Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 994/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 5 i pkt 6
journal: Dz.U. 2016 poz 1782
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

SENTENCJA

Dnia 11 maja 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 510/18 w sprawie ze skargi W.P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od W.P. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 510/18 oddalił skargę W.P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Z akt sprawy wynika, że Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), po rozpatrzeniu odwołania [...] W.P. od rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] o zwolnieniu wyżej wymienionego ze służby w Policji z dniem 30 listopada 2017 r. w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1782, ze zm.), uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby i ustalił datę zwolnienia ze służby na dzień 31 stycznia 2018 r., w pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu rozkazu personalnego podał, że Komendant Powiatowy Policji w [...] wnioskiem z dnia 15 września 2017 r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o zwolnienie [...] W.P. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że wyżej wymieniony policjant w ostatnich latach tj. w okresie od dnia 17 stycznia 2014 r. do dnia 13 września 2017 r. był długotrwale nieobecny w służbie z powodu korzystania ze zwolnień lekarskich. Absencja ta wynosiła łącznie 424 dni, w tym w 2014 r. – 77 dni, 2015 r. – 73 dni, w 2016 r. – 150 dni oraz od dnia 1 stycznia 2017 r. do dnia 19 września 2017 r. – 130 dni.

Z uwagi na fakt przebywania przez wyżej wymienionego policjanta na długich i częstych zwolnieniach lekarskich w dniu 27 czerwca 2016 r. został on skierowany przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w [...], celem ustalenia stanu zdrowia i ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do dalszej służby w Policji. Komisja ta orzeczeniem z dnia [...] października 2016 r. nr [...], w części A pkt 12 określiła kategorię zdolności do służby w Policji "B" – zdolny do służby w Policji z ograniczeniem; trwale niezdolny do służby na zajmowanym stanowisku. W części F orzeczenia stwierdziła, że choroby czynią badanego zdolnym do służby w Policji z ograniczeniem (kat. "B") i uniemożliwiają mu pełnienia służby na zajmowanym stanowisku na stałe. Wskazana praca na stanowisku administracyjno-biurowym.

Na skutek wniesienia przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] od powyższego orzeczenia odwołania sprawę rozpoznawała Centralna Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, która orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] uchyliła zaskarżone orzeczenie i jednocześnie wydała własne orzeczenie w którym, w części A pkt 12 określiła kategorię zdolności do służby w Policji – zdolny do służby w Policji z ograniczeniem kat. "B"; trwale niezdolny do służby w Policji na zajmowanym stanowisku; przeciwwskazana służba zmianowa w godzinach nocnych.

Powyższe orzeczenie stało się podstawą wystąpienia kierownika [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] z wnioskiem z dnia 31 stycznia 2017 r. o przeniesienie [...] W.P. na inne stanowisko służbowe. W dniu 1 lutego 2017 r. wyżej wymienionego policjanta przeniesiono do dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...] na okres poprzedzający przeniesienie na inne stanowisko służbowe. W związku z tym wyznaczono mu nowy zakres obowiązków, polegających na obsłudze interesantów w punkcie [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]. Wobec wprowadzonych Rozkazem Organizacyjnym Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2017r. nr [...] zmian organizacyjno – etatowych jednostki, przekształcono stanowisko [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] w etat [...] i włączono go tym samym rozkazem bezpośrednio w strukturę [...] Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]. Zmiany te spowodowały także, że zadania związane z obsługą interesantów w punkcie [...] tej jednostki będą wykonywane przez osobę cywilną.

Jednocześnie poddano analizie wyniki osiągnięte przez [...] W.P. w okresie, w którym pełnił on służbę jako [...] Komendy Powiatowej Policji w [...], tj. w latach 2015 i 2016, w toku której ustalono, że był on policjantem, który uzyskał najsłabsze wyniki wśród [...] Komendy Powiatowej Policji w [...].

Komendant Wojewódzki Policji w [...] po dokonaniu analizy akt sprawy pismem z dnia 21 września 2017 r. zawiadomił [...] W.P., że wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Realizując obowiązek wynikający z treści art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, pismem z dnia 5 października 2017 r. wystąpił do Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w [...] o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia wyżej wymienionego ze służby w Policji. Przewodniczący NSZZ Policjantów Zarząd Wojewódzki w [...] pismem z dnia 10 października 2017 r. poinformował, że organizacja związkowa nie wnosi uwag co do trybu zwolnienia [...] W.P. ze służby w Policji.

Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 i art. 45 ust. 1 w zw. z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, zwolnił [...] W.P. ze służby w Policji z dniem 30 listopada 2017 r.

Na skutek wniesienia przez [...] W.P. od powyższego rozkazu personalnego odwołania sprawę rozpoznawał Komendant Główny Policji, który powołanym na wstępie uzasadnienia rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby i ustalił datę zwolnienia ze służby na dzień 31 stycznia 2018 r., w pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu rozkazu personalnego podał, że podstawę materialnoprawną zwolnienia wyżej wymienionego policjanta ze służby w Policji stanowi art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. W ustawie o Policji pojęcie "ważnego interesu służby" nie zostało bliżej określone. W praktyce, na podstawie tego przepisu dokonuje się zwolnień takich policjantów, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby w Policji, przy czym przesłanka "ważnego interesu służby" winna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę. Ustawodawca ustalenie treści pojęcia "ważnego interesu służby" przyznał organowi Policji stosującemu prawo, który w tym zakresie przeprowadza wykładnię przepisów prawnych i w każdym indywidualnym przypadku konkretyzuje je, wskazując okoliczności faktyczne uzasadniające taką ocenę. Użycie w cytowanym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie policjanta na w/w podstawie prawnej ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione uznaniu organu zwalniającego.

