Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 117/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2007-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 72 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 81 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2004 nr 29 poz 257
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
article: art. 75 ust. 3
journal: Dz.U. 2004 nr 87 poz 825
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal (spr.), Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Stażysta Magda Gryzek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 07 marca 2007r. sprawy ze skargi L. H. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz L. H. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 233 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, po rozpatrzeniu odwołania L. H. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] (Nr [...]) odmawiającej stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego marki OPEL CORSA o numerze nadwozia [...], w kwocie 2.973,00 zł – utrzymał w mocy tę decyzję.

Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że w dniu 24 maja 2005 r. L. H. złożył w Urzędzie Celnym w L. uproszczoną deklarację nabycia powyższego samochodu osobowego, deklarując rok produkcji 1994, stawkę podatku 65% oraz kwotę podatku akcyzowego w wysokości 2.973,00 zł.

W dniu 20 czerwca 2005 r. L. H. złożył wniosek o zwrot podatku akcyzowego w kwocie 2.973,00 zł argumentując, że podatek został pobrany niezgodnie z prawem wspólnotowym, tj. art. 23 ust. 1 i 2 , art. 25 oraz art. 90 Traktatu Wspólnot Europejskich (TWE), a w złożonej na wezwanie organu skorygowanej deklaracji (AKC-U) wykazał kwotę podatku do zapłaty w wysokości 0,00 zł.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w L. odmówił stwierdzenia nadpłaty. We wniesionym odwołaniu zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez zastosowanie przepisów art. art. 10 , 75, 81 i 82 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym oraz § 7 i następnych rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego - niezgodnie z art. art. 23, 25, 28 i 90 Traktatu Wspólnot Europejskich oraz postanowieniami dyrektyw 92/12/EWG i 70/50/EWG.

Dyrektor Izby Celnej nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i wskazał, że powołane przez stronę przepisy art. 23, art. 25, art. 28 i art. 90 TWE regulujące i odnoszące się do różnych środków dyskryminacji towarów przywożonych z terytorium państw członkowskich, nie mają zastosowania w rozpatrywanej sprawie, z następujących względów. Przepis art. 23 TWE wprowadza zakaz stosowania ceł przywozowych i wywozowych oraz wszelkich opłat o skutku równoważnym. Z kolei art. 25 TWE odnosi się do sytuacji, kiedy prawo krajowe nakłada na importowane lub eksportowane towary, opłaty pieniężne w związku z przekroczeniem granicy danego państwa przez te towary. Pobranie podatku akcyzowego w przypadku nabycia samochodu w obrocie wewnątrzwspólnotowym wynika z dyspozycji art. 80 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym, przewidującej akcyzę na samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, niezależnie od tego, czy zostały kupione w kraju, czy pochodzą z importu. Zatem podatek akcyzowy jest podatkiem wewnętrznym, stosowanym jednakowo bez zróżnicowania samochodów wyprodukowanych w kraju, czy też samochodów nowych i używanych nabywanych w innych krajach członkowskich.

Treść art. 28 TWE odnosi się do ograniczeń ilościowych w przywozie towarów oraz środków o skutku równoważnym. Podatek akcyzowy nie wprowadza jakichkolwiek ograniczeń importowych.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 90 TWE, który stanowi, że żadne państwo członkowskie nie będzie nakładać pośrednio lub bezpośrednio na produkty innych państw członkowskich jakiegokolwiek podatku wewnętrznego, który byłyby wyższy od podatku nałożonego na podobny produkt krajowy, organ odwoławczy wskazał, że skoro podatek akcyzowy jest jednorazowym podatkiem wewnętrznym nakładanym na każdy samochód zakupiony w Polsce lub nabyty wewnątrzwspólnotowo, w rozpoznawanej sprawie nie ma dyskryminacji bezpośredniej lub pośredniej, zakazanej tym przepisem.

Reasumując Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że zarzut zastosowania, powołanych przez stronę, przepisów krajowych jako niezgodnych z art. art. 23, 25, 28 i 90 TWE oraz postanowieniami dyrektyw 92/12/EWG i 70/50/EWG – jest niezasadny.

Z przepisów krajowych wynika bowiem obowiązek złożenia deklaracji uproszczonej w terminie pięciu dni, licząc od dnia wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu (niezarejestrowanego w kraju) i zapłaty akcyzy nie później niż z chwilą rejestracji samochodu w kraju (art. 81 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym).

W skardze do Sądu L. H. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 10, art. 75, art. 81 i art. 82 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym oraz § 7 i następnych rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego – przez błędną ich interpretację, sprzeczną z postanowieniami art. 25, art. 28 i art. 90 Traktatu Wspólnot Europejskich oraz dyrektyw 92/12/EWG i 70/50/EWG.

We wnioskach domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...].

