Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1686/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 7 lutego 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia del. NSA Jerzy Solarski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2018 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 1863/16 w sprawie ze skargi K. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] lipca 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 maja 2017 r. sygn. II SA/Wa 1863/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA") oddalił skargę K. D. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB") z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia.

W uzasadnieniu przedstawiono następującą argumentację faktyczną i prawną:

postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. GINB, po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącego, utrzymał w mocy postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "WINB") z dnia [...] maja 2016 r., wydane na podstawie art. 157 § 1, art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, zwana dalej K.p.a.), o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: "PINB") z dnia [...] października 2015 r., uznającego za nieuzasadniony zgłoszony przez Skarżącego zarzut dotyczący naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej dotyczącej obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji PINB z dnia [...] marca 2009 r., znak: [...]. Decyzją tą PINB nakazał Skarżącemu rozbiórkę 6 okien dachowych wraz z ułożeniem dachówki w otworach po oknach w istniejącej połaci dachu budynku handlowo-mieszkalnego, w terminie do dnia 29 maja 2009 r. Decyzją z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], WINB stwierdził nieważność powyższej decyzji PINB. Następnie, GINB decyzją z dnia [...] października 2011 r., uchylił decyzję WINB z dnia [...] września 2011 r. w części dotyczącej rozbiórki 4 okien usytuowanych w dachu budynku i w tym zakresie odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] marca 2009 r.; w pozostałej części, tj. dotyczącej 2 okien usytuowanych w budynku oraz w części dotyczącej wyznaczenia terminu wykonania robót, utrzymał w mocy decyzję. Wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2012 r. sygn. VII SA/Wa 2688/11, WSA skargę Skarżącego oddalił. Następnie NSA, wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2015 r. sygn. II OSK 2702/12, oddalił skargę kasacyjną Skarżącego.

W związku z niewykonaniem prawomocnie nałożonego obowiązku, PINB w dniu [...] sierpnia 2015 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...]. J. K., jako pełnomocnik Skarżącego, w dniu 1 września 2015 r. wniósł zarzut w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. Pismem z dnia 15 września 2015 r. PINB wezwał Skarżącego do pisemnego wyjaśnienia, czy ustanowił pełnomocnika we wszczętej egzekucji administracyjnej, a jeśli tak, to wezwał o przedłożenie pełnomocnictwa pod rygorem przyjęcia, że Skarżący nie ustanowił pełnomocnika. Na pismo to Skarżący nie udzielił odpowiedzi. W tym stanie sprawy PINB postanowieniem z dnia [...] października 2015 r., po rozpatrzeniu zarzutu Skarżącego z dnia 1 września 2015 r, działającego przez J. K., uznał zarzut za nieuzasadniony.

Skarżący reprezentowany przez J. K., we wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] października 2015 r. wskazał, że PINB mimo istnienia nieuzupełnionego braku formalnego (braku pełnomocnictwa dla J. K.) podjął działania w sprawie i rozpoznał zarzut wniesiony w piśmie z dnia 1 września 2015 r. Działania pełnomocnika bez umocowania powodują nieważność czynności (postanowienie jest dotknięte wadą nieważności). WINB postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia PINB z dnia [...] października 2015 r. i wskazał, że pełnomocnictwo z dnia 9 marca 2016 r. upoważniające J. K. do reprezentowania Skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym zostało złożone do organu odwoławczego. Brak pełnomocnictwa został więc konwalidowany.

GINB rozpoznając sprawę stwierdził, że w aktach PINB dotyczących budynku handlowo-mieszkalnego, znajduje się pełnomocnictwo ogólne sporządzone w dniu 17 grudnia 2007 r., umocowujące J. K. do działania m.in. w imieniu Skarżącego przed organami administracji publicznej, w szczególności w sprawach z zakresu planowania przestrzennego i budownictwa (...). W pełnomocnictwie znajduje się również adnotacja, że pełnomocnictwo upoważnia J. K. do występowania w sprawie robót budowlanych w przedmiotowym budynku handlowo-mieszkalnym. W związku z faktem, że Skarżący udzielił J. K. pełnomocnictwa ogólnego upoważniającego do prowadzenia w jego imieniu wszelkich spraw, (a więc nie wyłączając prowadzonego postępowania egzekucyjnego w celu wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] marca 2009 r.), które organ posiadał w aktach sprawy należało uznać, że zarzut wniesiony pismem z dnia 1 września 2015 r., PINB nie naruszył rażąco przepisów procedury administracyjnej, a zatem postanowienie z dnia [...] maja 2016 r., odpowiada prawu.

