Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3356/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi L. T. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2015 r., nr [...]; 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącego L. T. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. postanowieniem z [...] maja 2015 r., odmówił uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji skarżącego – L.T. polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie położonym w L. przy ulicy [...] - oznaczonym jako działki o nr ewid. [...], [...] oraz część działki o nr ewid. [...] w obrębie geodezyjnym [...] - w odniesieniu do obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody - zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]".

W uzasadnieniu wskazał, że pismem z 29 listopada 2011 r., Prezydent Miasta L. zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji. Postanowieniem z [...] grudnia 2011 r., Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. odmówił dokonania uzgodnienia przedmiotowej inwestycji wskazując, iż realizacja tegoż przedsięwzięcia stoi w sprzeczności z § 3 ust. 1 pkt 7 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w L. z [...] lipca 2010 r. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) stanowiącym, iż na przedmiotowym obszarze chronionym zakazuje się zmiany sposobu użytkowania ziemi. Na powyższe postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. zażalenie wniósł skarżący. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. pismem z 2 stycznia 2012 r., przekazał ww. zażalenie Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska. Postanowieniem z [...] lipca 2013 r., Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. Na powyższe postanowienie Organu odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył pełnomocnik Inwestora. Wyrokiem z 25 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 2016/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. T. na ww. postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Następnie w wyniku złożonej przez Inwestora skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1408/13, uchylił zaskarżony wyrok Sądu I instancji oraz zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. z [...] grudnia 2011 r. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd II instancji wskazał, że zakazu zmiany użytkowania ziemi nie można interpretować tak, aby w rzeczywistości taki zakaz był równoznaczny z zakazem zabudowy.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. uzasadniając postanowienie z [...] maja 2015 r., stwierdził, że planowane zamierzenie inwestycyjne naruszy zakazy wyrażone w § 3 ust. 1 pkt 3 i 7 Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w L. z [...] lipca 2010 r. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]", tj. zakaz uszkadzania i zanieczyszczania gleby oraz zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 7, art. 77, art. 80 w zw. z art. 124 § 2 oraz art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 roku, poz. 267 z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", poprzez zaniechanie przez organ zebrania i wyczerpującego rozważenia materiału dowodowego, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w którym organ w sposób ogólnikowy uzasadnił swoje stanowisko powołując się na naruszenie zakazu bez wykazania, że w rozpoznawanej sprawie występuje stan faktyczny, który prowadzi do jego naruszenia;

- art. 45 ust. 1 pkt 3 oraz pkt 7 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220, ze zm.) zwanej dalej "ustawą o ochronie przyrody", poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie zachodzi sprzeczność planowanej inwestycji z regulacjami ustawy o ochronie przyrody, wynikającymi z utworzenia zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]", w szczególności w kontekście obowiązującego na tym obszarze zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi oraz zakazu uszkadzania i zanieczyszczania gleby wprowadzonych Uchwałą Rady Miejskiej w L.

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z [...] sierpnia 2015 r. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że działki przeznaczone pod zainwestowanie (działki o nr ew. [...], [...] oraz część działki o nr ewid. [...], w obrębie geodezyjnym [...] położone przy ulicy [...], znajdują się w granicach zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "[...]", dla którego obowiązującym aktem prawnym jest Uchwała Rady Miejskiej w L. z [...] lipca 2010 r. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]" (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]). Enumeratywny katalog zakazów obowiązujących na terenie zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]" i odstępstw od nich został wyartykułowany w § 3 powoływanej Uchwały.

Organ odwoławczy powołał się na związanie wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1408/13 na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm.), - dalej "p.p.s.a.". Organ wskazał, że w myśl art. 43 ustawy o ochronie przyrody, zespołami przyrodniczo-krajobrazowymi są fragmenty krajobrazu naturalnego i kulturowego zasługujące na ochronę ze względu na ich walory widokowe lub estetyczne. Są więc one wyznaczone w celu ochrony określonych fragmentów krajobrazu z punktu widzenia ochrony wymienionych walorów - wartości ekologicznych, estetycznych lub kulturowych oraz związanej z nimi rzeźby terenu, tworów i składników przyrody, ukształtowanych przez siły przyrody lub działalność człowieka. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 1 Uchwały Rady Miejskiej w L. w sprawie ustanowienia zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]" celem ustanowienia ww. formy ochrony przyrody jest ochrona cennego krajobrazu naturalnego i kulturowego doliny źródłowego odcinka [...], ze względu na jego walory widokowe i estetyczne.

