Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 140/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 72 ust. 1pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 978
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Dnia 12 czerwca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2019 roku sprawy ze skarg J. C. i P. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego na kategorię B prawa jazdy oddala skargi.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 67 ust. 1 pkt 4 i art. 72 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 978) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] o unieważnieniu egzaminu na prawo jazdy kategorii B (cześć praktyczna), przeprowadzonego 2 lipca 2018 r. przez egzaminatora J. C. z udziałem P. R. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł.

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że Marszałek Województwa [...] decyzją z [...] orzekł o unieważnieniu egzaminu na prawo jazdy kategorii B (cześć praktyczna), przeprowadzonego 2 lipca 2018 r. przez egzaminatora J. C. z udziałem P. R. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł. Według organu I instancji, egzamin ten został przeprowadzony niezgodnie z przepisami ustawy o kierujących pojazdami, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Odwołania od powyższej decyzji złożyli J. C. i egzaminowana P. R.

Organ II instancji uznał, że odwołania nie zasługują na uwzględnienie i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Organ II instancji wskazał, że podjęta przez organ I instancji decyzja nie należy do kategorii decyzji uznaniowych. Organ administracji publicznej zobowiązany jest do jej wydania, gdy ma miejsce łączne spełnienie przesłanek określonych w jej art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. Egzaminator J. C. skrócił czas trwania egzaminu, w ramach którego pozytywnie ocenił wykonanie wszystkich zadań przez egzaminowaną uznając, że zarówno na placu manewrowym, jak i na trasie egzaminacyjnej wykonała je w sposób prawidłowy. Natomiast organ l instancji, opierając się na zapisie materiału wideo, wyjaśnieniach egzaminatora oraz Zarządu Dróg i Transportu w Ł. wyrażonych w piśmie z 17 sierpnia 2018 r. zakwestionował powyższe ustalenia i uznał, że egzamin był przeprowadzony niezgodnie z przepisami. Istotnie został skrócony czas trwania egzaminu z co najmniej 40 min. do 24 min. i nie wszystkie wymagane zadania egzaminacyjne zostały zrealizowane, co niewątpliwie miało wpływ na jego wynik. Organ II instancji podzielając ustalenia organu I instancji podniósł, że z art. 51, art. 56 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a i b oraz § 23 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. poz. 232 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, jednoznacznie wynika, że egzamin praktyczny winien trwać co najmniej 40 min. Może on także ulec skróceniu do 25 minut, pod warunkiem wykonania wszystkich wymaganych zadań egzaminacyjnych i ustaleniu wyniku egzaminu na poziomie pozytywnym. Z analizy zarejestrowanego materiału filmowego z przebiegu egzaminu, informacji uzyskanych z ZDiT oraz wyjaśnień egzaminatora z 1 sierpnia 2018 r. wynika, że egzamin, w części realizowanej w ruchu drogowym, trwał niecałe 24 minuty (w przedziale czasowym 14:16:36 – 14:40:07, według rejestratora obrazu i dźwięku zamontowanego w pojeździe egzaminacyjnym). Zdająca P. R. nie wykonała, wymaganych przepisami, następujących zadań egzaminacyjnych:

1) jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i nie wyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości – poz. 2 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

2) jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i nie wyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości – poz. 3 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

3) jazda drogami jednokierunkowymi o różnej liczbie wyznaczonych i nie wyznaczonych pasów ruchu – poz. 4 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

4) przejazd przez skrzyżowania równorzędne (trzy- i czterowlotowe) – poz. 5 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia.

