Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 67/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 170 ust. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 1948
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
article: art. 165 ust. 7
journal: Dz.U. 2020 poz 505
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Andrzej Góraj, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] października 2020 r.nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Szefa Krajowej Administracji Skarbowej (dalej: "Szef KAS", "organ II instancji") z dnia [...] października 2020 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dalej: "Dyrektor IAS", "organ I instancji") z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] stwierdzającą wygaśnięcie stosunku służbowego M. S. (dalej: "strona", "skarżący") z dniem [...] sierpnia 2017r.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

M. S. do dnia [...] lutego 2017 r. pełnił służbę w Izbie Celnej w [...] na stanowisku [...] Służby Celnej w stopniu [...], a następnie, od dnia [...] marca 2017 r., był funkcjonariuszem Służby Celno-Skarbowej w Izbie Administracji Skarbowej w [...] na dotychczasowych warunkach.

W maju 2017 r. ww. oczekiwał na złożenie mu przez przełożonego propozycji dalszego zatrudnienia w IAS w [...] w ramach stosunku pracy albo stosunku służby, tj. stosownie do treści art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016r., poz. 1948 ze zm.), dalej: "p.w.KAS".

Wobec braku propozycji służby albo pracy, strona w dniu 21 sierpnia 2017 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] w przedmiocie złożenia mu propozycji pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej w Krajowej Administracji Skarbowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 111/17 w punkcie 1 zobowiązał Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego M. S. w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami; w punkcie 2 stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, w punkcie 3 zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego.

W uzasadnieniu Sąd wskazał m.in., że brak propozycji kontynuowania stosunku zatrudnienia przy jednoczesnym ukryciu motywów nieprzedstawienia propozycji, jest w odniesieniu do funkcjonariuszy zaprzeczeniem jednomyślnego w doktrynie i orzecznictwie poglądu o szczególnej trwałości stosunku służbowego. Zaniechanie wyrażenia woli odmowy dalszego zatrudnienia funkcjonariusza w formie zaskarżalnej decyzji o zwolnieniu ze służby, jest równoznaczne z brakiem zagwarantowania, że proces wyboru funkcjonariuszy, którym propozycji kontynuacji zatrudnienia nie przedstawiono, nie był pozbawiony arbitralności. Brak decyzji o zwolnieniu ze służby przy braku przedstawienia propozycji kontynuacji zatrudnienia, zróżnicował, w sposób niedopuszczalny i niedający się skontrolować, poziom ochrony ciągłości stosunku służbowego. Skarżący nie znając motywów nieprzedstawienia propozycji kontynuacji zatrudnienia, snuje domysły co do przyczyn zaniechania przełożonego i odbiera je jako przejaw dyskryminacji.

Z powyższych względów Sąd uznał, że Dyrektor IAS w [...] nie wydając decyzji regulującej stosunek służbowy M. S., któremu przełożony w terminie wskazanym w ustawie wprowadzającej KAS nie przedstawił propozycji kontynuowania stosunku zatrudnienia w jednostkach KAS, dopuścił się bezczynności i dlatego został zobowiązany do wydania, w terminie miesiąca od zwrotu akt organowi, decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego.

Dyrektor IAS w [...] wywiódł skargę kasacyjną od ww. wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt I OSK 1420/18 oddalił skargę kasacyjną. NSA wskazał w uzasadnieniu wyroku, iż Sąd I instancji prawidłowo uznał, że organ pozostaje w bezczynności co do zakończenia stosunku służbowego funkcjonariusza. Konsekwencją nieotrzymania przez skarżącego pisemnej proporcji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby było bowiem wygaśnięcie stosunku służbowego, traktowane jak zwolnienie ze służby.

Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] Dyrektor IAS w [...] stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego M. S. z dniem [...] sierpnia 2017 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że zaistniały przyczyny nieprzedstawienia stronie propozycji, które pokrywają się z ustawowymi przesłankami zwolnienia funkcjonariusza ze służby.

