Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2665/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. ust. 1, art. 6 ust. 6, art. 4 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, art. 1a ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 122 w zw. z art. 187 i art. 21 § 5, art. 191, art. 194,
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1629
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: § 63 ust. 3
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 2 ust. 1 pkt 7 i ust. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 150
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant specjalista Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2018 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2017 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz A. D. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta P. ("Burmistrz"), decyzją z [...] marca 2017 r. nr [...] ustalił Skarżącemu A.D. wysokość zobowiązania podatkowego na 2017 r. w formie łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 823,00 zł. Wysokość zobowiązania podatkowego wynika z podatkowania podatkiem od nieruchomości gruntu o pow. 536 m2, budynku mieszkalnego o pow. użytkowej 234,12 m i budynku gospodarczego o pow. użytkowej 35,00 m2 oraz podatkiem rolnym gruntu o pow. 1,7575 ha fizycznych.

Skarżący zakwestionował w odwołaniu opodatkowanie budynku mieszkalnego i gospodarczego, ponieważ w ocenie podatnika budynki te stanowią część składową gruntu i po opodatkowaniu gruntu podatkiem od nieruchomości, budynki nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zarzucił naruszenie:

1) art. 210 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz, 201, dalej jako "O.p.");

2) art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 4 ust. 1 pkt 2 oraz art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ze zm.9, alej jako "u.p.l.");

3) art. 20 ust. 1, art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 1629, dalej jako "p.g.k."), § 68 ust. 3 pkt 1 oraz załącznika nr 6 do Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków;

4) art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 194 O.p.;

5) obrazę Sądu poprzez nierespektowanie Postanowienia Rejonowego Sądu w P. sygn. akt [...] z [...] listopada 2013 r.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. ("SKO"), na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p,. decyzją z [...] czerwca 2017 r. nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza z dnia [...] marca 2017 r. SKO powołało się na art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 1 ust. 1, art. 2, ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 617 ze zm., dalej jako "u.p.r."). Wskazało, że z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez Starostę P. - zawiadomienie o zmianie z dnia 4 listopada 2016 r. wynika, że Skarżący jest właścicielem gruntów o pow. 1,8111 ha, w tym gruntów rolnych o pow. 1,7575 ha. Obowiązek podatkowy ciąży na osobie wskazanej w ewidencji jako właściciel. Skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego, ponieważ powierzchnia użytków rolnych, stanowiących jego własność, przekracza 1 ha. SKO wskazało, że Skarżący jest też właścicielem działki o nr ew. [...] o pow. 0,2303 ha, która w części o pow. 0,0536 ha jest sklasyfikowana jako tereny mieszkaniowe "B". Na tej działce został wybudowany budynek mieszkalny i gospodarczy; budynki te są uwzględnione w ewidencji gruntów i budynków. Grunt sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków jako B - tereny mieszkaniowe, a także budynki: mieszkalny i gospodarczy podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, w szczególności art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.l. SKO zaznaczyło, że Skarżący nie kwestionuje faktu istnienia budynków mieszkalnego i gospodarczego na działce nr [...], a także powierzchni użytkowych tych budynków, a wyłącznie fakt ich opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W celu opodatkowania budynków istotne jest ustalenie ich powierzchni użytkowej, ponieważ podstawę opodatkowania budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa - art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l..

Z nadesłanych, wraz z odwołaniem, akt sprawy wynika, iż organ podatkowy przez wydaniem zaskarżonej decyzji, uzyskał dane do opodatkowaniem budynków istniejących na działce nr [...] obręb Miasto P., ul. M. [...] w P.: - wypis z kartoteki budynków Starostwa Powiatowego w P. z dnia 4 lutego 2014 r. określający funkcję budynków: mieszkalny i inny niemieszkalny; - zaświadczenie Starosty P. z dnia 7 kwietnia 2014 r. nr [...] o treści ewidencji budynków wg stanu na dzień 31 grudnia 2011 r.; - decyzję o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego z dnia [...] grudnia 1998 r. nr [...] wydaną A.D. przez Kierownika Urzędu Rejonowego w P.; - decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego z dnia [...] sierpnia 1998 r. nr [...] wydaną A.D. przez Kierownika Urzędu Rejonowego w P.; - zawiadomienie z dnia 6 maja 2003 r. złożone przez A. D., o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego oraz przystąpieniu do użytkowania tych obiektów z dniem 26 maja 2003 r.; - zawiadomienie, z 10 kwietnia 2003 r. złożone przez A. D., o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania instalacji gazowej na nieruchomości przy ul. M. [...] w P..

