Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2113/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 71 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 674
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 166 poz 1  art. 61 ust. 2,  art. 65  ust. 2 i 5
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia  społecznego (Tekst mający znaczenie dla EOG i dla Szwajcarii).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Andrzej Góraj Anna Mierzejewska (spr.) Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz M. S. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją nr [...] z dnia [...] września 2013 r., na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 674, z późn. zm.); art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 61 ust. 2 oraz art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. z 2009 r. Nr 136, poz. 1118, z późn. zm.) w związku z art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. z późn. zm.) - po rozpatrzeniu odwołania Pani M. S. od decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...]z dnia [...] lipca 2013r., znak: [...], dotyczącej odmowy przyznania (...) prawa do zasiłku dla bezrobotnych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji podał, że Pani M. S. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] (PUP) w dniu [...] lutego 2013 r. Dnia [...] lutego 2013 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] (WUP) wpłynął, przekazany przez PUP, wniosek Pani M. S. o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego państw członkowskich Unii Europejskiej (UE). Do ww. wniosku Pani M. S. dołączyła m.in. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oświadczenie z dnia [...] lutego 2013 r., dotyczące jej sytuacji życiowej w trakcie zatrudnienia w [...], a także dokumenty od [...] pracodawcy w celu uzyskania urzędowego dokumentu, potwierdzającego jej okresy ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek w tym państwie. W związku z powyższym WUP wystąpił w dniu [...] lutego 2013 r. do [...] instytucji właściwej z prośbą o wydanie ww. dokumentu urzędowego. Tego samego dnia Marszałek Województwa [...] zawiesił postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego - wydania odpowiedniego dokumentu urzędowego - przez [...] instytucję właściwą. Dnia [...] czerwca 2013 r. do WUP wpłynął z [...] instytucji właściwej dokument SED U002, potwierdzający okres ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia spełniony przez Panią M. S. w tym państwie od [...] marca 2005 r. do [...] listopada 2012 r. W konsekwencji Marszałek Województwa [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r. podjął zawieszone postępowanie administracyjne.

Po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Marszałek Województwa [...] orzekł w dniu [...] lipca 2013 r. w drodze decyzji administracyjnej o odmowie przyznania Pani M. S. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że nie spełniła ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Polski), a także nie może ona zostać uznana za pracownika, który podczas pracy za granicą posiadał miejsce zamieszkania w Polsce.

Od powyższej decyzji Pani M. S. wniosła odwołanie.

W treści odwołania wnosi ona o ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie jej zasiłku dla bezrobotnych. Pani M. S. podnosi również, że nie może starać się o prawo do zasiłku dla bezrobotnych w [...], ponieważ przebywa obecnie w Polsce. Ponadto Pani M. S. stwierdza, że "zarówno [...], jak i Polska należą do Wspólnoty Europejskiej, (...) dlatego też uważa, iż (...) uzyskanie zasiłku dla bezrobotnych nie powinno stanowić tak wielkiego problemu". W swoim odwołaniu Pani M. S. informuje również, że "mimo, iż jej celem ośrodków życiowych była [...], jej oszczędności były zawsze inwestowane w Polskę i w polską gospodarkę".

Po przeanalizowaniu dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie oraz treści złożonego w terminie odwołania organ II instancji ustalił co następuje.

Wydając decyzję w przedmiotowej sprawie, Marszałek Województwa [...] działał w oparciu o przepisy przywołanych powyżej rozporządzeń 883/2004 i 987/2009 oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia 883/2004, bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich UE. W myśl art. 61 ust. 2 ww. rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczenia spełnionych za granicą może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się o zasiłek. W rozpatrywanej sprawie Pani M. S. ubiega się o prawo do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednak, że ostatni okres ubezpieczenia spełniła ona na terytorium [...]. W związku z powyższym, zgodnie z art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, okresy jej pracy za granicą nie mogą być co do zasady uwzględnione przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.

