Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 630/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2017-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 1, art. 93
journal: Dz.U. 2016 poz 1907
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant st.sekr.sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2017 r. sprawy ze skargi R.H. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z dnia [...] maja 2017 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania R.H., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...], nakładająca na skarżącą karę pieniężną w łącznej kwocie 3000,00 zł za używanie tej samej karty kierowcy przez kilku kierowców.

Decyzja ta zapadła w następującym stanie sprawy: w dniu [...] września 2016 r. o godz. 00.08 na stacji paliw [...] przy autostradzie [...], został zatrzymany do kontroli przez uprawnionych funkcjonariuszy celnych ciągnik samochodowy marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą ciężarową o nr rej. [...], kierowany przez pana R.Z.. W toku kontroli ustalono, że pojazd ten należy do skarżącej R.H. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą I R.H..

Zatrzymany do kontroli pojazd realizował międzynarodowy przewóz drogowy z Polski do Francji. W toku kontroli ujawniono, że kierujący pojazdem R.Z. używał karty kierowcy nr [...] należącej do innego kierowcy – P.T., również zatrudnionego w przedsiębiorstwie skarżącej. Kierujący R.Z., przesłuchany w toku kontroli jako świadek, tłumaczył tę sytuację tym, że kartę innego kierowcy zabrał przez pomyłkę.

Z czynności kontrolnych został sporządzony przez funkcjonariuszy celnych protokół kontroli. Po zawiadomieniu skarżącej o wszczęciu postępowania organ I instancji zwrócił się do strony o przedstawienie dokumentów świadczących o prawidłowej organizacji, dyscyplinie pracy i zasadach wynagradzania kierowców w przedsiębiorstwie oraz o wskazanie okoliczności określonych w art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 1907, dalej u.t.d.).

W piśmie z [...] października 2016 r. skarżąca wniosła o umorzenie postępowania wskazując na zeznania kierowcy, z których wynikało, że podczas pobytu w siedzibie przedsiębiorcy po sczytaniu danych ze swojej karty, omyłkowo zabrał kartę innego kierowcy. Zdaniem Strony takie zachowanie kierowcy było incydentalne i przypadkowe, na które przedsiębiorca nie miał żadnego wpływu. Strona wskazała również, że trasa którą wykonywał w dniu kontroli kierowca była zaplanowana z poszanowaniem norm socjalnych. Kierowca miał do pokonania 1300 km, wyruszył dnia [...] września 2016r. natomiast rozładunek towaru był zaplanowany na dzień [...] września 2016 r. i kierowca nie musiał używać cudzej karty.

Wyjaśniła, że kontrolowany kierowca nie popełnia wykroczeń z czasu pracy kierowców, gdyż jest co miesiąc kontrolowany przez swojego przedsiębiorcę podczas sczytywania karty. Ponadto kierowca jest wynagradzany zgodnie z zapisami umowy, która nie zawiera żadnych czynników, zachęcających go do łamania przepisów czasu pracy kierowców.

Zdaniem Strony wystąpiły przesłanki art. 92c ustawy o transporcie drogowym, gdyż ona nie miała żadnego związku z naruszeniem, gdyż to kierowca zabrał cudzą kartę a działanie to nie miało żadnego związku z zadaniem przewozowym. Do pisma załączono kopię umowy o pracę, regulamin pracy i płacy oraz raport naruszeń.

Po zawiadomieniu strony o zakończeniu postępowania Naczelnik Urzędu Celnego wydał w dniu [...] listopada 2016 r. wskazaną wyżej decyzję nakładającą na R.H. karę pieniężną w łącznej kwocie 3000,00 zł za używanie tej samej karty kierowcy przez kilku kierowców.

2. W odwołaniu złożonym w terminie strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, art. 7, 77 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej k.p.a.), art. 19 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85fi (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 oraz art. 92b i art. 92c u.t.d.

Organ drugiej instancji w nawiązaniu do zawartego w odwołaniu wniosku o przesłuchanie P.T. zwrócił się do skarżącej o wskazanie adresu dla doręczenia wezwania dla wskazanej osoby. Strona nie odpowiedziała na wskazane pismo.

Zawiadomieniem z dnia [...] marca 2017 r. organ II instancji poinformował, iż z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1948, ze zm.), tj. z dniem 1 marca 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stał się organem właściwym do rozpatrywania spraw m.in. w zakresie wymierzenia kar pieniężnych, o których mowa w art. 92a ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1907 i 1935) i na mocy art. 238 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. czynności podjęte w toku postępowań w zakresie kar pieniężnych za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym prowadzone przez funkcjonariuszy celnych, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, pozostają w mocy.

