Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2343/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33, art. 34
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Mirosław Montowski (spr.), sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi N A na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...]października 2020 r. znak [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] (zwany dalej: "Wojewodą" lub "organem pierwszej instancji"), działając na podstawie art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1314, dalej także "u.p.e.a."), po rozpatrzeniu zarzutów zgłoszonych przez zobowiązaną N. A.w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów zawartego w postanowieniu Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z 5 grudnia 2018 r., utrzymanego w mocy przez [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w dniu [...] stycznia 2019 r., postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. znak: [...], oddalił zarzuty zobowiązanej jako nieuzasadnione.

Minister Zdrowia postanowieniem z [...] października 2020 r., znak: [...] po rozpatrzeniu zażalenia N. A. na ww. rozstrzygnięcie Wojewody z [...] stycznia 2019 r., postanowił:

1. uchylić w części postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2019 r., znak: [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów, tj. w zakresie obowiązku szczepienia przeciwko inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu B, i umorzyć postępowanie egzekucyjne w części dotyczącej obowiązku szczepienia przeciwko inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu B,

2. w pozostałym zakresie utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy.

Powyższe postanowienie Ministra Zdrowia zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych wskazanych przez organy:

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] (dalej: "PPIS") wystąpił do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania egzekucyjnego w przedmiocie uchylania się przez N. A. od obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka L. A., ur. [...] listopada 2013 r., powołując się na tytuł wykonawczy nr [...]z dnia [...] sierpnia 2018 r.

Jak wynika z ustaleń i wskazań wierzyciela – PPIS, zobowiązana N. A. nie dopełniła obowiązku o charakterze niepieniężnym, poddania swojego dziecka L. A.ur. [...] listopada 2013 r., obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Strona była informowana o konieczności wykonania wskazanego obowiązku m.in. pismami PPIS z dnia [...] czerwca 2018 r. i [...]lipca 2018r. Upomnieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. PPIS wezwał N. A.do wykonania obowiązku w ciągu siedmiu dni od dnia doręczenia oraz do zapłaty kosztów upomnienia w wysokości 11,60 zł, a także pouczył ją o możliwości wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji. Upomnienie zostało doręczone zobowiązanej w dniu 23 sierpnia 2018 r.

Strona nie informowała organu o wystąpieniu przeszkód medycznych w zakresie szczepień dziecka.

Wojewoda [...]działając jako organ egzekucyjny, będąc związany wnioskiem wierzyciela – PPIS o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez ten organ w dniu [...]sierpnia 2018 r., nr [...], z mocy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zobligowany był podjąć stosowne czynności na uchylającą się stronę.

Pismem z dnia[...] września 2018 r., znak [...] doręczonym zobowiązanej w dniu [...] września 2018 r., Wojewoda zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania egzekucyjnego w sprawie oraz o prawie zapoznania się z zebranymi aktami sprawy, a także o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz przedstawionych stanowisk. W dniu [...] września 2018 r. skarżąca skorzystała z przysługującego mu prawa zapoznania się z aktami sprawy.

Następnie postanowieniem z [...] października 2018 r., znak: [...]Wojewoda nałożył na zobowiązaną grzywnę w celu przymuszenia, wzywając jednocześnie do wykonania obowiązku określonego w załączonym do ww. postanowienia tytule wykonawczym nr [...]

Pismem z [...] października 2018 r. N. A.wniosła zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z[...] grudnia 2018 r., wierzyciel - PPIS uznał zarzuty za nieuzasadnione. Na skutek zażalenia wniesionego przez zobowiązaną, [...]Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wierzyciela.

Postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. Wojewoda [...] oddalił wszystkie zarzuty zobowiązanej. Pismem z [...]stycznia 2018 r. N.A. wniosła zażalenie do Ministra Zdrowia na ww. postanowienie Wojewody. Zażalenie zostało wniesione w terminie.

