Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1085/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-07-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki /spr./ Jerzy Solarski Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 marca 2006 r. sygn. akt III SA/Wr 698/04 w sprawie ze skargi Gminy J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą za przeprowadzone badania wody oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 22 marca 2006 r. sygn. akt III SA/Wr 698/04 oddalił skargę Gminy J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w J. z dnia [...] ([...]), którą obciążono Urząd Gminy w J. kwotą 241,95 zł za przeprowadzone badania wody z C.

W odwołaniu od powyższej decyzji, jak i w skardze do sądu administracyjnego na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia [...], Wójt Gminy J. wnosił o uchylenie decyzji, gdyż Gmina nie jest właścicielem studni zbiorczej w C. i wodociągu doprowadzającego wodę z tego ujęcia do niektórych nieruchomości mieszkańców C. Z wodociągu tego, zdaniem Wójta, korzystają mieszkańcy tak jak z prywatnej studni i ponoszą odpowiedzialność za jakość spożywanej wody. Gmina nie może ponosić odpowiedzialności za ujęcie wody i wodociąg, które są położone na gruntach niestanowiących własność Gminy. Przedmiotowa studnia jest zlokalizowana na terenie należącym do Skarbu Państwa - Lasów Państwowych, nie jest ujęciem wody zgodnie z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 22 marca 2006 r. oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał na następujące okoliczności.

Decyzja obciążająca Gminę J. opłatą za przeprowadzone badania laboratoryjne wody została wydana na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.).

Jak wynika z akt sprawy, okoliczności dotyczące naruszenia - określonych rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 19 listopada 2002 r. w sprawie wymagań dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. Nr 203, poz. 1718) - wymogów mikrobiologicznych, wobec bezsprzecznej zawartości w przedmiotowym ujęciu wody bakterii z grupy coli oraz paciorkowców kałowych, nie budzą wątpliwości, istotą sporu jest zatem rozstrzygnięcie, czy Gminę J. można uznać za podmiot obowiązany w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu art. 36 ust. 1 do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych wody, z której korzysta część mieszkańców tej Gminy, w miejscowości C. - dostarczanej lokalnym wodociągiem, zaopatrywanym ze studni zbiorczej, usytuowanej na terenie lasu stanowiącego własność Skarbu Państwa, pozostającego w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, tj. Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych we Wrocławiu, Nadleśnictwo L.

Jak wynika z ustaleń organów z przedmiotowego wodociągu korzystają w sposób stały i nieprzerwany od lat - 44 rodziny zamieszkałe w C., co przeczy twierdzeniu strony skarżącej, jakoby istniejący wodociąg nie był faktycznie wykorzystywany jako urządzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, na gminie jako wspólnocie samorządowej spoczywa obowiązek zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty, co należy do zadań własnych gminy, które mają charakter obowiązkowy. Również z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. Nr 72, poz. 747 ze zm.) wynika, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy. Wskazując zresztą na obligatoryjne zadania gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę, nie można również pominąć ogólniejszych motywów, które legły u podstaw zawartych w niej rozwiązań normatywnych, mających na celu dostosowanie rodzimych unormowań do standardów prawa wspólnotowego, a zwłaszcza do Dyrektywy Rady 80/778/EWG z dnia 15 lipca 1980 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.Urz. WE Nr L 229 z dnia 30 sierpnia 1980 r.) oraz do Dyrektywy Rady 91/271/EWG z dnia 21 maja 1991 r. w sprawie ścieków komunalnych (Dz.Urz. WE Nr L 135 z dnia 30 maja 1991 r.) - akcentując w przywołanym wyżej art. 3 zdecydowanie odpowiedzialność podstawowej jednostki samorządu terytorialnego za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Odpowiedzialność gminy w tej sferze działalności publicznej potwierdzają chociażby takie ustawowe obowiązki, jak ustalanie kierunków rozwoju sieci w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (art. 3 ust. 3), informowania mieszkańców (przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta) o jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (art. 12 ust. 5), wydawanie zezwoleń na prowadzenie działalności polegającej na zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (art. 16 ust. 1), uchwalanie regulaminów dostarczania wody i odprowadzania ścieków (art. 19 ust. 1), uchwalanie planów rozwoju i modernizacji urządzeń kanalizacyjnych będących w posiadaniu przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych (art. 21 ust. 5), zatwierdzanie taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (art. 24 ust. 1), wymierzanie i ustalanie kar pieniężnych (art. 29 ust. 2 i 6).

Zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest niewątpliwie prowadzeniem gospodarki komunalnej w zakresie użyteczności publicznej. Ustawa z 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz.U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43 ze zm.) wskazuje bowiem w art. 1 ust. 2, że gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych. Według zaś art. 2 ustawy o gospodarce komunalnej gospodarka ta może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach: zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego. Nadto - w myśl art. 3 powołanej ustawy - wykonywanie zadań z zakresu gospodarki komunalnej jednostki samorządu terytorialnego mogą powierzać wskazanym w ust. 1 tego artykułu osobom i jednostkom organizacyjnym, przy czym to do jednostek samorządu terytorialnego należy wybór sposobu prowadzenia i formy gospodarki komunalnej (art. 4).

Z przytoczonych przepisów wywieść zdaniem Sądu należy, że skoro obowiązanym do zapewnienia należytej jakości dostarczanej wody jest przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne a przedsiębiorstwo takie nie istnieje z uwagi na to, że gmina nie utworzyła tego typu zakładu budżetowego, spółki prawa handlowego czy też nie powierzyła wykonywania zadania zbiorowego zaopatrzenia w wodę innym osobom fizycznym, prawnym lub jednostkom nieposiadającym osobowości prawnej, nie ma też gminnej jednostki organizacyjnej, nieposiadającej osobowości prawnej, a prowadzącej tego rodzaju działalność (w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę) - to za zobowiązaną do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych wody uznać należy wprost gminę.

Skoro na gminie ciąży ustawowy obowiązek zaopatrzenia zbiorowego ludności w wodę to tym bardziej należy uznać odpowiedzialność gminy za dochowanie wymagań higieniczno-zdrowotnych wody, z której korzystają mieszkańcy gminy. Na tak pojmowaną odpowiedzialność, nie może mieć wpływu nieuregulowanie stosunków własnościowych terenu, na którym znajduje się ujęcie wody. Należy bowiem rozgraniczyć sferę zagadnień natury cywilnoprawnej od realizacji zadań o charakterze publicznoprawnym z zakresu stosunków administracyjnoprawnych.

W świetle przedstawionych materiałów sprawy, słusznie zatem organy Inspekcji Sanitarnej uznały spełnienie przesłanek z art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej wobec Gminy J. jako obowiązanej do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych wody ze studni zbiorczej w C.

Gmina J., reprezentowana przez pełnomocnika, od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 marca 2006 r. wniosła skargę kasacyjną, zaskarżonemu wyrokowi zarzucając:

1. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (dalej jako p.u.s.a.) poprzez orzeczenie o ograniczonym zakresie nieobejmującym w pełni granic sprawy oraz niezbadanie, w ramach kontroli działalności administracji publicznej, zgodności z prawem podjętych orzeczeń, przede wszystkim w zakresie pojawiającej się problematyki własności studni oraz instalacji, przy pomocy której mieszkańcy pobierają wodę.

2. Naruszenie prawa materialnego przez nieprawidłową wykładnię przepisu art. 36 ust. 1, zdanie drugie, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej z dnia 14 marca 1985 r., stosownie do której ustalono, że jedyną właściwą jednostką organizacyjną zobowiązaną do poniesienia opłat, stanowiących wysokość kosztów wykonania badań laboratoryjnych, jest Gmina J.

3. Naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwą wykładnię przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z dnia 7 czerwca 2001 r. a w szczególności art. 2 pkt 21 tej ustawy, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi sytuacja zbiorowego zaopatrzenia w wodę, czyli działalność polegająca na ujmowaniu, uzdatnianiu i dostarczaniu wody prowadzona przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, gdy tymczasem taka okoliczność w rzeczywistości nie ma miejsca.

4. Naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię art. 3 ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z dnia 7 czerwca 2001 r. prowadzącą do ustalenia, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę obejmuje także zapewnianie i badanie jakości wody pobieranej przez wszystkich mieszkańców gminy nawet jeżeli korzystają oni z prywatnych ujęć, które nie znajdują się pod pieczą gminy.

