Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 248/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145  par. 1  pkt 1  lit. a i c ,  art. 154 a  par. 1,  art. 200,  art. 205  par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2  pkt 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1090
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami  Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędziowie WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2017 r. sprawy ze skargi M. M. i J. R. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz M. M. i J. R. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] , odmawiającą uchylenia decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] , w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza granicami RP.

Decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2016 r. została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.

W dniu [...] października 2007 r. Wojewoda [...] wydał decyzję nr [...] , w której potwierdził prawo do rekompensaty na rzecz A.M. i J. R. z tytułu pozostawienia przez M.P. nieruchomości [...] poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w postaci [...] udziału w prawie własności budynku położonego [...] przy ul. [...] oraz nieruchomości w postaci [...] udziału w prawie własności budynku położonego [...] przy ul. [...]. Ponadto w decyzji Wojewoda ustalił, że wysokość rekompensaty obliczona jako [...] % wartości pozostawionej nieruchomości w części przypadającej osobom uprawnionym wynosi [...] zł, w tym dla A. M. [...] zł oraz dla J. R. [...] zł.

W dniu [...] października 2007 r. Wojewoda [...] wydał decyzję nr [...], w której odmówił A.M. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. P. nieruchomości [...] poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Podstawą decyzji organu wojewódzkiego było ustalenie w toku przeprowadzonego postępowania dowodowego, że J. P. nie zamieszkiwał w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej a co za tym idzie nie opuścił go na skutek okoliczności związanych z wojną rozpoczętą w 1939 r.

Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...], utrzymał w mocy odmowną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r.

W dniu 27 lutego 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2014 r. poz. 195) zmieniająca ustawę z dnia 8 lipca 2005 r. (t.j. z 2014 r. poz. 1090 ze zm., dalej również jako ustawa zabużańska) w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt SK 11/12 stwierdzającym niezgodność z art. 64 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. w zakresie w jakim uzależnia prawo do rekompensaty od zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Pismem z dnia 3 marca 2014 r. (data wpływu do [...]. Urzędu Wojewódzkiego) M.M. jako spadkobierczyni A.M. złożyła na podstawie art. 2 pkt 1 w związku z art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r.

Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], wznowił postępowanie w sprawie.

Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...], odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] lipa 2008 r. Niniejsza decyzja została skierowana do J.R..

Wnioskiem z dnia 16 września 2015 r. M.M. zwróciła się o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r.

Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] października 2015 r., nr [...] , utrzymał w mocy ww. decyzję. Niniejsza decyzja została skierowana do M.M..

M.M. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa nr [...] z dnia [...] października 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2274/15, uchylił ww. zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. W uzasadnieniu niniejszego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, iż decyzja organu I instancji została doręczona pełnomocnikowi J.R., a nie wnioskodawczyni wznowienia M.M., z kolei decyzja wydana w II instancji została doręczona tylko pełnomocnikowi M.M. z pominięciem J.R.. Powyższe w ocenie Sądu spowodowało, że w postępowaniu w sposób ewidentny organ pominął uczestnika postępowania. Zdaniem Sądu mimo, że ze wskazanym wnioskiem o wznowienie postępowania wystąpiła jedynie M.M., to należy mieć na uwadze, iż wszczęcie postępowania w trybie zwykłym było rezultatem złożenia wniosku z 1990 r. o rekompensatę za nieruchomość pozostawioną [...], pochodzącym od A.M.(poprzedniczki M.M.) i J.R., jako spadkobierczyń po J.P. Przy czym A.M. ponowiła swój wniosek w 2007 r. Jednocześnie Sąd zobowiązał organ do zbadania przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., bowiem jej wystąpienie w sprawie może determinować konieczność wznowienia postępowania i ponownego zbadania sprawy o rekompensatę za mienie pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej - z udziałem wszystkich stron.

Minister Skarbu Państwa pismem nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. wezwał Strony do przedłożenia dowodów potwierdzających fakt, że w rozumieniu przepisów powołanych w znowelizowanym art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. J P. zamieszkiwał [...]. W odpowiedzi pismem z dnia 10 sierpnia 2016 r. pełnomocnik stron wniósł o uchylenie decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r. i uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. oraz przekazanie akt sprawy Wojewodzie [...], celem rozpoznania łącznie ze sprawą z wniosku J.R., która toczy się przed Wojewodą [...].

Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], odmówił uchylenia decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r., wyjaśniając w uzasadnieniu że przedstawione przez stronę nowe dowody jak i dowody dotychczas zgromadzone w toku postępowania, rozpatrywane we wzajemnej łączności, nie pozwalają na przyjęcie, że główny i przeważający zakres działalności J.P. w okresie poprzedzającym rozpoczęcie II Wojny Światowej skupiał się [...] na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub że wykonywał on tam swój zawód lub sprawował urząd lub że w tej miejscowości nastąpiło ześrodkowanie jego życia rodzinnego i zawodowego.

Wnioskiem z dnia 30 września 2016 r. (uzupełnionym pismem z dnia 4 listopada 2016 r.) M.M. i J. R. zwróciły się o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją Ministra Skarbu Państwa, zarzucając jej naruszenie art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 151 § 1 pkt. 1 k.p.a. oraz naruszenie zasady wynikającej z art. 6 w zw. z art. 7 i 8 k.p.a. poprzez dokonanie błędnej oceny prawnej okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Strony podniosły również zarzut naruszenia w zaskarżonej decyzji art. 2 pkt 1 lit a-c ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. oraz § 3-10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Skarbu co do § 2 ust. 3-5, z Ministrem Spraw Wojskowych co do §§ 20, 21, 22, 24 ust. 3, § 49 ust. 1 i 2, § 55 i § 56 oraz z Ministrem Spraw Zagranicznych co do § 18 ust. 1 i 2, § 51 i § 55, o meldunkach i księgach ludności (Dz. U. Nr 54, poz. 489).

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2016 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że kwestię rekompensat za "mienie zabużańskie" reguluje ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Organ nadzoru podniósł, że w dniu 27 lutego 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 1 ww. ustawy dokonano zmiany przepisu art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Odnosząc się do stanowiska strony, Minister Skarbu Państwa wskazał, że w świetle zgromadzonych w aktach sprawy dowodów, nie powinno budzić wątpliwości, iż miejscowością, w której J. P. miał "miejsce zamieszkania" w rozumieniu przepisów wymienionych w znowelizowanym art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 maja 2005 r., w tym § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r. pozostawał [...], przy ul. [...] (oraz nr [...] pod którym znajdowała się jego "główna siedziba" oraz jego "majętność" (m.in. [...]) Minister Skarbu Państwa wyjaśnił przy tym, że w rozumieniu przedwojennych przepisów, o których mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. w brzmieniu nadanym art. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensatyz tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, możliwa była sytuacja, w której dana osoba posiadała więcej niż jedno miejsce zamieszkania. Tym samym, zdaniem Ministra, fakt, iż właściciel nieruchomości pozostawionej zamieszkiwał przed wybuchem drugiej wojny światowej na obecnym terytorium RP nie wyklucza, że właściciel taki posiadał "dodatkowe" miejsce zamieszkania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednakże niezależnie od liczby posiadanych miejsc zamieszkania, każde z nich powinno spełniać kryteria określone w jednym z ww. przepisów, tj. być miejscem na obszarze Polski, gdzie obywatel polski mieszkał z zamiarem stałego pobytu (art. 3 ustawy z dnia 2 sierpnia 1926r. o prawie właściwym dla stosunków prywatnych wewnętrznych) lub miejscowością, w której pozwany przebywał z zamiarem stałego pobytu (art. 24 Kodeksu Postępowania Cywilnego (Dz. U. z 1932 r. Nr 112, poz. 934) lub zajmowaniem w obrębie gminy mieszkania wśród okoliczności, wskazujących na ześrodkowanie tam stosunków osobistych i gospodarczych (§ 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 23 maja 1934 r.).