W skardze na postanowienie GINB podniesiono, że w pełnomocnictwie z dnia 17 grudnia 2007 r. (sprzed 9 laty) o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma ani słowa. W sprawie reprezentujący Skarżącego pełnomocnik nie złożył pełnomocnictwa w postępowaniu egzekucyjnym przed datą doręczenia Skarżącemu postanowienia z dnia [...] października 2015 r. GINB nie dostrzegł odrębności postępowania egzekucyjnego i administracyjnego, a pełnomocnictwo udzielone w jednym postępowaniu nie wywołuje skutku w każdym postępowaniu prowadzonym z udziałem strony nawet w sytuacji, gdy zachodzi tożsamość podmiotowa po stronie organu właściwego do prowadzenia sprawy. W postępowaniu egzekucyjnym nie jest zatem wystarczające złożenie pełnomocnictwa do akt toczącej się wcześniej innej sprawy administracyjnej.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA oddalił skargę podkreślając, że postępowanie o stwierdzenie nieważności ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy co do istoty w postępowaniu odwoławczym. Organ administracyjny prowadzący postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (postanowienia) jest zobligowany do zbadania, czy z materiału dowodowego wynika, że doszło do rażącego naruszenia prawa i na czym ono polegało (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). WSA przyznał rację Skarżącemu, że co do zasady, zważywszy na odrębność postępowania egzekucyjnego i postępowania administracyjnego należy uznać, że pełnomocnictwo udzielone w jednym postępowaniu nie wywołuje skutku w każdym postępowaniu prowadzonym z udziałem strony, nawet w sytuacji, gdy zachodzi tożsamość podmiotowa po stronie organu właściwego do prowadzenia sprawy. W postępowaniu egzekucyjnym nie jest zatem wystarczające złożenie pełnomocnictwa do akt toczącej się wcześniej innej sprawy administracyjnej. Skoro sprawa egzekucyjna jest sprawą odrębną, to nie można domniemywać kontynuacji istniejącego pełnomocnictwa. Jednakże powyższe rozważania miałyby zasadniczy wpływ na wynik sprawy, gdyby sprawa rozpatrywana była w trybie zwykłym, a nie w trybie stwierdzenia nieważności. Nie każde naruszenie prawa będące podstawą wyeliminowania rozstrzygnięcia w trybie zwykłym jest podstawą do wyeliminowania rozstrzygnięcia w trybie nadzwyczajnym. W aktach administracyjnych znajduje się pełnomocnictwo ogólne sporządzone w dniu 17 grudnia 2007 r., umocowujące J. K. do działania m.in. w imieniu Skarżącego przed organami administracji publicznej, w szczególności w sprawach z zakresu planowania przestrzennego i budownictwa (... ), w tym do występowania w sprawie robót budowlanych w budynku handlowo-mieszkalnym, którego dotyczy postepowanie egzekucyjne. Uprawnione było zatem przyjęcie przez GINB, że J. K. mógł być w imieniu Skarżącego inicjatorem postępowania zakończonego postanowieniem PINB z dnia [...] października 2015 r. J. K. został niewątpliwie umocowany do działania przed organami administracji publicznej. Jeżeli strony w pełnomocnictwie nie określiły szczególnych uprawnień pełnomocnika, to pełnomocnictwo to obejmuje z samego prawa umocowanie do wszystkich czynności. Skierowanie postanowienia PINB z dnia [...] października 2015 r. wyłącznie do Skarżącego nie stanowi rażącego naruszenia art. 32 K.p.a. Natomiast pominięcie przez organ administracji pełnomocnika strony jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym i uzasadnia wznowienie postępowania na zasadzie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a

W skardze kasacyjnej Skarżący zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego w kwocie 440 zł. Wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a.) zarzucił naruszenie:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9, 77 § 1, 80 K.p.a. polegające w istocie na błędnym ustaleniu stanu faktycznego, co niewątpliwie nie tylko mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ale w istocie taki wpływ miało;

2. art. 141 § 4 i art. 134 § 1 P.p.s.a., polegające na dokonaniu błędnej oceny stanu faktycznego i nie wyjaśnieniu wszystkich aspektów sprawy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a traktowanym jak przepis prawa materialnego przez jego niezastosowanie, tj. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. WSA powinien wydać orzeczenie nie w oparciu o art. 151 P.p.s.a., tylko w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.;

