Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2088/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi E. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...]sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie dokonania zmian w ewidencji gruntów - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu Postępowania Administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania E. T.od decyzji Nr [...]. z dnia [...] stycznia 2006r. Starosty W. odmawiającej wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów obrębu [...] Miasta W. odnośnie działki [...] orzekł o utrzymaniu w mocy niniejszej decyzji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż decyzja organu I instancji wydana została w wyniku uchylenia decyzji Nr [...] z dnia [...].11 .2004r. Starosty W. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia decyzją Nr [...]organu II instancji z dnia [...] 01.2005r. oraz po ponownym przeanalizowaniu pisma E. T. z dnia 6.07.2004r. w sprawie sprostowania przebiegu granicy pomiędzy działką nr ew. [...] stanowiącą własność zainteresowanej a działką nr ew. [...].

Powyższą decyzją organ I instancji odmówił wprowadzenia zmiany odnośnie granic i powierzchni działki nr ew. [...] uzasadniając swoje stanowisko tym, iż granice ewidencyjne działek określone zostały na podstawie opracowań geodezyjnych przyjętych do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a ponadto E. T. nabyła w roku 1996 aktami notarialnymi konkretną działkę nr ew. [...] o pow. 218 m i taki zapis figuruje w ewidencji gruntów, jak również uwidoczniony jest w KW Nr [...].

Do treści decyzji Nr [...] organu II instancji E. T. odniosła się w piśmie z dnia 23.01.2006 potraktowanym w związku z tym jako odwołanie od ww. decyzji — zarzucając organowi podawanie nieprawdziwych danych oraz żądając doprowadzenia zapisów ewidencji gruntów dotyczących jej działki do zgodności ze stanem faktycznym i prawnym.

W wyniku rozpoznania niniejszego odwołania organ odwoławczy uznał, iż materiał dowodowy w sprawie nie potwierdza zarzutów odwołującej iż zapisy ewidencji gruntów są niezgodne ze stanem prawnym nieruchomości.

W Księdze Wieczystej Nr [...] odwołująca E. T. uwidoczniona jest jako właścicielka działki nr [...] /obecny nr [...]/ o powierzchni 2 ary 18 m. kw.

Własność powyższej nieruchomości nabyła ona na podstawie aktów notarialnych: z dnia [...].07.1996r.Rep A nr [...] oraz z dnia [...].09.1996r. Rep. [..]nr [...]. Z obu ww. aktów notarialnych wynika, że odwołująca nabywała kolejne udziały w nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], o pow. 218 m2 i stała się właścicielką całości nieruchomości o powierzchni 218m2.

Stąd żądania E. T. aby ujawnić Ją jako właścicielkę działki o innej — większej powierzchni — niż to wynika z ww. aktów notarialnych jest nieuzasadnione.

Nie poparte dokumentami prawnymi jest również twierdzenie odwołującej, zawarte w piśmie z dnia 5.04.2006r, iż jest ona kontynuatorką prawną M. C., która nabyła w dniu [...].09.1934r. nieruchomość stanowiącą działkę Nr [...] o pow. 393 m2 — stąd nie może być brane pod uwagę w postępowaniu dot. zapisów ewidencji gruntów. Zgodnie bowiem z obowiązującymi przepisami, tzn. ustawą z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzeniem wykonawczym do niej — zmian w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, wpisów dokonanych w księgach wieczystych, aktów notarialnych i ostatecznych decyzji administracyjnych. Dodać należy, że zmian w ewidencji można dokonywać na podstawie dokumentów obrazujących aktualny stan prawny nieruchomości, a nie na podstawie orzeczeń sprzed kilkudziesięciu lat, po których pojawiły się kolejne tytuły własności /w przedmiotowej sprawie akty notarialne z 1996r/.

Odnosząc się do kwestii poruszonej przez odwołującą, iż część gruntu jej działki znajduje się w działce sąsiedniej, na skutek niewłaściwego określenia granicy podczas prac geodezyjnych związanych z podziałem działki nr [...] /mapa podziału [...] przyjęta do zasobu ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej w dniu 30.08.1995r./ - to roszczenia z tego tytułu mogą być dochodzone w postępowaniu rozgraniczeniowym w trybie przepisów art. 29 — 34 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, bądź w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości sąsiedniej jeśli zachodzą przesłanki wynikające z przepisów art. 156 Kodeksu Postępowania Administracyjnego. Jednocześnie organ wskazał, iż ewentualna kwestia wypłacenia odszkodowania byłym właścicielom działki za grunt zajęty pod ulice nie może być rozstrzygnięta w postępowaniu dot. zmian w ewidencji gruntów i budynków —jest to bowiem odrębne postępowanie.