W ocenie organu nadzoru z analizy i oceny całego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że A.M.urodzony w [...] w [...], w województwie [...], w latach 30-tych wykonywał swój urząd, tj. [...], położonym na obecnym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Podsumowując, na podstawie całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, Minister Skarbu Państwa, uznał, że A.M .w okresie poprzedzającym wybuch II Wojny Światowej niewątpliwe przyjeżdżał z [...] do [...], natomiast w toku postępowania nie zgromadzono dowodów potwierdzających, że w istotnym dla sprawy okresie, tj. przed wybuchem II Wojny Światowej to miasto [...] było miejscem, w którym nastąpiło "ześrodkowanie stosunków osobistych i gospodarczych" J.P. w rozumieniu przepisów powołanych w znowelizowanym art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Jednocześnie przedstawione przez stronę nowe dowody oraz dowody dotychczas zgromadzone w toku postępowania nie pozwalają ustalić, że główny i przeważający zakres działalności J.P. w okresie poprzedzającym rozpoczęcie II Wojny Światowej skupiał się [...] na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub, że wykonywał on tam swój zawód lub sprawował urząd lub, że w tej miejscowości nastąpiło ześrodkowanie jego życia rodzinnego i zawodowego. Wobec powyższego organ nadzoru stwierdził, że brak było podstaw do zmiany decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r. W ustalonym bowiem stanie faktycznym należy uznać, że następcy prawni J.P. nie spełniają przesłanki uzyskania prawa do rekompensaty wymienionej w art. 2 ust. 1 znowelizowanej ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. W rozpatrywanej sprawie brak jest zatem przesłanek do uchylenia lub zmiany decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2016 r. Ponadto Minister uznał za bezpodstawny zarzut naruszenia art. 145 § 1 k.p.a. w związku z art. 16 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w trybie wznowienia w stosunku do osoby J.R., której nie dotyczy przedmiot postępowania wznowieniowego. Organ podniósł, że zastosował się do wytycznych zawartych w zapadłym w przedmiotowej sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2274/15, zatem zarówno M.M., jak i J.R., posiadają interes prawny w prowadzonym obecnie przez Ministra Skarbu Państwa postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania, zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2008 r.. Jednocześnie organ nadzoru wskazał, iż pismem z dnia [...] lipca 2016 r. poinformował J. R. o wznowieniu postępowania w przedmiotowej sprawie oraz wezwał ją do przedłożenia dowodów potwierdzających fakt, że w rozumieniu przepisów powołanych w znowelizowanym art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. A.M. zamieszkiwał [...].

Reasumując Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. stwierdził prawidłowość własnej decyzji z dnia [...] sierpnia 2016 r.

Decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2016 r. stała się przedmiotem skargi M. M. i J. R. , które zarzuciły zaskarżonej decyzji:

I. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2016 r. odmawiającej uchylenia Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r., w sytuacji, gdy to na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 23.10.2012 roku (SK 11/12) orzekł o niezgodności z Konstytucją RP art. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej w zakresie, w jakim uzależniał prawo do rekompensaty od zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. [...], a więc przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r.;

2. art. 145 § 1 w zw. z art. 16 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w trybie wznowienia w stosunku do osoby J.R., której nie dotyczy - będąca przedmiotem postępowania wznowieniowego - decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r. ani utrzymana nią w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., albowiem żadna z tych w/w decyzji nie została wydana w stosunku do J. R. , bowiem w stosunku do niej do dnia dzisiejszego nie zostało zakończone decyzją postępowanie o przyznanie, bądź o odmowie przyznania prawa do rekompensaty zabużańskiej w trybie zwykłym, które obecnie prowadzone jest przez Wojewodę [...], znak: [...] ;

3. art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z aft. 76 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie dokumentów urzędowych, stanowiących wiarygodne dowody potwierdzające, że [...] był głównym ośrodkiem życiowym J.P. i jego rodziny, w którym były ześrodkowane jego stosunki osobiste i gospodarcze (chociaż skarżące utrzymują, iż przesłanka ta nie jest wyłączną przy definiowaniu "miejsca zamieszkania" według znowelizowanego przepisu art. 2 ust. 1 ustawy zabużańskiej), a to:

(i) zaświadczenia wydanego przez Wójta Gminy [...] woj. [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. (znak: [...] ), z którego wnika, że Urząd Gminy nie posiada w zbiorach meldunkowych dokumentów stwierdzających zameldowanie w okresie przed 1964 r., tj. przed i po wojennych J.P. w [...],

(ii) zaświadczenia z Archiwum Państwowego [...] z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...], przetłumaczone na język polski przez tłumacza przysięgłego W.K. w dniu [...] maja 2015 r., rep. [...] - złożone do akt sprawy w dniu [...] czerwca 2015 roku - z którego jednoznacznie wynika, że: " Ob. P.A. , P.J. , P. M. i R.A. (tak w dokumentach) do rozpoczęcia II Wojny Światowej we wrześniu 1939 roku, byli właścicielami budynku przy ul. [...] , byli zameldowani i zamieszkiwali w tym budynku (...) ",

(iii) pisma Miejskiej Komunalnej Kasy Oszczędności [...] z dnia 10 listopada 1938 r. skierowane m.in. do J.P. na adres [...] : "we [...] ul. [...] ", a nie do [...];