W swoim zażaleniu zobowiązana zarzuciła postanowieniu organu I instancji:

1) naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1b w zw. z art. 19 ust. 9 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych poprzez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego dziecka zobowiązanej jest wymagalny, mimo iż w aktach sprawy brak jest dokumentów potwierdzających zakwalifikowanie małoletniej L. A. przez lekarza do szczepień, dokumentów potwierdzających wykluczenie przez lekarza przeciwwskazań do zaszczepienia,

2) naruszenie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych; organ twierdzi, iż szczepienia ochronne wymienione w tytule wykonawczym są wymagalne, a termin ich wymagalności wynika z treści Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego, podczas gdy ten akt nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, zaś programy zapobiegania i zwalczania określonych zakażeń lub chorób zakaźnych zgodnie z art. 4 w zw. z art. 2 pkt 26 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi może określać wyłącznie Rada Ministrów w drodze rozporządzenia, a nie Główny Inspektor Sanitarny, co wskazuje, iż zobowiązana może zaszczepić dziecko w terminie przewidzianym w treści Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r., tj. do ukończenia przez dziecko 6 roku życia, 15 roku życia, 19 roku życia,

3) naruszenie art. 29 § 1 u.p.e.a. poprzez niezbadanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej tytułu wykonawczego wystawionego przez PPIS, mimo iż małoletnie dziecko było w trakcie diagnostyki lekarskiej mającej na celu ustalić dopuszczalność szczepienia, zaś tytuł wykonawczy nie spełniał wymogów z art. 27 § 1 ww. ustawy i tym samym naruszenie art. 29 § 2 w zw. z art. 29 § 1 ww. ustawy poprzez niewydanie postanowienia o nieprzystąpieniu do egzekucji, mimo że tytuł wykonawczy nie podlegał egzekucji administracyjnej,

4) naruszenie art. 119 § 1 u.p.e.a. polegające na prowadzeniu postępowania egzekucyjnego pomimo nieistnienia obowiązku w dniu wydania postanowienia; jako podstawę prawną postanowienia organ powołuje art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń chorób zakaźnych u ludzi, tymczasem ustawa niniejsza w art. 17 ust. 10 w punktach od 1 do 4 stanowi, że minister właściwy do spraw zdrowia określi w drodze rozporządzenia:

a) wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych,

b) osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby,

c) sposób przeprowadzania szczepień ochronnych - bez wskazania, że powyższe nastąpi w formie komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego,

5) nieważność polegającą na prowadzeniu postępowania egzekucyjnego w sytuacji niewykonalności obowiązku w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.,

6) naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. - poprzez brak uzasadnienia - jakiegokolwiek odniesienia się do konsultacji mających na celu właściwą kwalifikację dziecka w zakresie szczepienia,

7) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego,

8) naruszenie art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

9) naruszenie art. 47 Konstytucji RP.

W związku z podniesionymi zarzutami, N. A. wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Minister Zdrowia rozpoznając sprawę uznał zarzuty zobowiązanej za bezzasadne, jednakże z uwagi na zaistnienie okoliczności powodujących wygaśnięcie obowiązku poddania małoletniego dziecka obowiązkowi szczepiennemu przeciwko inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu B, które to powstały w trakcie postępowania odwoławczego, stwierdził konieczność uchylenia postanowienia Wojewody w tej części, a także umorzenia postępowania egzekucyjnego, w zakresie w jakim odnosi się do obowiązku szczepienia przeciwko inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu B.

Minister Zdrowia zauważył, że obowiązek szczepienny określony w ww. tytule wykonawczym z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] polega na poddaniu małoletniej L. A. obowiązkowym szczepieniom przeciwko: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu zapaleniu rogów przednich rdzenia kręgowego (choroba Heinego-Medina), śwince, inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenzae oraz przeciwko odrze, różyczce.

Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym przeciwko Haemophilus influenzae typu B obejmuje dzieci do ukończenia 6 roku życia.

Organ odwoławczy ustalił, że przedmiotowy obowiązek stwierdzony tytułem wykonawczym był wymagalny w dniu wystawienia tytułu, a co za tym idzie postępowanie organu egzekucyjnego było słuszne. Tym niemniej, w trakcie postępowania odwoławczego w przedmiotowej sprawie, małoletnia L. A. z dniem [...][...] listopada 2019 r. ukończyła 6 rok życia. W związku z tym wygasł względem niej obowiązek szczepienia ochronnego przeciwko inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu B. Wobec tego w tym zakresie należało uchylić postanowienie Wojewody i umorzyć postępowanie egzekucyjne prowadzone w celu przymuszenia do realizacji powyższego obowiązku.

