Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 22/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2016-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 2 pkt 2, art. 29 ust. 1 i ust. 1a
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: art. 11, art. 107 § 3, art. 136
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: § 5, § 6, § 18 ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 6 ust. 2 lit. c), art. 16 ust. 3.
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod (sprawozdawca) del. sędzia SO Dorota Radaszkiewicz Protokolant sekretarz sądowy Jolanta Piasecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2013 oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", którą przyznano T.K. płatność rolnośrodowiskową na 2013 r. w pomniejszonej wysokości.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w złożonym w dniu 13 maja 2012 r. wniosku rolnik ubiegał się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. w ramach wariantów:

- 4.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków poza obszarami Natura 2000 do działek rolnych o łącznej powierzchni 163,27 ha,

- 5.1. Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na obszarach Natura 2000 do powierzchni 43,89 ha,

- 8.2.1. Międzyplon ozimy do powierzchni 47,18 ha.

W dniach od 10 grudnia 2013 r. i 3 stycznia 2014 r. w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono kontrolę na miejscu, której wyniki zostały zawarte w raportach z czynności kontrolnych: w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w raporcie Nr "[...]", przekazanych stronie w dniu 2 kwietnia 2014r. Wydana na podstawie ustaleń kontroli decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji z dnia 17 czerwca 2014 r. została uchylona decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji z dnia 4 lutego 2015r. a sprawę przekazywano organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

W decyzji z "[...]" Kierownik Biura Powiatowego Agencji powołał się na przepisy: ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173 ze zm.), art. 16 ust. 3 i ust. 5 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28 stycznia 2011 r., str. 8 ze zm.) zwanego dalej "rozporządzeniem Nr 1/21", § 2,§ 5, §6,§10, ,§11, §12, §18 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013r., poz. 361 ze zm.) zwane dalej "rozporządzeniem rolnośrodowiskowym".

Przyjął, że powierzchnia uprawniona do płatności rolnośrodowiskowej:

1. w ramach Pakietu 8, wariantu 2.1 międzyplon ozimy- wynosi 47.02 ha, wobec deklarowanej 47.18 ha;

2. w ramach Pakietu 4, wariantu 1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków - wynosi 145,52 ha, wobec deklarowanej 163,27 ha i stwierdzonej podczas kontroli na miejscu 154,5 ha;

3. w ramach wariantu Pakietu 5 wariantu1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków -wynosi 43,81 ha, wobec deklarowanej 43,89 ha.

Organ wskazał, że przy ustalaniu powierzchni kwalifikujących się do płatności oparto się na wynikach kontroli na miejscu. Ponadto do ustalenia maksymalnych powierzchni kwalifikowanych działek ewidencyjnych wykorzystano ortoobrazy lotnicze wykonane w okresie maj/lipiec 2013r. oraz szkice i ślady pomiarowe stanowiące załączniki do raportu z czynności kontrolnych w zakresie programu rolnośrodowiskowego.

Organ podał, że rolnik do płatności w ramach wariantu międzyplon ozimy zadeklarował działki: A,C,D,F,G,M. Ustalenie ogólnej mniejszej powierzchni uprawnionej do płatności w ramach tego wariantu o 0,16 ha wynika ze zmniejszenia maksymalnej PEG na działce ewidencyjnej 3/4, na której rolnik zadeklarował działkę rolną C o pow. 10,4 ha. Podczas kontroli na miejscu zmierzona powierzchnia tej działki wyniosła 10,22 ha. Na działce tej stwierdzono wzdłuż wschodniej i zachodniej granicy zwiększenie zasięgu lasu, terenów zakrzaczonych. W wyniku weryfikacji tej działki w systemie identyfikacji działek rolnych ustalono powierzchnię maksymalną-10,24 ha.

Dalej organ wskazał, że do płatności w ramach wariantu 4.1 ochrona zagrożonych gatunków ptaków rolnik zadeklarował działki: B,J,Ł,P,R,S,T,W,Ż. Ustalenia, co do powierzchni kwalifikujących się w ramach tego wariantu oparto na wynikach kontroli przeprowadzonej w okresie od 10 grudnia 2013r. do 3 stycznia 2014r. przy uwzględnieniu powierzchni zobowiązania, ustalonej dla tego pakietu i wariantu na podstawie raportu Nr "[...]" z czynności kontrolnych przeprowadzonych w gospodarstwie w dniach od 23 maja do 4 czerwca 2013r. W wyniku pomiarów dokonanych podczas kontroli przeprowadzonej na przełomie 2013/2014r. na działkach ewidencyjnych, wchodzących w skład działek zgłoszonych w tym wariancie stwierdzono grunty o łącznej powierzchni 154,50 ha. Z danych zawartych w raporcie wynika, że dla działek B,Ł,R,W stwierdzono powierzchnie większe niż deklarowane we wniosku, dla działek P,Ż stwierdzono powierzchnie mniejsze niż zadeklarowane, natomiast dla działek J,S,T potwierdzono powierzchnie deklarowane.

W wyniku kontroli przeprowadzonej w odniesieniu do wniosku o płatności rolnośrodowiskowej na 2012r. ustalono, że grunty o powierzchni 17,75 ha, usytuowane na działkach ewidencyjnych nr 1/1 obręb A. oraz 1/2 obręb B. nie spełniają warunków przyznania płatności w wariancie 4.1. W raporcie Nr (...) stwierdzono, że powierzchnia działki rolnej P wyniosła 66,43 ha, R-5,78 ha, T- 29 ha. Analiza dokumentacji zdjęciowej wykonanej dla obszarów oznaczonych kodami DR 51 i DR 52 potwierdziła, że obszary wskazane nie są trwałymi użytkami zielonymi. Są to tereny, które zostały wyłączone z użytkowania rolniczego. W wyniku porównania pomiaru działek rolnych P,T,R wykonanego przez inspektorów terenowych z obrazem ortofotomapy wykonanej na podstawie zdjęć lotniczych dla działki ewidencyjnej nr 1/1 w dniu 8 lipca 2013r. stwierdzono, że pomiar w terenie wykonany w dniu 29 maja 2013r. pokrywa się z granicą uprawy widoczną na ortofotomapie. Uznano wobec tego, że ustalenia co do powierzchni działek rolnych P,T,R dokonane w trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach od 23 maja do 4 czerwca 2013r. stanowią dowód potwierdzający powierzchnię kwalifikującą się do płatności dla tych działek w roku 2012. Dokumentacja zdjęciowa dobitnie potwierdza, że część obszarów deklarowanych jako łąka trwała, było zajętych przez kilkuletnie odłogi, zakrzewienia, zadrzewienia oraz trzcinowiska. Zatem, w ocenie organu, powierzchnia działek rolnych P,R,T ustalona na podstawie pomiarów wykonanych przez geodetę P.B. oraz pomiary podczas kontroli przeprowadzonej w dniach od 10 grudnia 2013r. do 3 stycznia 2014r. zostały dokonane po zagospodarowaniu części obszarów oznaczonych na szkicu pomiarowym Nr 10 kodami DR 51, DR 52. Potwierdza to dokumentacja zdjęciowa stanowiąca załącznik do raportu z czynności kontrolnych nr (...) oraz obraz ortofotomapy. Pomiary dokonane we wrześniu przez P. B. jak i pomiary podczas kontroli na przełomie 2013/2014r. przekraczają granicę uprawy utrwaloną na zdjęciu lotniczym dla ww. działki w dniu 8 lipca 2013r. Najjaskrawszym przykładem potwierdzającym fakt przywracania użytkowania rolniczego gruntów, które w maju 2013r. nie były użytkami rolniczymi, jest obszar położony w południowo-wschodniej części działki rolnej P; na zdjęciu lotniczym wykonanym w dniu 8 lipca 2013r. widoczny jest obszar zadrzewiony i zakrzewiony. Potwierdzają to również zdjęcia, stanowiące załącznik do raportu z kontroli. Ustalono, że strona w okresie czerwiec – grudzień 2013r. przywróciła do użytkowania rolniczego na części działki ewidencyjnej 1/1 obszar o powierzchni 5,11 ha, który na szkicu pomiarowym dla działki P oznaczono jako ugór czarny. Czynności mające na celu przywrócenie użytkowania rolniczego podjęto też w zachodniej części działki T. Dowodem jest porównanie zdjęć wykonanych w maju 2013 ze zdjęciami wykonami w grudniu 2013r. Dodatkowym argumentem, że ustalenia organu są prawidłowe jest także niewielka tylko różnica między pomiarami działek P,R,S,T,W,Ż wykonanymi przez P. B. we wrześniu 2013r. (147,77ha) i inspektorów terenowych podczas kontroli na przełomie 2013/2014r. (146,1ha). Różnica wynika z tego, że pomiar dokonany przez P. B. obejmuje także tereny oznaczone kodem DR 52, położone na północ od granicy działki rolnej R, które nie kwalifikowały się do płatności w maju 2013r. jak i na przełomie roku 2013/2014. Te pomiary obrazują powierzchnię działek P,R,T według stanu z 2013r., nie można jednak odnosić tego do stanu w 2012r. Zatem na działkach rolnych P,R,T stwierdzono odpowiednio: 66,43 ha, 5,78 ha, 29 ha stanowiące uprawę łąki trwałej. Nadwyżka w powierzchni działki R wynosząca 1,83 ha posłużyła do kompensacji powierzchni działki P. Do płatności rolnośrodowiskowej w wariancie 4.1 zakwalifikowano działki o powierzchniach: P- 68,26 ha, R-3,95 ha, T – 29 ha.

W odniesieniu do działki rolnej J usytuowanej na działce ewidencyjnej nr 1/2 o zadeklarowanej powierzchni 6,12 ha jako pastwisko trwałe, w raporcie kontroli nr (...) stwierdzono, że powierzchnia zmierzona działki wyniosła 5,95 ha. Po zastosowaniu wskaźnika tolerancji przyjęto obszar deklarowany. Jednak na tej działce wystąpił obszar oznaczony kodem DR 52, zajęty na zakrzaczenia i kilkuletni odłóg. W wyniku weryfikacji pomiaru działki dokonanej przez inspektorów trenowych z obrazem ortofotomapy wykonanej na podstawie zdjęć lotniczych wykonach dla działki ewidencyjnej 1/2 w dniu 18 maja 2013r. pomiar pokrywa się z granicą uprawy widoczną na ortofotomapie, a powierzchnia tej działki ustalona na jego podstawie w systemie identyfikacji działek rolnych wynosi 6,11 ha. Działka rolna J nie była mierzona przez P. B.. W raporcie nr (...) powierzchnia zmierzona tej działki wyniosła 6,01 ha. Do płatności rolnośrodowiskowej przyjęto powierzchnię 6,11 ha tj. taką jak maksymalny obszar PEG dla działki 1/2.

Organ przytoczył treść § 5 i § 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Stwierdził, że powierzchnia zobowiązania rolnika w pakiecie 4 ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, wariant 4.1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków uległa zmniejszeniu w 2012r. i wynosi aktualnie 145,52 ha. Zatem deklarację na 2013r. powierzchni 167,23 ha, jak również ustalenia kontroli przeprowadzonej na przełomie 2013/2014r., że do płatności kwalifikują się grunty o powierzchni 154,50 ha należy potraktować jako zwiększenie zobowiązania, o którym mowa w § 6 ust.1 pkt 2 rozporządzenia, które może nastąpić w drugim lub trzecim roku realizacji pakietu. Jednak rok 2013 był czwartym rokiem realizacji wariantu 4.1 u wnioskodawcy, gdyż w 2011r. przejął on realizację zobowiązania rolnośrodowiskowego ciążącego na innym rolniku, który rozpoczął realizację tego pakietu i wariantu w 2010r. Zatem przyjęcie, że nastąpiło zwiększenie powierzchni w zakresie realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego nie było możliwe.

Dalej organ podał, że do płatności w pakiecie 5 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarze Natura 2000, wariant 5.1 –Ochrona siedlisk lęgowych ptaków zakwalifikowano grunty położone na działkach ewidencyjnych wchodzących w skład działek rolnych oznaczonych: H, I o łącznej powierzchni 43,81 ha (działka H- 1,37 ha, działka I -42,44 ha). Powierzchnia ta została ustalona podczas kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy w dniach od 10 grudnia 2013r. do 3 stycznia 2014r. W raporcie z kontroli nr (...) stwierdzono powierzchnię 43,89 ha. Jednakże powierzchnia działki I usytuowanej na działkach ewidencyjnych nr 1/61 i 1/3 została zweryfikowana w systemie identyfikacji działek rolnych. Według raportu z kontroli na miejscu powierzchnia zmierzona tej działki rolnej wyniosła 42,19ha, po zastosowaniu tolerancji pomiaru 0,33 ha przyjęto powierzchnię zadeklarowaną. Do tej działki zastosowano kody nieprawidłowości DR 51 DR 52 DR 53. W wyniku porównania śladu pomiaru z maksymalnymi obszarami kwalifikowanymi dla działek ewidencyjnych, na których usytuowano działkę rolną I stwierdzono, że pokrywają się one. Wyznaczone maksymalne obszary kwalifikowane wyniosły dla działek ewidencyjnych: nr 1/3 – 15,66ha, nr 1/61 – 26,78 ha. Zatem do płatności zakwalifikowano łączny maksymalny obszar dla tych działek, wynoszący dla działki rolnej I – 42,44 ha. Pomiar dokonany przez P. B., który ustalił powierzchnię działki I na 42,58 ha nie jest prawidłowy, gdyż obejmuje swoim zasięgiem dużą część nieużytku usytuowanego w południowej części działki ewidencyjnej 1/3. Na szkicu pomiarowym obszar ten oznaczono kodem DR 52, wskazującym na powiększenie zadrzewień i zakrzaczeń, co zostało też udokumentowane zdjęciami stanowiącymi załącznik do raportu z czynności kontrolnych. Organ wskazując, że zobowiązanie w wariancie 5.1 w 2012r. dotyczyło powierzchni 42,66 ha uznał, że z uwagi na trzeci rok realizacji zobowiązania w tym pakiecie, możliwe było zwiększenie powierzchni w 2013r. do ustalonej podczas kontroli i zweryfikowanej w systemie identyfikacji działek rolnych.

Powołując się na przepisy z art. 16 ust. 3 i ust. 5 rozporządzenia Nr 65/2011 organ I instancji wskazał, że do płatności w poszczególnych pakietach i wariantach przyjęto powierzchnie zatwierdzone podczas kontroli. W związku z tym, że różnica powierzchni 17,75 ha w wariancie 4.1 wynika ze zmniejszenia powierzchni w 2012r., do tej różnicy nie mają zastosowania przepisy dotyczące nakładania sankcji.

Utrzymując w mocy powyższą decyzję, w uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że obliczenia i przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za poszczególne warianty za rok 2013 dokonano w oparciu o wyniki kontroli na miejscu, kontrolę administracyjną, z uwzględnieniem wielkości powierzchni podjętego zobowiązania w 2010 roku i zmienionego (zmniejszonego) w 2012r.

Organ przedstawił w ujęciu tabelarycznym powierzchnie działek deklarowane przez rolnika, powierzchnie stwierdzone podczas dwóch kontroli, zastosowane kody nieprawidłowości, a także dane z "pomiaru powierzchni użytkowania rolniczego gruntów" dokonanego na zlecenie rolnika przez geodetę P. B., dla poszczególnych pakietów i wariantów.

Podał, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";

2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;

3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponadpodstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych;

4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Organ powołał następnie art.4 ust.1 rozporządzenia Nr 1/21, z którego wynika obowiązek ustanowienia przez każde państwo systemu kontroli zapewniającego skuteczne sprawdzenie zgodności z warunkami przyznawania pomocy. Wskazał na rodzaje kontroli a także funkcjonowanie Systemu Identyfikacji Działek Rolnych –LPIS.

Podał, że do ustalenia powierzchni uwzględniono dane: z wniosku o przyznanie płatności na 2013r., z raportu z kontroli na miejscu z kampanii 2012- czyli z raportu nr "[...]", wykonanej w dniach od 25 maja do 4 czerwca 2013 roku, z raportów z kontroli na miejscu w kampanii 2013 – czyli raportu nr "[...]" i raportu nr dok. "[...]", wykonanej w dniach od 10.12.2013r. do 3.01.2014r.

W ocenie organu odwoławczego, kontrole na miejscu przeprowadzone zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności z art. 15 ust. 1, 3 i 5 rozporządzenia Nr 65/2011. Odbyły się one na podstawie indywidualnych upoważnień wystawionych dla kontrolerów zgodnie z art. 31 ust. 3, 5 i 8 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...).

Organ podał, ze w związku z uwagami zawartymi w odwołaniu z dnia 25.05. 2015 r., co do ustaleń kontroli na miejscu, zwrócił się po raz kolejny pismem z dnia 4.08.2015r. do Kierownika Biura Kontroli na Miejscu o weryfikację poprawności wykonanych kontroli. Kierownik BKM, po przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji pokontrolnej potwierdził jej poprawność. Ponadto w pismach z dnia 22.10.2013 r. oraz z dnia 17. 01.2014 r. wyjaśniono rolnikowi źródło różnic pomiędzy wynikami kontroli na miejscu przeprowadzonych w latach 2012 i 2013, a pomiarami dokonanymi na zlecenie strony przez geodetę Piotra B..

Historia deklaracji działki ewidencyjnej 1/1, zawarta w systemie komputerowym ARiMR – Zintegrowany System Zarządzania i Kontroli wskazuje, że sporny obszar nie był użytkowany także przez poprzedniego rolnika deklarującego ww. działkę ewidencyjną. Część Działki P, oznaczonej na szkicu z kontroli jako P4 o powierzchni 5,11 ha opisanej jako ugór czarny, stanowi nieużytek. W odniesieniu do powołanych przez stronę fotografii organ wskazał, że fotografie te przedstawiają w głównej mierze obszary wyłączone z produkcji rolnej, w odniesieniu do których kontrolujący zastosowali kod DR51 lub DR52. Dokumentacja fotograficzne wykonana podczas czynności kontrolnych w maju i czerwcu 2013r., jak również na przełomie 2013 i 2014r. ukazuje, że rolnik poprzez wycinkę łozy, prace melioracyjne oraz zabiegi agrotechniczne doprowadził do zmiany zasięgu granic upraw na działce nr 1/1, na której jest położona m.in. działka rolna P.

W ocenie organu odwoławczego, przedłożony przez stronę w październiku 2013 r. pomiar powierzchni działek rolnych wykonany przez geodetę P. B. we wrześniu 2013 r., nie mógł podważyć dokumentacji wyników kontroli przeprowadzonej na przełomie maja i czerwca 2013 r.. Analiza dokumentacji sporządzonej przez ww. geodetę wskazywała na przeprowadzenie przez rolnika zabiegów agrotechnicznych już po kontroli, w celu zmniejszenia powierzchni wykluczonej. Nie podważając poprawności wykonania pomiarów przez uprawnionego geodetę, organ wskazał na rozbieżności co do przyjętych granic uprawy. Jak podał, uczestniczące w kontroli na miejscu na przełomie maja i czerwca 2013r. osoby reprezentujące stronę, nie podważały określenia granic upraw przez kontrolujących. Porównanie dokumentacji fotograficznej potwierdza zaś, że część gruntów wykazanych jako nieużytkowane w 2012 r. została poddana następnie pracom. Organ zwrócił uwagę, że materiał dowodowy zgromadzony przez kontrolujących obejmował raport, liczne uzasadnienia co do jego wyników oraz obszerną dokumentację fotograficzną. Natomiast skarżący przedstawił jedynie pomiary wykonane przez geodetę, bez jakiejkolwiek dokumentacji fotograficznej. Organ podkreślił, że pomiar ten obejmuje łączny pomiar działek rolnych P,R,S,T,Ż, co uniemożliwia przyporządkowanie określonej powierzchni do poszczególnych działek rolnych. Poza tym nie dokonano pomiaru wszystkich działek – brak pomiaru działek B,J,Ł,W,G,H,M.

Odnosząc się do wyjaśnień beneficjenta o częściowych podtopieniach gruntów w 2013 r., Dyrektor ARiMR stwierdził, że w świetle raportu z czynności kontrolnych o nr "[...]" nie dokonano z tego powodu wykluczenia którejkolwiek z powierzchni działek rolnych. Dokumentacja fotograficzna wykonana podczas kontroli w okresie maj i czerwiec 2013 r. potwierdza istnienie terenów podmokłych, jednak powierzchnie działek nie zostały z tego powodu wykluczone z płatności. Roślinność wokół tych powierzchni świadczy o braku zabiegów agrotechnicznych, a tym samym użytkowania części działek w 2012 r..

Organ odwoławczy stwierdził, dowód w postaci decyzji Wójta Gminy Z. z dnia 30.01.2015 r. w sprawie wymiaru podatku nie może być uznany za dowód potwierdzający użytkowanie działek rolnych w 2013 r., ani powierzchni użytkowania. W odniesieniu do zarzutu, że kontrole na miejscu przeprowadzane na przełomie maja i czerwca 2013 r., a następnie w dniach 10 grudnia 2013 r. i 3 stycznia 2014r. dały odmienne wyniki, organ zauważył, że jest to wynikiem wyłącznie przywrócenia części gruntów do użytkowania rolniczego.

Zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, w przedmiotowej sprawie nie miał zastosowania art. 73 ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, który stanowi o wyjątkach od stosowania obniżek i wykluczeń. Powierzchnie działek rolnych powinny być określone zgodnie ze stanem faktycznym, co oznacza, że należy odliczyć od niej powierzchnie zadrzewione, zakrzaczone, drogi z wyjątkiem dróg technologicznych i dojazdowych do pól o nawierzchni gruntowej, powierzchnie zabudowane, wody, odłogi i inne powierzchnie przeznaczone na użytkowanie pozarolnicze. Producent rolny, składając wniosek, zobowiązał się do niezwłocznego informowania na piśmie Agencji o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności lub pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia niniejszego wniosku do dnia przyznania płatności lub pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności, w szczególności gdy zmiana dotyczy: wykorzystywania gruntów rolnych, wielkości powierzchni upraw, przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego.

Zdaniem organu, dokumentacja pokontrolna (raport i zdjęcia) została wykonana w sposób prawidłowy i stanowi dowód w sprawie. Zatem przy ustalaniu powierzchni zatwierdzonej do płatności organ I instancji słusznie oparł się zarówno na wynikach kontroli na miejscu jak wyznaczonym maksymalnym kwalifikowanym obszarze.

Organ II instancji podał, że w celu zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym, w dniu 9.10.2015 r. poinformował wnioskodawcę o prawie do zapoznania się z aktami sprawy oraz do wypowiedzenia się na temat zebranych dowodów i materiałów a także zgłoszonych żądań w sprawie. Do dnia wydania decyzji strona nie skorzystała jednak z tej możliwości.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T.K., działając przez pełnomocnika – radcę prawnego wniósł o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz art. 11, art. 107 § 3 i art. 136 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi podniósł, że zasadnicza kwestią sporną w sprawie pozostaje wielkość powierzchni kwalifikującej się do płatności rolnośrodowiskowej za rok 2012. Organy przyjęły bowiem do płatności w roku 2013, w wariancie 4.1 powierzchnię 145,52 tj. taką jak w 2012r. Zdaniem skarżącego niezasadne jest przyjmowanie dla kolejnych lat wielkości zobowiązania przyjętego w 2012r, gdyż decyzja dotycząca tego roku nie ma charakteru ostateczności. Niewykluczone jest, że po zakończeniu postępowania sądowego powierzchnia zostanie ustalona na innym poziomie. W zakresie wariantu 5.1 skarżący nie zgadza się z wnioskowaniem organu, o zwiększeniu zobowiązania, gdyż kwestionuje ustalenia dotyczące działki I zgłoszonej w tym wariancie w roku 2012.

Skarżący podniósł, że nie zgadzając się z decyzją organu I instancji, w złożonym odwołaniu podtrzymał dotychczasowe zarzuty i wnioski dowodowe, w szczególności o przeprowadzenie ponownej kontroli na miejscu i przesłuchanie geodety P. B. w charakterze świadka na okoliczności sporne między stroną a organem. Wniosek ten pozostaje aktualny w świetle ustaleń organu odwoławczego. Pomiary geodety są w większości przypadków zbieżne zarówno z pomiarami z grudniowo-styczniowej 2013/2014 kontroli na miejscu i maksymalnymi obszarami zagospodarowania wyznaczonymi na podstawie zdjęć lotniczych z maja/lipca 2013r. Odbiegają od nich jedynie pomiary z kontroli majowo -czerwcowej 2013r. Przesłuchanie świadka pozwoliłoby wyjaśnić niespójność dotyczącą działki rolnej P. W sprawie dotyczącej roku 2012 skarżący wnosił o powołanie biegłego, który oceniłby czy roślinność występująca m.in. na działce ewid. 1/1 (działki rolne P,R,T) mogła wzrosnąć w okresie wegetacyjnym na tyle, na ile stwierdzono jej występowanie podczas kontroli na miejscu. Organy uznały, że procesy wzrastania roślinności nie wymagają wiadomości specjalnych, z czym skarżący się nie zgadza.

Skarżący podał, że w odwołaniu z 25 maja 2015r. wniósł dowody w postaci ortofotomap oraz wydruków z systemu ZSZiK dotyczących poszczególnych działek, w których powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza (PEG) działek została wyznaczona na podstawie zdjęć lotniczych z 18 maja i 8 lipca 2013 r..

Organy nie ustosunkowały się do wszystkich zarzutów i wniosków dowodowych strony. Pomimo przepisów regulujących kwestię ciężaru dowodu w postępowaniu o płatności, oczywistym jest, że skarżący nie jest w stanie przesłuchać świadka. Organ nie podjął zaś nawet próby wyrażenia opinii co do zasadności lub niezasadności zgłoszonych wniosków dowodowych. Organ nie wskazał, dlaczego nie dał wiary dowodom z ortofotomap załączonych do odwołania z dnia 14 maja 2015r. Powyższe narusza art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. Stanowisko organu powinno zawierać ocenę wiarygodności i prawdziwości zastrzeżeń zgłoszonych przez stronę, ocenę ich przydatności do rozstrzygnięcia sprawy. Organy nie wzięły pod uwagę dowodów w postaci ortofotomap. Naruszyły art.136 k.p.a., nie przeprowadzając postępowania uzupełniającego.

Skarżący podniósł, że organy w sprawie dotyczącej roku 2013 bazowały na materiale dowodowym zebranym dla roku 2012 i 2013 tj. na raportach z kontroli nr (...) i nr (...) . Ocena tych samych dowodów jest diametralnie różna. W tabelach skarżący przedstawił powierzchnie poszczególnych działek zakwalifikowane do płatności za rok 2012 i za 2013, zaznaczając różnice. Podniósł, że w przypadku działki rolnej I organ przyjął jako miarodajne powierzchnie PEG działek ewidencyjnych 1/3 i 1/61 ustalone na podstawie ortofotomapy z 18.05.2013r. o wielkości 42,44 ha. Nie uwzględnił wyniku pomiaru z kontroli na miejscu z okresu grudzień 2013/styczeń 2014, który wynosił 42,52 ha. Natomiast w 2012r., mimo ww. dowodu z ortofotomapy, organ przyznał płatność do powierzchni działki rolnej stwierdzonej podczas kontroli na miejscu tj. do powierzchni 41,29 ha. Odmiennie organy przyjmują powierzchnie działki J kwalifikującą się do płatności za rok 2012. Uznają , że pomiary inspektorów terenowych ( pow.6,12ha), pokrywają się z maksymalnymi obszarami zagospodarowania wyznaczonymi na ortofotomapie, ale w tym wypadku przyjmują do płatności powierzchnię PEG z ortofotomapy (6,11 ha).

Skarżący podał, że przytoczył przykład działki I celem wykazania niespójnego toku rozumowania organu w zakresie kwalifikowania powierzchni do płatności. Mimo, że w 2013r. organ przyznał płatność do PEG, to w roku 2012 PEG nie uznał. Podobna sytuacja miała również miejsce w odniesieniu do 2012r. w zakresie działek A,C,D,F,P, organ nie przyjął maksymalnego kwalifikowanego obszaru PEG. Nieprzyjęcie pow. PEG np. w odniesieniu do działki P spowodowało uznanie niekorzystnych dla strony powierzchni do płatności, a następnie przyjęcie tych powierzchni jako wielkości zobowiązania, którego w 2013r. skarżący nie mógł przekroczyć w zakresie kwalifikowalności do płatności. W wielu przypadkach ( dot. działek rolnych A, C, D, F, I, P) powierzchnie deklarowane przez skarżącego są tożsame z powierzchniami z ortofotomapy z maja/ lipca 2013 r., pomiarami geodety P. B. oraz pomiarami inspektorów BKM w okresie grudzień 2013 r. – styczeń 2014 r. Organ zupełnie pominął ten fakt rozpatrując sprawę za rok 2012 i uznając tym samym, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe w wariancie 4.1. zmniejszyło się do pow. 145,52 ha.

Dalej skarżący wskazał, że organ I instancji stwierdził odnośnie działki P, że pomiary wykonane przez P. B., jak też przez inspektorów na przełomie grudnia 2013r. i stycznia 2014r. przekraczają granicę uprawy utrwaloną na zdjęciu lotniczym z dnia 8 lipca 2013r. Zauważył, że PEG dla działki ewidencyjnej nr 1/1 ustalony na podstawie ortofotomapy wynosi 112,73 ha. Strona zadeklarowała powierzchnię 118,95 ha ( działki P,R,T). W jego ocenie wnioskowanie organu jest niespójne, gdyż inspektorzy dla tych działek stwierdzili powierzchnie: P- 71,02 ha, R-8,21 ha, T- 29 ha, w sumie 108,23 ha, zatem nie mogły one przekroczyć granicy 112,73 ha. Tym tokiem rozumowania organ wywiódł, że na działce P strona przywróciła część gruntu do użytkowania rolniczego. Skarżący wielokrotnie wyjaśniał, że w celu utrzymania prawidłowej gospodarki wodnej jest obowiązany do okresowego czyszczenia rowów przebiegających przez użytki rolne. Prace te były wykonane jesienią 2013r. i zostały nieprawidłowo ocenione przez organ jako czynności przywracające grunt do użytkowania rolniczego. Skarżący wnosił o przesłuchanie świadka na okoliczność obszaru kwalifikowanego do celów przyznania płatności w 2012 roku, który potwierdziłby wykonywanie ww. czynności i wskazał, na których terenach były one wykonywane, ale organ pominął wniosek dowodowy strony.

Skarżący podkreślił, że przez powyższą argumentację próbuje dowieść, jak ważne jest ustalenie prawidłowego stanu faktycznego w sprawie za rok 2012. Te ustalenia determinują określenie wielkości zobowiązania, co niesie za sobą dalsze skutki w zakresie przyznanych płatności za kolejne lata.

Dokonując dowolnej oceny materiału dowodowego organy naruszyły również art.21 ust.2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Obowiązkiem ARiMR jest szczegółowe wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.

Skarżący dodał, że protokół z kontroli na miejscu otrzymał w dniu 1 lipca 2013 r. w rozpoczętym okresie urlopowym, wobec czego jedynym możliwym terminem na dokonanie własnych pomiarów był wrzesień 2013 r. Uznał za zbyt daleko idące twierdzenie organu o dokonaniu zabiegów agrotechnicznych po kontroli. Prawidłowość deklarowanej powierzchni we wniosku potwierdza bowiem ortofotomapa sporządzona na podstawie zdjęć z okresu wiosenno – letniego 2013 r. oraz pomiary P. B. z września 2013 r. i kontroli na miejscu z grudnia 2013 – stycznia 2014 r. Jedynymi odbiegającymi w znacznym stopniu pomiarami są pomiary dokonane metodą GPS podczas kontroli w okresie maj – czerwiec 2013 r. Sam organ przyznaje, że dokładność pomiaru powierzchni na ortofotomapie jest wyższa niż urządzeń GPS. Należy zatem uznać, że pomiary z kontroli maj-czerwiec 2013 obarczone są błędem.

W orzecznictwie przyjęto, że dowód z protokołu z kontroli na miejscu nie ma waloru dowodu wyłącznego odnośnie okoliczności utrwalonych w jego treści i pozbawiony jest szczególnej mocy dowodowej (wyroki: WSA w Poznaniu z dnia 31 marca 2010 r., sygn. akt III SA/Po 919/09; NSA z 23 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 390/10; NSA z dnia 23 lutego 2012 r. sygn. akt II GSK 236/11).

Skarżący podał, że z przedłożonej przez niego opinii uprawnionego geodety wynika, że dokonane pomiary są niemal identyczne jak wynikające z ortofotomap z maja- lipca 2013r. i raportu z kontroli z grudnia 2013- stycznia 2014. Tymczasem organy przyjmują wyłącznie wyniki kontroli z maja-czerwca 2013r. jako niepodważalne, z czym nie można się zgodzić.

Ustosunkowując się do argumentu organu, że w kontroli przeprowadzonej na przełomie maja i czerwca 2013 r. uczestniczyły osoby reprezentujące stronę, które nie podważały określenia granic upraw poddanych kontroli, skarżący podniósł, że ostateczną wersję protokołu otrzymał w dniu 1 lipca 2013 r., a z akt sprawy nie wynika, jakie wielkości pomiarów miały być przekazane pełnomocnikowi skarżącego podczas inspekcji terenowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 133 § 1 i 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt administracyjnych, w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi ani powołaną podstawą prawną. Granicę sprawy wyznacza poddany kontroli sądowej akt oraz podstawy prawne rozstrzygnięcia dokonanego przez organ, w ramach przyznanych mu kompetencji.

W związku z zarzutami skargi w pierwszym rzędzie należy wskazać, że w postępowaniu sądowym zainicjowanym skargą na oznaczoną decyzję, sąd nie bada prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia w innej decyzji, także w sytuacji, gdy na podstawie przepisów prawa materialnego te ustalenia determinują treść decyzji będącej przedmiotem kontroli sądu.

Niewątpliwie, co akcentuje pełnomocnik skarżącego, w rozpoznawanej sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowych za rok 2013, ustalenia poczynione w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją tego organu w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej za 2012r. przesądziły, ( w pewnym zakresie), o wielkości płatności również za 2013r. Błędne jest jednak stanowisko, że decyzja dotycząca roku 2012 nie ma charakteru ostateczności, z uwagi na jej zaskarżenie do sądu. Decyzja ta jest decyzją ostateczną w postępowaniu administracyjnym i przysługuje jej domniemanie zgodności z prawem. Sądowi z urzędu wiadomym jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 14 stycznia 2016r. sygn. akt I SA/Ol 752/15 oddalił skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia "[...]" nr "[...]" o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości za rok 2012. Zatem w momencie orzekania w niniejszej sprawie w obiegu prawnym znajduje się ostateczna decyzja administracyjna, z której wynikają fakty, co do których nie istnieje potrzeba ani możliwość ich udowadniania czy weryfikowania, na użytek oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, dotyczącej płatności rolnośrodowiskowej za 2013r.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

W sprawie miały zastosowanie powołane przez organy obu instancji przepisy prawa unijnego i krajowego. Przede wszystkim są to przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. - rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Powyższe rozporządzenie, wydane na podstawie art. 29 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) w § 1 określa zakres unormowania, odwołując się do wskazanych przepisów aktów prawa unijnego, które muszą być uwzględnione, przy regulowaniu przez prawodawcę krajowego, poszczególnych kwestii związanych z płatnościami.

Ogólne zasady przyznawania płatności rolnośrodowiskowych, zakres zmniejszeń i wykluczeń z tych płatności, określone zostały przepisami powołanego wyżej rozporządzenia Komisji Nr 65/2011.

Zgodnie z art. 6 ust. 2 lit. c) tego rozporządzenia, dla celów wsparcia przyznawanego zgodnie z art.36 rozporządzenia (WE) nr 1689 /2005 "zatwierdzony obszar" oznacza obszar działek, których dotyczy wniosek o pomoc, określony zgodnie z art. 11 i art.15 ust.3, 4 i 5. Z kolei art.11 stanowi o obowiązku poddania wniosków kontroli administracyjnej, względem danych z zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli (ZSZiK). Przepisy art.12,13,14 i 15 dotyczą kontroli na miejscu. Zgodnie z tymi przepisami kontrole wniosków o płatności , co do obszarów zgłoszonych do płatności odbywają się według zasad określonych rozporządzeniem Komisji nr 1122/2009. Według art.15 ust.5 rozporządzenia nr 65/2011 określenie obszarów i teledetekcję przeprowadza się zgodnie z art. 34 ust.1 -5 oraz art.35 powołanego rozporządzenia.

Skutki materialne "przedeklarowania" powierzchni działek kwalifikujących się do płatności określa art.16 rozporządzenia nr 65/2011. Natomiast podstawę prawną zmniejszeń i wykluczeń w przypadku niespełnienie innych kryteriów kwalifikowalności do pomocy objętej wnioskiem, stanowi art.18 ust.1 lit.b tego rozporządzenia i przepisy krajowych aktów prawnych dotyczących poszczególnych rodzajów pomocy. Kolejność zmniejszeń została określona w art.22 rozporządzenia.

Z przepisów rozporządzenia Komisji nr 65/2011 wynika zatem, że w zakresie oceny prawidłowości zadeklarowanej przez producenta rolnego powierzchni działek kwalifikujących się do pomocy, m.in. płatności rolnośrodowiskowej, organy ARiMR powinny wykorzystywać dane LPIS, a także pomiary dokonywane na miejscu.

Decyzje w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowych wydawane są w oparciu o dane zamieszczone we wniosku oraz ustalenia poczynione w trakcie kontroli tych wniosków, zarówno administracyjne jak i kontrole na miejscu. Art.16 ust.3 rozporządzenia nr 65/2011 stanowi, że "jeżeli stwierdzi się, że zatwierdzony obszar przypisany do danej grupy upraw jest większy niż obszar zadeklarowany we wniosku o płatność, do obliczania pomocy stosuje się obszar zadeklarowany. Jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o płatność jest większy niż zatwierdzony obszar przypisany do tej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru przypisanego do tej grupy upraw.

Trzeba w tym miejscu zauważyć, że istnieje różnica między pojęciami: "obszar zmierzony" czy "obszar stwierdzony" a "obszar zatwierdzony". Obszar zatwierdzony to obszar spełniający wszystkie wymogi kwalifikowalności do płatności, w tym wymóg mieszczenia się w granicach działki ewidencyjnej. To rozróżnienie jest istotne, gdyż przy zastosowaniu wynikających z przepisów zasad dokonywania pomiaru działek rolnych, w raportach kontroli na miejscu kontrolujący, po zastosowaniu wskaźnika tolerancji dla danej działki, nie stwierdzają rozbieżności między powierzchną deklarowaną a stwierdzoną , mimo, że pomiar wykazuje powierzchnię mniejszą niż zadeklarowana. Zasada jest bowiem taka, że jeżeli różnica między powierzchnią deklarowaną a zmierzoną nie jest większa niż wskaźnik tolerancji to przyjmuje się dane z wniosku. Natomiast powierzchnię zmierzoną przyjmuje się "za zatwierdzoną do płatności", gdy różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią zmierzoną przekracza wskaźnik tolerancji.

Powyższe oczywiście jest modyfikowane w sytuacji, gdy powierzchnia działki rolnej zmierzona podczas kontroli na miejscu, jest mniejsza od deklarowanej a różnica nie przekracza wskaźnika tolerancji, ale powierzchnia deklarowana ( lub łączna powierzchnia kilku działek rolnych) na działce ewidencyjnej, przy zastosowaniu wskaźników tolerancji przekraczałaby maksymalny kwalifikowany obszar dla danej działki ewidencyjnej, ustalony w systemie LPIS. Wówczas " zatwierdza się" obszar zmierzony w wielkości nie przekraczającej PEG.

Powyższy sposób "zatwierdzania" powierzchni działek rolnych uprawnionych do płatności rolnośrodowiskowej wprost wynika z treści § 18 ust. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, zgodnie z którym, przy ustaleniu płatności rolnośrodowiskowej przysługujących do działek rolnych uwzględnia się powierzchnię tych działek, jednak nie większą, niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Powyższy przepis rozporządzenia rolnośrodowiskowego, obowiązującego od 28 lutego 2013r. ma takie samo brzmienie jak § 13 ust. 2a poprzednio obowiązującego rozporządzenia rolnośrodowiskowego tj. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009r. (Dz.U nr 33, poz. 262 ze zm.).

Z akt sprawy i treści zaskarżonej decyzji, oraz decyzji organu I instancji wynika, że o wysokości płatności rolnośrodowiskowej przyznanej skarżącemu za 2013r., przesądziła właśnie treść powołanego § 18 ust.3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013r. w związku z § 5 i § 6 tego rozporządzenia. Te przepisy zostały w sprawie prawidłowo zastosowane w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego.

Nie budzi wątpliwości, że o powierzchni działek zatwierdzonych do płatności w pakiecie 8 Ochrona gleb i wód wariant 2.1 międzyplon ozimy zadecydowały pomiary dokonane na przełomie grudnia 2013/stycznia 2014r. Wystąpiła różnica między powierzchnią deklarowaną działki C a powierzchnią zmierzoną 0,18 ha (deklarowana 10,4 ha zmierzona 10,22 ha) Do płatności zatwierdzono powierzchnię odpowiadającą maksymalnemu kwalifikowalnemu obszarowi PEG działki ewidencyjnej 3/4, na której była położona ta działka rolna tj. 10,24 ha.

Podobnie na podstawie pomiarów z grudnia 2013/stycznia 2014 dokonano ustaleń i zatwierdzono do płatności powierzchnie działek w pakiecie 5 .1 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000-Ochrona siedlisk lęgowych ptaków. Organ I instancji szczegółowo ( tak samo jak w odniesieniu do działki C) przedstawił stan faktyczny dotyczący działki I . Z raportu kontroli wynika, że powierzchnia zmierzona tej działki wyniosła 42,19 ha, wobec deklarowanej 42,52 i stwierdzonej przez inspektorów z uwzględnieniem wskaźnika tolerancji pomiaru. Organ natomiast zatwierdził do płatności powierzchnię 42,44 ha, odpowiadającą maksymalnym PEG działek ewidencyjnych nr 1/61 i 1/3, na których ta działka rolna była usytuowana.

W ocenie Sądu powyższe w pełni odpowiada zasadom kwalifikowania działek rolnych do płatności rolnośrodowiskowych. Kwestionowanie przez skarżącego stwierdzenia organów, że w tym wypadku przyjęto powierzchnie pomierzone na przełomie grudnia 2013 / stycznia 2014, z uwagi na dopuszczalność zwiększenia powierzchni zobowiązania realizowanego w wariancie 5.1 wydaje się bezprzedmiotowe, albowiem przyjęto powierzchnie deklarowane we wniosku, z opisaną wyżej modyfikacją 0,16 ha. Zatem odwoływanie się do nieprawidłowych (zdaniem strony) pomiarów odnośnie do powierzchni przyjętych do płatności w roku 2012 nie żadnego znaczenia prawnego ani faktycznego.

Zasadniczą kwestią sporną jest część płatności przyznana z tytułu realizacji Pakietu 4 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000-wariant 4.1 –Ochrona siedlisk lęgowych ptaków.

Odnosząc się do argumentacji skargi w zakresie przedstawianych wyników pomiarów działek rolnych P,R,T należy zauważyć pewną nieścisłość w przytaczaniu danych. Sąd stwierdza, że z danych zawartych w raporcie kontroli (...) , która to kontrola dotyczyła spełnienia warunków do płatności rolnośrodowiskowej za 2013r. wynika, że zmierzona powierzchnia działki P, na której deklarowano uprawę –łąka trwała wynosi 71,02 ha oraz 5,11 ha, gdzie zaznaczono –ugór czarny. Łącznie zatem zmierzona powierzchnia działki P wyniosła 76,13 ha, podczas gdy skarżący zadeklarował do płatności działkę P o powierzchni 86 ha z uprawą –łąka trwała. Działkę R zadeklarowano o pow. 3,95 ha, natomiast powierzchnia zmierzona wyniosła 8,21ha. Z kolei powierzchnia zmierzona działki T wyniosła 28,75ha, a deklarowana we wniosku 29 ha. Z posumowania danych wynika, że skarżący na działce ewidencyjnej nr 1/1 zadeklarował łącznie 118,95 ha, podczas gdy według ortofotomapy z lipca 2013r. PEG ustalono na 112,73 ha. Czyli niewątpliwie łączna powierzchnia działek zadeklarowanych przekraczała maksymalny PEG.

Jednak, jak prawidłowo przyjęły organy w stanie faktycznym i prawnym sprawy, łączna zmierzona powierzchnia działek w wariancie 4.1 podczas kontroli grudniowo-styczniowej nie mogła być zatwierdzona do płatności: po pierwsze dlatego, że powierzchnia 5,11 ha nie stanowiła trwałych użytków zielonych, a po drugie , w tym pakiecie i wariancie nie można było przyznać płatności do powierzchni większej , niż zatwierdzona do płatności za rok 2012.

Skarżący nie kwestionuje faktu, że rok 2013 był czwartym rokiem realizacji wariantu 4.1, gdyż w 2011r. przejął realizację zobowiązania rolnośrodowiskowego ciążącego na innym rolniku, który rozpoczął realizację tego pakietu i wariantu w 2010r. Zatem przyjęcie, że nastąpiło zwiększenie powierzchni w zakresie realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego o którym mowa w § 6 ust.1 pkt 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, które może nastąpić w drugim lub trzecim roku realizacji pakietu nie było możliwe.

Natomiast, jak to już Sąd stwierdził na wstępie, ustalenia zawarte w ostatecznej decyzji administracyjnej dotyczącej roku 2012, kontrolowanej w odrębnym postępowaniu sądowym, nie mogą być weryfikowane w niniejszym postępowaniu. Na postawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych można jednak stwierdzić, że na działce ewidencyjnej 1/1, na której zadeklarowano działki rolne P,R,T niewątpliwie występują znaczne obszary niekwalifikujące się do płatności. Dokumentacja graficzna i fotograficzna potwierdza też, wbrew twierdzeniom w skardze, że obszar zidentyfikowany podczas kontroli, jako ugór czarny, jest wynikiem działań skarżącego mających na celu przywrócenie użytkowania rolniczego, a nie jedynie wynikiem okresowego czyszczenia rowów przebiegających przez użytki rolne. Stanowisko organów o powiększeniu obszarów użytkowania rolniczego na działce ewidencyjnej 1/1 w stosunku do stanu istniejącego w 2012r. zostało szeroko umotywowane, znajduje też potwierdzenie w obrazie ortofotomapy z lipca 2013r. i szkicu działki P z kontroli na miejscu przeprowadzonej na przełomie 2013 i 2014roku.

Z powyższych względów Sąd nie uznał za zasadne zarzutów skarżącego odnośnie naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 11, art. 107 § 3 i art. 136 K.p.a. oraz art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich.

W ocenie Sądu organy Agencji nie dopuściły się zarzucanych w skardze uchybień. Dokonana przez nie ocena dowodów nie przekroczyła granic swobodnej oceny.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 p.p.s.a oddalił skargę.