(iv) wyroku Sądu Okręgowego [...] Wydział [...] Cywilny z dnia [...] grudnia 1937 r. (sygn. akt: [...] w którego komparycji wymienia się adres l. J.P. : ,, (...) z powództwa M. P. i J.P. [...] (...)",

w sytuacji, gdy art. 76 § 1 k.p.a. stanowi, iż "dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone"; z w/w dokumentów wynika wprost, że miejscem zamieszkania J.P.(również w mniemaniu przedwojennych instytucji) pozostawał [...], a w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i odmowę uchylenia własnych decyzji wydanych w dniu [...] sierpnia 2015 r. oraz [...] lipca 2008 r. oraz nie orzeczenie co do istoty poprzez (i) uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. znak: [...] odmawiającej przyznania rekompensaty zabużańskiej i orzeczeniu o przyznaniu rekompensaty zabużańskiej w oparciu o operat szacunkowy znajdujący się w aktach niniejszej sprawy albo (ii) uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. znak: [...] odmawiającej przyznania rekompensaty zabużańskiej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewodzie [...], łącznie ze sprawą z wniosku skarżącej J.R., która nadal toczy się przed Wojewoda [...], znak: [...], albowiem do dnia dzisiejszego, w stosunku do J.R. nie została wydana decyzja merytoryczna w I instancji w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez J.P. poza obecnymi granicami RP;

4. art. 77 § 1 w zw. z aft. 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, bez rozważenia wszystkich dowodów zgromadzonych w sprawie, że [...] nie był miejscem zamieszkania J.P. w rozumieniu przepisów wskazanych w art. 2 pkt 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej, a to:

(i) oświadczenia B. S. - niebędącej osobą bliską w stosunku do skarżących - złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej w Konsulacie Generalnym Rzeczypospolitej Polskiej [...] przed Konsulem W.S. w dniu [...] lipca 2015 r., w którym oświadczyła, że: "2. do 2015t. zamieszkiwałam w miejscowości [...] ul. [...] byłej ul. [...] tej samej w stosunku do miejsca położenia pozostawionej nieruchomości. 3 jest mi wiadomo, że właścicielem nieruchomości - kamienicy nr [...] oraz nr [...] był J.P.. A.M. wraz z rodziną mieszkał w kamienicy nr [...] . Powyżej dane wiadomości jest mi wiadomo, ponieważ ja wraz z rodzicami mieszkaliśmy w kamienicy nr [...] i często w rodzinie mówiono o właścicielu kamienicy.",

(ii) protokołu z przesłuchania świadka - niebędącego osobą bliską w stosunku do skarżących - Z.P. sporządzony w formie aktu notarialnego przez notariusza w K. P. D. (Rep. [...] ) sporządzony na okoliczność posiadania przez J.P. miejsca zamieszkania [...], w którym świadek zeznała, że: "J.P. i jego rodzinę znałam osobiście. P. posiadali [...] dwie kamienice. A.M. wraz z rodziną mieszkał w kamienicy przy [...] . W tej kamienicy znajdowało się ich mieszkanie i wszystkie rzeczy rodzinne takie jak meble, książki, ubrania, pamiątki, fortepian córek. Nigdy się stamtąd nie wyprowadzili. Pomimo, że przed wojną A.M. pracował w szkole w [...] to wracał do [...]. Przyjeżdżał bardzo często. Przyjeżdżał sam lub z rodziną. Jak tylko przyjeżdżali to bywali u nas codziennie";

(iii) protokołu z przesłuchania J.R. z dnia [...] kwietnia 2015 r. przed kierownikiem referatu Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Gminy [...] - Panią H. P., w którym zeznała, m.in., że: "We [...] dziadek A.M. mieszkał stale do czasu rozpoczęcia [...] w swym rodzinnym domu przyul. [...]. We [...] kończył gimnazjum i mieszkał razem ze swoją żoną J.P. i dziećmi oraz swoją rodziną. [...] był w zasadzie jedynym miejscem stałego zamieszkania J. P. . Nigdy nie wymeldował się ze [...]. Pozostawił w swoim domu przy ul. [...] swoje rzeczy, pamiątki, meble, ubrania, fortepian, biżuterię żony, dokumenty. Cały majątek dziadka był we [...] i nigdy nie posiadał innego majątku, nie był też właścicielem innych nieruchomości, tylko [...]. Wiązał on swoją przyszłości ze [...] i tam miały kształcić się jego córki: moja mama i siostra.",

(iv) kartki pocztowej wysłanej z [...] w 1928 r. (prawdopodobnie 9 maja) przez starszą córkę J.P.- K. P. do swej kuzynki Z.P. zamieszkałej w miejscowości [...];

(v) zdjęcia córki J.P.— K.P. i kuzynki Z.P. wykonane we [...] w czerwcu 1930 roku na ul. [...];

(vi) zdjęcia rodzinne [...] z kamienic przy ul. [...],

(vii) Protokół z przesłuchania wnioskodawczym M.M. z dnia [...] kwietnia 2015 r. przed Starszym Specjalistą Wydziału Nieruchomości [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wraz z Oświadczeniem wnioskodawczym M.M. z podpisem notarialnie poświadczonym z dnia [...] maja 2015 r. prostującym w/w protokół z jej przesłuchania z dnia [...] kwietnia 2015 r.;

(vii) Świadectwa szkolnego J.P. potwierdzającego uczęszczanie do szkoły [...].

5. naruszenie art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy zabużańskiej poprzez zupełnie wybiórczą (dowolną), a nie swobodną ocenę dowodów z przesłuchania M.M. i J.R. oraz pozostałych świadków złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej na okoliczność m.in. miejsca zamieszkania J.P. oraz jego rodziny, w sytuacji gdy zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 20 września 1990 r., sygn. akt: III ARN 9/90, OSNCP 1991 nr 10-12, poz. 129, SN stwierdził że "(...) oświadczenia składane przez stronę w postępowaniu administracyjnym korzystają z domniemania prawdziwości";

6. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., a w konsekwencji także art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., bowiem organ ponownie rozpatrujący sprawę winien był odnieść się do istotnych z punktu widzenia prawidłowości wydanej uprzednio decyzji zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] września 2016 r., uzupełnionego argumentacją zawartą w piśmie skarżących z dnia 4 listopada 2016 r. — istotną w kontekście wykładni znowelizowanego przepisu art. 2 ust. 1 ustawy zabużańskiej - czego w rozpatrywanej sprawie nie uczynił, co odzwierciedla uzasadnienie zaskarżonej decyzji, albowiem istota postępowania administracyjnego w toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś jedynie na kontroli prawidłowości orzeczenia organu I instancji. Minister Skarbu Państwa rozpoznając ponownie sprawę nie odniósł się do w szczególności do zarzutów naruszenia:

a) art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2016 r. odmawiającej uchylenia decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r., w sytuacji, gdy to na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 23.10.2012 roku (SK 11/12) orzekł o niezgodności z Konstytucją RP art. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej w zakresie, w jakim uzależniał prawo do rekompensaty od zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na [...], a więc przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji Ministra Skarbu Państwa z dni [...] lipca 2008 r.;

b) art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 76 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie dokumentów urzędowych wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (wskazanych obecnie w w/w pkt 3 zarzutów skargi), stanowiących wiarygodne, obiektywne dowody potwierdzające, że [...] był miejscem zamieszkania J. P., które można uznać za główny ośrodek życiowy J.P. i jego rodziny, w którym były ześrodkowane jego stosunki osobiste i gospodarcze, jego majętność w postaci rzeczy ruchomych i jedynych nieruchomości, w którym zamieszkiwał z zamiarem stałego pobytu (corpus i animuś);

c) art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, bez rozważenia wszystkich pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie (wskazanych obecnie w w/w pkt 4 zarzutów skargi), że [...] w okresie sprzed wybuchu II Wojny Światowej nie był miejscem zamieszkania J.P., w rozumieniu przepisów wskazanych w art. 2 pkt 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej;

d) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy zabużańskiej poprzez zupełnie dowolną (wybiórczą), a nie swobodną ocenę zeznań M.M. i J.R. oraz pozostałych świadków złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej na okoliczność miejsca zamieszkania J.P. oraz jego rodziny, w sytuacji gdy zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 20 września 1990 r., sygn. akt: III ARN 9/90, OSNCP 1991 nr 10-12, poz. 129, SN stwierdził że: "(...) oświadczenia składane przez stronę w postępowaniu administracyjnym korzystają z domniemania prawdziwości"; natomiast zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

6. naruszenie art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez ponowne nieuwzględnienie, iż to na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 23.10.2012 roku (SK 11/12) orzekł o niezgodności z Konstytucją RP art. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej w zakresie, w jakim uzależniał prawo do rekompensaty od zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na [...], a więc przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2008 r., co oznacza, iż organ działa w sprzeczności z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, gdyż swoim działaniem dowodzi, iż mimo wygranej skarżącej M.M. w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym, odmówiono jej przyznania prawa do rekompensaty opierając się na argumentacji nieadekwatnej po znowelizowaniu w/w przepisów,

