Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 51/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2006-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie: sędzia WSA Teresa Cisyk– spr. sędzia NSA Jerzy Krupiński Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Johan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2006 roku sprawy ze skargi K. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], nr [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja w całości nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. na rzecz K. D. kwotę 500 (słownie: pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] decyzją z dnia [...], nr [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał E. i R. K., doprowadzenie do stanu poprzedniego w zakresie okien w ścianie elewacyjnej północnej (od strony posesji nr [...], działka nr a) budynku istniejącej obory, zlokalizowanej w P., działka nr b, w związku z wykonaniem 2 szt okien bez wymaganego pozwolenia. W uzasadnieniu decyzji podał, iż w dniu 9 sierpnia 2005 r., dokonano, z udziałem zainteresowanych stron, oględzin okien, wykonanych w istniejącym, przedwojennym budynku inwentarskim. Ustalono, że w elewacji północnej budynku inwentarskiego, którego obecnie właścicielami są E. i R. K., znajdują się trzy okna PCV, uchylne, w tym dwa okna o wymiarach 130 x 80 cm z szybami przeźroczystymi zaklejonymi w 3/4 powierzchni folią matową oraz jedno okno o wymiarach 55 x 80 cm z szybą przeźroczystą. Na wykonanie okien inwestor nie okazał i nie posiada wymaganego pozwolenia. Ustalono również, że F. K. (do 2001 roku, właściciel nieruchomości w P.), w 1969 roku, zrealizował roboty budowlane, polegające na wykonaniu dwóch otworów okiennych o wym. 130 x 80 cm, w ścianie elewacji północnej w istniejącym budynku inwentarskim, na które było wymagane stosowne pozwolenie. Przedmiotowy budynek w którym wykonano okna, jest położony w odległości około 60 cm od granicy posesji [...], działka a. Wykonanie przedmiotowych okien w ścianie konstrukcyjnej budynku w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego, tj. bez wymaganego pozwolenia, obligowało organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania w trybie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Ponadto w dniu 7 września 2005 r. został przeprowadzony dowód ze świadków. Ówczesny inwestor F. K. oświadczył, że w 1969 r. wykonał dwa okna o wym. 130 x 80 cm, na co nie posiadał pozwolenia budowlanego, ale o zgodę na wykonanie tych okien zwrócił się do sąsiada E. B., który takiej zgody udzielił. Ponadto D. B., niegdyś współwłaścicielka nieruchomości w P. nr [...], oświadczyła, że w istniejącym budynku inwentarskim (przedwojennym), istniało jedno małe okienko, natomiast dwa większe zostały wykonane po 1968 r., ale nie pamięta terminu wykonania. Organ stwierdził, że wykonanie dwóch okien bez wymaganego pozwolenia, w ścianie konstrukcyjnej odległej od granicy sąsiedniej działki o ok. 60 cm, tj. w odległości niezgodnej z przepisami, w tym z przepisami techniczno- budowlanymi, pozbawiło inwestora możliwości zalegalizowania dokonanej samowoli budowlanej. W celu doprowadzenia zaistniałej samowoli do stanu zgodnego z prawem, wystąpiła konieczność nałożenia obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego w zakresie okien w ścianie zewnętrznej, północnej przedmiotowej obory. Na podstawie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, w przypadku gdy roboty zostały wykonane (zakończone) w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. l, przepisy art. 51 ust. 1 pkt. 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio. Z treści art. 51 ust. 1 pkt. 1, mającego zastosowanie w przypadku, gdy nie występuje możliwość zalegalizowania samowoli wynika, że właściwy organ w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych, bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła K. D., podnosząc, iż jest ona niekompletna, bowiem nie zawiera istotnych elementów jak: terminu wykonania nakazanych robót; określenia zakresu robót oraz wskazania konkretnych okien.