Podał, iż orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w [...], działając na podstawie art. 166 pkt 1 i 4, art. 167 ust. 1 pkt 6 i art. 169 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1799 ze zm.), uznał M. S. za winnego naruszenia obowiązków służbowych polegających na tym, że pełniąc służbę w dniach [...] września 2016 r. w Oddziale Celnym w [...] na stanowisku [...], podczas odprawy na pasie czerwonym pojazdu o nr [...], zastrzeżonym do kontroli przez funkcjonariusza [...], zarejestrował w systemie [...] pojazd o nr [...], którego nie było fizycznie na przejściu granicznym, co skutkowało brakiem skierowania pojazdu o nr [...] do kontroli szczegółowej, co stanowi przewinienie dyscyplinarne określone w art. 166 pkt 1 i 4 ustawy o Służbie Celnej.

Zebrany w sprawie materiał dowodowy bezsprzecznie pozwolił na stwierdzenie, iż funkcjonariusz, pomimo ciążącego na nim obowiązku rzetelnej i fachowej odprawy pojazdu o nr [...] nie dokonał jego kontroli szczegółowej, a do systemu [...] wprowadził dane zupełnie innego pojazdu, którego fizycznie na przejściu granicznym nie było. Zastrzeżenie w systemie [...] danego pojazdu do kontroli powoduje, iż odstąpienie od tej kontroli wymaga uzasadnienia. Wprowadzenie natomiast do systemu innego pojazdu w miejsce już tam wprowadzonego i zastrzeżonego do kontroli spowodowało, iż zdarzenie związane ze skierowaniem do kontroli konkretnego pojazdu przestało istnieć w systemie a zastrzeżony pojazd opuścił przejście bez kontroli.

Zdaniem Dyrektora IAS uznać należy, iż w niniejszej sprawie zachodziły okoliczności, które mogą uzasadniać rozwiązanie z funkcjonariuszem stosunku służbowego na podstawie art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2020 r., poz. 505 ze zm.), dalej: "ustawa o KAS". Nierzetelne wykonywanie przez funkcjonariusza obowiązków służbowych godzi bowiem w dobro służby i odbywa się ze szkodą dla niej, a ponadto skutkuje również utratą zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków służbowych.

Organ wskazał nadto, że reforma służb skarbowych upoważniła Dyrektora IAS do dokonania doboru kadry nowych struktur organizacyjnych Krajowej Administracji Skarbowej. Ocena przydatności do pełnienia służby w nowej strukturze organizacyjnej należy do przełożonego służbowego. Dokonując oceny przebiegu dotychczasowej służby, w trakcie której M. S. dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków służbowych, organ uznał, iż w sprawie zaistniały przyczyny leżące u podstaw braku przedstawienia ww. propozycji kontynuacji zatrudnienia, zarówno w ramach służby, jaki i stosunku pracy. Wskazane przyczyny pokrywają się z ustawowymi przyczynami zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Nieprzedstawienie ww. propozycji kontynuacji zatrudnienia mieści się w pojęciu "dobra służby" a jednocześnie zachodzą podstawy do twierdzenia, że utracił on zaufanie niezbędne do wykonywania obowiązków służbowych.

Pismem z dnia [...] lipca 2020 r. M. S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł odwołanie od ww. decyzji zarzucając naruszenie:

- art. 7 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej: "k.p.a.", poprzez wydanie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r. w sytuacji, gdy nie zachodzą ku temu przesłanki ustawowe,

- art. 8 k.p.a. poprzez uzasadnienie zwolnienia strony ze służby wskazaniem na okoliczności nie mające znaczenia przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy, bowiem orzeczenie dyscyplinarne, na które powołuje się organ I instancji uprawomocniło się po dniu [...] sierpnia 2017 r., tj. po dacie stwierdzonego wygaśnięcia stosunku służbowego,

- art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS poprzez brak wyjaśnienia i przeanalizowania wszystkich okoliczności istotnych w sprawie, a następnie poprzez brak szczegółowego i przekonującego uzasadnienia poprawności przyjętego przez organ stanowiska, co skutkuje tym, że zaskarżona decyzja wydana została z przekroczeniem granic uznania administracyjnego,

- art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS poprzez pominięcie całokształtu postawy strony pełniącej służbę przez ponad 13 lat, kiedy to otrzymywała liczne nagrody, a skupienie się na jednym incydencie, który nie powinien zamazywać jej obrazu jako wzorowego i zdyscyplinowanego funkcjonariusza.