Jednocześnie organ zważył, że pozostałe obowiązki szczepienne wynikające z tytułu wykonawczego z dnia [...] sierpnia 2018 r. nadal są wymagalne, albowiem zgodnie z przywołanym wyżej rozporządzeniem Ministra Zdrowia trwają do ukończenia 19 roku życia, a zatem jako takie podlegają egzekucji.

Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności obowiązku określonego w tytule wykonawczym, organ wyjaśnił, że wykaz obowiązkowych szczepień ochronnych i grupy osób obowiązanych do poddania się tym szczepieniom zostały określone w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1845, zwana dalej także "ustawą o zapobieganiu") oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 753). Zgodnie z § 5 powołanego rozporządzenia, obowiązkowe szczepienia ochronne są prowadzone z uwzględnieniem Programu Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, corocznie. Szczepienia obowiązkowe są realizowane przez osoby upoważnione, będące realizatorami obowiązkowych szczepień ochronnych w terminach i zgodnie ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek i zgodnie z aktualną wiedzą medyczną. Terminy realizacji obowiązku wykonania poszczególnych szczepień są uwarunkowane zaleceniami, jakie definiuje Program w zależności od kalendarzowego wieku dziecka. Ponadto organ wskazał, że obowiązek ten staje się egzekwowalny w chwili wejścia osoby objętej obowiązkiem w granice wiekowe zakreślone przez ustawę - w tym bowiem okresie obowiązkowe szczepienia ochronne powinny zostać wykonane.

Minister Zdrowia podkreślił, że podstawą prawną do nałożenia obowiązku szczepień przeciw wybranym chorobom zakaźnym jest art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, który zobowiązuje osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym na zasadach określonych w ustawie, przy czym zgodnie z art. 5 ust. 2 ww. ustawy w odniesieniu do osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych (m.in. dziecko) odpowiedzialność za wypełnienie tego obowiązku ponosi osoba sprawująca nad tą osobą prawną pieczę, albo jej opiekun faktyczny (zwykle są to rodzice).

Minister Zdrowia odniósł się ponadto do zarzutu zobowiązanej, iż na dzień wystawienia tytułu wykonawczego i na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, dziecko nie miało wykonanego badania kwalifikacyjnego do szczepień, co wiąże się z niemożliwością stwierdzenia, że obowiązek wykonania szczepienia jest wykonalny. Organ podkreślił, że to na zobowiązanej, jako rodzicu małoletniego dziecka i w związku z tym jego opiekunie prawnym - na którym spoczywają określone obowiązki rodzicielskie - spoczywał obowiązek zgłoszenia się z dzieckiem do lekarza sprawującego nad nim opiekę profilaktyczną w celu przeprowadzenia badań kwalifikacyjnych w celu potwierdzenia bądź wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, iż zobowiązana nie podejmowała żadnych działań w kierunku zaszczepienia małoletniego dziecka, w tym w pierwszej kolejności zgłoszenia się na wykonanie badania kwalifikacyjnego. W aktach sprawy brak jest również zaświadczenia lekarskiego o istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do wykonania szczepień ochronnych. Brak jest też dokumentów potwierdzających, że skarżąca informowała Wojewodę o konsultacjach lekarskich mających na celu ustalenie dopuszczalności szczepienia.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 124 § 2 k.p.a., tj. że postanowienie organu pierwszej instancji nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia o oddaleniu zarzutów, Minister Zdrowia wskazał, że Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyjaśnił motywy swojego działania. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że skarżąca nie wykonała u dziecka obowiązkowych szczepień, nie wykonała badania kwalifikacyjnego i nie przedstawiła zaświadczenia lekarskiego o istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do wykonania szczepień ochronnych, ani też nie przedłożyła dokumentów potwierdzających fakt, że skarżąca informowała Wojewodę o konsultacjach lekarskich mających na celu ustalenie dopuszczalności szczepienia.

Minister Zdrowia nie zgodził się również z zarzutem zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, wskazując, że zastosowanie środka egzekucyjnego, którego użycie ma doprowadzić do realizacji obowiązku poprzez zagrożenie wyrządzenia zobowiązanej dolegliwości finansowej jest istotne w sprawie, gdyż nałożona na zobowiązanych grzywna nie stanowi kary za niewykonanie obowiązku. Jest ona nałożona w związku z uchylaniem się zobowiązanych od wykonania obowiązku szczepienia u dziecka. Jak przy tym zauważa się w orzecznictwie sądowym, decydujące znaczenie dla kwoty grzywny w celu przymuszenia ma doprowadzenie do wykonania obowiązku przy jednoczesnym zachowaniu zasady racjonalnego działania oraz niezbędności, a nie cechy osobowe zobowiązanego, w tym jego sytuacja osobista, majątkowa i zdrowotna.