Odwołanie również wniósł pełnomocnik E. i R. K., żądając uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie, z uwagi na błędne ustalenia stanu faktycznego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...], po rozpatrzeniu powyższych odwołań, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu - po przedstawieniu - dotychczasowego postępowania administracyjnego w sprawie, stwierdził, iż postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją jest bezprzedmiotowe i dlatego nie można było pozostawić tej decyzji, rozstrzygającej co do istoty sporu. W związku z powyższym, podkreślił, że na stanowisko organu odwoławczego, nie mają wpływu zarzuty zwarte w odwołaniach, których zasadności organ nie uznał. Przywołując brzmienie art. 51 Prawa budowlanego, wskazał w jakich okolicznościach ma ten przepis zastosowanie. Dlatego też, wskazując na pojęcie budowy obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego), stwierdził, że nie ulega wątpliwości, że wykonanie okien, czy też ich wymiana nie stanowią budowy obiektu budowlanego. Aby jednak móc do takich robót budowlanych zastosować przepisy art. 51 Prawa budowlanego należy wykazać, że są one dotknięte przynajmniej jedną z wyszczególnionych nieprawidłowości. Zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji nie wyjaśnił podstaw stwierdzenie, a w szczególności nie powołał się na przepisy prawa, że na wykonanie okien należało posiadać pozwolenie w dacie ich wykonywania. Podkreślił, że będące przedmiotem postępowania dwa okna zrealizowano w 1969 r., a wówczas obowiązywała ustawa z 31 stycznia 1961 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 7, poz. 46, ze zm.), a przepis art. 36 ust. 1 stanowił, że "przed przystąpieniem do wykonania obiektu budowlanego niezbędne jest uzyskanie przez inwestora pozwolenia na budowę". Ustawa nie zawierała definicji "wykonania obiektu budowlanego". Słowo "wykonać" organ zdefiniował w rozumieniu, z jego zwykłym znaczeniem, czyli jako "wprowadzić w czyn, zrobić coś; uczynić, urzeczywistnić, zrealizować, spełnić" (słownik języka polskiego, www.sjp.pwn.pl.). W związku z powyższym organ wywiódł, że wymóg uzyskania pozwolenia na budowę dotyczył wyłącznie wykonania (realizacji, zrobienia) obiektu budowlanego. Wykonanie okien w istniejącym budynku nie można zaliczyć do wykonania obiektu budowlanego. Dodał, że obecnie obowiązujące przepisy wykonanie okien traktują jako inne roboty budowlane niż budowa obiektu budowlanego i dlatego uznał stanowisko organu pierwszej instancji za nietrafne, że na wykonanie okien w 1969 r. wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Organ wywodził, że fakt, iż na wykonanie okien w 1969 r. nie było potrzebne pozwolenie na budowę nie wyłącza automatycznie stosowania przepisów art. 51 Prawa budowlanego, bowiem trzeba wziąć pod uwagę pozostałe - poza brakiem pozwolenia budowlanego - przesłanki jego stosowania, jak: 1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, mienia lub środowiska, oraz 2) istotne odstępstwa od warunków określonych w przepisach. Organ odwoławczy ustalił, że również i te przesłanki nie występują w przedmiotowej sprawie. Zaznaczył, że od wykonania okien upłynęło 36 lat; w tym czasie nie stwierdzono zagrożenia bezpieczeństwa ludzi, mienia lub środowiska, a następstwa wykonanych robót musiałby się już dawno ujawnić. Strony postępowania ani organ nie zgłaszały uwag zastrzeżeń co do bezpieczeństwa konstrukcji (ściana elewacyjna nie została uszkodzona). Okoliczności te przemawiają za tym, że roboty (wykonanie okien) zostały zrealizowane zgodnie z zasadami sztuki budowlanej i nie powodują one zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi, mienia ani środowiska. Podstawą zastosowania przepisów art. 51 Prawa budowlanego – jak wspomniano - może być także wykonanie robót z naruszeniem przepisów. Naruszenie to musi odnosić się do stanu prawnego obowiązującego w czasie prowadzenia robót budowlanych. W tym przypadku są to przepisy Rozporządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych 11 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. Nr 26, poz. 157), które w § l odsyłają do przepisów wydanych w drodze zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych nr 130 z 29 czerwca 1966 r. ogłoszonych w Dzienniku Budownictwa z 19 lipca 1966 r. Nr 10, poz. 44. Z analizy tych przepisów wynika, że w dacie wykonania spornych okien nie było wymogów zachowania minimalnej odległości ściany z otworami okiennymi od granicy działki, jeżeli nieruchomość sąsiednia posiadała już ustaloną zabudowę. W takich przypadkach, ze względów ochrony przeciwpożarowej, inwestor miał jedynie obowiązek zachować minimalną odległość od budynków sąsiednich. Obora E. i R. K. posiada średnie obciążenie ogniowe do 25 kg drewna/m2, a więc zgodnie z § 20 ust. 2 zarządzenia odległość to winna wynosić 4m. Powierzchnia wykonanych okien nie przekracza 35% powierzchni ściany elewacyjnej (ok 2m2 okien wobec kilkudziesięciu m2 ściany) przez co nie będzie miał tu zastosowania przepis § 20 ust. 8 pkt 3 zarządzenia przewidujący wymóg zwiększenia minimalnej odległości o 50%. Na podstawie map zagospodarowania terenu można stwierdzić, że odległość 4m była z całą pewnością zachowana. Przy wykonywaniu okien nie odstąpiono od warunków określonych przepisami prawa, a tym bardziej nie odstąpiono w sposób istotny. Nie można zatem czynić inwestorowi zarzutu naruszenia przepisów Prawa budowlanego. Brak podstaw do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty oznacza, że postępowanie okazało się być bezprzedmiotowe i jako takie należy je umorzyć (art. 105 § 1 Kpa). Bezprzedmiotowość postępowania została stwierdzona na etapie postępowania odwoławczego, co zasadnym czyniło wydanie orzeczenia na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. Z materiałów postępowania organu pierwszej instancji wynika, że w przedwojennym budynku obory znajdują się trzy okna, z czego postępowanie dotyczyło dwóch okien.

