Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2499/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi P.K. P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty dotacji podlegającej zwrotowi; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Na podstawie porozumienia nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r. zawartego z Marszałkiem Województwa [...] w W., Polski Komitet Pomocy Społecznej z siedzibą w W. (dalej: skarżący) otrzymał dotację z budżetu Województwa [...] w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na pierwsze wyposażenie Centrum Integracji Społecznej w M. ([...] zł) oraz na działalność Centrum przez okres pierwszych trzech miesięcy ([...] zł). Termin wydatkowania ww. dotacji ustalono do dnia [...] listopada 2008 r.

Pismem z dnia [...] listopada 2008r. skarżący zwrócił się do [...] Centrum Polityki Społecznej o przesunięcie terminu wydatkowania dotacji do dnia [...] grudnia 2008 r. z równoczesnym przesunięciem terminu złożenia sprawozdania do dnia [...] stycznia 2009r., z uwagi na opóźnienie prac remontowo-adaptacyjnych i niemożność wydatkowania środków w zakreślonym terminie. Wniosek ten nie został uwzględniony.

W dniu [...] grudnia 2008r. Polski Komitet Pomocy Społecznej przedstawił sprawozdanie, zgodnie z którym na realizację zadania opisanego w porozumieniu z dnia [...] czerwca 2008r. wykorzystano kwotę [...] zł.

W tej sytuacji [...] Centrum Polityki Społecznej zażądało od Polskiego Komitetu Pomocy Społecznej zwrotu niewykorzystanej części dotacji w kwocie [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych. Żądanie to oparto na przepisie art. 145 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.) oraz na § 7 ust. 2 porozumienia z dnia [...] czerwca 2008 r.

Pismem z dnia [...] lutego 2010r. Marszałek Województwa [...] w W. zawiadomił Polski Komitet Pomocy Społecznej o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zwrotu dotacji celowej w wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych.

W wyniku przeprowadzenia postępowania decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] Marszałek Województwa [...] w W. orzekł o ustaleniu kwoty dotacji podlegającej zwrotowi w wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od daty stwierdzenia okoliczności pobrania dotacji w nadmiernej wysokości ([...] grudnia 2008r.) do dnia zapłaty i nakazał zwrot tej kwoty w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Jako podstawę prawną organ powołał przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2009r. Nr 157, poz.1240 ze zm.) w związku z art.115 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz.U. z 2009r., Nr 157 poz.1241).

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem skarżący złożył odwołanie wnosząc o odstąpienie od żądania zwrotu dotacji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] września 2011r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną przez organ I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż w dniu wydania zaskarżonej decyzji obowiązywały przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 249, poz.2104 ze zm.). Wyjaśnił, iż obecnie obowiązującym i regulującym kwestie zwrotu dotacji jest przepis art. 169 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2009r., Nr 157 poz.1240). Ww. przepis określa tryb procedowania w razie wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, pobrania dotacji nienależnie lub pobrania dotacji w nadmiernej wysokości. Hipotezą tego przepisu objęte są wszystkie rodzaje dotacji. Odpowiednikami art. 169 były art. 145 i 146 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych. Odmiennie jednak niż w poprzednio obowiązującym stanie prawnym obecny ustawodawca zrezygnował z trzyletniego okresu wykluczenia z prawa otrzymania dotacji, będącego dodatkową sankcją za wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem (art. 145 ust. 6 ustawy z 2005r.). Organ podkreślił, iż zmiana ustawy regulującej te zagadnienia nie wpłynęła na konieczność zwrotu tych środków a argumenty zawarte w odwołaniu nie mogły wpłynąć na zmianę stanowiska organu. Organ odwoławczy zaznaczył jednocześnie, że strona zasadnie zarzuciła, iż uzasadnienie prawne zaskarżonej decyzji jest wadliwe, jednakże uchybienie to, w sytuacji, gdy decyzja jest zasadna i zgodna z przepisami, może zostać konwalidowane w uzasadnieniu decyzji wydanej przez organ II instancji, co zostało dokonane. Reasumując stwierdzono, że zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami i zawartym porozumieniem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Polski Komitet Pomocy Społecznej wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lipca 2010r. bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

1) naruszenie art.113 ust.1 i ust.2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych poprzez jego niezastosowanie i podjęcie rozstrzygnięcia na gruncie ustawy o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009r., podczas gdy w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych;

2) naruszenie art.145 i art.146 ust.1 i 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych poprzez jego niezastosowanie i oparcie rozstrzygnięcia na art.169 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych;

3) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art.107 § 1 i 3 ustawy z dnie 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.u. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) poprzez nie wskazanie w osnowie decyzji podstawy prawnej oraz brak przytoczenia i wyjaśnienia w uzasadnieniu prawnym podstawy prawnej podjętego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując motywację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Skarżąca zobowiązana została do zwrotu kwoty [...] zł wraz z odsetkami, stanowiącej część dotacji udzielonej przez Marszałka Województwa [...]. Poza sporem pozostaje to, iż dotacja udzielona Polskiemu Komitetowi Pomocy Społecznej nie została wykorzystana w terminie określonym w porozumieniu nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r., a zatem kwota [...] zł to środki dotacji pobrane w nadmiernej wysokości, nie zostały bowiem wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem i w terminie określonym w porozumieniu o udzieleniu dotacji. Skarżąca nie podnosi również zarzutu, co do uprawnienia organu do żądania zwrotu tych środków. Kwestią sporną pozostaje natomiast to, czy powołanie przez organ przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych podczas, gdy w przedmiotowej sprawie obowiązywały regulacje poprzedniej ustawy o finansach publicznych z dnia 30 czerwca 2005r. miało wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia o konieczności zwrotu dotacji.

