Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1117/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2014-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 103 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 37 ust. 1 , art. 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 106
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ WSA Elżbieta Mazur-Selwa Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi A. S.A. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie samowolnej budowy budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Powiatowego Inspektora Budowalnego [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...]; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej A. S.A. kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi "A" Spółka Akcyjna, zwanej dalej "Spółką" jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej WINB z dnia [...] lipca 2014r., nr [...] wydana w przedmiocie umorzenia postepowania w sprawie samowolnej budowy budynku.

Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] września 2012r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postepowania administracyjne w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 6, 14 m x 6, 14 m z dobudowanym tarasem, przekrytego dachem dwuspadowym o konstrukcji drewnianej, pokrytym blachą trapezową, stanowiącego własność Jacht Klub "[...]" w S., usytuowanego na części dzierżawionej z działki nr 186 położonej w miejscowości P. (obr. ewid. S.) przez "[...]" w S., będącej własnością Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym przez "A" S.A., Oddział [...] w S.

Decyzja powyższa została uchylona w całości decyzją WINB z dnia [...] maja 2013r., nr [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Decyzją z dnia [...] października 2013r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie administracyjne w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 6, 14 m x 6, 14 m z dobudowanym tarasem i schodami, przekrytego dachem dwuspadowym pokrytym blachą trapezową, stanowiącego własność "[...]" w S., usytuowanego na części dzierżawionej z działki nr 186 położonej w miejscowości P. (obr. ewid. S.) przez "[...]" w S., będącej własnością Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym przez "A" S.A., Oddział [...] w S.

Organ I instancji ustalił, że wymieniony wyżej obiekt budowlany został wybudowany w latach 1978 – 1980, jest własnością "[...]" w S. i jest wykorzystywany do jego statutowej działalności. Ustalono, że obiekt ten jest wykorzystywany w okresie letnim do celów rekreacyjnych i brak jest dokumentów potwierdzających legalność jego budowy. Postępowanie dowodowe wykazało, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki wyłączające przymusową rozbiórkę, określone w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym z 1994r.", dlatego postępowanie jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu.

W odwołaniu od ww. decyzji Spółka zarzuciła, że decyzja została wydana niezgodnie z przepisami prawa, bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz może naruszać jej prawa materialne. Podniosła, że wątpliwości budzić może podstawa prawna skarżonej decyzji, a mianowicie umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. Podniosła, że teren, na którym usytuowany jest przedmiotowy budynek znajduje się na części działki nr 186, gdzie obowiązuje zakaz budowy obiektów budowlanych (teren oznaczony symbolem 1. WS), narusza zatem przepisy Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "Uzdrowisko [...]", zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] dnia [...] lipca 2008r. – zatem nie została wykluczona przesłanka wynikająca z punktu 1 art. 37 ust. 1 ww. ustawy. Organ, zdaniem Spółki, nie wykazał w sposób wyczerpujący czy prowadzone postępowanie administracyjne na tym etapie faktycznie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu zgodnie z art. 105 k.p.a. Przytaczając orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 marca 2012r., sygn. akt IV SA/Po 1011/11 wskazał, że w sytuacji braku podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki z art. 37 Prawa budowlanego z 1974r. oraz braku podstaw do nakazania wykonania robót w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 40, organ winien zakończyć postępowanie wydając w trybie art. 42 Prawa budowlanego z 1974r. decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, a nie decyzję o umorzeniu postepowania, jako bezprzedmiotowego. Pozwolenie na użytkowanie jest bowiem jednym z etapów legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, wydanie orzeczenia zgodnego z prawem w oparciu o zebrany dotychczas materiał dowodowy lub w braku takiej możliwości przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

WINB decyzją z dnia [...] lipca 2014r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył w całości postępowanie organu I instancji w sprawie w sprawie samowolnej budowy budynku o konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 6, 14 m x 6, 14 m z dobudowanym tarasem i schodami, przekrytego dachem dwuspadowym pokrytym blachą trapezową, stanowiącego własność "[...]" w S., usytuowanego na części dzierżawionej z działki nr 186 położonej w miejscowości P. (obr. ewid. S.) przez "[...]" w S., będącej własnością Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym przez "A" S.A., Oddział [...] w S.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że działając na podstawie art. 136 k.p.a. przeprowadził z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów i dowodów o dokumenty dotyczące planów zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym zlokalizowany jest obiekt stanowiący przedmiot postępowania, obowiązujące od 1979r. do chwili obecnej.

Ze względu na ustaloną datę powstania samowoli, poprzedzającą wejście w życie aktualnie obowiązującej ustawy, do usuwania jej skutków nie ma zastosowania art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, lecz przepisy dotychczasowe, a to ze względu na normę intertemporalną z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z roku 1994. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego sprawę legalności przedmiotowego budynku rozpatrywał właściwie, w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. Oznacza to konieczność rozważenia okoliczności, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy, a w przypadku nie zaistnienia przypadków tam przewidzianych, zastosowanie art. 40 tej ustawy, bądź umorzenie postępowania.

Przepis art. 37 ust. 1 ww. ustawy dopuszcza orzeczenie rozbiórki obiektu budowlanego lub ich części wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy wówczas, gdy zachodzi jedna z wymienionych w nim przesłanek: 1) znajduje się on na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego 16 grudnia 2013r., sygn. akt: II OPS 2/13 przepisami o planowaniu przestrzennym są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji z tym, że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki należy uwzględniać także przeznaczenia terenu, na którym powstał obiekt budowlany od daty jego budowy. Stosując się do wytycznych zawartych w ww. uchwale, organ dokonał analizy przeznaczenia terenu objętego postępowaniem w planach zagospodarowania terenu obowiązujących od daty powstania obiektu. W efekcie przeprowadzonej analizy ustalił, że do 1988r. nie obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego, a w planach zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w latach 1988 – 1994 lokalizacja obiektu nie naruszała ustaleń tych planów. W dacie orzekania w sprawie samowolnej budowy budynku drewnianego, stanowiącego własność "[...]" dla terenu, na którym zlokalizowany jest obiekt, obowiązuje Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego "Uzdrowisko [...]" Gminy [...], zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008r. opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...], z dnia [...] września 2008r. Przedmiotowy budynek znajduje się na terenie oznaczonym na rysunku tego planu symbolem 1. WS – tereny wód zbiornika S., gdzie obowiązuje zakaz zabudowy obiektów budowlanych, w tym tymczasowych zgodnie z przepisami odrębnymi, za wyjątkiem terenów oznaczonych na rysunku planu poziomymi szrafami, w których dopuszcza się zgodnie z przepisami odrębnymi realizację określonych obiektów budowlanych; przy czym budynek nie znajduje się na terenie oznaczonym poziomymi szrafami.

W świetle powyższego nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, uzasadniające wydanie nakazu rozbiórki z tego powodu, że na terenie, na którym znajduje się przedmiotowy obiektu budowlany wprowadzono po wielu latach zakaz zabudowy. Z akt sprawy wynika ponadto, że sporny obiekt budowlany został wybudowany w sposób prawidłowy, zgodnie ze sztuką budowlaną i nie stwarza zagrożeń dla życia i zdrowia ludzi. Nie narusza także przepisów techniczno – budowlanych. W związku z tym nie zachodzą również okoliczności wymienione w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r. ani też podstawy do wydania decyzji na podstawie art. 40 tej ustawy. Uwzględniając stanowisko wyrażone w cytowanej wyżej uchwale organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z samowolą budowlaną formalną w związku z czym postępowanie należało umorzyć.

"A" S.A. reprezentowana przez T.G. – zastępcę Dyrektora Oddziału "A" S.A. Oddział [...] w S. złożyła skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014r. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu podała, że nie zgadza się z rozstrzygnięciem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i wnosi o przeanalizowanie toku postępowań przeprowadzonych przez organy nadzoru budowlanego I i II instancji, Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Wniosła o wyjaśnienie, czy użytkowanie obiektu usytuowanego na terenie znajdującym się pod wodami powierzchniowymi (według ewidencji gruntów oznaczonych symbolem "WP"), nie będzie powodować zagrożenia niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otocznia, w świetle art. 37 ust. 1 pkt. 2 ustawy.

Skarżąca wyjaśniła, że zarządzeniem nr [...] z dnia [...].09.1971r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] ustaliło strefę przybrzeżną dla zbiornika wodnego na rzece S. w S., której granicę stanowi linia wywłaszczenia terenu wokół zbiornika dla potrzeb Elektrowni w obszarze której nie wolno składować żadnych substancji, które mogą szkodliwie zanieczyszczać wodę lub grunt, a wykonywanie obiektów i urządzeń związanych z odprowadzeniem ścieków i innych nieczystości jak też budowa plażowisk, kąpielisk, przystani, wszelkich obiektów nadbrzeżnych i urządzeń z nimi związanych wymaga pozwolenia wodnoprawnego. Grunty te zostały zatem wyłączone z innej działalności niż eksploatacja zbiornika dla potrzeb Elektrowni i stanowią strefę zabezpieczenia przed zagrożeniem ze strony aktywnego oddziaływania spiętrzonych wód zbiornika. Działka nr 186 w miejscowości P. znajduje się na obszarze wywłaszczenia terenu wokół zbiornika dla potrzeb Elektrowni, stanowiła i stanowi nadal część zbiornika wodnego oraz jest niezbędna i konieczna dla bezpiecznej i prawidłowej pracy zbiornika S.

Z treści uzasadnienia skarżonych decyzji nie wynika jednoznacznie, czy możliwe jest bezpieczne użytkowanie budynku znajdującego się na terenach stanowiących strefę zabezpieczenia przed zagrożeniem ze strony aktywnego oddziaływania spiętrzonych wód zbiornika.

Zdaniem Spółki przedmiotowy budynek położony jest na terenach nie przeznaczonych pod tego typu zabudowę, zatem jego usytuowanie narusza przepisy Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "Uzdrowisko [...]", zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy w [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2008r. Według ustaleń ww. planu, budynek położony jest na terenach oznaczonych symbolem "1 WS" tereny wód zbiornika S., a więc na terenie podatnym na zjawiska osuwiskowe i abrazyjne, gdzie występować mogą okresowe podtopienia, co poddaje w wątpliwość bezpieczne użytkowanie budynku tam usytuowanego. Przedmiotowy obiekt budowlany znajduje się ponadto na terenie nie oznaczonym poziomymi szrafami, na którym nie dopuszcza się realizacji określonych w § 6 ust. 1 pkt 3 planu obiektów budowlanych i urządzeń. W związku z tym stwierdzić należy, że obiekt będący przedmiotem skarżonej decyzji znajduje się na terenie, gdzie obowiązuje zakaz budowy obiektów budowlanych, naruszając tym samym zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Powyższe wskazuje, że nie została wykluczona przesłanka wynikająca z art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r.

Ponadto zaskarżona decyzja stanowić będzie podstawę do użytkowania samowolnie wybudowanego obiektu usytuowanego na terenie stanowiącym grunty pod wodami powierzchniowymi. Opisana wyżej sytuacja doprowadzić może również do zmian i przekwalifikowania w użytkach gruntowych i klasyfikacjach bonitacyjnych części działki nr 186 w miejscowości P., co z kolei spowoduje niekorzystne dla "A" S.A. skutki ekonomiczne - związane z podniesieniem opłacanego podatku od nieruchomości oraz skutki gospodarcze - związane ze zmianą klasyfikacji gruntów i zmianą gospodarowania wodami, jak również obniżenie granicy przybrzeżnej zbiornika wodnego S.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014r., poz. 1647). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej P.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a Sąd oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia.

Badanie legalności obejmuje kontrolę prawidłowości zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego i ich wykładni, jak również przeprowadzonego postępowania administracyjnego.

W ramach kontroli legalności zaskarżonego aktu Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Tak przeprowadzona kontrola wykazała, że skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu były decyzje o umorzeniu postępowania dotyczącego samowolnej budowy obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 6, 14 m x 6, 14 m z dobudowanym tarasem i schodami, przekrytego dachem dwuspadowym pokrytym blachą trapezową, będącego we władaniu "[...]" w S., usytuowanego na dzierżawionej części działki nr 186, położonej w miejscowości P. (obr. ewid. S.), będącej własnością Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym "A" S.A., Oddział [...] w S.