Zdająca nie poruszała się drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi, o których mowa w zadaniu określonym w poz. 2 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia, co zostało potwierdzone przez egzaminatora w wyjaśnieniach z 1 sierpnia 2018 r. W ocenie organu nadzoru wskazany element zadania egzaminacyjnego mógł być zrealizowany na ul. [...], na odcinku pomiędzy ul. [...] i ul. [...]. Zdająca nie poruszała się drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi posiadającymi podwyższone dopuszczalne prędkości, co zostało potwierdzone przez egzaminatora w wyjaśnieniach z 1 sierpnia 2018 r. W ocenie organu nadzoru ten element zadania egzaminacyjnego mógł być zrealizowany na ul. [...], na odcinku pomiędzy ul. [...] i ul. [...]. Zdająca nie poruszała się również drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi z nie wyznaczonymi pasami ruchu. Egzaminator w wyjaśnieniach z 1 sierpnia 2018 r. poinformował, że ten element zadania egzaminacyjnego był realizowany na ul. [...] w przedziale czasowym pomiędzy godz. 14:34:32 a godz. 14:34:47 (według rejestratora obrazu i dźwięku). Analiza materiału filmowego z przebiegu egzaminu pozwala stwierdzić, że w tym przedziale czasowym pojazd egzaminacyjny poruszał się zachodnią częścią ul. [...] na odcinku pomiędzy ul. [...] i miejscem, w którym ta ulica przechodzi w drogę jednojezdniową dwukierunkową. Z wyjaśnień uzyskanych z ZDiT wynika, że wskazany odcinek ul. [...] jest drogą dwukierunkową dwujezdniową z wyznaczonymi pasami ruchu. Z uwagi na brak w okolicach miejsca egzaminowania przy ul. [...] dróg dwukierunkowych dwujezdniowych z nie wyznaczonymi pasami ruchu, organ nadzoru nie brał pod uwagę wykonanie tego elementu zadania, przy ocenie realizacji zadania egzaminacyjnego: jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości. Egzaminowana nie jechała także drogami jednokierunkowymi z wyznaczonymi pasami ruchu. Egzaminator w wyjaśnieniach z 1 sierpnia 2018 r. poinformował, że element tego zadania był realizowany podczas 13 sekundowego (w przedziale czasowym: 14:33:10 – 14:33:23, według rejestratora obrazu i dźwięku) przejazdu ul. [...] od momentu wjazdu na tę ulicę (po objechaniu Tesco) do chwili dojazdu do skrzyżowania al. [...] z ul. [...]. Jednakże z informacji ZDiT wynika, że obie jezdnie al. [...] na całej długości ciągu komunikacyjnego stanowią jedną drogę dwujezdniową. W ocenie organu nadzoru istniała możliwość realizacji omawianego elementu zadania egzaminacyjnego na ul. [...], jadąc w kierunku wschodnim, za skrzyżowaniem z ul. [...]. Zadanie egzaminacyjne polegające na przejeździe przez skrzyżowania równorzędne (trzy- i czterowlotowe) – poz. 5 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia nie było realizowane na skrzyżowaniu równorzędnym czterowlotowym. W ocenie organu nadzoru wskazany element zadania egzaminacyjnego mógł być wykonany na skrzyżowaniu ul. [...] i ul. [...] oraz ul. [...] i ul. [...] – [...]. W ocenie organu II instancji, rozpatrywany stan faktyczny wypełnia dyspozycję normy prawnej zawartej w art 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. Spór między organem a stroną, co do tej jednej minuty czasu trwania egzaminu nie ma żadnego wpływu na wynik sprawy, bowiem egzamin bezspornie był krótszy aniżeli 40 min. Skoro egzaminowana nie wykonała wszystkich zadań bądź poszczególnych ich elementów w skróconym czasie, to nie mogła zakończyć egzaminu z wynikiem pozytywnym. Egzaminator przeprowadzający egzamin państwowy w części realizowanej w ruchu drogowym samodzielnie wyznacza trasę egzaminu kierując się dwoma kryteriami: art. 51 ust. 3 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami wskazującym, że tę część egzaminu przeprowadza się na drogach publicznych oraz § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia wskazującym, że realizacja tej części egzaminu polega na wykonaniu co najmniej zadań określonych w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Rolą egzaminatora jest wyznaczyć trasę egzaminu tak, by łącznie spełniała ona wyżej wymienione kryteria tym bardziej, że z pisma Zarządu Dróg i Transportu w Ł. z 17 sierpnia 2018 r. wynika, iż istniała ku temu odpowiednia infrastruktura techniczna. Nawet jeśli by zgodzić się z wyjaśnieniami egzaminatora, że poszczególne elementy zadania nie mogły być wykonane z powodu "korków" na drodze, to w ocenie organu II instancji, taka okoliczność nie jest powodem do tego by egzamin skracać, a zadanie uznać za wykonane. Wręcz przeciwnie należałoby wydłużyć jego czas, tak by zadanie mogło być wykonane w innym miejscu, które na to pozwala. Marszałek Województwa [...] w ramach swoich kompetencji zobowiązany jest do oceny i zbadania zgodności z prawem czynności podejmowanych przez egzaminatora. W przeciwnym razie nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych na prawo jazdy nie mógłby być skutecznie realizowany. Organ II instancji stwierdził nadto, że poza jego oceną pozostaje spór personalny pomiędzy skarżącym a innym egzaminatorem w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł. i Międzyzakładową Organizacją Związkową NSZZ Solidarność i jego przyczyny. Wykracza on poza przedmiot postępowania odwoławczego i nie podlega jego kontroli.

