Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1105/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 5 ust. 1, ust. 2a
journal: Dz.U. 2019 poz 2407
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
article: art.7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2021r., numer [...], wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 5 ust. 2a, art. 13a ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm.), Prezydent Miasta S. odmówił D. W. przyznania świadczenia wychowawczego na synów P. W. oraz P. W., w kwotach po [...] zł, na okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2021 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że nie zostały spełnione warunki do przyznania świadczenia wychowawczego w kwocie [...]zł miesięcznie. Powołując się na art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, wskazał, że gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego. Organ dodał, że zgodnie z orzeczeniem sądu z dnia [...] lipca 2019 r. sygn. akt [...] [...], dzieci pozostają pod opieką naprzemienną obojga rodziców, dlatego zgodnie z art. 13a ust. 1 i 2, informacją – przyznano świadczenie na dzieci w kwocie [...]zł, zaś odmówiono przyznania pozostałej części świadczenia w kwocie [...]zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji D. W. wniósł o jej uchylenie w części dotyczącej syna P. W..

Skarżący podniósł, że syn P. W. od października 2019 r. jest wyłącznie pod jego opieką, wychowuje on syna i faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Syn mieszka i jest zameldowany razem z nim, jako ojciec ponosi on całkowite koszty utrzymania syna.

W ocenie strony, organ dopuścił się wielu nieprawidłowości. Przede wszystkim nie wziął pod uwagę oświadczeń rodziców dotyczących opieki nad P. W., które były składane przed organami. Zarówno on jak i M. W. (mama P. W.) składali oświadczenia – na żądanie organu, że syn od października jest pod wyłączną opieką ojca. Zdaniem skarżącego, organ błędnie interpretuje postanowienie Sądu Rejonowego S. [...] z dnia [...] lipca 2019 r., sygn. akt [...] [...] sugerując, że sąd "jakoby usankcjonował opiekę naprzemienną, jako docelowe rozwiązanie". Jest to błędna interpretacja ponieważ sprawa o wskazanej wyżej sygnaturze akt nie jest zakończona i nie ma postanowienia Sądu w sprawie opieki nad dziećmi. Postępowanie w tej sprawie nadal trwa, a postanowienie z dnia [...] lipca 2019 r. oddala jedynie wnioski obojga rodziców o zabezpieczenie miejsca pobytu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz art 4 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2a w zw. z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci uchyliło zaskarżoną decyzję w całości (pkt 1) oraz:

- odmówiło świadczenia wychowawczego na dziecko – P. W., w kwocie [...]zł, na okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. (pkt 2),

- przyznało D. W. świadczenie wychowawcze na dziecko – P. W., w kwocie [...]zł, na okres od 1 czerwca 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. (pkt 3),

- odmówiło świadczenia wychowawczego na dziecko – P. W., w kwocie [...]zł na okres od 1 czerwca 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. (pkt 4),

- przyznało D. W. świadczenie wychowawcze na dziecko - P. W. w kwocie [...]zł miesięcznie na okres od 1 lipca 2021 r. do 31 maja 2022 r. (pkt 5 decyzji).

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Kolegium powołując się na art. 22 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, wskazało, że w przypadku gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka lub opiekuna faktycznego dziecka drugi rodzic, opiekun prawny dziecka lub opiekun faktyczny dziecka złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, organ właściwy ustala kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem.

Organ podkreślił, że w analizowanej sprawie stan prawny uległ zmianie już po wydaniu zaskarżonej decyzji.

Dodał, że w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] lutego 2019 r. Sąd Rejonowy [...] w S. w sprawie o sygn. akt [...] [...] wskazał, iż oddalenie wniosków o uregulowanie, na czas trwania postępowania władzy rodzicielskiej poprzez powierzenie jej rodzicom w systemie naprzemiennie sprawowanej opieki nie byłoby zasadne, bowiem taki system już występuje i nie jest konieczne jego sankcjonowanie.