Wskazując na powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wnosi się o:

1. Uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, ewentualnie o:

2. Uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i rozpoznanie skargi.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we Wrocławiu w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnosi o oddalenie skargi kasacyjnej w całości i zasądzenie na rzecz organu od skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powołanej dalej jako p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a jedynie z urzędu bierze pod uwagę przesłanki nieważności postępowania wymienione w § 2 powyższego przepisu.

Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy nie budzi żadnych wątpliwości, a ustaleń dokonanych w tym zakresie nie kwestionuje również skarżąca Gmina. Podstawy skargi kasacyjnej oparte zostały zaś na zarzutach błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu przepisów, na których oparł zaskarżone rozstrzygnięcie Sąd I instancji.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd prezentowany przez Gminę jest błędny i nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa regulujących zasady funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce. Gmina zgodnie z art. 164 ust. 1 Konstytucji RP jest podstawową jednostką samorządu terytorialnego, która jest zobowiązana do wykonywania zadań publicznych niezastrzeżonych przez Konstytucję lub ustawy dla organów innych władz publicznych (art. 163 Konstytucji). Powyższa zasada konstytucyjna znalazła również swoje odzwierciedlenie w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, z którego to przepisu jasno i jednoznacznie wynika, że "do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone na rzecz innych podmiotów".

Sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę mieszkańców gminy między innymi zostały przez ustawodawcę zaliczone do zadań własnych gminy, służących zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej jaką tworzą na określonym terytorium mieszkańcy gminy (art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym).

Zadania własne gminy mające na celu bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych, zgodnie z art. 9 ust. 4 omawianej ustawy, zostały określone jako zadania użyteczności publicznej. Formy i zasady wykonywania zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego w tym również i gminy, obejmujących w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, zostały uregulowane przepisami ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz.U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43 ze zm.).

Również w art. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858) zbiorowe zaopatrzenie w wodę jako działalność polegającą na ujmowaniu, uzdatnianiu i dostarczaniu wody, zaliczono do zadań własnych gminy. W związku z czym, w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gmina ustala kierunki rozwoju sieci zbiorowego zaopatrzenia w wodę.

Z powyższej analizy przepisów jednoznacznie wynika, że do obowiązków gminy należy zaopatrzenie mieszkańców gminy w wodę, jest to zadanie własne gminy, a więc nie może gmina wykonywania tego obowiązku zaniechać ani przerzucać na inne podmioty, gdyż tak czyniąc faktycznie przestaje wykonywać swoje ustawowe obowiązki, co w świetle prawa oznacza, że organy gminy działają niezgodnie z prawem. Władztwo organów gminy i obowiązki z tym związane obejmują wszystkich mieszkańców gminy jako członków tej wspólnoty samorządowej i całe terytorium należące do danej gminy. Nie stoi temu na przeszkodzie to, że niektórzy mieszkańcy gminy, czy też grupy mieszkańców zaopatrują się w wodę z własnych studni, czy też ujęć wody, nienależących formalnie do gminy, czy też przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, którym gmina powierzyła na swym terenie wykonywanie zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Powyższe wyjątki od reguły nie zwalniają gminy z ustawowego obowiązku zaopatrzenia swoich mieszkańców w wodę.

W rozpoznawanej sprawie, w sytuacji kiedy Gmina J. praktycznie nie rozwiązała na swoim terenie problemu zbiorowego zaopatrzenia mieszkańców w wodę, nie można twierdzić, że obowiązek taki przestał istnieć i Gmina jest z niego zwolniona. W takiej sytuacji mieszkańcy tej Gminy, zostali wręcz zmuszeni do zorganizowania zaopatrzenia w wodę we własnym zakresie i trudno mieć do nich o to pretensje, skoro tej wody w formie zbiorowego zaopatrzenia w wodę Gmina im nie zapewniła. Nie chodzi tu o przyczyny dlaczego taki stan istnieje, ale o zrozumienie i akceptację ciążących na Gminie jako wspólnocie samorządowej ustawowych obowiązków. Skoro przez wiele lat władze samorządowe wiedziały i tolerowały to, że mieszkańcy C. (44 rodziny) korzystają z ujęcia oraz sieci wodociągowej nienależącej do Gminy to znaczy, że akceptowały ten stan i godziły się z wszelkimi tego konsekwencjami. Istnieje wiele możliwości formalno-prawnych aby ten stan zmienić i żeby to Gmina w stosunku do mieszkańców C. realizowała obowiązek zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Mieszkańcy Gminy mają prawo domagać się aby władze Gminy w stosunku do nich wykonywały obowiązki wynikające z ustaw.

