Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1131/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5, 132, 7, 140
journal: Dz.U. 2016 poz 2147
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 3, 134, 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi M. B., A. B., E. A., H. C., B. J., małoletniej W. F. reprezentowanej przez przedstawicieli ustawowych M. F. i S. F. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie waloryzacji odszkodowania skargę oddala.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta K. decyzją z 22.01.2018 r., na podstawie art. 112 ust. 4 w zw. z art. 5, art. 132 ust. 2, 3 i 5 ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj.: Dz. U. z 2018 r. poz. 121 ze zm.), na wniosek B. J., H. C., A. B., E. A., M. B. i małoletniej W. F. reprezentowanej przez rodziców M. F. i S. F. orzekł:

- w punkcie 1 o waloryzacji odszkodowania ustalonego orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. Nr [...] na rzecz B. J. z domu B. w kwocie 125,86 zł z tytułu wywłaszczenia na mocy orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 09.11.1955 r. nr [...] części parceli l. kat. [...] o pow. 775 m2 obj. KW [...] stanowiącej współwłasność B. B., H. B. i W. B. po 1/3 części, która weszła w skład działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] i ustaleniu zwaloryzowanego odszkodowania w kwocie: 80,69 zł;

- w punkcie 2 o waloryzacji odszkodowania ustalonego orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. Nr [...] na rzecz H. O. z domu B. w kwocie 125,86 zł z tytułu wywłaszczenia na mocy orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 09.11.1955 r. nr [...] części parceli l. kat. [...] o pow. 775 m2 obj. KW [...] stanowiącej współwłasność B. B., H. B. i W. B. po 1/3 części, która weszła w skład działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] i ustaleniu zwaloryzowanego odszkodowania w kwocie: 80,69 zł;

- w punkcie 3 o waloryzacji odszkodowania ustalonego orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. Nr [...] na rzecz W. B. w kwocie 125,86 zł z tytułu wywłaszczenia na mocy orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 09.11.1955 r. nr [...] części parceli I. kat. [...] o pow. 775 m2 obj. KW [...] stanowiącej współwłasność B. B., H. B. i W. B. po [...] części, która weszła w skład działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] i ustaleniu zwaloryzowanego odszkodowania w kwocie: 80,69 zł;

- w punkcie 4 o wypłacie kwoty w wysokości 80,69 zł odpowiadającej kwocie zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego w punkcie 1 na rzecz B. J.;

- w punkcie 5 o wypłacie kwoty w wysokości 80,69 zł odpowiadającej kwocie zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego w punkcie 2 na rzecz spadkobierców H. O., tj. E. A. kwoty 40,35 zł i małoletniej W. F. kwoty 40,34 zł;

- w punkcie 6 o wypłacie kwoty w wysokości 80,69 zł odpowiadającej kwocie zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego w punkcie 3 na rzecz spadkobierców W. B., tj. H. C. kwoty 26,90 zł, A. B. kwoty 26,90 zł, M. B. kwoty 26,89 zł.

Do zapłaty kwot określonych w pkt 4-6 decyzji organ zobowiązał Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta K. - miasta na prawach powiatu - wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej.

W uzasadnieniu organ podał, że Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. orzeczeniem z 09.11.1955 r. Nr [...] wywłaszczyło m.in. część parceli I. kat. [...] o pow. 775 m2 obj. KW [...] stanowiącej współwłasność H. B., B. B. i W. B. po 1/3 części. Trzema odrębnymi orzeczeniami z 15.03.1956 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. przyznało na rzecz H. O. z domu B., B. J. z domu B. i W. B. odszkodowanie w kwotach po 125,86 zł z tytułu wywłaszczenia na mocy ww. orzeczenia.