W związku z powyższymi zarzutami strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...] Szef KAS, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując art. 153 p.p.s.a., wskazał, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie stosunku służbowego strony nastąpiło zgodnie z oceną prawną i wskazaniami Sądu co do dalszego postępowania w sprawie. Organ I instancji rozważył okoliczności sprawy zgodnie z art. 165 ust 7 p.w.KAS. Przepis ten przewiduje, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia 31 maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania.

Zdaniem Szefa KAS, uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera analizę ustawowych przesłanek, z powodu których zaniechano przedstawienia stronie propozycji pracy/służby. Organ I instancji dokonując oceny potrzeb kadrowych w perspektywie tego, komu z dotychczasowych funkcjonariuszy należy złożyć propozycję zatrudnienia bądź pełnienia służby, wziął pod uwagę zarówno potrzeby organizacyjno-kadrowe podległej jednostki, jak również przebieg służby funkcjonariusza. W tym zakresie powołał się na orzeczenie dyscyplinarne z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] prawidłowo stwierdzając, iż ciężkie naruszenie obowiązków służbowych przy wykonywaniu zadań publicznych, jakiego dopuściła się strona, uzasadnia rozwiązanie stosunku służbowego na podstawie art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS z uwagi na brak gwarancji należytego wykonywania obowiązków służbowych.

Odnosząc się do zarzutu odwołania, iż zgodnie z art. 270 ustawy o KAS kary orzeczone w postępowaniu dyscyplinarnym wykonywane są z dniem ich uprawomocnienia, co w przedmiotowej sprawie nastąpiło w dniu [...] listopada 2018 r., a co za tym idzie orzeczenie dyscyplinarne nie powinno mieć znaczenia przy ewentualnym składaniu propozycji pełnienia służby bądź zatrudnienia, organ II instancji wskazał, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest kwestia oceny prawidłowego wykonania orzeczonej kary dyscyplinarnej, lecz ustalenie, czy w świetle art. 165 ust. 7 p.w.KAS istniały podstawy do nieprzedstawienia stronie propozycji służby/pracy, co w zaskarżonej decyzji zostało wystarczająco wykazane.

Zdaniem Szefa KAS w sprawie nie doszło do naruszenia art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a., bowiem organ I instancji dokonał wszechstronnej oceny zebranych w sprawie materiałów dowodowych, stwierdzając, że dalsze pozostawanie strony w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych i powoduje utratę zaufania do funkcjonariusza, co wyczerpuje również przesłanki zwolnienia ze służby, określone w art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS.

Końcowo Szef KAS podkreślił, że realizując politykę kadrową w podległej mu jednostce, dyrektor izby administracji skarbowej ma możliwość oceny kadry pod kątem spełnienia ustawowych przesłanek i oceny zapewnienia gwarancji należytego wykonywania obowiązków służbowych. Przedłożenie propozycji służby/pracy zostało pozostawione uznaniu przełożonego, który biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, podejmuje decyzję czy skorzystać z prawnej możliwości złożenia funkcjonariuszowi propozycji służby/pracy lub, co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie przedłożyć mu propozycji służby/pracy po uwzględnieniu ustawowych kryteriów.

Pismem z dnia 6 listopada 2020 r. M. S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Szefa KAS z dnia [...] października 2020 r. zarzucając naruszenie:

- art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasad określonych w tych przepisach i niejako konwalidowanie bezczynności organu w przedmiocie braku złożenia propozycji służby w Służbie Celno-Skarbowej poprzez wydanie decyzji w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r. w sytuacji, gdy nie zachodzą ku temu przesłanki ustawowe,

- art. 8 k.p.a. poprzez uzasadnienie zwolnienia skarżącego ze służby ze wskazaniem na okoliczności nie mające znaczenia przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy, bowiem orzeczenie dyscyplinarne, na które powołują się organy uprawomocniło się już po dniu [...] sierpnia 2017 r., tj. po dacie stwierdzonego wygaśnięcia stosunku służbowego, wobec czego nie mogło leżeć u podstaw podjęcia decyzji o wygaśnięciu stosunku służbowego, jak również nie może być podstawą wystawienia negatywnej oceny w kontekście złożenia funkcjonariuszowi propozycji służby,