Na wstępie rozważań wyjaśnienia wymaga, iż na wniosek skarżącego Marszałek Województwa [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2006r. wydaną na podstawie art.46 ust.1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1590 ze zm.) oraz art.5 ust.1, 2 i 5 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. z 2003r. Nr 122, poz. 1143 ze zm.) - przyznał Polskiemu Komitetowi Pomocy Społecznej status Centrum Integracji Społecznej w M., powiat [...] na okres 3 lat.

W myśl art.8 ust.1 ustawy o zatrudnieniu socjalnym Marszałek województwa, na zasadach określonych w porozumieniu zawartym z instytucją tworzącą, może przyznać Centrum dotację na pierwsze wyposażenie oraz dotację na działalność przez okres pierwszych 3 miesięcy z dochodów własnych samorządu województwa przeznaczonych na realizację wojewódzkiego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych. Na tej podstawie skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie przedmiotowej dotacji.

Zgodnie z treścią art.190 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych do dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego stosuje się odpowiednio przepisy art. 145 i art. 146 tej ustawy. Decyzję w sprawie zwrotu dotacji wydaje wójt (burmistrz, prezydent miasta), starosta lub marszałek województwa. Organem odwoławczym od decyzji jest właściwe miejscowo samorządowe kolegium odwoławcze.

Na gruncie ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. podstawę zwrotu dotacji stanowił art. 146 ust. 1, z którego wynika, iż w przypadku niedokonania zwrotu dotacji w terminie ustawowo określonym, organ lub inny dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki. Z art. 145 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 powołanej ustawy o finansach publicznych, wynika natomiast, że dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pobrane w nadmiernej wysokości, podlegają w tej części zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego wraz z odsetkami, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

W nowej ustawie z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych odpowiednikiem art. 145 i 146 jest art.169 ustawy. Zagadnienie zwrotu dotacji ustawodawca uregulował w sposób tożsamy do poprzednio obowiązującego stanu prawnego. Odmiennie tylko niż w poprzednio obowiązującym stanie prawnym zrezygnowano z trzyletniego okresu wykluczenia z prawa otrzymania dotacji, będącego dodatkową sankcją za wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem (art. 145 ust. 6 ustawy z 2005r.), co jednak nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Wobec powyższego nie można uznać, iż organ nie miał podstawy prawnej do wydania decyzji o zwrocie dotacji. Identyczność stanu prawnego w tej kwestii przesądza o prawidłowości działań organu i braku podstaw do uchylenia rozstrzygnięcia.

Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, organ I instancji wydając decyzję o zwrocie dotacji błędnie wskazał w podstawie prawnej przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych zamiast ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. Niemniej jednak, pomimo błędnego wskazania przepisów, nie można się zgodzić, iż decyzja została wydana bez podstawy prawnej. Podstawa prawna bowiem istniała, tyle że wynikała z art.145 i 146, które w swej treści odpowiadają art.169 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r.

O braku podstawy prawnej można mówić zaś wówczas, gdy nie istnieje przepis prawa pozwalający regulować daną materię w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast decyzja, która nie zawiera powołania podstawy prawnej, określa ją ogólnikowo lub błędnie, nie będzie wydana bez podstawy prawnej. W takim bowiem przypadku podstawa prawna realnie istnieje, lecz nie ma o niej prawidłowej informacji w decyzji administracyjnej. Istotne jest bowiem rzeczywiste istnienie wspomnianej podstawy (v. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego komentarz, wyd. 7; S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Ordynacja podatkowa komentarz, wyd. z 2004 r.).

Sąd dostrzegając uchybienia, których dopuściły się organy w niniejszej sprawie stwierdza, że nie miały one wpływu na wynik sprawy, ponieważ de facto istniał przepis prawa dający organom prawo do określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu. Istniał także przepis przejściowy regulujący zakres czasowy obowiązywania ustaw (art.113 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych). Podobne stanowisko w tym względzie, które WSA podziela, wyrażone zostało w wyroku NSA z 6 marca 2008r. II GSK 419/07, który w podobnej sytuacji dotyczącej wykorzystania dotacji w 2005r. wskazał, że w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy" starej", wyjaśniając, że o tyle nie stanowi błędu powołanie przepisów ustawy "nowej", że kwestie zwrotu dotacji regulowała ona w taki sam sposób.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów dotyczących wadliwego uzasadnienia zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, iż są one bezpodstawne. Rozstrzygnięcia w sprawie oparto na prawidłowo zebranym materiale dowodowym. Organ wskazał, które fakty uznał za udowodnione i stanowiące podstawę wydania decyzji. Skarżąca w toku postępowania miała zapewniony czynny udział w każdym jego stadium. Reasumując, nie można uznać, iż uzasadnienie nie było przekonywujące, skoro kwestia dotycząca konieczności zwrotu dotacji nie stanowiła przedmiotu sporu w niniejszej sprawie. Natomiast zagadnienie wskazania w decyzji podstawy prawnej Sąd wyjaśnił powyżej.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., Nr 270) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł, jak w sentencji.