Powyższych ustaleń faktycznych dotyczących budowy i lokalizacji przedmiotowego obiektu dokonano z zachowaniem przepisów postępowania administracyjnego i znajdują one odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Mogą zatem stanowić podstawę wyrokowania.

Poza sporem pozostaje, że samowolnie wybudowany na działce nr ewid. 186 obiekt budowlany został wzniesiony przed dniem 1 stycznia 1995r. Ustalenie tej okoliczności jest kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ decyduje o tym, w oparciu o jaki stan prawny należy prowadzić postępowanie w sprawie legalizacji popełnionej samowoli budowlanej, która nie jest sporna. Po myśli bowiem art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r., przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. 1 stycznia 1995r.) lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe - przepisy Prawa budowlanego z 1974r. Zgodnie z ust. 1 art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zatem mając na uwadze bezsporny fakt wybudowania będącego przedmiotem niniejszego postępowania obiektu budowlanego w warunkach samowoli budowanej oraz brzmienie przytoczonych wyżej regulacji w pierwszej kolejności przyznać należy, że postępowanie legalizacyjne było prowadzone we właściwym trybie, pod kątem spełnienia przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r.

Uwzględnienie stanowiska wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. II OPS 2/13, prowadzi do wniosku, że przez przepisy o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r., rozumieć należy przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki, należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy.

Organy orzekające w sprawie zasadnie zatem poddały ocenie przedmiotowy obiekt pod kątem zgodności z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008r. nr [...]. Jednak niewłaściwa wykładnia przepisów planu, skutkująca błędną subsumpcją ustalonego stanu faktycznego skutkować musi wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji organów I i II instancji.

Analizując przepisy miejscowego planu z 2008r. organ I instancji przyjął, że przepisy rozdziału II (ustalenia w zakresie ochrony środowiska i kształtowania ładu przestrzennego) dopuszczają jako tymczasowe – dotychczasowe użytkowanie terenu i obiektu budowlanego stanowiącego własność stowarzyszenia "[...]", wybudowanego przed wejściem w życie miejscowego planu z 2008r. W dalszej części organ wyjaśnił, że obiekt budowlany objęty postępowaniem służy do chwili obecnej do przechowywania sprzętu ratowniczego oraz magazynowania osprzętu typu maszty i żagle. Zatem nie można stwierdzić, że przedmiotowy obiekt nie jest związany z zagospodarowaniem brzegów jeziora dla potrzeb sportu i rekreacji, a wody zbiornika nie są wykorzystywane dla celów rekreacyjnych. Taka wykładnia zapisów planu jest błędna. Skoro nawet dopuszczalne jest dotychczasowe użytkowanie terenów i obiektów budowlanych to zgodnie z zapisem zawartym w rozdziale II miejscowego planu z 2008r. ma ono charakter tymczasowy i nie uzasadnia tezy o dopuszczalności legalizacji obiektów budowlanych wybudowanych w warunkach samowoli budowlanej. Ponadto tymczasowe użytkowanie terenów i obiektów budowlanych dopuszczalne jest do czasu ich zagospodarowania zgodnie z przeznaczeniem ustalonym w miejscowym planie z 2008r. Fakt wykorzystania spornego terenu zgodnie z przeznaczeniem przewidzianym planie (dla celów rekreacyjnych) nie wpływa na ocenę legalności obiektów budowlanych przez pryzmat regulacji zawartej w art. 37 § 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r., a zatem także pod kątem zgodności z planem z 2008r., który na terenie oznaczonym symbolem 1.WS i nie oznaczonym szraf – pasami przewiduje zakaz budowy jakichkolwiek obiektów budowlanych.