4. na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a. traktowanych jak przepisy prawa materialnego przez ich niezastosowanie tj. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Uzasadniając kolejno zarzuty wskazano, że WSA wadliwie ustalił, jakoby J. K. został umocowany do działania przez Skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym, podczas gdy w ogóle nie był on umocowany do działania. Ocena WSA, że pełnomocnictwo z dnia 17.12.2007 r. uprawniało J. K. do działania w postępowaniu egzekucyjnym, jest oceną całkowicie błędną. PINB tytuł wykonawczy z dnia [...].08.2015 r. przesłał bezpośrednio do zobowiązanego, tj. Skarżącego. Jednak nie przełożyło się to na dalsze prawidłowe działanie. PINB powinien, na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wezwać J. K. do usunięcia braku pełnomocnictwa, zamiast wezwania z dnia 15 września 2015 r., które było wadliwe z powodu niewłaściwej podstawy prawnej, wadliwego rygoru oraz zostało skierowane do Skarżącego zamiast do J. K. Wobec tego wydanie postanowienia z dnia [...] października 2015 r. nastąpiło bez wniosku Skarżącego, co rażąco narusza zasadę skargowości i stanowi kwalifikowaną wadę prawną. W odniesieniu do art. 141 § 4 P.p.s.a. naprowadzono, że przepis ten stanowi na gruncie P.p.s.a. odzwierciedlenie wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady budowania zaufania do organów państwa. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. WSA badając przedmiotową sprawę w ogóle nie odniósł się do treści samego orzeczenia, nie zbadał wszystkich przesłanek stwierdzenia nieważności przedmiotowego postanowienia. Gdyby WSA przedstawił w uzasadnieniu wyroku rzetelnie stan sprawy, tj. zgodnie ze stanem faktycznym i odniósł się w sposób wnikliwy do zarzutu braku umocowania pełnomocnika w postępowaniu egzekucyjnym oraz zbadał zaskarżone postanowienie w aspekcie wszystkich przesłanek nieważności, skarga zostałaby uwzględniona. Przedstawiając z kolei istotę postępowania nieważnościowego wskazano, że organ wydając postanowienie bez podania strony rażąco naruszył prawo. Takie działanie niewątpliwie stanowi kwalifikowaną wadę prawną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Co prawda WSA potwierdził, że działanie pełnomocnika bez umocowania powoduje nieważność czynności (postanowienie jest dotknięte wadą nieważności), ale jednocześnie uznał, że ta okoliczność miałaby wpływ na rozstrzygnięcie, gdyby sprawa była rozpatrywana w trybie zwykłym, a nie nadzwyczajnym. Ponadto WSA nie wziął pod uwagę kwalifikowanej wady, świadczącej o rażącym naruszenia prawa, tkwiącej w samym postanowieniu. Wadą tą jest oczywista sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem a uzasadnieniem. Skoro PINB w uzasadnieniu postanowienia zajął jednoznaczne stanowisko, że "Skarżący nie ustanowił pełnomocnika w prowadzonej egzekucji administracyjnej", to tym samym nie powinien orzekać merytorycznie w sprawie. Co do zarzutu ostatniego naprowadzono, że skoro WSA uznał, że istnieje podstawa do wznowienia postępowania, to nie powinien oddalać skargi (art. 151 P.p.s.a.), tylko ją uwzględnić (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.). Sąd powinien uchylić orzeczenie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Za takim rozstrzygnięciem przemawia fakt, iż celem (ratio legis) przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. jest przede wszystkim ochrona praworządności, ochrona obiektywnego porządku prawnego, a także ochrona interesu strony pominiętej. A zatem, mając na uwadze przepis art. 135 P.p.s.a. WSA winien uchylić wszystkie wydane w przedmiotowej sprawie orzeczenia uznając je za wadliwe (GINB i WWINB oraz PINB).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył , co następuje:

skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do przepisu art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania przewidziane przepisem art. 183 § 2 P.p.s.a., wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny podstaw powołanych w skardze kasacyjnej.

Przy zarzutach mających oparcie w obu podstawach kasacyjnych przewidzianych przepisem art. 174 P.p.s.a., pierwszeństwo w ocenie mają zarzuty wskazujące na naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt.2 P.p.s.a.). W ramach tej podstawy kasacyjnej wskazano na art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a., który powiązano z art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. zaś naruszenie tych przepisów ma polegać na błędnym ustaleniu stanu faktycznego. Błąd ten, zdaniem skargi kasacyjnej miał polegać na tym, że WSA wadliwie ustalił, że J. K. został umocowany do działania przez Skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym, podczas gdy w ogóle nie był umocowany do działania w postępowania egzekucyjnym. Zarzucono również, że ocena, jakoby pełnomocnictwo z dnia 17 grudnia 2007 r. uprawniało J. K. do działania w postępowaniu egzekucyjnym, jest oceną całkowicie błędną.