Organ wskazał, że z protokołu oględzin przeprowadzonych 11 maja 2015 r. przez pracowników Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w L. wynika, że działki oznaczone nr ewid. [...], [...] i część działki o nr ewid. [...] to działki nieogrodzone, porośnięte roślinnością różnej wysokości. W drodze, która stanowi służebność brak jest uzbrojenia. Na części rolnej działki usunięto drzewa w różnym wieku ok. 3 lata temu. W protokole oględzin wskazano ponadto, iż aktualnie oprócz roślinności zielnej część działki oznaczonej symbolem R porastają siewki kilkuletnie drzew (czeremcha amerykańska, brzoza, sosna). Zabudowa mieszkaniowa zlokalizowana jest po przeciwnej stronie drogi służebnej. Organ zauważył również, że walorami przyrodniczymi są ziemia, woda i powietrze wraz z żyjącymi na nich i w nich roślinami i zwierzętami, natomiast zgodnie z art. 5 pkt 25 ustawy o ochronie przyrody walory krajobrazowe to wartości ekologiczne, estetyczne lub kulturowe obszaru oraz związane z nim rzeźba terenu, twory i składniki przyrody, ukształtowane przez siły przyrody lub działalność człowieka. W ocenie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska walorem krajobrazowym terenu objętego projektem decyzji o warunkach zabudowy jest usytuowanie wśród terenów zalesionych i zadrzewionych. Działka o nr ewid. [...] oraz część działki o nr ewid. [...] i [...] jest w trakcie sukcesji roślinności wysokiej. Obecnie występujący system na ww. działkach wykazuje tendencję do przekształcania w typ zbiorowisk leśnych. Podkreślił, że większość działek sąsiednich nie jest zabudowana - m.in. działki o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz działki położone po drugiej stronie ulicy [...] (tereny otwarte pól, łąk, zadrzewień, lasów). Niewielkie skupisko zabudowy znajduje się na zachód od działki przeznaczonej pod zainwestowanie - za drogą stanowiącą służebność. Drugie niewielkie skupisko zabudowy znajduje się na północny wschód od omawianej działki w odległości ok. 200 m. Zdaniem organu odwoławczego usytuowanie omawianej działki wśród terenów niezabudowanych, stanowiących obszar przejściowy między polami, a terenami zalesionymi, pozwalają uznać, że obszar ten posiada szczególne walory widokowe i estetyczne, jak również przyrodnicze i krajobrazowe. Organ wskazał, że Rada Miejska w L. objęła ochroną omawiany teren, bowiem uznała, że jest on cenny zarówno przyrodniczo, krajobrazowo, jak również kulturowo. Zdaniem organu odwoławczego postanowienie organu pierwszej instancji odpowiada prawu, a zarzuty zażalenia były bezzasadne. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał też, że obowiązujący w granicach zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]" zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi odnosi się do funkcji, celu, dla którego dany obszar jest używany.