Podobne stanowisko w tej kwestii zajął ETS w orzeczeniu w sprawie C-272/90 - van Noorden (ECR 1991/5/1-02543), dotyczącym wykładni art. 67 ust. 3 rozporządzenia 1408/71, który to przepis odpowiada co do istoty treści art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, które z dniem 1 maja 2010 r. zastąpiło rozporządzenie 1408/71. W wyroku tym ETS orzekł, że prawo europejskie, a w szczególności art. 67 ust. 3 rozporządzenia 1408/71, nie zabrania, aby państwo członkowskie odmówiło przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych na rzecz bezrobotnego, który nie spełnił ostatnio okresów ubezpieczenia lub zatrudnienia w tym państwie.

Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004, który stanowi, że bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.

Jednocześnie należy podkreślić, że aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony (na podstawie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004) musi on nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.

Stanowisko takie potwierdził ETS w orzeczeniu w sprawie C-128/83 - Guyot (ECR 1984/9/03507), dotyczącym wykładni art. 71 rozporządzenia 1408/71, który to przepis odpowiada co do istoty treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. W wyroku tym ETS wyraźnie stwierdził, że art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie miejsca zatrudnienia.

Kwestia interpretacji przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 jest szeroko omówiona w wydanej przez Komisję Administracyjną ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004, dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które, w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE C 106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.). Zgodnie z ww. decyzją, art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. W preambule do ww. decyzji wyraźnie wskazano, że nie można jednak zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia. W myśl ust. 3 ww. decyzji, do celów ustalania miejsca zamieszkania danej osoby należy się oprzeć na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy porównać czas trwania i ciągłość pobytu danej osoby w obu państwach, a także dokonać analizy sytuacji osobistej tej osoby, na którą składają się: charakter i specyfika jej pracy, jej więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, jej sytuacja mieszkaniowa oraz państwo, w którym dana osoba uważana jest za rezydenta dla celów podatkowych. W myśl art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, dopiero w przypadku, gdy ww. kryteria nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.

Organ podał, że przed wyjazdem za granicę M. S. przez 25 lat nieprzerwanie zamieszkiwała w Polsce. Okoliczności te mogłyby sugerować, że nie posiadała ona zwykłego miejsca zamieszkania w [...].

Jednakże treść ww. oświadczenia wskazuje, że Pani M. S. przebywała na terytorium [...] od lutego 2005 r. do listopada 2012 r., tj. przez prawie osiem lat, a jej kontakty z Polską w ww. okresie ograniczały się do wizyt w Polsce "w celu wypoczynkowym, tudzież odwiedziny u rodziny", co świadczy o ciągłości jej pobytu w [...]. Należy również zauważyć, że z treści ww. oświadczenia oraz załączonego do niego życiorysu zawodowego wynika, że podczas pobytu w [...] Pani M. S. była zatrudniona na podstawie siedmiu umów o pracę, z których co najmniej trzy były zawarte na czas nieokreślony. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że jedna z ww. umów o pracę Pani M. S. w [...] trwała od października 2008 r. do sierpnia 2011 r., a [...] instytucja właściwa w treści dokumentu SED U002 potwierdziła nieprzerwany niemal ośmioletni okres ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia w tym państwie. W świetle ww. informacji, Minister Pracy i Polityki Społecznej uznał, że praca w [...] miała charakter stały. Na uwagę zasługuje również fakt, że w treści ww. oświadczenia wskazała ona, że podczas pracy w [...] - w latach 2009-2012 - prowadziła w tym państwie działalność niezarobkową, tj. należała do związków zawodowych. Ponadto zaznaczyła w swoim oświadczeniu, że nie podlegała w Polsce obowiązkowi podatkowemu od dochodów uzyskanych za granicą, co oznacza, że podczas pobytu w [...] nie była ona uważana w Polsce za rezydenta dla celów podatkowych. Wszystkie ww. okoliczności wskazują, że miała ona w [...] zwykłe miejsce zamieszkania.

