Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 42/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-04-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 ust. 1 i ust. 5
journal: Dz.U. 2020 poz 180
law: Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym - t.j.
article: art. 175 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 183 poz 1538
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 173 poz 1 art. 19 ust. 1 i ust. 8, art. 3 ust. 1 pkt 25, art. 3 ust. 1 pkt 26 lit. d, art. 3 ust. 13, art. 31 ust. 1
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w  sprawie nadużyć na rynku) oraz uchylające dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE,  2003/125/WE i 2004/72/WE
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi syndyka masy upadłości K. Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w T. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Komisja Nadzoru Finansowego (dalej: "Komisja", "KNF"), decyzją z [...] października 2020 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm., dalej: "K.p.a."), art. 11 ust. 1 i ust. 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz.U. z 2020 r. poz. 180 z późn. zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (obecnie w upadłości, dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżący"), uchylił w całości decyzję Komisji z [...] kwietnia 2019 r. (sygn. [...]) w przedmiocie nałożenia na Spółkę kary pieniężnej w wysokości 250 000 zł oraz nałożył na podstawie art. 175 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2020 r., poz. 89 z późn. zm., dalej" "ustawa o obrocie") w związku z art. 19 ust. 1 i ust. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć na rynku) oraz uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE (Dz. Urz. UE L 173 z 12 czerwca 2014 r., t. 57, s. 1 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie MAR") na Spółkę karę pieniężną w wysokości 212 500 zł wobec stwierdzenia pięciokrotnego naruszenia przez Spółkę art. 19 ust. 1 w zw. z art. 19 ust. 8 rozporządzenia MAR, gdyż jako osoba blisko związana z osobą pełniącą obowiązki zarządcze w spółce [...] S. A. z siedzibą w [...] (KRS [...], dalej: "Emitent"), nie zawiadomiła Emitenta i Komisji, niezwłocznie i nie później niż w 3 dni robocze od dnia transakcji o dokonaniu:

1) transakcji kupna 136 800 akcji Emitenta o łącznej wartości 479 786,92 złotych zawartej 26 marca 2018 r.,

2) transakcji sprzedaży 542 535 akcji Emitenta o łącznej wartości 1 681 858,50 złotych zawartej 26 marca 2018 r.,

3) transakcji kupna 105 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 303 283,29 złotych zawartej 28 marca 2018 r.,

4) transakcji sprzedaży 100 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 266 299,28 złotych zawartej 14 maja 2018 r.,

5) transakcji sprzedaży 117 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 324 008,29 złotych zawartej 23 maja 2018 r.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji KNF wyjaśnił, że postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. wszczęto postępowanie w przedmiocie nałożenia na Spółkę kary pieniężnej na podstawie art. 175 ust. 1 albo ust. 3 ustawy o obrocie w związku z podejrzeniem naruszenia art. 19 ust. 1 w związku z art. 19 ust. 8 rozporządzenia MAR w związku z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem przez Stronę, jako osobę blisko związaną z osobą pełniącą obowiązki zarządcze w Emitencie, obowiązku powiadomienia Emitenta oraz KNF o transakcjach dokonanych na akcjach Emitenta w 2018 r.

Komisja wskazała, że decyzją z [...] kwietnia 2019 r. nałożyła na Stronę karę pieniężną w wysokości 250 000 zł w związku ze stwierdzonymi naruszeniami, od której Strona wniosła środek zaskarżenia – wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Komisja wyjaśniła również, że postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. Sąd Rejonowy w [...], Wydział V Gospodarczy, w sprawie o sygn. [...] ogłosił upadłość Strony.

Komisja dodała, że w toku postępowania ustaliła, że Prezesem Zarządu Strony w okresie naruszeń był J. P., który posiadał 99 udziałów w [...]. J. P. 20 lutego 2019 r. sprzedał posiadane udziały na rzecz M. K. za kwotę 9 900 zł. Tego samego dnia na mocy uchwały nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników J. P. został odwołany z funkcji Prezesa Zarządu [...], a na jego miejsce powołany został M. K.. Zarząd Strony jest jednoosobowy. Kapitał zakładowy Strony wynosi 100 000 zł i tyle samo wynosił w okresie objętym postępowaniem.

Komisja wyjaśniła, że Emitent jest spółką akcyjną, której akcje są notowane na rynku podstawowym Giełdy Papierów Wartościowych w [...] S.A. (dalej: "GPW"). Od 14 października 2015 r. do 22 października 2018 r. Prezesem Zarządu Emitenta był J. P..