SKO zaznaczyło, że w zawiadomieniu z dnia 6 maja 2003 r. o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania, A.D. podał powierzchnie użytkowe budynku mieszkalnego i gospodarczego wynoszące odpowiednio 234.12 m² i 35,00 m², które zostały uwzględnione przy wymiarze podatku od nieruchomości od tych budynków. Wymiar podatku od nieruchomości następuje przy zastosowaniu stawek określonych uchwałą Rady Miejskiej w P. nr [...] z dnia 16 listopada 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości i zwolnień z tego podatku. Wymiar podatku od nieruchomości wynika z następującego wyliczenia:

- grunt "B" o pow. 536,00 m² x 0,39 zl/m² = 209,04 zł,

- budynek mieszkalny o pow. 234,12 m² x 0,70 zł/m² = 163,88 zł,

- budynek pozostały o pow. 35,00 m² x 7,32 zł/m² = 256,20 zł.

SKO, powołując się na art. 6 ust. 2 u.p.l wskazało, że faktycznie pomimo istnienia obowiązku podatkowego, budynki te nie były opodatkowane, aż do 2015 r. Nadto zauważyło, że obowiązek złożenia przez osobę fizyczną informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych wynika z art. 6 ust. 6 u.p.l., natomiast obowiązek złożenia informacji o gruntach wynika z art. 6a ust. 5 u.p.r. Organy podatkowe nie dokonywały własnych ustaleń odnośnie klasyfikacji gruntów i ich powierzchni oraz funkcji budynków, natomiast ustalenie powierzchni użytkowej budynków, niezbędnej do ich opodatkowania, na podstawie innych dowodów niż ewidencja gruntów i budynków, nie stanowi o naruszeniu art. 21 p.g.k. Aby możliwa była realizacja postanowień u.p.l. odnośnie opodatkowania budynków, koniecznym było ustalenie tej powierzchni na podstawie innych dowodów niż ewidencja, ponieważ ewidencja nie zawiera danych do ustalenia podstawy opodatkowania budynków.

Strona, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzuciła:

l. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez niewyjaśnienie w toku postępowania wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, co doprowadziło do wydania decyzji bez zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz do dowolnej oceny poszczególnych dowodów;

II. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:

1. art. 21 ust. 1 p.g.k., poprzez: ustalenie łącznego wymiaru podatku za rok 2017 w oparciu o dane, które nie znajdują się w ewidencji gruntów i budynków tj. decyzję o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego z dnia 1 grudnia 1998 r., decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego z dnia 14 sierpnia 1998 r" zawiadomienie z dnia 6 maja 2003 r. o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego i gospodarczego, zawiadomienie z dnia 10 kwietnia 2003 r. o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania instalacji gazowej i przyjęcie, że powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego znajdującego się na działce [...] wynosi 234,12 m natomiast budynku o innym przeznaczeniu 35 m2, w sytuacji gdy organ nie mógł oprzeć swoich ustaleń o dane inne niż te zawarte w ewidencji gruntów i budynków,

2. art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.l. poprzez ustalenie wymiaru podatku dla budynku mieszkalnego i niemieszkalnego stanowiących część składową gruntu mieszkaniowego i trwale związanych z gruntem mieszkaniowym, położonych w P. na działce o numerze ewidencyjnym [...] w obrębie której znajduje się wytyczony z gruntu rolnego figurą geometryczną grunt mieszkaniowy związany z budynkami mieszkalnymi, teren mieszkaniowy B, w sytuacji gdy z wypisu z kartoteki budynków z dnia 4 lutego 2014 r. na której organ wyłącznie mógł oprzeć swą decyzję brak jest danych odnośnie powierzchni użytkowej, która mogłaby stanowić podstawę opodatkowania.