Rolą organu administracji w sprawie zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest wykazanie, że za jego zwolnieniem przemawia ważny interes służby. W rozpoznawanej sprawie [...] W.P. w okresie od dnia 17 stycznia 2014 r. do dnia 13 września 2017 r. przedstawił kilkadziesiąt zaświadczeń lekarskich stwierdzających jego niezdolność do służby łącznie przez ponad 420 dni. W powyższym okresie przebywał on na zwolnieniach lekarskich łącznie przez ponad 1 rok i 1 miesiąc. Poszczególne nieobecności policjanta w służbie z powodu choroby były usprawiedliwiane zaświadczeniami lekarskimi od lekarza specjalisty [...] oraz od [...].

Komendant Główny Policji stwierdził, iż nie podważa faktu, że okres przebywania wyżej wymienionego policjanta na zwolnieniach lekarskich był usprawiedliwioną nieobecnością w służbie. Rozpoznając przedmiotową sprawę ma jednak obowiązek zbadać wpływ zwolnień lekarskich na funkcjonowanie komórek i jednostek organizacyjnych Policji i ich przełożenie na interes służby. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7, chroniąc słuszny interes obywateli (policjantów), wymagają również uwzględnienia interesu społecznego (interesu służby), który wynika ze szczególnego charakteru Policji jako formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa obywateli oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Sprawne funkcjonowanie tej formacji opiera się na właściwej realizacji zadań przez poszczególne jednostki organizacyjne Policji.

W ocenie organu odwoławczego, niezaprzeczalnym jest, że sytuacja [...] W.P. wpływała negatywnie na organizację służby w Komendzie Powiatowej Policji w [...]. Wyżej wymieniony policjant powinien bowiem realizować zadania na poziomie odpowiadającym posiadanemu przygotowaniu i umiejętnościom, tymczasem w okresie od dnia 17 stycznia 2014 r. do dnia 13 września 2017 r. przebywał na zwolnieniach lekarskich łącznie 424 dni, a w dniu, w którym została z nim przeprowadzona rozmowa w sprawie dalszej służby w Policji oraz o możliwości wystąpienia do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, [...] W.P. zdał broń, pobraną dokumentację i udał się (jak sam oświadczył do funkcjonariusza pełniącego służbę [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]) do lekarza, przedkładając następnie kolejne zwolnienie lekarskie na okres od dnia 14 września 2017 r. do dnia 19 września 2017 r. Powyższa sytuacja rzutuje ujemnie na ważny interes służby w jednostce Policji, w której pełnił on służbę, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki. Omawiana sytuacja dezorganizowała i nadal dezorganizuje tok służby. Ilość przekładanych zwolnień lekarskich przedstawiała się następująco: w 2014 r. było ich 7 (odpowiednio na 10, 8, 2, 30, 22, 2, 3 dni), w 2015 r. było ich 5 (odpowiednio na 36, 15, 7, 9, 6 dni), w 2016 r. było ich 8 (odpowiednio na 30, 25, 30, 21, 12, 12, 12, 8 dni), zaś w 2017 r. było ich 14 (odpowiednio na 3, 12, 28, 7, 2, 2, 8, 9, 8, 6, 16, 8, 5, 6 dni). Absencja [...] W.P. w służbie, chociaż co do zasady nie miała charakteru długotrwałego i ciągłego, to jednak w naturalny sposób zmuszała przełożonych do zapewnienia zastępstwa za nieobecnego policjanta, co z kolei prowadziło do zwiększenia obciążenia policjantów pozostałych w służbie. Wyżej wymieniony policjant został przeniesiony do dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...] dopiero z dniem 1 lutego 2017 r. Poprzednio pełnił służbę jako [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]. Charakter służby [...] zobowiązuje do wykonywania zadań, które w większości polegają na stałym kontakcie policjanta z członkami społeczności lokalnej. Nieobecność policjanta pełniącego tę funkcję wpływa w sposób bezpośredni na poziom relacji pomiędzy mieszkańcami danego obszaru miasta z organizacją policyjną. W przeważającej części zadania te skupiają się bowiem na rozwiązywaniu drobnych konfliktów społecznych za pomocą środków oddziaływania prewencyjnego. Przejęcie tych zadań przez innych policjantów nie może być w sposób oczywisty ani skuteczne, ani efektywne, w porównaniu z ich wykonaniem przez osobę, która je stale realizuje jako [...]. Zwiększona ilość zadań służbowych, po stronie obecnych w służbie policjantów, wprost przekłada się także na realne obniżenie poziomu efektywności i jakości ich własnych zadań. Taki stan rzeczy jest bezspornie sprzeczny z interesem społecznym, a tym samym z "ważnym interesem służby", gdyż częste pobyty danego policjanta na zwolnieniach lekarskich mają bezpośredni wpływ na stopień realizowanych przez niego obowiązków. Istotą przedmiotowego zagadnienia nie są zatem przyczyny zwolnień lekarskich [...] W.P., ale wyłącznie to, czy absencja tego policjanta w służbie bezpośrednio oddziałuje na służbę (w kontekście efektywności i skuteczności realizacji zadań policjanta , którego te zwolnienia dotyczą, a także innych policjantów realizujących jego i własne zadania służbowe). Jak już wyżej wskazano, w pojęciu "ważnego interesu służby" zawiera się prawidłowa i właściwa realizacja ustawowych zadań Policji. Ponadto taka sytuacja może rodzić napięcia i konflikty oraz skutkować obniżeniem poziomu motywacji i zaangażowania w realizację zadań pozostałych policjantów, jak również przyczyniać się do trudności z utrzymaniem dyscypliny służbowej w samej jednostce. Nie chodzi przy tym aby dowodzić, jak chce tego odwołujący się, że sytuacje takie miały miejsce, ale że w ocenie przełożonego istnieją symptomy wskazujące na możliwość ich powstania.