Wykładnia planu dokonana przez organ I instancji nie spotkała się ani z opozycyjnym stanowiskiem organu II instancji ani też z aprobatą tegoż organu. Organ przytoczył zapisy ogólne planu dotyczące zasad zagospodarowania terenu oznaczonego symbolem 1. WS i stwierdził, że na terenie lokalizacji spornego obiektu budowlanego obowiązuje zakaz budowy obiektów budowlanych, w tym tymczasowych. Następnie, dokonawszy wcześniej analizy przeznaczenia terenu spornej działki w poprzednio obowiązujących miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, organ przyjął, że brak jest podstaw do orzeczenia nakazu przymusowej rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r. Konkluzja ta, wyznaczająca zresztą treść podjętego przez organ II instancji rozstrzygnięcia, nie jest trafna. Organ nie wyjaśnił bowiem, skąd taki wniosek wywodzi i czy popiera w tym zakresie stanowisko organu I instancji czy też je kwestionuje, ale mimo to uznaje, że brak jest podstaw do zastosowania art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. w przedmiotowej sprawie. Niewyjaśnienie tej kwestii świadczy o niedostatecznym wyjaśnieniu przez organy wszystkich okoliczności sprawy, czym naruszono przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a.

Niezależnie od powyższego nawet jeśli wynikiem dokonanej wykładni przepisów planu z 2008r. byłby wniosek, że brak jest podstaw do orzeczenia rozbiórki spornego obiektu budowlanego na podstawie art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. mimo, że został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, to brak jest przesłanek do zakończenia postępowania orzeczeniem umarzającym postępowanie na zasadzie art. 105 k.p.a. Powołany przepis stanowi bowiem, że organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego zachodzi wówczas, gdy brak jest sprawy administracyjnej (przedmiotu postępowania), którą można rozstrzygnąć co do istoty w drodze decyzji, w tym gdy brak jest jednego z elementów materialnego stosunku prawnego (podmiotowego lub przedmiotowego), które składają się na pojęcie sprawy w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a. (por. A. Wróbel, M. Jaśkowska, z Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex 2014, komentarz do art. 105). Okoliczności takie w ocenie Sądu nie wystąpiły w kontrolowanej sprawie, a zatem także z tego powodu kontrolowane decyzje okazały się wadliwe. Poddanie procedurze legalizacyjnej określonej w art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. obiektu powstałego bez wymaganego pozwolenia na budowę i stwierdzenie, że brak jest przesłanek do orzeczenia nakazu rozbiórki, ponieważ obiekt budowlany nie narusza postanowień planu miejscowego oraz nie stwarza zagrożenia, i brak jest jednocześnie podstaw do nakazania określonych robót dostosowawczych na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r., nie prowadzi do bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania. Rozstrzygnięcie umarzające postępowanie nie załatwia sprawy administracyjnej w sprawie oceny legalności obiektu, a skutek taki można uzyskać jedynie poprzez wydanie merytorycznej decyzji w trybie art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. o pozwoleniu na użytkowanie. Decyzja taka stanowi bowiem formę legalizacji popełnionej samowoli w sytuacji, gdy obiekt spełnia wszystkie wymogi prawa, a jednocześnie jest stwierdzeniem zdatności obiektu do dalszego jego użytkowania. (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r. sygn. II OSK 1923/10, z dnia 29 października 2010 r. sygn. II OSK 1622/09; wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 marca 2014 r. sygn. VII SA/Wa 2361/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z podanych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 P.p.s.a., orzeczono jak w punkcie I wyroku. Z uwagi na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia nie orzekano o klauzuli ochrony tymczasowej, jako że zaskarżona decyzja nie posiadała przymiotu wykonalności. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 200 i 205 P.p.s.a.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organy uwzględnią stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym uzasadnieniu. Będą w szczególności miały na względzie dokonaną wykładnię przepisów planu miejscowego z 2008r., jak również przepisów dotyczących bezprzedmiotowości postępowania oraz sposobu zakończenia postępowania legalizacyjnego prowadzonego w trybie art. 37 Prawa budowlanego z 1974r. Uwzględniając natomiast stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. II OPS 2/13, ustalą jednoznacznie czy w świetle przepisów planu miejscowego z 2008r. dopuszcza się możliwość realizacji tego typu obiektów budowlanych, odpowiadających spornemu obiektowi na terenie, na którym jest posadowiony. Dokonają także analizy przesłanek orzeczenia ewentualnej rozbiórki spornego obiektu budowlanego w świetle art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r.