Powyższe orzeczenia zostały wydane na podstawie dekretu z 26.04.1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r., Nr 4, poz. 31). Zasady wypłaty odszkodowania regulowało wydane na podstawie art. 31 ust. 2 w/w dekretu rozporządzenie Rady Ministrów z 28.11.1952 r. w sprawie trybu wypłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości (Dz. U. z 1952, Nr 52, poz. 340). Zgodnie z przepisami tego rozporządzenia odszkodowanie przypadające wywłaszczonemu przy odszkodowaniu nie przekraczającym sumy 15 000 zł było płatne w ciągu 6 m-cy, licząc od daty ostatecznego orzeczenia o odszkodowaniu.

B. J. i W. B. odebrali orzeczenia o odszkodowaniu w dniu 21.03.1956 r. Na rękopisach decyzji odszkodowawczych dot. w/w osób widnieje odcisk pieczęci z roku 1956 stwierdzającej ich prawomocność. Natomiast H. O. (z domu B. ) pismem z 23.03.1956 r. złożyła odwołanie od m.in. orzeczenia z 15.03.1956 r. Nr [...] wnosząc o przyznanie jej odszkodowania w formie nieruchomości zamiennej. Decyzją z 06.08.1956 r. nr [...] Odwoławcza Komisja Wywłaszczeniowa przy Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. nie uwzględniła tego odwołania i utrzymała zaskarżone orzeczenie o ustaleniu odszkodowania w gotówce w mocy.

Z porównania planu sytuacyjnego L. ks. rób. [...] dot. podziału parceli I. kat. [...] obj. Lwh [...] cd KW [...] b. gm. kat. [...] z obowiązującą obecnie mapą ewidencyjną wynika, że części parceli l. kat. [...] o pow. 775 m2 wywłaszczona orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 09.11.1955 r. Nr [...] po podziale oznaczona jako parcele I. kat. [...] i I. kat. [...] weszła w skład działek o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. [...].

W toku prowadzonego postępowania nie ujawniono żadnego dokumentu świadczącego o tym, aby kwoty odszkodowań ustalone orzeczeniami Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. Nr [...] zostały odebrane przez osoby uprawnione lub złożone do depozytu sądowego.

Orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. o ustaleniu odszkodowania stały się ostateczne w roku 1956 i dlatego za moment początkowy waloryzacji przyjęto rok 1956.

Wobec tego, że do daty wydania decyzji nie doszło do ogłoszenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wskaźników zmian cen nieruchomości gruntowych organ przyjął, że określenie kwoty zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego w przedmiotowych orzeczeniach o ustaleniu odszkodowania powinno nastąpić przy uwzględnieniu wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych. Waloryzację przeprowadzono w oparciu o wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych zamieszczone na stronie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego, tj. http://stat.gov.pl.

W myśl art. 2 ust. 2, art. 4 ust. 1, 2 i 5 ustawy z 7.07.1994 r. o denominacji złotego (Dz. U. z 1994 r. Nr 84 poz. 386 ze zm.) przeliczeniu w stosunku 1:10000 na dzień 1.01.1995 r. podlegają wszelkie prawa majątkowe, a także zobowiązania i należności pieniężne powstałe przed datą 31.12.1994 r., a płatne po tej dacie. W szczególności przeliczeniu podlegają: wynagrodzenia za pracę, emerytury, renty, inne należności wynikające z praw i zobowiązań majątkowych (publicznych i prywatnych) bez względu na tytuł ich powstania, wartości materiałów i surowców, wkładów oszczędnościowych, lokat i depozytów bankowych, a także: kary pieniężne, kary porządkowe, nawiązki, poręczenia majątkowe, odszkodowania, zadośćuczynienia, koszty postępowania, opłaty i inne świadczenia orzeczone w postępowaniu sądowym, administracyjnym oraz przez inne upoważnione do ich nakładania organy, o ile nie zostały uiszczone do dnia 31.12.1994 r. Po uwzględnieniu w/w wskaźników i w/w przepisów ustawy o denominacji złotego kwota zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego w orzeczeniach Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. Nr [...] wynosi 80,69 zł. Powyższą kwotę uzyskano mnożąc kwotę 125,86 zł przez wartość w/w wskaźników za lata 1952-1994, co dało kwotę 241 205,47 zł (po denominacji 24,12 zł), a następnie mnożąc kwotę 24,12 zł przez wartość w/w wskaźników za lata 1995-2017 (do obliczeń wartość przedmiotowych wskaźników ujętą w procentach zamieniono na wartość ułamkową, tj. podzielono przez 100).

Podziału ustalonej kwoty zwaloryzowanego odszkodowania między strony postępowania dokonano stosownie do treści w/w postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku i aktów poświadczenia dziedziczenia.

Odwołanie od ww. decyzji złożyli M. B., H. C., A. B., E. A., B. J. oraz małoletnia W. F., reprezentowana przez rodziców M. F. i S. F., zaskarżonej decyzji zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, tj.

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niezebranie całego materiału dowodowego oraz niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zaniechanie ustalenia odszkodowania na podstawie opinii biegłych do spraw szacowania wartości nieruchomości oraz waloryzowania kwot, a także poprzez niewskazanie jakie okoliczności w sprawie zostały udowodnione i na podstawie jakich dowodów organ uznał, że kwota 80,69 zł stanowi zwaloryzowane odszkodowanie;

- art. 107 § 1 pkt. 4 k.p.a. poprzez niewłaściwe podanie podstawy prawnej decyzji, a to pominięcie jednostek redakcyjnych art. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 104 k.p.a., a w konsekwencji uniemożliwienie stronie weryfikacji, która z norm prawnych stanowiła podstawę do ustalenia zwaloryzowanego odszkodowania;

- art. 75§ 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie powołania biegłego posiadającego specjalistyczną wiedzę, umożliwiającą dokonanie prawidłowej waloryzacji odszkodowania wraz z uwzględnieniem dynamiki wzrostu cen nieruchomości oraz wskaźnikami zmian cen dla lokali mieszkalnych;

- art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, a w szczególności nie wyjaśnienie dlaczego organ uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie ma potrzeby dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, jak również brak podania szczegółowego, precyzyjnego oraz zrozumiałego sposobu wyliczenia rachunkowego zwaloryzowanego odszkodowania;

- art. 9 i 10 k.p.a. poprzez nieinformowanie stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na wysokość odszkodowania

oraz pozbawienie stron czynnego udziału w sprawie;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:

- art. 21 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ustalenie zwaloryzowanej kwoty odszkodowania należnej wnioskodawcom do wypłaty w rażąco niskiej wysokości, a to 80,69 zł, w sytuacji gdy skarżącym winno zostać ustalone słuszne zwaloryzowane odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość;

- art. 132 ust. 1a i ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez

błędne ustalenie daty ostateczności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. nr [...] o ustaleniu odszkodowania,

a w konsekwencji nieprawidłowe przyjęcie momentu początkowego waloryzacji;

- art. 132 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez

zaniechanie obliczenia odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania;

-art. 5 ust. 1 i nast. ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne

ustalenie wysokości odszkodowania zwaloryzowanego w wskaźnik zmian cen towarów i usług konsumpcyjnych, który jest niekorzystny w stosunku do wskaźnika zmian cen nieruchomości, co jest niekorzystne dla odwołujących się, w sytuacji, gdy organ I instancji ustalając wysokość zwaloryzowanego odszkodowania po rozważeniu interesów stron i zgodnie z zasadami współżycia społecznego, winien dokonać waloryzacji, winien zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego.

Wojewoda decyzją z 3.07.2018 r., znak: [...], oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) w związku z art. 16 ustawy z 7.04.2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że jak wynika z przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w archiwalnych aktach wywłaszczeniowych nie ujawniono dokumentów dotyczących realizacji ww. decyzji odszkodowawczych, nie udało się również ustalić, aby kwoty tych odszkodowań zostały ewentualnie złożone do depozytu sądowego. Mając na uwadze powyższe oraz uwzględniając treść wyroków sądów administracyjnych zapadłych w niniejszej sprawie organ I instancji uznał, iż roszczenie o wypłatę zwaloryzowanego odszkodowania nie uległo przedawnieniu, co upoważnia do waloryzacji ustalonej w ww. orzeczeniach kwot odszkodowań.