Powyższe naruszenia skutkowały ustaleniem wymiaru podatku od nieruchomości co do budynku mieszkalnego oraz innego budynku niemieszkalnego znajdujących się w P. na działce o numerze [...], w sytuacji gdy organ powinien ustalić wymiar podatku wyłącznie w oparciu o dane z kartoteki budynków, w której brak jest powierzchni użytkowej budynków koniecznej do ustalenia podstawy opodatkowania w świetle art. 4 ust. pkt 2 u.p.o.l.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

SKO, w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi.

Skarżący w piśmie z 12 grudnia 2017 r. podtrzymał swoje stanowisko. Powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne.

Następnie, w piśmie z 18 czerwca 2018 r., Skarżący powołał się na to, że decyzja o pozwoleniu na budowę, projekt zagospodarowania budynku mieszkalnego z 1998 r. oraz zawiadomienie z 6 maja 2003 r. o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania były podstawą do przyjęcia w decyzjach za 2016 r i 2017 r. odmiennego stanu faktycznego, niż istniejący w ewidencji gruntów i budynków. Nie spoczywał nadto na Skarżącym obowiązek składania informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych za 2014 r, 2015 r., 2016 r. i 2017 r. Załączył, m.in., korespondencję z Urzędem Miasta w P..

Skarżący, pismem z 6 lipca 2018 r., podtrzymał argumentację wyrażoną na poprzednich etapach postępowania. Załączył decyzję z [...] maja 2018 r. o łącznym zobowiązaniu podatkowym za 2018 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Skargę należy uwzględnić.

2. Spór w sprawie dotyczy oceny stosowania przepisów postępowania (tj. art. 187 § 1 i art. 191 O.p.) oraz prawa materialnego (art. 21 ust. 1 p.g.k., art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.l.). Przy czym zarzut naruszenia procedury jest następstwem przekonania Strony o błędnym rozumieniu przez organy podatkowe prawa materialnego.

3. Zdaniem Strony, błędem jest ustalenie podatku od nieruchomości "co do budynku mieszkalnego oraz innego budynku niemieszkalnego znajdujących się w P. na działce o numerze [...], w sytuacji, gdy organ powinien ustalić wymiar podatku wyłącznie w oparciu o dane z kartoteki budynków, w której brak jest powierzchni użytkowej budynków koniecznej do ustalenia podstawy opodatkowania w świetle art. 4 ust. pkt 2 u.p.l."

4. Nie jest sporne między organami a podatnikiem w sprawie to, że wypisy z kartoteki budynków wydane przez Starostę P., dnia 7 grudnia 2012 r. oraz 4 lutego 2014 r. potwierdzają, że na działce nr [...], stanowiącej własność Skarżącego A. D., istnieją dwa budynki: mieszkalny i inny niemieszkalny. Nie ma sporu między stronami również co do tego, że ewidencja nie zawiera danych stanowiących podstawę opodatkowania budynków. Nie jest również kwestionowane to, że Skarżący nie dokonał zgłoszenia w trybie art. 6 ust. 6 u.p.o.l.

5. Sąd wskazuje, że w wyroku z 19 lipca 2017 r. III SA/Wa 2337/16 była badana zgodność z prawem opodatkowania nieruchomości Skarżącego w zbliżonym stanie faktycznym, zaś Sąd jest zobowiązany do poszanowania dorobku prawnego, zwłaszcza wydanego względem tego samego podmiotu. W następstwie tego wyroku powinna zostać wydana decyzja podatkowa ustalająca sporną powierzchnię za 2016 r., do czego organy powinny uwzględnić również w innych postępowaniach, tj również w niniejszym, zainicjowanym skargą z 3 lipca 2017 r. Na potrzebę taką wskazuje przywołane zestawienie dat (skargi i wydania decyzji za 2016 r.), jak również zestawienie treści zaskarżonej obecnie decyzji podatkowej za 2017 r. i uchylonej przez Sąd decyzji podatkowej za 2016 r.: przy braku zmian właścicielskich postulowane jest przyjęcie przy opodatkowaniu jednej Strony tożsamych wartości powierzchni za poszczególne lata. Żaden organ władzy publicznej nie powinien bowiem ograniczać się do kontroli jedynie formalnych aspektów sprawy, lecz poddać ocenie zgodność z prawem istoty rozstrzygnięcia: w tym wypadku prawidłowość przyjęcia wielkości spornej powierzchni.

