Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1941/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 134, art 151, art 250
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: ar.2 pkt. 8, art.20 ust 1 pk 1, art 22 ust 1, art 24 ust 1, art 24a
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: par 12, par 45 ust 1, par 46 ust 1 i ust 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Marian Wolanin, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków 1. oddala skargę 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego A. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2011r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] działając na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (jedn. tekst Dz. U. z dnia 17.11.2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania Pani H. S. z dnia 17 czerwca 2011 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty G. Nr [...] z dnia [...].06.2011 r. orzekającą o pozostawieniu bez zmian numeracji, powierzchni i granic działek nr [...] i [...] położonych w M. w obrębie [...] i uregulowanych w KW [...].

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż pismem z dnia 20 października 2010 r. Pani H. S. wniosła o wprowadzenie zmiany polegającej na wpisaniu "właściwej powierzchni gruntu dla całej nieruchomości składającej się z dwóch działek - działki nr [...] - 502 m2 i działki nr [...] - 92 m2 wg zapisów wynikających z aktu notarialnego z dnia [...] października 1937r. Nr porządkowy 3 repertorium [...]- sporządzonym przed notariuszem R. J.".

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków orzekł o pozostawieniu bez zmian numeracji, powierzchni i granic działek nr [...] i [...] położonych w M. w obrębie [...] i uregulowanych w KW [...].

Od decyzji tej odwołanie wniosła Pani H. S. podnosząc, że zapisy ewidencyjne dotyczące powierzchni i granic działek [...] i [...] są niezgodne z zapisami w akcie notarialnym z dnia [...].10.1937r., który to akt jest ważny w przedmiocie prawa własności, jak i obszaru gruntu, nikt poza sądem nie może decydować o jego nieważności. Odwołująca stwierdziła również, że do księgi wieczystej zostały wprowadzone błędne zapisy dotyczące powierzchni działki - niezgodne z ww. aktem także, że powierzchnia przedmiotowych działek wymaga jednoznacznych ustaleń, gdyż Wydział Geodezji Starostwa G. raz twierdzi, że działka nr [...] ma pow. 487m2, a działka [...] - 92m2 innym razem, że powierzchnia działki Nr [...] wynosi 484m2, a działki [...] - 95 m2. Wg odwołującej różnica 15 m2 pomiędzy aktem notarialnym, a ewidencją gruntów i budynków w powierzchni działek jest błędem w dokumentacji obliczeniowej, w związku z tym domaga się sprostowania błędnych zapisów w ewidencji gruntów i budynków.

Rozpatrując przedmiotową sprawę organ uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Z zebranego materiału dowodowego wynika bowiem, iż przedmiotowe działki nr [...] i [...] uregulowane w księdze wieczystej Nr [...], po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków są wykazywane w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka [...] o pow. 484m2 (przed modernizacją pow. 487m2) oraz działka [...] o pow. 95 m2 (przed modernizacją pow. 92 m2). Suma powierzchni obu działek po modernizacji nie uległa zmianie i wynosi 579 m2. Modernizacja przeprowadzona została zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami określonymi w art. 24a ustawy z dnia 17 maja 1989r.- Prawo geodezyjne i kartograficzne (jednolity tekst Dz. U. z 201Or, Nr 193, poz. 1287 ze zm.). Informacja o tym, że projekt operatu opisowo - kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków miasta M. została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] nr [...] poz. [...] z dnia [...] lipca 2005r.

Po zakończeniu przewidzianej w art. 24 a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - procedurze, dane ujawnione w operacie opisowo - kartograficznym stały się wiążące. Obowiązujące dane ewidencyjne dotyczące powierzchni nie mogą zostać zmienione na podstawie aktu notarialnego z 1937r. o nabyciu parceli oznaczonej nr [...] na planie mierniczego przysięgłego L.dz. [...], co nie oznacza negowania przez organ tego aktu. Aktualizacja danych ewidencyjnych może bowiem nastąpić wyłącznie w oparciu o aktualne opracowanie geodezyjne, które by potwierdziło inny fakty od tych, które są wykazane w ewidencji gruntów i budynków, co słusznie podniósł organ I instancji.