W skardze na powyższą decyzję J. C. zarzucił, że narusza ona podstawowe zasady sprawiedliwości (jest szczególnie szkodliwa społecznie w stosunku do osoby egzaminowanej), ochrony praw słusznie nabytych oraz zaufania obywatela do Państwa. Organ nadzoru wielokrotnie oceniał przebiegi jego egzaminów państwowych (po doniesieniach prasowych, w trakcie kontroli bezpośredniej, itp.) i nie miał do nich zastrzeżeń. W okresie od 22 maja 2007 r. do 2 stycznia 2018 r. powierzono mu obowiązki kierownika oddziału egzaminowania. W okresie od 1 stycznia 2008 r. do 31 grudnia 2017 r. oraz od 1 sierpnia do 31 października 2018 r. pełnił funkcję egzaminatora nadzorującego. W październiku 2018 r. uzyskał uprawnienia do egzaminowania w zakresie pozwolenia na kierowanie tramwajem. 2 lipca 2018 r. Ł. K. ponownie rozpoczął pracę jako dyrektor Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł. Z tego powodu związkowcy z NSZZ Solidarność manifestowali swoje niezadowolenie – przeprowadzali egzaminy państwowe w sposób noszący znamiona, tzw. strajku włoskiego. Ostateczne konsekwencje poniosły osoby egzaminowane wyznaczone na egzamin państwowy w filii Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł. przy ul. [...]. Z tego to powodu czas oczekiwania na egzamin państwowy przez zdających uległ znacznemu wydłużeniu. Po zakończeniu egzaminu teoretycznego dla grupy osób z godziny 14:00 w ośrodku przy ul. [...] skarżący udał się własnym samochodem do filii przy ul. [...] w celu zapewnienia właściwej obsługi osób egzaminowanych. Tak więc warunki, w jakich odbywał się egzamin odbiegały od normalnych. Egzaminator zgodnie z art. 63 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami ma rzetelnie i bezstronnie wykonywać powierzone obowiązki służbowe, tym samym zdaniem skarżącego wniosek organu II instancji, o konieczności przedłużeniu czasu trwania egzaminu państwowego jest niezasadny. Wjazd na odcinki dróg, na których występowały wówczas duże zatory drogowe, spowodowałby wydłużenie czasu trwania egzaminu w ruchu drogowym do około 1,5 h oraz wzrost poziomu stresu osoby egzaminowanej do stanu uniemożliwiającego wykonanie jakiegokolwiek zadania egzaminacyjnego. Tym samym cel wymienionych w decyzji elementów zadań egzaminacyjnych był niemożliwy do zrealizowania. Brak możliwości rozpędzenia się do prędkości powyżej 50 km/h, brak możliwości sprawdzenia umiejętności osoby egzaminowanej podczas przejazdu przez skrzyżowania równorzędne czterowlotowe. Na przykładowych skrzyżowaniach czterowlotowych wskazanych przez Marszałka Województwa [...] zamontowana jest sygnalizacja świetlna, która zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym ma pierwszeństwo w zastosowaniu przed przepisami ustawy określającymi sposób zachowania się kierującego pojazdem. Oczywiście w innych miejscach brakujące elementy zadań egzaminacyjnych mogłyby być zrealizowane, lecz i one z powyżej wymienionego powodu były wówczas niedostępne (al. [...], al. [...], itp.). Skarżący podniósł także, iż w swoich wyjaśnieniach wspomniał o egzaminie P. M. w zakresie kategorii D prawa jazdy przeprowadzony w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S., podczas którego nie zrealizowano całego zadania egzaminacyjnego. Organ nadzoru po otrzymaniu informacji zawartej w wyjaśnieniach egzaminatora P. P. nie wszczął postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżącego, niewłaściwie został określony czas trwania egzaminu P. R. przez przyjęcie innych momentów rozpoczęcia i zakończenia egzaminu państwowego oraz nieuwzględnienie błędu pomiaru czasu wynoszącego +/- 1 min. dokonywanego na podstawie jedynego zegara znajdującego się w pojeździe egzaminacyjnym marki Hyundai i30. Zgodnie z adnotacjami