W swoim oświadczeniu Pani M. S. stwierdziła, że jest osobą niezamężną, a jako najbliższych członków rodziny wpisała swoich zamieszkujących w Polsce rodziców, a także zaznaczyła, że podczas pracy za granicą nie przekazywała środków finansowych na utrzymanie zamieszkujących w Polsce członków rodziny, z którymi prowadziłaby wspólne gospodarstwo domowe. W swoim oświadczeniu, odnosząc się do swojej sytuacji mieszkaniowej w Polsce podczas pobytu za granicą, wpisała, że "nie posiada domu/mieszkania", a także zaznaczyła, że przez cały okres pobytu za granicą była w Polsce zameldowana na pobyt stały. Należy jednak zauważyć, że posiadanie w danym kraju miejsca zameldowania nie jest równoznaczne z posiadaniem w tym kraju miejsca zamieszkania. W ocenie organu, w świetle przytłaczającej większości obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, miejscem zamieszkania Pani M. S. podczas ostatniego okresu ubezpieczenia była [...]. W tym stanie rzeczy nie jest konieczne ani możliwe odwoływanie się do kryteriów subiektywnych, wymienionych w art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, tj. celu wyjazdu do [...] ani jej zamiaru.

W swoim odwołaniu podnosi, że "mimo, iż jej celem ośrodków życiowych była [...], jej oszczędności były zawsze inwestowane w Polskę i w polską gospodarkę". Należy jednak zaznaczyć, że zgodnie z art. 11 rozporządzenia 987/2009, kwestia inwestowania środków finansowych nie została uznana za kryterium ustalania miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. W związku z powyższym należy stwierdzić, że ww. okoliczność nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

W ocenie organu Pani M. S. nie może być traktowana jako osoba utrzymująca podczas pracy za granicą miejsce zamieszkania w Polsce, a w konsekwencji nie może skorzystać z uprawnień określonych w art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. Pani M. S., przyjeżdżając do Polski, w istocie zmieniła miejsce zamieszkania.

Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP był zatrudniony lub ubezpieczony łącznie przez co najmniej 365 dni. W myśl art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, uwzględnienie przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski okresów ubezpieczenia spełnionych przez Panią M. S. na terytorium [...] jest możliwe tylko pod warunkiem spełnienia przez nią ostatniego okresu ubezpieczenia w Polsce albo zastosowania wobec niej przepisu art. 65 ust. 2 i 5 ww. rozporządzenia. Jak wykazano powyżej, Pani M. S. nie może być uznana za osobę posiadającą podczas pracy na terytorium [...] miejsce zamieszkania w Polsce - a tym samym nie może zostać objęta postanowieniami preferencyjnego przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. Pani M. S. nie spełniła również ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Polski. Biorąc pod uwagę ww. okoliczności, a także fakt, że nie udokumentowała ona żadnych, spełnionych w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP na terytorium Polski, okresów uprawniających do zasiłku dla bezrobotnych w rozumieniu art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie jest możliwe przyznanie jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Decyzji zarzuciła :

-naruszenie art. 7 par 1, art. 77 i art. 80 kpa,

-naruszenie art. 25 kc,

-naruszenie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, z późn. zm.).

W uzasadnieniu skargi podała między innymi, że organ dokonał nieprawidłowej oceny materiału dowodowego i przyjął, że jej miejscem zamieszkania w czasie pracy w [...] była [...] a nie Polska.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskażonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Oznacza to, iż sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia, zapadłego w postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi przepisami prawa.

Rozpatrywana pod tym względem skarga M. S. zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydania specjalne, rozdz. 5, t. 5 ze zm.), dalej "rozporządzenie 883/2004", bezrobotny ubiegający się o świadczenie z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej (UE). Natomiast w myśl art. 61 ust. 2 powołanego rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczeń społecznych za granicą może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się on o zasiłek.

Wyjątek od powyższej zasady przewidziano w przepisie art. 65 ust. 2 i ust. 5a rozporządzenia 883/2004.

Całkowicie bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek miał miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim niż właściwe państwo członkowskie, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji urzędów zatrudnienia państwa członkowskiego, w którym ma miejsce zamieszkania (art. 65 ust. 2 zd. 1). Bezrobotny, o którym mowa w ust. 2 zdanie pierwsze i drugie, otrzymuje świadczenie zgodnie z ustawodawstwem państwa członkowskiego, w którym ma on miejsce zamieszkania, tak jak gdyby podlegał temu ustawodawstwu w okresie swojego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek. Świadczenia te udzielane są przez instytucję miejsca zamieszkania (art. 65 ust. 5a).