Dodać przy tym należy, że powierzchnia działek nie jest obecnie obliczana graficznie, lecz oblicza się ją (stosownie do §62 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków) na podstawie współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych.

Jednocześnie organ wskazał, iż należy zgodzić się z odwołującą co do braku zgodności pomiędzy poszczególnymi powierzchniami działek widniejącymi w ewidencji gruntów i budynków, a wykazanymi w księdze wieczystej.

Powierzchnie działek wykazane w księdze wieczystej powinny zostać po przeprowadzonej modernizacji zaktualizowane (stosownie do § 49 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków).

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pani H. S. domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji organu I instancji. Jednocześnie wniosła o zobowiązanie organu do ponownego zbadania prawidłowości wykonanych w latach 1994-1996 pomiarów i obliczeń geodezyjnych dla obrębu [...] w M. i uwzględnienie jej wniosku z 20 października 2010 r. o zmianę danych w ewidencji na podstawie przedłożonego przez nią aktu notarialnego z 1937r.

W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła organom, iż nie zbadały faktycznej przyczyny rozbieżności granic i powierzchni podnosząc, że zapisy ewidencyjne dotyczące powierzchni i granic działek [...] i [...] są niezgodne z zapisami w akcie notarialnym z dnia [...].10.1937r. W ocenie Skarżącej różnica 15 m może wynikać z pomyłki matematycznej osoby dokonującej pomiarów. O zaistniałej różnicy skarżąca nie została zaś zawiadomiona. Nie sporządzono również protokołu rozbieżności. Domaga się zatem sprostowania błędnych zapisów w ewidencji gruntów i budynków.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 ustawy Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o wprowadzenie w ewidencji gruntów zmiany w zakresie powierzchni jej nieruchomości, zgodnie z aktem notarialnym z 1937 r., wskazując, iż określona przez organ w ewidencji gruntów i budynków powierzchnia została w sposób nieuprawniony (najprawdopodobniej na skutek błędu matematycznego) o 15 m2 zaniżona.

Analiza akt sprawy wskazuje jednak, iż słusznie organy orzekły o odmowie uwidocznienia w ewidencji żądanych przez skarżącą zmian.

Z treści zaskarżonych decyzji, jak również z akt administracyjnych sprawy wynika, iż należące obecnie do skarżącej działki nr [...] i [...] uregulowane w księdze wieczystej Nr [...], po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków są wykazywane w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka [...] o pow. 484m2 (przed modernizacją pow. 487m2) oraz działka [...] o pow. 95 m2 (przed modernizacją pow. 92 m2). Suma powierzchni obu działek po modernizacji w 2005r. nie uległa zmianie i wynosi 579 m2. Modernizacja przeprowadzona została zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami określonymi w art. 24a ustawy z dnia 17 maja 1989r.- Prawo geodezyjne i kartograficzne (jednolity tekst Dz. U. z 201Or, Nr 193, poz. 1287 ze zm.). Informacja o tym, że projekt operatu opisowo - kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków miasta M. została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] nr [...] poz. [...] z dnia [...] lipca 2005r.

Po zakończeniu przewidzianej w art. 24 a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - procedurze, dane ujawnione w operacie opisowo - kartograficznym stały się zatem wiążące.

Zgodnie z ustawą z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami lub lokalami (tak art. 2 pkt 8 ustawy). Nośnikiem wskazanych informacji jest zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy operat ewidencyjny, który składa się z map, rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów. Stosownie do przepisów art. 20 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, tzw. przedmiotowy zakres informacji w odniesieniu do gruntów obejmuje informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty.

