Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 1133/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2014-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 13 par. 1 pkt 3, art. 145 par. 2 i 3, art. 228 par. 1 pkt 1, par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Tomasz Smoleń Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 lutego 2014r. sprawy ze skargi "A" S.A. z siedzibą w J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że postanowienie wymienione w pkt. 1) nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej "A" S.A. z siedzibą w J. kwotę 357 ( słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez "A" S.A. z siedzibą w J. (dalej: skarżąca) od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] czerwca 2013 r., Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 r. w kwocie 2.835.428,00 zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 13 § 1 pkt 3 i art. 228 § 1 pkt 1 i § 2 w zw. z art. 145 § 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - dalej: Ordynacja podatkowa.

Z uzasadnienia postanowienia i akt sprawy wynika, że decyzja Burmistrza Miasta z dnia [...] czerwca 2013 r., Nr [...] w przedmiocie określenia "A" S.A. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 r., została doręczona bezpośrednio skarżącej w dniu 27 czerwca 2013 r. (pieczęć Kancelarii Ogólnej).

W dniu 12 lipca 2013 r. M.K., działający jako pełnomocnik skarżącej, nadał w Urzędzie Pocztowym odwołanie od powyższej decyzji, doręczonej, jak wskazał, w dniu 28 czerwca 2013 r.

Wskazanym na wstępie postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że wobec braku skutecznego doręczenia decyzji uprawnionej osobie należało stwierdzić, że decyzja w ogóle nie weszła do obrotu prawnego i w sensie procesowym nie istnieje. W aktach sprawy znajdują się bowiem dwa pełnomocnictwa z dnia 11 grudnia 2012 r., udzielone S.B. oraz z dnia 31 stycznia 2013 r. udzielone radcy prawnemu M.K., podczas gdy decyzja została doręczona bezpośrednio skarżącej spółce.

W przewidzianym do tego terminie skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego M.K. wniosła do tutejszego Sądu skargę, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz przeprowadzenie dowodu z dołączonych do skargi dokumentów. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 228 § 1 pkt 1 i art. 223 § 1 Ordynacji podatkowej, przez stwierdzenie niedopuszczalności odwołania i niedokonanie jego merytorycznej oceny, art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej, przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i błędne przyjęcie, że decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi.

W uzasadnieniu podniesiono, że decyzja została doręczona pełnomocnikowi w dniu 28 czerwca 2012 r. Poza doręczeniem decyzji bezpośrednio na adres skarżącej, organ I instancji doręczył decyzję również pełnomocnikowi – S.B. w dniu 28 czerwca 2013 r., która tego samego dnia przekazała ją radcy prawnemu M.K.. Jak wskazała skarżąca, S.B.- pełnomocnik skarżącej została wymieniona jako adresat decyzji, w związku z czym brak zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji przez tę osobę powinien wywołać wątpliwości organu odwoławczego, które powinny zostać wyjaśnione przed stwierdzeniem, że decyzja nie została doręczona uprawnionej osobie.

Jako dowód doręczenia przedstawiono faks od Poczty Polskiej S.A. z dnia 13 listopada 2013 r. na okoliczność doręczenia przesyłki poleconej o nr [...] w dniu 28 czerwca 2013 r. do "B" Sp. z o.o. oraz odbioru przesyłki przez upoważnionego pracownika spółki, pismo Poczty Polskiej S.A. z dnia 13 listopada 2013 r. na okoliczność doręczenia przesyłki poleconej o nr [...] w dniu 28 czerwca 2013 r. do "B" Sp. z o.o. oraz odbioru przesyłki przez upoważnionego pracownika spółki, oświadczenie S.B. z dnia 14 listopada 2013 r. na okoliczność doręczenia jej decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] czerwca 2013 r., Nr [...] w dniu 28 czerwca 2013 r.

Powołując się na orzecznictwo skarżąca wskazała, że jeżeli strona korzystająca z pomocy kilku pełnomocników wyznaczyła pełnomocnika do doręczeń korespondencji, a organ podatkowy doręczył korespondencję innemu pełnomocnikowi niż wyznaczony, to doręczenie jest skuteczne, jeżeli pełnomocnik, który otrzymał korespondencję przekazał ją następnie pełnomocnikowi wyznaczonemu do odbioru korespondencji (WSA w Warszawie z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1122/11).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Ustosunkowując się do argumentacji zawartej w skardze wskazał, że podnoszone twierdzenia, jak i przedstawione dowody, są niewystarczające dla stwierdzenia skutecznego doręczenia przedmiotowej decyzji, nie pozwalają bowiem na ustalenie rzeczywistej zawartości przesyłki oznaczonej wskazanym przez Pocztę Polską numerem ani nadawcy tejże przesyłki. Z analizy strony internetowej Poczty Polskiej - zakładki "śledzenie przesyłek" wynika, iż doręczenie miało miejsce o godz. 18:52, natomiast e-mail S.B. wysłany został o godzinie 15:44, a więc na 3 godziny przed rzekomym doręczeniem decyzji. W świetle powyższego w ocenie organu, żadne przedstawione przez stronę dowody nie potwierdzają faktu otrzymania korespondencji w dniu 28 czerwca 2013 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei z mocy art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie; kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym kończące postępowanie w sprawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Zgodnie z art. 145 §1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd uchyli decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dokonując kontroli w tak wyznaczonych granicach Sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które w sposób zasadniczy wpłynęły na wynik sprawy.