Rozpatrując ponownie sprawę Komisja wskazała, że Strona posiada rachunek papierów wartościowych o numerze [...] prowadzony przez Dom Maklerski [...] S.A., na którym zapisane są akcje Emitenta. Strona, poprzez zlecenie złożone przez Prezesa Zarządu J. P., dokonała [...] marca 2018 r. transakcji kupna 200 000 akcji Emitenta o wartości 943 181,52 zł. Strona poinformowała o tej transakcji Emitenta oraz Komisję w trybie art. 19 ust. 1 rozporządzenia MAR tego samego dnia. Zawiadomienie podpisane zostało przez Prezesa Zarządu Strony – J. P.. Emitent przekazał informację o tej transakcji raportem bieżącym nr [...] z [...] marca 2018 r. Następnie, zgodnie z historią ww. rachunku papierów wartościowych, poprzez zlecenia składane przez J. P. - Prezesa Zarządu Strony, Strona dokonała pięciu transakcji na akcjach Emitenta:

1) transakcji kupna 136 800 akcji Emitenta o łącznej wartości 479 786,92 złotych zawartej 26 marca 2018 r., o której powinna była powiadomić Emitenta i Komisję niezwłocznie, nie później niż do 29 marca 2018 r.,

2) transakcji sprzedaży 542 535 akcji Emitenta o łącznej wartości 1 681 858,50 złotych zawartej 26 marca 2018 r., o której powinna była powiadomić Emitenta i Komisję niezwłocznie, nie później niż do 29 marca 2018 r.,

3) transakcji kupna 105 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 303 283,29 złotych zawartej 28 marca 2018 r., o której powinna była powiadomić Emitenta i Komisję niezwłocznie, nie później niż do 3 kwietnia 2018 r.,

4) transakcji sprzedaży 100 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 266 299,28 złotych zawartej 14 maja 2018 r., o której powinna była powiadomić Emitenta i Komisję niezwłocznie, nie później niż do 17 maja 2018 r.,

5) transakcji sprzedaży 117 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 324 008,29 złotych zawartej 23 maja 2018 r., o której powinna była powiadomić Emitenta i Komisję niezwłocznie, nie później niż do 28 maja 2018 r.

Komisja wyjaśniła, że zgodnie z powyższym, Strona 13 marca 2018 r. dokonała pierwszej transakcji w roku kalendarzowym 2018 o wartości powyżej 5 000 euro. 13 marca 2018 r. średni kurs euro do polskiego złotego wynosił bowiem 1 : 4,2097, a Strona dokonała tego dnia transakcji o wartości 943 181,52 zł, czyli o równowartości ok. 224 049 euro. W czasie dokonywania powyższych transakcji Prezesem Zarządu Strony był J. P.. Jednocześnie był on Prezesem Zarządu Emitenta. Strona, jako osoba blisko związana z J. P., osobą pełniącą obowiązki zarządcze w Emitencie, powinna była niezwłocznie, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia transakcji, powiadomić Emitenta i Komisję o każdej z dokonanych transakcji niezależnie od ich wartości. Strona nie wykonała tego obowiązku w zakresie pięciu transakcji z 26 marca 2018 r., 28 marca 2018 r., 14 maja 2018 r. oraz 23 maja 2018 r. Emitent wskazał Stronę jako osobę blisko związaną z osobą pełniącą obowiązki zarządcze w Emitencie na "Liście osób blisko związanych z osobami pełniącymi obowiązki zarządcze w [...] S.A." sporządzonej na 30 czerwca 2018 r.

Komisja wskazała, że [...] sierpnia 2018 r. z powodu okoliczności wskazujących na możliwość dokonywania obrotu akcjami Emitenta z naruszeniem interesów inwestorów, z upoważnienia Komisji skierowano do GPW żądanie zawieszenia obrotu akcjami Emitenta. Notowania zostały zawieszone [...] sierpnia 2018 r. W uzasadnieniu wskazano, że [...] sierpnia 2018 r. Emitent opublikował dwa raporty, w których poinformował w trybie art. 70 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 623, z późn. zm., dalej: "ustawa o ofercie") oraz art. 19 ust. 3 rozporządzenia MAR o transakcjach sprzedaży w okresie od 24 kwietnia 2018 r. do 13 czerwca 2018 r. znacznego pakietu akcji Emitenta przez [...] sp. z o.o. (dalej: "[...]"). W ramach podjętych działań nadzorczych ustalono, że poza spółką [...] jeszcze inni inwestorzy (osoba pełniąca obowiązki zarządcze oraz osoba blisko związana) byli zobowiązani na podstawie art. 19 ust. 1 rozporządzenia MAR, do poinformowania o istotnych transakcjach zawartych na akcjach Emitenta.

