Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2914/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 57 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2015 r. sprawy ze skargi B. K. i A. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z projektem budowlanym I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 1409) oraz art. 104 oraz art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz. U. z 2013r., poz. 267) dalej k.p.a. po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej zgodności z zatwierdzonym projektem budowlanym odprowadzania wód opadowych z połaci dachu segmentu budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] nakazał B. i A. J. doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Urzędu Dzielnicowego [...] Wydział Architektury nr [...] z dnia [...] marca 1991 r., poprzez odprowadzenie wód opadowych z połaci wschodniej dachu budynku na teren własnej działki. Roboty organ nakazał wykonać w terminie trzech miesięcy od daty kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna.

Na wstępie uzasadnienia decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wskazał, że przedmiotowa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 19 września 2013 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] wpłynęło pismo A. T. w sprawie skontrolowania zgodności z projektem i stanem prawnym remontu dachu przy ul. [...] w [...].

W dniu 25 października 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] przeprowadził czynności kontrolne na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Z protokolarnych ustaleń wynika, że na terenie przedmiotowej nieruchomości usytuowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie szeregowej - segment skrajny. Wody opadowe z połaci dachowej wschodniej są odprowadzane jedną rurą spustową do kanalizacji deszczowej dotyczy to połaci dachowych budynków przy ul. [...] i [...]. Z analizy okazanego projektu budowlanego nadbudowy budynku wynika, że wody opadowe z połaci dachowej wschodniej winny być odprowadzane rurami spustowymi do studzienek przed wjazdami do garaży indywidualnie dla każdego z budynków. Inwestor nie wykonał indywidualnej rury spustowej odprowadzającej wody opadowe z połaci wschodniej.

Jednocześnie w dniu 14 sierpnia 2013 r inwestorzy zgłosili do organu administracji archiektoniczno- budowlanej zamiar wykonania robót budowlanych polegających na remoncie pokrycia dachu segmentu budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w [...].

Ponowna kontrola przeprowadzona przez organ I instancji w dniu 5 sierpnia 2014 r wykazała, iż stan faktyczny od kontroli z dnia 25 października 2013 r. nie uległ zmianie.

Biorąc powyższe organ I instancji nakazał doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Urzędu Dzielnicowego [...] Wydział Architektury nr [...] z dnia [...] marca 1991 r., poprzez odprowadzenia wód opadowych z połaci wschodniej dachu budynku na teren własnej działki.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli B. K. i A. J..

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz na podstawie art. 83 ust. 2 Prawo budowlane uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazując B. K. i A. J. doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Urzędu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] marca 1991 r. poprzez odprowadzenie wód opadowych z połaci wschodniej dachu budynku na teren własnej działki, w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania decyzji z dnia [...] października 2014 r.

W ocenie organu II instancji odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie, albowiem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydał prawidłowe rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia przepisów prawa przez organ powiatowy jednakże wskazał, iż adresat obowiązku nie został w pełni oznaczony. Z akt administracyjnych wynika, że B. J. posługuje się nazwiskiem dwuczłonowym. O takim brzmieniu nazwiska świadczy m.in. informacja z ewidencji gruntów i budynków. Posłużenie się w sentencji decyzji przez organ powiatowy tylko nazwiskiem jednoczłonowym zobowiązanej według organu odwoławczego stanowi niewątpliwie uchybienie, co uzasadnia uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., i wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, usuwającego naruszenie poprzez podanie adresata w prawidłowej formie.

Zdaniem organu odwoławczego, organ powiatowy słusznie stwierdził, że projekt budowlany nadbudowy budynku zatwierdzony decyzją Urzędu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] marca 1991 r. przewidywał wykonanie odrębnej rury spustowej od strony wschodniej dla budynku usytuowanego jak wyżej. Według organu II instancji powyższe wynika z rysunków zawartych w w/w projekcie - elewacja wschodnia. Organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem skarżących zawartym w piśmie z dnia 7 października 2014 r. oraz w oświadczeniu R. A. dot., że na w/w rysunku nie pokazano rur spustowych, a tylko zaznaczono ściany między budynkami. Według organu II instancji z w/w rysunku jednoznacznie wynika, że segment zewnętrzny należący do skarżących powinien posiadać odrębną rurę spustową od strony wschodniej budynku. Natomiast budynek skrajny po drugiej stronie zabudowy szeregowej takiego rozwiązania nie przewiduje.