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu między podatnikiem, a organem celnym jest kwestia sprzeczności uregulowań prawa krajowego – wskazanych w skardze przepisów ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz. 257 ze zm.) oraz przepisów § 7 i następnych rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz.U. Nr 87, poz. 825) – z przepisami prawa wspólnotowego, to jest art. 25, art. 28 i art. 90 Traktatu Wspólnot Europejskich (TWE) oraz postanowieniami dyrektyw 92/12/EWG i 70/50/EWG.

Tytułem wstępu należy przypomnieć, że swobodny przepływ towarów jest jedną ze swobód funkcjonującą na terytorium Wspólnoty Europejskiej. Zasada swobody przepływu towarów realizowana jest między innymi poprzez zakaz stosowania barier celnych, podatkowych, prawnych lub technicznych. Wyraźny zakaz dyskryminacyjnego lub protekcjonistycznego stosowania podatków przy przepływie towarów wprowadza przepis art. 90 TWE. Przepis ten w ust. 1 stanowi, że żadne państwo członkowskie nie nakłada bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe innych państw członkowskich podatków wewnętrznych jakiegokolwiek rodzaju wyższych od tych, które nakłada bezpośrednio na podobne produkty krajowe. W świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS) produkty podobne, to takie, które są tak zbliżone do siebie, iż wskazane jest ich jednolite traktowanie pod względem podatkowym. Za podobny produkt należy też uznać towary, które mają podobne właściwości i służą zaspokojeniu podobnych potrzeb z punktu widzenia konsumenta (ETS C 168/78 Komisja przeciwko Francji, wyrok z dnia 27 lutego 1980 r.).

Przepis art. 90 ust. 2 TWE stanowi, że państwa członkowskie powstrzymują się od nakładania podatków, które w pośredni sposób chronią produkcję krajową.

Przechodząc do oceny mających zastosowanie w rozpoznawanej sprawie unormowań ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym, należy przypomnieć, iż stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy, w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić za samochód.

Stawki podatkowe mające zastosowanie do samochodów nowych i używanych – zarówno sprzedawanych w kraju jak i sprowadzonych z krajów Unii Europejskiej są % podstawy opodatkowania, przy czym ustawa wprowadza maksymalną 65 – procentową stawkę akcyzy na wyroby niezharmonizowane.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, określa stawki podatku dla podobnych samochodów używanych i nowych, sprzedawanych w kraju jak i nabywanych wewnątrzwspólnotowo, uzależniając wysokość stawek od wieku pojazdu i pojemności skokowej silnika. Dla pojazdów rocznych i dwuletnich stawka wynosi 3,1% lub 13,6% podstawy opodatkowania w zależności od pojemności skokowej silnika. W przypadku sprzedaży samochodów osobowych na terytorium kraju oraz sprowadzanych w drodze nabycia wewnątrzwspólnotowego (§ 7 ust. 2 rozporządzenia), po upływie 2 lat kalendarzowych od daty produkcji samochodów, do obliczenia stawki stosuje się wzór podany w rozporządzeniu, z zastrzeżeniem, że stawka akcyzy nie może być wyższa niż maksymalna, wynosząca 65%.

W ocenie Sądu, skarżący trafnie zarzuca organowi wadliwą interpretację § 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, jako nie dającą się pogodzić z regulacjami zawartymi w art. 90 TWE. Wypada w tym miejscu przypomnieć, że Europejski Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 19 września 2002 r. (C 101/00 – Tulliasiamies, Antki Siilin v Finlandia) wyraził pogląd, że nie można nałożyć wyższego podatku na samochody używane pochodzące z importu, niż na krajowe samochody używane, a przy ustaleniu wysokości takiego podatku na używane samochody pochodzące z innego państwa członkowskiego, należy brać pod uwagę i wiek pojazdu i faktycznie utraconą wartość takiego pojazdu. Zatem nie mogą występować różnice w wysokości podatku między pojazdami pochodzącymi z importu, a pojazdami krajowymi, wykazującymi takie same cechy.

Kwestia ta jednak umknęła uwadze organów obu instancji.

W świetle wyroku ETS z dnia 18 stycznia 2007 r. (w sprawie C-313/05) artykuł 90 TWE (akapit pierwszy), należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w państwie członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które wcześniej zarejestrowano w państwie członkowskim, które nałożyło podatek.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy rzeczą organów będzie zbadać czy wysokość zapłaconego przez skarżącego podatku akcyzowego w kwocie 2.973,00 zł od sprowadzonego samochodu marki OPEL CORSA odpowiada kwocie podatku w przypadku podobnego pojazdu zarejestrowanego w kraju.

Ustalenia wskazujące, że zapłacony przez skarżącego podatek przewyższa kwotę podatku akcyzowego zawartego w wartości rynkowej podobnych pojazdów, zasadnym będzie czynić wniosek o zwrot nadpłaconego podatku w rozumieniu art. 72 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

W świetle powyższych rozważań zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podlegała uchyleniu przez Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów uzasadnia przepis art. 200 i 205 § 2 cyt. ustawy w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 litera a/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).