3. Decyzją z dnia [...] maja 2017 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] listopada 2016 r. W uzasadnieniu decyzji przedstawił i zaaprobował ustalony przez organ I instancji stan faktyczny oraz rozważył swoją właściwość w sprawie wobec zmian wynikających z wejścia w życie ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej.

Odnosząc się do przedmiotu sprawy wskazał, że w sprawie znajdują zastosowanie przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 165/2014 w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących w stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.U. UE L 60/1 z 28.02.2014r.). Zgodnie z art. 26 ust. 1 rozporządzenia 165/2014 karta kierowcy wydawana jest na wniosek kierowcy przez właściwe władze Państwa Członkowskiego, w którym posiada on swoje miejsce normalnego zamieszkania. Z kolei art. 27 ust.1 i 2 rozporządzenia określa, że karta kierowcy jest imienna i kierowca może posiadać nie więcej niż jedną ważną kartę kierowcy i jest uprawniony do posługiwania się jedynie jego własną imienną kartą kierowcy.

Kierowcy stosują karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od momentu przejęcia pojazdu, Nie wyjmuje się kart kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów (art. 34 ust. 1 rozporządzenia 165/2014).

Przepis art. 32 ust. 3 rozporządzenia 165/2014 stanowi, że zabrania się fałszowania, ukrywania likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Każda forma manipulowania tachografem, wykresówką lub kartą kierowcy, która mogłoby spowodować sfałszowanie, zlikwidowanie lub zniszczenie danych lub informacji wydrukowanych jest zabroniona. Za poprawne działanie i użytkowanie tachografów i kart kierowcy odpowiedzialni są, zgodnie z art. 32 omawianego rozporządzenia, przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy.

Organ wskazał, że nieprzestrzeganie norm i warunków ustanowionych przepisami niniejszego rozporządzenia, z mocy art. 92a ust. 1 w związku z art. 4 pkt 22 lit. a) ustawy o transporcie drogowym, sankcjonowane jest karami pieniężnymi. Zgodnie z art. 92a ust.1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozi; drogowego, wynikających z przepisów wymienionych w art. 4 pkt 22 cytowanej ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10000 zł za każde naruszenie, określonej w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (ust. 6).

Zdaniem organu ze stanu faktycznego ustalonego na podstawie zgromadzonych dowodów wynika, że R.Z. wykonując międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy z Polski do Francji w imieniu firmy skarżącej posługiwał się imienną kartą innego kierowcy zamiast własną.

Odnosząc się do zeznań kierowcy, jego odrębnego ukarania za wykroczenie i kwestii winy oraz innych zarzutów odwołania organ drugiej instancji stwierdził, że odpowiedzialność kierowcy pojazdu samochodowego za naruszenia obowiązków wynikających z art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym, a także za naruszenia przepisów, o których mowa w art. 92 b ust. 1 i 2 jest odpowiedzialnością odrębną (opartą na zasadzie winy) w stosunku do odpowiedzialności przedsiębiorcy, który ponosi odpowiedzialność za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje. Ukaranie pracownika dopuszczającego się regulowanych w tych przepisach naruszeń nie zwalnia przedsiębiorcy z odpowiedzialności prawnoadministracyjnej.

Zdaniem organu stan faktyczny sprawy wypełnił przesłankę nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej określonej w Lp.6.3.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Podkreślił, że uniknięcie sankcji jest możliwe tylko w sytuacji, gdy przedsiębiorca wykaże, okoliczności wyłączające jego odpowiedzialność, w sposób wskazany w art. 92b ust.1 lub 92c ust.1 i 2 u.t.d. Zdaniem organu takie okoliczności nie zostały wykazane. Dyrektor Izby podkreślił, że przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. dotyczy sytuacji wyjątkowych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć. Akceptacja poglądu przeciwnego, opartego tak jak w niniejszej sprawie na winie kierowcy, prowadziłaby do trudnych do zaaprobowania skutków, tj. przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności gospodarczej, w jej najbardziej ryzykownym wymiarze z przedsiębiorcy na kierowców.

