Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2078/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 18 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1839
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn,

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), , Protokolant referent stażysta Adrianna Siniarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej w celu sportowym oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji (dalej: "KGP", "organ II instancji") decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a." oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2019 r., poz. 284 ze zm.), dalej: "u.b.a.", utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji (dalej: "KSP", "organ I instancji") z dnia [...] maja 2019 r. [...],[...] cofającą P. C. (dalej: "strona", "skarżący") pozwolenie na posiadanie broni palnej sportowej w celu sportowym.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji KGP przedstawił dotychczasowy tok postępowania wskazując, co następuje:

W związku z wniesieniem przez P. C. wniosku o rozszerzenie, w trybie art. 155 k.p.a., pozwolenia na posiadanie broni sportowej do celu sportowego o kolejne 6 jednostek broni, organ I instancji wszczął w tej sprawie postępowanie administracyjne.

Wobec powzięcia wątpliwości przez organ I instancji co do zdolności psychofizycznej wymienionego do dysponowania bronią, pismem z dnia [...] listopada 2017 r., na podstawie art. 15 ust. 5 u.b.a., zobowiązał go do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych na ich podstawie orzeczeń.

Jednocześnie, pismem z dnia [...] listopada 2017 r. organ zawiadomił P. C. o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową do celu sportowego.

W dniu [...] listopada 2017 r. strona przedstawiła organowi I instancji orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. stwierdzające, iż nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 u.b.a. i może dysponować bronią oraz orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. stwierdzające, iż należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 u.b.a. i nie może dysponować bronią. Strona poinformowała przy tym, że od negatywnego orzeczenia psychologicznego wniosła odwołanie do właściwego podmiotu.

Organ I instancji, korzystając z przysługujących mu uprawnień, na podstawie art. 15h u.b.a. wniósł odwołanie od ww. orzeczenia lekarskiego.

W wyniku ponownych badań, strona uzyskała w dniu [...] stycznia 2018 r. orzeczenie psychologiczne nr [...] stwierdzające, że należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 u.b.a. i nie może dysponować bronią, zaś w dniu [...] stycznia 2018 r. orzeczenie lekarskie nr [...] stwierdzające, że należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 u.b.a. i nie może dysponować bronią.

W dniu [...] marca 2018 r. P. C. złożył do organu I instancji wniosek o pozyskanie z Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej w [...] (dalej: "WIML") oraz [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] (dalej: "[...]WOMP") dokumentacji z przeprowadzonych badań, na podstawie których wystawiono w trybie odwoławczym negatywne orzeczenie lekarskie i psychologiczne.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] K[...]P odmówił przeprowadzenia ww. dowodu wskazując, iż jest on bezzasadny, bowiem orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane w trybie odwoławczym są ostateczne.

W dniu [...] kwietnia 2018 r. strona skierowała do organu I instancji wezwanie do usunięcia naruszenia prawa poprzez przeprowadzenie dowodu wnioskowanego w piśmie z dnia [...] marca 2018 r. i potraktowania jej pisma jako skargi. Skargę tę, wraz z odpowiedzią na nią organ I instancji przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie celem rozpatrzenia. Sąd, stwierdzając, iż nie jest adresatem skargi, zwrócił akta organowi I instancji, który postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] odmówił przeprowadzenia ww. dowodu. Na skutek skargi strony na ww. postanowienie organu I instancji, WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 25 czerwca 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1428/18 odrzucił skargę.

W dniu [...] kwietnia 2019 r. strona złożyła do Prokuratury Rejonowej [...] wniosek o wszczęcie postępowania karnego w związku z możliwością popełnienia przestępstwa polegającego na błędnym opiniowaniu i wystawieniu fałszywej opinii przez psychologa P. Z. jako kierownika Zakładu Psychologii Lotniczej WIML, który wydał w dniu [...] listopada 2017 r. orzeczenie psychologiczne nr [...].

Decyzją z dnia [...] maja 2019 r. nr [...],[...], działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 i art. 20 u.b.a., K[...]P cofnął P. C. pozwolenie na broń palną sportową do celu sportowego. Podstawę powyższego stanowiło uzyskanie przez organ ostatecznych negatywnych orzeczeń: lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. oraz psychologicznego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r.

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. strona złożyła do KGP odwołanie od ww. decyzji organu I instancji wnosząc o jej uchylenie w całości; przeprowadzenie wnioskowanego postępowania dowodowego, a w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa - ukaranie sprawców zaistniałego stanu rzeczy i przywrócenie praworządności poprzez umorzenie postępowania oraz zwrot znajdującej się depozycie broni oraz legitymacji.

W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, iż w WIML w postępowaniu orzeczniczym I instancji zapadło pozytywne orzeczenie lekarskie oraz negatywne orzeczenie psychologiczne. W związku z tym zwróciła się do psychologa P. Z. o wydanie pisemnej opinii uzasadniającej wyrażoną przez niego negatywną ocenę, jednak otrzymała odpowiedź odmowną.

Strona stwierdziła nadto, iż w dniu [...] stycznia 2018 r. podczas badania w trybie odwoławczym od orzeczenia lekarskiego, negatywna opinia psychologa była włączona do akt lekarskich i na jej podstawie lekarze usiłowali zdiagnozować "nieokreśloną chorobę psychiczną". Wskazała również, że [...]WOMP w [...], Odział w [...] odmówił udostępnienia "tajnej" opinii ww. psychologa stwierdzając, iż nie była ona wytworzona przez ten podmiot odwoławczy. W związku z powyższym strona zażądała od Dyrektora WIML wydania kopii tego dokumentu wraz z całą dokumentacją wytworzoną na potrzeby sporządzenia tej opinii.

Strona wskazała również, że złożyła wniosek do Wojewody [...] o podjęcie merytorycznej i formalnej kontroli postępowania orzeczniczego. Stwierdziła przy tym, że otrzymane od organu pisma odmowne są pozbawione podstaw prawnych i powodują, że jedyną możliwością uzyskania ww. dokumentów będzie pozyskanie ich w postępowaniu administracyjnym. Zaznaczyła również, że stanowisko organu I instancji w zakresie odmowy przeprowadzenia wnioskowanego dowodu jest sprzeczne z przepisami k.p.a.

Strona podniosła ponadto, że poszlaki wskazujące na możliwość popełnienia przestępstwa przez psychologa P. Z. zgłosiła do Prokuratury, która odmówiła przeprowadzenia dochodzenia w tej sprawie, co zostało przez nią zaskarżone.

Strona podtrzymała również wniosek o przedstawienie przez administratorów policyjnych baz danych ([...],[...]) sprawdzeń jej osoby dokonywanych w okresie od grudnia 2016 r. do chwili obecnej.

KGP nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. Motywując powołaną na wstępie decyzję wskazał, iż w myśl art. 15 ust. 5 u.b.a., w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2 - 4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji.

Z kolei w art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. ustawodawca wskazał, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy m.in. do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4, tj. z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1878), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej, lub też uzależnionych od alkoholu lub substancji psychoaktywnych, a także wykazujących istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego.

Do takich właśnie osób zaliczono P. C., któremu w II instancji wydano negatywne orzeczenie psychologiczne i lekarskie. Orzeczenia te jednoznacznie uniemożliwiają dalsze posiadanie przez ww. pozwolenia na broń palną sportową do celu sportowego. Ustawodawca wymaga bowiem, aby tak orzeczenie psychologiczne, jak i lekarskie potwierdzały zdolność do dysponowania bronią palną. Jeżeli którekolwiek z nich lub obydwa dyskwalifikują osobę posiadającą pozwolenie na broń czy to z przyczyn psychologicznych czy zdrowotnych, pozwolenie takie nie może być zachowane.

KGP podkreślił, iż ostateczne, negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne mają charakter wiążący w niniejszej sprawie. Potwierdzają w sposób nie budzący wątpliwości ocenę wyrażoną przez orzeczników: lekarza i psychologa, iż strona nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 u.b.a.

Organy Policji nie są przy tym uprawnione do oceny przyczyn, dla których uprawniony lekarz lub psycholog orzekli o braku zdolności do dysponowania przez stronę bronią, tzn. które z wymaganych do wydania orzeczenia badań cząstkowych miało wpływ na jego treść. Nie mają również kompetencji do weryfikowana zasadności wydania osobie ubiegającej się o broń lub broń już posiadającej orzeczenia o określonej treści. Strona postępowania może natomiast, o ile ma zastrzeżenia do sposobu przeprowadzenia badań w trybie odwoławczym, zwrócić się w tej sprawie do organu uprawnionego do kontroli prawidłowości wykonywania i dokumentowania tego rodzaju badań, tj. wojewody właściwego ze względu na miejsce wydania orzeczenia (art. 15i u.b.a.). Do badań przeprowadzonych u strony organ Policji zastrzeżeń nie miał, miała je natomiast strona, dlatego wystąpiła do Wojewody [...] o zarządzenie kontroli w zakresie sprawdzenia prawidłowości przeprowadzenia badań psychologicznych w trybie odwoławczym, który nie stwierdził nieprawidłowości wydanego w II instancji orzeczenia psychologicznego.

KGP podkreślił, iż biorąc pod uwagę związanie ostatecznym orzeczeniem lekarskim i psychologicznym organ I instancji nie mógł uwzględnić wniosku dowodowego strony o pozyskanie dokumentacji medycznej, na podstawie której wydano ww. orzeczenia, w sytuacji gdy nie posiadał uprawnień do weryfikacji tych orzeczeń oraz dokumentacji z przeprowadzonych badań. Nie mógł również tego uczynić organ odwoławczy.

Podsumowując KGP stwierdził, iż poczynione przez K[...]P ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów u.b.a. nie budzi zastrzeżeń. Organ I instancji wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej nie naruszając tym samym przepisów k.p.a.

Końcowo, odnosząc się do wniosków strony zawartych w odwołaniu KGP stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki wymienione w art. 105 § 1 i § 2 k.p.a. warunkujące umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową. Nadto wskazał, iż w kwestii przedstawienia przez administratorów policyjnych baz danych ([...],[...]) sprawdzeń strony dokonywanych w wymienionym okresie, powinna ona zwrócić do odpowiedniej komórki organizacyjnej Policji zajmującej się dostępem do tych informacji, bowiem Wydział Postępowań Administracyjnych KGP nie posiada w tym zakresie kompetencji.

Jednocześnie KGP wskazał, iż wobec cofnięcia stronie uprawnienia do posiadania broni palnej, jednostki broni wraz z dokumentami potwierdzającymi legalność ich posiadania zostały zabezpieczone na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1 u.b.a. i nie mogą zostać wydane.

Pismem z dnia 28 sierpnia 2019 r. P. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję KGP z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] zarzucając naruszenie art. 6 - 10, art. 75 § 1, art. 76 § 3, art. 76a § 1, art. 77 § 1 i § 2, art. 78 § 1 i § 2 k.p.a.

W związku z powyższym skarżący wniósł o:

- uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji K[...]P z dnia [...] maja 2019 r. nr [...],[...] oraz o uchylenie postanowienia K[...]P z dnia [...] maja 2018 r. nr [...],

- "zmuszenie" organu Policji do przeprowadzenia postępowania dowodowego bądź przeprowadzenie na rozprawie dowodu z orzeczenia psychologicznego wydanego w I instancji, "tajnej" opinii wystawionej przez psychologa, który wydał ww. orzeczenie oraz nieujawnionych wyników badań psychologicznych (co do których, jak wskazał skarżący, ma podstawy by przypuszczać, że są sprzeczne z wydaną opinią).

W przypadku, gdyby postępowanie dowodowe potwierdziło ww. wnioski, skarżący wniósł o uchylenie orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. oraz uchylenie orzeczeń: lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. i psychologicznego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., ponieważ "opiniowano nie osobę, tylko opinię - towarzyszyła ona wszystkim badaniom lekarskim odwoławczym".

W motywach skargi skarżący, odnosząc się do twierdzeń KGP zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odnośnie stanowiska Wojewody [...] względem przeprowadzonego postępowania orzeczniczego, podniósł, iż po złożeniu w dniu [...] marca 2018 r. wniosku do Wydziału Kontroli Podmiotów Leczniczych Urzędu Wojewódzkiego o przeprowadzenie kontroli postępowania orzeczniczego w I i II instancji, Wojewoda [...] podporządkował Wydział Kontroli Wydziałowi Zdrowia, który wyjaśnił w odpowiedzi na wniosek, że "kontrole należące do zakresu kompetencji wojewodów nie mają wpływu na trwałość takich orzeczeń i nie mogą spowodować ich zmiany (...) aktualnie nie znajduję uzasadnienia do podjęcia kontroli na podstawie art. 15i ustawy o broni i amunicji". Po złożeniu w dniu [...] czerwca 2018r. wniosku o podjęcie kontroli bądź wydanie decyzji lub postanowienia o odmowie jej przeprowadzenia, Wojewoda [...] działając przez Dyrektora Wydziału Zdrowia stwierdził, że postępowanie to "nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu przepisów Kpa" i poinformował, że "brak jest przepisów prawa umożliwiających wydanie decyzji dotyczącej kontroli prawidłowości orzeczenia psychologicznego".

Nadto skarżący podniósł, iż istnienie opinii psychologa orzekającego w I instancji stoi w sprzeczności z art. 15g pkt 3 u.b.a., zaś usiłowanie opiniowania na jej podstawie w odwoławczym badaniu lekarskim stanowi naruszenie art. 15a pkt 2 u.b.a. Zaznaczył, iż ww. opinia najprawdopodobniej wskazywała na ciężką chorobę psychiczną, której nie stwierdzono w badaniach odwoławczych. Diagnoza ta pozbawiona była merytorycznych przesłanek, bowiem wyniki badań i wykonanych testów nie dawały podstaw do takiego opiniowania.

Zdaniem skarżącego, wniosek o kontrolę procesu opiniowania składany do Wojewody [...] nie został rozpatrzony w stosownym trybie, zaś w korespondencji, uchylając się od podjęcia kontroli zgodnie z art. 15i u.b.a., organ błędnie powołał się na art. 15h pkt 7 u.b.a. Kontrola procesu opiniowania II instancji powinna badać poprawność procedur (w tym opiniowanie na podstawie "tajnej" opinii psychologa I instancji, dołączonej do dokumentacji lekarskiej I instancji), a nie wynik samych badań.

Podsumowując skarżący wniósł o:

- zobowiązanie organu Policji do przeprowadzenia postępowania dowodowego, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, podjęcia stosownych postępowań z urzędu;

- zobowiązanie właściwego organu Policji do przedstawienia informacji sumarycznej o ewentualnych zapytaniach czy sprawdzeniach (w bazach [...] i [...] oraz [...]) dotyczących osoby skarżącego ze strony SKW czy ABW w okresie grudzień 2016 r. - czerwiec 2018 r. (resp. do chwili obecnej).

W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja KGP z dnia [...] lipca 2019 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja K[...]P z dnia [...] maja 2019 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej w celu sportowym odpowiadają prawu.

Na wstępie zauważyć należy, że pozwolenie na broń palną jest wymagane w większości krajów jako warunek konieczny nabycia prawa do posiadania broni. Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.b.a. broń można posiadać na podstawie pozwolenia wydanego przez właściwego - ze względu na miejsce stałego pobytu zainteresowanej osoby lub siedzibę zainteresowanego podmiotu - komendanta wojewódzkiego Policji. Organ ten upoważniony jest również do cofnięcia pozwolenia na broń.

Posiadanie i używanie broni palnej stanowi tradycyjnie w polskim systemie prawnym sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej w celu zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem dostęp obywatela do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przymusu, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09; publ. ONSA i WSA 2010 r., nr 1, poz. 5).

Poza wypadkami określonymi w ww. ustawie nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione. Prawodawca ściśle reglamentując cele, na które może być wydane pozwolenie na broń, wskazał szereg wymogów, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać, zaś w przypadku osoby, która takie pozwolenie już uzyskała - aby mogła z niego nadal korzystać.

Osoba dopuszczona do posiadania broni musi legitymować się orzeczeniem lekarskim oraz orzeczeniem psychologicznym, potwierdzającymi brak istnienia przeciwskazań do dysponowania bronią palną. Nie może posiadać pozwolenia na broń osoba, co do której chociażby jedno z ww. orzeczeń nie potwierdziło braku przeciwskazań do dysponowania bronią, nawet gdyby osoba ta spełniała wszystkie pozostałe przesłanki do dysponowania bronią, określone w ustawie o broni i amunicji.

W niniejszej sprawie podstawą faktyczną cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej dla celów sportowych był fakt wydania względem skarżącego ostatecznego orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., z którego wynikało, iż skarżący należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 u.b.a., oraz ostatecznego orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., z którego wynikało, że skarżący należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 u.b.a.

Ostateczne orzeczenie lekarskie wydane zostało przez L. D. - lekarza medycyny pracy, upoważnionego do badań lekarskich osób występujących o wydanie pozwolenia na broń lub zgłaszających do rejestru broń pneumatyczną oraz osób posiadających pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną (nr wpisu do rejestru lekarzy upoważnionych [...] prowadzonego przez K[...]P). Potwierdza to kompetencje ww. lekarza, o których mowa w 15b ust. 1 i 2 u.b.a.

Orzeczenie to, jak wynika z jego treści, zostało wydane na podstawie badania lekarskiego przeprowadzonego zgodnie z art. 15a ust. 1 i 2 u.b.a. Przepis art. 15a ust. 2 u.b.a. stanowi, iż badanie lekarskie osoby ubiegającej się obejmuje ogólną ocenę stanu zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem układu nerwowego, stanu psychicznego, stanu narządu wzroku, słuchu i równowagi oraz sprawności układu ruchu. Lekarz przeprowadzający to badanie kieruje osobę ubiegającą się na badania psychiatryczne i okulistyczne, a jeżeli uzna to za niezbędne - na inne badania specjalistyczne lub pomocnicze. Lekarz upoważniony wydaje orzeczenie lekarskie na podstawie ww. wyników badań (art. 15f ust. 1 u.b.a.).

Z kolei ostateczne orzeczenie psychologiczne wydane zostało przez D. D. - psychologa upoważnionego do badań psychologicznych osób występujących o wydanie pozwolenia na broń lub zgłaszających do rejestru broń pneumatyczną oraz osób posiadających pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną (nr wpisu do rejestru psychologów upoważnionych [...] prowadzonego przez K[...]P). Stanowi to potwierdzenie kompetencji ww. psychologa, o których mowa w 15c ust. 1 i 2 u.b.a.

Orzeczenie to zostało wydane na podstawie badania lekarskiego przeprowadzonego zgodnie z art. 15a ust. 1, 3 i 4 u.b.a. Przepis art. 15a ust. 3 u.b.a. stanowi, iż badanie psychologiczne osoby ubiegającej się obejmuje w szczególności określenie poziomu rozwoju intelektualnego i opis cech osobowości z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, a także określenie dojrzałości społecznej tej osoby. Zakres badania psychologicznego może zostać rozszerzony, jeżeli psycholog przeprowadzający to badanie uzna to za niezbędne do prawidłowego określenia sprawności psychologicznej osoby ubiegającej się (ust. 4). Psycholog upoważniony wydaje orzeczenie psychologiczne na podstawie wyników ww. badań (art. 15g ust. 1 u.b.a.).

Ostateczne orzeczenia wydane w niniejszej sprawie zostały sporządzone zgodnie ze wzorami określonymi w załącznikach nr 3 i 4 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób występujących o wydanie pozwolenia na broń lub zgłaszających do rejestru broń pneumatyczną oraz posiadających pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną (Dz.U. z 2015 r., poz. 2210 ze zm.) wydanego na podstawie art. 15l u.b.a. (§ 6 i § 7 rozporządzenia).

Zaznaczyć przy tym należy, że ani przepisy ustawy o broni i amunicji ani ww. rozporządzenia nie przewidują sporządzania przez lekarza upoważnionego (psychologa upoważnionego) uzasadnienia do (ostatecznego) orzeczenia lekarskiego (psychologicznego).

Jak stanowi art. 15f ust. 2 oraz art. 15h ust. 2 u.b.a. oryginał orzeczenia lekarskiego i psychologicznego otrzymuje osoba ubiegająca się. W przypadku orzeczenia stwierdzającego, że osoba ubiegająca się należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 i nie może dysponować bronią, kopię tego orzeczenia dołącza się do zawiadomienia kierowanego do organu Policji zgodnie z art. 15 ust. 4 zdanie drugie u.b.a.

W myśl art. 15f ust. 3 i 4 u.b.a. lekarz upoważniony prowadzi dokumentację badań, o których mowa w art. 15a ust. 2, w formie karty badania lekarskiego. Wyniki badań specjalistycznych i pomocniczych oraz kopia orzeczenia lekarskiego stanowią załączniki do karty badania lekarskiego. Dokumentację badań psychologicznych stanowią wyniki badań przeprowadzonych przez psychologa upoważnionego w zakresie określonym w art. 15a ust. 3 i 4; kopia orzeczenia psychologicznego stanowi załącznik do dokumentacji (art. 15g ust. 3 u.b.a.).

Z powyższych regulacji w sposób jednoznaczny wynika, że dokumentacja medyczna nie jest przekazywana organom Policji, pozostaje bowiem wyłącznie w dyspozycji orzekających lekarzy oraz psychologów i podlega ewentualnej kontroli wojewody właściwego ze względu na miejsce wydania orzeczenia (art. 15i u.b.a.)

Stosownie do art. 15h ust. 7 u.b.a. orzeczenie lekarskie lub psychologiczne wydane w trybie odwołania jest ostateczne. Organy Policji nie są uprawnione do oceny przyczyn, dla których upoważniony lekarz lub psycholog orzekł o braku zdolności do dysponowania przez stronę bronią, tzn. które z wymaganych do wydania orzeczenia badań miało wpływ na jego treść. Nie mają również kompetencji do weryfikowania zasadności wydania osobie ubiegającej się o broń lub broń już posiadającej orzeczenia o określonej treści.

Z tych względów stwierdzić należy, że K[...]P prawidłowo postanowieniami z dnia: [...] marca 2018 r. oraz [...] maja 2018 r. orzekł o odmowie przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego dowodu w postaci pozyskania z WIML oraz [...]WOMP dokumentacji z przeprowadzonych badań (w tym opinii psychologicznej), na podstawie których wystawiono negatywne ostateczne orzeczenie lekarskie i psychologiczne. Zarzuty skarżącego dotyczące ostatecznych orzeczeń jako dowodów w sprawie, sprowadzające się do twierdzenia, że nie uwzględniono wniosków dowodowych mających podważyć ww. orzeczenia, nie mogły odnieść zamierzonego skutku.

Przywołać w tym miejscu należy pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 19 lutego 2020 r. sygn. akt II OSK 842/18 (publ. CBOSA), że "jedynym prawnie dopuszczalnym dowodem, który może stanowić podstawę oceny stanu zdrowia przyszłego lub aktualnego posiadacza pozwolenia na broń jest orzeczenie lekarskie wydane w trybie określonym, od 30 listopada 2015 r., w tej ustawie. Tryb ten przewiduje możliwość kwestionowania wydanego orzeczenia jedynie poprzez złożenie odwołania uregulowanego w art. 15h u.b.a. Dopuszczalność odwołania jest jedną z gwarancji rzetelności wydanego orzeczenia. Dodatkowo gwarancją rzetelności wydawanych orzeczeń jest przewidziany przez ustawę tryb wyłaniania osób uprawnionych do wykonywania badań lekarskich (art. 15b u.b.a.) oraz system kontroli sprawowany przez wojewodę (art. 15i i art. 15j u.b.a.). Ustawa o broni i amunicji wprowadza zamknięty katalog środków dowodowych mogących służyć ocenie okoliczności faktycznej w postaci stanu zdrowia osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub posiadającej takie pozwolenie. W ocenie NSA tego rodzaju ograniczenie jest proporcjonalne do zagrożeń, jakie mogą wynikać z posiadania broni przez osobę, której stan zdrowia na to nie pozwala".

Jednocześnie wskazać należy, że sądy administracyjne również nie mają możliwości weryfikacji orzeczeń lekarskich (czy psychologicznych) w sprawach dotyczących pozwolenia na broń palną, zaś sprawowanie przez te sądy kontroli wobec zaskarżonych decyzji dotyczących dysponowania bronią palną, sprowadza się jedynie do kontroli tych decyzji pod względem ich zgodności z obowiązującym prawem. Oznacza to, że Sąd uprawniony jest do oceny czy orzeczenie wydał uprawniony podmiot, czy spełnia ono wymogi określone w ww. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2015 r. Takiej oceny Sąd dokonał i stwierdził, że kwestionowane orzeczenia wydane zostały przez podmioty upoważnione zgodnie z procedurą określoną w ustawie o broni i amunicji oraz w ww. rozporządzeniu. Sąd nie posiada kompetencji do dokonywania oceny dokumentacji medycznej, rzetelności przeprowadzanych badań, czy też prawidłowości wyprowadzanych z nich wniosków w zakresie określonych schorzeń, bowiem nie dysponuje konieczną wiedzą medyczną w tym zakresie.

Jak już wyżej wskazano, podmiotem uprawnionym do kontroli wykonywania i dokumentowania badań lekarskich lub psychologicznych oraz wydawania orzeczeń lekarskich lub psychologicznych jest wojewoda właściwy ze względu na miejsce wydania orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego (art. 15i u.b.a.). Kontrola ta nie została przewidziana jako dodatkowy sposób weryfikacji każdego orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego wydanego w trybie odwoławczym w konkretnym postępowaniu, lecz służy przestrzeganiu należytych standardów orzekania przez lekarzy i psychologów upoważnionych do przeprowadzania badań i wydawania orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Nie jest też pozainstancyjnym sposobem kwestionowania orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego wydanego w postępowaniu administracyjnym dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń.

Skarżący pismem z dnia [...] marca 2018 r. wystąpił do Wojewody [...] o przeprowadzenie formalnej i merytorycznej kontroli orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. oraz orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. i orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby Wojewoda podjął czynności kontrolne, o których mowa w art. 15i u.b.a. Przeciwnie, jak wskazał sam skarżący w treści skargi, organ poinformował skarżącego, że "aktualnie nie znajduje uzasadnienia dla podjęcia kontroli na podstawie art. 15i ustawy o broni i amunicji". Następnie wskazał, iż postępowanie prowadzone w trybie art. 15i i 15j u.b.a. nie jest postępowaniem administracyjnym i brak jest przepisów prawa umożliwiających wydanie decyzji dotyczącej kontroli prawidłowości orzeczenia psychologicznego. Jakkolwiek przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu nie jest stanowisko Wojewody zajęte względem wniosków kierowanych przez skarżącego, lecz ostateczna decyzja administracyjna w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń, to jednak nie sposób nie zauważyć, że przepisy u.b.a nie przewidują formy decyzji administracyjnej dla kontroli, o której mowa w ww. przepisach. Kontrola ta, zgodnie z art. 15i ust. 1 u.b.a., obejmuje wykonywanie i dokumentowanie badań lekarskich lub psychologicznych oraz wydawanych orzeczeń, a czynności kontrolne kończy sporządzenie protokołu zawierającego informacje wymienione w art. 15j ust. 1 u.b.a.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że decyzje wydane w niniejszej sprawie przez organy Policji obu instancji są zgodne z obowiązującym prawem, zaś zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie na broń wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 u.b.a. Przepis ten ma charakter obligatoryjny. Ostateczne orzeczenie lekarskie, czy psychologiczne wiąże organy Policji w zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych odmowy wydania lub cofnięcia pozwolenia na broń. Orzeczenia te nie podlegają dalszej weryfikacji w toku postępowania administracyjnego przed organami Policji. Oznacza to, że decyzja administracyjna w takim przypadku ma charakter związany. Ustawodawca nie przyznał bowiem organom Policji prawa wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Ostateczne negatywne orzeczenie lekarskie lub psychologiczne wyklucza możliwość dysponowania bronią.

Powyższe stanowisko znajduje odzwierciedlenie w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych, np. w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1273/04 (publ. CBOSA) stwierdzono, że: "(...) ostateczne orzeczenia lekarskie wydawane w trybie § 8 rozporządzenia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (...) nie podlegają weryfikacji przez organy Policji w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie pozwolenia na broń (...)". W uzasadnieniach wyroków NSA z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 1292/11, z dnia 15 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1447/07 (publ. j.w.) także wskazano, że organy Policji są związane ostatecznym orzeczeniem lekarskim i psychologicznym i nie mogą dokonywać ich oceny (...), bowiem orzeczenia tego typu są niepodważalne. Analogiczny pogląd wyraził NSA w wyroku z dnia 11 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 1663/11 (publ. j.w.).

Z tych względów zarzuty skargi, dotyczące naruszenia art. 6-10, art. 75 § 1, art. 76 § 3, 76a § 1, art. 77 § 1 i § 2 i art. 78 § 1 i § 2 k.p.a. oraz wymienionych w skardze przepisów u.b.a. są chybione. Fakt wydania negatywnych dla skarżącego ostatecznych orzeczeń: lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. i psychologicznego nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. - obligował organ Policji do wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnień do posiadania broni palnej. K[...]P w sposób prawidłowy zgromadził materiał dowodowy i trafnie ocenił zaistniały w sprawie stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawa, zaś KGP zasadnie zaakceptował to stanowisko.

Końcowo wskazać należy, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów wówczas, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd nie stwierdził podstaw do przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych w skardze (tj. "tajnej" - jak wskazywał skarżący - opinii psychologa oraz nieujawnionych wyników badań psychologicznych), bowiem wnioski te nie spełniały przesłanek określonych w ww. przepisie. Sąd nie stwierdził również podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o zobowiązanie organu Policji do przedstawienia informacji sumarycznej o ewentualnych zapytaniach czy sprawdzeniach (w bazach [...] i [...] oraz [...]), bowiem wniosek ten pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.

Mając wszystko powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.