Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 564/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2020-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48
journal: Dz.U. 2019 poz 1507
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - teskt jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 września 2020 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy w formie pobytu w placówce dla bezdomnych kobiet i ustalenia opłaty z tego tytułu oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 564/20

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r., znak: [...] Prezydent M. B. działając na podstawie art. 48, 48a ust. 1 i 2 oraz art. 4, art. 11 ust. 2 art.106 ust. 1 i ust. 3 b ustawy z dnia [...] marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1507 z późn. zm.) w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2018 r., poz. 1358), w związku z uchwałą Nr [...] Rady M. B. z dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie ustalenia szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych oraz art. 7, 77, 104, 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 z późn.zm.), przyznał J. B. pomoc społeczną w formie schronienia w Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet w B. przy ul. [...], w okresie od [...] stycznia 2020 r. do [...] czerwca 2020 r. i ustalił opłatę za pobyt w ww. placówce w wysokości [...] zł miesięcznie.

W uzasadnieniu decyzji orzekający organ I instancji wyjaśnił, że miesięczna odpłatność za pobyt osoby bezdomnej w schronisku dla osób bezdomnych wraz z usługami opiekuńczymi nie może przekroczyć 100% miesięcznego kosztu pobytu osoby w schronisku, co jest zgodne z § 5 wyżej cytowanej uchwały Rady M. B..

Na podstawie aktualnego wywiadu środowiskowego ustalono, że dochód zainteresowanej wynosi [...] zł, tj. 251,94 % kryterium dochodowego, ustalonego na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej (tj. [...] zł dla osoby samotnie gospodarującej).

Organ I instancji zwrócił uwagę, że na podstawie § 4 załącznika nr [...] do uchwały Nr [...] Rady M. B. z dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w schronisku dla osób bezdomnych, zgodnie z tabelą odpłatności dla osób samotnie gospodarujących w przedziale: powyżej 220% ustawowego kryterium dochodowego, zwrot za udzieloną pomoc wynosi 100% kwoty dochodu strony tj. [...] zł. Jednocześnie poinformowano, że dokonuje się zaokrągleń w miesięcznych w kwotach odpłatności za pobyt z dokładnością do 10 gr zgodnie z ustawą o rachunkowości.

Na podstawie § 5 załącznika nr [...] do uchwały Nr [...] Rady M. B. z dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w schronisku dla osób bezdomnych stanowiącym, iż miesięczna odpłatność za pobyt osoby bezdomnej w schronisku dla osób bezdomnych oraz dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi nie może przekraczać 100% miesięcznego kosztu pobytu osoby w schronisku, organ I instancji uznał, że odpłatność należy ustalić w pełnej kwocie kosztów pobytu.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. B. zakwestionowała jej rozstrzygnięcie podnosząc, iż nie będzie ponosiła opłaty w wysokości [...] zł miesięcznie za pobyt w schronisku dla kobiet bezdomnych, gdzie jest wspólna kuchnia, toaleta i pokoje są 2-4 osobowe.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zwrócił uwagę, że kwota odpłatności za pobyt w schronisku dla bezdomnych kobiet, została ustalona na podstawie aktualnego wywiadu środowiskowego oraz zaświadczenia pracodawcy o uzyskanym w grudniu 2019 r. dochodzie w wysokości [...] zł.

Kolegium wyjaśniło również, że zgodnie z § 4 załącznika nr [...] do uchwały nr [...] Rady M. B. z dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie ustalenia szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych, wysokość dochodu osoby w stosunku do kryterium dochodowego ustalonego zgodnie z ustawą o pomocy społecznej powyżej 220 % (dochód skarżącej przekracza 220%, bowiem wynosi 251,94%), oznacza wobec tego, że wysokość odpłatności wyrażona w % w stosunku do dochodu osoby samotnie gospodarującej lub dochodu na osobę w rodzinie, wynosi 100 % kosztu pobytu w schronisku dla osób bezdomnych, zgodnie z umową nr [...] z dnia [...] grudnia 2019r. zawartą między Gminą M. B. reprezentowanym przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., a Fundacją Inkubator Społeczny.

