Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1600/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 1, art. 3 pkt 3, art. 71
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 lutego 2023 r. sprawy ze skargi M. K. (K.) na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 5 września 2022 r. nr WINB.WOA.7722.153.2022.KC w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia 20 czerwca 2022 r. nr [...], 2. zasądza od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz skarżącego 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 12 października 2021 r. H. M. zwróciła się do PINB w z Z. (dalej: "PINB" lub "organ I instancji") z prośbą o ponowne ustalenie czy M. K. ("strona" lub "skarżący") zainstalował podnośnik samochodowy na podłożu betonowym zgodnie z obowiązującymi przepisami.

W dniu 19 listopada 2021 r. PINB dokonał oględzin na działce należącej do strony nr [...] w W. Ustalono, że na ww. działce w 2016 r. powstała wiata o konstrukcji drewnianej w południowo-wschodniej części działki. Wiata posiada dach jednospadowy, skierowany w stronę działki nr [...]. Dach wiaty jest orynnowany, wody opadowe odprowadzane są na działkę strony. Pod wiatą znajduje się wylewka betonowa. Ustalono także, że w czerwcu 2021 r. pod wiatą zamontowano podnośnik samochodowy, dwukolumnowy, zamocowany do podłoża za pomocą śrub. Podnośnik podłączony jest do instalacji elektrycznej. Strona wyjaśniła, że nie występowała o pozwolenie na budowę lub dokonywała zgłoszenia planowanych robót, ponieważ zgodnie z informacją uzyskaną telefonicznie w PINB w Z. oraz Starostwie Powiatowym w Z. na montaż takiego podnośnika pozwolenie lub zgłoszenie nie jest wymagane. Podnośnik został zamontowany przez stronę na potrzeby własne, ponieważ strona nie prowadzi działalności gospodarczej. Do protokołu oględzin załączono dokumentację fotograficzną.

Pismem z dnia 25 listopada 2021 r. PINB zwrócił się do Urzędu Gminy R. z prośbą o przesłanie wypisu i wyrysu dotyczącego działki nr [...] w W.

W dniu 4 stycznia 2022 r. PINB wydał decyzję nr[...], znak: [...] którą nakazał stronie, dokonać demontażu podnośnika samochodowego z terenu działki nr [...] w W., w terminie do dnia 31 marca 2022 r.

Odwołanie od ww. decyzji PINB złożyła strona, reprezentowana profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie w całości skarżonego orzeczenia i umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

W dniu 30 maja 2022 r. ŚWINB wydał decyzję, znak: WINB.WOA.7721.85.2022.AS, którą uchylił w całości zaskarżoną decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana w niewłaściwym trybie, po błędnym dokonaniu kwalifikacji wykonanych robót budowlanych. PINB ustalił, że sama wiata nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, z czym w świetle obowiązujących przepisów zgodził się ŚWINB. Natomiast w jego ocenie, gdy pod legalnie wybudowaną wiatą montujemy urządzenie techniczne, mamy już do czynienia z całością użytkową. Takie obiekty należy zaliczyć do budowli opisanych w art. 3 pkt 3 p.b. ŚWINB wskazał, że zdaniem PINB przedmiotowy podnośnik na fundamencie betonowym, zadaszony wiatą tworzy całość użytkową, spełniającą określone zadanie, w związku z tym należy traktować go jako budowlę i dlatego w ocenie organu odwoławczego, skoro strona pod wiatą na betonowym fundamencie zamontowała maszynę (podnośnik samochodowy), to tym samym należy stwierdzić, że dotychczasowa budowla w postaci wiaty na fundamencie przekształciła się w inny obiekt budowlany w postaci fundamentu pod maszynę, który to obiekt nie został zwolniony z pozwolenia na budowę. Skoro na fundamencie pod wiatą zamontowano maszynę, to nastąpiła zmiana parametrów użytkowych (powierzchnia zabudowy fundamentu pod maszynę została określona powierzchnią maszyny) i nie można mówić w tym przypadku o przebudowie wiaty. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prowadząc ponownie postępowanie powinien wydać rozstrzygnięcie na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. , w stosunku do budowy fundamentu pod maszynę.