Skargę na powyższa decyzję wniosła K. D., podnosząc, że sprawa dotyczy wykonania okien i wymiany okien, a obydwie roboty ściśle dotyczą art. 51 Prawa budowlanego, we wszystkich wyszczególnionych w tym przepisem nieprawidłowości, bowiem wykonano je bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Ponadto powodują, przy aktualnej obsadzie zwierząt zagrożenie środowiska, przy czym sporne okna, w ścianie bezpośrednio zlokalizowanej przy granicy jej działki, nie tylko nieprzyjemny zapach oraz hałas z obory, ale utrudnia to odpowiednią zabudowę działki. Zdaniem skarżącej nie do przyjęcia jest argumentacja organu odwoławczego, wg. której można sobie w dowolnym czasie i miejscu, wykonać bez pozwolenia, czy zgłoszenia w ścianie bezpośrednio graniczącej z sąsiadem otwory okienne lub drzwiowe. W tej sprawie ewidentnie występują warunki art. 51 i innych przepisów. Okres 36 lat, nie ma nic wspólnego z przedmiotem sprawy, gdyż obsada zwierząt w danej oborze oraz zabudowa dwóch sąsiednich działek zmieniła się i na dzień dzisiejszy sytuacja jest inna. Ustawa Prawo Ochrony Środowiska wyraźnie reguluje max obsadę zwierząt w danym gospodarstwie oraz odległość budynków inwentarskich od okien budynków mieszkalnych. Przy wykonaniu okien odstąpiono od warunków określonych w pozwoleniu budowlanym budowy wozowni, obecnie obory.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał, że kwestie zapachów i hałasu nie należą do kompetencji organów nadzoru budowlanego, a ponadto poza wykonaniem okien w 1969 r., przeanalizowany został wątek wymiany stolarki okiennej w 2005 r. i zdaniem organu wymiana okien bez naruszenia ścian i nadproża nie jest objęta wymogiem pozwolenia lub zgłoszenia, zaś powstały spór sąsiedzki można próbować rozwiązywać na drodze cywilnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

W ramach kontroli legalności, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co pozwala i obliguje do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. Oznacza to, że sąd powinien wybrać właściwy, przewidziany w przepisach art. 145 – 150 tej ustawy, sposób rozstrzygnięcia skargi, niezależnie od treści skargi, a więc zakresu, w jakim akt został zaskarżony, oraz sformułowanych w niej zarzutów i wniosków. Dokonując pod tym kątem oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy, Sąd uznał, że skargę należy uwzględnić, z powodów podnoszonych w skardze.

Postępowanie w sprawie zaskarżonych decyzji zostało wszczęte przez organy nadzoru budowlanego z urzędu, po interwencji skarżącej, że w dniu 7 stycznia 2005 r., zostały wymienione dotychczasowe okna nieprzezroczyste i nieotwierane w oborze właścicieli E. i R. K., na przezroczyste i otwierane, a ich realizacja nastąpiła przed ustawowym terminem 30 dni od daty zgłoszenia.