[...] sierpnia 2018 r. Emitent raportem bieżącym nr [...] przekazał w trybie art. 19 ust. 3 rozporządzenia MAR do publicznej wiadomości zbiorcze powiadomienie przekazane przez J. P., Prezesa Zarządu Strony, o trzech transakcjach sprzedaży akcji Emitenta oraz dwóch transakcjach kupna akcji Emitenta dokonanych przez Stronę w okresie od 26 marca 2018 r. do 23 maja 2018 r. Strona przekazała powiadomienie o dokonanych transakcjach tego samego dnia również do Komisji.

Komunikatem z 10 sierpnia 2018 r. Komisja podała do publicznej wiadomości informacje o wszczęciu pięciu postępowań administracyjnych wobec podejrzenia naruszeń prawa związanych z obrotem akcjami Emitenta, w tym informację o wszczęciu niniejszego postępowania. Jednocześnie Komisja poinformowała o wznowieniu obrotu akcjami Emitenta od 13 sierpnia 2018 r.

Komisja po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa stwierdziła, że analiza stanu faktycznego i prawnego prowadzi do wniosku, że w przedmiotowej sprawie Strona dopuściła się pięciokrotnego naruszenia art. 19 ust. 1 i ust. 8 rozporządzenia MAR. Po pierwsze, z ustaleń postępowania wynika, iż Strona w okresie, kiedy doszło do zawarcia ww. transakcji, spełniała kryteria osoby blisko związanej z osobą pełniącą obowiązki zarządcze w rozumieniu rozporządzenia MAR (art. 3 ust. 1 pkt 26 lit. d). Łącznikiem Strony oraz Emitenta była osoba J. P., który pełnił funkcję członka organu zarządzającego - Zarządu zarówno Emitenta jak i Strony. Dodatkowo, powyższe potwierdza okoliczność umieszczenia Strony na liście osób blisko związanych z osobą pełniącą obowiązki zarządcze u Emitenta. Po drugie, jak wynika z ustaleń postępowania, 13 marca 2018 r., kiedy Strona zawarła transakcję kupna 200 000 akcji Emitenta, której wartość przekraczała równowartość 5 000 EUR (art. 19 ust. 8 rozporządzenia MAR), zaktualizował się obowiązek powiadomienia przez Stronę KNF oraz Emitenta zarówno o spornych transakcji jak i każdej kolejnej transakcji dotyczącej akcji Emitenta zawartej w 2018 r., niezależnie od jej jednostkowej wartości. Z powyższego wynika zatem, iż w stosunku do każdej z transakcji objętej przedmiotową sprawą istniał obowiązek powiadomienia z art. 19 ust. 1 rozporządzenia MAR. Po trzecie, obowiązek z art. 19 ust. 1 i ust. 8 rozporządzenia MAR, powinien być spełniony niezwłocznie, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia zawarcia każdej z transakcji powodującej powstanie ww. obowiązku. Realizacja przywołanego obowiązku oznacza, iż powiadomienie o dokonanych transakcjach powinno trafić do Emitenta w ww. terminie. W konsekwencji, KNF podtrzymał swoje stanowisko zawarte w decyzji z [...] kwietnia 2019 r., iż zbiorcze powiadomienie Strony o zawartych transakcjach doręczone, Emitentowi [...] sierpnia 2018 r., nie stanowiło o realizacji obowiązku z art. 19 ust. 1 i ust. 8 rozporządzenia MAR. Po czwarte, Strona potwierdziła w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji z [...] kwietnia 2019 r., zarówno okoliczność zawarcia ww. transakcji, jak i fakt braku terminowego wykonania obowiązku z art. 19 ust. 1 i ust. 8 rozporządzenia MAR.

Komisja obszernie odniosła się do zarzutów Strony zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uznając, że nie zasługują one na uwzględnienie. Wyjaśniła następnie, że z uwagi na aktualną sytuację finansową Spółki, uznała za zasadne uchylenie decyzji z [...] kwietnia 2019 r. i nałożenie kary pieniężnej w niższym wymiarze.

Komisja dokładnie opisała wszystkie przesłanki z art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR, które wzięła pod uwagę dokonując miarkowania kary pieniężnej w niniejszej sprawie, obszernie uzasadniając jej wysokość.