- art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS poprzez brak wyjaśnienia i przeanalizowania wszystkich okoliczności istotnych w sprawie, a następnie poprzez brak szczegółowego i przekonującego uzasadnienia poprawności przyjętego przez organ stanowiska co skutkuje tym, iż decyzja w przedmiocie fakultatywnego zwolnienia ze służby (wygaśnięcia stosunku służbowego) wydana została w sposób dowolny, przekraczający granice uznania administracyjnego,

- art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS poprzez dowolne i przekraczające granice uznania administracyjnego pominięcie całokształtu postawy skarżącego pełniącego służbę przez okres ponad 13 lat, kiedy to otrzymywał liczne nagrody, czego skutkiem było zupełnie bezzasadne negatywne zaopiniowanie skarżącego w kontekście złożenia funkcjonariuszowi propozycji służby.

W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W motywach skargi pełnomocnik skarżącego rozwinął powyższe zarzuty przedstawiając dodatkową argumentację na ich poparcie.

Wskazał w szczególności, że stanowisko zaprezentowane przez organ stanowi tylko obraną na potrzeby niniejszego postępowania taktykę procesową, bowiem postawa skarżącego w toku służby służby w żaden sposób nie uzasadniała rozwiązania z nim stosunku służbowego na podstawie art. 180 ust. 1 pkt. 8 ustawy o KAS. W uzasadnieniu decyzji organ pominął nienaganną służbę skarżącego przez okres 13 lat, a także liczne nagrody i wyróżnienia otrzymane w związku z należytym i sumiennym wykonywaniem obowiązków służbowych. Skupiając się na jednorazowym incydencie organ całkowicie pominął zasługi skarżącego, a tym samym wydał decyzję w sposób dowolny i przekraczający granice uznania administracyjnego. Co więcej, z kwestionariusza oceny okresowej z dnia [...] października 2016 r. uwzględniającego zaistniałe przewinienie wynika, że skarżący na tamten czas posiadał ocenę okresową "na poziomie oczekiwań". Nie bez znaczenia jest fakt, że służba skarżącego charakteryzowała się brakiem postępowań dyscyplinarnych, a także brakiem skarg, co świadczy o wzorowym przebiegu służby.

Pełnomocnik podniósł również, że w sprawie, na którą powołuje się organ skarżącemu została wymierzona kara dyscyplinarna obniżenia stopnia służbowego. Zasady doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania nakazują przyjąć, że jeśli rzeczywiście powyższa sytuacja uzasadniałaby rozwiązanie stosunku służby, to odpowiedni organ skorzystałby z najsurowszej z kar dyscyplinarnych jaką jest wydalenie ze służby przewidziane w art. 255 ust. 1 pkt. 10 ustawy o KAS.

W odpowiedzi na skargę Szef KAS wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zaskarżona decyzja została wydana w następstwie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt I OSK 1420/18 oddalającego skargę kasacyjną M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białystoku z dnia 20 grudnia 2017r. sygn. akt II SAB/Bk 111/17 zobowiązującego Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego ww. w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał m.in., że wszelkie wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczące interpretacji i stosowania p.w.KAS zostały rozstrzygnięte przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 1/19. W jej uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że p.w.KAS wprowadziły trzy rodzaje rozwiązań prawnych dotyczących zmiany stosunku służbowego dotychczasowych funkcjonariuszy Służby Celnej w stosunek służbowy lub stosunek pracy w Służbie Celno-Skarbowej powołanej w celu przeprowadzenia reformy szeroko rozumianej administracji skarbowej. Jednym z nich jest właśnie wygaśnięcie dotychczasowego stosunku służbowego. Następuje ono w wyniku niezłożenia funkcjonariuszowi propozycji dalszego zatrudnienia lub w przypadku niezaakceptowania przez niego propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby w określonym przez prawo terminie (zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 1 i 2 p.w.KAS). W takim przypadku dochodzi do wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza, które traktuje się jak zwolnienie ze służby. Podstawą do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby jest art. 170 ust. 1 i 3 p.w.KAS w związku z art. 276 ust. 1 i 2 ustawy o KAS.