Zdaniem Ministra Zdrowia nie można także uznać, że w przedmiotowej sprawie zaistniała którakolwiek z przesłanek powodująca nieważność postępowania egzekucyjnego, a w szczególności wynikająca z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.

Reasumując, organ drugiej instancji stwierdził, że obowiązek szczepień ochronnych jest uregulowany prawnie i ma ścisły związek z zapobieganiem szerzenia się chorób zakaźnych u osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a profilaktyka przed tymi chorobami jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych, w myśl art. 68 ust. 4 Konstytucji RP. Wobec tego na aprobatę nie zasługują także zarzuty dotyczące niezgodności ustawy o zapobieganiu i zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi z Konstytucją RP.

Mając powyższe okoliczności na względzie, Minister Zdrowia uznał zarzuty podniesione przez zobowiązaną za niezasadne.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Ministra Zdrowia z [...] października 2020 r., znak: [...] wniosła N. A., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenia postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu poprzez zaliczenie Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego do katalogu źródeł prawa powszechnie obowiązującego i przyjęcie na tej podstawie, iż może nakładać na obywateli obowiązek zaszczepienia dziecka określoną ilością dawek szczepionek w ustalonych odgórnie okresach, mimo iż akt prawny o nazwie komunikat nie zalicza się do aktów stanowienia prawa powszechnego, a jest jedynie aktem prawa wewnętrznego, w ramach którego brak jest możliwości nakładania obowiązków i ograniczenia praw obywateli,

2. art. 5 ust. 1 pkt 1 b ustawy o zapobieganiu w zw. z § 3 rozporządzenia poprzez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej L. A.w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez nią przedziału wiekowego, mimo iż nawet sam organ nie wskazuje, z jakiego aktu normatywnego o charakterze powszechnie obowiązującym wynika obowiązek podania dziecku tych dawek szczepionek, jedynie podnosząc, że terminy realizacji obowiązku są uwarunkowane zaleceniami, jakie definiuje Program w zależności od kalendarzowego wieku dziecka,

3. art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 rozporządzenia poprzez uznanie, iż szczepienia ochronne wymienione w tytule wykonawczym są wymagalne, a termin ich wymagalności wynika z treści Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego, podczas gdy ten akt nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, zaś programy zapobiegania i zwalczania określonych zakażeń lub chorób zakaźnych zgodnie z art. 4 w zw. z art. 2 pkt 26 ustawy o zapobieganiu może określać wyłącznie Rada Ministrów w drodze rozporządzenia, a nie Główny Inspektor Sanitarny, co wskazuje, iż skarżąca może zaszczepić córkę w terminie przewidzianym w treści rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r., tj. do ukończenia przez dziecko 6 roku życia, 15 roku życia, 19 roku życia,

4. art. 124 § 1 i 2 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniemu poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ oraz dowodów, którym odmówił wiary stwierdzając, iż obowiązek zaszczepienia małoletniego przeciwko chorobom wymienionym w tytule wykonawczym jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej, jak również brak wskazania którego szczepienia dotyczy postępowanie,

5. art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP poprzez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącej prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia,

6. art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. poprzez uznanie, iż nałożona na skarżącą grzywna nie stanowi środka zbyt uciążliwego.