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne, nie reguluje szczegółowo trybu i zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków. W dacie wydania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty, obowiązywało (i obowiązuje wciąż) w tym zakresie rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Rozporządzenie to nakłada na starostę jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków (w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne) m.in. obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Prawodawca w § 12 rozporządzenia wskazał równocześnie jakiego rodzaju dokumenty mogą stanowić podstawę do uwidocznienia w ewidencji zmian praw osób do gruntów i budynków oraz zmian danych liczbowych i opisowych działek. W szczególności dokumentami takimi mogą być umowy zawarte w formie aktów notarialnych, dotyczące ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości (§ 12 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia). Wbrew jednak temu co wywodzi w swojej skardze skarżąca - powołanie się na dane geodezyjne zawarte w akcie notarialnym, sporządzonym kilkadziesiąt lat przed przeprowadzonym z urzędu postępowaniem odnowieniowym ewidencji gruntów, nie może stanowić podstawy do dokonania zmian w ewidencji gruntów w zakresie części opisującej daną działkę (powierzchnię). Dokumenty, które były w nim opisane i powołane (tj. dokumentacja geodezyjna z 1937 r.), straciły swą aktualność, wobec przeprowadzonego postępowania modernizacyjnego, oraz ujawnienia podziału działki i zmieniany jej oznaczenia. Oznacza to, iż akt notarialny z 1937 r. jako dowód powierzchni i oznaczenia nieruchomości nie może obecnie na nowo "odżyć" i stać się w tym zakresie podstawą do dokonania przez organy administracji zmian w ewidencji gruntów.

Jako nieuprawnione należy także ocenić żądanie zawarte w skardze dotyczące konieczności, przeprowadzenia przez organy postępowania, mającego na celu ustalenie faktycznego przebiegu granic i powierzchni działek skarżącej. Wskazać należy, iż regulując zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz zasady wymiany danych ewidencyjnych, przepisy rozporządzenia posługują się kategorią aktualizacji operatu ewidencyjnego poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do danych ewidencyjnych. Aktualizacja taka nastąpić może z urzędu lub na wniosek (§ 45 ust. 1, § 46 ust. 1). Zgodnie z postanowieniami § 46 ust. 2 pkt 2 podstawę wprowadzenia zmian stanowić może również zmiana wynikająca z opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian ewidencyjnych.

Oznacza to, że w pojęciu "aktualizacji" ewidencji gruntów i budynków mieści się także usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów bazy danych ewidencyjnych. Postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje bowiem poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Dokonuje się jej niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. Dokumenty, na podstawie których dokonuje się tego rodzaju aktualizacji - jak już wspomniano - określone zostały w § 46 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Za dokument taki nie może być jednak uznany akt notarialny z 1937r.

Podkreślenia wymaga, iż w rozpoznawanej sprawie z akt administracyjnych (patrz opis i mapa, wypis z rejestru gruntów z 14 grudnia 1998r. wynika, iż cyt. "w wyniku odnowienia ewidencji gruntów działka ewid. nr [...] w obrębie [...] oraz część działki ewid. [...] pod ul. [...] odpowiadają działce nr [...] opisanej w ks.hip. W. nr [...] i [...] . Ogólna powierzchnia nieruchomości wynosi 579m a nie 594, jak podano w księdze. Granice nieruchomości nie uległy zmianie".

Skoro z akt sprawy wbrew twierdzeniom skarżącej (niepopartym żadnymi dowodami) wynika, iż granice nieruchomości nie uległy zmianie, to należy przyjąć, iż ustalona aktualnie przez organ powierzchnia wynika z granic nieruchomości (a nie odwrotnie). Skarżąca nie przedstawiła zaś żadnego dowodu z którego wynikałoby, iż obecne dane i dokonane przez organ pomiary, które co należy podkreślić przeprowadzono przy użyciu dokładniejszych metod pomiarowych niż w 1937r., odbiegają od rzeczywistego stanu faktycznego i prawnego nieruchomości.

Reasumując w ocenie Sądu słusznie orzekające w sprawie organy uznały, iż o ile w ocenie skarżącej dane zawarte w ewidencji nie odzwierciedlają stanu prawnego gruntów będących jej własnością, to w celu wprowadzenia zmian w ewidencji, to ona winna przedłożyć stosowne aktualne dokumenty geodezyjne, kartograficzne oraz inne- niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. Mając zaś na uwadze, uprawnienia jakie przysługują organom prowadzącym ewidencję (aktualizacja danych), zarzuty strony skarżącej, pomimo przedstawienia dokumentów obrazujących położenie i powierzchnię działki w 1937 r. nie mogły być wzięte pod uwagę.

Mając na uwadze powyższe działając na podstawie art. 151 oraz art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.