Zdaniem Komendanta Głównego Policji, dla interesu służby nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że przedmiotowa sytuacja wywołuje niekorzystne skutki w sferze społecznego odbioru tej formacji. Przebywanie przez [...] W.P. w okresie od dnia 17 stycznia 2014 r. do dnia 13 września 2017 r. na zwolnieniach lekarskich łącznie 424 dni i nierealizowanie w tych dniach obowiązków służbowych godziło w ważny interes służby. Bez znaczenia jest natomiast ustalenie przyczyn, dla których przebywał on na zwolnieniach lekarskich, a w szczególności okoliczności związanej ze świadomym albo też nieświadomym działaniem ukierunkowanym na uniknięcie świadczenia służby. Długotrwała absencja wyżej wymienionego policjanta ma wpływ zarówno na organizację, jak i efektywność działania macierzystej jednostki Policji. Przez okres nieobecności [...] W.P. w służbie jego dotychczasowe czynności byli zobowiązani wykonywać inni policjanci, co musiało prowadzić do obciążania ich dodatkowymi zadaniami. Przy powszechnie znanej trudnej sytuacji kadrowej całej Policji oraz specyfice zadań nałożonych na tę formację przedłużanie takiego stanu odbywałoby się z ewidentną szkodą dla służby. W tej sytuacji zachodziła potrzeba skorzystania z instytucji przewidzianej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Komendant Główny Policji nie uwzględnił zarzutów odwołującego się, dotyczących wadliwości Rozkazu Organizacyjnego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] w sprawie zmian organizacyjno – etatowych tej jednostki, co w konsekwencji uniemożliwiło W.P. wykonywanie dotychczasowych zadań (w punkcie [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]), a tym samym pozbawiło go możliwości pozostania w służbie w Policji. Wskazał, że odwołujący nie posiada dostatecznej wiedzy w kwestii możliwości podejmowania stosowanych działań przez daną jednostkę organizacyjną Policji, w celu realizacji celów i zadań dla niej przydzielonych. Taką wiedzę posiada wyłącznie kierownik danej jednostki organizacyjnej Policji, w tym przypadku Komendant Powiatowy Policji w [...]. On także posiada kompetencje do takiego dostosowania struktury organizacyjnej tej jednostki, aby w sposób maksymalny wykorzystać jej potencjał i zasób kadrowy. Decyzja przez niego podjęta została uargumentowana w sposób prawidłowy. Fluktuacja kadr pomiędzy komórkami organizacyjnymi danej jednostki Policji jest uzależniona od bardzo wielu czynników. Ilość i rodzaj elementów uzasadniających takie zmiany jest w każdym przypadku indywidualna. Nie sposób a priori założyć, że dokonując zmiany w ramach danej komórki organizacyjnej przełożony działa na jej szkodę, a tym bardziej nie sposób z tego faktu wywnioskować, że działa na szkodę policjanta. Przełożony dysponuje wyłącznie z góry ściśle określonym zasobem kadrowym, którym musi optymalnie zarządzać. Zadań policjanta nie może wykonywać osoba, która nie jest policjantem (np. jest pracownikiem zatrudnionym na podstawie umowy o pracę). Są natomiast pewne zadania, które mogą a nawet powinny być wykonywane przez osoby, które nie są policjantami. W ocenie Komendanta Powiatowego Policji w [...], zadania związane z obsługą interesantów w punkcie [...] jednostki Policji mogły zostać przekazane do wykonywania osobie cywilnej. Tym samym etat zajmowany przez policjanta wykonującego te zadania mógł zostać przesunięty do wykonywania innych czynności zastrzeżonych wyłącznie dla policjantów. W tym przypadku [...] W.P. posiadał ograniczenia związane z możliwością pełnienia służby na stanowisku stricte przewidzianym dla policjanta. Stąd też przełożony podjął decyzję o wszczęciu postępowania o zwolnieniu go ze służby w Policji. Przydzielenie [...] W.P. przed dokonaną zmianą organizacyjną jednostki, zadań w punkcie [...] jednostki Policji świadczy o tym, że przełożony podjął działania mające na celu pozostawienie wyżej wymienionego policjanta w służbie. Uzasadnieniem dokonanej zmiany organizacyjnej było przekazanie zadań, które wykonywał policjant osobie cywilnej. Zmiana ta była dokonana w interesie służby. Mianowanie W.P. na stanowisko biurowo-administracyjne tylko z tego powodu, że nie może on pełnić służby jako [...], gdy takim stanowiskiem w rzeczywistości nie dysponuje (bo posiada pełną obsadę na takich stanowiskach w jednostce Policji), albo tworzenie takiego stanowiska, aby utrzymać policjanta w służbie, byłoby działaniem, które w oczywisty sposób byłoby sprzeczne z interesem służby, gdyż dawałoby prymat wartości takiej, jak utrzymanie zatrudnienia, przed koniecznością skutecznego i efektywnego wykonywania zadań Policji.

W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że przedstawiony powyżej stan faktyczny, związany z częstymi nieobecnościami [...] W.P. w służbie, jak również brak możliwości mianowania go na inne stanowisko służbowe, które odpowiadałoby ograniczeniom jakim jest poddany co do możliwości pełnienia służby na określonym stanowisku służbowym, został prawidłowo uznany jako sprzeczny z ważnym interesem służby, a tym samym uzasadniający rozwiązanie z wyżej wymienionym policjantem stosunku służbowego w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Komendant Główny Policji ustosunkowując się do zarzutów odwołującego odnośnie do prawidłowości prowadzonego postępowania administracyjnego wskazał, że organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia W.P. ze służby w Policji. Przed wydaniem zaskarżonego rozkazu personalnego w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz dokonał oceny dowodów z zachowaniem reguł określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Podjęte przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] rozstrzygnięcie nie nosi znamion dowolności, ponieważ zostało oparte na prawdziwych ustaleniach. Wnioski płynące z jego uzasadnienia są przejrzyste i należycie uargumentowane oraz podparte stosowanymi dowodami.

