Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1715/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623), po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkańców "[...]", uchylił w całości decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] uchylającą ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. zezwalającą na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z parkingiem podziemnym oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie dz. nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...] oraz umarzającą postępowanie dotyczące ww. pozwolenia na budowę i odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ pokrótce omówił stan faktyczny sprawy i zasady jakimi kieruje się postępowanie wznowieniowe. Po czym wskazał, że orzekając w przedmiotowej sprawie organ I instancji działał właśnie w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, który to tryb jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w której ją wydano, było dotknięte kwalifikowaną wadą przewidzianą w art. 145 § 1 k.p.a., bądź zachodzi przesłanka określona w art. 145a § 1 k.p.a. Wszczęcie postępowania w trybie wznowienia rozpoczyna nowe postępowanie administracyjne w stosunku do postępowania zwykłego. Granice postępowania rozpoznawczego sprawy wyznaczone są sprawą rozstrzygniętą decyzją ostateczną. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się decyzją, przy czym po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a. mogą zapaść jedynie rodzaje rozstrzygnięć administracyjnych wyczerpująco wymienione w art. 151 § 1 i § 2 k.p.a., tj. organ: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub 145a 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub 145a i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy; 3) ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji - w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146.

Organ odwoławczy wskazał, że mając na uwadze zasady rządzące postępowaniem nadzwyczajnym organ pierwszej instancji naruszył przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] wszczęte zostało na wniosek Wspólnoty Mieszkańców "[...]", która jako przesłankę wznowienia podała okoliczności wynikające z art. 145 § 1 pkt 4 oraz 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Prezydent [...], po rozpoznaniu wniosku o wznowienie i wznowieniu postępowania, decyzją nr [...] z dnia [...]lutego 2012 r., uchylił ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz umorzył postępowanie dotyczące pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z parkingiem podziemnym oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie dz. nr [...] przy ul. [...] w [...].

W ocenie organu odwoławczego Prezydent [...] nie miał podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania. Takie rozstrzygnięcie nie zostało przewidziane w katalogu rozstrzygnięć określonym w art. 151 k.p.a., tj. tych jakie może wydać organ orzekający w trybie wznowienia postępowania administracyjnego. Nie można zgodzić się z twierdzeniem organu I instancji wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że zakończenie robót budowlanych stanowi podstawę do umorzenia postępowania prowadzonego, po wznowieniu postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Okoliczność rozpoczęcia procesu inwestycyjnego i jego kontynuowanie w toku postępowania wznowieniowego nie stanowi o tym, że organ nie może wydać, po wznowionym postępowaniu, decyzji merytorycznej o pozwoleniu na budowę.

Mając na uwadze charakter postępowania szczególnego, jakim jest wznowienie postępowania zakończonego zatwierdzeniem projektu budowlanego i udzieleniem pozwolenia na budowę, organ stwierdził, że reguła w myśl, której nie można ponownie wydać pozwolenia na budowę, skoro prace budowlane są w toku, nie ma zastosowania do pozwoleń na budowę kończących postępowanie, które następnie zostało wznowione. Po pierwsze, samo wznowienie postępowania nie znosi decyzji, która kończyła postępowanie zwykłe, bo nie ta decyzja jest przedmiotem postępowania wznowionego, lecz przedmiotem tym są ewentualne wady o charakterze proceduralnym, które mogły mieć miejsce w postępowaniu zwykłym. Uchylenie pozwolenia na budowę w sytuacji, kiedy rozpoczęto roboty budowlane i umorzenie postępowania w tej sprawie, narażałoby inwestora na konieczność udziału w odrębnym postępowaniu legalizującym zabudowę i zezwalającym na podjęcie robót (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 marca 2009 r., sygn. akt VII/Wa 1741/08).

Ponadto, organ I instancji jako przyczynę uchylenia ww. decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. wskazał na fakt dopuszczenia i uznania przez Wojewodę [...] dowodu w postaci przedłożonej przez Wspólnotę Mieszkańców "[...]" "ekspertyzy dotyczącej nowobudowanej inwestycji przy ul. [...] i jej wpływu na budynek zlokalizowany przy ul. [...]". Z faktu uznania przez Wojewodę powyższego opracowania jako środka dowodowego wynika jedynie konieczność dokonania jego analizy w odniesieniu do treści projektu budowlanego stanowiącego podstawę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Uznanie przez Wojewodę jako środka dowodowego powyższej ekspertyzy nie przesądza o jego mocy dowodowej, a jedynie o fakcie jego istnienia i konieczności odniesienia się do niego.