Warunkiem uzyskania przez bezrobotnego świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był on ostatnio zatrudniony na podstawie powyższych przepisów, jest oddanie się do dyspozycji służb zatrudnienia tego państwa oraz udokumentowanie zamieszkania w tym państwie w okresie zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.

Stanowisko takie, jak trafnie wskazał organ, wyraził Europejski Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniu w sprawie C-128/83 – Guyot (ECR 1984/9/03507), dotyczącym co prawda wykładni art. 71 rozporządzenia 1408/71, który jednakże co do istoty odpowiada treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. Stwierdził on mianowicie, że art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie miejsca zatrudnienia.

Interpretacją przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 zajęła się również Komisja Administracyjna ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego, która zgodnie z jego art. 72 lit. a, odpowiada za rozpatrywanie wszelkich spraw administracyjnych lub dotyczących wykładni, wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 883/2004 i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r., dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. ze zm.), dalej "rozporządzenie 987/2009" w decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004, dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE C 2010.106.43).

W przedmiotowej decyzji, mając na uwadze m. in. okoliczność, iż pomimo, że praktyka taka jest obecnie dopuszczalna w przypadku pracowników przygranicznych i pewnych kategorii pracowników, którzy także zachowują bliskie więzi z ich krajami pochodzenia, nie byłaby już dopuszczalna, aby poprzez zbyt szeroką wykładnię pojęcia "zamieszkanie" zakres stosowania art. 65 rozporządzenia (WE) nr 883/2004, został rozszerzony w celu objęcia nim wszystkich osób, które są stale zatrudnione lub stale wykonują pracę na własny rachunek w państwie członkowskim, lecz które pozostawiły ich rodziny w państwie ich pochodzenia, postanowiła, iż do celów stosowania niniejszej decyzji ustalenie państwa miejsca zamieszkania następuje zgodnie z art. 11 rozporządzenia (WE) nr 987/2009.

W myśl art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy ustalić ośrodek interesów życiowych zainteresowanego w oparciu o ogólną ocenę wszystkich dostępnych informacji dotyczących istotnych okoliczności, które mogą obejmować, w stosownych przypadkach:

a) czas trwania i ciągłość pobytu na terytorium zainteresowanych państw członkowskich,

b) sytuację danej osoby, w tym: charakter i specyfikę wykonywanej pracy, w szczególności miejsce, w którym praca ta jest zazwyczaj wykonywana, jej stały charakter oraz czas trwania każdej umowy o pracę, jej sytuację rodzinną i więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, w przypadku studentów – źródło ich dochodu, jej sytuację mieszkaniową, zwłaszcza informację, czy sytuacja ta ma charakter stały, państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

Natomiast, stosownie do art. 11 ust. 2 powołanego rozporządzenia, w przypadku, gdy uwzględnienie poszczególnych kryteriów w oparciu o istotne okoliczności wymienione w ust. 1 nie doprowadzi do osiągnięcia porozumienia przez zainteresowane instytucje, zamiar danej osoby, taki jaki wynika z tych okoliczności, a zwłaszcza powody, które skłoniły ją do przemieszczenia się, są uznawane za rozstrzygające dla ustalenia jej rzeczywistego miejsca zamieszkania.

W rozpoznawanej sprawie organ uznał, że wskazane przez skarżącą okoliczności: pobyt za granicą przez ponad 7 lat i przyjazdy do Polski na okresy urlopu, stała praca, nieprzekazywanie środków finansowych na utrzymanie zamieszkujących w Polsce członków rodziny, niepodleganie w Polsce obowiązkowi podatkowemu od dochodów uzyskanych za granicą, nie dają podstawy do uznania jej za osobę posiadającą podczas pracy na terytorium [...] miejsce zamieszkania w Polsce - a tym samym nie może zostać objęta postanowieniami preferencyjnego przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004.

