Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 662/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 97 ust. 3 pkt. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 7, art. 28, art. 63 par. 2, art. 77 par. 1, art. 127 par. 3, art. 128
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 50, art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2009r. sprawy ze skargi Gminy R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ E.Podrazik /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ A.Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia (...) października 2008 r. Burmistrz R., na podstawie art. 96 ust. 1 i art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zatwierdził projekt podziału działki nr (...) położonej we wsi D. i stanowiącej własność Gminy R.

W dniu (...) grudnia 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności opisanej wyżej decyzji z dnia (...) października 2008 r.

Decyzją z dnia (...) kwietnia 2009 Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 92 i 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza R. z dnia (...) października 2008 r. o zatwierdzeniu podziału nieruchomości nr (...) we wsi D. W uzasadnieniu organ wskazał, iż przedmiotowa działka tylko w części jest wykorzystywana na cele niewolne i nieleśne, w zdecydowanej natomiast większości stanowi grunty rolne i leśne, w tej sytuacji działkę nr (...) należy przy podziale traktować jakby w całości była przeznaczona na cele rolne i leśne. Podział byłby dopuszczalny, gdyby wydzielone działki miały powierzchnię minimum 0,3000 ha każda, dokonany podział nie spełnia tego wymogu, stąd należało stwierdzić nieważność decyzji podziałowej jako wydanej z naruszeniem prawa.

Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożony został pismem z dnia (...) maja 2009 r., podpisanym przez Burmistrza R. We wniosku zarzucono Kolegium błędną interpretację definicji "nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne" zawartej w art. 92 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powołano się na rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, określających rodzaje użytków gruntowych wchodzących w skład grupy użytków rolnych. Podkreślono że decydujące znaczenie dla oceny charakteru nieruchomości podlegających podziałowi ma kataster nieruchomości. Wyrażono pogląd, iż w sytuacji gdy nieruchomość posiada ewidencyjne oznaczenie różnymi użytkami gruntowymi, nie stanowi ona "nieruchomości wykorzystywanej na cele rolne i leśne", a w związku z tym nie można do takiej nieruchomości stosować ograniczeń z art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Decyzją z dnia (...) czerwca 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu wniosku Burmistrza R. o ponowne rozpatrzenie sprawy, umorzyło postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył Burmistrz R. Powołało się na poglądy orzecznictwa, iż organ, który wydał decyzję w I instancji, nie ma legitymacji do występowania o wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego w celu dochodzenia jego interesu prawnego, nie jest stroną określoną w art. 28 kpa. W tej sytuacji Kolegium stwierdziło brak podstaw do prowadzenia postępowania odwoławczego i umorzyło to postępowanie.

Skargę na opisaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyła Gmina R. Zaskarżonej decyzji Gmina zarzuciła naruszenie art. 28 kpa. Gmina podniosła, że ma interes prawny w niniejszym postępowaniu, bowiem domaga się ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez Kolegium. Skarżąca wskazał, iż Kolegium stwierdziła nieważność decyzji podziałowej nieruchomości stanowiącej własność Gminy R. Uzasadniając istnienie interesu prawnego Gmina wskazała na przepis art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz dodatkowo na wyrok WSA w Warszawie z dnia 04.10.2006 sygn. VI SA/Wa 1095/06 oraz poglądy wyrażane w piśmiennictwie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Kolegium podniosło, że Gmina R. nie jest podmiotem upoważnionym do wniesienia skargi, bowiem jej organ ma kompetencje organu I instancji w przedmiotowej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Na wstępie należy stwierdzić, iż Gminie R., będącej właścicielem działki nr (...) we wsi D., przysługiwał przymiot strony w postępowaniu przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej dotyczącej wymienionej działki.

Definicję strony postępowania administracyjnego zawiera art. 28 kpa, zgodnie z jego brzmieniem stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. W sferze prawa administracyjnego interes prawny określonego podmiotu istnieje, gdy znajduje to podstawę w konkretnych przepisach prawa materialnego. Z sytuacją taką mamy do czynienia, gdy wynik sprawy administracyjnej może wpływać na zakres praw, roszczeń i obowiązków podmiotu, a podmiot ten może domagać się ukształtowania swojej sytuacji w taki sposób, by było to zgodne z treścią norm materialnoprawnych. Gmina R. jest podmiotem praw cywilnych, przysługuje jej prawo własności nieruchomości nr (...), a rozstrzygnięcia w kwestii podziału nieruchomości – w tym podziału dokonanego w trybie art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami – kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.

W konsekwencji Gmina R. jest również podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi w przedmiotowym postępowaniu sądowo-administracyjnym w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem zaskarżoną decyzją umorzono postępowanie odwoławcze z odwołania jej organu wykonawczego.

Przechodząc do oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji Kolegium stwierdzić należy, iż wydana została z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Kolegium bez dostatecznego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, w sposób dowolny, nieznajdujący wystarczającego oparcia w zgromadzonym materiale, przyjęło, iż wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy Burmistrz R. złożył jako organ adminisrtacji publicznej wydający kwestionowaną decyzję podziałową, a nie jako organ osoby prawnej Gminy R., będącej stroną postępowania. Podkreślić trzeba, iż Burmistrz R. jest organem wykonawczym gminy, który na mocy art. 31 ustawy o samorządzie gminnym reprezentuje ją na zewnątrz. Zauważyć też należy, iż Burmistrz R. nie jest w sprawie o stwierdzenie nieważności wydanej przez siebie decyzji podziałowej organem I instancji – jak błędnie wywodzi Kolegium – organem tym jest bowiem Kolegium (art. 157 § 1 kpa). Organ wykonawczy gminy posiada więc podwójny status: organu administracji publicznej oraz organu osoby prawnej. Stanowisko zaprezentowane przez Kolegium w zaskarżonej decyzji uznać należy więc co najmniej za przedwczesne. Istotnie wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia (...).05.2009 r., podpisany przez Burmistrza i sporządzony na jego firmowym papierze, był wadliwy, bowiem nie wskazywał jednoznacznie w czyim imieniu został złożony – czy Burmistrz złożył go we własnym imieniu, czy w imieniu Gminy R., do której reprezentacji jest uprawniony. Wada powyższa stanowi brak wniosku w rozumieniu art. 63 § 2 w zw. z art. 128 i art. 127 § 3 kpa. Kolegium winno więc było podjąć przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego środki w celu wyjaśnienia kto jest odwołującym się, czego nie uczyniło.

Reasumując powyższe rozważania Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja Kolegium wydana została z naruszeniem przepisów postępowania wymienionych wyżej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji zaskarżoną decyzję należało uchylić.

Ponownie rozpoznając sprawę organ wyjaśni kwestię odwołującego się podmiotu, i stosownie do poczynionych ustaleń podejmie właściwe rozstrzygnięcie przewidziane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.

W tym stanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). orzeczono jak w punkcie I wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ustawy.

O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

/-/ E. Podrazik /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ A. Łaskarzewska

Za nieobecnego sędziego korzystającego

z urlopu uzasadnienie podpisała sędzia

A. Łaskarzewska