7. naruszenie zasady wynikającej z art. 6 w zw. z art. 7 i 8 k.p.a. poprzez dokonanie błędnej oceny prawnej okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i błędne uznanie że A.M. nie miał miejsca zamieszkania na [...], tj. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu przepisów wskazanych w art. 2 pkt 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej, przy braku jednoznacznych przesłanek negatywnych, które to stanowisko stoi w rażącej sprzeczności z wykształconą w prawie administracyjnym zasadą: "in dubiis benigniora prareferenda sunt" zgodnie z którą w sytuacjach dwuznacznych należy przyjąć pogląd bardziej korzystny dla stron oraz zasadą "in dubio pro teo" zgodnie z którą, wszelkie wątpliwości prawne należy rozstrzygać na korzyść strony, w szczególności w sprawach zabużańskich, w których ścisłe udowodnienie danego faktu jest szczególnie utrudnione, albowiem większość dokumentacji z okresu około wojennego nie została zachowana, a zgodnie z art. 7 k.p.a. organy obowiązane są zawsze załatwiać sprawy "mając na względzie słuszny interes strony". Praktyki przeciwne, a takie zastosował w sprawie organ administracji, w prosty sposób prowadzą bowiem do naruszenia podstawowych praw strony w postępowaniu, która to sytuacja byłaby nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą państwa prawa.

II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 2 pkt 1 lit a-c ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości pozą obecnymi granicami 'Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2014, poz. 1090 t.j., dalej jako "ustawa zabużańska") poprzez:

(i) błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że niespełnieniem przesłanki posiadania miejsca zamieszkania na [...] było (czasowe) przebywanie właściciela mienia zabużańskiego (corpus) na obecnym terytorium RP w okresie "bezpośrednio poprzedzającym wybuch II Wojny Światowej", w sytuacji, gdy znowelizowany przepis art. 2 pkt 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej nie przewiduje aby właściciel mienia zamieszkiwał bezpośrednio przed 1 września 1939 r. na [...], bowiem zgodnie z tym przepisem prawo do rekompensaty przysługuje właścicielowi nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli był w dniu 1 września 1939 r. obywatelem polskim i miał miejsce zamieszkania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w rozumieniu przepisów powołanych w art. 2 pkt 1 lit. a-c,

(ii) błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że miejscem zamieszkania w rozumieniu znowelizowanego art. 2 pkt 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej jest wyłącznie miejsce "ześrodkowania stosunków osobistych i gospodarczych", w sytuacji, gdy powołane w art. 2 pkt 1 lit. a-c przepisy przedwojenne zawierają inne kryteria, poza w/w, za pomocą których możliwe jest ustalenie miejsce zamieszkania na [...], jak chociażby miejsce gdzie "zainteresowana osoba posiada siedzibę główną, (...) lub gdzie znajduje się jej majętność", a ponadto dopuszczały możliwość posiadania kilku miejsc zamieszkania na ówczesnym terytorium Polski, tzw. "głównego" i "dodatkowego",

(iii) błędną jego wykładnię polegającą na interpretowaniu znowelizowanego przepisu art. 2 ust. 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej z wbrew ratio legis znowelizowanego przepisu wyrażonym w uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej, dalej również jako "uzasadnienie projektu" (w szczególności str. 3 uzasadnienia projektu), w którym ustawodawca zawarł stanowisko, zgodnie z którym znowelizowany art. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej miałby gwarantować przyznanie rekompensaty osobom w analogicznej sytuacji faktycznej jak skarżące.

(iv) błędną jego wykładnię polegającą na interpretowaniu znowelizowanego przepisu art. 2 ust. 1 lit. a-c ustawy zabużańskiej z pominięciem jego wykładni gramatycznej, zgodnie z którą przesłanka posiadania miejsca zamieszkania na [...] jest spełniona, jeśli wnioskodawca posiadał (na podstawie wskazanych przedwojennych przepisów wskazanych w art. 2 st. 1 lit a-c), w dowolnym momencie czasowym choćby czasowe miejsce zamieszkania na byłym terytorium Rzeczypospolitej, albowiem znowelizowany przepis nie wprowadza żadnego warunku w postaci jakiegokolwiek czasookresu, w którym należałoby udowodnić posiadanie miejsca zamieszania na byłym terytorium Rzeczypospolitej z dokładnym określeniem momentu, w którym przesłanka ta miałaby się ziścić; tymczasem organ administracji — wbrew wykładni gramatycznej - wprowadził swoisty warunek w postaci czasokresu w jakim powinien dawny właściciel posiadać miejsce zamieszkania na [...], zawężając go do okresu bezpośrednio poprzedzającego wybuch II Wojny Światowej,