skarżącego w arkuszu przebiegu egzaminu cześć praktyczna egzaminu państwowego w ruchu drogowym była realizowana w godz. 15:33 – 15:58. Tym samym trwała ona 25 minut, a po wykonaniu wszystkich zadań egzaminacyjnych w oparciu o § 23 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia właściwie oceniono realizację zadań egzaminacyjnych wieloelementowych (poz. 2-4 oraz 5 tabeli nr 7 znajdująca się w załączniku nr 2 do rozporządzenia). Przepisy zawarte w rozporządzeniu mają zapewnić egzaminatorowi możliwość oceny umiejętności osoby egzaminowanej w każdej sytuacji, nawet gdy błędnie wykona polecenia egzaminatora lub gdy nie wykona ich wcale. Egzaminator wykonuje wielokrotność poszczególnych zadań egzaminacyjnych z uwzględnieniem możliwych do zrealizowania elementów danego zadania egzaminacyjnego. Tym samym brak wykonania któregokolwiek z elementów zadań egzaminacyjnych nie świadczy o braku wykonania całego zadania egzaminacyjnego. P. R. poprawnie wykonała wszystkie polecenia dotyczące kierunku jazdy lub wykonania określonego zadania egzaminacyjnego wydane na podstawie § 27 ust. 3 rozporządzenia. Oceny wykonanych zadań egzaminacyjnych skarżący wpisał do arkusza przebiegu egzaminu państwowego wypełnianego w oparciu o § 27 ust. 7 rozporządzenia. Przebieg trasy egzaminacyjnej został dobrany w taki sposób, aby w oparciu o dostępną wówczas infrastrukturę drogowa, można było wykonać wszystkie zadania egzaminacyjne. Podczas przejazdu (czas wskazany w złożonych wyjaśnieniach) ul. [...] pomiędzy skrzyżowaniami z ul. [...] a al. [...] znaki drogowe poziome były zatarte w sposób uniemożliwiający ich odczytanie, dlatego też ten odcinek zaklasyfikował jako przejazd drogami dwukierunkowymi bez wyznaczonych pasów ruch. Pomiędzy jezdniami al. [...] – drogami jednokierunkowymi występują obiekty przydrożne wraz z drogą dojazdową (pętla tramwajowa i autobusowa wraz z budynkiem dyspozytorni i wiatami przystankowymi). Wspomniany odcinek drogi był oznakowany znakiem D-3 oznaczającym drogę lub jezdnię jednokierunkową. Skarżący oświadczył, że podczas egzaminu państwowego nie ma dostępu do dokumentacji technicznej drogi. Tym samym przy ocenie poprawności przeprowadzenia egzaminu państwowego nie może być brane pod uwagę stanowisko Zarządu Dróg i Transportu w Ł. Skarżący jako uczestnik ruchu drogowego miał dostęp tylko do ogólnodostępnej informacji występującej na drodze w postaci znaków i sygnałów drogowych, a ich znaczenie i zakres obowiązywania jest określony w rozporządzeniu z dnia 31 lipca 2002 r. (Dz. U. Nr 170, poz. 1393 z zm.). Nie występują skrzyżowania równorzędne trzy- i czterowlotowe. Właściwe określenie powinno brzmieć: skrzyżowanie, na którym pierwszeństwo przejazdu nie zostało określone za pomocą znaków drogowych – opis znaku A-5. Także i to zadanie było zrealizowane. O poprawności przeprowadzonego egzaminu praktycznego mogłyby świadczyć ewentualne wykroczenia lub przestępstwa w ruchu drogowym. Żaden z aktów prawnych nie zawiera wzoru poprawnego wypełniania arkusza. Zgodnie z § 21 ust. 7 rozporządzenia należy wypełnić arkusz wydrukowany zgodnie ze wzorem określonym w załączniku do rozporządzenia. Wzór ten nie jest dostosowany do obecnych przepisów. Skarżący nie oceniał odrębnie wybranych elementów z poszczególnych zadań egzaminacyjnych wymienionych w poz. 27 – 34 z uwagi na fakt, że wszystkie pozostałe oceny zadań egzaminacyjnych już te oceny w sobie zawierały. Ponadto mogą one powodować powstanie błędu oceny egzaminatora, w sytuacji gdyby występował on w dwóch różnych zadaniach egzaminacyjnych, np. wymienionych w poz. 2 i 3 tabeli nr 7. Czas egzaminu nie został znacząco skrócony i wszystkie zadania egzaminacyjne zostały wykonane poprawnie.

Skargę na decyzję organu odwoławczego złożyła także P. R. wnosząc o jej o uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła rażącą obrazę przepisów prawa materialnego art. 72 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną ich interpretację i przyjęcie, że egzamin państwowy na prawo jazdy kategorii B (część praktyczna) przeprowadzony 2 lipca 2018 r. przez egzaminatora J. C. wypełnia dyspozycję normy prawnej zawartej w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, ponieważ był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik sprawy pomimo, że z całości materiału dowodowego wynika, iż w przeprowadzonym egzaminie nie ma uchybień zarówno materialnych jak również i procesowych, a uchybienia powstałe w trakcie egzaminu były mało istotne i nie mogły mieć wpływu na wynik egzaminu.

Zdaniem skarżącej, zaskarżona decyzja nie jest słuszna. Egzamin państwowy na prawo jazdy kategorii B (cześć praktyczna) przeprowadzony w 2 lipca 2018 r. przez egzaminatora J.C. nie wypełnia dyspozycji normy prawnej zawartej w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami i był przeprowadzony w sposób zgodny z przepisami ustawy. Ujawnione nieprawidłowości w przeprowadzonym egzaminie nie mają właściwości uchybień zarówno materialnych, jak również i procesowych. Skarżąca zdała egzamin z wynikiem pozytywnym i uzyskała dokument – prawo jazdy, którym posługuje się od miesiąca lipca 2018 r. Skarżąca zdając egzamin praktyczny wykonała wszystkie polecenia egzaminatora i przejechała całą trasę przez niego wyznaczoną. Wykonała zadania wieloelementowe określone w poz. 2, poz. 3, poz. 4 i poz. 5 tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie obu skarg podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Obie skargi nie są zasadne.

Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. z 2012r. poz.270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017r. poz. 978 ze zm.), dalej u.k.p. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz.U. z 2016r. poz.232 ze zm.).

Zgodnie z treścią art.72 ust.1 u.k.p. marszałek województwa w drodze decyzji administracyjnej unieważnia egzamin państwowy jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Zgodnie z treścią pozycji 1 tabeli nr 8 załącznika do rozporządzenia z 24 lutego 2016r. czas wykonania zadań egzaminacyjnych w przypadku kategorii B prawa jazdy wynosi co najmniej 40 minut.

W myśl pozycji 2-5 tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia z 24 lutego 2016r. zadaniami egzaminacyjnymi są:

1) jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i nie wyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości – poz. 2 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

2) jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i nie wyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości – poz. 3 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

3) jazda drogami jednokierunkowymi o różnej liczbie wyznaczonych i nie wyznaczonych pasów ruchu – poz. 4 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

4) przejazd przez skrzyżowania równorzędne (trzy- i czterowlotowe) – poz. 5 tabela nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia.