6. Sąd wskazuje, że - zgodnie z tym, o czym poinformowano już Stronę w prawomocnym wyroku z 19 lipca 2017 r., III SA/Wa 2337/16 - art. 21 ust. 1 p.g.k. ustanawia zasadę związania organów tymi danymi, które ewidencja zawiera, a nie – na zasadzie swoistego rozumowania a contrario – tymi, których nie zawiera (podkreślenie Sądu). Niedopuszczalna jest wykładnia tego przepisu zaprezentowana w skardze, że skoro w ewidencji nie znajdowały się dane dotyczące powierzchni użytkowej budynków usytuowanych na nieruchomości Skarżącego, to istnieje nieusuwalna luka w ustaleniach faktycznych, której w żaden sposób nie można uzupełnić poprzez uzyskanie dowodów na tę powierzchnię użytkową z innych źródeł, niż ewidencja. Trafne zatem było, choć – niewystarczające – uwzględnienie danych pochodzących m.in. od samego Skarżącego (z decyzji budowlanych z 1998 r. i w piśmie z 6 maja 2003 r.) - por. wyrok z 19 lipca 2017 r., III SA/Wa 2337/16.

7. Oczywiście nietrafny jest jednak pogląd Strony (co również wynika z przywołanego prawomocnego wyroku), z którego wynika, że opodatkowanie gruntów wyklucza opodatkowanie budynków. Wskazuje na to wprost systematyka i treść ustawy, w szczególności art. 2 ust. 1 u.p.o.l., w którym ustawodawca wyróżnia poszczególne przedmioty opodatkowania (grunty, budynki, budowle).

8. Nie jest też trafny pogląd Strony w zakresie obowiązków informacyjnych, do składania których zobowiązana jest Strona. Ustawodawca, w art. 6 ust. 6 u.p.o.l. wprost wskazuje, że osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3. Pogląd o zbliżonej treści zdaje się wyrażać również Naczelny Sad Administracyjny, który twierdzi, że w deklaracjach, o których mowa w art. 6 ust. 6 oraz art. 6 ust. 10 u.p.o.l. a także w art. 6a ust. 5 i ust. 9 u.p.r., podatnik powinien zawrzeć takie dane, które umożliwią organowi wydanie prawidłowej decyzji ustalającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości . Brak deklaracji lub jej błędne wypełnienie i związana z tym konieczność jej weryfikacji, stanowi argument za przedłużeniem terminu przedawnienia do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe (wyrok z 18 listopada 2016 r., II FSK 2928/15, CBOSA). "Informacja o nieruchomościach", o której mowa w art. 6 ust. 6 u.p.o.l. (art. 6a ust. 5 u.p.r.) jest deklaracją w rozumieniu art. 68 ust. 2 pkt 2 O.p. (wyrok z 15 maja 2013 r., II FSK 252/12, CBOSA). W każdym natomiast razie nie jest okolicznością uniemożliwiającą ustalenia przez organy podatkowe istnienia przedmiotu opodatkowania w drodze postępowania dowodowego. Skoro o podstawie opodatkowania w podatku od nieruchomości decyduje faktyczna powierzchnia użytkowa budynku liczona stosownie do art. 4 ust. 2 u.p.o.l., to obowiązkiem organu odwoławczego wynikającym z przepisów art. 122 w zw. z art. 187 oraz art. 21 § 5 O.p., jest wyjaśnienie wątpliwości dotyczących powierzchni poprzez zlecenie organowi I instancji - na podstawie art. 229 O.p. - przeprowadzenia dowodu z oględzin nieruchomości (por. art. 198 § 1 O.p.). W żadnym natomiast wypadku, wbrew sugestiom Skarżącego, nieobjęcie opodatkowaniem nieruchomości za uprzednie lata nie zwalnia organów podatkowych od podjęcia działań w celu zaprowadzenia stanu zgodnego z prawem.