(v) niezastosowanie § 3-10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Skarbu co do § 2 ust. 3-5, z Ministrem Spraw Wojskowych co do §§ 20, 21, 22, 24 ust. 3, § 49 ust. 1 i 2, § 55 i § 56 oraz z Ministrem Spraw Zagranicznych co do § 18 ust. 1 i 2, § 51 i § 55, o meldunkach i księgach ludności (Dz. U. Nr 54, poz. 489, dalej jako: " rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r.) w zw. z art. 2 pkt 1 lit c ustawy zabużańskiej w sytuacji gdy zgodnie z § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r: "Za miejsce zamieszkania osoby, zwykle mieszkającej w dwóch lub więcej miejscowościach, będzie uważana stosowanie do okoliczności jedna z tych miejscowości, a mianowicie ta, w której zainteresowana osoba posiada siedzibę główną, lub, w której wykonywa główny swój zawód lub urząd, lub gdzie znajduje się jej majętność albo — o ile chodzi o małoletnich i niewłasnowolnych — gdzie znajduje się ich prawne miejsce zamieszania", który to przepis poprzez zastosowanie spójnika rozłącznego "lub" wprowadza alternatywę, a zatem dla wykazania przesłanki posiadania miejsca zamieszania na [...] wystarczy wykazać jedną z wymienionych w powyżej zacytowanym przepisie § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r.

Zatem biorąc pod uwagę to, że [...] A.M. pobierał naukę, o czym świadczy znajdujące się w aktach sprawy świadectwo szkolne, we [...] mieszkał wraz z najbliższą rodziną i znajdowała się tam jego majętność w postaci dwóch nieruchomości oraz ruchomości, takich jak: rzeczy osobiste, fortepian córki, biżuteria żony, dzieła sztuki itp., o czym świadczą dowody potwierdzające własność nieruchomości, oraz dowody osobowe z zeznań stron oraz osób nie będących bliskimi, stwierdzić należy - wbrew stanowisku organu - że [...] był ośrodkiem ześrodkowania stosunków osobistych i gospodarczych J.P. a nie [...], który był, co najwyżej miejscem pobytu czasowego; w [...] J. P. przydzielono[...], w której mieszkał sam, bez swej najbliższej rodziny, z [...] łączyła J.P.. wyłącznie praca w [...], nie miał zamiaru (animus) zamieszkania na stałe w [...], często przebywał w swej nieruchomości [...], a ponadto w niniejszej sprawie nie ma dowodu potwierdzającego, że [...] był miejscem zamieszkania J.P. albowiem zgodnie z § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r: "Fakt zamieszkania potwierdzą gmina na podstawie rejestru mieszkańców przez wystawienie "poświadczenia zamieszkania" wzoru Nr. 18", stanowiącego załącznik nr 18 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji z dnia [...] sierpnia 2016 r.

W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 8 września 2017 r. Sąd postanowił dopuścić dowód z załącznika do protokołu w postaci decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] , m.in. potwierdzającej J.R. prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J.P. nieruchomości położonej [...] przy ul. [...] i ul. [...] w [...] części.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.)

Rozpoznając przedmiotową sprawę według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona, a istota zarzutów skargi sprowadza się do błędnej - zdaniem skarżącej wykładni wymogu sprecyzowanego w art.1 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, a dotyczącego miejsca zamieszkania na byłym terytorium RP. Należy podkreślić, że zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miał fakt wydania w dniu 23 października 2012 r. przez Trybunał Konstytucyjny wyroku w sprawie sygn. akt SK 11/12, w którym orzeczono, że art.2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej jest niezgodny z art.64 ust.2 w zw. z art.31 ust.3 Konstytucji RP- w zakresie, w jakim uzależnia on prawo do rekompensaty od zamieszkiwania dnia 1 września 1939 r. na byłym terytorium RP. Na skutek powyższego rozstrzygnięcia wprowadzona została w życie zmiana w ustawie zabużańskiej, na którą wskazano powyżej.