Trudno więc w tej sytuacji zrozumieć postawę organów Gminy, które z uporem godnym lepszej sprawy próbują zrzucić z siebie obowiązek, który na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.), nałożyły na nie w drodze decyzji organy inspekcji sanitarnej. Mieszkańcy C. jako członkowie wspólnoty gminnej, mają prawo oczekiwać, że Gmina jeżeli nie zorganizowała zbiorowego zaopatrzenia w wodę dla mieszkańców to przyczyni się chociaż do tego, że woda, z której korzystają (z konieczności) będzie odpowiedniej jakości i będzie odpowiadała określonym wymaganiom higieniczno-zdrowotnym. Gmina wskazując jako adresatów zaskarżonych decyzji mieszkańców C., faktycznie wyłącza ich ze wspólnoty gminnej, dając niejako do zrozumienia, że w stosunku do tej grupy mieszkańców, nie ciąży na Gminie ustawowy obowiązek zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Jest to stanowisko przeczące podstawowym zasadom samorządności lokalnej, naruszające podstawowe normy prawa obowiązujące w RP. Organy samorządu terytorialnego nie mają prawa odmawiać wykonywania swych obowiązków wynikających z ustaw i przerzucać ich na mieszkańców gminy. Taka postawa władz gminy narusza przepis art. 7 Konstytucji RP, który określa granice prawa w jakich mają działać organy władzy publicznej, do których bez wątpienia należą również organy gminy. Jeżeli Gmina nie jest w stanie realizować wszystkich obowiązków, które na nią nakładają ustawy, to przynajmniej nie powinna przeszkadzać mieszkańcom, którzy z własnej inicjatywy i we własnym zakresie wykonują niektóre zadania należące do Gminy. W takich przypadkach, zgodnie z zasadą pomocniczości wyrażoną w preambule do Konstytucji RP, Gmina powinna starać się pomóc i ułatwić wykonywanie tych zadań mieszkańcom.

Mając na uwadze powołane wcześniej przepisy, jak też powyższą zasadę, należy uznać za w pełni uzasadnione obciążenie Gminy J. kwotą opłaty za przeprowadzone przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej badania wody ze studni zbiorczej w C., tym bardziej że są to kwoty wręcz symboliczne, jak na możliwości budżetowe Gminy.

Powołane wcześniej przepisy nie pozwalają sprawy zaopatrzenia w wodę mieszkańców Gminy traktować jako ich sprawy prywatnej. Zadania własne gminy są obowiązkami Gminy. Przeprowadzone przez organy inspekcji sanitarnej badania wody być może uchroniły mieszkańców Gminy od poważnych dolegliwości zdrowotnych i to należy również brać pod uwagę.

Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej są całkowicie nieuzasadnione, bowiem nie można zarzucać błędnej wykładni, czy też niewłaściwego zastosowania wskazanych tam przepisów rozumiejąc je w oderwaniu od całokształtu regulacji prawnych dotyczących samorządu gminnego. Autor skargi kasacyjnej formułując takie zarzuty nie dostrzegł, chyba że powodem sporu w tej sprawie jest to, że Gmina J. nie wykonuje na swoim terenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę (przynajmniej w stosunku do mieszkańców C.), co oznacza, że nie wykonuje jednego z zadań własnych nałożonych na gminę ustawą, czyli tym samym narusza przepisy art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym i art. 3 ust. 1 oraz innych ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Skutkiem tego mieszkańcy C. są zmuszeni korzystać z ujęcia wody i wodociągu, które jak wykazały badania, dostarczają wodę złej jakości, za badanie której Gmina nie chce ponosić kosztów. Przecież pomiędzy przedmiotem tej sprawy a brakiem zbiorowego zaopatrzenia w wodę w Gminie, istnieje logiczny związek przyczynowo-skutkowy, czego Gmina J. a raczej jej Wójt nie chce zrozumieć. Gdyby Gmina wykonywała swój obowiązek w tym zakresie, to nie byłoby problemu studni zbiorowej w C. i opłat za badania wody z tego ujęcia.