Uszło jednak uwadze organu, że skarżąca zaznaczyła, iż nie ma mieszkania w [...]. Oszczędności z pracy zagranicą wydawała w Polsce, między innymi na dodatkowe studia i kursy. Wobec tego, że nie może znaleźć pracy zgodnie ze swoimi kwalifikacjami, postanowiła się przekwalifikować (ostatnia umowa o pracę w [...]). Okoliczność ta, wbrew twierdzeniu organu, nie pozostaje bez znaczenia dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, nawet jeśli weźmie się pod uwagę, że w [...] została przez nią rozwiązana, ponieważ podjęła decyzję o powrocie do kraju, aby sprawować opiekę nad chorymi rodzicami. W [...] raczej wynajmowała pokój niż mieszkanie. Decydowała lokalizacja blisko miejsca pracy oraz cena. Z powyższego wynika, że nie tworzyła swojego stałego siedliska – domu na stałe.

Organ nie wziął również pod uwagę okoliczności, że do [...] wyjechała w poszukiwaniu pracy, której nie mogła znaleźć w Polsce. Przed wyjazdem z Polski była zarejestrowana jako bezrobotna.

Jak już wskazano wyżej, organ nie przeanalizował też w dostateczny sposób stwierdzenia skarżącej, że przyjeżdżała on do Polski na cały swój urlop. Okoliczność ta, wbrew stwierdzeniu organu, działa na korzyść skarżącej, a nie odwrotnie. Trudno bowiem wymagać, by skarżąca przyjeżdżała do Polski w czasie, gdy nie mogła opuścić miejsca pracy.

Dopiero po przeanalizowaniu powyższych okoliczności organ winien dokonać oceny różnych działań i zachowań skarżącej oraz okoliczności towarzyszących świadczeniu pracy, która to ocena powinna zmierzać do rozstrzygnięcia kwestii, czy skarżąca może być potraktowany jako osoba mająca status zamieszkującej w Polsce podczas świadczenia pracy w [...].

Dlatego też stanowisko organu o nieobjęciu skarżącej postanowieniami preferencyjnego przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 - w sytuacji, gdy nie wszystkie kryteria wymienione w art. 11 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 987/2009, służące ustaleniu miejsca zamieszkania, zostały rozważone w sposób pełny i wyczerpujący, należy uznać za co najmniej przedwczesne. Jednocześnie nie wszystkie okoliczności faktyczne, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, zostały wyjaśnione w stopniu, który pozwalałby na jednoznaczne przyjęcie, że ośrodkiem interesów życiowych skarżącej w czasie pracy za granicą była [...].

Powyższe uchybienia organu upoważniają Sąd do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja zawiera wady dotyczące oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz braki co do wyjaśnienia istotnych w sprawie niniejszej okoliczości. W tym zakresie organ odwoławczy naruszył, wynikający z art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., obowiązek podjęcia wszelkich kroków, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, który to obowiązek jest realizowany poprzez nakaz zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego. W konsekwencji tych naruszeń organ dokonał wadliwej (przedwczesnej) oceny materiału dowodowego, co legło u podstaw uchylenia zaskarżonej decyzji.

Rozpatrując sprawę ponownie, organ odwoławczy w sposób wyczerpujący wyjaśni, podda analizie i oceni sytuację rodzinną oraz więzi rodzinne skarżącej w kontekście podniesionych wyżej okoliczności. Rozważy również ponownie sytuację mieszkaniową skarżącej z uwzględnieniem powyższych uwag. Następnie, zgodnie z regułami określonymi w art. 11 rozporządzenia (WE) 987/2009, w oparciu o ocenę wszystkich rozważanych kryteriów wymienionych w ust. 1 oraz w ich wzajemnym powiązaniu, dokona oceny, czy w okresie zatrudnienia za granicą skarżąca miała miejsce zamieszkania w Polsce, czy w [...]. W sytuacji, gdy powyższa ocena nie pozwoli na dokonanie jednoznacznych ustaleń w odnośnym zakresie, organ weźmie pod uwagę zamiar skarżącej, a zwłaszcza powody, jakie skłoniły ją do przemieszczenia się (ust. 2 art. 11). Wydając rozstrzygnięcie na podstawie dokonanych ustaleń, organ należycie uzasadni swoje stanowisko, czyniąc zadość wymogom określonym w art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a.

Biorąc pod uwagę wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 cytowanej ustawy.