Organy administracji powinny zatem dokonać wykładni pojęcia "miejsce zamieszkania“, w taki sposób, jak uczynił to w powyższym wyroku Trybunał Konstytucyjny. Trybunał stwierdził, że ustawa zabużańska z dnia 8 lipca 2005 r. nie zawiera definicji tego pojęcia a zatem, winny mieć zastosowanie zasady ogólne, które obowiązywały przed wojną, przy czym przepisy międzywojenne obowiązujące do lat sześćdziesiątych XX wieku dopuszczały możliwość posiadania przez obywateli kilku miejsc zamieszkania (vide: art.3 ustawy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o prawie właściwym dla stosunków prywatnych wewnętrznych - Dz. U. Nr 101, poz. 580 oraz § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 maja 1934 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Skarbu oraz Ministrem Spraw Zagranicznych o meldunkach i księgach ludności – Dz.U. Nr 54, poz.489). Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z § 9 w/w rozporządzenia meldunkowego, za miejsce zamieszkania osoby zwykle mieszkającej w dwóch lub więcej miejscowościach, będzie uważana stosownie do okoliczności ta z tych miejscowości, w której m.in. znajduje się majętność osoby interesowanej. Trybunał Konstytucyjny jednocześnie wyraził pogląd, że zawężenie kręgu osób uprawnionych do analizowanych świadczeń nie jest przydatne dla realizacji celów rekompensaty jako świadczenia publicznoprawnego o charakterze socjalnym, a więc wadliwe z punktu widzenia zasady proporcjonalności. Nadto, w ocenie Trybunału należy oceniać również wymogi racjonalności i doświadczenia życiowego, które nakazują uznać, że w większości wypadków zmiana miejsca zamieszkania niepołączona ze sprzedażą nieruchomości w dotychczasowym miejscu zamieszkania była wyrazem przekonania, że dana osoba (lub jej rodzina) mają zamiar powrotu na [...]- np. po upływie terminu kontraktu, zarobieniu określonej sumy pieniędzy czy zamknięciu spraw rodzinnych, bądź wejściu dzieci w wiek szkolny (okoliczności, które mogły mieć miejsce w przedmiotowej sprawie). W konkluzji Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że zaskarżona regulacja wypaczała socjalno-odszkodowawczy charakter rekompensat i jest dysfunkcjonalna wobec celów zaskarżonej ustawy.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, trzeba zauważyć, że A.M.( dziadek skarżącej) był współwłaścicielem kamienicy [...], której nigdy nie sprzedał, mieszkał w niej w czasie wizyt w tym mieście i na adres [...] otrzymywał korespondencję urzędową, zamierzał powrócić na stałe do [...] po śmierci żony – jesienią 1939 roku, a jego dzieci miały rozpocząć tam naukę. W mieszkaniu znajdującym się w kamienicy przy ulicy [...] we [...] A.M. miał swoje rzeczy osobiste [...], figurował w spisie mieszkańców tego miasta. A.M. pracował [...] w [...] – [...] km. od [...], gdzie dysponował jedynie mieszkaniem służbowym. Plany pokrzyżowała wojna, a A.M. został zmobilizowany i dnia 1 września 1939 r. przebywał ze swoim oddziałem na terenie byłego Państwa Polskiego, a następnie przedostał się do [...], a następnie został [...]. Po wojnie, w związku ze zmianą granic powrócił do [...].

Sąd podnosi, że omówiona powyżej zmiana ustawy, uzasadniona została rozstrzygnięciem przywołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2012 r., skutkiem czego wznowienie postępowania w tej materii i na tej podstawie jest o tyle wznowieniem szczególnym, bowiem zawężonym do tej jedynie podstawy. Skarżąca nie podnosiła zresztą innej podstawy, natomiast wskazana przez WSA w Warszawie, uprzednio rozpoznający przedmiotową sprawę przyczyna uchylenia decyzji obu instancji – pominięcia uczestniczki J.R., została skutecznie przez organy wyeliminowana.

Reasumując należy dojść do wniosku, że w istocie celem omawianej ustawy jest zrekompensowanie obywatelom polskim utraty mienia pozostawionego poza granicami obecnego terytorium Polski, bez względu na miejsce ich zamieszkiwania przed II wojną światową, położenia tego mienia, jego losów, po zajęciu terytorium II Rzeczypospolitej przez Związek Sowiecki (vide wyrok NSA z 16.09.2014 r., sygn. akt I OSK 303/13).

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji będą miały na uwadze przedstawioną wyżej wykładnię pojęcia " miejsce zamieszkania“, o którym mowa w art. 2 ust 1 ustawy zabużańskiej. Ponadto organ weźmie pod uwagę, że w/w przepis zawiera aktualnie regulację nie tylko dotyczącą przyczyn opuszczenia przez byłego właściciela jego mienia położonego poza obecnymi granicami Polski, ale także odnosi się on in fine do osób, które z przyczyn, o których mowa w art.1 ustawy, nie mogły powrócić na byłe terytorium RP (vide wyrok NSA z 9.06.2016 r., sygn. akt I OSK 32/15).

Na marginesie Sąd podnosi, że Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnął omawianym wyrokiem z dnia 23 października 2012 r. sygn. akt SK 11/12 skargę konstytucyjną [...], na bazie ustaleń faktycznych zbieżnych z przyjętymi w przedmiotowej sprawie.

Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. w zw. z art.145 a §1p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).