W skardze z 7 grudnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Skarżący reprezentowany przez radcę prawnego, zaskarżył decyzję KNF z [...] października 2020 r. w części nakładającej na Spółkę w pkt II karę pieniężną i wniósł o jej uchylenie w zaskarżonej części oraz o zasądzenie od Komisji na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 176f ustawy o obrocie, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nie uwzględnieniu okoliczności o których mowa w art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR, w szczególności nie uwzględnienia faktu ogłoszenia upadłości Spółki,

2) art. 175 ust. 1 ustawy o obrocie, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nałożenie kary finansowej na podmiot w upadłości i tym samym obciążenie karą finansową masy upadłości i tym samym nałożenie sankcji na wierzycieli upadłej Spółki,

3) art. 7a § 1 K.p.a., polegające na nierozstrzygnięciu na korzyść Skarżącej wszelkich wątpliwości w sprawie,

4) art. 8 K.p.a., polegające na nieprzeprowadzeniu przez organ postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i nie kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że kara będzie podlegała zaspokojeniu z funduszy masy upadłości, w związku z tym zasadne wdaje się przeanalizowanie zasadności wymierzenia kary na podstawie art. 175 ust. 1 ustawy o obrocie w stosunku do podmiotu znajdującego się stanie upadłości. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż kara ta będzie stanowiła obciążenie masy upadłości zatem wymierzona będzie nie w podmiot dopuszczający się naruszenie lecz jego wierzycieli.

Skarżący podkreślił, że katalog przesłanek wskazanych w art. 176f ustawy o obrocie ma charakter otwarty. Komisja może zatem przy wymiarze kary wziąć pod uwagę inne niż wskazane w tym przepisie okoliczności dotyczące naruszenia lub osoby sprawcy.

Skarżący dodał, że organ wnikliwie przeanalizował określone w w/w przepisie okoliczności, lecz dotyczą one przede wszystkim sytuacji sprzed ogłoszenia upadłości Spółki.

Skarżący podniósł, że miarkowanie wysokości kary w oparciu o przesłanki związane z osobą sprawcy wspiera realizację zasady indywidualizacji kary. Zgodnie z tą podstawową dla wszelkich rodzajów odpowiedzialności prawnej zasadą ustawodawca, a także wymierzające sankcje administracyjne organy administracji publicznej (w tym Komisja), powinni dążyć do tego, aby wymierzona kara była odpowiednia względem jej adresata. Należy zatem zapewnić, aby w miarę możliwości uwzględniała cechy tego podmiotu oraz jego aktualną (na moment wymierzania sankcji) sytuację, a zwłaszcza sytuację finansową oraz możliwości płatnicze, okoliczności popełnienia czynu, dotychczasowe zachowanie podmiotu nadzorowanego (pod kątem ewentualnej recydywy), a także jego zachowanie po dopuszczeniu się deliktu (np. zadośćuczynienie skutkom naruszenia lub ich ograniczenie powinny działać łagodząco na wymiar kary). Widać tutaj zatem wyraźne nawiązanie do koncepcji przyjętych w prawie karnym, gdzie zasada indywidualizacji kary posiada szczególnie istotne znaczenie.

Skarżący wskazał, iż suma zgłoszonych dotychczas wierzytelności w postępowaniu upadłościowym wynosi ok. 150.000.000 zł, przy czym fundusze masy upadłości pozwolą na zaspokojenie wierzycieli jedynie w nieznacznym stopniu. Nałożona na upadłego kara jedynie pogłębi stan niewypłacalności i w żaden sposób nie przyczyni się do realizacji celi wymierzania i nakładania kar finansowych za naruszenia rozporządzenia MAR.

W odpowiedzi na skargę Komisja wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rozpoznając sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. W niniejszej sprawie nie budzą wątpliwości podstawy faktyczne oraz prawne nałożonej na Skarżącego kary pieniężnej. Skarżący nie kwestionuje ustaleń Komisji, dotyczących stwierdzonych w niniejszej sprawie popełnionych przez Spółkę naruszeń wymogów wynikających z art. 19 ust. 1 i ust. 8 rozporządzenia MAR, w zakresie obowiązków notyfikacyjnych.

Jak wynika z art. 19 ust. 1 lit. a rozporządzenia MAR, osoby pełniące obowiązki zarządcze oraz osoby blisko z nimi związane powiadamiają emitenta oraz właściwy organ, o którym mowa w ust. 2 akapit drugi o każdej transakcji zawieranej na ich własny rachunek w odniesieniu do akcji lub instrumentów dłużnych tego emitenta lub do instrumentów pochodnych bądź innych powiązanych z nimi instrumentów finansowych. Takich powiadomień dokonuje się niezwłocznie i nie później niż w trzy dni robocze po dniu transakcji. Akapit pierwszy ma zastosowanie, gdy łączna kwota transakcji osiągnie próg określony w zależności od przypadku w ust. 8 lub 9 w trakcie jednego roku kalendarzowego.

