Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 135/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-06-25 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Zwolniono od kosztów sądowych
Zwolniono od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.C. i G.C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...],[...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a zwolnić skarżących od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Odpowiadając w terminie na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości [...] zł, skarżący złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy

w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W ich ramach skarżąca podniosła, że ma na utrzymaniu dwoje dzieci, że nie posiada żadnego majątku ani dochodów i że korzysta z pomocy rodziny, z kolei skarżący zwrócił uwagę, iż jego wynagrodzenie jest niewysokie ([...] zł brutto). Według skarżącego on również nie posiada żadnego majątku. Wnioskodawca podkreślił zarazem, iż nie zamieszkuje ze skarżącą, która jest jego żoną, lecz z ojcem.

Referendarz sądowy wezwał strony do uzupełnienia w terminie siedmiu dni wniosków o przyznanie prawa pomocy.

I tak skarżącą wezwał o: udokumentowanie wysokości wszelkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącą i osoby pozostające z nią w gospodarstwie domowym, przedłożenie stosownego zaświadczenia wydanego przez właściwy urząd pracy, potwierdzającego, że skarżąca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nadesłanie kopii zeznań podatkowych za rok 2007 złożonych przez skarżącą oraz inne osoby pozostające z nią w gospodarstwie domowym (zastrzeżono, że

w przypadku, gdyby którekolwiek z tych zeznań nie zostało złożone, należy przedstawić potwierdzające ten fakt zaświadczenie właściwego organu podatkowego), przedłożenie wyciągów i wykazów z wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącą i osoby pozostające z nią w gospodarstwie domowym, obrazujących operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz dokumentów dotyczących lokat i kont, wyjaśnienie, na podstawie jakiego tytułu prawnego skarżąca korzysta z lokalu wskazanego jako jej adres zamieszkania oraz udokumentowanie za pomocą kopii faktur lub rachunków wysokości wydatków z tytułu stałych opłat związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego.

Skarżącego natomiast wezwano o: udokumentowanie wysokości wszelkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i osoby pozostające z nim

w gospodarstwie domowym, nadesłanie kopii zeznań podatkowych za rok 2007 złożonych przez skarżącego oraz inne osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym (również w tym wezwaniu zastrzeżono, że w przypadku, gdyby którekolwiek z tych zeznań nie zostało złożone, należy przedstawić potwierdzające ten fakt zaświadczenie właściwego organu podatkowego), przedłożenie wyciągów

i wykazów z wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego

i osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, obrazujących operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz dokumentów dotyczących lokat i kont oraz udokumentowanie za pomocą kopii faktur lub rachunków wysokości wydatków z tytułu stałych opłat związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego.

Wykonując to wezwanie, skarżąca nadesłała odpisy decyzji orzekającej

o utracie przez nią prawa do zasiłku z dnia 21 sierpnia 2007 r. oraz dokumentacji podatkowej, w szczególności jej zeznania podatkowego za 2007 r. (według niego przychody skarżącej w 2007 r. wyniosły [...] zł, co stanowi sumę świadczeń wypłaconych z Funduszów Pracy i Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych). Dodatkowo przedłożyła oświadczenie informujące, że nie posiada żadnego rachunku bankowego oraz że razem z dziećmi zamieszkuje u swojego przyjaciela, który razem z jej teściem ponosi wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Oświadczenie to nie zawiera podpisu.

Skarżący przedłożył zaś dokumentację dotyczącą otrzymywanego przez niego wynagrodzenia, w tym dowód jego wypłaty za maj 2008 r. (według niego skarżącemu wypłacono kwotę [...] zł), oraz odpis zeznania podatkowego za 2007 r. (wykazano w nim przychody wyłącznie ze stosunku pracy w wysokości [...] zł). Podobnie jak skarżąca wnioskodawca przedstawił pismo wyjaśniające nadto, że nie posiada on rachunków bankowych oraz że wszelkie koszty utrzymania gospodarstwa domowego pokrywa jego ojciec. Również to oświadczenie nie zostało opatrzone własnoręcznym podpisem.

Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w powyższym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Wzgląd na to, iż prawo pomocy stanowi realizację przysługującego stronie prawa do sądu, pozwala przy tym w wyjątkowych okolicznościach uwzględnić dowody czy oświadczenia nie spełniające wszelkich wymogów formalnych, np. nie zawierające podpisów. Kierując się tym założeniem, wzięto pod uwagę fakty wynikające

z nadesłanych oświadczeń, ponieważ nie ulega wątpliwości, iż nadesłano je celem wykonania wezwań i przekazania zawartych w nich wyjaśnień.

Przystępując zatem do rozpoznania wniosków, w pierwszej kolejności wytknąć należy zarówno skarżącej, jak i skarżącemu, że nie wykonali oni w całości wezwań do uzupełnienia danych w nich zawartych. Skarżący zignorowali w szczególności te części wezwań, które odnosiły się do osób pozostających z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym, nie tylko nie dostarczając żadnych dokumentów czy choćby wyjaśnień w tej materii, ale nawet nie przedstawiając jakichkolwiek przyczyn takiego stanu rzeczy. Bezsprzecznie zaś żądane informacje mają znaczenie dla oceny sytuacji majątkowej każdego z wnioskodawców, skoro to właśnie wspomniane osoby trzecie wzięły na siebie większość lub – jak w przypadku skarżącej – całość kosztów utrzymania tych gospodarstw.

Niemniej jednak nie zmienia to faktu, iż możliwości płatnicze obojga skarżących są znikome i uniemożliwiają im ponoszenie dodatkowych wydatków tytułem kosztów sądowych. W ocenie rozpoznającego wniosek nie można bowiem wymagać od wymienionych osób trzecich (ojca skarżącego/teścia skarżącej, przyjaciela skarżącej), aby pomoc finansowa, jaką świadczą wnioskodawcom, rozciągała się również na ten rodzaj wydatków. Niepodobna wszak wskazać przepisu prawa, który formułowałby wobec nich taki obowiązek.

Podkreślić zatem trzeba, że zeznania podatkowe obojga skarżących potwierdzają ich oświadczenia co do źródeł i wysokości uzyskanych przez nich przychodów. W przypadku skarżącego wysokość ta, z pewnością niewystarczająca na opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania, wynika zresztą m. in. z zaświadczenia o wysokości wynagrodzenia; nadto wypada mieć na względzie, iż został on wezwany do uiszczenia wpisów także w wielu innych postępowaniach, jakie toczą się obecnie przed Sądem.

Pewne wątpliwości budzić może natomiast brak aktualnego zaświadczenia

w sprawie bezrobocia skarżącej, o które przecież wyraźnie wzywano. Przedstawiona przez nią – w formie kserokopii – decyzja orzekająca utratę przez nią prawa do zasiłku dla bezrobotnych pochodzi wszak sprzed nieomal roku i tym samym nie pozwala stwierdzić w sposób pewny, że stronie nadal przysługuje status osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku. Zdaniem rozpoznającego wniosek prawdopodobieństwo sytuacji przeciwnej jest wszelako znikome w takim stopniu, iż nie może pociągnąć za sobą odmowy przyznania prawa pomocy. Bezsprzecznie bowiem skarżąca była osobą bezrobotną przed dłuższy czas, skoro w tym okresie utraciła prawo do zasiłku, a i przez kolejne miesiące roku 2007 r. nie zdołała uzyskać zatrudnienia, z którego osiągnęłaby dochody podlegające odzwierciedleniu

w zeznaniu podatkowym. Można zatem przyjąć, iż okoliczności te nie uległy zmianie także w pierwszych miesiącach bieżącego roku.

Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku

z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.