Zdaniem Kolegium, z tego względu, każdemu z rodziców przyznawane było na każde z dzieci świadczenie wychowawcze w wysokości połowy tego świadczenia (po [...] zł dla każdego rodzica na każde z dzieci).

Sytuacja ta uległa jednak zmianie i postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. Sąd Rejonowy S. - [...] w S., sygn. akt VIII Nsm [...], ustalił miejsce pobytu małoletniego P. W., na czas trwania postępowania, przy ojcu D. W., oraz ustalił miejsce pobytu małoletniego P. W., na czas trwania postępowania, w ten sposób, że strony będą sprawowały pieczę nad małoletnim naprzemiennie co dwa tygodnie. Zmiana stanu faktycznego w toku trwania sprawy, choć już po wydaniu decyzji przez organ I instancji, obliguje Kolegium do wydania w sprawie rozstrzygnięcia opartego na stanie faktycznym istniejącym w dniu wydania decyzji przez organ odwoławczy.

W analizowanej sprawie, postanowienie zostało wydane i ogłoszone [...] czerwca 2021 r. Zgodnie z art. 578 § 1 k.p.c., postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania.

Zdaniem Kolegium, w analizowanej sprawie, przy przyjęciu, że syna stron P. W. oddano pod opiekę ojca w dniu [...] czerwca 2021 r., to zgodnie z postanowieniem Sądu, opieka naprzemienna w stosunku do tego dziecka nie obowiązywała przez 13 dni czerwca 2021 r. Z tego względu, za pierwsze 17 dni czerwca skarżącemu winna być naliczona kwota [...]za każdy dzień, zaś od 17 czerwca 2021 r. kwota [...]zł za każdy dzień. Skarżącemu powinna zatem zostać wypłacona za czerwiec 2021 r. kwota [...]zł (17 x 8,33 +13 x [...] zł = [...] zł + [...] zł). Za kolejne miesiące powinna zostać wypłacona pełna kwota, o ile postanowienie, stanowiące de facto podstawę dla niniejszej decyzji, nie zostanie uchylone lub zmienione. Z tego powodu, skarżącemu w niniejszej decyzji, przyznano jedynie kwotę [...]zł, pozostałe [...] zł zostało bowiem skarżącemu przyznane informacją z dnia 21 maja 2021 r.

Powyższa decyzja została zaskarżona przez D. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżący zarzucił jej naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, polegające na tym, że w sprawie starszego syna P. , zarówno organ I jak i II instancji nie wziął pod uwagę zmiany sytuacji, jaka nastąpiła w październiku 2019 r., tj. faktu, że od tego czasu P. W. jest wyłącznie pod opieką ojca, wyłącznie ojciec wychowuje syna i faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. P. W. mieszka i jest zameldowany razem z ojcem i to ojciec ponosi całkowite koszty utrzymania syna. On też podejmuje decyzje w istotnych sprawach dotyczących syna i wpływa na jego wychowanie.

Zdaniem strony, lektura uzasadnień decyzji organów obu instancji prowadzi do wniosku, że przyjmują one, iż fakt opieki naprzemiennej musi wynikać z orzeczenia sądu. Błędnie jednak uznały, że takie orzeczenie zostało wydane przez sąd powszechny. Nie można bowiem przyjąć, że wydane w toku postępowania o ustanowienie opieki naprzemiennej postanowienie zabezpieczające rozstrzyga kwestię opieki naprzemiennej. Skarżący zauważył, że w sentencji wskazanego postanowienia sąd zawarł rozstrzygnięcie "oddalić wnioski". Brak jest jakiegokolwiek odniesienia do formy opieki nad dziećmi. Same rozważania zawarte w uzasadnieniu nie mogą zastąpić orzeczenia sądu w tej kwestii. W przypadku gdy brak jest orzeczenia sądu, zgodnie z którym dziecko jest pod opieką naprzemienną, zbieg uprawnień obojga rodziców do świadczeń wychowawczych reguluje art. 22 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zgodnie z tym artykułem, w przypadku zbiegu prawa rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka do świadczenia wychowawczego, świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem.