W przedmiotowej sprawie organ I instancji naruszył art. 107 § 3 k.p.a., bowiem uzasadnienie decyzji nie odpowiada zawartym w tym przepisie wymogom i nie realizuje zasady przekonywania strony zawartej w art. 11 k.p.a. Zasada ta zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenia szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć, zwłaszcza tych, które nakładają na strony określone nakazy lub zakazy. Strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji, bowiem w przeciwnym wypadku nie mają one możliwości obrony swoich słusznych interesów przed organem odwoławczym, jak i przed sądem administracyjnym. Wskazać należy, iż prawidłowa ocena zebranego materiału dowodowego powinna polegać na wskazaniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej

W ocenie Wojewody [...] organ I instancji rozpatrując sprawę nie przeanalizował w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.

Ponadto zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Stosownie zaś do § 2 tego artykułu termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 - która to przyczyna była w rozpoznawanej sprawie podana jako uzasadnienie wystąpienia o wznowienie postępowania - biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.

W niniejszej sprawie wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...]maja 2009 r. został oparty na przepisach art. 145 § 1 pkt 4 oraz 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. organ I instancji wznowił zaś postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. jedynie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Przy czym jakkolwiek w sentencji zaskarżonej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2012 r. została przytoczona przesłanka wynikająca z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., to z akt sprawy nie wynika, aby była ona przedmiotem analizy. Przyjęcie, że zachowanie przez wnioskodawcę terminu do wystąpienia z żądaniem wznowienia postępowania odnośnie jednej z przesłanek wznowieniowych wskazanych we wniosku otwiera postępowanie również co do pozostałych przesłanek wznowieniowych, prowadziłoby do obejścia przepisu art. 148 k.p.a. ograniczającego termin do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania. Organ I instancji nie wezwał wnioskodawcy do wskazania terminu, w którym dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania w oparciu o przesłankę 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Ponadto Prezydent [...] przywołał w sentencji decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r. przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. mimo, że nie wydał postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego odnośnie jej zaistnienia biorąc pod uwagę, że oświadczenie projektanta zawarte w pkt 2.3.4 projektu budowlanego, z którego wynika że spełnione zostały wszystkie wymagania dotyczące przesłaniania i zacieniania dla projektowanego budynku określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) znane było organowi w dniu wydania decyzji w przedmiotowej sprawie.

Wskazać bowiem należy, iż o spełnieniu podstawy wymienionej w przepisie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. decyduje kumulatywne spełnienie przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane.

Następnie organ wskazał, że przepis art. 138 § 2 k.p.a. pozwala na przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w sytuacji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przypadek taki ma miejsce, gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania lub gdy postępowanie takie zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast na organie odwoławczym spoczywa obowiązek skontrolowania czy akt prawny, którego dotyczy odwołanie został wydany zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Dlatego też przekazując sprawę, organ powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Podsumowując organ odwoławczy wskazał, że rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji winien mieć na uwadze powyższe rozważania Wojewody [...]. Winien wydać decyzję na podstawie art. 151 k.p.a., zbadać sprawę w całokształcie zebranych dokumentów, rozważyć ewentualnie potrzebę i zakres ich uzupełnienia, mieć na uwadze obie przesłanki wznowieniowe, które zainicjowały postępowanie i ocenić ponownie wniosek inwestora w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję z dnia [...] maja 2012 r. złożyła [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w szczególności naruszenie:

-art. 151 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię, wobec przyjęcia przez organ, że decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę "nie jest rozstrzygnięciem przewidzianym w katalogu określonym w art. 151 k.p.a.",

-pominięcie przez Wojewodę [...] faktu, że roboty budowlane objęte decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2009 r. zostały w całości wykonane, zakończone, a inwestor uzyskał pozwolenie na użytkowanie wykonanego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...]objęte ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r.