Organ odwoławczy wskazał, że w aktach niniejszej sprawy znajduje się kopia części sieci zewnętrznej wodnej i kanalizacyjnej pierwotnego projektu budowlanego osiedla, w skład którego mieścił się sporny budynek, a z treści tego pisma wynika, że pierwotny projekt przewidywał odprowadzanie wód deszczowych z dachów budynków jedna rurą spustową dla dwóch budynków.

Organ II instancji dalej argumentując zauważył, że nadbudowa m.in. spornego budynku została przeprowadzona w oparciu o nową dokumentację projektowa, która przewidywała inne rozwiązanie w zakresie odprowadzania wód opadowych. Jednakże zdaniem organu odwoławczego z analizy materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie jednoznacznie wynika, że odprowadzanie wód opadowych z budynku nr [...] jest niezgodne z w/w dokumentacją projektową.

Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, prawidłowym działaniem organu nadzoru budowlanego jest nakazanie czynności mających na celu doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z projektem budowlanym w zakresie odprowadzania wód opadowych z połach wschodniej spornego budynku.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję wnieśli B. K. i A. J..

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, iż przed nadbudową poddaszy system odprowadzania wody deszczowej - jedna rura spustowa dla dwóch a niekiedy trzech budynków - był przeznaczony dla wody deszczowej z całych dachów jednospadkowych dla dwóch bądź trzech budynków, a nie jak jest to obecnie tylko dla połowy dachu, co oznacza, iż obecnie natężenie wód opadowych jest mniejsze niż w pierwotnym projekcie domów.

Skarżący podnieśli, że przeprowadzony we wrześniu 2013 roku remont dachu polegał na ociepleniu i położeniu nowej blachy i nie zmieniał istniejącego od ponad 20 lat odprowadzania wód opadowych ani od strony wschodniej budynku ani do strony zachodniej.

Skarżący nie zgodzili się z faktem, że wyjaśnienia projektanta nadbudowy arch. R. A., organ potraktował jako niezasługujące na uwzględnienie z powodu przejścia na emeryturę architekta.

Dotychczasowa współwłasność rury spustowej oraz okoliczności zalania garaży podczas burzy z obfitym opadem w lipcu 2009 roku, w tym również budynku skarżących - jeden raz na 30 lat - wyjaśniono w protokole z dnia 20/03/2014. W związku z kwestionowaniem współwłasności rury spustowej pionowej przez A. T., skarżący załączyli pismo A. T. z dnia 12/07/2004 r., w którym prosi o akceptację modernizacji ogrodzenia i zmiany średnicy istniejącej rynny z 20 cm na 12 cm, co według skarżących dowodzi współwłasności tej rynny.

W ocenie skarżących zostali wprowadzeni w błąd przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który na zawiadomieniach o prowadzonym postępowaniu pisał, iż jest to "postępowanie administracyjne w sprawie zgodności odprowadzania wód opadowych z dachu budynków w zabudowie szeregowej zlokalizowanych na działkach nr ewidencyjny [...] i [...] przy ul. [...] i [...] w [...] zatwierdzonych projektem budowlanym", a przy wydawaniu decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że postępowanie dotyczyło tylko i wyłącznie odprowadzania wód opadowych z budynku [...].

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] października 2014r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] sierpnia 2014r. w przedmiocie nakazania B. i A. J. doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Urzędu Dzielnicowego [...] Wydział Architektury nr [...] z dnia [...] marca 1991 r., poprzez odprowadzenie wód opadowych z połaci wschodniej dachu budynku na teren własnej działki.

Kontroli Sądu w analizowanej sprawie poddana została decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, bowiem ta norma stanowiła podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia. W myśl art. 51 ust. 1 przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji:

- nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo

- w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Po myśli ust. 7 przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

W wypadku ustaleń wskazujących, że zachodzi konieczność nałożenia na stronę (art. 52 ustawy) obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, organ orzeka w tym przedmiocie, opierając rozstrzygnięcie na przepisie art. 51 ust. 1 pkt 2. Następnie, w oparciu o przepis art. 51 ust. 3, organ sprawdza wykonanie nałożonego obowiązku, po czym wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Decyzja, o której mowa w art. 51 ust. 3 ustawy kończy proces naprawczy.