Ponadto skarżąca sformułowała również żądanie wystąpienia z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z Konstytucją art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy o zapobieganiu z art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3, oraz art. 68 ust. 1, 2, 3, art. 87 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim nie przewidują one wolności wyboru rodziców w zakresie szczepień tak jak to jest w większości krajów Unii Europejskiej, braku właściwego rejestru powikłań tzw. "NOP", braku celowego funduszu przeznaczonego na wsparcie finansowe, rehabilitację osób u których wystąpiły powikłania, jak i w zakresie w jakim to Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, czy też Minister Zdrowia w formie rozporządzenia Program Szczepień Ochronnych na dany rok, wykaz chorób, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek przez co rozstrzyga o wolnościach obywatelskich z pominięciem ustawy. Ewentualnie wniosła o zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (przy czym skarżąca miała zapewne na myśli Europejski Trybunał Praw Człowieka, albowiem TSUE nie ma kompetencji do oceny zgodności prawa krajowego z EKPC) o wykładnię treści art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, czy system przymusu szczepień ochronnych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który nie przewiduje systemu odszkodowawczego dla dzieci rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi nie stanowi naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

Stwierdzając, że ww. zagadnienia mają "charakter prejudycjalny", skarżąca domaga się zawieszenia postępowania do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny, ewentualnie do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Europejski Trybunał Praw Człowieka.

W odpowiedzi na skargę Minister Zdrowia podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, szeroko odnosząc się przy tym do zarzutów skargi i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.

Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Badając legalność zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

Sąd uznał przy tym argumenty podnoszone w skardze i będące de facto powtórzeniem argumentów formułowanych we wcześniejszych środkach zaskarżenia wykorzystywanych przez skarżącą, za całkowicie nietrafne. Organy inspekcji sanitarnej oraz organ egzekucyjny w rozstrzygnięciach poprzedzających zaskarżone postanowienie wyczerpująco i jasno odniosły się do argumentów i zarzutów wyrażonych w skardze.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Zdrowia uchylające w części i utrzymujące w mocy w pozostałym zakresie postanowienie Wojewody [...] uznające za bezzasadne zarzuty skarżącej zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym w przedmiocie obowiązku poddania małoletniej córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym.

Oceniając to orzeczenie, wobec treści skargi, Sąd wziął pod uwagę, że stosownie do treści art. 1a pkt 7 u.p.e.a. organem egzekucyjnym jest organ uprawniony do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków o charakterze pieniężnym lub obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz zabezpieczania wykonania tych obowiązków. W myśl art. 20 § 1 pkt 1 u.p.e.a. organem mającym ogólną właściwość do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie obowiązków niepieniężnych jest wojewoda.

Egzekucji administracyjnej podlegają m.in. obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego (art. 2 § 1 pkt 10 u.p.e.a.). W rozpatrywanej sprawie obowiązkiem tym jest wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) oraz art. 17 ust. 1 ustawy o zapobieganiu obowiązek poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym. Obowiązek ten został skonkretyzowany przepisami, wydanego na podstawie art. 17 ust. 10 ustawy, rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 753), w szczególności zaś przez § 3 tego rozporządzenia. Jest on także konkretyzowany komunikatami Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie programu szczepień ochronnych na dany rok, wydawanymi na podstawie art. 17 ust. 11 ww. ustawy.

Zobowiązanym w postępowaniu egzekucyjnym jest osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, jak też osoba fizyczna, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 1a pkt 20 u.p.e.a.). W rozpatrywanej sprawie podmiotem zobowiązanym są rodzice dziecka, co do których istnieje ustawowy obowiązek poddania go szczepieniom ochronnym, co wynika z treści art. 5 ust. 2 ustawy o zapobieganiu. W myśl tego przepisu w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje prawną pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2020 r. poz. 849 ze zm.).

Zgodnie z art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje zasadniczo z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W rozpatrywanej sprawie postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w wyniku wystawienia wobec skarżącej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w dniu sierpnia 2018 r. tytułu wykonawczego nr [...] Tytuł ten wraz z wnioskiem o wszczęcie egzekucji administracyjnej został przesłany do Wojewody [...], który następnie wszczął postępowanie egzekucyjne, doręczając zobowiązanej odpis ww. tytułu wykonawczego.

Zobowiązanej przysługiwało, na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a., uprawnienie do złożenia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji, z którego - z zachowaniem terminu - skorzystała.

Podstawę prawną zaskarżonych postanowień stanowi art. 34 § 4 i 5 u.p.e.a. (w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej z dniem 30 lipca 2020 r. ustawą z 11 września 2019 r. - Dz.U. z 2019 r., poz. 2070, gdyż stosownie do art. 13 ust. 1 ww. ustawy, do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe). Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te - zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. - zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 tej ustawy u.p.e.a. Stosownie do treści art. 34 § 1 u.p.e.a, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9, 10 ustawy, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu wypowiedzi wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Zgodnie natomiast z art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

Z powyższego wynika, że wypowiedź wierzyciela, w przypadku gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33 pkt 1-5 i 7, jest wiążąca dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego, w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela.