Przestawiając stan faktyczny przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia WSA stwierdził, że zarzut w imieniu Skarżącego w sprawie prowadzonej egzekucji wniesiony został w piśmie z dnia 1 września 2015 r. przez J. K., bez stosownego pełnomocnictwa. Brak ten (pełnomocnictwa) PINB starał się usunąć poprzez wezwanie Skarżącego do przedłożenia pełnomocnictwa dla J. K.; pełnomocnictwo nie zostało organowi przez Skarżącego doręczone. Mimo tej nieprawidłowości (braku pełnomocnictwa upoważniającego do występowania w nowym, egzekucyjnym postępowaniu), PINB rozpoznał wniesiony zarzut postanowieniem z dnia [...] października 2015 r., doręczając postanowienie wyłącznie Skarżącemu. Wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy tego postanowienia.

Procedując w taki nieprawidłowy sposób, opisany analogicznie w skardze kasacyjnej, WSA w żadnym miejscu jednak nie stwierdził, że J. K. został umocowany do działania przez Skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym. WSA nie zawarł również oceny, że pełnomocnictwo udzielone przez Skarżącego J. K., datowane na dzień 17 grudnia 2007 r., uprawniało do działania w postępowaniu egzekucyjnym. Wręcz przeciwnie, WSA podzielił pogląd orzecznictwa przywołany przez GINB, że pełnomocnik powinien składać pełnomocnictwo do każdej sprawy oddzielnie podkreślając, że z obowiązku tego nie zwalnia nawet sytuacja, gdy ten sam organ prowadzi kilka spraw tej samej strony. W podsumowaniu tej części rozważań WSA naprowadził, że "W postępowaniu egzekucyjnym nie jest zatem wystarczające złożenie pełnomocnictwa do akt toczącej się wcześniej innej sprawy administracyjnej. Skoro sprawa egzekucyjna jest sprawą odrębną, to nie można domniemywać kontynuacji istniejącego pełnomocnictwa" (vide: str. 8 uzasadnienia wyroku).

Tak zrekonstruowany stan faktyczny wraz z przytoczonym in extenso fragmentem uzasadnienia przeczy postawionemu zarzutowi, jakoby WSA z naruszeniem przepisów postępowania ustalił stan faktyczny. Prowadzi to do wniosku, że opisany w punkcie 1. zarzut naruszenia przepisów postępowania jest nieusprawiedliwiony.

W ramach tej samej podstawy kasacyjnej wskazano na art. 141 § 4 i art. 134 § 1 P.p.s.a., a naruszenie tych przepisów miało polegać na dokonaniu błędnej oceny stanu faktycznego i niewyjaśnieniu wszystkich aspektów sprawy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zagadnienie, "czy art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, służącą do kwestionowania ustaleń faktycznych przyjętych przez wojewódzki sąd administracyjny" było przedmiotem wniosku Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego o podjęcie na podstawie art. 15 § 1 i art. 264 § 2 P.p.s.a. uchwały wyjaśniającej.

Stosownie do uchwały NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. II FPS 8/09 (ONSAiWSA 2010/3/39), przepis art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że przez "stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a., należy rozumieć nie tylko zwięzłe (krótkie, lakoniczne) przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji, ale także, jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem. Ocena prawna ustaleń faktycznych z punktu widzenia ich zgodności z właściwymi przepisami postępowania administracyjnego dokonywana jest już w ramach wyjaśniania podstawy prawnej rozstrzygnięcia". Wskazano też, że "podstawa prawna rozstrzygnięcia (wyroku) obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawnych oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania". W uzasadnieniu uchwały zawarto konkluzję, że "wskazane powyżej okoliczności uzasadniają tezę, że art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Inna jest natomiast sytuacja, jeżeli uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia wskazuje, jaki stan faktyczny sprawy został przez sąd przyjęty i dlaczego. Wówczas przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. nie może stanowić wystarczającej podstawy kasacyjnej. Bez odniesienia się bowiem do treści np. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w powiązaniu z odpowiednimi przepisami postępowania administracyjnego nie jest możliwe skuteczne zakwestionowanie stanowiska sądu pierwszej instancji, który formalnie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku, ale w ocenie strony przyjęte ustalenia są merytorycznie błędne".

W rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., którym skarga kasacyjna starała się podważyć ustalenia co do stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, okazał się nieusprawiedliwiony. W konsekwencji, nie może odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a., skoro zarzut ten odnosi się również do dokonanej oceny stanu faktycznego.

Nieusprawiedliwiony jest również zarzut w części, w której wskazuje się na naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a. przez brak odniesienia się przez WSA do postanowienia z dnia [...] października 2015 r., którym PINB uznał zarzut w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadniony.

Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Z unormowania tego wynika, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze. Natomiast granice sprawy wyznacza przede wszystkim, jak ma to miejsce w tym przypadku, wniosek inicjujący postępowanie (o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] października 2015 r.) oraz treść zaskarżonego aktu (postanowienie GINB utrzymujące w mocy postanowienie WINB o odmowie stwierdzenia nieważności tego postanowienia). Oznacza to, że o naruszeniu przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. nie można mówić, bowiem WSA nie wykroczył poza granice sprawy, jak również nie zignorował uchybień popełnionych w postępowaniu administracyjnym, bo uchybień takich nie było.

Jako naruszenia prawa materialnego skarga kasacyjna wskazując na art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a podnosi niezastosowanie tych przepisów. Naprowadza, że WSA powinien wydać orzeczenie nie w oparciu o art. 151 P.p.s.a., tylko w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

Rozważania ogólne dotyczące "rażącego naruszenia prawa" zostały wyczerpująco przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku i skarga kasacyjna ich nie podważa. Naczelny Sąd Administracyjny rozważania te w zupełności podziela jak również stanowisko, że w rozpoznawanej sprawie uchybienia, jakich dopuścił się PINB procedując w sprawie wniesionego pismem z dnia z dnia 1 września 2015 r. przez J. K., działającego bez stosownego pełnomocnictwa zarzutu, stanowią jedynie "zwykłe" naruszenie prawa.

Uchybienia przepisom postępowania, jakich dopuścił się organ, nie mają cech "rażącego naruszenia prawa", w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. co najmniej z dwóch powodów: po pierwsze, skoro tytuł wykonawczy prawidłowo doręczony został wyłącznie Skarżącemu, jako zobowiązanemu do wykonania obowiązku, to o terminie wniesienia zarzutu J. K. mógł się dowiedzieć wyłącznie od Skarżącego; zatem tylko od Skarżącego mógł dowiedzieć się o przysługujących środkach zaskarżenia. Po drugie, zarzut wniesiony pismem z dnia 1 września 2015 r. miał na celu ochronę zobowiązanego przed egzekucją a więc inicjował postępowanie mogące przynieść jedynie skutki korzystne dla Skarżącego. Takie działanie przy jednoczesnym stwierdzeniu, że postanowienie z dnia [...] października 2015 r. doręczono Skarżącemu, w żadnym wypadku nie może być ocenione w kategoriach "rażącego naruszenia prawa".

Ostatni zarzut dotyczy naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a. przez ich niezastosowanie z argumentacją, że skoro WSA uznał, że istnieje podstawa do wznowienia postępowania, to nie powinien oddalać skargi (art. 151 P.p.s.a.), tylko ją uwzględnić (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.).

W realiach sprawy Skarżący kasacyjnie nie może skutecznie domagać się uchylenia zaskarżonego wyroku powołując się na okoliczność pozbawienia udziału w postępowaniu zainicjowanym wniesieniem zarzutu, a więc wobec zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Jest tak dlatego, ponieważ Skarżący wiedział o postępowaniu egzekucyjnym: organ egzekucyjny doręczył tytuł wykonawczy Skarżącemu, następnie, po wniesieniu zarzutu, korespondował ze Skarżącym w celu uzyskania pełnomocnictwa i wreszcie, postanowienie z dnia [...] października 2015 r. doręczył Skarżącemu. Oznacza to, że Skarżący miał wiedzę o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym i tym samym miał możliwość (co wymaga podkreślenia - z zachowaniem terminu) zainicjowania postępowania wznowieniowego, a skoro tego nie uczynił, nie może w postępowaniu sądowym powoływać się na tę przesłankę ze skutkiem przewidzianym w art. 145 § 1 pkt 1 lit.b P.p.s.a. Tym samym zarzut naruszenia powyższych przepisów jest nieusprawiedliwiony.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił, na podstawie art. 184 P.p.s.a.