Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2581/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne: Ochrona danych osobowych
Skarżony organ: Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119 pkt 2, art. 134
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 61a par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 października 2020 r. sprawy ze skargi D. R. na postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia z [...] października 2019 r. nr [...] Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych, na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., w zw. z art. 85 ust. 1 i ust. 2 i art. 17 ust. 3 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych - zwane dalej RODO ) (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 1 oraz Dz. Urz. L 127 z 23.05.2018, str. 2 z późn. zm.) w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1871), odmówił wszczęcia postępowania w sprawie skargi D. R. na niezgodne z prawem przetwarzanie jego danych osobowych przez [...].

W uzasadnieniu postanowienia Prezes UODO wyjaśnił, że D. R. wniósł skargę na niezgodne z prawem przetwarzanie jego danych osobowych przez [...] w związku z publikacją artykułu prasowego w [...] w dniu [...] maja 2019 r.

W skardze zwrócił się do Prezesa UODO o podjęcie działań wobec ww. podmiotu, który opublikował jego dane osobowe dotyczące stanu zdrowia, leczenia oraz czasookresu zwolnienia lekarskiego, na którym przebywał. Skarżący wskazał, że wydawca gazety bez jego wiedzy ujawnił dane wrażliwe. W związku z powyższym zażądał, aby Prezes UODO wydał decyzję nakazującą [...], by ta zaprzestała łamania prawa i ujawniania jego danych wrażliwych, a także nałożenia kary pieniężnej.

Powołując treść art. 61a k.p.a., Prezes UODO podniósł, iż zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Mając powyższe na uwadze organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 85 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), państwa członkowskie przyjmują przepisy pozwalające pogodzić prawo do ochrony danych osobowych na mocy niniejszego rozporządzenia z wolnością wypowiedzi i informacji, w tym do przetwarzania dla potrzeb dziennikarskich oraz do celów wypowiedzi akademickiej, artystycznej lub literackiej. Dla przetwarzania do celów dziennikarskich lub do celów wypowiedzi akademickiej, artystycznej lub literackiej państwa członkowskie określają odstępstwa lub wyjątki od rozdziału II (Zasady), rozdziału III (Prawa osoby, której dane dotyczą), rozdziału IV (Administrator i podmiot przetwarzający), rozdziału V (Przekazywanie danych osobowych do państw trzecich lub organizacji międzynarodowych), rozdziału VI (Niezależne organy nadzorcze), rozdziału VII (Współpraca i spójność) oraz rozdziału IX (Szczególne sytuacje związane z przetwarzaniem danych), jeżeli są one niezbędne, by pogodzić prawo do ochrony danych osobowych z wolnością wypowiedzi i informacji (art. 85 ust. 2 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych).

Natomiast jak stanowi art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych, do działalności polegającej na redagowaniu, przygotowywaniu, tworzeniu lub publikowaniu materiałów prasowych w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz. U. z 1984 r., nr 5, poz. 24, z późn. zm.) a także do wypowiedzi w ramach działalności literackiej lub artystycznej nie stosuje się przepisów art. 5-9, art. 11, art. 13-16, art. 18-22, art. 27, art. 28 ust. 2-10 oraz art. 30 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych.

W świetle art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa prasowego nie ma natomiast wątpliwości, że artykuł prasowy opublikowany [...] maja 2019 r. na łamach [...], odpowiada definicji prasy i stanowi przejaw dziennikarskiej działalności.

Skoro zaś do działalności polegającej m.in. na publikowaniu materiałów prasowych - tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - nie stosuje się przepisów ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych wskazanych w art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych z 2018 r. w związku z art. 85 ust. 2 RODO, m. in. art. 6 stanowiącego o przesłankach legalności przetwarzania danych osobowych, to Prezes UODO nie ma podstaw prawnych do badania tych przesłanek w celu spełnienia żądania skarżącego w zakresie nakazania wydawcy [...] usunięcia jego danych osobowych.

Jednocześnie Prezes UODO wyjaśnił, że jak wskazuje art. 37 Prawa prasowego, do odpowiedzialności za naruszenie prawa spowodowane opublikowaniem materiału prasowego stosuje się zasady ogólne, chyba że ustawa stanowi inaczej. Oznacza to, że jeśli w odczuciu skarżącego publikacja ww. materiału prasowego naruszyła jego prywatność oraz dobra osobiste może on dochodzić swoich praw na drodze postępowania przed sądem powszechnym stosownie do przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360 z późn. zm.). Zgodnie bowiem z treścią art. 23 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025 z późn. zm.), zwanej dalej: k.c, niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach, dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego. Na zasadach przewidzianych w Kodeksie cywilnym może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Powołując się na orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ wskazał, że odpowiedzialność prawną za naruszenie prawa spowodowane opublikowaniem materiału prasowego przewidują przepisy rozdziału 7 Prawa prasowego. Do odpowiedzialności tej - zgodnie z art. 37 Prawa prasowego - stosuje się zasady ogólne (tj. wynikające z prawa cywilnego m.in. z art. 23 i 24 k.c., traktujących o ochronie dóbr osobistych), chyba że ustawa stanowi inaczej. Odpowiedzialność cywilną za naruszenie prawa spowodowane opublikowaniem materiału prasowego ponoszą autor, redaktor lub inna osoba, którzy spowodowali opublikowanie tego materiału; nie wyłącza to odpowiedzialności wydawcy.