Odnosząc się do dokumentów wskazanych przez stronę organ wskazał, że dla uznania braku odpowiedzialności przedsiębiorcy nie wystarczy samo odesłanie do treści stosunków prawnych łączących przewoźnika (przedsiębiorcę) z jego pracownikami (współpracownikami), które spełniać miałyby funkcję motywującą i dyscyplinującą, ale również niezbędna jest ocena organizacji pracy, w tym także logistycznych rozwiązań, czasu oznaczonego na realizację danego przedsięwzięcia (przewozu), które faktycznie wymuszają ale i umożliwiają zachowanie określonych w przepisach zasad bezpieczeństwa drogowego. Odnosząc się do wniosku dowodowego strony wskazał, że zamierzał go uwzględnić jednak strona nie podała aktualnego adresu świadka.

W świetle powołanego wyżej art. 33 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 165/2014 na przedsiębiorcy ciąży obowiązek podejmowania z należytą starannością wszelkich środków prawnych i faktycznych zapewniających wykonywanie obowiązków przez kierowców tak, aby nie dochodziło do naruszenia prawa. Stwierdził, że z analizy danych zapisanych w tachografie cyfrowym dotyczącym czasu jazdy, przejechanych kilometrów oraz osiąganych przez pojazd prędkości wynika, że karta kierowcy P.T. została zalogowana do tachografu cyfrowego dnia [...] września 2016 r. o godz. 16:12, a R.Z. na cudzej karcie kierowcy wykonywał czynności jazdy, odpoczynku i innej pracy, pokonując w tym czasie odcinek drogi 171 km. Zdaniem organu świadczy to tym, że R.Z. używając karty kierowcy należącej do innego kierowcy, fałszował faktyczną aktywność, która polegała na jeździe z naruszeniem wszelkich zasad bezpieczeństwa, wynikających z przepisów regulujących czas pracy kierowców.

Wskazał także, że w jego ocenie strona nie przedstawiła żadnego dowodu potwierdzającego prawidłowość planowania wykonywanego zlecenia uwzględniającego rzeczywiste godziny załadunku, wymagane prawem odpoczynki, przerwy w jeździe i maksymalne czasy prowadzenia pojazdu, czy też wykonywania pracy. Zdaniem organu skarżąca nie wykazała, że zaplanowała transport w sposób gwarantujący kierowcy rzeczywiste warunki do przestrzegania wymogów określonych w przepisach rozporządzenia (WE) 561/2006 oraz rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85. Z tych względów utrzymał karę administracyjną nałożoną w decyzji organu II instancji.

4. W skardze do sądu administracyjnego wniesionej w terminie R.H. wniosła uchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego i zasądzenie kosztów postępowania przed sądem.

Zaskarżonym decyzjom zarzuciła:

- naruszenie art. 91 ust. 3 Konstytucji RP,

- naruszenie art. 92b ust. 1 u.t.d. przez niezastosowanie w sprawie,

- naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. przez niezastosowanie w sprawie,

- naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. przez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,

- naruszenie art. 107 k.p.a. przez niezrozumiałe i niepoparte dowodami uzasadnienie faktyczne decyzji;

- naruszenie art. 19 rozporządzenia nr 561/2006.

W uzasadnieniu skargi podniosła argumenty zawarte już w odwołaniu. Przeważającą część uzasadnienia skargi zajmuje opis stanu faktycznego sprawy oraz ocena błędów organów w ustaleniach faktycznych, wyimki z poglądów orzecznictwa dotyczące przepisów dowodowych i przepisów określających wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnej. W skardze zawarto również rozważania dotyczące decyzji uznaniowej. Osią uzasadnienia skargi są jednak zarzuty dotyczące, błędnego zdaniem skarżącej zastosowania albo niezastosowania przepisów prawa materialnego skutkujące uznaniem jej odpowiedzialności administracyjnej w sytuacji ewidentnej i przyznanej winy kierowcy za popełnione wykroczenie drogowe.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369; zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

6. W pierwszej kolejności należy potwierdzić właściwość organu, który sprawę przejął i prowadził w związku z reformą wprowadzona w systemie krajowej administracji skarbowej.

Odnosząc się do meritum sporu wskazać należy, że w świetle przeprowadzonego postępowania dowodowego nie budzi wątpliwości, że kierowca R.Z. wykonując w dniu [...] września 2016 r. przewóz drogowy na rzecz firmy skarżącej używał karty innego kierowcy P.T.. Stan ten jest bezsporny bowiem sam kierowca to przyznał podnoszą, że uczynił to przez omyłkę. Stan ten, z punktu widzenia przepisów regulujących obowiązki przedsiębiorcy zajmującego się profesjonalnie przewozem drogowym oceniany wygląda zupełnie inaczej, niż widzi to skarżąca, podnosząc zarzuty dotyczące, a to naruszenia konstytucji, a to przepisów dowodowych kodeksu postępowania administracyjnego, a to wreszcie prawa materialnego - rozporządzeń unijnych i przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Zgodnie bowiem z powoływanymi przez organ i wyżej opisanymi przepisami odpowiedzialność przedsiębiorcy konstruowana jest odrębnie i niezależnie od odpowiedzialności kierowcy mimo, że może pozostawać w faktycznym związku z zachowaniem kierującego pojazdem. Zgodnie z krajowym przepisem czyli art. 92b ust. 1 u.t.d. nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:

1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców określonych przepisów,

2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia nr 561/2006 lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Wskazać jednak należy, że w niniejszej sprawie kara została nałożona za naruszenie polegające na użyciu przez kierowcę karty kierowcy należącej do innego kierowcy. Takie naruszenie nie jest naruszeniem przez kierowcę przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, a więc naruszeniem, o którym mowa w lp. 5.1. – 5.6.2. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Przedmiotowe naruszenie stanowi natomiast czyn stypizowany w podrubryce 6 ww. załącznika do ustawy zatytułowanej "Naruszenie przepisów o stosowaniu urządzeń rejestrujących lub cyfrowych urządzeń rejestrujących samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i postoju", a dokładnie naruszenie przewidziane w lp. 6.3.4. załącznika polegające na używaniu tej samej karty kierowcy przez kilku kierowców.

Do sytuacji przedsiębiorcy w przypadku stwierdzenia tego rodzaju naruszenia przytoczony wyżej przepis art. 92b u.t.d. nie ma zastosowania i w związku z tym niemożliwe było wyłączenie odpowiedzialności skarżącego za to naruszenie w oparciu o przesłanki określone w art. 92b u.t.d. Stąd rozważania dotyczące przesłanek tego przepisu w aspekcie tej sprawy są bezprzedmiotowe i zbędne. Większość rozważań zawartych w skardze nie ma zatem dla rozstrzygnięcia sprawy żadnego znaczenia.

7. W niniejszym przypadku przedsiębiorca mógłby się zwolnić z ustawowej odpowiedzialności wyłącznie udowadniając zaistnienie którejś z przesłanek egzoneracyjnych wymienionych w przepisie art. 92c ust. 1 u.t.d. Zgodnie z treścią art. 92c ust. 1 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć lub,

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ lub,

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Jak wynika z treści tego przepisu, uwolnienie się od odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz drogowy wymaga kumulatywnego zaistnienia dwóch okoliczności, tj. braku wpływu podmiotu wykonującego przewóz na powstanie naruszenia, oraz niemożności przewidzenia zdarzeń lub okoliczności wskutek których nastąpiło naruszenie. Tylko w przypadku, gdy te dwie okoliczności wystąpią łącznie, postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej nie wszczyna się, a wszczęte umarza.

Należy podkreślić, że okoliczności objęte hipotezą art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. powinien udowodnić podmiot wykonujący przewóz drogowy, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tego przepisu, które zwalniają go od odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Odpowiedzialność administracyjna podmiotu wykonującego przewóz drogowy na podstawie ustawy o transporcie drogowym ma charakter odpowiedzialności obiektywnej i jako taka obciąża podmiot wykonujący przewóz drogowy w sytuacji, gdy wystąpił zakazany przez prawo skutek, a jedynie na zasadzie wyjątku ustawodawca przewidział sytuacje, w których odpowiedzialność ta zostaje wyłączona (art. 92b i art. 92c u.t.d.).

Zatem również z uwagi na obiektywną odpowiedzialność przewoźnika za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego sankcjonowanych karą pieniężną, okoliczności uwolnienia się od odpowiedzialności z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d w postaci braku wpływu podmiotu wykonującego przewóz na powstanie naruszenia oraz niemożności przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, wskutek których nastąpiło naruszenie, powinny zostać wykazane przez przewoźnika i to przy uwzględnieniu kryterium należytej staranności.

8. W sprawie skarżąca wskazanych okoliczności nie wykazała, ograniczając się do twierdzeń, że wyłączną winę za powstanie spornego naruszenia ponosi kierowca, a przedsiębiorca zapoznał kierowców z obowiązującymi przepisami, przeprowadził stosowne szkolenia oraz nagradzał kierowców nie dokonujących naruszeń.

Wymienione okoliczności nie dowodzą jednak, zdaniem Sądu zgadzającego się z organami, wystąpienia przesłanek z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d, a mianowicie tego, że skarżąca nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mogła przewidzieć. Przesłanki wyłączenia odpowiedzialności z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d nie obejmują bowiem ryzyka osobowego pracodawcy. Kwestie właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieszczą się w zakresie regulacji art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d, gdyż tylko i wyłącznie z uznania przedsiębiorcy wynika właściwy dobór osób współpracujących. To w gestii przedsiębiorcy jest taki dobór kadr i taki nad nimi nadzór, aby kierowcy nie dokonywali naruszeń prawa.