W tym miejscu zasygnalizować warto, że badaniu w postępowaniu sądowym, podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sprawa objęta zaskarżonymi decyzjami dotyczyła wykonania w istniejącym budynku (przedwojennym), dwóch okien o wymiarach 130 cm x 80 cm, w ścianie elewacji północnej budynku inwentarskiego, położonego w odległości ok. 60 cm od granicy posesji skarżącej. Bezsporną okolicznością, którą ustalił organ pierwszej instancji jest data ich wykonania tj. 1969 rok oraz fakt, iż inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę, na wykucie otworów okiennych i zamontowania w nich spornych okien. Organ odwoławczy stwierdził, że skoro sporne okna wykonano w 1969 r., a wówczas obowiązywała ustawa z 31 stycznia 1961 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 7, poz. 46, ze zm.) to oceny tego zdarzenia należało dokonać w oparciu o przepisy tej ustawy. W tym przypadku Sąd podziela pogląd organu odwoławczego, iż rozpoznanie sprawy wykonania w 1969 r., opisanych wyżej okien powinno odbywać w trybie przepisów Prawa budowlanego z 1961 r. i zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych nr 130 z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. Nr 10, poz. 44). Przepis art. 1 ust. 1 określa zakres stosowania ustawy – Prawa budowlanego, z którego wynika, że przywołana ustawa normuje sprawy m.in. "budowy", która została zdefiniowana w art. 2 ust. 4 pkt 8 i obejmuje nadbudowę, przebudowę, rozbudowę oraz remonty obiektów budowlanych, przy czym, przepis art. 36 ust. 1 i 2 określa okoliczności, w jakich wymagane jest pozwolenie na budowę. Przepis art. 36 ust. 1 stanowił: "Przed przystąpieniem do wykonania obiektu budowlanego niezbędne jest uzyskanie przez inwestora pozwolenia na budowę". Natomiast w art. 36 ust. 3 zawarte było upoważnienie dla Przewodniczący Komitetu Budownictwa, w zakresie budownictwa powszechnego do określenia obiektu, których "..budowa lub rozbiórka nie wymaga uzyskania pozwolenia, lecz tylko zgłoszenia, albo też których budowa lub rozbiórka nie wymaga uzyskania ani pozwolenia, ani zgłoszenia". Jednakże brak określenia obiektu, których budowa nie wymaga uzyskania ani pozwolenia, ani zgłoszenia nie przesądza, że np. na przebudowę obiektu nie było wymagane pozwolenie. Zwrócić należy uwagę, że przepisy Prawa budowlanego jak i przywołanego wyżej zarządzenia z 1966 r., nie odnosiły się wyłącznie do "wykonania" obiektu budowlanego, lecz regulowały także odbudowę, przebudowę, rozbudowę istniejących obiektów lub ich części, przy dochowaniu odpowiednich warunków. I tak np. w § 10 ust. 3 pkt 1 zarządzenia, który dotyczył istniejących budynków gospodarskich i inwentarskich w gospodarstwach rolnych i hodowlanych, dopuszczało się przebudowę, odbudowę i remonty. Stąd zawężanie konieczności uzyskania pozwolenia na budowę wyłącznie do "..wykonania obiektu" z art. 36 ust. 1 lub wykonanie rozbiórki obiektu budowlanego z art. 36 ust. 2 Prawa budowlanego, należy uznać za bezpodstawne. Tym samym bezpodstawne było również umorzenie postępowania organu pierwszej instancji. Przypomnieć wypada, że w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy przyjął, powołując się na zapis art. 36 ust. 1 ustawy, iż wymóg uzyskania pozwolenia na budowę dotyczył wyłącznie wykonania (realizacji, zrobienia) obiektu budowlanego. Uznał bowiem, że wykonanie spornych okien w istniejącym budynku inwentarskim, (zlokalizowanym ok. 60 cm od granicy działki skarżącej), nie można zaliczyć do wykonania obiektu budowlanego i przyjął, że nie było wymagane pozwolenie na budowę. Niewątpliwie, wykonanie okien w istniejącym budynku, poprzez wykucie otworów okiennych i osadzenie w nich okien, stanowiło przebudowę ściany tego budynku, a zatem była to także przebudowa nieruchomości. (por. wyrok NSA IV SA 175/97, z dnia 14 kwietnia 1999 r., teza I, LEX nr 47177). Należy również odnotować, iż wykonanie okien ma wpływ na odległości pomiędzy budynkami. Przepisy przywołanego zarządzenia regulowały warunki techniczne jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane. W rozpoznawanej sprawie, nie bez znaczenia jest regulacja z § 20 ust. 3 odnosząca się do odległości - minimum 3 m - wolno stojącego budynku, zwróconego do sąsiedniego budynku ścianą przeciwpożarową. Zmniejszoną odległość przewidywał § 20 ust. 7, ale m.in. w przypadku budynku zwróconego do sąsiedniego budynku ścianą szczytową bez otworów. Natomiast, zwiększone odległości przewidywał zapis § 20 ust. 8, jeżeli w ścianie jednego budynku zwróconego do sąsiedniego budynku znajdowały się płaszczyzny z luksferów lub