Z przepisu art.72 ust.1 pkt.2 u.k.p. wynika, że można unieważnić egzamin państwowy po spełnieniu łącznie dwóch następujących przesłanek: po pierwsze gdy egzamin państwowy został przeprowadzony w sposób niegodny z przepisami ustawy oraz po drugie gdy ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik tego egzaminu.

W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że pojęcie "przepisy ustawy", o którym mowa w art.72 ust.1 pkt.2 u.k.p. obejmuje także inne przepisy zawarte w aktach wykonawczych do ustawy (w szczególności w rozporządzeniach) zaś niezgodność z przepisami traktować trzeba jako uchybienie tak materialne jak i procesowe. Nadto uchybienie musi mieć charakter istotny a więc wpływać na wynik egzaminu czyli przesądzać o jego wyniku (por. wyrok NSA z 17 maja 2017r. w spr. I OSK 2213/16).

Z przepisów rozporządzenia z 24 lutego 2016r. wynika, że egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B winien co do zasady trwać co najmniej 40 minut ale może ulec skróceniu do 25 minut pod warunkiem wykonania wszystkich wymaganych zadań egzaminacyjnych i ustaleniu wyniku egzaminu na poziomie pozytywnym.

W niniejszej sprawie organy administracji unieważniły egzamin na prawo jazdy P. R. z uwagi na to, że część praktyczna egzaminu trwała krócej niż 25 minut a ponadto P.R. nie wykonała 4 zadań egzaminacyjnych.

Odnośnie czasu trwania egzaminu to trwał on niecałe 24 minuty. Jak wynika z rejestratora obrazu i dźwięku zamontowanego w pojeździe egzaminacyjnym egzamin rozpoczął się o godz.14:16:36 a zakończył o godzinie 14:40:07 (rejestrator w aktach administracyjnych). Egzamin był zatem krótszy niż wymagane 25 minut.

Nadto P. R. nie wykonała czterech następujących zadań egzaminacyjnych:

1.) zadanie określone w pozycji 2 tabeli nr 7 załącznika nr do rozporządzenia;

2.) zadanie określone w pozycji 3 tabeli nr 7 załącznika nr do rozporządzenia;

3.) zadanie określone w pozycji 4 tabeli nr 7 załącznika nr do rozporządzenia;

4.) zadanie określone w pozycji 5 tabeli nr 7 załącznika nr do rozporządzenia;

Ad 1)

Jak wynika z zebranego materiału dowodowego P. R. nie poruszała się drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi posiadającymi podwyższoną dopuszczalną prędkość. Zadanie egzaminacyjne, o którym mowa w pozycji 2 tabeli nr 7 nie zostało zatem wykonane. Okoliczność tę potwierdził J. C. w swoim piśmie z 1 sierpnia 2018r. podnosząc, że zadanie nie zostało zrealizowane gdyż taka droga nie występuje w bezpośrednim sąsiedztwie a na ulicy [...] wystąpił zator drogowy.

Organy administracji trafnie wskazały, że zadanie egzaminacyjne mogło zostać zrealizowane na ul. [...] na odcinku pomiędzy ul. [...] i ul. [...]. Na wymienionym odcinku jednak tego zadania nie wykonano.

Ad 2)

Zadanie to nie zostało wykonane gdyż P.R. nie poruszała się drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi posiadającymi podwyższone dopuszczalne prędkości. Okoliczność tę potwierdził J. C. w swoich wyjaśnieniach z dnia 1 sierpnia 2018r.

Organy administracji obu instancji słusznie podniosły, że zadanie to mogło zostać zrealizowane na ul. [...] na odcinku pomiędzy ul. [...] a ul. [...].

Dodać należy, że P.R. nie poruszała się również drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi z niewyznaczonymi pasami ruchu. W wyjaśnieniach z dnia 1 sierpnia 2018r. J.C. podał, że ten element zadania egzaminacyjnego był realizowany na ul. [...] w przedziale czasowym pomiędzy godziną 14:34:32 a 14:34:47. Analiza rejestratora obrazu i dźwięku wskazuje, że pojazd poruszał się zachodnią częścią ul. [...] na odcinku pomiędzy ul. [...] a miejscem, w którym ta ulica przechodzi w drogę jednojezdniową dwukierunkową. Z informacji ZDiT wynika, ze wymieniony odcinek ul. [...] jest drogą dwukierunkową dwujezdniową z wyznaczonymi pasami ruchu. Z uwagi jednak na brak w okolicach miejsca egzaminowania przy ul. [...] dróg dwukierunkowych z niewyznaczonymi pasami ruchu organy administracji nie brały pod uwagę wykonania tego elementu zadania egzaminacyjnego.