Zgodnie z art. 19 ust. 8 rozporządzenia MAR, ust. 1 ma zastosowanie do każdej kolejnej transakcji, gdy zostanie osiągnięta łączna kwota 5.000 EUR w trakcie jednego roku kalendarzowego. Próg w wysokości 5.000 EUR oblicza się poprzez dodanie bez kompensowania pozycji wszystkich transakcji, o których mowa w ust. 1.

Jak wynika z art. 3 ust. 1 pkt 25 rozporządzenia MAR, "osoba pełniąca obowiązki zarządcze" oznacza osobę związaną z emitentem, uczestnikiem rynku uprawnień do emisji lub innym podmiotem, o którym mowa w art. 19 ust. 10, która: a) jest członkiem organu administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego tego podmiotu; lub b) pełni funkcje kierownicze, nie będąc członkiem organów, o których mowa w lit. a), przy czym ma stały dostęp do informacji poufnych dotyczących pośrednio lub bezpośrednio tego podmiotu oraz uprawnienia do podejmowania decyzji zarządczych mających wpływ na dalszy rozwój i perspektywy gospodarcze tego podmiotu.

Natomiast "osoba blisko związana", zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 26 lit. d rozporządzenia MAR, oznacza osobę prawną, grupę przedsiębiorstw lub spółkę osobową, w której obowiązki zarządcze pełni osoba pełniąca obowiązki zarządcze lub osoba, o której mowa w lit. a), b) lub c), lub nad którą osoba taka sprawuje pośrednią lub bezpośrednią kontrolę, lub która została utworzona, by przynosić korzyści takiej osobie, lub której interesy gospodarcze są w znacznym stopniu zbieżne z interesami takiej osoby.

Ponadto zgodnie z art. 3 ust. 13 rozporządzenia MAR, "osoba" oznacza osobę fizyczną lub prawną.

W przedmiotowej sprawie, zgodnie z ustaleniami Komisji, Spółka dokonała pięciu transakcji na akcjach Emitenta, o których powinna niezwłocznie, nie później niż w trzy dni robocze po dniu transakcji, powiadomić Emitenta i Komisję. Obowiązek powiadomienia Emitenta oraz Komisji o tych transakcjach wynikał z faktu, że w czasie dokonywania tych transakcji Prezesem Zarządu Spółki oraz Prezesem Zarządu Emitenta był J. P., co oznacza, że Spółka w tych okolicznościach spełniała kryteria osoby blisko związanej z osobą pełniącą obowiązki zarządcze w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 26 lit. d rozporządzenia MAR. Ponadto, przed dokonaniem tych transakcji Spółka, poprzez zlecenie złożone przez Prezesa Zarządu J. P. zawarła 13 marca 2018 r., transakcję kupna 200 000 akcji Emitenta, o wartości 943 181,52 zł, a więc przekraczającej równowartość 5 000 EUR, o której mowa w art. 19 ust. 8 rozporządzenia MAR, a o której Spółka powiadomiła tego samego dnia Emitenta oraz Komisję. Jak słusznie wskazał Komisja, w ten sposób zaktualizował się obowiązek powiadomienia przez Spółkę Komisji oraz Emitenta o każdej kolejnej transakcji dotyczącej akcji Emitenta zawartej w 2018 r., niezależnie od jej jednostkowej wartości. Spółka natomiast nie powiadomiła Komisji oraz Emitenta o:

1) transakcji kupna 136 800 akcji Emitenta o łącznej wartości 479 786,92 złotych zawartej 26 marca 2018 r. – nie później niż do 29 marca 2018 r.,

2) transakcji sprzedaży 542 535 akcji Emitenta o łącznej wartości 1 681 858,50 złotych zawartej 26 marca 2018 r. – nie później niż do 29 marca 2018 r.,

3) transakcji kupna 105 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 303 283,29 złotych zawartej 28 marca 2018 r. – nie później niż do 3 kwietnia 2018 r.,

4) transakcji sprzedaży 100 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 266 299,28 złotych zawartej 14 maja 2018 r. – nie później niż do 17 maja 2018 r.,

5) transakcji sprzedaży 117 000 akcji Emitenta o łącznej wartości 324 008,29 złotych zawartej 23 maja 2018 r. – nie później niż do 28 maja 2018 r.