Obowiązkiem organu było jednoznaczne ustalenie, kto – czy matka dzieci, czy ojciec dzieci (względnie oboje rodzice) sprawują faktyczną opiekę na dziećmi. Takie ustalenia nie zostały poczynione ani przez organ pierwszej instancji ani też na etapie postępowania odwoławczego.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.

z 2019 r., poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

W tak określonym zakresie kognicji, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 p.p.s.a.- zarzutami i wnioskami skargi, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przedmiotem kontroli w sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylająca decyzję Prezydenta Miasta S. o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia na synów P. W. i P. W., na okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. (w decyzji zapewne omyłkowo wskazano datę 31 maja 2021 r.), w kwotach po [...] zł, oraz:

- odmawiająca świadczenia wychowawczego na dziecko – P. W., w kwocie [...]zł, na okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. (pkt 2),

- przyznająca D. W. świadczenie wychowawcze na dziecko – P. W., w kwocie [...]zł, na okres od 1 czerwca 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. (pkt 3),

- odmawiająca świadczenia wychowawczego na dziecko – P. W., w kwocie [...]zł na okres od 1 czerwca 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. (pkt 4),

- przyznająca D. W. świadczenie wychowawcze na dziecko - P. W. w kwocie [...]zł miesięcznie na okres od 1 lipca 2021 r. do 31 maja 2022 r. (pkt 5 decyzji).

Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowią przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm.).

W oparciu o przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 oraz art. 5 ust. 1 tej ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a, w kwocie [...]zł miesięcznie na dziecko.

Zdaniem Sądu, z powyższego jednoznacznie wynika, że aby matka czy ojciec dziecka uzyskali prawo do świadczenia wychowawczego to dziecko, którego wniosek dotyczy musi z danym rodzicem nie tylko zamieszkiwać, ale także pozostawać na jego utrzymaniu. Celem świadczenia wychowawczego jest bowiem częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokajaniem jego potrzeb życiowych.

W myśl art. 5 ust. 2a cytowanej ustawy, w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego.

Organ I instancji przyjął, że w niniejszej sprawie taki właśnie przypadek opieki naprzemiennej występuje, wobec czego odmówił skarżącemu przyznania świadczenia na synów P. W. i P. W. w kwocie [...]zł na okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r., uznając, że każdemu z rodziców należy się świadczenie w wysokości jedynie połowy przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego, przy czym D. W. - informacją - przyznano już świadczenie na każde z dzieci w kwocie [...]zł. Okoliczność, że dzieci skarżącego pozostają pod opieką naprzemienną, zdaniem tego organu, wynika z orzeczenia sądu z dnia [...] lipca 2019 r., sygn. akt [...] [...]. Powyższy pogląd podzieliło Kolegium, z tym jednak że przyjęło, iż sytuacja uległa zmianie z dniem [...] czerwca 2021 r., kiedy to Sąd Rejonowy ustalił miejsce pobytu małoletniego P. W., na czas trwania postępowania, przy ojcu, D. W., oraz ustalił miejsce pobytu małoletniego P. W., na czas trwania postępowania, w ten sposób, że strony będą sprawowały pieczę nad małoletnim naprzemiennie co dwa tygodnie.

Z tego względu organ uznał, że świadczenie w pełniej wysokości przysługuje skarżącemu dopiero od dnia [...] czerwca 2021 r.

W ocenie Sądu powyższe stanowisko należy jednak uznać za nietrafne.