W dniu 20 czerwca 2022 r. PINB wydał, na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 pr. bud., zgodnie z zaleceniami zawartymi w postanowieniu ŚWINB z dnia 30 maja 2022 r., znak: WINB.WOA.7721.85.2022.AS, postanowienie, znak: [...], którym zobowiązał stronę do wstrzymania robót budowlanych polegających na montażu podnośnika samochodowego pod wiatą na działce nr [...] w W., zrealizowanych bez wymaganego prawem pozwolenia, oraz poinformował ją o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego oraz o wysokości opłaty legalizacyjnej.

Zażalenie na ww. postanowienie PINB z dnia 20 czerwca 2022 r. złożyła strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie w całości skarżonego orzeczenia i umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Postanowieniem z dnia 05.09.2022 r. znak: WINB.WOA.7722.153.2022.KC ŚWINB utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał stan faktyczny sprawy i dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Następnie ŚWINB przywołał przepisy prawa budowlanego mające zastosowanie w sprawie dotyczące wstrzymania robót budowalnych z powodu samowoli budowalnej tj. art.48 ust.1 pkt 1, art. 49, art. 49e pkt 6 i art. 93 pkt 13 p.b. ŚWINB zauważył, że orzekał już w sprawie i w decyzji z dnia 30 maja 2022 r., znak: WINB.WOA.7721.85.2022.AS, zawarł wytyczne co do dalszego przebiegu toczącego się postępowania administracyjnego. ŚWINB w oparciu o ustalenia dokonane przez PINB stwierdził, że powierzchnia wiaty, pod którą znajduje się podnośnik kolumnowy, wynosi 36,19 m² (4,33 m x 8,36 m), zatem jej budowa jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.

ŚWINB wskazał, iż maszyny i urządzenia techniczne, co do zasady, nie są objęte reglamentacją prawa budowlanego oraz nie mogą być uznawane za części obiektu budowlanego, z wyjątkiem urządzeń technicznych będących w świetle art. 3 pkt 9 p.b. urządzeniami budowlanymi (czyli urządzeniami technicznymi związanymi z obiektem budowlanym, zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki).

ŚWINB podzielił stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 30 października 2020 r., sygn. akt I SA/Po 485/20, zgodnie z którym "Prawo budowlane określa budowlę jako obiekt budowlany stanowiący całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i przyłączami. Określenie "całość techniczno-użytkowa" odnosi się, jak wskazuje kolejność użytych słów, do budowli jako obiektu budowlanego, a nie do związku tego obiektu z urządzeniami i instalacjami. Zdaniem ŚWINB w rozpatrywanej sprawie jako całość techniczno-użytkową należy rozumieć połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Nie można przy tym wykluczyć, że każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze samodzielnie wykorzystywany będzie mógł służyć określonemu celowi. Obiektem budowlanym może zatem w zależności od konkretnego stanu faktycznego być budowla, budowla wraz z instalacjami i urządzeniami, a także traktowane jako jeden obiekt budowlany różne budowle, pozostające w funkcjonalnym związku i tworzące w nim całość techniczno-użytkową. Zdaniem ŚWINB części budowlane urządzeń technicznych, np. fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową stanowią budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b. Tego rodzaju konstrukcje podlegają reglamentacji prawa budowlanego i wymagają zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 28 p.b. uzyskania pozwolenia na budowę. Niedopełnienie zaś tego obowiązku wiąże się z konsekwencjami wynikającymi z treści art. 48 pr. bud.

W ocenie organu odwoławczego, skoro strona pod wiatą na betonowym fundamencie zamontowała maszynę (podnośnik samochodowy), to tym samym dotychczasowa budowla w postaci wiaty na fundamencie przekształciła się w inny obiekt budowlany w postaci fundamentu pod maszynę, który to obiekt nie został zwolniony z konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. Skoro na fundamencie pod wiatą zamontowano maszynę, to nastąpiła zmiana parametrów użytkowych (powierzchnia zabudowy fundamentu pod maszynę została określona powierzchnią maszyny) i nie można mówić w tym przypadku o przebudowie wiaty.