Powyższy rozkaz personalny stał się przedmiotem skargi W.P., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił naruszenie:

- art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, wobec uznania, jakoby zwolnienie skarżącego ze służby było uzasadnione ze względu na ważny interes służby, podczas gdy jego postawa, tak w życiu prywatnym, jak i zawodowym, a także dotychczasowy przebieg służby oraz odpowiednie przygotowanie merytoryczne do wykonywania zawodu policjanta, przeczą temu stwierdzeniu;

- art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, poprzez zwolnienie skarżącego ze służby na podstawie rozkazu personalnego, podczas gdy – zgodnie z w/w przepisem – następuje to w formie decyzji;

- art. 8 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów państwowych – orzeczenie oparto wyłącznie na okresach nieobecności w służbie skarżącego z powodu przebywania na zwolnieniach lekarskich, a pominięto dokumenty wyjaśniające przyczyny absencji i motywy niezdolności do pracy,

- art. 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz art. 7 K.p.a., poprzez zaniechanie wnikliwego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego, co doprowadziło do ustaleń nieznajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie – zaniechano uwzględnienia pozytywnych opinii z przebiegu służby.

W uzasadnieniu skargi podał m.in., że organ nie wskazał, na czym opierał twierdzenia, jakoby nieobecność skarżącego wpływała w znaczny sposób na funkcjonowanie całej jednostki oraz na relacje z Policją mieszkańców rewiru miasta, którego był [...]. W niniejszej sprawie przez cały okres postępowania nie przesłuchano żadnego policjanta, na każdym jego etapie wskazywano natomiast, że stan zdrowia skarżącego wpływa w znaczny sposób na morale i dyscyplinę w jednostce. Ponadto Komendant Powiatowy Policji w [...] miał możliwość przeniesienia skarżącego na inne stanowisko służbowe, zgodne z orzeczeniem lekarskim, gdyż w jednostce do tej pory pozostaje około 10 wolnych etatów.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.

W.P. w piśmie procesowym z dnia 5 lipca 2018 r. (k. 14-16) podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Dodatkowo podał, że szczegółowa analiza uzasadnienia zaskarżonego rozkazu personalnego prowadzi do wniosku, że o ile materiał zgromadzony w sprawie miał charakter indywidualny i konkretny, to już proces decyzyjny zatracił te przymioty, gdyż cechował się nadmiernym stopniem generalności i abstrakcyjności. Ponadto postępowanie w sprawie zwolnienia ze służby wszczęto w okresie, gdy skarżący pełnił służbę na stanowisku [...], a nie jako [...], dlatego też szerokie rozważania na temat wpływu absencji na efekty pracy [...] i jego odbiór w opinii społecznej są oderwane od tej konkretnej sytuacji. Przesłanka dobra służby to wpływ określonego faktu na przyszłość, nie zaś jego ocena w aspekcie przeszłości – takiemu celowi służy ocena okresowa policjanta, której negatywny wynik stanowi odrębną podstawę zwolnienia.

Zdaniem skarżącego, skoro w ocenie komisji lekarskiej był ze względów zdrowotnych niezdolny do służby na zajmowanym stanowisku, to musiało to implikować pogarszanie się jego stanu zdrowia i – w konsekwencji – prowadzić do wysokiej absencji. Dysponujący stosownymi kompetencjami formalnymi i zawodowymi lekarze specjaliści byli zgodni, że stan zdrowia wyżej wymienionego policjanta pozwala mu na bycie przydatnym w strukturach Policji, choć zdecydowanie nie na stanowisku [...]. Skoro komisja lekarska w grudniu 2016 r. stwierdziła, że nie może on pełnić funkcji [...], to bezprzedmiotowe stają się formułowane we wrześniu i grudniu 2017 r. wywody, że dla dobra służby nie powinien on pracować na stanowisku [...]. Skarżącemu, zgodnie z orzeczeniem komisji lekarskiej w lutym 2017 r. powierzono inne stanowisko, które w świetle późniejszych wyjaśnień przełożonych, było jedynym dostępnym stanowiskiem w jednostce organizacyjnej odpowiadającym swą specyfiką stanowi jego zdrowia (nota bene było to stanowisko, które nie wymagało kwalifikacji wymaganych od policjanta). W lipcu 2017 r. dla dobra służby zlikwidowano to stanowisko, powierzając odpowiadający mu zakres obowiązków pracownikowi cywilnemu, co stanowiło bezpośredni powód zwolnienia skarżącego ze służby. W ocenie skarżącego, w tej sytuacji wykorzystywanie przesłanki dobra służby w połączeniu z zarzutem nadmiernej absencji, przemycaną sugestią możliwych nieprawidłowości w zasadności zwolnień od służby oraz czysto spekulacyjnymi opisami skutków absencji, podczas gdy bezpośrednim powodem zwolnienia była rzeczywista bądź pozorna niemożność zapewnienia mu stosownego stanowiska w wyniku reorganizacji, co w sposób bezpośredni przewiduje art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, narusza zasadę praworządności. Organ nie wyjaśnił, dlaczego przełożony skarżącego, przeprowadzając reorganizację podległej mu jednostki w lipcu 2017 r. i mając wiedzę, że wiąże się to z koniecznością zwolnienia W.P. w trybie art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, nie podjął wówczas – jako organ właściwy rzeczowo – stosownego postępowania w sprawie i dopiero we wrześniu 2017 r. skierował wniosek o wszczęcie postępowania w trybie art. 41 ust pkt 5 tej ustawy. W takiej sytuacji postępowanie prowadzące do zwolnienia policjanta narusza rażąco art. 6 K.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W uzasadnieniu wyroku podał, że organ odwoławczy trafnie skonstatował wystąpienie w sprawie przesłanek dla zwolnienia skarżącego ze służby ze względu na ważny interes służby. W uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego opisano wszystkie istotne uwarunkowania formalne i okoliczności faktyczne sprawy oraz odniesiono się wyczerpująco do zarzutów odwołania. Sąd przyjął argumentację organu za własną, z poniższym zastrzeżeniem dotyczącym wagi kwestii pełnienia przez W.P. uprzednio funkcji [...].