W rozpoznawanej sprawie podstawę zarzutów zgłoszonych przez skarżącą stanowiły przepisy art. 33 § 1 pkt 2, 5 i 8 u.p.e.a. (w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej z dniem 30 lipca 2020 r.), wskazujące w istocie na brak wymagalności obowiązku szczepień, niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Wierzyciel – PPIS w odniesieniu do zgłoszonych zarzutów wydał postanowienie, w którym uznał zgłoszone zarzuty za bezzasadne. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez [...]Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Minister prawidłowo ocenił zatem - zgodnie z treścią i w zakresie art. 34 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., że stanowisko wierzyciela wyrażone w ostatecznym postanowieniu jest dla organu egzekucyjnego wiążące, a także dla odwoławczego organu egzekucyjnego, sprawującego jednocześnie nadzór nad egzekucją administracyjną.

Sąd uznał także za bezpodstawny zarzut niezbadania dopuszczalności egzekucji w odniesieniu do osoby kwestionującej obowiązek poddania dziecka szczepieniom obowiązkowym. Przepis art. 29 § 1 ustawy o postepowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi bowiem, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Należy wziąć pod uwagę, że Wojewoda [...] badał dopuszczalność egzekucji w stosunku do skarżącej zarówno bezpośrednio, jak i poprzez zainicjowanie określonych czynności innych organów władzy publicznej.

Należy podkreślić, że badanie dopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej w związku z niewykonywaniem obowiązku szczepień ochronnych, dokonuje się w ramach trzech zasadniczych etapów działania organu egzekucyjnego (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1552/15). Pierwszy etap to wstępna kontrola tytułu wykonawczego przesłanego organowi egzekucyjnemu wraz z wnioskiem wierzyciela oraz zarzutów wniesionych przez zobowiązanego wskazanego w tytule wykonawczym.

Drugim etapem rozpatrzenia legalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest uzyskanie przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela (niebędącego organem egzekucyjnym) w zakresie zarzutów na podstawie art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Ten etap został zainicjowany przez Wojewodę [...], który skierował odpowiedni wniosek do wierzyciela – PPIS. Na podstawie tego wniosku postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. organ ten uznał za niezasadne zarzuty zgłoszone przez skarżącą wobec postępowania egzekucyjnego. Wskazać należy, że stanowisko wierzyciela zostało sformułowane na podstawie stanu faktycznego sprawy poddanego ocenie z punktu widzenia przepisów prawa materialnego, przede wszystkim art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) w zw. z 17 ust. 1, 2, 5, 10 i ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, a także rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Stanowisko PPIS jako wierzyciela było przy tym przedmiotem kontroli instancyjnej, gdyż organ wyższej instancji po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej na ww. postanowienie, w dniu 11 stycznia 2019 r., utrzymał je w mocy.

Trzecim wreszcie etapem jest rozpoznanie zarzutów skarżącej przez organ egzekucyjny przy wydawaniu obecnie kontrolowanych przez Sąd postanowień Wojewody z [...] stycznia 2019 r. i Ministra Zdrowia z [...]października 2020 r.

Biorąc pod uwagę przedmiot czynności dokonanych w trakcie wskazanych trzech etapów postępowania, a także analizę przepisów prawa uwzględnionych przez organy sanitarne i organ egzekucyjny, nie można utrzymać opinii, że organ egzekucyjny nie przeprowadził samodzielnego badania dopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej.

Sąd w pełni akceptuje także stanowisko Ministra Zdrowia, że w okolicznościach sprawy nie można mówić o niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Tytuł wykonawczy został prawidłowo wystawiony wobec zobowiązanej, która dobrowolnie nie wykonała ustawowego obowiązku szczepień. Nie doszło do naruszenia art. 33 u.p.e.a.

W odniesieniu do stanowiska skarżącej przedstawionego w skardze, a dotyczącego braku wymagalności obowiązku, Sąd uznał, że jest ono w całości niezasadne.