Po uwzględnieniu wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych zamieszczonych na stronie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego i przepisów ustawy o denominacji złotego kwota zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego

w orzeczeniach Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. znak: [...] wynosi 80,69 zł. Prezydent Miasta K. prawidłowo ustalił

daty ostateczności orzeczeń Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K.

z 15.03.1956 r. znak: [...] na rok 1956.

Dalej organ odwoławczy wskazał na treść art. 132 ust. 2 i 3 u.g.n. Przy dokonywaniu waloryzacji odszkodowania ustalonego w decyzji organ, który ją wydał, zobowiązany jest więc do dokonania waloryzacji z uwzględnieniem kryteriów określonych w art. 5 ust. 1 i nast. u.g.n., tj. przy zastosowaniu wskaźników zmian cen nieruchomości dla nieruchomości sklasyfikowanych w rejestrze cen i wartości nieruchomości, z uwzględnieniem danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Z uwagi na fakt, iż do chwili obecnej nie zostały ogłoszone przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wskaźniki zmian cen nieruchomości gruntowych, organ I instancji prawidłowo przyjął dla określenia kwoty zwaloryzowanego odszkodowania wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych zamieszczonych na stronie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego, tj. http://stat.gov.pl i szczegółowo wskazanych na stronie 7 uzasadnienia decyzji Prezydenta Miasta K.. Zastosowany mechanizm waloryzacji odszkodowania przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i nie budzi wątpliwości organu odwoławczego i w tym zakresie zatem zarzut strony odwołującej należy uznać za nieuzasadniony.

Odnosząc się do zarzutu odwołania, tj. naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 21 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ustalenie zwaloryzowanej kwoty odszkodowania należnej wnioskodawcom do wypłaty w rażąco niskiej wysokości organ II instancji podniósł, że aktualna wartość nieruchomości brana jest pod uwagę przez organ już przy ustalaniu odszkodowania, natomiast waloryzacja jest jedynie urealnieniem tak ustalonego odszkodowania za pomocą ściśle określonych w ustawie o gospodarce nieruchomościami mechanizmów, tj. przy zastosowaniu wskaźników zmian cen nieruchomości ogłaszanych przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. W konsekwencji, organ dokonując waloryzacji odszkodowania ustalonego pozostającą w obrocie prawnym decyzją, nie może uwzględniać aktualnej wartości nieruchomości, utraconych korzyści. Z uwagi na powyższe również zarzut nie powołania biegłego uznać należy za niezasadny. Kwestia dokonania waloryzacji ustalonego już odszkodowania nie wymaga posiadania specjalistycznej wiedzy, a jej dokonanie nie przekracza możliwości organu I instancji. Wysokość odszkodowania została już ustalona w ostatecznych decyzjach, co potwierdzone zostało w wydanych w niniejszej sprawie prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 13.11.2014 r. sygn. akt II SA/Kr 1303/14 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21.07.2017 r. sygn. akt I OSK 326/15.

Wojewoda nie uwzględnił również zarzutu "zaniechania obliczenia odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania", wskazując, że strony nie wystąpiły do organu I instancji ze stosownym wnioskiem w tym zakresie.

Wskazał także, że strona zarzucając naruszenie art. 10 k.p.a. winna wykazać, że zarzucane naruszenie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych i miało wpływ na wynik sprawy. Strona winna również równocześnie wykazać jakich czynności procesowych z winy jedynie organu nie mogła dokonać przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie tj. że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej (np. złożenia dokumentu). W dniu 9 stycznia 2018 r. pełnomocnik stron zapoznała się z aktami sprawy nie zgłaszając żadnych uwag co do przedstawionych dokumentów.

M. B., A. B., E. A., H. C., B. J., Małoletnia W. F. reprezentowana przez M. F. i S. F. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewody, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucili rażące naruszenie prawa materialnego w tym:

- art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ustalenie zwaloryzowanej kwoty odszkodowania należnej wnioskodawców do wypłaty w rażąco niskiej wysokości, a to 80,69 zł ; w sytuacji gdy wywłaszczenie może być dokonywane na cele publiczne - tylko za słusznym odszkodowaniem;

- art. 5 ust. 1 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez ustalenie zwaloryzowanego odszkodowania wyłącznie w oparciu o wskaźnik zmian cen towarów i usług konsumpcyjnych, w sytuacji gdy zmiany cen nieruchomości wskazują dynamikę wzrostu w ostatnich latach, a od 2015 roku ogłaszany jest wskaźnik zmian cen dla lokali mieszkalnych;

- art. 140 ust. 4 i art. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez jego pominięcie, co skutkowało brakiem zauważenia, że w niniejszej sprawie zachodzi potrzeba określenia wartości nieruchomości.

W uzasadnieniu skarżący rozwinęli podane wyżej zarzuty. W szczególności odwołali się do stanowiska Trybunału Konstytucyjnego wyrażonego między innymi w wyroku z 19.06.1990 r. K 2/90 w którym dokonano wykładni pojęcia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, akcentując element ekwiwalentności. Podkreślili, że nie sposób przyjąć, że kwota 80,69 zł stanowi ekwiwalentną wartość udziału 1/3 w 775m2 wywłaszczonej nieruchomości, zarówno na chwilę obecną jak i rok 1955 r. Odwołując się do orzecznictwa i doktryny wywodzili, że odszkodowanie winno mieć wartość nie tylko nominalną ale i nabywczą odpowiadającą wartości doznanego uszczerbku majątkowego. Zwrócili również uwagę, że w ostatnich latach nastąpił znacząco szybszy wzrost cen nieruchomości niż cen towarów i usług konsumpcyjnych.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 p.p.s.a). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszeniem prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c.).

Skargę jest niezasadna.

Na wstępie należy wskazać, że przedmiotowa sprawa wbrew zarzutom skargi nie dotyczy ustalenia odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako parcela l. kat. [...] o pow. 775 m2 obj. KW [...], która po przekształceniach weszła w skład działek ewid. nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. [...], lecz dotyczy waloryzacji odszkodowania ustalonego za ww. nieruchomość wywłaszczoną orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 9. 11 1955 r., nr [...] Odszkodowanie za ww. nieruchomość zostało ustalone trzema odrębnymi decyzjami Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 15.03.1956 r. Nr [...] na rzecz H. O. z domu B. w kwocie 125,86 zł, B. J. z domu B. w kwocie 125,86 zł i J. B. w kwocie 125,86 zł. Podkreślić należy, że w wyroku WSA w Krakowie z 13. 11. 2014 r. sygn. akt II SA/Kr 1303/14, od którego skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21.07. 2017 r., sygn. akt I OSK 326/15 prawomocnie wskazano, że przedmiotowe odszkodowanie zostało już w przeszłości ustalone stosownymi aktami administracyjnymi, w związku z czym o ile nie doszło już w przeszłości do wykonania tych orzeczeń w jakiejkolwiek formie przewidzianej prawem to orzeczenia te należy wykonać.

W niniejszej sprawie poza sporem pozostają ustalenia organów, zgodnie z którymi przedmiotowe odszkodowanie nie zostało odebrane przez osoby uprawnione, ani nie zostało złożone do depozytu.