9. Niewłaściwe było, wobec okoliczności sprawy zarysowanych powyżej, że organy podatkowe nie dokonywały własnych ustaleń odnośnie klasyfikacji gruntów i ich powierzchni oraz funkcji budynków. Skoro brak było danych w tym zakresie w ewidencji gruntów, zaś dane zawarte w zgłoszeniu dokonanym dla celów prawa budowlanego były kwestionowane przez Stronę i nie odpowiadały kryteriom zakreślonym przez ustawodawcę w art. 4 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 u.p.o.l., to wskazane byłoby rozważenie zastosowania przez organy podatkowe innych instrumentów w celu realizacji zasady z art. 122 O.p. Wynikający z tego przepisu nakaz dążenia do prawdy materialnej i związany z nim obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.) nie oznacza, że organ podatkowy ma bezgranicznie poszukiwać dowodów. Organ podatkowy zobowiązany jest do podjęcia jedynie tego rodzaju czynności procesowych, które umożliwią mu zajęcie prawidłowego stanowiska w sprawie (por. wyrok z 4 lipca 2003 r., I SA/Gd 386/03, CBOSA).

10.W ocenie Sądu, istotną okolicznością rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest samodzielny charakter definicji legalnej pojęcia powierzchni użytkowej zamieszczonej w art.1a ust.1 pkt 5 u.p.l i skoro przepisy u.p.l. nie zawierają odesłań do innych aktów prawnych, trzeba przyjąć, że pojęcie powierzchni użytkowej budynku lub jego części powinno być interpretowane wyłącznie w oparciu o treść definicji normatywnej zawartej w powołanym art.1a ust.1 pkt 5 u.p.l. (wyroku z dnia 9 listopada 2007 r. (sygn. akt I SA/Po 421/07, LEX nr 413465, prawomocny wyrok z 19 marca 2018 r., I SA/Sz 101/18, CBOSA). Nie ulega przy tym wątpliwości, że obowiązkiem organu jest ustalenie powierzchni w prawidłowym rozmiarze, co ma bezpośredni wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego. Obowiązek ten wynika z art. 122, art. 187 i art. 191 O.p. W tym kontekście Sąd zwraca uwagę na fakt, że skorzystanie z dokumentacji budowlano-architektonicznej, jest dopuszczalne w tym zakresie, ponieważ pozwoli np. na ustalenie powierzchni wyłączonych z powierzchni użytkowej budynku lub jego części (np. klatek schodowych, dźwigów, itp.). Przy zgłoszonych zastrzeżeniach Strony do wartości wynikających z dokumentacji budowlanej, nie powinien być to jednak jedyny środek dowodowy.

10. Na niebezpieczeństwo odstąpienia od poprawnego rozumienia zwrotu "powierzchnia użytkowa" wskazuje również Naczelny Sąd Administracyjny. Jego zdaniem, posłużenie się danymi ewidencyjnymi zawierającymi wyłącznie dane dotyczące powierzchni zabudowy budynku musi się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku, a mianowicie z pominięciem art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.l., który mówi wprost, że podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa. W takiej sytuacji organ podatkowy był zobowiązany do samodzielnego ustalenia podstawy opodatkowania, co w niniejszej sprawie w sposób prawidłowy uczynił: wadliwe jest pomylenie powierzchni użytkowej z powierzchnią zabudowy (por. wyrok z 6 grudnia 2017 r., II FSK 3240/15, CBOSA). Rodzaj przyjętej definicji powierzchni determinuje prawidłowość ustaleń w tym względzie determinuje prawidłowość zastosowania prawa materialnego.

11. Co do zasady, dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p., stanowią więc dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Ewidencja gruntów jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Zarazem ewentualne kwestionowanie prawidłowości wpisu w ewidencji może być dokonane nie w postępowaniu podatkowym, lecz odrębnym postępowaniu w zakresie zmiany w ewidencji gruntów. Stosownie do art. 22 ust. 1 p.g.k., ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie i właściciele są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków.

12. Potwierdza to również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyroki: z 4 sierpnia 2017 r., II FSK 897/17 i z 5 października 2017 r., II FSK 3042/15, CBOSA), w którym uznaje się, że prawidłowe jest stanowisko, zgodnie z którym dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 O.p. i korzystają one z domniemania prawdziwości. Chcąc bowiem podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, to zainteresowany powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wypis z ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego.