Stwierdził, że w sprawie nie są sporne jej kluczowe okoliczności faktyczne – znaczna absencja chorobowa skarżącego, występująca aż do dnia zwolnienia ze służby, zmiana kategorii zdolności do służby w Policji wobec ostatecznego orzeczenia Komisji Lekarskiej z dnia [...] grudnia 2016 r., pełnienie przez skarżącego obowiązków na stanowisku [...] w okresie poprzedzającym przeniesienie na inne stanowisko służbowe, gdy pozostawał w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...] oraz przeznaczenie stosownym rozkazem stanowiska, na którym czasowo wykonywał swoje obowiązki, do obsługi przez osobę cywilną.

Skarżący nie kwestionował także ugruntowanego w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądu, że znaczna absencja funkcjonariusza, powodująca dezorganizację pracy, może stanowić ważny interes służby, uzasadniający jego zwolnienie w świetle art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zarzuty skargi koncentrują się natomiast na próbie wykazania, że dla wyniku sprawy bez znaczenia były podnoszone przez organ kwestie wykonywania przez skarżącego obowiązków w okresie, gdy był on [...], w tym niska efektywność (przed przeniesieniem do dyspozycji Komendanta), gdyż na dzień wszczęcia procedury jego zwolnienia (skierowania wniosku) wykonywał on już inne obowiązki – na stanowisku [...]. W tym kontekście – zdaniem skarżącego – nie wykazano, że absencja wywołała negatywne skutki, gdy chodzi o organizację pracy czy morale w jednostce organizacyjnej Policji. Podniesiono także, że – skoro zwolnienie wyżej wymienionego policjanta było następstwem określonej reorganizacji – w sprawie powinna znaleźć zastosowanie regulacja art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, gdzie sformułowano dodatkowy warunek zwolnienia. Wykluczało to jego zwolnienie z powołaniem się na art. 41 ust. 2 pkt 5 tej ustawy.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w tej sprawie istotne jest ograniczenie zdolności W.P. do służby w następstwie orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia 15 grudnia 2016 r. oraz jego wysoka absencja chorobowa. W sprawie jest niesporne, że ograniczenie zdolności do służby wykluczało pełnienie przez skarżącego funkcji, które pozostawały kluczowe z punktu widzenia wykonywania zadań przez daną jednostkę Policji, pozostających generalnie w związku z ustawowymi zadaniami tej formacji. Bez znaczenia jest wobec tego ewentualne występowanie wakatów, skoro skarżący nie uprawdopodobnił, aby – wobec ograniczeń wynikających z orzeczenia lekarskiego oraz praktycznie występującej w jego przypadku znacznej absencji w służbie – był predysponowany do objęcia któregokolwiek z nich. W rozpatrywanym przypadku wyżej wymienionemu policjantowi nie przydzielono natomiast nowego stanowiska służbowego, lecz powierzono mu – w okresie przejściowym do czasu przydzielenia stanowiska, które odpowiadałoby możliwościom pełnienia przez niego służby w Policji – zakres obowiązków przy obsłudze punktu [...], który dotąd był obsługiwany przez policjanta. Okoliczność nieprzydzielenia W.P. stanowiska służbowego na stałe, lecz wyłącznie powierzenie obowiązków w pewnym zakresie, wskazuje na wolę osoby zarządzającej jednostką organizacyjną, aby – docelowo – obsługa danego stanowiska nie była realizowana przez policjanta. Znalazło to odzwierciedlenie w zmianach organizacyjnych, przeprowadzonych po kilku miesiącach. Dane stanowisko, jako możliwe do obsługi przez osobę cywilną, zostało wyłączone ze struktur przypisanych policjantom. Racjonalności tego rodzaju rozwiązania nie sposób podważać, skoro wykonywanie zadań w danym zakresie jest możliwe przez osobę niebędącą policjantem. Istnieje natomiast obiektywnie konieczność wykorzystania wszelkich etatów policjantów w zakresie wykonywania zadań, gdzie ich powierzenie osobom cywilnym nie byłoby dopuszczalne. W takiej sytuacji nie sposób uznać, aby zwolnienie skarżącego nie pozostawało w związku ze zmianą zdolności do pełnienia służby oraz znaczną absencją. Racjonalne było także zatrudnienie na stanowisku [...] osoby cywilnej, co do której można było mieć oczekiwania, że wykonywana przez nią praca będzie miała charakter systematyczny. Nie sposób bowiem domniemywać znaczenia absencji zatrudnionego pracownika. Tymczasem także po powierzeniu skarżącemu nowych obowiązków (luty 2017 r.) w przebiegu jego służby występowały częste absencje (wszystkie wymieniane przez organ w roku 2017). Nie można również pominąć jego zachowania w dniu, gdy zakomunikowano mu zainicjowanie czynności dla jego zwolnienia. Opuścił on miejsce pracy i udał się do lekarza, a następnie uzyskał kolejne zwolnienie. Potwierdza to racjonalność decyzji o niekontynuowaniu powierzenia skarżącemu zadań na przydzielonym mu czasowo stanowisku, lecz przekazaniu ich innej osobie.