Należy podkreślić, że zaskarżona decyzja Wojewody z dnia 3. 07.2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 22.01.2018 r. orzeka jedynie o waloryzacji odszkodowania ustalonego trzema ww. orzeczeniami Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 15.03.1956 r. Nr [...] zakreślając tym samym przedmiot sporu w niniejszej sprawie, którym nie jest wysokość ostatecznie i prawomocnie ustalonego odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość, ale jego waloryzacja. Tym samym zarzuty skargi odnoszące się do wysokości ustalonego odszkodowania są chybione i jako takie nie mogły zostać uwzględnione. Bez względu na ocenę skarżących kwestionujących jego ekwiwalentność i zarzucających, że jest ono rażąco niskie organy obu instancji w rozpoznawanej sprawie nie ustalały i nie mogły ponownie ustalać ostatecznie i prawomocnie ustalonego już odszkodowania. Tym samym niezasadne okazały się zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego – w tym z art. 21 Konstytucji RP oraz przepisów postępowania przez zaniechanie ustalenia przedmiotowego odszkodowania i żądanie ponownego oszacowania wartości wywłaszczonej nieruchomości.

Rozpoznaniu podlegają natomiast zarzuty odnoszące się do waloryzacji ustalonego odszkodowania, które w ocenie skarżących zostało ustalone w sposób nieprawidłowy. Odnosząc się do zarzutów kwestionujących sposób i wysokość rewaloryzacji odszkodowania należy wskazać, że Sąd w składzie rozstrzygającym w niniejszej sprawie całości podzielił stanowisko i argumentację organów orzekających sprawie odnośnie prawidłowości dokonanej rewaloryzacji.

Jak już wskazano odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość zostało ustalone przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. w trzech orzeczeniach z dnia 15. 03. 1956 r., wydanych na podstawie dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r., nr 4, poz. 31). Przepisy tego dekretu, jak również przepisy kolejnych aktów prawnych dotyczących ustalenia i wypłaty odszkodowania, nie przewidywały wygaśnięcia albo przedawnienia wypłaty odszkodowań już ustalonych orzeczeniami administracyjnymi wydanymi na jego podstawie. Wskazuje na to treść art. 39 ust. 1 dekretu, zgodnie z którym roszczenia odszkodowawcze przedawniają się po upływie trzech lat od dnia, w którym orzeczenie o wywłaszczeniu stało się ostateczne w toku instancji, brak natomiast normy prawnej wskazującej, że przedawnieniu ulega roszczenie wypłaty już ustalonego odszkodowania. Skoro zatem odszkodowanie to zostało już w przeszłości ostatecznie i prawomocnie ustalone stosownymi aktami administracyjnymi, to żądanie to kierowane do organów należy uznać za żądanie wykonania wydanego w przeszłości i zwaloryzowanego orzeczenia administracyjnego o ustaleniu odszkodowania.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami sposób zapłaty ustalonego odszkodowania i jego waloryzacji określają przepisy ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2016 . 2147 z późn. zm., dalej w skrócie u.g.n.).

Stosownie do treści art. 5 u.g..n.1. waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie dokonuje się przy zastosowaniu wskaźników zmian cen nieruchomości dla nieruchomości sklasyfikowanych w rejestrze cen i wartości nieruchomości, z uwzględnieniem danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków.

2. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza, w formie obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", wskaźniki zmian cen nieruchomości dla danego rodzaju nieruchomości, nie później niż w terminie 4 miesięcy od zakończenia kwartału, którego te wskaźniki dotyczą, z podziałem na województwa.

3. W przypadku gdy dla danego kwartału nie ogłoszono wskaźnika zmian cen nieruchomości dla danego rodzaju nieruchomości, waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie za ten kwartał dokonuje się przy zastosowaniu ostatniego ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wskaźnika zmian cen nieruchomości dla danego rodzaju nieruchomości.

4. W przypadku gdy dla danego rodzaju nieruchomości nie ogłoszono nigdy wskaźnika zmian cen nieruchomości, waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie w tym zakresie dokonuje się przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Zgodnie z przepisem art.. 132 u.g.n. 1.Zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu podlega wykonaniu, z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b.

1a. W sprawach, w których wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu, zapłata odszkodowania następuje jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna.

2. Do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego.

3. Wysokość odszkodowania ustalona w decyzji podlega waloryzacji na dzień jego zapłaty. Waloryzacji dokonuje organ, osoba lub jednostka organizacyjna zobowiązana do zapłaty odszkodowania.

5. Do zapłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120, do zapłaty ceny nabycia części nieruchomości, o której mowa w art. 113 ust. 3, a także do zapewnienia nieruchomości zamiennej jest zobowiązany, z zastrzeżeniem ust. 6 i 8, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, jeżeli wywłaszczenie następuje na rzecz Skarbu Państwa, albo organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli wywłaszczenie następuje na rzecz tej jednostki.

Przepis art. 112 ust. 4 u.g.n. stanowi, że organem właściwym w sprawach wywłaszczenia jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej.

Z powyższych uregulowań (art. 132 ust. 3 u.g.n.) wynika, że ustalona wysokość odszkodowania podlega waloryzacji na dzień jego zapłaty od dnia gdy decyzja ustalająca stałą się prawomocna (art. 129 ust. 1 u.g.n.) natomiast sposób waloryzacji określa cyt. przepis art. 5, zgodnie z którym waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie dokonuje się przy zastosowaniu wskaźników zmian cen nieruchomości dla nieruchomości sklasyfikowanych w rejestrze cen i wartości nieruchomości, z uwzględnieniem danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków (ust. 1), jednak w sytuacji gdy dla danego rodzaju nieruchomości nie ogłoszono nigdy wskaźnika zmian cen nieruchomości, waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie w tym zakresie dokonuje się przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego (ust. 4). W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że Prezes GUS nie ogłosił wskaźnika zmian cen nieruchomości budowlanych, a zatem przy ustalaniu kwoty zwaloryzowanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość organy były zobowiązane do zastosowania wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na stronie internetowej GUS. Obowiązująca regulacja jest w tym zakresie jasna i jednoznaczna. Nadto wskazać należy, że w decyzji organu I instancji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją przedstawiono dokładnie sposób obliczenia zwaloryzowanych kwot odszkodowania dokonanej w oparciu o ww. regulację przy uwzględnieniu przepisów art. 2 ust. 2, art. 4 ust. 1, 2 i 5 ustawy z 7.07.1994 r. o denominacji złotego (Dz. U. z 1994 r. Nr 84 poz. 386 ze zm.) zobowiązujących do przeliczenia w stosunku 1:10000 na dzień 1.01.1995 r. wszelkich prawa majątkowe, a także zobowiązania i należności pieniężne powstałych przed datą 31.12.1994 r., a płatne po tej dacie. Dodać należy, że dla określenia zwaloryzowanego odszkodowania nie mają zastosowania wskaźniki ogłoszone przez Prezesa GUS dla nieruchomości lokalowych, gdyż nieruchomości te stanowią inny rodzaj nieruchomości niż nieruchomość wywłaszczona. Należy się również zgodzić ze stanowiskiem organów, że dla obliczenia zwaloryzowanej kwoty odszkodowania nie jest wymagana specjalistyczna wiedza, a zatem nie zachodzi potrzeba zwrócenia się do biegłego o wydanie opinii w tym zakresie (art. 84 par. 1 k.p.a.). Nie doszło także do naruszenia normy z art. 7 u.g.n. przez jej niezastosowanie ponieważ noma ta dotyczy ustalania wartości nieruchomości i wskazuje, że o ile istnieje potrzeba określenia wartości nieruchomości jej wartość określają rzeczoznawcy majątkowi, natomiast jak już w wskazano rozpoznawanej sprawie wartość nieruchomości została określona w decyzjach ustalających odszkodowanie. Jako nie zasadny należy wskazać zarzut pominięcia przepisu z art. 140 ust. 1 i 4 u.g.n. ponieważ dotyczy on zwrotu odszkodowania lub nieruchomości zamiennej, nie znajduje zatem zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

Konkludując należy wskazać, że w ocenie Sądu organy obu instancji nie naruszyły prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, nie naruszyły też przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.