Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 846/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 9 ust. 1-2
journal: Dz.U. 1998 nr 144 poz 930
law: Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.
article: art. 6 ust. 4, art. 6 ust. 8
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Kruppik – Świetlicka (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz sędzia WSA Dariusz Dudra Protokolant pomocnik sekretarza Agnieszka Liberda – Koczorowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

I SA/Bd 846/09

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] Nr [...] określającą J. P. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok podatkowy 2008 w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 10 lutego 2009r. podatniczka złożyła zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2008 – PIT-37, w którym skorzystała ze sposobu opodatkowania, w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci, wskazując należny podatek dochodowy

w wysokości [...] zł, oraz nadpłatę w wysokości [...] zł.

Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T., wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości podatku w wyniku którego stwierdził, iż brak jest podstaw do wyboru przez podatniczkę sposobu opodatkowania przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci.

W związku z powyższym decyzją z dnia [...] Nr [...] określił wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok podatkowy 2008 w kwocie [...] zł.

W odwołaniu z dnia 30 czerwca 2009r.,pełnomocnik skarżącej wniósł

o uchylenie decyzji. W opinii strony organ pierwszej instancji błędnie utożsamił zastosowanie przepisów ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, ze złożeniem deklaracji PIT-28 za rok podatkowy 2008r.

Podniósł, iż prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza była prowadzona tylko formalnie, a od stycznia 2008r. nie była w ogóle wykonywana,

o czym świadczy fakt, że skarżąca nie uzyskała żadnych dochodów , co zostało uwidocznione w deklaracji PIT-28 . Zdaniem strony skoro nie uzyskała żadnego przychodu z tytułu prowadzonej działalności, a jej jedyny dochód to wynagrodzenie za pracę (opodatkowane na zasadach ogólnych) - to nie zaistniała przesłanka wyłączająca dopuszczalność opodatkowania rodzica z dzieckiem.

Dyrektor Izby Skarbowej w B. nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu stwierdził, iż zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. od podatku dochodowym od osób fizycznych, ( Dz. U. z 2000r., Nr 14,

poz. 176 ze zm.) od osób samotnie wychowujących w roku podatkowym małoletnie dzieci, podatek może być określony, z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony

w rocznym zeznaniu podatkowym, w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dziecko, z uwzględnieniem art. 7.

Organ podał, że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych

w tej ustawie. Organ podkreślił, że ten preferencyjny sposób opodatkowania nie znajduje zastosowania w sytuacji, gdy do osoby samotnie wychowującej dzieci lub do jej dziecka mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub ustawy z dnia 24 sierpnia 2006r. o podatku tonażowym ( art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Organ podkreślił, że skorzystanie z preferencji podatkowej jest zatem uzależnione od spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek wymaganych do jego zastosowania. Wskazał, że od dnia 1 stycznia 2003r. zmianie uległy zarówno przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne ( Dz. U. z 1998r. Nr 144, poz. 930 ze zm.).

W związku z tym od dnia 1 stycznia 2003r. obowiązuje zasada, w myśl której jeżeli do dnia 20 stycznia roku podatkowego podatnik nie zgłosił likwidacji działalności lub nie dokonał innej formy opodatkowania, uważa się że nadal prowadzi on działalność opodatkowaną w tej formie.

Organ podał, że skarżąca od dnia 19 marca 1999roku do dnia 4 czerwca 2008r. prowadziła działalność gospodarczą w zakresie usług menedżerskich, biurowych, informacyjnych, marketingowych, konsultingowych oraz handlowych, opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

W dniu 19 marca 1999r. złożyła oświadczenie w sprawie wyboru formy opodatkowania w związku z prowadzeniem działalności wybierając formę zryczałtowanego podatku dochodowego, z której to formy korzystała przez kolejne lata.

Likwidacja działalności przez skarżącą nastąpiła dopiero z dniem 4 czerwca 2008r., tym samym w roku 2008 miały wobec niej zastosowanie przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Zdaniem organu ten fakt uniemożliwił skarżącej skorzystanie z preferencyjnego opodatkowania swoich dochodów za 2008r. wspólnie z dzieckiem.

W opinii organu na możliwość skorzystania z preferencyjnego sposobu rozliczenia rocznego przez osobę samotnie wychowującą dziecko nie ma wpływu fakt nieosiągnięcia w roku podatkowym przychodów opodatkowanych w sposób zryczałtowany. Decydującym kryterium jest fakt, czy do tych osób mają zastosowanie przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Zaprzestanie osiągania dochodów z prowadzonej działalności nie świadczy o jej likwidacji i nie zwalania podatnika od konieczności zachowania i przestrzegania ciążących na nim obowiązków wynikających z ustawy.