Ad 3)

Zadanie to nie zostało wykonane gdyż P.R. nie jechała drogami jednokierunkowymi z wyznaczonymi pasami ruchu. J. C. w wyjaśnieniach z dnia 1 sierpnia 2018r. poinformował, że element tego zadania był realizowany podczas 13-sekundowego (od godz.14:33:10 do 14:33:23) przejazdu ul. [...] od momentu wjazdu na tę ulicę (po objechaniu [...]) do chwili dojazdu do skrzyżowania al. [...] z ul. [...]. Jednakże z informacji ZDiT wynika, że obie jezdnie al. [...] na całej długości ciągu komunikacyjnego stanowią jedną drogę dwujezdniową.

Organy administracji obu instancji trafnie uznały, że istniała możliwość realizacji wymienionego zadania egzaminacyjnego na ul. [...] jadąc w kierunku wschodnim za skrzyżowaniem z ul. [...].

Ad 4)

Zadanie to nie było realizowane na skrzyżowaniu równorzędnym czterowlotowym. W ocenie organów administracji obu instancji wymieniony element zadania egzaminacyjnego mógł być wykonany na skrzyżowaniu ul. [...]j i ul. [...] oraz ul. [...] i ul. [...].

Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że egzamin przeprowadzono z naruszeniem prawa gdyż P. R. otrzymała pozytywny wynik z części praktycznej egzaminu mimo, że nie wykonała czterech zadań egzaminacyjnych. Należy zaznaczyć, że zgodnie z treścią § 28 ust.1 pkt.1 rozporządzenia z 24 lutego 2016r. osoba egzaminowana uzyskuje pozytywny wynik części praktycznej egzaminu państwowego jeżeli poprawnie wykonała zadania egzaminacyjne, o których mowa w § 23 lub § 24. W niniejszej sprawie P.R. nie wykonała czterech zadań egzaminacyjnych a mimo to otrzymała pozytywny wynik egzaminu. Nie budzi zatem wątpliwości fakt, że egzamin przeprowadzono niezgodnie z przepisami prawa i miało to wpływ na wynik egzaminu. Organy administracji trafnie uznały, że spełnione zostały przesłanki unieważnienia egzaminu określone w art.72 ust.1 pkt.2 ustawy z 5 stycznia 2011r.

W ocenie sądu nie ma decydującego znaczenia okoliczność jaki był faktyczny czas trwania egzaminu. Kwestia ta jest sporna w niniejszej sprawie. Organy administracji uznały, że czas ten wyniósł niecałe 24 minuty opierając się na zapisie z rejestratora obrazu i dźwięku (od godz.14:16:36 do godz.14:40:07) przy czym czas winien być liczony od momentu opuszczenia placu manewrowego i włączenia się do ruchu do momentu opuszczenia przez pojazd ruchu drogowego poprzez wjazd na teren ośrodka egzaminacyjnego. Natomiast w ocenie skarżącego czas ten wynosił 25 minut (od godz.15:33 do godz.15:58) gdyż tak wynika z arkuszu przebiegu egzaminu. Sąd w tym zakresie uznał za wiarygodne stanowisko organu administracji lecz nawet gdyby przyjąć stanowisko skarżącego to i tak nie miałoby to istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Skrócenie bowiem czasu trwania egzaminu poniżej 40 minut jest dopuszczalne jedynie w przypadku gdy wykonane zostaną wszystkie zadania egzaminacyjne a sytuacja taka w niniejszej sprawie nie miała miejsca gdyż P. R. nie wykonała czterech zadań o czym była mowa we wcześniejszych rozważaniach.