Wskazano też, że organ I instancji, w związku z opuszczeniem przez skarżącą schroniska, decyzją z dnia [...] marca 2020 r., znak: [...] uchylił od [...] marca 2020 r. decyzję własną znak: [...] z dnia [...] lutego 2020 r. dotyczącą schronienia przyznanego ww. w Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet w B., ul. [...], wobec czego zobowiązano skarżącą do uiszczenia opłaty za pobyt od [...] stycznia 2020 r. do dnia opuszczenia schroniska w wysokości [...] zł miesięcznie.

W skardze do Sądu J. B. wyraziła niezadowolenie z treści zapadłych w jej sprawie rozstrzygnięć organów administracji podnosząc, że o tym, iż będzie opłacać powiększoną opłatę za pobyt w schronisku dowiedziała się w połowie stycznia, a decyzję otrzymała i potwierdziła jej odbiór w dniu [...].02.2020 r.

Zdaniem skarżącej, o podwyższeniu opłaty powinna dowiedzieć się z co najmniej miesięcznym wyprzedzeniem, przy czym w jej ocenie ustalona opłata za pobyt jest zbyt wygórowana.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało ono podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m.in. przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 365 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a."), polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 § 1 p.p.s.a., który stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Skontrolowana decyzja może zatem ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej skutecznie można postawić uzasadniony zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, jeżeli naruszenie to odpowiednio miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Rozpatrując sprawę w powołanych wyżej granicach należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna.

Na wstępie odnotowania wymaga, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie uczyniono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...] utrzymującą w mocy z decyzję Prezydenta M. B. z dnia [...] lutego 2020 r., znak: [...], na mocy której przyznano J. B. pomoc społeczną w formie schronienia w Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet w B., przy ul. [...], w okresie od [...] stycznia 2020 r. do [...] czerwca 2020 r., ustalając opłatę za pobyt w ww. placówce w wysokości [...] zł miesięcznie. Istota sporu dotyczy zaś zasadności oraz wysokości odpłatności za pobyt w przedmiotowej placówce, bowiem w ocenie skarżącej wysokość opłat została ustalona na zawyżonym poziomie i przeczy celowi pomocy społecznej, który winien być nakierowany na wychodzenie z bezdomności.

Podstawę materialnoprawną w rozpatrywanej sprawie stanowi regulacja zawarta w art. 48 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którą osoba lub rodzina ma prawo do schronienia, posiłku i niezbędnego ubrania, jeżeli jest tego pozbawiona, natomiast art. 48a. ust. 1 i ust. 2 przewiduje, że udzielenie schronienia następuje przez przyznanie tymczasowego schronienia w noclegowni, schronisku dla osób bezdomnych albo schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi, przy czym schronisko dla osób bezdomnych zapewnia osobom bezdomnym, które podpisały kontrakt socjalny, całodobowe, tymczasowe schronienie oraz usługi ukierunkowane na wzmacnianie aktywności społecznej, wyjście z bezdomności i uzyskanie samodzielności życiowej.

Stosownie do art. 36 pkt 2 lit. i) w zw. z art. 48 ustawy z 12 marca 2004 r. pomoc społeczna o charakterze niepieniężnym może przybrać formę świadczenia w formie udzielenia schronienia. Udzielenie schronienia następuje, między innymi poprzez przyznanie tymczasowego schronienia w schronisku dla osób bezdomnych. Realizacja pomocy społecznej we wzmiankowanej formie należy do obowiązkowych zadań własnych gminy - art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy. Stosownie do postanowień art. 51 ust. 5 ustawy schronisko dla bezdomnych uznaje się za ośrodek wsparcia. Szczegółowe zasady ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia ustala w drodze uchwały rada gminy (rada powiatu) - art. 97 ust. 5 ustawy. Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej następuje w formie decyzji administracyjnej - art. 106 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej.

Zorganizowanie schronienia sprowadza się do zapewnienia miejsca do spania i w żaden sposób nie może być utożsamiane ze świadczeniem polegającym na przyznaniu pobytu w mieszkaniu chronionym. Przepis art. 48a ust. 1 nie nakłada również na organy administracji publicznej obowiązku zapewnienia lokalu socjalnego, czy innego mieszkania, a udzielenie schronienia powinno nastąpić w miejscach do tego przeznaczonych; są to noclegownie, schroniska dla osób bezdomnych, ale mogą to być również inne lokale, którymi dysponuje gmina, a także czasowo wynajęte pomieszczenia dla osób i rodzin, które na skutek różnych zdarzeń zostały pozbawione mieszkania. W tych okolicznościach zarzuty dotyczące standardu lokalu nie mogą być uwzględnione.

