Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt SAB/Wr 6/83
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 1983-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Akta stanu cywilnego
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 36
journal: Dz.U. 1955 nr 25 poz. 151
law: Dekret z dnia 8 czerwca 1955 r. Prawo o aktach stanu cywilnego.
article: art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 70 ust. 3
journal: Dz.U. 1975 nr 26 poz. 139
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 lipca 1975 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych.
article: par. 25 ust. 1 pkt 9
journal: Dz.U. 1978 nr 20 poz. 89
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1978 r. w sprawie statusu naczelnika gminy.
article: art. 37, art. 196 par. 2 i 3, art. 206, art. 216 par. 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego, działający z upoważnienia Naczelnika Gminy /art. 61 ust. 1 pkt 1 i art. 70 ust. 3 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych - Dz.U. 1975 nr 26 poz. 139 i par. 25 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1978 r. w sprawie statusu naczelnika gminy - Dz.U. nr 20 poz. 89/ odmawiając wpisania imienia dziecka zgłoszonego przez rodziców do aktu urodzenia z uwagi na fakt, że imię to /Sonia/ jest obcojęzyczną formą znanego i używanego w Polsce imienia /Zofia/ powinien swojej odmowie nadać postać decyzji administracyjnej.

2. Jeżeli strona mająca w tym interes prawny wystąpiła do organu administracji państwowej o załatwienie sprawy indywidualnej a mające w niej zastosowanie normy dotyczące rejestracji stanu cywilnego są normami prawa administracyjnego, to ustalenie ich wiążących konsekwencji względem indywidualnie określonych podmiotów w konkretnej sprawie powinno odbywać się w formach prawnych właściwych dla działań tych organów. Skoro zaś przepis prawa materialnego nie określa takiej formy konkretyzacji sytuacji prawnej obywatela, to wówczas organ powinien dokonać jej w formie decyzji administracyjnej, która umożliwiając instancyjną i ewentualnie sądowo-administracyjną kontrolę rozstrzygnięcia, najlepiej chroni występujące w sprawie interesy: indywidualny i społeczny.

3. Celem skargi na "bezczynność" jest doprowadzenie do wydania decyzji w sprawie wszczętej żądaniem strony a zatem wniesienie takiej skargi jest uzasadnione nie tylko - jak mogłoby wynikać z literalnego brzmienia przepisu art. 216 par. 1 Kpa - w sytuacji przewlekłego działania organów, ale także w przypadku odmowy wydania decyzji wówczas gdy przepisy prawa zobowiązują je do załatwienia danej sprawy w formie decyzji administracyjnej.

4. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący skargę zawierającą żądanie wyrażenia zgody na nadanie córce wnioskowanego imienia nie będąc związany granicami skargi /art. 206 Kpa/ mógł uznać, że została ona wniesiona w istocie rzeczy na podstawie art. 216 par. 1 Kpa, przewidującego możliwość złożenia skargi przez stronę w postępowaniu toczącym się przed organem administracji I instancji lub odwoławczym jeżeli w ustalonym w przepisach prawa terminie organ ten nie wydał decyzji w sprawie, w której decyzja taka na mocy art. 196 par. 2 lub par. 3 Kpa mogłaby być zaskarżona z powodu niezgodności z prawem, a strona kierowała skargi do organów wyższego stopnia i naczelnych, co można uznać za wyczerpanie środków przewidzianych w art. 37 Kpa.

TEZY

1. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego, działający z upoważnienia Naczelnika Gminy /art. 61 ust. 1 pkt 1 i art. 70 ust. 3 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych - Dz.U. 1975 nr 26 poz. 139 i par. 25 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1978 r. w sprawie statusu naczelnika gminy - Dz.U. nr 20 poz. 89/ odmawiając wpisania imienia dziecka zgłoszonego przez rodziców do aktu urodzenia z uwagi na fakt, że imię to /Sonia/ jest obcojęzyczną formą znanego i używanego w Polsce imienia /Zofia/ powinien swojej odmowie nadać postać decyzji administracyjnej.

2. Jeżeli strona mająca w tym interes prawny wystąpiła do organu administracji państwowej o załatwienie sprawy indywidualnej a mające w niej zastosowanie normy dotyczące rejestracji stanu cywilnego są normami prawa administracyjnego, to ustalenie ich wiążących konsekwencji względem indywidualnie określonych podmiotów w konkretnej sprawie powinno odbywać się w formach prawnych właściwych dla działań tych organów. Skoro zaś przepis prawa materialnego nie określa takiej formy konkretyzacji sytuacji prawnej obywatela, to wówczas organ powinien dokonać jej w formie decyzji administracyjnej, która umożliwiając instancyjną i ewentualnie sądowo-administracyjną kontrolę rozstrzygnięcia, najlepiej chroni występujące w sprawie interesy: indywidualny i społeczny.

3. Celem skargi na "bezczynność" jest doprowadzenie do wydania decyzji w sprawie wszczętej żądaniem strony a zatem wniesienie takiej skargi jest uzasadnione nie tylko - jak mogłoby wynikać z literalnego brzmienia przepisu art. 216 par. 1 Kpa - w sytuacji przewlekłego działania organów, ale także w przypadku odmowy wydania decyzji wówczas gdy przepisy prawa zobowiązują je do załatwienia danej sprawy w formie decyzji administracyjnej.

4. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący skargę zawierającą żądanie wyrażenia zgody na nadanie córce wnioskowanego imienia nie będąc związany granicami skargi /art. 206 Kpa/ mógł uznać, że została ona wniesiona w istocie rzeczy na podstawie art. 216 par. 1 Kpa, przewidującego możliwość złożenia skargi przez stronę w postępowaniu toczącym się przed organem administracji I instancji lub odwoławczym jeżeli w ustalonym w przepisach prawa terminie organ ten nie wydał decyzji w sprawie, w której decyzja taka na mocy art. 196 par. 2 lub par. 3 Kpa mogłaby być zaskarżona z powodu niezgodności z prawem, a strona kierowała skargi do organów wyższego stopnia i naczelnych, co można uznać za wyczerpanie środków przewidzianych w art. 37 Kpa.