Sporne w rozpoznawanej sprawie było to, czy w oparciu o przepisy postępowania podatkowego należało stwierdzić skuteczne doręczenie decyzji organu podatkowego pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2013 r., warunkujące wejście decyzji do obrotu prawnego i możliwość jej zaskarżenia w podatkowym toku instancji.

O ile Samorządowe Kolegium Odwoławcze twierdziło, że decyzja nie została prawidłowo doręczona i nie weszła w związku z tym do obrotu prawnego, gdyż organ I instancji doręczył decyzję bezpośrednio skarżącej, podczas gdy działała ona przez ustanowionych w tym celu pełnomocników, o tyle skarżąca twierdziła, że decyzja została doręczona również pełnomocnikom, którzy zapoznali się z jej treścią, dowodem czego jest złożone odwołanie, w którym wskazano, że decyzję otrzymano w dniu 28 czerwca 2013 r.

Tytułem wstępu wskazać należy, że doręczenie należy do tak zwanych czynności materialno-technicznych, z których dokonaniem przepisy wiążą określone skutki prawne np. związanie decyzją – art. 212 Ordynacji podatkowej czy rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania - art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Z gwarancyjnego charakteru instytucji doręczenia wynika, że jedynie doręczenie zgodne z obowiązującymi przepisami można uznać za skuteczne i wywołujące określone skutki prawne. W aspekcie zaś uprawnień strony postępowania, prawidłowe doręczenie stanowi konkretyzację prawa do jej czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 123 Ordynacji podatkowej).

Przepis art. 144 Ordynacji podatkowej - w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013 r. - stanowi, że organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, swoich pracowników lub przez osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. W przypadku gdy organem podatkowym jest wójt, burmistrz (prezydent miasta), pisma może doręczać sołtys za pokwitowaniem. Miejsce doręczenia w przypadku osób prawnych określa z kolei przepis art. 151 Ordynacji podatkowej i jest nim lokal siedziby lub miejsce prowadzenia działalności- osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Zgodnie z kolei z art. 145 § 1 Ordynacji podatkowej: pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi (§2). Strona, ustanawiając pełnomocników, wyznacza jednego z nich jako właściwego do doręczeń. W przypadku niewyznaczenia pełnomocnika właściwego do doręczeń organ podatkowy doręcza pismo jednemu z pełnomocników (§3).

Z akt sprawy wynika, że decyzja z dnia [...] czerwca 2013 r. dotycząca wymiaru podatku od nieruchomości została doręczona na adres skarżącej w dniu 27 czerwca 2013 r.

Bezsporne jest również, że skarżąca ustanowiła do działania w jej imieniu dwóch pełnomocników: S.B. oraz M.K.

Zarówno S.B., jak i M.K. twierdzą, że otrzymali decyzję w dniu 28 czerwca 2013 r., na dowód czego dołączają powołane w skardze dokumenty. M.K., wnosząc w imieniu skarżącej odwołanie wskazał, że otrzymał decyzję w dniu 28 czerwca 2013 r. Fakt doręczenia decyzji pełnomocnikowi spółki w tym właśnie dniu potwierdza też organ I instancji w piśmie z dnia 16 października 2013 r., informując jednocześnie, że w aktach brak potwierdzenia odbioru decyzji przez pełnomocnika.

Z samego faktu braku zwrotnego potwierdzenia odbioru nie można wywodzić, że decyzja nie została doręczona, skoro przeczą temu inne dowody i okoliczności.

Słusznie bowiem skarżąca wskazuje, że decyzja z dnia [...] czerwca 2013 r., jako adresata wymienia pełnomocnika – S.B., podczas gdy w aktach zalega wyłącznie dowód doręczenia kierowany bezpośrednio do spółki. W świetle powyższego oraz podnoszonych przez skarżącą zarzutów nie można uznać, że decyzja nie została skierowana do innych podmiotów, w tym ustanowionych pełnomocników.

Ponadto z dołączonych do skargi pism Poczty Polskiej S.A. z 13 listopada 2013 r. wynika, że przesyłka o wskazanym numerze została doręczona w dniu 28 czerwca 2013 r. do "B" S.A. w W. (adres do doręczeń pełnomocnik S.B.), a odbiór przesyłki pokwitowała D.K.. Organ w odpowiedzi na skargę wyraził swoje wątpliwości, co do zawartości przesyłki o wskazanym numerze, lecz nie podjął żadnych działań, aby te wątpliwości wyjaśnić. Zamiast tego, skierował swoją aktywność w kierunku wykazania – wbrew wszelkim dowodom i okolicznościom, że pełnomocnik decyzji nie otrzymał (porównanie godziny wysłania poczty e-mail przez S.B., z godziną przesłania przesyłki odszukaną w zakładce "śledzenie poczty").

W świetle powyższych okoliczności należy stwierdzić, że organ odwoławczy błędnie uznał, że decyzja organu I instancji nie została doręczona pełnomocnikowi spółki, a tym samym nie weszła do obrotu prawnego.

Z tych względów brak było podstaw do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Jeśli chodzi natomiast o datę doręczenia pełnomocnikowi decyzji, konieczną do stwierdzenia zachowania terminu do wniesienia odwołania, to w ocenie Sądu zebrane dowody i okoliczności wskazują, że jest to data 28 czerwca 2013 r.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zadaniem organu będzie rozpatrzenie wniesionego odwołania.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c i art. 152 P.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 P.p.s.a. i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).