Sąd pierwszej instancji podał również, iż W.P. trafnie zauważył, iż przesłanka zwolnienia określona w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest odrębna w stosunku do warunków wymienionych expressis verbis w innych punktach w/w ustępu, to jednak w rozpoznawanej sprawie – wbrew twierdzeniu skarżącego – główną przyczyną jego zwolnienia była znaczna absencja w służbie oraz ograniczenie zdolności do pełnienia służby w następstwie orzeczenia z dnia 15 grudnia 2016 r. Potwierdza to fakt, że nie doszło do likwidacji stanowiska służbowego przydzielonego skarżącemu, lecz jedynie nie mógł on już dalej wykonywać powierzonych mu czasowo zadań, pozostając ciągle w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...]. W takiej sytuacji, wobec braku perspektywy znalezienia stanowiska, które wyżej wymieniony policjant mógłby wykonywać w ramach możliwego – w świetle orzeczenia z dnia [...] grudnia 2016 r. oraz występujących znacznych absencji – zakresu pełnienia obowiązków, ważny interes służby przemawiał za jego zwolnieniem. Nie sposób bowiem uznać, aby – w świetle obowiązujących regulacji – obowiązkiem organu Policji była taka organizacja jednostek i ich obsady, aby było możliwe zatrudnienie dla każdego policjanta, także wtedy, gdy możliwości pełnienia służby są z powodów zdrowotnych znacznie ograniczone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał, że w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego nadmiernie i nieproporcjonalnie podkreślono kwestię nieprzydatności skarżącego dla wykonywania zadań [...], gdyż w okresie zwolnienia ze służby już zadań w tym zakresie nie wykonywał. Uznał jednak, że to uchybienie nie miało znaczenia dla wyniku tej sprawy, ponieważ organ odwoławczy odniósł się także do wszelkich istotnych jej aspektów oraz zasadnie wywiódł, że w tym przypadku zachodziły przesłanki do zwolnienia skarżącego z uwagi na ważny interes służby.

Sąd pierwszej instancji jako chybiony ocenił zarzut braku wyjaśnienia istotnych okoliczności (powołane w skardze przepisy postępowania), gdyż istotne kwestie co do uwarunkowań faktycznych, są niesporne. W sprawie nie wymagał przeprowadzenia dowodu fakt, że znaczna absencja policjanta, gdy następowało szereg krótkich (kilkudniowych) nieobecności, powoduje – co do zasady – istotne komplikacje organizacyjne i utrudnienie wykonywania służby w danej jednostce organizacyjnej oraz może prowadzić do konfliktów czy negatywnie oddziaływać na motywację innych osób. Nie dotyczy to tylko przypadków, gdy – w normalnym toku organizacji służby – szereg osób wykonuje z założenia zamiennie te same czynności. Natomiast absencja policjanta wykonującego powierzone zadania jako [...] (stanowisko uprzednie) czy obsługę [...] komisariatu (zadania powierzone) musi skutkować określoną dezorganizacją służby i konkretnymi trudnościami przy powierzaniu zastępstw, jak również może negatywnie wpływać na motywację do pracy innych osób. W takiej sytuacji nie było konieczne dowodzenie, że absencje danego policjanta powodowały negatywne skutki w pracy jego macierzystej jednostce organizacyjnej. Przy czym – co podnosi organ, a Sąd nie ma przesłanek aby to kwestionować – nie było stanowiska, gdzie możliwe było kontynuowanie przez skarżącego wykonywania zadań, wobec ograniczeń wynikających z orzeczenia z dnia [...] grudnia 2016 r. oraz występującej w jego służbie absencji chorobowej. Wobec tego w sprawie nie może mieć znaczenia podnoszona kwestia ogólnych jego kwalifikacji, czy inne zagadnienia dotyczące wcześniejszego przebiegu służby.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), orzekł, jak w sentencji wyroku.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł W.P., reprezentowany przez radcę prawnego i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. zarzucił naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego tj. art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że przepis ten nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie;

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie skargi na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] i utrzymanej nią w mocy części rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], w sytuacji, w której postępowanie w sprawie zwolnienia ze służby przeprowadzono w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 (błędnie podano art. 41 ust. 1 pkt 5) ustawy o Policji, zamiast właściwego w sprawie art. 41 ust. 2 pkt 6 tej ustawy, co w sposób rażący narusza art. 7 i art. 12 K.p.a.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie w całości zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] i utrzymanego nim w mocy części rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...]. Ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawił argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów.

W ocenie skarżącego kasacyjnie o istocie sprawy stanowią następujące fakty:

1. zaistniała w ostatnim okresie pełnienia służby na stanowisku [...] wysoka absencja chorobowa spowodowała podjęcie przez przełożonego decyzji o skierowaniu go przed branżową komisję lekarską,

2. komisja stwierdziła nieodpowiedniość stanu zdrowia skarżącego do pełnienia obowiązków na zajmowanym dotychczas stanowisku, co – uwzględniając ratio skierowania – należy odczytać jako uznanie niedostosowania charakteru powierzonych obowiązków do ograniczeń zdrowotnych policjanta jako przyczynę absencji,

3. przełożony odwołał się od decyzji komisji lekarskiej l stopnia, co oznacza, że celem zwrócenia się o opinię lekarską było założenie uzyskania orzeczenia o subiektywnie pożądanej treści,

4. kwestionowane przez przełożonego orzeczenie medyczne zostaje utrzymane w mocy (co do istoty) przez komisję odwoławczą,

5. przełożony nie był w stanie w sposób racjonalny i trwały podjąć decyzji kadrowych zgodnych z treścią orzeczenia, o które sam wystąpił, powierzając, w efekcie, skarżącemu obowiązki nieodpowiadające jego kwalifikacjom i dodatkowo związane z etatem w zamyśle przeznaczonym do likwidacji,