W tym zakresie wskazać należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Z kolei art. 17 ust. 1 tej ustawy stanowi, że osoby, określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi. W myśl art. 17 ust. 10 pkt 1 i pkt 2 ustawy o zapobieganiu minister właściwy do spraw zdrowia określa, w drodze rozporządzenia, m.in. wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych oraz osoby lub grupy osób obowiązane do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym - uwzględniając dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Przepis ten stanowi podstawę obowiązywania rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (źródła powszechnie obowiązującego prawa - art. 87 ust. 1 Konstytucji RP), w którym ustalono zakres obowiązkowych szczepień ochronnych, ze wskazaniem, kto i w jakich sytuacjach oraz w jakim okresie życia podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie. W dalszej kolejności podnieść należy, że w oparciu o art. 17 ust. 11 cyt. ustawy Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 oraz art. 19 ust. 10 oraz zaleceń, w terminie do 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. Taki sposób regulacji pozwala przyjąć, że obowiązek poddania szczepieniu ochronnemu istnieje i wynika bezpośrednio z mocy przepisów ustawowych, w tym z ww. rozporządzenia. To zaś, że obowiązkowe szczepienia ochronne prowadzone są zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym w formie komunikatu przez Głównego Inspektora Sanitarnego nie oznacza, że ich zakres oderwany jest od powszechnie obowiązującej materii normatywnej (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2018r., sygn. akt II OSK 2546/18, CBOSA). Podstawą wydania ww. komunikatu jest art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu, a przyjęcie określonego kalendarza szczepień wynika z konieczności uwzględnienia uwarunkowań medycznych, w tym czasu oraz rodzaju podawanych dzieciom szczepionek. W ogłaszanym na dany rok przez Głównego Inspektora Sanitarnego komunikacie o Programie Szczepień Ochronnych zawarte są specjalistyczne informacje z zakresu medycyny dotyczące technicznych kwestii wykonania obowiązku szczepienia; nie można więc z niego wywieść dodatkowych norm, niż te wynikające z cyt. wyżej ustawy i rozporządzenia (por. wyrok NSA z 12 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 1312/13 oraz wyrok NSA z 4 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 1509/13, CBOSA).

Kontynuując rozważania i odnosząc się do wymagalności i wykonalności będącego przedmiotem niniejszego postępowania obowiązku podkreślić trzeba, że zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy o zapobieganiu wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed szczepieniem (art. 17 ust. 3 ww. ustawy). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 ustawy). Powyższych uregulowań nie można rozumieć inaczej niż w ten sposób, że obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym oznacza również obowiązek poddania się lekarskim badaniom kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy o zapobieganiu. Nie można zatem skutecznie podnosić zarzutu braku wymagalności (czy wskazywać na niewykonalność) obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom wobec braku badania kwalifikacyjnego wynikającego wyłącznie z faktu niestawiennictwa w podmiocie leczniczym. Konieczność wykonania takiego badania bezpośrednio przed wykonaniem szczepienia sprawia, że odmowa wzięcia w nim udziału uniemożliwia wykonanie szczepienia. Jest zatem w istocie odmową poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Sąd zauważa przy tym, że system szczepień ochronnych jest tak skonstruowany, że bez badania kwalifikacyjnego, nie jest możliwe wykonanie szczepienia. Taka konstrukcja ma zabezpieczyć podmiot poddawany procedurze uodpornienia, właśnie przed ewentualnymi niepożądanymi następstwami (których obawia się skarżąca), jakie mogą wyniknąć z podania szczepionki osobie o niekorzystnym w danej chwili stanie zdrowia. Inaczej mówiąc, badanie kwalifikacyjne ma ograniczyć do minimum możliwość podania szczepionki osobie, która nie powinna jej w tym akurat momencie otrzymać. Wobec treści skargi Sąd dostrzega jednocześnie, że z akt sprawy nie wynika, aby w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego dziecko skarżącej było w trakcie diagnostyki lekarskiej mającej na celu ustalenie dopuszczalności szczepienia.

Sąd zaznacza także, że wykaz obowiązkowych szczepień ochronnych i grupy osób obowiązanych do poddania się tym szczepieniom został określone w art. 17 ust. 1 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych oraz rozporządzeniu Ministra Zdrowia. Zgodnie z § 2 ww. rozporządzenia, szczepienia wskazane w tytule wykonawczym z 1 lipca 2014 r. są objęte obowiązkiem szczepień ochronnych. Szczegółowy przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą szczepionki przeciwko ww. chorobom, został określony w ogłoszonym w dzienniku urzędowym Ministra Zdrowia - komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego. Szczepienia obowiązkowe są realizowane przez osoby upoważnione, będące realizatorami obowiązkowych szczepień ochronnych w terminach i zgodnie ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek i z aktualną wiedzą medyczną. Terminy realizacji obowiązku wykonania poszczególnych szczepień są uwarunkowane zaleceniami, jakie definiuje Program - w zależności od kalendarzowego wieku dziecka.

Zatem, wbrew twierdzeniu skarżącej, PPIS uprawniony był do podejmowania działań, zmierzających do wykonania obowiązku poddania dziecka skarżącej szczepieniom ochronnym, w stosunku do których termin szczepienia upłynął. Obowiązek szczepień ochronnych jest bowiem uregulowany prawnie i ma ścisły związek z zapobieganiem szerzenia się chorób zakaźnych u osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Co istotne, profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych (zob. art. 68 ust. 4 Konstytucji RP). W ramach realizacji tego obowiązku państwo opracowuje Program Szczepień Ochronnych, który rokrocznie jest modyfikowany stosownie do aktualnej sytuacji epidemiologicznej, a do którego to programu odsyła § 5 ww. rozporządzenia.

Z powyższych względów zarzuty naruszenia art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu, art. 5 ust. 1 pkt 1 b ustawy o zapobieganiu w zw. z § 3 rozporządzenia, art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 oraz art. 124 § 1 i 2 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Sąd ocenia jako chybione.

W kontekście tego ostatniego zarzutu wskazać również należy, że wymagane szczepienia zostały wymienione w tytule wykonawczym nr [...]

Nadto, zdaniem Sądu, również zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP nie zasługuje na uwzględnienie. Chroniona Konstytucją wolność człowieka nie ma bowiem charakteru absolutnego i doznaje stosownych ograniczeń m.in. ze względu na ochronę zdrowia (art. 31 ust. 3 Konstytucji). Zgodnie z art. 68 ust. 1 Konstytucji RP każdy ma prawo do ochrony zdrowia, a władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom (art. 68 ust. 3 Konstytucji). Nie wymaga pogłębionych wyjaśnień, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W rozpoznawanej sprawie nie bez znaczenia pozostaje także to, że - jak stanowi art. 95 § 3 ustawy z dnia [...] lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017r., poz. 682) - władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. W realiach demokratycznego państwa prawnego tak dobro dziecka, jak i interes społeczny jednoznacznie wymagają, aby rodzice dziecka korzystali z osiągnięć współczesnej medycyny w sposób wolny od ideologicznych uprzedzeń i dobrowolnie poddawali dziecko szczepieniom ochronnym m.in. po to, by uniknąć stosowania przez organy państwa przymusu dla wykonania tego obowiązku, nakazanego art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, i równocześnie, by chronić prawa dziecka, których ochronę zapewnia Rzeczpospolita Polska - art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z 12 lipca 2017 r. sygn. akt II GSK 3542/15). Natomiast art. 8 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dopuszcza ingerencję władzy publicznej w korzystanie z prawa do poszanowania życia prywatnego w przypadkach przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na m.in. ochronę zdrowia lub ochronę praw i wolności osób. W ocenie Sądu, z taką sytuacją mamy niewątpliwie w przypadku szczepień ochronnych.

Odnosząc się do ostatniego z zarzutów skargi, dotyczącego naruszenia art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a., Sąd stwierdza, że nie jest on zasadny. Skarżąca na żadnym etapie postępowania nie podjęła nawet próby wykazania, aby nałożona grzywna stanowiła dla niej i jej rodziny zbytnie obciążenie. W ocenie Sądu wysokość wymierzonej grzywny nie jest wygórowana, zwłaszcza jeżeli zestawi się ją z okresem, przez który skarżąca unika obowiązku poddania dziecka szczepieniom. Poza tym jest to, w przypadku egzekucji obowiązków niepieniężnych, środek najmniej dokuczliwy. Drugim dostępnym środkiem jest bowiem wykonanie zastępcze.

Z tych przyczyn, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie w okolicznościach sprawy prawa nie narusza.

W tej sytuacji, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.