W pierwszym rzędzie należy podkreślić, że wskazywane przez organ I instancji postanowienie Sądu Rejonowego S. – [...] w S. VIII Wydział Rodzinny i Nieletnich, sygn. akt VIII Nsm [...] zapadło w sprawie z wniosków: D. W. o ograniczenie władzy rodzicielskiej M. W. nad małoletnimi P. W. i P. W. oraz M. W. o ograniczenie władzy rodzicielskiej D. W. nad wymienionymi małoletnimi – w przedmiocie wniosków D. W. i M. W. o udzielenie zabezpieczenia. Postanowieniem tym oddalono obydwa wnioski o udzielenie zabezpieczenia poprzez ustalenie miejsca pobytu małoletnich u każdego z rodziców – na czas trwania postępowania. Nie zawiera ono rozstrzygnięcia dotyczącego opieki naprzemiennej. Rozstrzygnięcia takiego nie zawiera także przywoływane przez Kolegium postanowienie Sądu Rejonowego S. – [...] w S. VIII Wydział Rodzinny i Nieletnich, sygn. akt VIII Nsm [...] z dnia [...] lutego 2019 r., którym udzielono małoletnim P. W. i P. W. zabezpieczenia na czas trwania postępowania poprzez zobowiązanie pozwanego D. W. do łożenia na rzecz każdego z małoletnich alimentów w kwocie po [...] zł miesięcznie. W punkcie III tego postanowienia zawieszono postępowanie z wniosku D. W. o ustalenie miejsca pobytu małoletnich dzieci, prowadzonego w tym Sądzie pod sygn. akt VIII Nsm [...].

Podzielając pogląd zawarty w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 13 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 1039/20, wskazać należy, że same rozważania zawarte w uzasadnieniu postanowienia nie mogą zastąpić orzeczenia sądu w tej kwestii, zwłaszcza w sytuacji gdy oboje rodzice podają, iż jedno z dzieci (P. W.) pozostaje pod wyłączną opieką ojca i z nim też zamieszkuje.

Analogiczna sytuacja zachodziła w rozpoznawanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie sprawie o sygn. akt II SA/Sz 498/21, ze skargi D. W. na decyzję Kolegium utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta S., zmieniające wysokość przyznanego wymienionemu świadczenia z kwoty po [...] zł miesięcznie na każde dziecko na kwotę po [...] zł miesięcznie na każde dziecko w okresie od 1 lipca 2019 r. do 31 maja 2021 r.

W omawianej sprawie, wyrokiem z dnia 16 września 2021 r., Sąd uchylił zarówno zaskarżoną jak i poprzedzającą ją decyzję, wskazując, że uprawnienie do uzyskania świadczenia wychowawczego wiąże się z materialną pomocą służącą wychowywaniu dziecka, zaś wyznacznikiem uzyskania prawa do tego świadczenia przez podmioty uprawnione jest sprawowanie przez nich opieki, utożsamiane z wychowaniem małoletniego dziecka, a w konsekwencji warunkiem takim jest zamieszkiwanie czy też wychowanie i sprawowanie opieki nad małoletnim i zaspokajanie jego potrzeb życiowych. Warunek wspólnego zamieszkiwania i pozostawania przez dziecko na utrzymaniu matki albo ojca musi zostać spełniony jednocześnie, nie wystarczy bowiem jedynie wspólne zamieszkiwanie dziecka z matką lub ojcem albo tylko pozostawanie na utrzymaniu matki albo ojca. O opiece naprzemiennej może być mowa wówczas, gdy rzeczywista opieka jest sprawowana w taki sposób, że w powtarzających się okresach każdy z rodziców sprawuje wyłączną opiekę nad dzieckiem.

W sprawie tej, Sąd dysponował wywiadami środowiskowymi przeprowadzonymi zarówno u matki dzieci jak i u skarżącego, potwierdzającymi, że syn P. pozostaje pod wyłączną faktyczną opieką skarżącego.

Na to, że sytuacja ta nie uległa zmianie do chwili obecnej, potwierdzeniem może być treść postanowienia Sądu Rejonowego S. – Prawobrzeże i Zachód w S. VIII Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] czerwca 2021 r., sygn. akt VIII Nsm [...], w którym ustalono miejsce pobytu małoletniego P. W., na czas trwania postępowania przy ojcu D. W.. Co istotne, z postanowienia tego również nie wynika czy kiedykolwiek nad P. W. była sprawowana piecza naprzemiennie przez oboje rodziców. Zawarte w punkcie 2. wyroku ustalenie miejsca pobytu małoletniego na czas trwania postępowania w ten sposób, że strony będą sprawowały pieczę nad małoletnim naprzemiennie dotyczy wyłącznie P. W..