Ustalenia faktyczne poczynione przez organ są prawidłowe i znajdują pełne oparcie w materiale dowodowym zebranym w sprawie. Ustalenia te Sąd akceptuje i uznaje za własne.

Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych wynika bowiem, że wnioskiem z dnia [...] stycznia 2020 r. J. B. wystąpiła o przyznanie pomocy społecznej w formie schronienia, co spotkało się z prawidłową reakcją organu administracji I instancji, który po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] lutego 2020 r., znak: [...] udzielił zainteresowanej pomocy w postaci schronienia w okresie od dnia [...] stycznia 2020 r. do dnia [...] czerwca 2020 r. i ustalił opłatę za pobyt w Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet w B., przy ul. [...] w wysokości [...] zł miesięcznie.

Kwotę odpłatności prawidłowo ustalono na podstawie § 4 załącznika nr [...] do uchwały Nr [...] Rady M. B. dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie ustalenia szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych, przy uwzględnieniu wyników aktualnego wywiadu środowiskowego oraz zaświadczenia pracodawcy o uzyskanym przez skarżącą w grudniu 2019 r. dochodzie w wysokości [...] zł. Jeżeli zaś wysokość dochodu osoby zainteresowanej w stosunku do kryterium dochodowego ustalonego zgodnie z ustawą o pomocy społecznej przekracza powyżej 220 % (dochód skarżącej przekracza 220%, bowiem wynosi 251,94 %), to wysokość odpłatności wyrażona w % w stosunku do dochodu osoby samotnie gospodarującej lub dochodu na osobę w rodzinie wynosi 100 % kosztu pobytu w schronisku dla osób bezdomnych, zgodnie z umową nr [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. zawartą pomiędzy Gminą M. B. reprezentowanym przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., a Fundacją Inkubator Społeczny.

W niniejszej sprawie podkreślenia wymaga, że otrzymana przez skarżącą pomoc społeczna w formie schronienia w Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet w B. nastąpiła na wyraźny wniosek skarżącej, którą to pomoc przyznano po stwierdzeniu jej zasadności, z uwagi na potrzebę zapewnienia schronienia oraz po zawarciu w dniu [...].01.2020 r. stosownego kontraktu socjalnego, w którym określono działania mające na celu wyjście z bezdomności. Po stronie wnioskodawczyni określono obowiązek przestrzegania regulaminu schroniska dla bezdomnych kobiet, utrzymanie pracy, współdziałanie z pracownikiem socjalnym oraz – co stanowi istotę sporu – konieczność ponoszenia odpłatności za pobyt w placówce zgodnie z tabelą zawartą w uchwale Rady M.. Decyzją z dnia [...] marca 2020 r., znak: [...] organ uchylił od [...] marca 2020 r. decyzję własną znak: [...] z dnia [...] lutego 2020 r. dotyczącą schronienia przyznanego ww. w Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet w B., ul. [...], wobec czego zobowiązano skarżącą do uiszczenia opłaty za pobyt od [...] stycznia 2020 r. do dnia opuszczenia schroniska w wysokości [...] zł miesięcznie. Za podany okres, (we wskazanej wysokości opłaty ) zaskarżona decyzja obowiązuje.

W związku z tym, iż orzekające w sprawie organy prawidłowo zastosowały przepis § 4 załącznika nr [...] do uchwały Nr [...] Rady M. B. dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie ustalenia szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych, nie sposób uznać, by doszło w tym zakresie do jakichkolwiek uchybień w zakresie stosowania prawa.

Podsumowując stwierdzić należy, że organy zgodnie z prawem przeprowadziły postępowanie, prawidłowo ustaliły stan faktyczny oraz wyjaśniły motywy, jakimi kierowały się przy rozstrzyganiu sprawy.

Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, z mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

G. Saniewski R. Owczarzak J. Bortkiewicz