O transakcjach tych Spółka powiadomiła Emitenta dopiero 6 sierpnia 2018 r., nie wypełniając tym samym obowiązków wynikających z art. 19 ust. 1 w zw. z ust. 8 rozporządzenia MAR.

Powyższe ustalenia nie budzą wątpliwości w sprawie, potwierdziła je również Spółka w postępowaniu przed KNF i nie kwestionuje ich w skardze.

Jak wynika z art. 175 ust. 1 pkt 2 ustawy o obrocie, na każdego kto nie wykonał lub nienależycie wykonał obowiązek, o którym mowa w art. 19 ust. 1-7 rozporządzenia MAR, Komisja może, w drodze decyzji, nałożyć karę pieniężną, w przypadku innych podmiotów niż osoby fizyczne - do wysokości 4 145 600 zł.

W świetle treści art. 176f ustawy o obrocie, Komisja, nakładając sankcję, o której mowa w art. 173-176, uwzględnia okoliczności, o których mowa w art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR.

Zgodnie natomiast z art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR,

Państwa członkowskie zapewniają, że przy ustalaniu rodzaju i poziomu sankcji administracyjnych właściwe organy uwzględniają wszelkie istotne okoliczności, w tym w stosownym przypadku: a) wagę naruszenia i czas jego trwania; b) stopień odpowiedzialności osoby odpowiedzialnej za naruszenie; c) sytuację finansową osoby odpowiedzialnej za naruszenie, której wyznacznikiem jest na przykład wysokość całkowitych obrotów osoby prawnej lub roczny dochód osoby fizycznej; d) skalę korzyści uzyskanych lub strat unikniętych przez osobę odpowiedzialną za naruszenie, o ile można ją ustalić; e) gotowość osoby odpowiedzialnej za naruszenie do współpracy z właściwym organem, bez uszczerbku dla potrzeby zapewnienia wyrównania korzyści uzyskanych lub strat unikniętych przez taką osobę; f) uprzednie naruszenia popełnione przez osobę odpowiedzialną za naruszenie; oraz g) środki zastosowane przez osobę odpowiedzialną za naruszenie w celu zapobieżenia powtórnemu naruszeniu.

Skarżący zarzucił w skardze, że Komisja, w świetle powyższego otwartego katalogu istotnych okoliczności uwzględnianych przez organ przy ustalaniu rodzaju i poziomu sankcji administracyjnych, nie uwzględnił okoliczności ogłoszenia upadłości Spółki skutkującym tym, że nałożona kara pieniężna będzie podlegała zaspokojeniu z funduszu masy upadłości dotykając wyłącznie wierzycieli Spółki, a nie faktycznego sprawcy naruszenia.

Sąd nie zgadza się z powyższą argumentacją Skarżącego i stwierdza, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez Komisję art. 176f ustawy o obrocie, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nie uwzględnieniu okoliczności, o których mowa w art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR, w szczególności nie uwzględnienia faktu ogłoszenia upadłości Spółki oraz art. 175 ust. 1 ustawy o obrocie, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nałożenie kary finansowej na podmiot w upadłości i tym samym obciążenie karą finansową masy upadłości, a w konsekwencji, nałożenie sankcji na wierzycieli upadłej Spółki.

Podkreślenia wymaga, że ogłoszenie upadłości Spółki było wynikiem jej kondycji finansowej, w związku z czym, Komisja słusznie wskazała w odpowiedzi na skargę, że ogłoszona upadłość potwierdzała sytuację finansową Spółki, którą Komisja uwzględniła w zaskarżonej decyzji dokonując miarkowania nałożonej kary pieniężnej. Dlatego, jakkolwiek rację ma Skarżący podkreślając otwarty charakter okoliczności wymienionych w art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR w zw. z art. 176f ustawy o obrocie, uwzględnianych przez organ przy ustalaniu rodzaju i poziomu sankcji administracyjnych wymierzanych m.in. na podstawie art. 175 ustawy o obrocie, upadłość podmiotu nie stanowi odrębnej, niewymienionej w art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR okoliczności, lecz mieści się w przesłance z art. 31 ust. 1 lit. c rozporządzenia MAR, dotyczącej sytuacji finansowej osoby odpowiedzialnej za naruszenie. Brak jest również podstaw prawnych do przyjęcia, że podmiot w upadłości nie podlega karze pieniężnej wynikającej z art. 175 ustawy o obrocie, a w takim kierunku idzie argumentacja Skarżącego. Z powyższego przepisu wynika, że karę pieniężną, o której mowa w tym przepisie, Komisja może nałożyć na każdego kto nie wykonał lub nienależycie wykonał obowiązek, o którym mowa w art. 19 ust. 1-7 rozporządzenia MAR. Żaden przepis natomiast nie wyłącza zastosowania tej regulacji w stosunku do podmiotu, wobec którego została ogłoszona upadłość. Komisja słusznie zatem wskazała w odpowiedzi na skargę, że ogłoszenie upadłości osoby prawnej nie jest okolicznością, która zwalnia taki podmiot z odpowiedzialności z tytułu naruszenia przepisów powszechnie obowiązującego prawa, a kwestia upadłości podmiotu brana jest pod uwagę przy rozważaniu sytuacji finansowej podmiotu, jako jednej z przesłanek wymiaru kary, co też Komisja zrobiła w zaskarżonej decyzji.