W wypadku, gdy brak jest orzeczenia sądu zgodnie, z którym dziecko jest pod opieką naprzemienną, zbieg uprawnień obojga rodziców do świadczenia wychowawczego reguluje art. 22 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku zbiegu prawa rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka do świadczenia wychowawczego, świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem.

W przypadku gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka lub opiekuna faktycznego dziecka drugi rodzic, opiekun prawny dziecka lub opiekun faktyczny dziecka złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, organ właściwy ustala kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem.

W tym stanie rzeczy obowiązkiem organów było jednoznaczne ustalenie kto faktycznie sprawuje opiekę nad synem skarżącego P. W., w tym także pod czyją pieczą pozostawał w okresie przed 17 czerwca 2021 r. (wniosek skarżącego obejmował bowiem okres od 1 czerwca 2021 r.). Organ odwoławczy takich ustaleń nie poczynił pomimo, że skarżący okoliczność sprawowania wyłącznej pieczy nad synem P. podnosił w swoim odwołaniu z dnia 7 czerwca 2021 r., przywołując na potwierdzenie powyższego treść przeprowadzonego w 2019 r. wywiadu środowiskowego.

Powyższe świadczy o naruszeniu przez organy przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., jak również art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Przepis ten mógłby znaleźć zastosowanie gdyby strona dysponowała prawomocnym orzeczeniem sądu o sprawowaniu opieki na przemiennej nad dziećmi. Tymczasem jak już wskazano powyżej zawarte w punkcie 2. postanowienia Sądu Rejonowego S. Prawobrzeże i Zachód w S. z dnia [...] czerwca 2021 r. - ustalenie miejsca pobytu małoletniego na czas trwania postępowania w ten sposób, że strony będą sprawowały pieczę nad małoletnim naprzemiennie - dotyczy wyłącznie P. W..

Z uwagi na treść tego postanowienia w jego punkcie 1., obecnie nie ulega już wątpliwości, że miejsce pobytu małoletniego P. W. ustalone zostało przy ojcu D. W., jednak w dalszym ciągu zbadania wymaga, czy przed wydaniem tego postanowienia wymieniony małoletni pozostawał pod wyłączną pieczą skarżącego. W tym celu organ może skorzystać chociażby z dowodu w postaci wywiadu środowiskowego, o którym mowa w art. 15 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

Brak niezbędnych ustaleń w tym zakresie obligował Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Co prawda punkt 2 tej decyzji nie dotyczył P. W. lecz drugiego syna skarżącego – P. W., jednak, zdaniem Sądu, rozstrzygnięcie Kolegium w istocie było jedynie powieleniem rozstrzygnięcia organu I instancji. Uchylając w tej części decyzję organu I instancji, Kolegium również odmówiło D. W. świadczenia wychowawczego na to dziecko w kwocie [...]zł, na okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. (błąd w dacie końcowej okresu, na który przyznano świadczenie w decyzji pierwszoinstancyjnej wynikał z omyłki, którą mogła być sprostowana bez uchylania decyzji).

Na marginesie jedynie należy zauważyć, że wyliczenie przez Kolegium świadczenia na syna P. za okres od 1 czerwca 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. (nawet w sytuacji przyjęcia, że przed 17 czerwca 2021 r., syn P. pozostawał pod opieką naprzemienną) jest błędne. Gdyby bowiem uznać – jak to uczynił organ, że dziecko oddano pod opiekę ojca w dniu 17 czerwca 2021 r. to oznaczałoby to, że znajdowało się pod jego wyłączną opieką co najmniej przez 14 dni czerwca a nie jak to wskazano – 13 dni.

Z tych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ winien wziąć pod uwagę powyższe wskazania i dokonaną przez Sąd ocenę prawną, w szczególności winien ustalić kto faktycznie sprawował opiekę nad synem skarżącego P. W.