W ocenie sądu nie może usprawiedliwiać zachowania skarżącego fakt istnienia trudności w zrealizowaniu wszystkich zadań egzaminacyjnych z uwagi na zatory drogowe.

Obowiązkiem egzaminatora jest przeprowadzenie egzaminu państwowego zgodnie z obowiązującymi przepisami a więc tak aby wszystkie zadania egzaminacyjna mogły zostać wykonane. Jak trafnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rolą egzaminatora jest wcześniejsze wyznaczenie trasy egzaminu tak aby spełniała ona kryteria określone w przepisach. Z treści pisma Zarządu Dróg i Transportu z 17 sierpnia 2018r. wynika, że istniała odpowiednia infrastruktura techniczna do przeprowadzenia egzaminu spełniająca konieczne wymagania. W niniejszej sprawie J. C. nie wyznaczył wcześniej trasy egzaminu P. R. i nie może go usprawiedliwiać to, że skrócenie czasu trwania egzaminu podyktowane było zatorami drogowymi. Skoro istniały "korki" na drodze to czas trwania egzaminu nie powinien być skrócony ale wydłużony tak aby można było przeprowadzić wszystkie zadania egzaminacyjne. W niniejszej sprawie jednak tak się nie stało.

W rozpoznawanej sprawie poza zakresem rozważań sądu była kwestia wielokrotnie podnoszona przez skarżącego a mianowicie istnienie konfliktu pomiędzy nim a innym egzaminatorem (J. Ł.) oraz z organizacją związkową NSZZ "Solidarność".

Kwestia istnienia stosunków międzyludzkich w WORD w Ł. oraz fakt, że cała sprawa została niejako zainicjowana "donosem" innego egzaminatora nie miały żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Obowiązkiem sądu było zbadanie czy egzamin na prawo jazdy przeprowadzono zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami i tylko w tym zakresie sąd dokonał kontroli zaskarżonej decyzji. Żadne inne okoliczności (konflikt pomiędzy skarżącym z innym egzaminatorem, stosunku międzyludzkie w WORD w Łodzi) nie były brane pod uwagę.

Nieuzasadnione są zarzuty P. R., że poprawnie wykonała wszystkie polecenia egzaminatora a ewentualne nieprawidłowości w przeprowadzeniu egzaminu były mało istotne i skarżąca nie ponosi za nie winy. Za nieprawidłowości te odpowiedzialność ponosi wyłącznie egzaminator i tylko w stosunku do niego winny być wyciągnięte prawne konsekwencje ze zwolnieniem dyscyplinarnym włącznie.

Należy zaznaczyć, że egzamin na prawo jazdy skarżącej został przeprowadzony z naruszeniem prawa gdyż nie wykonała ona czterech zadań egzaminacyjnych co zostało omówione we wcześniejszych rozważaniach. Skoro nie wykonała tych zadań to nie mogła uzyskać pozytywnego wyniku egzaminu. Pozytywny wynik egzaminu może otrzymać jedynie osoba, która poprawnie wykonała zadania określone w § 23 rozporządzenia z 24 lutego 2016r. a sytuacja taka nie miała miejsca w przypadku skarżącej. Faktem jest, że P. R. nie ponosi winy za nieprawidłowości w przeprowadzonym egzaminie zaś całą odpowiedzialność w tym zakresie ponosi wyłącznie egzaminator (J. C.). Nie zmienia to jednak faktu, że egzamin przeprowadzono z naruszeniem przepisów prawa i miało to wpływ na jego wynik. Wobec spełnienia przesłanek określonych w art.72 ust.1 pkt.2 u.k.p. organy administracji trafnie unieważniły egzamin. Zarzuty skarżącej w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.

Reasumując sąd uznał, że obie skargi nie są zasadne. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w czasie egzaminu w dniu 2 lipca 2018r. P. R. nie wykonała czterech zadań egzaminacyjnych zaś czas trwania egzaminu w sposób nieuzasadniony został skrócony. Egzamin przeprowadzono zatem z naruszeniem prawa i miało to wpływ na jego wynik. Wobec spełnienia przesłanek z art.72 ust.1 pkt.2 u.k.p. uzasadnione było unieważnienie egzaminu. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił obie skargi.

e.o.