13. Na zasadzie wyjątku w orzecznictwie za dopuszczalne uznaje się jednak dopuszczalne czynienie ustaleń faktycznych przez organ podatkowy co do statusu gruntu lub obiektu jedynie wówczas, gdyby ewidencja gruntów i budynków z danego roku nie zawierała stosownych danych (por. wyrok NSA z 9 marca 2007 r., sygn. akt II FSK 145/06, wyrok NSA z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt II FSK 2365/13). Wyjątkowo jedynie zatem organy i sąd mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów, ale tylko wówczas, gdy na podstawie art. 194 § 3 O.p., dojdą do wniosku, że dane z nich wynikające są zdezaktualizowane a dokumenty, które są obligatoryjną podstawą wpisu do ewidencji gruntów zostały pominięte, pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej).

14. Zdaniem Sądu jednakże, organ wydając zaskarżoną decyzję nie zweryfikował danych istotnych z punktu widzenia przepisów u.p.l., dotyczących przedmiotu opodatkowania, co nie jest zgodne z zasadą prawdy obiektywnej, która wynika z treści art. 122 O.p. w związku z art. 187 § 1 O.p. W toku postępowania, wbrew twierdzeniom Skarżącego wielokrotnie powtarzanym, ale także pomimo istniejącego orzecznictwa względem Skarżącego (por prawomocny wyrok z 19 lipca 2017 r., III SA/Wa 2337/16) nie przeprowadzono żadnego dodatkowego dowodu w celu ustalenia podstawy opodatkowania, poprzestając – w braku danych w ewidencji gruntów - na danych sporządzonych dla celów prawa budowlanego, m.in., zawartych w zawiadomieniu z 6 maja 2003 r. o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania. Organ odwoławczy nie badał więc – niezależnie od niezłożenia przez Stronę informacji, o której mowa w art. 6 ust. 6 u.p.o.l, - wartości przedmiotu opodatkowania, czyli rzeczywistej powierzchni użytkowej według zasad określonych w art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.l Okoliczność ta ma natomiast istotne znaczenie ze względu na przyjęty w u.p.l. sposób ustalenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, zaś żaden przepis nie zwalnia organów podatkowych od realizacji zasady wyrażonej w art. 122 O.p.

15. Przechodząc do analizy przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie, wskazać należy, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.l. podstawę opodatkowania stanowi dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa. Na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.l. za powierzchnię użytkową budynku lub jego części uznać należy powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych; za kondygnację uważa się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe. Na mocy art. 4 ust. 2 u.p.l. powierzchnię pomieszczeń lub ich części oraz część kondygnacji o wysokości w świetle od 1,40 m do 2,20 m zalicza się do powierzchni użytkowej budynku w 50%, a jeżeli wysokość jest mniejsza niż 1,40 m powierzchnię tę pomija się.

16. Z § 63 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001r.Nr 38, poz.454), wynika iż przepis tego rozporządzenia wskazuje zasady liczenia powierzchni użytkowej lokalu do celów ewidencji gruntów i budynków a nie do celów opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Zgodnie z tym przepisem pole powierzchni użytkowej lokalu oraz pomieszczeń przynależnych do lokalu ustala się zgodnie z zasadami określonymi w art. 2 ust. 1 pkt 7 oraz ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 150, z 2015 r. poz. 1322 i 1777 oraz z 2016 r. poz. 8) zwana dalej " u.o.p.r." i wyraża się w metrach kwadratowych z precyzją zapisu do dwóch miejsc po przecinku. W konsekwencji podstawę wpisu do ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni użytkowej lokalu stanowi powierzchnia ustalona, według zasad określonych w art.2 ust.2 u.o.p.r., który stanowi, iż obmiaru powierzchni użytkowej lokalu, o której mowa w ust. 1 pkt 7 ustawy lokatorskiej, dokonuje się w świetle wyprawionych ścian. Powierzchnię pomieszczeń lub ich części o wysokości w świetle równej lub większej (podkreślenie Sądu) od 2,20 m należy zaliczać do obliczeń w 100%, o wysokości równej lub większej (podkreślenie Sądu) od 1,40 m, lecz mniejszej od 2,20 m - w 50%, o wysokości mniejszej od 1,40 m pomija się całkowicie. Pozostałe zasady obliczania powierzchni należy przyjmować zgodnie z Polską Normą odpowiednią do określania i obliczania wskaźników powierzchniowych i kubaturowych w budownictwie.