Komisja zatem wskazała w zaskarżonej decyzji, że po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i po ogłoszeniu upadłość Strony [...] czerwca 2019 r. przez Sąd Rejonowy w [...], Komisja ustalając aktualną sytuację finansową Strony odniosła się do zamieszczonych w Repozytorium Dokumentów Finansowych sprawozdań finansowych sporządzonych przez syndyka za okres poprzedzający ogłoszenie upadłości, tj. za okres od 1 stycznia do 12 czerwca 2019 r. oraz za okres pozostawania przez Stronę w upadłości, tj. za okres od 12 czerwca do 31 grudnia 2019 r. Ze sprawozdania finansowego Strony za okres od 1 stycznia do 12 czerwca 2019 r. wynika, iż przychody netto ze sprzedaży wyniosły 0 zł, zaś strata netto (-38 831,09 zł). Z bilansu będącego częścią ww. sprawozdania finansowego wynika, iż kapitał własny wynosił (-103 108 173,56 zł). W przypadku sprawozdania finansowego za okres od 13 czerwca do 31 grudnia 2019 r. przychody netto ze sprzedaży wyniosły 108 700 zł, zaś strata netto (- 307 437,37 zł). Z bilansu będącego częścią ww. sprawozdania finansowego wynika, iż kapitał własny wynosi (- 102 228 306,95 zł). Komisja stwierdziła, że, ze sporządzonych przez Syndyka sprawozdań finansowych za 2019 r. wynika jednoznacznie, iż sytuacja finansowa Spółki uległa pogorszeniu w stosunku do sytuacji wynikającej ze sprawozdania finansowego za 2017 r. Komisja podkreśliła, że działalność prowadzona przez Spółkę przynosi straty, odpowiednio ok. 39 tys. zł za okres od 1 stycznia do 12 czerwca 2019 r. oraz ok. 307,5 tys. zł za okres od 13 czerwca do 31 grudnia 2019 r. Pogorszenie sytuacji finansowej obrazuje również zmiana wartości kapitału własnego, który na etapie wydawania decyzji z [...] kwietnia 2019 r., wynosił ok. 46,6 min zł (dane z ostatniego, dostępnego sprawozdania finansowego za 2017 r.), zaś na 31 grudnia 2019 r. (-102 228 306,95 zł). Komisja wskazał, że uwzględniając, iż kapitał własny stanowi różnicę pomiędzy aktywami ogółem a zobowiązaniami ogółem, oznacza to, iż w stosunku do 2017 r. nastąpiło radykalne pogorszenie sytuacji majątkowej Spółki. Obecnie bowiem zobowiązania Spółki znacząco przekraczają posiadane przez nią aktywa, czego potwierdzeniem jest fakt ogłoszenia upadłości Spółki oraz prowadzone działania zmierzające do spieniężenia majątku upadłego. Komisja wyjaśniła więc, że w związku z powzięciem przez KNF informacji o pogorszeniu sytuacji finansowej Strony, nastąpiła zmiana wysokości nałożonej kary pieniężnej.

Z powyższych względów nie można również uznać za zasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia przez KNF art. 7a § 1 K.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść Skarżącego wszelkich wątpliwości w sprawie. Jak bowiem zostało to wyjaśnione powyżej, w niniejszej sprawie nie wystąpiły wątpliwości co do treści normy prawnej, zarówno wynikającej z art. 175 ustawy o obrocie, jak i z art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR w zw. z art. 176f ustawy o obrocie.

Sąd stwierdza, że niezasadny jest także zarzut skargi dotyczący naruszenia przez KNF art. 8 K.p.a., polegającego na nieprzeprowadzeniu przez organ postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i niekierowaniu się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Skarżący nie wyjaśnił na czym opiera ten zarzut, jednak z całości uzasadnienia skargi, można wnosić, że Skarżący wiąże również ten zarzut z nałożeniem kary pieniężnej przez Komisję na podmiot, wobec którego została ogłoszona upadłość.