Tym samym w ocenie ŚWINB sporne roboty budowlane zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej, a organ I instancji słusznie wydał postanowienie, w którym nakazał wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych.

Skargę na powyższe postanowienie SWINB wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika i zarzucił mu naruszenie:

- art. 6 k.p.a. poprzez działanie przez organ administracyjny z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa;

- art. 7 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie przez organ administracji stanu faktycznego sprawy oraz nieuwzględnienie przy jej załatwianiu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w tym okoliczności, iż wylewka pod wiatą nie stanowi i nie może stanowić z racji swojej grubości fundamentu pod podnośnik, a posadowienie podnośnika jest chwilowe, co więcej podnośnik nie jest zamontowany na stałe a jedynie doraźnie na potrzeby strony;

- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania przez organ administracyjny w sposób nie budzący zaufania obywateli do władzy publicznej;

- art. 12 § 1 k.p.a. poprzez niedziałanie przez organ administracji w niniejszej sprawie w sposób wnikliwy i jedynie dokonanie pobieżnych ustaleń, w oparciu o ogólne pytania do stron;

- art. 75 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, a także przeprowadzenie go w sposób niepełny, a także ustalenie błędnego stanu faktycznego i błędną ocenę dowodów, polegającą na ustaleniu wbrew okolicznościom faktycznym, że podnośnik wraz z wiatą stanowią całość użytkową, a w konsekwencji należy je zakwalifikować (jako całość) jako budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b., nadto poprzez przyjęcie, iż wylewka pod wiatą stanowi fundament, w sytuacji gdy nie spełniała i nie spełnia ona takiej funkcji z uwagi na swoje właściwości techniczne.

- art. 105 § 1 k.p.a. poprzez nieumorzenie postępowania, z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

- art. 138 § 2 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji, podczas, gdy waga naruszeń przepisów postępowania przed organem I instancji wymagała jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W konsekwencji wniesionych zarzutów skarżący wniósł o:

1. Uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia PINB w Z. z dnia 20 czerwca 2022 r. i umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

2. Zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w zaskarżony postanowieniu kilkukrotnie stwierdzono, iż wiatę oraz podnośnik zamontowano (posadowiono) na betonowym fundamencie. Jednakże organ zupełnie zignorował fakt, iż wylewka pod wiatą to jedynie "chudy beton" o grubości kilku centymetrów, osadzony nie w celu pełnienia roli fundamentu a jedynie by przykryć znajdujące się pod wiatą szambo. W ocenie skarżącego organ bezwiednie podnosi, iż podnośnik wraz z wiatą stanowią całość użytkową, ale pomija okoliczność, iż podnośnik nie jest zamontowany "na stałe" pod wiatą, a jedynie doraźnie, gdy strona potrzebuje z niego skorzystać. Zdaniem skarżącego kuriozalne zdaje się być twierdzenie organu o przyjęciu tak wiaty jak i zamontowanego pod nią podnośnika jako całości użytkowej.

W ocenie skarżącego organ odwoławczy bezkrytycznie przyjął ustalenia organu I instancji, pomimo wyraźnych braków i zaniechań, których dopuszczono się na etapie tak gromadzenia i oceny materiału dowodowego, jak i na etapie czynienia ustaleń faktycznych służących za podstawę zaskarżonego orzeczenia. Zupełnie nielogicznym - a jednocześnie sprzecznym z twierdzeniami skarżącego - jest przyjęcie przez organy obu instancji, jakoby przedmiotowy podnośnik pod wiatą został posadowiony na fundamentach. Wylewka w postaci "chudego betonu" nie stanowiła i nie stanowi fundamentu ani pod wiatą, ani pod podnośnikiem, niezależnie od twierdzeń organów obu instancji. Została ona wykonana przez skarżącego na zakopanym w ziemi szambie wyłącznie w celu przykrycia szamba przed dostępem małoletnich dzieci mieszkających na posesji oraz w celu wyrównania podjazdu. Zarówno grubość wylewki jak i jej warunki techniczne uniemożliwiają przyjęcie twierdzenia, jakoby miała ona służyć jako fundament pod jakiekolwiek urządzenie. Organy błędnie przyjęły, że sklepienie szamba jest fundamentem pod maszynę (podnośnik). Zdaniem skarżącego ustalony przez organy stan faktyczny nie pozostaje więc w związku z rzeczywistym stanem faktycznym.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej: "p.p.s.a.", polega na badaniu zgodności z prawem wydanych w sprawie decyzji. Oznacza to, iż sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Przede wszystkim rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach.