17. Sąd zwraca uwagę, że dane dotyczące powierzchni użytkowej części budynków w postaci lokali stanowiących odrębną nieruchomość mogą być ustalane na podstawie fizycznego obmiaru jego powierzchni. Ustalenie powierzchni użytkowej budynku lub jego części według autonomicznej definicji prawa podatkowego może nastręczać wiele trudności. Wskazanego sposobu obmiaru nie można też zastępować opiniami sporządzanymi dla celów innych postępowań sądowych lub administracyjnych (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 11 grudnia 2007 r., I SA/Gd 818/07,Lex nr 466018). Ponownie podkreślić należy, iż powołany wyżej art.1a ust.1 pkt 5 u.p.l. zawiera definicję legalną powierzchni użytkowej. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem powierzchnia to "obszar, przestrzeń o rozmiarach ograniczonych, określony teren" (tak Słownik języka polskiego, pod red. M. Szymczaka, T. II, wyd. PWN 1984, str. 867). Z kolei znaczenie językowe pojęcia "użytkowe", które odnosi się tak do powierzchni użytkowej, jak i wymienionego w tym przepisie in fine garażu, oznacza - "służący celom praktycznym, mający praktyczne zastosowanie, przeznaczony do użytku, dający się użytkować" (tak Słownik języka polskiego, pod red. M. Szymczaka, T. III, wyd. PWN 1984, str. 645). Podstawowym zatem wyznacznikiem tak pojmowanej powierzchni nie jest jej zgodność z jakimikolwiek normami technicznymi, czy bezpieczeństwa, ale sama dostępność do niej przez ciągi komunikacyjne i faktyczna lub potencjalna możliwość korzystania z niej. Jak trafnie zaś wskazano np. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 1 sierpnia 2014 r. w sprawie II FSK 1985/12, oraz wyroku z dnia 10 lutego 2017 r., II FSK 3957/14 (publ. CBOSA), zakres obowiązywania definicji legalnej wyznacza przedmiot unormowania ustawy, w której została zawarta. Stąd też, o ile przepisy prawa podatkowego nie zawierają stosownego odesłania do Prawa budowlanego, a tym bardziej do aktów wykonawczych do niego, odwoływanie się do tej ustawy jest niezasadne. Zważyć też należy, że w prawie daninowym za nieuwzględnieniem w procesie ustalania przedmiotu opodatkowania aktów wykonawczych przemawia okoliczność, że z mocy art. 217 Konstytucji RP obowiązuje w tym zakresie zasada wyłączności ustawowej, a w konsekwencji rozporządzenie nie może, poza niewielkimi wyjątkami, regulować zagadnień podatkowych. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 września 2011 r., w sprawie P 33/09 (publ. OTK-A 2011/7/7), z zasady tej należy wyprowadzić regułę interpretacyjną, która zakazuje domniemywania, że akt wykonawczy normuje wskazane zagadnienia, jeśli nie wynika to bezpośrednio z jego treści lub z przepisów ustawy zawierającej upoważnienie do jego wydania lub z innych ustaw.

18. Z tych powodów Sąd stwierdził w sprawie naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 187 i art. 191 O.p., warunkujących ustalenia stanu faktycznego w taki sposób, by za prawidłowe mogło zostać uznane zastosowanie w sprawie prawa materialnego. Nie tylko bowiem dane w ewidencji gruntów i budynków nie muszą odpowiadać danym wymaganym przez u.p.o.l. (o czym wyżej), ale również, wobec braku tych informacji, niewystarczające było posługiwanie się w sprawie wyłącznie dokumentami sporządzonymi na potrzeby prawa budowlanego, zwłaszcza przy uwzględnieniu zastrzeżeń Skarżącego. Nieprzeprowadzenie przez organy podatkowe oględzin i obmiaru musiało skutkować koniecznością stwierdzenia popełnienia błędu stosowania prawa materialnego z uwagi na fakt zastosowania przepisów do nie w pełni ustalonego stanu faktycznego, tj. art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.l. w zw. z art. 21 ust. 1 p.g.k.

19. Z tych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c i art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed Sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz 1369), orzekł, jak w sentencji.