia podstaw doręczonego upomnienia, a złożyły od razu odwołanie wraz ze stosownym wnioskiem. Brak tej świadomości nie może być uznany za brak należytej staranności władz spółki, skoro doręczenie upomnienia nie nastąpiło do rąk osoby upoważnionej, a z treści upomnienia nie wynikał wprost, jak też w sposób dorozumiany, fakt wydania decyzji.

W sytuacji gdy uchybienie terminu do złożenia środka zaskarżenia jest wynikiem braku wiedzy strony, co do faktu wydania aktu administracyjnego, od którego przysługuje ten środek, dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się 7-dniowy okres, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej musi być określony w sposób bezsporny, co do faktu powzięcia przez stronę informacji o wydaniu podlegającego zaskarżeniu aktu; nie można domniemywać początku jego biegu.

W świetle powyższego dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej, należy przede wszystkim poczynić ustalenia, co do daty ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z dnia[...] ., mając przy tym na względzie, że nie można uznać za bezsporny fakt, że przyczyna ta ustała w dniu 6 marca 2007 r. tj. w dniu doręczenia W. P. upomnienia z dnia 27 lutego 2007 r.

Dopiero poczynione w oparciu o całokształt zgromadzonego na tę okoliczność materiału dowodowego ustalenia, pozwolą na prawidłową ocenę, czy podanie wniesione zostało z zachowaniem terminu, o którym mowa art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.