Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 2047/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 618  Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 kwietnia 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski ( spr.) Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka -Duda AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Joanna Kłos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego T. K. kwotę [...] zł. ( [...] złotych ), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Sygn.akt II SA/Kr 2047/02.

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...].2002 r. (znak: [...]) Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 105 § l kpa oraz art. 136 ust. 3, art. 229 i 233 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. nr. 115 poz.741 z późn.zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2004 r. nr. 261 poz. 2603 z późn.zm.- zwaną dalej ustawą o gospodarce nieruchomościami) umorzył postępowanie z wniosku T. K. w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako dz.ewid. A o pow. [...] m2 - obecnie oznaczonej w ewidencji gruntów jako część dz.ewid. B, C obręb [...].

Na skutek odwołania T. K. Wojewoda [...], decyzją z dnia [...].2002 r., (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości podnosząc w uzasadnieniu co następuje:

1/ nieruchomość będąca przedmiot sprawy została nabyta przez Skarb Państwa w dniu [...].1977 r., aktem notarialnym w trybie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z przeznaczeniem pod budowę osiedla "[...]" dla [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Przedmiotowa nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste [...] Spółdzielni Mieszkaniowej na mocy umowy notarialnej [...] z dnia [...]1977 r., z przeznaczeniem pod budowę osiedla "[...]" w [...], (obecnie Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w [...]). Prawo to zostało ujawnione w KW Nr [...] w dniu [...]1998 r.

2/ Wnioskiem z dnia [...] 1997 r. T. K. wystąpił do Urzędu Rejonowego w [...] o zwrot przedmiotowej nieruchomości z powodu zmiany jego przeznaczenia,

3/ Kierownik Urzędu Rejonowego w [...] postanowieniem z dnia [...].1997 r. zawiesił postępowanie administracyjne o zwrot nieruchomości do czasu rozstrzygnięcia sprawy o rozwiązanie przez Zarząd Miasta [...] umowy użytkowania wieczystego z [...] Spółdzielnią Mieszkaniową w [...],

4/ Zarząd Miasta [...] decyzją z dnia [...].1998 r., umorzył postępowanie administracyjne o przedterminowe rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości, zawartej między Skarbem Państwa, a [...] Spółdzielnią Mieszkaniową,

5/ obecnym właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest Gmina [...] na podstawie decyzji Wojewody [...]. Użytkownikiem wieczystym jest "[...]" Spółka z o.o. z siedzibą w [...], która nabyła prawo użytkowania wieczystego od [...] Spółdzielni Mieszkaniowej aktem notarialnym z dnia [...]2000 r. Dla przedmiotowej nieruchomości Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w [...] prowadzi księgę wieczystą KW nr [...],

6/ trafne jest stanowisko organu I instancji, że spełnione zostały przesłanki przepisu art.229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, co wyklucza skuteczne żądanie zwrotu nieruchomości jak również zwalnia organ od obowiązku badania czy istnieją przesłanki określone w art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dotyczące zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia. Sytuacja taka nie powoduje jednak, iż brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do prowadzenia postępowania administracyjnego, czyli że od początku nie istnieje przedmiot postępowania, gdyż zgodnie z treścią przepisu art. 136 pkt 3 poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, natomiast organ prowadzący postępowanie w sprawie o zwrot nieruchomości ma obowiązek rozpatrzenia możliwości jej zwrotu w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy. Nie znajduje zatem uzasadnienia w przepisach Kpa wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, a skoro poprzedni właściciel wystąpił z wnioskiem o jej zwrot, organ po ustaleniu, że zachodzą przesłanki przewidziane w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami winien orzec o odmowie zwrotu o czym orzeka decyzja organu odwoławczego.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył T. K. i wnosząc o "o uchylenie decyzji Wojewody i Prezydenta Miasta w sprawie zwrotu nieruchomości i zobowiązanie Zarządu Miasta do uregulowania należności z tytułu poniesionej straty finansowej zawartej w umowie przedwstępnej sprzedaży nieruchomości" zarzucił, że wnioskiem z dnia [...].1997 roku wystąpił do Zarządu Miasta o przedterminowe rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości zawartej pomiędzy Skarbem Państwa a [...] Spółdzielnią Mieszkaniową stosownie do art. 240 Kodeksu Cywilnego. Zarząd Miasta lekceważąc rozdział 7 Kodeksu Postępowania Administracyjnego, jak również znając przepisy ustawy, która ogłoszona została w dniu 27 sierpnia 1997 roku, a obowiązująca z dniem 1-go stycznia 1998 r. o gospodarce nieruchomościami, celowo przedłużył termin rozpatrzenia wniosku do [...]1998 roku. Równolegle toczyło się postępowanie pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową "[...]" a Spółką "[...]" z siedzibą w [...] a Zarządem Miasta w sprawie sprzedaży przedmiotowej nieruchomości na rzecz "Spółki" (obecnie "[...]").

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.01.2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § l ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.). Skarga jest uzasadniona bowiem dokonana w trybie art. l § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) kontrola sądowa stwierdziła, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Trzeba także zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 134 p.o.p.s.a. Sąd nie jest związany granicami skargi i zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.

Zacząć należy, że prawidłowy jest pogląd organu II instancji, iż w przypadku zrealizowania stanu faktycznego o którym mowa w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami organ winien orzec o odmowie zwrotu a nie o umorzeniu postępowania. Co dopiero wspomniany przepis stanowi o tym, że roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3, (żądanie zwrotu) nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy tj. przed dniem 1.01.1998 r., nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Organ I instancji ustala, że prawo to ujawnione zostało w księdze wieczystej w dniu [...] 1978 r., ale organ II instancji przejmując sprawę do rozpoznana na skutek odwołania ustalił, że prawo to ujawnione zostało w księdze wieczystej nr [...] w dniu [...].1998 r. Jeżeli tak, to błędne jest odwołanie się tego organu do dyspozycji art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jako do podstawy decyzji. W aktach sprawy nie ma odpisu z księgi wieczystej na podstawie którego można by ustalić w sposób niewątpliwy datę wpisu tego prawa. Ustalenia w tym zakresie wynikają jedynie z zapisu notatki pn. Protokół z badania stanu prawnego. Taki zapis nie jest dowodem w sprawie a skoro w tym zakresie sprawa nie została wyjaśniona - należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja narusza art. 77 § 1 kpa, również uzasadnienie zaskarżonej decyzji narusza art. 107 § 3 kpa bowiem nie wyjaśnia na jakiej podstawie organ II instancji przyjął, że prawo użytkowania wieczystego ujawnione zostało w księdze wieczystej nr [...] w dniu [...].1998 r.

W związku z treścią skargi podnieść należy, że Sąd bada jedynie zgodność decyzji z prawem i w związku z ty, nie jest uprawniony do zobowiązywania "Zarządu Miasta do uregulowania należności z tytułu poniesionej straty finansowej zawartej w umowie przedwstępnej sprzedaży nieruchomości".

Skoro więc, kontrola sądowa wykazała, że zaskarżona decyzja, narusza prawo na podstawie art. 145 § l pkt.l lit. "c" oraz art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.