cegły szklanej, szkłem zbrojonym itp. Z przytoczonych przepisów wynika, że ściany w istniejącym budynku, zwróconym do sąsiedniego budynku powinny być bez otworów. Sąd zauważa, że przepisy dopuszczały (przy dochowaniu odpowiednich odległości), powierzchnie opisane w § 20 ust. 8 zarządzenia, np. z luksferów, cegły szklanej, szklone powierzchnie, jednakże organy orzekające w niniejszej sprawie nie rozważały również i tej okoliczności. Wprawdzie z akt sprawy wynika, że wedle twierdzeń inwestora, zgodę na wykonanie okien wyraził właściciel sąsiedniej nieruchomości (poprzednik skarżącej), ale nawet akceptacja sąsiada nie zastępuje kontroli organu architektoniczno-budowlanego, do którego właściwości należy ocena zgodności z prawem dokonanej przebudowy. Konieczne jest także ustalenie, jaka jest odległość między ścianą budynku zawierającą otwory okienne, a ścianą budynku znajdującego się na sąsiedniej działce. Pozwoli to ocenić, czy odległość ta odpowiada tym z przywołanego wyżej zarządzenia z 1966 r. Podsumowując kwestię merytoryczną, Sąd zwraca uwagę, co również odnotowały organy wydające decyzje w niniejszej sprawie, że wykonanie okien nie jest budową obiektu budowlanego lub jego części, zatem do niniejszej sprawy nie będzie miał zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i jako inny przypadek niż określony w art. 48, samowolnie wykonane okna objęte będą sankcją z art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawa budowlanego.

Ponadto zważyć należy, że organy administracji publicznej przy rozstrzyganiu konkretnej sprawy administracyjnej są zobowiązane nie tylko do przestrzegania przepisów prawa materialnego, ale także prawa procesowego. W myśl art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego (kpa), w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 kpa). Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, stanowisk stron i innych okoliczności mających znaczenie dla oceny mocy i wiarygodności dowodów. Wyrazem prawidłowego przeprowadzenia przez organ postępowania administracyjnego w aspekcie rozpoznania i oceny sprawy w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia jest uzasadnienie decyzji, stanowiące jej obowiązkowy składnik (poza pewnymi wyjątkami). Stosownie do treści art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W prawie administracyjnym obowiązek uzasadnienia decyzji wiąże się ponadto z zasadą przekonywania (art. 11 kpa) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 kpa). Sąd zwraca uwagę, że wszczęte postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie poprzedziło żądanie złożone przez skarżącą. Z treści tego żądania wynikało, że skarżąca oczekuje sprawdzenia legalności wymiany okien, jednakże pomimo, ze postępowanie przed organami nadzoru budowlanego prowadzone jest z urzędu, to podnoszona okoliczność wymiany okien (zdaniem skarżącej nielegalna), nie może zostać przez organ przemilczana. Zasygnalizować należy, że słusznie organy orzekające przyjęły, iż należy sięgnąć do okoliczności wykonania okien i tę kwestię rozważyły w pierwszej kolejności, co nie zwalnia jednak organu od zajęcia także stanowiska w przedmiocie wymiany okien w 2005 r. Wprawdzie organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę podał, że poza wykonaniem okien w 1969 r., przeanalizowany został wątek wymiany stolarki okiennej w 2005 r. oraz stwierdził, że wymiana ta nie jest objęta wymogiem pozwolenia lub zgłoszenia, jednakże powyższe stwierdzenie nie miało odzwierciedlenia w uzasadnieniu decyzji obu organów orzekających. Podkreślić należy, że nie jest prawnie skuteczne modyfikowanie uzasadnienia decyzji w odpowiedzi na skargę strony do sądu administracyjnego. (zob. wyrok NSA w Gdańsku z 28 lutego 1997 r., I SA/Gd 496/96 – niepubl.; wyrok NSA z 14 grudnia 1999 r., III SA 1756/99 – LEX nr 47228).

Dodać należy, że przy rozstrzyganiu sprawy, a w szczególności w jego uzasadnieniu, organ zobowiązany jest zawrzeć umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazać, jaki związek zachodzi między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 15 grudnia 1995 r., SA/Lu 2479/94 – LEX nr 27106).

Biorąc pod uwagę uchybienia opisane wyżej należało, na mocy art. 145 § 1 pkt 1a i c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylić zaskarżoną decyzję. Uchylenie decyzji organu I instancji wynika z art. 135 tej ustawy. Orzeczenie w przedmiocie wykonalności zostało oparte o art. 152, a w przedmiocie kosztów sądowych orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych okoliczności faktycznych oraz rozważań prawnych.