Organ podkreślił, że w Uchwale nie został zawarty zakaz budowy lub rozbudowy budynków mieszkalnych, co oznacza, że tego rodzaju działalność inwestycyjna nie jest z góry wykluczona na omawianym terenie. Jak natomiast wskazał Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. w zaskarżonym postanowieniu wśród zakazów, które wprowadza Uchwała jest m.in. zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi. Organy ochrony przyrody są zatem zobowiązane wykazać, że budowa tego konkretnego obiektu budowlanego, którego uzgodnienie dotyczy, powoduje zmianę sposobu użytkowania ziemi. Inwestycja jest planowana na gruntach sklasyfikowanych jako użytek rolny - grunty rolne (R). Grunty te jak ustalił organ I instancji w czasie oględzin terenu są niezabudowane (powyższe potwierdza również projekt decyzji o warunkach zabudowy), porośnięte roślinnością różnej wysokości. W następstwie realizacji wnioskowanej inwestycji znaczna część działki zostanie przekształcona na potrzeby budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Z przekształceniem tym, polegającym na wykonaniu robót budowlanych, których efektem końcowym jest obiekt budowlany niewątpliwie będzie się zatem wiązać zmiana sposobu użytkowania ziemi. Ponadto organ podkreślił, że najbliższa zabudowa oddalona jest znacznie od działki przeznaczonej pod zainwestowanie i obejmuje jedynie niewielkie skupiska budynków, tym samym na skutek budowy w tym miejscu budynku jednorodzinnego, doszłoby do rozproszenia zabudowy na obszarze otwartym, co skutkowałoby zapoczątkowaniem procesu przekształcenia większej części obszaru, a nie jedynie działki inwestora (zob. "Systemy Krajobrazowe" Tadeusz Jan Chmielewskiego, wyd. PWN, Warszawa 2012, s. 247-269). Wskazał, że proces przekształcenia już trwa, bowiem dla działek sąsiednich (np. działka nr ewid. [...], [...]) były bądź są prowadzone postępowania w sprawie uzgodnienia projektów decyzji o warunkach zabudowy. Jednocześnie w ocenie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska należy przyjąć, że realizacja na użytkach rolnych zabudowy mieszkaniowej – niezwiązanej z prowadzeniem gospodarstwa rolnego (o czym świadczy określony w projekcie decyzji o warunkach zabudowy rodzaj zabudowy – zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, a nie siedliskowa, zagrodowa) – stanowi także zmianę przeznaczenia. Zdaniem organu omawiane przedsięwzięcie naruszy również § 3 ust. 1 pkt 3 i 7 Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w L. w sprawie zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]", zgodnie z którym na przedmiotowym obszarze chronionym zakazuje się uszkadzania i zanieczyszczania gleby. Organ zauważył, że mając na uwadze charakter planowanego przedsięwzięcia nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 45 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody wyłączające stosowanie ww. zakazu. Na końcu wskazał też, że przedłożony do uzgodnienia przez Prezydenta Miasta L. projekt decyzji o warunkach zabudowy nie zawierał prawidłowej części graficznej.

W skardze na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o jego uchylenie oraz postanowienia organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciły naruszenie:

- art. 7, art. 77, art. 80 w związku z art. 124 § 2 oraz art. 126 k.p.a., poprzez zaniechanie przez organ zebrania i wyczerpującego rozważenia materiału dowodowego, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w którym organ w sposób ogólnikowy uzasadnił swoje stanowisko powołując się na naruszenie zakazu bez wykazania, że w rozpoznawanej sprawie występuje stan faktyczny, który prowadzi do jego naruszenia,

- art. 45 ust. 1 pkt 1, 3 oraz pkt 7 ustawy o ochronie przyrody w związku z art. 6 ust. 2 pkt. 1 oraz art. 53 ust. 4 pkt 8 i art. 60 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012, poz. 647) oraz § 3 ust. 1 pkt. 3, pkt. 7 i pkt. 1 Uchwały Rady Miejskiej w L. z [...] lipca 2010 r. nr [...] poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie zachodzi sprzeczności planowanej inwestycji z regulacjami ustawy o ochronie przyrody, wynikającymi z utworzenia Zespołu Przyrodniczo - Krajobrazowego "[...]", w szczególności w kontekście obowiązującego na tym obszarze zakazu niszczenia, uszkadzania lub przekształcania obszaru, uszkadzania i zanieczyszczania gleby oraz zmiany sposobu użytkowania ziemi, wprowadzonych Uchwałą Rady Miejskiej w L. z [...] lipca 2010 r.

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Rozstrzygając niniejszą sprawę, organy – jak słusznie zauważył GDOŚ – były związane ocenami prawnymi wyrażonymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2015 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 1408/13. Organy winny zaś rozpatrując wniosek mieć na uwadze oceny prawne i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w tym orzeczeniu.