Dlatego też to przedsiębiorcę obciążają negatywne konsekwencje zaniedbań, zaniechań lub świadomych działań zatrudnionych prze niego kierowców. Wyjątki z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d nie obejmują sytuacji, które są wynikiem zachowania kierowcy, a które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych, w szczególności w zakresie prawidłowej organizacji pracy kierowców oraz kontroli i dyscyplinowania kierowców.

Odnosząc się do rozbudowanych, ale nietrafnych ze względu na przedmiot sprawy wywodów skargi podkreślić należy, że wymienione w art. 92c u.t.d przesłanki egzoneracyjne odnoszą się wyłącznie do okoliczności o charakterze obiektywnym, a więc takich, których przy najdalej idących staraniach przedsiębiorca nie mógł i nie był w stanie przewidzieć oraz nie miał na nie wpływu. Dla zwolnienia się z odpowiedzialności przedsiębiorca musi zatem wykazać, że dołożył należytej staranności, czyli uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, w tym w zakresie doboru kadry i nadzoru nad pracownikami, a jedynie wskutek jakichś nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia przepisów prawa.

Nakładane na przedsiębiorcę, w ramach ponoszonej przez niego odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego kary pieniężne, o jakich mowa w art. 92a i art. 93 u.t.d. mają na celu zapewnienie należytego wykonywania przez niego działalności gospodarczej w postaci świadczenia przewozów drogowych i zagwarantowanie bezpieczeństwa innym uczestnikom ruchu drogowego.

Mają więc one przede wszystkim znaczenie prewencyjne, a nie represyjne i są narzędziem prawnym do przymuszenia przewoźników do respektowania określonych w ustawie nakazów i zakazów. Rejestrowanie rzeczywistej aktywności kierowcy jest podstawowym i zamierzonym celem regulacji prawnych dotyczących czasu pracy kierowców. Ingerowanie w rejestrowanie polegające na posłużeniu się kartą pracy innego kierowcy jest niedozwolone przede wszystkim z tego względu, że zagraża bezpieczeństwu ruchu, gdyż czas pracy kierowcy i okresy przerw w kierowaniu pojazdem mogą mieć bezpośredni wpływ na stworzenie zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego.

9. Należy też podkreślić, iż kara pieniężna, jako instrument władztwa administracyjnego nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, co sprawia, że ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się w reżimie tej odpowiedzialności. Wina i stopień zawinienia nie są przesłankami nałożenia kary pieniężnej. W związku tym badanie świadomości i stosunku przedsiębiorcy do danego naruszenia prawa nie ma znaczenia dla możliwości wymierzenia omawianej kary. Nie ma też dla niej znaczenia kwestia zeznań świadka P.T., skoro stan faktyczny pozostaje w zgodzie z twierdzeniem strony, a problem sprawy nie leży w ocenie stopnia zawinienia kierowców.

Skoro więc w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała obiektywnych, nieprzewidywalnych, nadzwyczajnych okoliczności, to tym samym należało podzielić stanowisko organu II instancji, iż nie było postaw do uwolnienia skarżącej od odpowiedzialności wynikającej z art. 92a ust. 1 u.t.d. i obowiązku poniesienia kary pieniężnej za stwierdzone naruszenia. Wysokość kary nie budzi wątpliwości, bo wynika wprost z powołanego wyżej załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Stronie zapewnione wszelkie gwarancje procesowe.

Marginalnie, odnosząc się do skargi, wskazać należy, że nie sposób dopatrzeć się w sprawie naruszenia art. 91 ust. 3 Konstytucji skoro to właśnie przepisy prawa unijnego nakazują państwom członkowskim wprowadzenie regulacji chroniących bezpieczeństwo w ruchu lądowym. W sprawie nie ma kumulacji sankcji bowiem odpowiedzialność przewoźnika i kierowcy są odrębne i opierają się na innych podstawach prawnych. W sprawie nie znajduje też zastosowania instytucja decyzji uznaniowej, o której mowa jest w skardze. Również decyzje administracyjne wydane w sprawie odpowiadają wszelkim wymogom i co najwyżej ich uzasadnienia mogłoby być bardziej syntetyczne.

Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę jako bezzasadną (art. 151 p.p.s.a.).