W związku z tym, w ocenie Sądu nie można zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego, że nałożona na upadłego kara jedynie pogłębi stan niewypłacalności i w żaden sposób nie przyczyni się do realizacji celi wymierzania i nakładania kar finansowych za naruszenia rozporządzenia MAR. W ocenie Sądu, organ słusznie wskazał w zaskarżonej decyzji, że regulacja wynikająca z art. 31 ust. 1 i ust. 8 rozporządzenia MAR oraz z art. 175 ustawy o obrocie, wiąże się z potrzebą ochrony przejrzystości rynku kapitałowego, ograniczenia możliwości wykorzystania informacji poufnej oraz zapewnienia inwestorom równego dostępu do informacji przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych, a niwelacja nierównowagi informacyjnej, nawet potencjalnej, jest wartością istotną z punktu widzenia społeczeństwa i powinna podlegać ochronie. Organ słusznie też wskazał, że nałożona na Skarżącego sankcja administracyjna spełnia, poza funkcją represyjną – stanowiącą reakcję uprawnionego organu na wykazane w sposób niezbity i potwierdzone przez Skarżącego, jego niezgodne z prawem zachowanie – także funkcję prewencyjną, zarówno w ujęciu indywidualnym jak i ogólnym. Prewencja ogólna ma natomiast na celu zapewnienie, że mimo nałożenia kary na podmiot indywidualny, również inne podmioty, znając konsekwencje naruszania przepisów rozporządzenia MAR, będą je należycie przestrzegały. Nałożona na Spółkę kara pieniężna ma więc stanowić dla pozostałych uczestników rynku kapitałowego - nie tylko Strony - bodziec do dołożenia należytej staranności do przestrzegania zakazów związanych z obrotem papierami wartościowymi. Choćby z tych zatem względów, nie można zaakceptować poglądu Skarżącego, że nałożona kara pieniężna w żaden sposób nie przyczyni się do realizacji celi wymierzania i nakładania kar finansowych za naruszenia rozporządzenia MAR. Komisja słusznie wyjaśniła, że od osób związanych ze spółkami publicznymi wymaga się szczególnej staranności w wykonywaniu obowiązków notyfikacyjnych. Są one uprzywilejowane w stosunku do innych inwestorów, gdyż posiadają szczegółową wiedzę o sytuacji finansowej i gospodarczej emitenta. Zatem wiedza pozostałych inwestorów o dokonywaniu przez nie transakcji na akcjach emitenta na rachunek własny pozwala inwestorom na podjęcie decyzji dotyczącej zaangażowania kapitałowego w spółkę lub o wycofaniu tego zaangażowania we właściwym czasie. Rzetelne wypełnianie przez osoby pełniące obowiązki zarządcze i osoby blisko z nimi związane obowiązków dotyczących zawiadamiania o transakcjach ma istotne znaczenie, gdyż transakcje dokonywane przez te osoby mogą być dla inwestorów sygnałem na temat obecnej i przyszłej sytuacji emitenta. Inwestorzy mogą bowiem uznać, że Strona, zarządzana w czasie dokonywania transakcji przez Prezesa Zarządu Emitenta, ma bezpośrednią wiedzę na temat okoliczności lub zdarzeń cenotwórczych. W niniejszym natomiast przypadku inwestorzy pozbawieni zostali informacji o transakcjach dokonywanych przez Stronę, zarządzaną przez Prezesa Zarządu Emitenta, na akcjach Emitenta.

Sąd całkowicie zgadza się w związku z tym z Komisją, że kara pieniężna nałożona zaskarżoną decyzją, jako instrument ochrony interesu uczestników rynku finansowego, spełnia postulat niezbędności, a także ze względu na jej represyjno-prewencyjny charakter - postulat skuteczności. Komisja nakładając tę karę nie naruszyła zasady zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, jak również zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Sąd nie stwierdził także nieprawidłowości w przeprowadzonej przez Komisję analizie okoliczności, o których mowa w art. 31 ust. 1 rozporządzenia MAR uwzględnianych przez organ przy ustalaniu rodzaju i poziomu sankcji administracyjnych oraz w ocenie ich wpływu na wysokość nałożonej na Skarżącego kary pieniężnej.

Sąd nie dopatrzył się naruszenia w niniejszej sprawie ani przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), Sąd orzekł jak w sentencji.

Sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.).