Głównym argumentem skargi jest fakt, że inwestor zakończył roboty budowlane objęte decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2009 r. i uzyskał w dniu [...] sierpnia 2011 r. decyzję o pozwoleniu na użytkowanie spornego budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Wobec czego organ I instancji konsekwentnie zobligowany był umorzyć postępowanie w sprawie, co też uczynił.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, skarga zaś jest nieuzasadniona.

Podstawę prawną kontrolowanej przez Sąd Wojewódzki decyzji Wojewody [...] z dnia [...]maja 2012 r. stanowi art. 138 § 2 k.p.a.

W rozpatrywanej sprawie kluczową kwestią było zatem zbadanie przez Sąd zasadności zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 k.p.a.

Zgodnie z treścią art. 138 § 2 k.p.a., po jego zmianie w dniu [...] kwietnia 2011 r. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Rozstrzygnięcie przewidziane w art. 138 § 2 k.p.a. jest określane jako decyzja kasacyjna, która jest rozstrzygnięciem procesowym. Nie kształtuje ona stosunku materialnoprawnego, a wydana może być tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie mającym wpływ na wynik sprawy. W takich przypadkach organ odwoławczy, aby dokonać oceny prawidłowości ustalenia stanu faktycznego musiałby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające albo w całości albo w znacznej części. Naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.).

Wydanie decyzji kasacyjnej jest zatem wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. Decyzja taka nie może więc być wydana w innych sytuacjach, niż wskazane w powołanym przepisie i żadne inne wady decyzji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji tego typu.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 października 2010 r. sygn. akt I OSK 900/09 (Lex nr 745366) "skoro decyzja kasacyjna może być wydana wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, to nie powinno budzić wątpliwości, że organ odwoławczy przy jej wydaniu ogranicza się tylko do oceny potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz jego zakresu. Organ nie rozstrzyga wówczas o meritum sprawy, nie przeprowadza też merytorycznej kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji".

Teza powyższego wyroku, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, zachowuje swoją aktualność także po zmianie art. 138 k.p.a. dokonanej ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r., Nr 6, poz. 18).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy zgodzić należy się z Wojewodą [...], iż Prezydent [...] z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 i art. 151 k.p.a., nie wyjaśnił istotnych okoliczności sprawy niezbędnych do prawidłowej oceny kontrolowanej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. z punktu widzenia kwalifikowanej wadliwości postępowania w którym ona zapadła. Dopiero bowiem prawidłowe ustalenie i zbadanie motywujących wznowienie wszystkich przesłanek wskazanych przez wnioskodawcę oraz terminy którymi obwarowane jest skuteczne złożenie wniosku o wznowienie postępowania, pozwoli ustalić czy w kontrolowanej w postępowaniu wznowieniowym postępowaniu zaistniały wady wymienione w art. 145 § 1 k.p.a, co z kolei winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

Organ II instancji wskazując na powyższy przepis (art. 138 § 2 k.p.a.) jako podstawę rozstrzygnięcia powołał się na brak analizy odnośnie drugiej wskazanej we wniosku o wznowienie postępowania przesłanki wynikającej z przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz brak jakiejkolwiek wzmianki, a zatem również brak ustalenia i analizy zachowania terminów do złożenia wniosku objętego wskazanymi przesłankami. Od samego początku zatem, bo już od postanowienia wznawiającego postępowanie dostrzec można uchybienia w przeprowadzonym przez organ I instancji postepowaniu, na co również prawidłowo wskazał organ odwoławczy.

Tok wznowionego postępowania polega na ewentualnym ponowieniu niezbędnych czynności procesowych i ponownej ocenie materiału dowodowego przez wykonanie analizy umożliwiającej nowe rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. Paragraf 2 tego przepisu zastrzega jednak, że jeśli analiza ta prowadzi do oceny, iż z powodu okoliczności wymienionych w art. 146 k.p.a. nie można uchylić decyzji, organ ogranicza się tylko do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, dla których nie uchylił tej decyzji. Obowiązkiem organu jest zatem przede wszystkim zbadanie czy takie okoliczności wyłączające możliwość uchylenia decyzji nie zachodzą. Jeśli ponowna ocena stanu sprawy prowadzi do wniosku, iż postępowanie, pomimo zaistnienia formalnych przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, nie skutkuje jednak żadną wadą materialną, która uniemożliwiłaby wydanie decyzji odpowiadającej w swojej istocie decyzji dotychczasowej, nie można uchylić decyzji kończącej postępowanie zwykłe.

W orzecznictwie, w odniesieniu do postępowań zwykłych o wydanie pozwolenia na budowę, ukształtował się pogląd, iż w razie rozpoczęcia budowy obiektu będącego przedmiotem takiego postępowania przed wydaniem decyzji ostatecznej, postępowanie to należy umorzyć, gdyż jego przedmiotem jest zdarzenie przyszłe, a nie rozpoczęta już budowa. Pogląd ten nie może mieć jednak zastosowania w postępowaniu toczącym się na skutek wznowienia. Po wznowieniu postępowania i przeprowadzeniu postępowania organ może bowiem na nowo ukształtować rozstrzygnięcie dopiero po wykluczeniu istnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 146 § 2 k.p.a., tj. po zbadaniu czy dotychczasowa decyzja, odpowiadając prawu materialnemu może zostać zachowana (jeśli mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej). Odnosząc się do głównego zarzutu skargi, wskazać zatem należy, że dlatego właśnie przed zbadaniem wymienionej kwestii, nie wchodzi w rachubę umorzenie postępowania z tej przyczyny, że obiekt budowlany już powstał. Gdyby bowiem przyjąć tezę organu I instancji, że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej pozwoleniem na budowę pozwala na uchylenie decyzji (bo wystąpiła przesłanka wznowienia) to - stosując tok rozumowania organu - w każdej sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę należałoby umorzyć postępowanie. Tymczasem przeprowadzenie postępowania wznowionego co do istoty ma prowadzić do oceny czy przesłanka wznowienia prowadzi do takiego skutku w stanie naruszeń materialnoprawnych (będących niezbędnymi składnikami dyspozycji przepisów skutkujących wydaniem pozwolenia na budowę), że pozwolenie to nie mogło być wydane. Inaczej mówiąc organ winien zbadać czy przesłanki które wystąpiły, a są to jedynie kwalifikowane uchybienia proceduralne, uniemożliwiają dalszy byt ciągle istniejącej i ostatecznej decyzji administracyjnej.

W okolicznościach kontrolowanej przez Sąd sprawy, po potwierdzeniu, że przesłanka opisana w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. miała miejsce w badanej sprawie, organ nie miał podstaw do umorzenia postępowania, lecz winien rozstrzygnąć sprawę co do istoty. Organ winien zatem ocenić, jaki wpływ na obecnie dokonywane rozstrzygnięcie sprawy ma zaistnienie tej przesłanki.

Wystąpienie procesowej przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania prowadzi do uchylenia dotychczasowej decyzji jedynie wówczas, gdy organ stwierdzi, że zaistniała wadliwość proceduralna wpłynęła na merytoryczną treść decyzji, a zatem dopiero taka ocena stanowić może podstawę do uchylenia decyzji dotychczasowej.

"Istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję, rozstrzygającą zatem o istocie sprawy, wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana. Wobec tego organ administracji państwowej, wydający nową decyzję, stosuje te przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania" (wyrok NSA z dnia 28 czerwca 1984 r., sygn. akt I SA 86/84, ONSA 1984/1/5). Postępowanie wznowione prowadzi się tak, jakby pierwotna decyzja jeszcze nie została wydana, należy zatem, po pierwsze uwzględnić aktualny stan faktyczny sprawy, po drugie zaś obecny stan prawny.

Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że w kontrolowanej przez Sąd Wojewódzki sprawie, zaistniały przesłanki do zastosowania przepisu 138 § 2 k.p.a., wyrażone zaś przez organ II instancji poglądy odnoszące się do istoty postępowania wznowionego i podstaw rozstrzygnięcia należało podzielić. Wskazać też należy, że we wznowionym postępowaniu, nie ma podstaw do umorzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, z tego powodu, że na podstawie ostatecznej decyzji wykonano roboty będące przedmiotem tego pozwolenia. Podzielić też należy pogląd organu II instancji, że podstawą prowadzenia postępowania wznowionego jest ustalenie, czy zaistniały przesłanki jego prowadzenia, w tym czy zachowano termin do złożenia wniosku. W przypadku jednak negatywnego ustalenia tej okoliczności już w toku wznowionego postępowania istnieje podstawa do umorzenia wznowionego postępowania z przyczyn przedmiotowych.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Sąd skargę oddalił.