Zważyć zatem należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/WA 2016/12 oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu odwoławczego jak również organu I instancji – wypowiadając się co do naruszenia poprzez realizację planowanej inwestycji zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi – podkreślił, iż fakt, że działka na której ma być realizowana planowana inwestycja zakwalifikowana jest jako użytek rolny, nie oznacza automatycznie, że w tym konkretnym przypadku zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi stoi na przeszkodzie uzgodnieniu warunków zabudowy dla planowanej inwestycji. Skoro zespół przyrodniczo-krajobrazowy, jako forma ochrony przyrody, co do zasady nie jest wyłączony spod zabudowy, zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi nie można interpretować tak, aby w rzeczywistości taki zakaz był równoznaczny z zakazem zabudowy. W ocenie NSA, organ uzgadniający ma obowiązek dokonania oceny, czy planowana inwestycja jest możliwa do pogodzenia z celem, dla którego został utworzony zespół przyrodniczo-krajobrazowy, a jeśli nie, to wykazania, że planowana inwestycja naruszy walory krajobrazowe i kulturowe. Obowiązek ten, zdaniem NSA, wynika z faktu, iż zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi należy wiązać ściśle z celem, dla którego został on wprowadzony. Skoro celem ustanowienia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "[...]" jest ochrona cennego krajobrazu naturalnego i kulturowego doliny źródłowego odcinka Neru, ze względu na jej walory widokowe i estetyczne (§ 2 ust. 1 Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w L. w sprawie zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "[...]", dalej "Uchwała" )to w toku postępowania uzgodnieniowego prowadzonego przez organy administracyjne, winny one dokonać szczegółowej analizy i oceny planowanej inwestycji z celami, dla których został ustanowiony zespół przyrodniczo-krajobrazowy. W taki też sposób, w ścisłym powiązaniu z celami wprowadzonej formy ochrony przyrody, winna była zostać przeprowadzona wykładnia przepisu 3 ust. 1 pkt 7 uchwały i dokonana przez organy ocena, czy planowana inwestycja nie narusza wprowadzonych dla tego terenu ograniczeń. Jak wynika z wyroku NSA, dokonując zaś tej oceny organ winien odnieść się do konkretnej lokalizacji inwestycji, jej usytuowania w terenie, gabarytów, rozwiązań techniczno-budowlanych, sąsiedztwa, itp. z którego wynikałoby, że organ należycie rozważył i trafnie ocenił, że planowana inwestycja, usytuowana w tym konkretnym miejscu i o tej właśnie konstrukcji i gabarytach, naruszy cenny krajobraz naturalny i kulturowy doliny źródłowego odcinka N.. Nadto organ winien również dokonać oceny, czy planowana inwestycja jest do pogodzenia z celem utworzenia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, a w razie ustaleń negatywnych, wskazać w jakim zakresie naruszy ten zakaz.

Analizując podjęte w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia w kontekście przytoczonych wyżej ocen oraz wytycznych wynikających z wyroku NSA, stwierdzić należy, iż organy nieprawidłowo wykonały zalecenia Sądu.

Jak wynika bowiem z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia je poprzedzającego, walorem krajobrazowym terenu objętego projektem decyzji o warunkach zabudowy jest usytuowanie wśród terenów zalesionych i zadrzewionych, wykazujących tendencję do przekształcania w typ zbiorowisk leśnych. Przy czym – zdaniem organu odwoławczego – usytuowanie planowanej inwestycji wśród terenów niezabudowanych, stanowiących obszar przejściowy między polami, a terenami zalesionymi, pozwala uznać, że obszar ten posiada szczególne walory widokowe i estetyczne, jak również przyrodnicze i krajobrazowe.

Niekwestionując tych ustaleń, Sąd wskazuje, że obowiązkiem organu – w świetle wytycznych NSA – było wskazanie, iż planowana inwestycja naruszy tak określone wartości. Otóż w ocenie Sądu, organy obowiązku tego nie wykonały. Twierdzenia o zapoczątkowaniu – w wyniku uzgodnienia planowanej inwestycji – procesu przekształcenia większej części obszaru rolnego w teren przeznaczony pod inwestycje budowlane, są bowiem chybione. Po pierwsze NSA podkreślał wielokrotnie w wyroku z dnia 9 stycznia 2015 r., iż nie można utożsamiać zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi z zakazem zabudowy. W rezultacie rozważań organu natomiast, taki generalny zakaz zabudowy się wyłania. Po drugie zaś, organ jest niekonsekwentny. Z jednej bowiem strony mówi o zapoczątkowaniu na skutek tego konkretnego uzgodnienia procesu przekształcenia większej części obszaru. Z drugiej zaś wskazuje, że proces przekształcenia już trwa, bowiem dla działek sąsiednich (np. działka nr ewid. [...], [...]) były bądź są prowadzone postępowania w sprawie uzgodnienia projektów decyzji o warunkach zabudowy. Zatem niezrozumiałe w ocenie Sądu jest, w imię jakich wartości zdaniem organu, jedne inwestycje mogą inicjować owo przekształcanie a inne nie. W jaki sposób organ dokonuje wyboru tych inwestycji, tego organ nie wyjaśnił. Powoływanie się na przekształcenie terenu w sytuacji, gdy proces ten na skutek innych postanowień uzgadniających decyzję wz, już się rozpoczął, zdaniem Sądu nie znajduje uzasadnienie.