W skardze do Sądu strona wniosła o uchylenie decyzji I i II instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania , zarzucając, iż przy wydawaniu rozstrzygnięcia doszło do naruszenia prawa materialnego tj. art. 6 ust. 4 w związku z art. 6 ust. 8 ustawy z 26 lipca1991r. od podatku dochodowym od osób fizycznych, ( Dz. U. z 2000r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) przez jego niewłaściwe zastosowanie.

W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej ponowił argumentację przedstawioną na wcześniejszych etapach postępowania. Dodatkowo wskazał, że brak złożenia przez podatnika oświadczenia o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu do 20 stycznia 2003 r. nie uprawnia organów podatkowych do uznania, iż podatnik taka formę opodatkowania kontynuuje.

Zdaniem strony jej nie dotyczy nałożony od dnia 1 stycznia 2003r. obowiązek złożenia do dnia 20 stycznia roku podatkowego ( art. 9 ust. 1)

• pisemnego oświadczenia o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za dany rok podatkowy

• informacji o likwidacji działalności gospodarczej

• lub nie dokona wyboru innej formy opodatkowania,

skutkujący uznaniem, iż podatnik nadal prowadzi działalność gospodarczą w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, gdyż skarżąca jako podatnik dokonała wcześniej wyboru opodatkowania na odmiennych zasadach.

W opinii pełnomocnika strony brak oświadczenia o sposobie wyboru opodatkowania oraz mając na uwadze fakt, że w roku 2008 nie uzyskała żadnych dochodów podlegających ryczałtowemu podatkowi dochodowemu - powoduje, iż przychód z tego źródła podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie

i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ nie zgodził się z twierdzeniem skarżącej w kwestii możliwości skorzystania z preferencyjnego opodatkowania swoich przychodów wspólnie z dzieckiem w przypadku nieosiągania w danym roku podatkowym przychodów z działalności gospodarczej opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym.

Organ podkreślił, że ustawą z dnia 27 lipca 2002r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i niektórych ustaw, znowelizowano art. 6 ust.8 wyłączając możliwość wspólnego opodatkowania w przypadku samego podlegania przepisom ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, tym samym rozszerzając krąg osób nieuprawnionych do skorzystania z tej formy opodatkowania o osoby, które będąc podatnikami podatku zryczałtowanego nie uzyskują przychodów opodatkowanych tym podatkiem.

Organ podkreślił, że skarżąca przez kolejne lata podatkowe, także po roku 2003, korzystała ze sposobu opodatkowania przewidzianego w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym. Składała stosowne deklaracje i rozliczała się wg obowiązujących zasad. Organ za błędne uznał twierdzenie strony, iż ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym ma zastosowanie tylko wówczas, gdy podatnik uzyskuje przychody z prowadzonej działalności, zaś gdy tych przychodów nie uzyskuje to ustawa o zryczałtowanym podatku nie ma zastosowania.

Organ podniósł, że nie osiągnięcie przychodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie powoduje utraty statusu podatnika podatku zryczałtowanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje :

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzył się naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Istota sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy podatkowe zasadnie uznały, iż skarżąca nie ma prawa do skorzystania z preferencyjnego sposobu rozliczenia się z podatku dochodowego z dzieckiem za rok 2008, w sytuacji gdy jej jedyny dochód to wynagrodzenie za pracę, gdyż z działalności gospodarczej, opodatkowanej zryczałtowanym podatkiem dochodowym nie uzyskała żadnego dochodu.

Ustawodawca w art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm. ) – u.p.d.f. postanowił, iż z wnioskiem o obliczenie podatku może wystąpić osoba samotnie wychowująca dzieci, która podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, jeżeli w roku podatkowym łącznie spełniała warunki określone w tym przepisie tj. :

• samotnie wychowywała małoletnie dzieci;

• ani do tej osoby ani do jej dziecka w roku podatkowym nie mają zastosowania przepisy ustawy regulujące opodatkowanie niektórych przychodów ( dochodów) osób fizycznych w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Jak wynika z akt administracyjnych skarżąca w dniu 19 marca 1999 r. złożyła oświadczenie o wyborze opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych i rozliczała się w ten sposób prowadząc działalność od 1 kwietnia 1999 r. do 4 czerwca 2008r., gdy zlikwidowała działalność. W dniu 30 stycznia 2009r. w związku z powyższym złożyła zeznanie o wysokości uzyskanego przychodu za rok 2008 – PIT 28.

To oznacza, że w stosunku do skarżącej miały zastosowanie w tym okresie przepisy ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne ( Dz. U. Nr 144,m poz. 930 ze zm. ).

Jak wynika z regulacji dotyczącej opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą - wprowadzona forma opodatkowania jest formą, której zastosowanie zależne jest od wystąpienia przewidzianych ustawą okoliczności: prowadzenie określonego rodzaju działalności gospodarczej, uzyskanie w roku poprzedzającym przychodu nie przekraczającego określonej wysokości względnie nie korzystanie z opodatkowania w formie karty podatkowej w przypadku rozpoczynania działalności w roku podatkowym.

Należy podkreślić, że ryczałt od przychodów ewidencjonowanych nie jest jednak formą opodatkowania dochodów osoby fizycznej bezwzględnie i zawsze obowiązującą, w sytuacji wystąpienia ustawowych warunków takiego opodatkowania, ustawa bowiem daje podatnikowi możliwość zrzeczenia się tej formy opodatkowania za dany rok podatkowy na rzecz opodatkowania w formie karty podatkowej lub zasadach ogólnych.

Zrzeczenie to może być jednak dokonane nie później niż do 20 stycznia roku podatkowego lub do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności, jeżeli podatnik rozpoczyna działalność w ciągu roku (art. 9 ust. 1).

Stosownie do przepisu art. 9 ust. 2 omawianej ustawy z dnia 20 listopada 1998 r., podatnik zrzeczenia się opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych dokonuje poprzez złożenie pisemnego oświadczenia urzędowi skarbowemu, właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika.

Jak wynika z akt sprawy sytuacja taka w sprawie nie miała miejsca gdyż podatniczka od roku 1999 do dnia likwidacji działalności tj. do 4 czerwca 2008 r. nie zrzekła się ww. opodatkowania i nadal rozliczała się na tych zasadach i zgodnie z tym opodatkowaniem złożyła stosowne zeznanie w dniu 30 stycznia 2009r.

Twierdzenie skarżącej, że nie obowiązują ją zasady z cyt. powyżej przepisów ( art. 9 ust. 1 i ust. 2 )nie zasługuje na uznanie. Także zdaniem Sądu nieosiągalnie przychodów nie jest okolicznością, która skutkowała by zmianą sposobu opodatkowania, tak jak wywodzi skarżąca z ryczałtu na zasady ogólne.

Należy podkreślić, że w takiej sytuacji jak niniejsza tj. gdy podatnik zryczałtowanego podatku dochodowego twierdzi, że nie osiąga przychodów z działalności gospodarczej opodatkowanej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych w 2008r., a jej nie likwiduje to zdaniem Sądu dochodzi do przyjęcia przez ustawodawcę fikcji prawnej, iż podatnik ten nadal prowadzi działalność opodatkowaną w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Zaprzestanie osiągania dochodów z prowadzonej działalności nie świadczy o likwidacji i nie zwalania podatnika od konieczności zachowania i przestrzegania ciążących na nim obowiązków wynikających z ustawy.

Tym samym do takiego podatnika, który tak jak skarżąca , nie zgłosił likwidacji działalności gospodarczej opodatkowanej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, mają zastosowanie przepisy ustawy z 20 listopada 1998 r.

o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Jedynie złożenie stosownego oświadczenia i to w ściśle określonym terminie tj. do 20 stycznia roku podatkowego może zmienić sposób opodatkowania podatnika.

Reasumując należy stwierdzić, że organy podatkowe zasadnie uznały, iż w tej sytuacji skarżąca nie mogła skorzystać z preferencyjnego sposobu opodatkowania gdyż nie spełniła łącznie wszystkich przesłanek pozwalających na zastosowanie żądanego przez skarżącą sposobu opodatkowania albowiem w stosunku do niej w roku 2008 miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 20 listopada 1998r.

A zatem w miejsce art. 6 ust. 4 wchodzi dyspozycja art. 6 ust. 8 u.p.d.f., z którego wynika, że w sytuacji, gdy do osoby samotnie wychowującej dziecko, lub do jej dziecka, mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 20 listopada 1998 r., czyli ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, nie ma zastosowania sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4 art. 6 u.p.d.f.

Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) skargę oddalił.