Jednocześnie, w świetle wskazanego powyżej art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych z 2018 r. wyłączenie w stosowaniu przepisów ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych do działalności dziennikarskiej nie dotyczy m.in. skorzystania przez osobę fizyczną z tzw. prawa do "bycia zapomnianym", w okolicznościach o których mowa w art. 17 ust. 1 lit. a-f ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych. Jednakże w treści art. wspomnianego przepisu wskazane zostały wyjątki zwalniające od konieczności zadośćuczynienia prawu do bycia zapomnianym przez administratora. Danych osobowych nie trzeba usuwać m.in. w zakresie, w jakim ich przetwarzanie jest niezbędne do korzystania z praw do wolności wypowiedzi i informacji. Z takiego prawa korzystają m.in. redaktorzy gazet, czy redaktorzy programów telewizyjnych. Wobec powyższego o niewłaściwym korzystaniu z przysługujących ustawowych praw winien decydować sąd powszechny.

Prezes UODO stwierdził więc, że niniejsza sprawa powinna zostać rozpatrzona na gruncie postępowania cywilnego, a nie przed organem nadzorczym, jakim jest Prezes UODO, zgodnie bowiem z treścią art. 17 ust. 3 k.p.c. do właściwości sądów okręgowych należą sprawy o roszczenia wynikające z prawa prasowego. W konsekwencji powyższego, w ocenie Prezesa UODO w niniejszej sprawie zaistniała uzasadniona przyczyna odmowy wszczęcia postępowania, o której mowa w art. 61 a § 1 k.p.a.

W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. R. wniósł o :

– uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, następnie nakazanie organowi przeprowadzenia stosownego postępowania i ukarania winnych naruszenia przepisów RODO,

– uznanie Prezesa UODO za bezczynnego i opieszale prowadzącego postępowanie z rażącym naruszeniem przepisów prawa oraz wymierzenie mu kary grzywny w najwyższym wymiarze w związku z rażącym przekroczeniem terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu – na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9, art.50 § 1, art. 52 § 2, art. 54 § 1 oraz art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucając naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 K.p.a.,

– nakazanie organowi niezwłocznego załatwienia sprawy,

– zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania oraz zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych;

– przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów i opłat sądowych oraz ustanowienia adwokata,

– rozpatrzenie skargi bez przeprowadzania rozprawy.

W ocenie skarżącego zaskarżone postanowienie stanowi rażącą obrazę przepisów prawa poprzez naruszenie:

– Dyrektywy UE w sprawie ochrony [...] poprzez niezapewnienie ochrony [...],

– art. 107 K.p.a., poprzez nietrafione uzasadnienie postanowienia,

– art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 K.p.a., przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy, wytwarzanie pism wymijających,

– art. 8 i art. 11 K.p.a., poprzez nieustosunkowanie się do twierdzeń uważanych przez skarżącego za istotne, mające wpływ na sposób załatwienia sprawy, pominięcie dwóch pokrzywdzonych,

– art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., poprzez niedostateczne zebranie materiału dowodowego, niewyjaśnienie sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, pominięcie dwóch pokrzywdzonych,

– art. 81a § 1 i art. 7a K.p.a., poprzez rozstrzygnięcie sprawy na niekorzyść skarżącego, podczas gdy występowały w sprawie niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, występowanie w sprawie dwóch innych pokrzywdzonych.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ powinien uwzględnić wszystkie okoliczności sprawy i przedstawić je w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, a tego zaniechał, ponieważ pominął kwestie naruszenia przepisów RODO na szkodę dwóch byłych policjantów, z którymi pełnił służbę w PdOZ KMP w [...], z którymi razem są [...]. Skarżący wyjaśnił, że razem z ww. osobami zgłaszali nieprawidłowości w Policji, za co zostali zwolnieni ze służby (powołał przy tym wyroki sądów administracyjnych obydwu instancji).

W związku z powyższym wniósł o nadanie jemu oraz ww. osobom statusu [...] i zapewnienie należytej ochrony wynikającej z Dyrektywy UE w sprawie ochrony [...], ponieważ działania odwetowe przełożonych trwają nadal, nawet po zwolnieniu ze służby.

Skarżący zarzucił, że Prezes UODO zupełnie pominął fakt, iż obecnie jest prowadzone śledztwo w Prokuraturze Rejonowej w [...] o [...] i brak zapewnienia właściwych warunków służby, pomówienie jego i innych funkcjonariuszy oraz zniesławienie. W postępowaniu tym skarżący jest pokrzywdzonym, a jako sprawcy wymieniani są tam jego przełożeni oraz komendant miejski. Skarżący dodał też, że złożył pozew do Sądu Pracy przeciwko przełożonym. Z powyższych względów każde zachowanie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wobec skarżącego może mieć charakter zemsty, w tym ujawnienie danych osobowych dziennikarzowi z [...], który był zamieszany m.in. w tzw. aferę [...].

Skarżący zarzucił też Prezesowi UODO, że nie zależy mu na ukaraniu osób/organów łamiących prawo, działających na szkodę interesu społecznego, ważnego interesu służby, wizerunku instytucji stojących na straży praworządności.

W odpowiedzi na skargę Prezes UODO wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu.

Postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2020 r. sygn. akt II SPP/Wa 188/20 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie Prezesa UODO z dnia [...] października 2020 r. nie narusza prawa.

Zaskarżone postanowienie wydane zostało na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem w sytuacji gdy żądanie wszczęcia postępowania w rozumieniu art. 61 K.p.a. zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Z treści powołanego przepisu wynika, że ustawodawca wprowadził dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, tj. nie ma legitymacji materialnej w rozumieniu art. 28 K.p.a. do złożenia wniosku. Natomiast drugą przesłanką jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy jednak przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, a mianowicie, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym, a także gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już merytoryczne rozstrzygnięcie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2015 r. sygn. akt III UK 16/15, publ. LEX nr 1814918).

Zaznaczyć również należy, iż na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. W tej sytuacji należy przyjąć, że w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 K.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 999/14, publ. LEX nr 1989306).

W ocenie Sądu, Prezes UODO trafnie w niniejszej sprawie zastosował przepis art. 61a § 1 K.p.a. i odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie skargi D. R. na niezgodne z prawem przetwarzanie jego danych osobowych przez [...] wskazując na brak podstawy materialnoprawnej do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego w żądanym przez skarżącego przedmiocie.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) stanowi kompleksową regulację dotyczącą ochrony danych osobowych, która nie wymaga implementacji ustawą krajową, aby mogła być stosowana w danym państwie.

Jednocześnie, państwom członkowskim Unii Europejskiej pozostawiono pewien zakres swobody w zakresie regulacji na poziomie krajowym, aby niektóre zagadnienia doprecyzować (np. w przypadku organu nadzorczego, czy odpowiedzialności za naruszenie zasad ochrony danych osobowych), czy też dostosować zasady wprowadzone przez RODO do innych obowiązujących w danym porządku prawnym zasad.

W motywie 153 preambuły RODO wyjaśniono, iż prawo państw członkowskich powinno godzić przepisy regulujące wolność wypowiedzi i informacji, w tym wypowiedzi dziennikarskiej, akademickiej, artystycznej lub literackiej, z prawem do ochrony danych osobowych na mocy rozporządzenia. Przetwarzanie danych osobowych jedynie do celów dziennikarskich lub do celów wypowiedzi akademickiej, artystycznej lub literackiej powinno podlegać wyjątkom lub odstępstwom od niektórych przepisów rozporządzenia, jeżeli jest to niezbędne, by pogodzić prawo do ochrony danych osobowych z prawem do wolności wypowiedzi i informacji, przewidzianymi w art. 11 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2000 r. (Dz. Urz. UE z 2016 r., C 202, s. 1 - dalej także: "KPP"). Powinno mieć to zastosowanie w szczególności do przetwarzania danych osobowych w dziedzinie audiowizualnej oraz w archiwach i bibliotekach prasowych. Państwa członkowskie powinny więc przyjąć akty prawne określające odstępstwa i wyjątki niezbędne do zapewnienia równowagi między tymi prawami podstawowymi.

Kluczowym przepisem regulującym relacje między ochroną danych osobowych, a wolnością wypowiedzi i informacji jest art. 85 RODO, który stanowi w ust. 1, że państwa członkowskie przyjmują przepisy pozwalające pogodzić prawo do ochrony danych osobowych na mocy niniejszego rozporządzenia z wolnością wypowiedzi i informacji, w tym do przetwarzania dla potrzeb dziennikarskich oraz do celów wypowiedzi akademickiej, artystycznej lub literackiej.

Z kolei, art. 85 ust. 2 RODO przewiduje, że dla przetwarzania do celów dziennikarskich lub do celów wypowiedzi akademickiej, artystycznej lub literackiej państwa członkowskie określają odstępstwa lub wyjątki od rozdziału II (Zasady), rozdziału III (Prawa osoby, której dane dotyczą), rozdziału IV (Administrator i podmiot przetwarzający), rozdziału V (Przekazywanie danych osobowych do państw trzecich lub organizacji międzynarodowych), rozdziału VI (Niezależne organy nadzorcze), rozdziału VII (Współpraca i spójność) oraz rozdziału IX (Szczególne sytuacje związane z przetwarzaniem danych), jeżeli są one niezbędne, by pogodzić prawo do ochrony danych osobowych z wolnością wypowiedzi i informacji.

Polski prawodawca skorzystał z możliwości przewidzianej w art. 85 RODO i wyłączył stosowanie części przepisów tego unijnego rozporządzenia w zakresie działalności dziennikarskiej, literackiej, artystycznej i wypowiedzi akademickiej.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych, do działalności polegającej na redagowaniu, przygotowywaniu, tworzeniu lub publikowaniu materiałów prasowych w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 1914), a także do wypowiedzi w ramach działalności literackiej lub artystycznej nie stosuje się przepisów art. 5-9, art. 11, art. 13-16, art. 18-22, art. 27, art. 28 ust. 2-10 oraz art. 30 rozporządzenia 2016/679.

Powyższe oznacza, że w świetle art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych z 2018 r., wyłączenia dotyczące działalności prasowej oraz wypowiedzi literackiej i artystycznej obejmują następujące przepisy unijnego rozporządzenia: art. 5 - zasady dotyczące przetwarzania danych osobowych; art. 6 - podstawy dopuszczalności przetwarzania danych osobowych; art. 7 - warunki wyrażania zgody przez osobę, której dane dotyczą; art. 8 - warunki wyrażania zgody przez dziecko w przypadku usług społeczeństwa informacyjnego; art. 9 - przetwarzanie szczególnych kategorii danych osobowych; art. 11 - przetwarzanie niewymagające identyfikacji; art. 14 - informacje podawane w przypadku pozyskiwania danych osobowych w sposób inny niż od osoby, której dane dotyczą; art. 15 ust. 1 i 2 - prawo dostępu przysługujące osobie, której dane dotyczą; art. 16 - prawo do sprostowania danych; art. 18 - prawo do ograniczenia przetwarzania; art. 19 - obowiązek powiadomienia odbiorcy danych o sprostowaniu lub usunięciu danych osobowych lub o ograniczeniu przetwarzania; art. 20 - prawo do przenoszenia danych; art. 21 - prawo do sprzeciwu; art. 22 - zautomatyzowane podejmowanie decyzji w indywidualnych sprawach, w tym profilowanie; art. 27 - przedstawiciele administratorów lub podmiotów przetwarzających niemających jednostki organizacyjnej w Unii; art. 28 ust. 2-10 - obowiązki podmiotu przetwarzającego; art. 30 - rejestrowanie czynności przetwarzania.

Niemniej jednak, co należy wyraźnie podkreślić, wyłączenie stosowania wskazanych powyżej przepisów nie oznacza, że dziennikarze, pisarze i artyści nie mają obowiązku chronić osoby, których dane przetwarzają, a jedynie, że ochrona została ukształtowana inaczej. Działalność prasowa podlega regulacji prawa prasowego i tam ukształtowane są odmienne konstrukcje mające służyć ochronie osób, których dane są przetwarzane (por. P. Fajgielski, Komentarz do ustawy o ochronie danych osobowych /w:/ Ogólne rozporządzenie o ochronie danych. Ustawa o ochronie danych osobowych. Komentarz, WKP 2018).

Zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że uwzględnienie w art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych tzw. "wyjątku dziennikarskiego" (czy też tzw. "klauzuli prasowej") stanowi realizację art. 85 RODO regulującego przetwarzanie danych osobowych w kontekście wolność wypowiedzi i informacji.

W tej sytuacji, stwierdzić należy, że podstawa oraz zasady przetwarzania danych osobowych przez dziennikarzy w ramach działalności dziennikarskiej wynikają z ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe.

W świetle art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa prasowego nie ma natomiast wątpliwości, że wskazany przez skarżącego artykuł prasowy opublikowany [...] maja 2019 r. na łamach [...], odpowiada definicji prasy i stanowi przejaw dziennikarskiej działalności.

W tej sytuacji, z uwagi na to, że wskazane szczegółowo w art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych przepisy RODO zostały wyłączone w całości w stosunku do podmiotów objętych tym przepisem Prezes UODO nie posiadał materialno-prawnej podstawy do rozpatrzenia skargi D. R. na niezgodne z prawem przetwarzanie jego danych osobowych przez [...].

Skoro zatem nie istniała podstawa materialnoprawna do rozpatrzenia skargi D. R. i wydania rozstrzygnięcia w formie indywidualnego aktu administracyjnego, prawidłowo Prezes UODO odmówił wszczęcia postępowania wobec wystąpienia przesłanki z art. 61a § 1 K.p.a.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.