W niniejszym postępowaniu kontroli zostało podane opisane powyżej postanowienie ŚWINB z dnia 5 września 2022 r., utrzymujące w mocy postanowienie PINB z dnia 20 czerwca 2022 r. w sprawie wstrzymania robót budowlanych przy montażu podnośnika samochodowego pod wiatą na działce nr [...] w W. przez skarżącego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Podstawę materialno-prawną zaskarżonego postanowienia stanowi art. 48 ust. 1 p.b., który reguluje kwestię tzw. samowoli budowlanej. Zgodnie z nim organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. W oparciu o ust. 2 tego artykułu "Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych". Wnioskując a contrario, brak zgodności zamierzenia z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym lub innymi przepisami (w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem) wyklucza możliwość wszczęcia procedury legalizacyjnej. Dopiero w takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany orzec nakaz rozbiórki.

Postanowienie, o którym mowa w art. 48 ust. 1 p.b., ma charakter czysto procesowy, a jego jedynym skutkiem jest ewentualne niedopuszczenie do kontynuacji robót budowlanych w warunkach samowoli i przeprowadzenie postępowania naprawczego. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie kończy postępowania i nie załatwia co do istoty kwestii legalizacji samowoli budowlanej. Umożliwia ono rozważenie przez organ nadzoru budowlanego, jakie nakazy lub zakazy w odniesieniu do stwierdzonej samowolnej budowy powinny zostać wydane (vide wyrok tut. Sądu z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1397/22).

Istotą sporu w kontrolowanej sprawie jest ustalenie czy podnośnik kolumnowy został posadowiony przez skarżącego na fundamentach, na których budowę wymagane jest zgodnie z art. 3 pkt 3 p.b.

Prawo budowlane nie zawiera definicji fundamentu, a ustawa ta nie odsyła również do żadnego innego aktu ustawowego określającego definicję fundamentu. Dlatego też, w celu przesądzenia czy mamy do czynienia z fundamentem, należy określić podstawową cechę lub cechy charakteryzujące fundament, w oparciu o zakres semantyczny tego pojęcia, jaki ma ono w języku potocznym. Zgodnie z encyklopedyczną definicją przez pojęcie "fundamentów" należy rozumieć "osadzoną w gruncie dolną część budowli lub podstawę konstrukcji (np. maszyny)", rodzaje fundamentów mogą być różne np. "stopowe - pod słupy, ławowe - pod ściany, płytowe - pod całe obiekty, na gruntach o niedostatecznej nośności fundamenty opiera się na palach, studniach, kesonach." (Encyklopedia Popularna PWN, Warszawa 1982, s. 223). W świetle powyższej definicji fundamentem będzie "osadzona w ziemi dolna część budynku". Dolna płaszczyzna fundamentu musi znajdować się pod powierzchnią ziemi, zaś przeniesienie fundamentu w inne miejsce musi wymagać prac ziemnych. Fundament jest elementem konstrukcyjnym budynku, który zapewnia jego stabilność i trwałość (istotą budynku jest m.in. to, iż niezmiennie znajduje się w tym samym miejscu) i przenosi ciężar budynku czy budowli na grunt.

Weryfikując legalność wydanych w sprawie postanowień przez organy nadzoru budowlanego Sąd zwrócił uwagę na fakt, że podnośniki kolumnowe i nożycowe są urządzeniami dozorowymi (§ 1 pkt 6 lit. e) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz.U. z 2012 r., poz. 1468)) których zakup i eksploatacja przez jakikolwiek podmiot (nie musi być to osoba prowadzącą działalność gospodarczą) wymaga spełnienia szeregu warunków, tak by zapewnić ich bezproblemowy montaż, czy odbiór przez Urząd Dozoru Technicznego (dalej: UDT"), a przede wszystkim ich późniejsze użytkowanie. Warunki zabudowy podnośnika zawierają szereg wymogów, które należy spełnić (m.in. elektryka, pneumatyka, strefa bezpieczeństwa, odległości, itp.). Ważnym elementem montażu podnośnika jest przygotowanie podłoża (fundamentu) do jego zamocowania. Każdy z producentów podnośników ściśle określa wytyczne, jakie musi posiadać podłoże (fundament), aby zamontowany na nim podnośnik pracował poprawnie oraz nie zagrażał zdrowiu i życiu osób pracujących w jego pobliżu. Wśród tych wymogów znajdują się informacje o jakości zastosowanego betonu do wykonania fundamentu, jego wymiarów oraz głębokości. W praktyce często pojawia się konieczność zastosowania dodatkowego zbrojenia betonu. Budowa fundamentu o określonych parametrach określonych przez producenta podnośnika jest niezwykle istotna dla odbioru podnośnika przez UDT. Jednym z przedkładanych do UDT dokumentów jest poświadczenie firmy posiadającej uprawnienia budowlane o wykonaniu fundamentu zgodnie z wymaganiami narzuconymi przez producenta podnośnika. Zgłoszenie podnośnika do UDT leży po stronie podmiotu, który wykorzystuje podnośnik kolumnowy lub nożycowy.

Z materiału dowodowego sprawy nie wynika jednoznacznie, że skarżący zamontował podnośnik na specjalnie zaprojektowanym fundamencie zgodnie z wymaganiami dla takich urządzeń i czy w ogóle wykonał jakiś fundament dla tego urządzenia. Z oświadczenia skarżącego wynika, że montaż podnośnika wykonany został na "chudym betonie", wylewce o grubości kilku centymetrów stanowiącej strop zbiornika szczelnego na nieczystości znajdującego się pod wiatą. Brak ustaleń w tym zakresie przez organy nadzoru budowlanego orzekające w sprawie uniemożliwia ocenę przez Sąd czy montaż podnośnika dotyczył naruszenia przepisów prawa budowlanego czy też przepisów ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 272 ze zm.). Organy orzekające w sprawie nie dokonały w tym zakresie podstawowych ustaleń poza stwierdzeniem, że podnośnik został zamontowany na wylewce. Nie potwierdza tego również materiał fotograficzny wykonany podczas oględzin obiektu w dniu 19 listopada 2021 r. Brak fundamentu wykonanego zgodnie z wymaganiami producenta podnośnika oznaczałby brak przedmiotu postępowania. Postępowanie organu nadzoru budowalnego wszczęte na podstawie art. 48 p.b może bowiem zakończyć się również wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowalnego (art. 49e p.b.). Podniesiony w tym zakresie zarzut skargi jest zatem w pełni uzasadniony.

W ocenie Sądu, organ I instancji w uchylonej przez ŚWINB decyzji nr [...] prawidłowo zauważył, że zamontowany podnośnik kolumnowy na fundamencie betonowym, zadaszony wiatą, która sama w sobie jest obiektem budowlanym, zmienia jej sposób użytkowania zgodnie z art. 71 p.b. Nie ma przy tym znaczenia czy skarżący prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem podnośnika czy używa go tylko do celów własnych. Zmiana sposobu użytkowania wiaty ma jednak w kontrolowanej sprawie znaczenie wtórne, ponieważ budowa fundamentu dla podnośnika kolumnowego wymaga pozwolenia na budowę i to było przedmiotem postępowania w kontrolowanej sprawie.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak również postanowienie organu I instancji naruszają przepisy prawa procesowego i materialnego, dlatego powinny być wyeliminowane z obrotu prawnego. Dlatego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., orzekł, jak w punkcie 1 sentencji, a w oparciu o art. 200 i art. 205 p.p.s.a. o kosztach w punkcie 2 sentencji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji uwzględni treść art. 153 p.p.s.a. oraz zastosuje się do wskazań, co do dalszego postępowania, które wynikają wprost z powyższych rozważań, czyli zobowiązany będzie uzupełnić postępowanie dowodowe i rozstrzygnąć czy istnieją przesłanki do wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.