Nadto NSA wskazał, że wygaśnięcie stosunku służbowego jest konsekwencją zachowania organu, polegającego na selekcji prowadzonej na podstawie przepisu art. 165 ust. 7 p.w.KAS, z zastosowaniem wskazanych w nim kryteriów. Oznacza to, że przy stosowaniu art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w.KAS każdorazowo należy uwzględniać kryteria określone w art. 165 ust. 7 tej ustawy, które są istotne z punktu widzenia przyczyn, dla których nie przedstawiono funkcjonariuszowi propozycji, a której to brak doprowadził do wygaśnięcia dotychczasowego stosunku służbowego.

NSA zaznaczył, iż z art. 170 ust. 3 p.w.KAS wynika, że wygaśnięcie stosunku służbowego traktuje się jako równoznaczne ze zwolnieniem ze służby. W pełni zatem uprawnione jest przyjęcie, że w takiej sytuacji powinna zostać wydana decyzja administracyjna, co wynika wprost z art. 276 ust. 2 ustawy o KAS, zgodnie z którym zwolnienie ze służby następuje zawsze w drodze decyzji administracyjnej. Skoro ustawodawca nakazuje traktować wygaśnięcie stosunku służbowego jak zwolnienie ze służby, a zwolnienie ze służby dokonywane jest w trybie decyzji i obwarowane gwarancjami procesowymi oraz możliwością stosowania środków zaskarżenia, to w przypadku wygaśnięcia stosunku służbowego ze względu na brak propozycji dla funkcjonariusza, o jakiej mowa w art. 165 ust. 7 p.w.KAS, zachodzi podstawa do wydania przez właściwy organ decyzji stwierdzającej zwolnienie funkcjonariusza ze służby wskutek wygaśnięcia stosunku służbowego. Orzekanie w formie decyzji administracyjnej wyklucza przy tym jakąkolwiek arbitralność organu. Decyzja jest zaprzeczeniem arbitralności, wymaga uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, podania zastosowanych kryteriów oceny, wskazania okoliczności faktycznych. Przesłankami wymagającymi rozważenia w tym przypadku będą przesłanki określone w art. 165 ust. 7 p.w.KAS.

Stosownie do treści art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W niniejszej sprawie ma również zastosowanie art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych, także inne osoby.

Analizując zaskarżone w niniejszym postępowaniu decyzje Sąd stwierdza, że orzekające organy prawidłowo stwierdziły wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego mając na względzie ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy p.w.KAS, stosunki pracy osób zatrudnionych w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1 oraz stosunki służbowe osób pełniących służbę w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1, wygasają: 1) z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia 31 maja 2017 r., nie otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby; 2) po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym pracownik albo funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia 31 sierpnia 2017 r. Stosownie do art. 170 ust. 3 tej ustawy, w przypadku, o którym mowa w ust. 1, wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby.

W niniejszej sprawie niesporną jest okoliczność, że do dnia 31 maja 2017 r. skarżący nie otrzymał propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby w KAS. W konsekwencji braku takiej propozycji w myśl ww. art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w.KAS jego stosunek służbowy wygasł z dniem [...] sierpnia 2017 r. W tej sytuacji Dyrektor IAS w [...] stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] sierpnia 2017 r., a rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją organu odwoławczego. Dyrektor IAS wziął przy tym pod uwagę kryteria o jakich mowa w art. 165 ust. 7 p.w.KAS. Zgodnie z tym przepisem, dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia 31 maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania.

Oceniając dotychczasowy przebieg służby skarżącego organ I instancji wskazał na orzeczenie dyscyplinarne wydane przez Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], mocą którego skarżący został uznany winnym popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 166 pkt 1 i 4 ustawy o Służbie Celnej. Organ zważył, iż skarżący dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków służbowych realizując zadania publiczne. Uznał, że wykonywanie zadań w sposób nierzetelny i niezgodny z przyjętymi procedurami niesie za sobą negatywne następstwa dla Służby Celno-Skarbowej i KAS, a tym samym godzi w dobro służby. Z tego względu organ stwierdził, że - wobec utraty zaufania do funkcjonariusza - dalsze pozostawanie skarżącego w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych, co - jak wskazał - wyczerpuje również przesłanki z art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS. Powyższe stanowisko legło u podstaw decyzji o nieprzedstawieniu skarżącemu propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby.

Trafne jest przy tym stanowisko organów orzekających, że ustawodawca pozostawił dyrektorom izb administracji skarbowej dobór kadr Krajowej Administracji Skarbowej. Właściwy przełożony funkcjonariusza korzysta w tym zakresie z uznania biorąc pod uwagę okoliczności indywidualnej sprawy oraz potrzebę zorganizowania procesów pracy bądź służby w sposób gwarantujący należyte wykonywanie obowiązków przez jej funkcjonariuszy. Realizując politykę kadrową Dyrektor IAS uprawniony był więc w okolicznościach niniejszej sprawy do podjęcia decyzji o nieprzedłożeniu skarżącemu propozycji pracy bądź służby, a w konsekwencji do wydania decyzji o wygaśnięciu stosunku służbowego.

Wbrew twierdzeniom skargi decyzja Dyrektora IAS w [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nie nosi cech dowolności i mieści się w granicach uznania administracyjnego. Organ w sposób przekonujący wyjaśnił z jakich powodów nie przedłożył skarżącemu propozycji pracy bądź służby. Nieuzasadniony jest w związku z powyższym zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy istotny dla podjęcia rozstrzygnięcia, prawidłowo rozważył interes społeczny (interes służby) względem słusznego interesu skarżącego akcentując potrzebę gwarancji rzetelnego wykonywania obowiązków służbowych oraz posiadanie przymiotu nieposzlakowanej opinii przez osoby pełniące służbę w KAS. Organ kierował się przy tym dobrem służby i przez ten pryzmat dokonał oceny słusznego interesu skarżącego podejmując rozstrzygnięcie w sprawie.

Brak jest również podstaw do uznania, że organ dopuścił się naruszenia art. 8 k.p.a. Z akt sprawy wynika wprawdzie, że w dniu [...] sierpnia 2017 r. orzeczenie dyscyplinarne wydane wobec skarżącego nie posiadało waloru prawomocności, co jednak nie oznacza, że organ nie mógł wziąć pod uwagę faktu wydania tego orzeczenia dokonując oceny przebiegu służby skarżącego stosownie do art. 165 ust. 7 p.w.KAS. Jak trafnie wskazał przy tym organ II instancji, przedmiotem niniejszego postępowania nie jest ocena wykonania prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego, lecz wyjaśnienie przyczyn, dla których nie przedstawiono skarżącemu propozycji, której to brak doprowadził do wygaśnięcia dotychczasowego stosunku służbowego. Jako ww. przyczyny organ wskazał nienależyte wykonywanie obowiązków służbowych przez skarżącego, a w związku z tym utratę zaufania oraz nieposzlakowanej opinii jako podstawowych cech funkcjonariuszy tej formacji, gwarantujących prawidłową realizację zadań KAS.

Podkreślić w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości lub części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem warunkiem uwzględnienia przez sąd skargi z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego jest ustalenie, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia, to rozstrzygniecie sprawy najprawdopodobniej byłoby inne. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Organ bowiem wyczerpująco ustalił okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.), ocenił zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 k.p.a.), a także uzasadnił podjęte rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a.

Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS, zgodnie z którym funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku zaistnienia innej, niż określone w pkt 1-7, ważnej przyczyny, jeżeli dalsze pozostawanie w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych, w szczególności gdy wymaga tego dobro KAS lub gdy nastąpiła utrata zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków służbowych. Zaznaczyć bowiem należy, że podstawę prawną decyzji Dyrektora IAS w [...] z dnia [...] lipca 2020 r. stanowił art. 170 ust. 3 oraz art. 170 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 165 ust. 7 p.w.KAS. Natomiast powołując w uzasadnieniu decyzji ww. art. 180 ust. 1 pkt 8 ustawy o KAS organ wskazał jedynie, że "w stanie faktycznym sprawy zaistniały przyczyny nieprzedstawienia propozycji Panu M. S., które to przyczyny pokrywają się z ustawowymi przesłankami zwolnienia funkcjonariusza ze służby", co skutkuje koniecznością wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego. Przyczyny te, zdaniem Sądu, organ wykazał w sposób adekwatny do podjęcia rozstrzygnięcia.

Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, zaś zarzuty i wnioski skargi nie zasługują na uwzględnienie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 oraz art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 347 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.