Nadto – wbrew precyzyjnie zawartym w wyroku NSA wskazówkom – organ w jakikolwiek sposób nie odniósł się do gabarytów planowanej inwestycji, jej rozwiązań konstrukcyjnych i techniczno – budowlanych. Organ skupił się na wskazaniu charakteru gruntu, na którym ma być realizowana inwestycja, oceniając że budowa domu jednorodzinnego zmieni ten charakter a przez to – jak można rozumieć – zniweczy walory krajobrazowe, widokowe i estetyczne zespołu. Tymczasem dokonana ocena winna – stosownie do wytycznych zawartych w wyroku NSA – odnosić się i wskazywać sposób oraz zakres naruszenia walorów zespołu przez konkretną, objętą wnioskiem inwestycję, przy uwzględnieniu jej, usytuowana w tym konkretnym miejscu, konkretnej konstrukcji i gabarytów. Jak wskazał bowiem NSA nie jest tak, że każda inwestycja naruszy cenny krajobraz naturalny i kulturowy doliny źródłowego odcinka N..

Warto również podkreślić, że w zaskarżonych postanowieniach, zabrakło oceny, czy planowana inwestycja jest do pogodzenia z celem utworzenia zespołu i jeżeli nie to wykazania przyczyn takiej oceny.

Te wszystkie okoliczności winny zostać rozważone i szczegółowo wyjaśnione w postanowieniu, które zapadnie na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy.

Dodać również trzeba, iż organy uznały, że omawiane przedsięwzięcie naruszy również § 3 ust. 1 pkt 3 Uchwały, zgodnie z którym na przedmiotowym obszarze chronionym zakazuje się uszkadzania i zanieczyszczania gleby. W ocenie organu realizacja planowanej inwestycji, jako realizacja działań stanowiących ingerencję w wierzchnią warstwę gleby, głównie przez wykopanie fundamentów, doprowadzi do jej uszkodzenia gleby, czy wręcz jej miejscowego zniszczenia, a także będzie stanowić rozpoczęcie procesu przekształcenia gleby. Sąd tak przedstawione stanowiska oraz argumentację uznaje za błędną. Zdaniem Sądu, zabudowa domem jednorodzinnym nie musi bezwzględnie powodować naruszenia zakazu wynikającego z § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia (podobnie NSA w wyroku z dnia 17 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 933/14, dostępne jw.). Jeszcze raz powtórzyć należy, że stosowanie wprowadzonych zakazów powinno być oceniane ze względu na cel utworzenia i ochrony utworzonego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Takie stanowisko jest prezentowane także w literaturze prawniczej (W. Radecki, Ustawa o ochronie przyrody, Difin 2012, str. 253-254; A. Habuda, glosa do wyroku NSA z dnia 30 lipca 2010 r., II OSK 1053/10, Ochrona Środowiska – Prawo i Polityka z 2011 r., nr 1, str. 39-46). Wynika to stąd, że organy uzgadniając w zakresie ochrony przyrody, wypowiadają się co do planowanej inwestycji pod kątem jej wpływu na ochronę przyrody. Zatem w przypadku gdy inwestycja planowana jest na obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, konieczna jest ocena, czy inwestycja jest możliwa do pogodzenia z celem, dla którego utworzony został zespół przyrodniczo-krajobrazowy. Wymaga to jasnego wykazania, że spełnione są warunki do zastosowania środków ochrony, które stanowią ograniczenie korzystania z prawa własności. W rozpoznawanej sprawie nie wykazano jednak, że występuje stan faktyczny, który prowadzi do naruszenia zakazu niszczenia i uszkodzenia gleby w kontekście celu utworzenia Zespołu. Zatem ponownie rozpatrując sprawę, organ dokonując oceny zasadności zastosowania przepisu § 3 ust. 1 pkt 3 powołanego wyżej uchwały, ustali czy realizacja planowanej inwestycji naruszy cel utworzenia Zespołu oraz cel ochrony Zespołu, a jeżeli tak – wykaże w sposób konkretny i zindywidualizowany na czym to naruszenie polega.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O.. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu