Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 375/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2011-08-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 1, 3, 3a, art. 93 ust. 2a, art. 95 pkt 2, 7,
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 11, art. 61 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 17 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Protokolant asystent sędziego Agnieszka Gortych-Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2011 roku sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] znak: [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2010r. nr 102, poz. 651 ze zm.), zwanej dalej u.g.n., w związku z art. 104 § 1 K.p.a. Wójt Gminy S. odmówił zatwierdzenia podziału działek nr [...] o powierzchni 0,1100 ha oraz nr [...] o powierzchni 2,9700 ha położonych we wsi O., obręb [...], gmina S., stanowiących własność M. P.

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, że w dniu 28 stycznia 2009r. M. P. wystąpiła z wnioskiem o zatwierdzenie podziału działek nr [...] i [...]. Wskazała, iż cel podziału jest "notarialny". W dniu 13 maja 2009r. wnioskodawczyni uzupełniła wniosek, określając cel i sposób podziału. Podziału dokonał geodeta uprawniony J. W. Operat, zatwierdzający dokumentację dotyczący podziału nieruchomości, został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w PODGiK w P. w dniu 19 grudnia 2008r.

Dla obszaru Gminy S. brak jest zatwierdzonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pierwszą decyzją z dnia [...] odmówiono stronie zatwierdzenia projektowanego podziału. Decyzją z dnia [...], po rozpatrzeniu odwołania M. P., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na powyższą decyzję M. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Wyrokiem z dnia 21 października 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. z uwagi na uchybienia formalne i proceduralne.

Pismem z dnia 16 lutego 2010r. Wójt Gminy S. wezwał wnioskodawczynię do sprecyzowania wniosku podziałowego, wskazując szczegółowo cel podziału i wyjaśniając jednocześnie możliwe okoliczności podziału nieruchomości. W odpowiedzi na to wezwanie w dniu 19 lutego 2010r. M. P. wystosowała pismo, które w sposób niewystarczający wyjaśniało cel podziału. Pismem z dnia 9 marca 2010r. wezwano strony na rozprawę administracyjną. Wnioskodawczyni nie stawiła się na rozprawie. Obecny na rozprawie geodeta uprawniony J. W., reprezentujący interesy M. P., oświadczył, iż rezygnuje ona z pierwotnej wersji podziału działek nr [...] i [...]. Dalszemu podziałowi podlegać będzie jedynie działka nr [...] w celu uregulowania granic z działką nr [...], stanowiącą własność M. K. Uzgodniono, że postępowanie będzie prowadzone po złożeniu nowego wniosku. Następnie organ pierwszej instancji stwierdził, że podstawę wydzielenia z działki nr [...] działek nr [...] o pow. 0,1412 ha i działki nr [...] o pow. 0,0917 ha oraz z działki nr [...] działki nr [...] o pow. 0,1065 ha wskazano art. 95 pkt 7 u.g.n.

Taki podział nie jest dopuszczalny dlatego, że uregulowana w art. 95 u.g.n. instytucja podziału uproszczonego dotyczy podziału nieruchomości w rozumieniu art. 4 pkt 1 i art. 95 pkt 7 u.g.n. oraz uprawnia do dokonania podziału w celu wydzielenia tylko jednej działki budowlanej, podczas gdy w sprawie zostałyby wydzielone dwie działki. W tym trybie można wydzielić działkę budowlaną pod warunkiem, że nieruchomość jest zabudowana budynkiem mieszkalnym. Tymczasem, jak wynika z załączonej mapy oraz szkicu z protokołu przyjęcia granic nieruchomości, na działce nr [...] znajduje się budynek gospodarczy. Wobec tego przedstawiony sposób podziału działki nr [...] przez wydzielenie z niej działki nr [...], na której wzniesiono budynek gospodarczy, nie jest dopuszczalny. Jak wynika z załączonego do wniosku aktu notarialnego z dnia 6 października 2008r. na działce nr [...], znajduje się co prawda budynek mieszkalny, ale jest on przeznaczony do rozbiórki. Ponadto, nieruchomość ta stanowi w całości użytek rolny oznaczony w ewidencji gruntów jako grunt rolny (R) oraz grunt rolny zabudowany (BR) i wydzielenie z niej działek o pow. mniejszej niż 0,30 ha może się odbywać tylko i wyłącznie na cele wskazane w art. 93 ust. 2a u.g.n.

Wydzielenie działki nr [...] o pow. 0,0917 ha z działki nr [...] o pow. 2,97 ha w oparciu o art. 95 u.g.n. jest niedopuszczalne, bowiem artykuł ten nie przewiduje takiego przypadku szczególnego. Podział taki byłby możliwy, ale w oparciu o art. 93 ust. 2a u.g.n. Jednakże z wniosku musi wynikać zamiar wydzielenia i zbycia części nieruchomości oraz imienne określenie osoby wraz z podaniem adresu, na rzecz której wydzielona część gruntu byłaby zbywana. Ponadto organ wydający decyzję podziałową powinien wcześniej zatwierdzić zgodność proponowanego podziału z art. 94 u.g.n.

W takim wypadku wnioskodawca winien najpierw zwrócić się do wójta z wnioskiem o wstępne zaopiniowanie zgodności projektu podziału, a dopiero potem przeprowadzić postępowanie podziałowe na gruncie i zwrócić się o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału. Mamy tu więc do czynienia z podejściem dwufazowym, a nie tak jak w przypadku podziałów w trybie art. 95 u.g.n.

Przy takim podejściu podział byłby możliwy, ale po spełnieniu rygorów przewidzianych ustawą, tj. złożeniu poprawnego wniosku. W ocenie organu wnioskodawczyni żąda przeprowadzenia podziały w trybie jednofazowym, tj. art. 95 u.g.n., o czym świadczy uzupełnienie wniosku w piśmie z dnia 12 maja 2009r. (data wpływu 13 maja 2009r.), co jest niedopuszczalne.

W odwołaniu od tej decyzji M. P. zarzuciła, że nie został uwzględniony jej pierwszy wniosek z dnia 5 stycznia 2009r. oraz pismo z dnia 12 marca 2010r., w którym wyjaśniła swoje intencje, a ponadto, że nie zostały uwzględnione wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Strona zakwestionowała także ustalenia, że budynek mieszkalny jest przeznaczony do rozbiórki oraz zarzuciła, że złożone w jej imieniu oświadczenie przez J. W. jest fałszywe.

Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 93 ust. 2a i ust. 3 w związku z art. 92 u.g.n., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że treść wniosku z dnia 28 stycznia 2009r. oraz pisma z dnia 12 maja 2009r. wskazywałaby, że z określonych w art. 95 u.g.n. celów podziału najbliższy proponowanemu celowi byłby cel określony w pkt 7 tego artykułu. Podział jest niedopuszczalny, ponieważ z projektu podziału wynika wydzielenie z jednej nieruchomości dwóch działek budowlanych, natomiast przepis ten uprawnia do wydzielenia z jednej nieruchomości tylko jednej działki budowlanej, pod warunkiem, że nieruchomość zabudowana jest budynkiem mieszkalnym.

Tymczasem z załączonego do akt sprawy szkicu z protokołu przyjęcia granic nieruchomości z dnia 28 października 2008r. i oświadczenia skarżącej, zawartego w piśmie z dnia 19 lutego 2010r. wynika, że na projektowanej do wydzielenia działce nr [...] znajduje się budynek gospodarczy. Wskazana nieruchomość stanowi w całości użytek rolny oznaczony w ewidencji gruntów jako grunt rolny (R) oraz grunt rolny zabudowany (BR) i wydzielenie z niej działek o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha może nastąpić tylko i wyłącznie na cele wskazane w art. 93 ust. 2a u.g.n.

Projekt podziału objęty wnioskiem dotyczy wydzielenia poza działką nr [...]/2, działek o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Taki podział byłby możliwy ewentualnie w stosunku do wydzielenia z działki nr 1093 wyłącznie działki o nr [...] w celu powiększenia działki sąsiedniej nr [...] (taki cel podziału M. P. wskazała w piśmie z dnia 12 maja 2009r.), z uwagi na usytuowanie przez właściciela działki nr [...] na części działki nr [...] budynku inwentarsko – składowego.

Zatem zatwierdzenie podziału byłoby dopuszczalne wyłącznie w tej części. Ponieważ jednak rozpatrywany w sprawie wniosek o podział wskazywał, poza tym celem, także inny, szerszy cel podziału, musiał zostać załatwiony w całości, ponieważ organ administracji związany jest żądaniem strony. W przypadku żądania podziału nieruchomości oznacza to, że nie można uwzględnić wniosku w części, a w części odmówić żądaniu. W wypadku częściowego uwzględnienia żądania strony, podział mógłby dla wnioskodawcy stracić sens.

W skardze na powyższą decyzję M. P. zarzuciła, że rozpatrując sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło składanych przez nią pism z dnia 19 lutego i 12 marca 2010r. Znajdujący się na działce nr [...] budynek mieszkalny został wyremontowany i nie zostanie rozebrany, zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze tej okoliczności w ogóle nie uwzględniło.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i stosują środki określone w ustawie.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. W tym też zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy poprzedzające je postępowanie nie jest obciążone wadami, uzasadniającymi jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Sprawa podziału działek skarżącej o nr [...] i [...] była już przedmiotem kontroli sądowej.

Prawomocnym wyrokiem z dnia 21 października 2009r., sygn. akt II SA/Łd 467/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] o odmowie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości. W uzasadnieniu tego wyroku sąd zwrócił uwagę, że skarżąca we wniosku inicjującym postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie wskazanych decyzji wyraźnie wskazała, iż domaga się zatwierdzenia projektu podziału dwóch działek nr [...] i [...]. Jednocześnie strona podała, iż cel podziału jest notarialny, a nadto określiła, że podstawą podziału działki nr [...] jest art. 95 pkt 7 u.g.n., czyli wydzielenie działki budowlanej o nr [...] oraz działki rolnej o nr [...], która stanowić będzie drogę dojazdową do działki nr [...].

W stosunku do działki nr ewid. [...] podstawę prawną podziału miał stanowić art. 95 pkt 2 dla wydzielenia działki nr [...] i art. 95 pkt 7 dla działki nr [...]. Sąd podkreślił związanie organów administracji wnioskiem skarżącej oraz to, iż wniosek ten wyznaczał zakres postępowania. Wytknął organom administracji niewskazanie przyczyn, z jakich powodów odmówiły skarżącej zatwierdzenia podziału działki nr [...]. Wskazał także na ciążący na Wójcie Gminy S. obowiązek wezwania skarżącej do sprecyzowania celu podziału i wyjaśnienia, w jakich okolicznościach dopuszczalny jest podział nieruchomości rolnych oraz wskazania, kiedy odpuszczalny jest podział nieruchomości w trybie art. 95 u.g.n., w sytuacji, gdy skarżąca określiła cel podziału jako "notarialny", tak aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości przepisów prawa i miała ewentualnie możliwość skorygowania złożonego wniosku, zakreślając przy tym stosowny termin i pouczając ją o skutkach niewykonania nałożonych obowiązków.

W myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu tego przepisu, oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Jan Paweł Tarno, LexisNexis, Warszawa 2008r.). Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane.

W konsekwencji tego nie ma miejsca na polemikę z oceną prawną i wskazaniami do dalszego postępowania. Ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się natomiast do kontroli tego, czy organy administracji prawidłowo wykonały wytyczne zawarte w poprzednio wydanym wyroku. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie i na sądzie może być wyłączony tyko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (por. np wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000r., sygn. akt I SA/Ka 2408/98, Lex nr 44392, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2010r., sygn. akt VII SA/Wa 530/09 Lex nr 530/09). Pod pojęciem "oceny prawnej" użytym w art. 153 p.p.s.a. należy rozumieć znaczenie przepisów prawa i sposobu ich stosowania w konkretnej sprawie, zaś "wskazania co do dalszego postępowania" stanowią konsekwencje dokonanej oceny prawnej.

W tej sytuacji nie może budzić wątpliwości, iż ocena prawna i wskazania zawarte w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 21 października 2009r. przesądzają o kierunku rozstrzygnięcia skargi wniesionej w niniejszej sprawie. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby zaistniała istotna zmiana stanu prawnego lub faktycznego czyniąca je nieaktualnymi.

Rozpoznając niniejszą sprawę sąd stwierdził, że wskazania zawarte w tym wyroku nie zostały jednak w pełni przez organy administracji uwzględnione.

Z akt sprawy wynika, że w piśmie z dnia 16 lutego 2010r., powołując się na wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 października 2009r., Wójt Gminy S. wezwał skarżącą do sprecyzowania wniosku podziałowego. W piśmie tym organ pierwszej instancji wskazał także, iż w zależności od celu podziału postępowanie może być prowadzone wieloetapowo i w różnym trybie przewidzianym u.g.n. oraz przytoczył treść art. 93 ust. 2a u.g.n. oraz art. 95 pkt 1 – 8 u.g.n.

W odpowiedzi na to wezwanie, w piśmie z dnia 19 lutego 2010r., skarżąca podniosła, że w sposób szczegółowy sprecyzowała cel podziału w piśmie z dnia 12 maja 2009r. Nadto wyjaśniła, że działka z budynkiem składowym nr [...] jest niezbędna do przyłączenia do działki nr [...] w celu jej powiększenia i prawidłowego funkcjonowania.

Ze znajdującego się w aktach sprawy pisma z dnia 12 maja 2009r., które wpłynęło do Urzędu Gminy w S. w dniu 13 maja 2009r., wynika, iż w piśmie skarżąca istotnie wyjaśniła, że z działki nr [...] na podstawie art. 95 u.g.n. miałaby zostać wydzielona działka budowlana oznaczona jako działka nr [...] oraz działka nr [...] stanowiąca dojazd i przejście do działki nr [...], powstałej z podziału działki nr [...]. Oprócz działki nr [...] o powierzchni 2,7443 ha, w rezultacie podziału działki [...] powstałaby działka nr [...], wydzielona w celu powiększenia działki nr [...]. Skarżąca wyjaśniła także, iż na nowopowstałej działce nr [...] znajduje się budynek gospodarczy (stodoła), stanowiący własność właścicieli działki nr [...].

Wydzielenie tej działki ma na celu uregulowanie stanu prawnego nieruchomości oraz jest niezbędne do prawidłowego z niej korzystania. Jako podstawę podziału wskazała art. 95 u.g.n. Z kolei odnośnie projektowanej do wydzielenia działki nr [...] skarżąca wyjaśniła, iż ma to być działka budowlana, a podstawę podziału stanowi art. 95 u.g.n. Jednocześnie skarżąca wniosła o ustanowienie dla działki nr [...] służebności przejazdu i przejścia poprzez działkę nr [...] do drogi publicznej, oznaczonej jako działka nr [...].

W piśmie z dnia 12 marca 2010r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie na rozprawę administracyjna wyznaczoną na dzień 18 marca 2010r., skarżąca ponownie wyjaśniła, że działka nr [...] ma zostać dołączona do działki nr [...], w celu jej powiększenia i prawidłowego funkcjonowania w przyszłości, zaś działka nr [...] wydzielona w tym samym celu "przeznaczona jest do odstąpienia sąsiadom".

Z uzasadnień decyzji organów administracji tymczasem wynika, że objęty wnioskiem podział działek nr [...] i [...], w wyniku, którego zostałyby wydzielone na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n. dwie działki budowlane: z działki nr [...] – działka nr [...] i z działki nr [...] – działka nr [...] jest niedopuszczalny, gdyż przepis ten uprawnia do wydzielenia z jednej nieruchomości tylko jednej działki budowlanej. Ponadto w tym trybie można wydzielić działkę budowlaną pod warunkiem, że nieruchomość jest zabudowana budynkiem mieszkalnym.

Za niedopuszczalne organy administracji uznały też wydzielenie z działki nr [...] – działki nr [...]. Przy czym z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że z uwagi na to, iż działka nr [...] stanowi użytek rolny, podział taki nie jest możliwy w oparciu o art. 95 u.g.n., zaś podział na podstawie art. 93 ust. 2a u.g.n. nie jest możliwy z uwagi na niespełnienie przez wniosek wymogów formalnych, w tym niewskazanie takiego zamiaru wydzielenia i zbycia części nieruchomości oraz imiennego określenia osoby, na rzecz której wydzielona część gruntu byłaby zbywana. Natomiast z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, iż przeszkodę w podziale działki nr [...] stanowi to, iż w wyniku jej podziału powstałyby - poza działką nr [...] - działki o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Jednocześnie zaś organ odwoławczy uznał, iż z uwagi na to, że wskazana nieruchomość stanowi grunt rolny oraz grunt rolny zabudowany, jej podział mógłby nastąpić tylko i wyłącznie na cele wskazane w art. 93 ust. 2a u.g.n. Za dopuszczalny natomiast uznał wydzielenie działki nr [...] na cel wskazany przez skarżącą.

W związku z tym zauważyć przede wszystkim trzeba, że w myśl art. 93 ust. 2a zd. 1 u.g.n. podział nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego wykorzystywanych na cele rolne i leśne, powodujący wydzielenie działki gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha, jest dopuszczalny, pod warunkiem że działka ta zostanie przeznaczona na powiększenie sąsiedniej nieruchomości lub dokonana zostanie regulacja granic między sąsiadującymi nieruchomościami. Jednocześnie zaś ze zd. 3 tego przepisu wynika, iż nie znajduje on zastosowania w przypadku podziałów nieruchomości, o których mowa w art. 95 u.g.n. To natomiast oznacza, iż wypadku dokonywania podziałów na cele wskazane w treści art. 95 u.g.n., określone w treści art. 93 ust. 2a u.g.n., ograniczenia przy dokonywaniu podziału działek położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego wykorzystywanych na cele rolne i leśne, nie mają w takim wypadku zastosowania.

Z akt sprawy nie wynika jednak, aby skarżąca złożyła wniosek o podział nieruchomości na podstawie art. 93 ust. 2a u.g.n. Jako podstawę podziału wskazywała natomiast art. 95 pkt 2 i 7 u.g.n.

Wyjaśnić też trzeba, że art. 95 pkt 7 u.g.n. dopuszcza, niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu - niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Pod pojęciem działki budowlanej - w myśl definicji zawartej w art. 4 pkt 3a u.g.n. - należy z kolei rozumieć zabudowaną działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce. Pojęcie działki budowlanej na gruncie u.g.n. obejmuje więc nie tylko działki zabudowane budynkami mieszkalnymi, ale również zabudowane w inny sposób, innego rodzaju budynkami, czy też urządzeniami pod tym jednak warunkiem, że ich wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń na nich położonych.

Z treści przytoczonego wyżej art. 95 pkt 7 u.g.n. nie wynika więc, wbrew stanowisku organów administracji, że warunkiem wydzielenia na podstawie tego przepisu działki budowlanej jest to, iż musi znajdować się na niej budynek mieszkalny. Z treści tego przepisu wynika wyłącznie tyle, że wydzielana działka budowlana, a więc działka zabudowana również w inny sposób, ma być "niezbędna do korzystania z budynku mieszkalnego", który może znajdować się na zupełnie innej - niż wydzielana - działce, np. bezpośrednio z nią sąsiadującej.

Z akt sprawy wynika, że art. 95 pkt 7 u.g.n. jako podstawę wydzielenia skarżąca wskazała w stosunku do działki nr [...], która miała zostać wydzielona z działki nr [...] oraz działki nr [...], która miała zostać wydzielona z działki nr [...].

Skarżąca wyjaśniła także, iż wydzielona działka nr [...] ma w przyszłości służyć powiększeniu i lepszemu funkcjonowaniu działki nr [...]. Nie jest sporne w rozpatrywanej sprawie, że na projektowanej do wydzielenia działce nr [...] znajduje się budynek gospodarczy, na co wskazywały organy administracji w uzasadnieniach wydanych w rozpatrywanej sprawie decyzji.

Działka ta może stanowić działkę budowlaną w rozumieniu art. 4 pkt 3a u.g.n., a także podlegać wydzieleniu na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n., o ile posiada pozostałe wymienione w treści art. 4 pkt 3a u.g.n. cechy działki budowlanej oraz o ile jej wydzielenie jest niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego.

Tego rodzaju ustaleń w rozpatrywanej sprawie organy administracji jednakże nie poczyniły. W związku z tym nie jest też możliwe stwierdzenie, czy istotnie działka nr [...] spełniłaby niezbędne warunki dla uznania jej za działkę budowlaną oraz, czy jej wydzielenie jest niezbędne do korzystania z budynku mieszkalnego.

Organy administracji nie ustaliły także w jednoznaczny sposób, czy działka nr [...] takie warunki by spełniła. O ile w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji w oparciu o treść aktu notarialnego z dnia 6 października 2008r., stwierdzono, że na działce tej znajduje się budynek mieszkalny przeznaczony do rozbiórki, o tyle w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do tej kwestii organ odwoławczy nie odniósł się w ogóle, pomimo tego, że skarżąca zakwestionowała w odwołaniu prawidłowość ustaleń organu pierwszej instancji w tym zakresie.

Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że z treści powołanego przez organ pierwszej instancji aktu notarialnego wynika wprawdzie, iż zawierając ze skarżącą umowę sprzedaży działek nr [...] i [...] A. Ś., P. B., L. F. i D. P. oświadczyły, że działka nr [...] jest zabudowana budynkiem mieszkalnym przeznaczonym do rozbiórki, lecz jednocześnie też oświadczyły, że na działce nr [...] znajduje się jeszcze budynek gospodarczy przeznaczony do remontu, a działka nr [...] jest niezabudowana, co z kolei nie koresponduje z ustaleniem, iż na przeznaczonych do wydzielenia działkach nr [...] i [...] znajdują się budynki gospodarcze.

Tego rodzaju oświadczenia nie mogą więc stanowić wyłącznej podstawy ustaleń organów administracji, co do tego, czy projektowana do wydzielenia działka nr [...] jest zabudowana i w jaki sposób. Nie można bowiem wykluczyć, że na skutek upływu czasu stan ten uległ znaczącej zmianie, mogącej mieć wpływ na możliwość dokonania kwalifikacji działki nr [...] jako działki budowlanej w stosunku, do której możliwe jest jej wydzielenie na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n.

Ponadto, organy administracji stwierdzając niedopuszczalność wydzielenia dwóch działek budowlanych na podstawie tego przepisu, nie uzasadniły w dostateczny sposób dlaczego uznały, że mają one zostać wydzielone z jednej nieruchomości w sytuacji, gdy zamiarem skarżącej było wydzielenie na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n. jednej działki budowlanej z działki nr [...] i jednej działki budowlanej z działki nr [...].

Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że w myśl 4 pkt 1 u.g.n. pod pojęciem nieruchomości gruntowej w rozumieniu tej ustawy należy rozumieć grunt wraz z częściami składowymi, z wyłączeniem budynków i lokali, jeżeli stanowią odrębny przedmiot własności. Natomiast działkę gruntu w rozumieniu tej ustawy, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 3 u.g.n., stanowi niepodzielona, ciągła część powierzchni ziemskiej stanowiącą część lub całość nieruchomości gruntowej. Działka gruntu może zatem stanowić w rozumieniu u.g.n. nie tylko część nieruchomości, lecz również samodzielną nieruchomość gruntową stanowiącą pewną całość. Z akt sprawy nie wynika jednak, czy działki nr [...] i [...] stanowią jedną nieruchomość w rozumieniu u.g.n., czy też nie.

Uzasadniając swój wniosek w zakresie wydzielenia działki nr [...] skarżąca wskazywała z kolei na potrzebę uregulowania stanu prawnego wzniesionego na niej przez właścicieli działki nr [...] budynku gospodarczego – stodoły oraz granicy z działką nr [...]. Jako podstawę wydzielenia działki nr [...] wskazała art. 95 pkt 2 u.g.n.

W myśl tego przepisu niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia działki budowlanej, jeżeli budynek został wzniesiony na tej działce przez samoistnego posiadacza w dobrej wierze. W uzasadnieniach wydanych w rozpatrywanej sprawie decyzji brak jest jednak rozważań odnoszących się do kwestii dopuszczalności wydzielenie działki nr [...] na podstawie tego przepisu. Zwrócić nadto trzeba uwagę, że z akt organu pierwszej instancji, a nawet uzasadnienia decyzji tego organu wynika, iż znany był organowi właściciel działki nr [...] (M. K.), który został zresztą wezwany na rozprawę administracyjną wyznaczaną na dzień 18 marca 2010r.

Wskazane wyżej braki uzasadniają wniosek o nienależytym przeprowadzeniu przez organy administracji postępowania wyjaśniającego we wskazanym w wyroku z dnia 21 października 2009r. zakresie i stanowią jednocześnie naruszenie art. 7, art. 11, art. 61 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy, ze względu na naruszenie wymienionych wcześnie przepisów prawa materialnego, jak również przepisów normujących postępowanie przed organami administracji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a. sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z dnia 20 października 2010r.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy wyeliminować wskazane błędy, poczynić ustalenia co do okoliczności faktycznych oraz wskazać podstawę tych ustaleń, a dopiero następnie dokonać ich subsumcji pod właściwe normy prawa materialnego, a także uzasadnić zajęte stanowisko w sprawie w należyty sposób.

A.D.