Należy podkreślić, iż ideą postępowania naprawczego jest przede wszystkim doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W toku postępowania w tym przedmiocie organ nadzoru budowlanego winien ustalić czy przeprowadzone roboty są zgodne z przepisami prawa oraz - ewentualnie - jakie czynności należy przedsięwziąć, aby zaistniały stan doprowadzić do zgodności z prawem. W wypadku ustalenia, że nie jest możliwe doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem lub też strona nie przejawia koniecznej w tym kierunku inicjatywy, organ ma obowiązek nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Celem wszystkich powyższych czynności, które w istocie polegają na weryfikacji podjętych przez stronę robót budowlanych pod kątem ich zgodności z przepisami budowlanymi, jest zagwarantowanie bezpieczeństwa wszystkim użytkownikom danego obiektu oraz ochrona osób trzecich.

Postępowanie naprawcze prowadzone jest przez organ nadzoru budowlanego, którego jednym z podstawowych obowiązków jest nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w tym: warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych, zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, stosowania wyrobów budowlanych (art. 81 ust. 1 pkt 1).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej należy podkreślić, iż w pierwszej kolejności organy nadzoru budowlanego powinny bez wątpliwości ustalić, iż rozwiązanie polegające na odprowadzaniu wód opadowych z połaci dachowej wschodniej jedną rurą spustową do kanalizacji deszczowej z połaci dachowych budynków przy ul. [...] i [...] w [...] jest niezgodne z zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę projektem budowlanym.

W tym zakresie w ocenie Sądu ustalenia organów nie zostały poprzedzone rzetelną analizą znajdujących się w aktach sprawy dokumentów która w konsekwencji pozwoliła na zastosowanie trybu opisanego w art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

Jak wynika z pierwotnego projektu budowlanego- co przyznaje sam organ odwoławczy – "projektuje się tylko odprowadzenie wód opadowych z dachów budynków jednorodzinnych jednospadowych przyjmując jedną rurę deszczową dla dwóch budynków" ( Aneks do projektu 61 domków jednorodzinnych- inwestor [...] "[...]"). W dniu [...] marca 1991r. została wydana decyzja pozwalająca na nadbudowę poddasza użytkowego i budowę stromego dachu . Decyzja ta zaakceptowała projekt nadbudowy poddasza dla budynku "[...]" w osiedlu [...] przy ul. [...] nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] w [...].

W części opisowej projektu znajduje się stwierdzenie, iż odprowadzenie wody deszczowej z połaci wschodniej rurami spustowymi do studzienek przed wjazdami do garażu. Jednak projekt budowlany należy interpretować jako całość wraz z częścią rysunkową, w której wbrew twierdzeniom organów brak jednoznacznego zaznaczenia rozwiązania zamiennego w zakresie odprowadzenia wód opadowych.

Na uwagę zasługuje fakt, iż organ odwoławczy posiadał oświadczenie projektanta- autora projektu z 1991r. arch. R. A., z którego jednoznacznie wynika, iż to co organy interpretują jako deszczowe rury spustowe, stanowi tektoniczny podział na poszczególne segmenty ( k-106).

Oświadczenie to nie stanowi w istocie opinii biegłego ale dokument prywatny, które winien podlegać ocenie organów, przy czym całkowicie bez znaczenia przy tej ocenie stanowi okoliczność, iż złożone zostało ono przez osobę która ze względu na wiek emerytalny przestała wykonywać zawód.

Przy ponownej analizie projektu nadbudowy budynku organy wezmą także pod uwagę przedłożoną do akt ,wykonaną na zlecenie skarżących opinię arch. G. S., z której także wynika, iż projekt w części rysunkowej nie zawiera nowych rozwiązań w zakresie odprowadzenia wód opadowych z połaci wschodniej dachu budynku na teren własnej działki. W Ocenie Sądu istotnym będzie także zbadanie jak kwestia odprowadzenia wód została rozwiązana w pozostałych segmentach stanowiących budynek "[...]".

Z tych względów należało uznać, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona, a zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. Decyzja dotknięta jest również wadą dowolności (art. 80 k.p.a.), albowiem jej rozstrzygnięcie oraz motywy nie są spójne z materiałem dowodowym. W ocenie Sądu stwierdzone naruszenia prawa mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję .

Stosownie do art. 152 wymienionej ustawy, zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 przywołanej ustawy.