Jest taka zasada mająca szczególnie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym, że jeżeli na zobowiązanym ciąży pewien obowiązek, którego ten nie chce wykonać, to w drodze wykonania zastępczego obowiązek ten może wykonać kto inny, obciążając kosztami zobowiązanego. Na podobnej zasadzie należy rozumieć powinność opłacenia przez Gminę kosztów badania wody ze studni zbiorczej w C. Żeby w przyszłości uniknąć podobnych problemów, Gmina powinna uregulować sprawę zaopatrzenia w wodę kompleksowo. Nieporozumieniem jest uznanie w skardze kasacyjnej studni zbiorczej w C. za prywatne ujęcie wody, to tak jakby mieszkańców C. korzystających z tego ujęcia, uznać za nienależących do wspólnoty gminnej, co oczywiście jest nieprawdziwe, podobnie jak to pierwsze stwierdzenie.

Nie można zasadnie też twierdzić, że Sąd pominął w swoich rozważaniach kwestię dotyczącą własności studni w C. oraz instalacji wodociągowej doprowadzającej wodę z tego ujęcia. Sąd dostrzegł ten problem, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Jednak nie można kwestii cywilnoprawnych przeciwstawiać w tym przypadku obowiązkom publicznoprawnym jakie ciążą na gminie jako jednostce samorządowej. Gmina posiada osobowość prawną, przysługuje jej prawo własności i inne prawa majątkowe a samodzielność gminy podlega ochronie sądowej. Gmina podobnie jak i inne jednostki samorządu terytorialnego, została wyposażona przez ustawodawcę we wszystkie niezbędne instrumenty prawne do samodzielnego działania (w granicach prawa) w sferze cywilnoprawnej i publicznoprawnej, i to jak gmina wykonuje swoje obowiązki zależy tylko od organów gminy, ich inwencji, pomysłowości, kompetencji i zaradności. Nie można tłumaczyć niewykonywania obowiązków publicznoprawnych ustawowo nałożonych na gminę, trudnościami w rozwiązywaniu problemów cywilnoprawnych, gdyż to może tylko świadczyć o bezradności i nieumiejętności rozwiązywania problemów.

Przepisy, których naruszenie zarzuca się w skardze kasacyjnej w rzeczywistości są naruszane przez stronę skarżącą, która nie dostrzega problemu w płaszczyźnie prawnoustrojowej, a skupia się na definicji ustawowej "zbiorowego zaopatrzenia w wodę", co nie jest w tej sprawie najważniejsze. Jak można bowiem się spierać o to, skoro i tak Gmina J. nie wykonuje zadania własnego, nałożonego na nią ustawowo, w tym zakresie. Można by skutecznie zarzucić naruszenie wszystkich tych przepisów wymienionych w podstawach skargi kasacyjnej zaskarżonemu wyrokowi, gdyby rzeczywiście Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego nie była adresatem tych przepisów, ale tak przecież nie jest. To, że ujęcie wody w C. i wodociąg doprowadzający wodę z tego ujęcia nie jest własnością Gminy, ma znaczenie drugorzędne, bowiem organy Gminy miały dostatecznie dużo czasu aby ten problem uregulować albo stworzyć inne możliwości zaopatrzenia w wodę mieszkańców C. Obowiązki publicznoprawne ciążące na gminie a wynikające z Konstytucji RP i ustaw ustrojowych (ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym) stanowią podstawę funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce. Zadania publiczne służące zaspokajaniu potrzeb wspólnoty samorządowej (gminy) są wykonywane przez jednostkę samorządu terytorialnego jako zadania własne to jest norma konstytucyjna wynikająca z art. 166 ust. 1 Konstytucji RP, co powinno stanowić credo rozważań w niniejszej sprawie.

Biorąc powyższe pod rozwagę, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 p.p.s.a., jak w sentencji.