6. w odpowiedzi na wniosek skarżącego zmierzający do powierzenia mu stosownych obowiązków służbowych, przełożony odbywa z nim rozmowę, w której informuje o planach reorganizacji jednostki i namawia do złożenia raportu o zwolnienie ze służby,

7. po likwidacji etatu, którego obowiązki czasowo powierzono funkcjonariuszowi i rzekomym braku możliwości pełnienia przez niego służby w Policji z przyczyny merytorycznej, jaką jest brak etatu, przełożony występuje z wnioskiem do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o zwolnienie skarżącego w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Obiektywna ocena wyżej przedstawionych faktów prowadzi do konstatacji, której konsekwencją są zarzuty niniejszej skargi kasacyjnej. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, jeżeli w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy organ dokonujący zwolnienia W.P. ze służby w Policji twierdzi, że "zmiany organizacyjne, podyktowane dobrem służby (...) wymusiły niejako ostateczne podjęcie decyzji o zwolnieniu ze służby", to potwierdza to tym samym, iż w sprawie wystąpiła przesłanka zwolnienia określona w art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, która w przeciwieństwie do przesłanki zastosowanej przez organ (art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji) jest merytorycznie oczywista i nie wymaga brnięcia w kwestie ocenne i być może krzywdzącego wypowiadania się o przydatności zawodowej zwalnianego policjanta.

Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto oświadczył, że nie żąda przeprowadzenia rozprawy. Ustosunkowując się do zarzutów podanych w skardze kasacyjnej stwierdził, że są one niezasadne, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Na wstępie podać należy, iż przedmiotowa sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, a więc bez udziału stron postępowania, w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842).

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a. Wprawdzie co do zasady w pierwszej kolejności rozważeniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania, to jednak w tej sprawie, z uwagi na powiązanie naruszeń przepisów postępowania z naruszeniami określonych przepisów prawa materialnego, do tych zarzutów należało odnieść się łącznie.

Istota zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej sprowadza się do zakwestionowania stwierdzenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uznał, że w przedmiotowej sprawie organy Policji prawidłowo jako podstawę zwolnienia W.P. ze służby zastosowały art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, w okolicznościach faktycznych tej sprawy właściwą podstawą zwolnienia wyżej wymienionego policjanta ze służby powinien być art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji. Skarżący kasacyjnie – zatem co do zasady – nie kwestionuje zasadności zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji lecz twierdzi, że powinien zostać zwolniony ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 6 tej ustawy.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Regulacja dotycząca zwolnienia policjanta ze służby jest zawarta w art. 41 ust. 1 i 3 ustawy o Policji. Obligatoryjne przesłanki zwolnienia policjanta przez organ określa art. 41 ust. 1 pkt 1-7, zaś fakultatywne przesłanki zwolnienia policjanta, pozostawione uznaniu administracyjnemu, organu określa art. 41 ust. 2 pkt 1-9 tej ustawy. Zwolnienie ze służby może również nastąpić w przypadku pisemnego zgłoszenia przez policjanta wystąpienia ze służby (art. 41 ust. 3 powołanej ustawy). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że w razie wystąpienia kilku spośród przesłanek obligatoryjnego zwolnienia, wymienionych w art. 41 ust. 1 ustawy o Policji, podstawę wydania decyzji (rozkazu personalnego) w tym przedmiocie powinna stanowić przesłanka, która wystąpiła wcześniej (por. wyrok NSA z dnia 27 lipca 1995 r., sygn. akt II SA 956/95). W pozostałych przypadkach, a więc wyszczególnionych w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji, nie tylko sama możliwość, ale i podstawa zwolnienia, zależy od uznania właściwego przełożonego (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 278/15).

Wśród fakultatywnych przesłanek zwolnienia policjanta ze służby wymienia się m.in. art. 41 ust. 2 pkt 5 jak i art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji. Przy czym, jak wyżej podano, w przypadku zbiegu tego rodzaju fakultatywnych podstaw zwolnienia, organ ma możliwość wyboru jednej z nich.

Pierwszy z tych przepisów stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Z treści drugiego z tych przepisów wynika, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku likwidacji jednostki Policji lub jej reorganizacji połączonej ze zmniejszeniem obsady etatowej, jeżeli przeniesienie policjanta do innej jednostki lub na niższe stanowisko służbowe nie jest możliwe.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy należało rozważyć, czy Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że zastosowanie przez organy Policji jako podstawy zwolnienia W.P. ze służby art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji i niezastosowanie jako podstawy zwolnienia art. 41 ust. 2 pkt 6 tej ustawy, było prawidłowe.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dokonując oceny zasadności zastosowanej wobec W.P. przez organy Policji podstawy zwolnienia ze służby trafnie wskazał z jednej strony na wysoką absencję chorobową, a z drugiej strony na ograniczenie jego zdolności do służby stwierdzoną orzeczeniem Centralnej Komisji Lekarskiej podległej Ministrowi Spraw Wewnętrznych z dnia [...] grudnia 2016 r. Ponadto zasadnie przyjął, że od dnia 1 lutego 2017 r. podczas pozostawania wyżej wymienionego policjanta w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...] nie przydzielono mu nowego stanowiska służbowego, lecz w okresie przejściowym – do czasu przeniesienia na stanowisko, które odpowiadałoby możliwościom pełnienia przez niego służby z ograniczeniem kat. B – wyznaczono mu zakres czynności przy obsłudze interesantów w punkcie [...] Komendy Powiatowej Policji w [...], który był obsługiwany przez policjantów. Na skutek zmian organizacyjnych w Komendzie Powiatowej Policji w [...] dokonanych powołanym wyżej Rozkazem Organizacyjnym z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] przekształcono stanowisko [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] w etat technika i włączono go w strukturę Zespołu Dyżurnych Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]. Powyższa zmiana skutkowała tym, że zadania te zostały przeznaczone dla osoby cywilnej.

Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że powyższe ustalenia prowadzą do wniosku, że w niniejszej sprawie art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, jako podstawa zwolnienia W.P. ze służby w Policji, nie mógł być stosowany. Nie zostały bowiem spełnione przesłanki określone w tym przepisie. Nie doszło bowiem do likwidacji jednostki Policji, w której wyżej wymieniony pełnił służbę lub jej reorganizacji połączonej ze zmniejszeniem obsady etatowej, jeżeli przeniesienie policjanta do innej jednostki lub na niższe stanowisko służbowe nie jest możliwe. Wyżej wymieniony policjant nie mógł pełnić służby bez ograniczeń, a wyznaczenie mu – podczas pozostawania w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...] – zakresu czynności w punkcie [...] nie pozwalało na uznanie, że zajmował on stanowisko służbowe. Organy Policji nie miały zatem obowiązku wykazywania, że przeniesienie policjanta do innej jednostki lub na niższe stanowisko służbowe nie jest możliwe.

W niniejszej sprawie istniała natomiast, prawidłowo oceniona przez Sąd pierwszej instancji i zastosowana przez organy Policji, podstawa do zwolnienia wyżej wymienionego policjanta określona w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Wykazano bowiem, że za zwolnieniem W.P. przemawiał ważny interes służby.

Z akt sprawy wynika, że wyżej wymieniony policjant, pełniąc służbę na stanowisku [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] przebywał na licznych zwolnieniach lekarskich (w 2014 r. – 77 dni, w 2015 r. – 73 dni i w 2016 r. – 150 dni). Wskazać również należy, iż podczas pozostawania od dnia 1 lutego 2017 r. w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...] i wykonując czynności przy obsłudze interesantów w punkcie [...] także często korzystał ze zwolnień lekarskich (22-24 lutego 2017 r., 18-29 marca 2017 r., 29 marca - 26 kwietnia 2017 r., 1-7 czerwca 2017 r., 8-9 czerwca 2017 r., 22-30 czerwca 2017 r., 24 czerwca - 11 lipca 2017 r., 12-20 lipca 2017 r., 21-28 lipca 2017 r., 29 lipca - 3 sierpnia 2017 r., 16-31 sierpnia 2017 r., 1-8 września 2017 r., 9-13 września 2017 r., 14-19 września 2017 r., tj. w 2017 r. 130 dni). Łączny okres niepełnienia przez W.P. służby w okresie od dnia 17 stycznia 2014 r. do dnia 13 września 2017 r. wynosił 424 dni. Ponadto odnotowania wymaga sposób, w jaki zachował się W.P. w dniu 14 września 2017 r., w którym dowiedział się o zamiarze zwolnienia go ze służby z uwagi na ważny interes służby. O godz. 9 powiadomił dyżurnego, że udaje się do lekarza, zdał broń i pobraną dokumentację. Następnie przedłożył kolejne zwolnienie lekarskie na okres 14-19 września 2017 r.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawiona wyżej sytuacja nie mogła pozostać bez wpływu na sprawne funkcjonowanie jednostki organizacyjnej, w której W.P. pełnił służbę zarówno na stanowisku [...], jak i pozostając w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...]. Niewątpliwie każda częsta, a czasami długotrwała, nieobecność policjanta w służbie znacznie utrudnia prawidłowe wykonywanie zadań oraz sprawne funkcjonowanie danej jednostki organizacyjnej Policji. Skutki przedłużającej się absencji chorobowej policjanta dla interesu społecznego, tożsamego z dobrem formacji, a więc interesem służby, są oczywiste i nie wymagają dowodzenia. Faktem powszechnie znanym jest to, że etaty i środki, którymi dysponuje Policja, są niewystarczające. Muszą być one zatem wykorzystane jak najbardziej efektywnie, gdyż wymaga tego konieczność skutecznej realizacji zadań formacji. Oczywistym jest również, iż zadania, które mają być wykonywane przez nieobecnego policjanta, muszą być przydzielane pozostałym policjantom. Zwiększa to ich obciążenie, a w konsekwencji może negatywnie wpływać na jakość oraz terminowość realizowanych zadań. Taki stan rzeczy wymusza konieczność podejmowania przez przełożonych określonych działań kadrowo-organizacyjnych. Organy Policji nie mogą być zatem pozbawione możliwości takiego doboru kadry, aby służbę w tej formacji pełniły osoby o określonych predyspozycjach, a także zdolne fizycznie i psychicznie oraz wykazujące niezbędną dyspozycyjność do wykonywania obowiązków służbowych w czasie i rozmiarze adekwatnym do potrzeb Policji. Tymczasem W.P., z uwagi na stan zdrowia, wykazywał niemal zupełny brak dyspozycyjności. Taka sytuacja, niezależnie od jej przyczyny, w sposób oczywisty dezorganizowała pracę jednostki Policji, w której pełnił służbę, co niewątpliwie kolidowało z ważnym interesem tej formacji. Zastosowanie w sprawie jako podstawy zwolnienia wyżej wymienionego policjanta art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji było zatem w pełni uzasadnione. Nie wykraczało poza dopuszczalny prawem zakres kompetencji i nie naruszało przyznanych organom Policji przez ustawodawcę granic swobody oceny co do wyboru skutku prawnego.

Wobec powyższego, podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, poprzez jego niezastosowanie w sprawie i niezwolnienie W.P. ze służby na podstawie tego przepisu – nie mógł odnieść skutku oczekiwanego przez autora skargi kasacyjnej. Tym samym w sprawie nie doszło także do naruszenia art. 7 i art. 12 K.p.a.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 209 P.p.s.a. oraz art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.), z uwzględnieniem stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt II FPS 4/12 (publ. LEX nr 1226661).