Skargę na powyższą decyzję wniosła E. T. reprezentowana przez radcę prawnego C. K., żądając jej uchylenia zarzuciła jej naruszenie art. 7,8,9,10 §1 i 2,11,12 § 1, 78 w zw. z art. 107 § 3 Kpa, poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy, naruszenia obowiązku pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, tj. wymogu praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygania sprawy przez organ administracji publicznej. Naruszenie obowiązku należytego i wyczerpującego informowania strony skarżącej o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw poprzez nie wezwanie jej do uzupełnienia brakującego w opinii organu materiału dowodowego, nie wyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy i przekazanie jej bez należytej wnikliwości, nie uwzględnienie wniosku dowodowego dotyczącego powołania w sprawie biegłego w celu wydania niezależnej opinii dotyczącej ustalenia zmian obszaru i zmian granic działki od 1933r. do chwili obecnej oraz nie ustosunkowanie się do wniosku o powołanie biegłego w wydanej decyzji.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, iż treścią żądania skarżącej było ustalenie przebiegu granicy pomiędzy jej działką nr Ew. [...] a sąsiadującą działką [...], która powstała w wyniku podziału działki [...]. Wydana decyzja dotyczy więc innej działki , aniżeli sąsiadującej z działką nr [...]. Wbrew twierdzeniu organu, skarżąca jest również kontynuatorką prawną M. C., która nabyła w dniu [...] września 1934r. nieruchomość zabudowaną stanowiącą działkę nr [...] o pow. 393 m.kw. Po śmierci męża skarżącej W. M., który jako spadkobierca następców prawnych M. C. był współwłaścicielem spornej działki, skarżąca od 1993r. stała się współwłaścicielką nieruchomości. A zatem od tej pory winna być informowana o wszelkich działaniach administracyjnych związanych z nieruchomością , a nie była. Brak jest również dowodu, iż takie informację uzyskiwali współwłaściciele. Z uwagi na okoliczność, iż skarżąca nabyła pozostałe udziały w nieruchomości, obecnie nie ulega wątpliwości, iż przysługują jej wszelkie uprawnienia przysługujące jej poprzednikom prawnym.

Ponadto wątpliwości budzi przyjęty przebieg granicy pomiędzy działką skarżącej a działką [...], inny wskazuje mapa z 1995 a inny z 1994 uzyskana w 2000r., z 1998r. i 1996r. Organ nie odniósł się więc do powyższych kwestii, przez co naruszył art. 7 i 77 § 1 Kpa. Ponadto pełnomocnik skarżącej wskazał na pismo Urzędu Miejskiego w W. z 26 października 2005r. z którego wynika, że ujawniony w ewidencji gruntów i budynków przebieg granic działki nr [...] od momentu przyjęcia operatu odnowionej ewidencji gruntów i budynków do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego do chwili obecnej nie uległ zmianie. W okresie tym nie było również prowadzone żadne postępowanie, którego przedmiotem byłaby zmiana przebiegu granic przedmiotowej działki. Skoro tak to organ winien ustalić dlaczego od 1933r. doszło do zmiany przebiegu granic.

Wątpliwości budzi również okoliczność, iż organy nie wiedzą jaką dokładnie powierzchnię ma działka skarżącej z kopii wykazu nieruchomości z lat 1976 i 1980 wynika, iż ogólna pow. wynosi 293 m. a z 1988r iż 218 m.kw. Z kopii zezwolenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Wołominie z 1967r. wynika zaś wówczas pow. działki wynosiła 393 m.kw a więc tyle ile w 1933r. Około 1972r. zajęto część działki o nieustalonej pow. na drogi, brak jest jednak dokumentu z którego wynikałoby, iż dokonano wywłaszczenia.

Zdaniem więc skarżącej działka sąsiadki pani S. nie ma 375 m.kw i gdyby biegły dokonał pomiaru rzeczywistej pow. jej działki i sąsiadki to okazałoby się, że działki te nakładają się na siebie. Nawet pobieżna analiza map wskazuje na to że ogólna pow. obu działek powinna być dużo większa, aniżeli wynika to z map. Jak dotąd starosta nie wykazała się także żadnym tytułem prawnym do części działki zabranej pod ulice i do domu należącej prawnie do E. T..

Z kopii mapy-planu orientacyjnego i planu sytuacyjnego z 1933r. przedłożonego przez skarżącą wynika również, iż granica z działką [...] nie powinna ulec zmianie. Ponadto dom pani S. początkowo składał się z dwóch izb. Rozbudowała ona swój dom w latach 80-tych na działce należącej do skarżącej.

Powyższych okoliczności organ nie wziął pod uwagę. Organ nie przeprowadził również postępowania wyjaśniającego pod kątem porównania przebiegu granicy w ewidencji gruntów w poszczególnych latach od 1933r. począwszy.

W ocenie zaś skarżącej granica ta nie powinna ulec zmianie od 1933r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. tj. z 2005 r. Nr 240, poz. 2077 ze zm.) ewidencja gruntów obejmuje informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzaje użytków, ich klasy i oznaczenia założonych ksiąg wieczystych lub zbioru dokumentów oraz podaje się w niej właściciela. Zapisy ewidencyjne mają charakter pochodnych informacji o gruntach i właścicielu wynikających z wpisu w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, umów sporządzonych w formie aktów normatywnych i umów dzierżawy, co wprost zostało określone w § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Postępowanie ewidencyjne nie służy zatem kreowaniu stanu prawnego gruntów ani ich oznaczeniu bez istnienia przypomnianych tytułów. Ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach (por. między innymi art. 20, 22 i 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne). Powinna być ona utrzymywana w stałej aktualności nie tylko co do stanu faktycznego, ale i prawnego. Zmian w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o wyjaśnienie kwestii właściwego przebiegu granicy jej działki z działką [...] (obecnie [...]) i jej powierzchni. Wskazując, iż granica ta nie powinna ulec zmianie od 1934r. Również w kwestii jej powierzchni zachodzą pewne wątpliwości , bowiem zgodnie z dokumentami do lat siedemdziesiątych wynosiła ona 393 m2 po czym uległa ona zmniejszeniu do 218 m, poprzez włączenie jej części pod drogi ale brak jest dokumentów prawnych potwierdzających tą okoliczność. Jednocześnie wskazała na okoliczność, iż w wyniku podziału sąsiedniej działki tj. [...] nastąpiła nieuzasadniona zmiana przebiegu granicy jej działki. Analiza akt sprawy wskazuje jednak, iż słusznie organy orzekły o odmowie uwidocznienia w ewidencji żądanych przez skarżącą zmian.

Z treści zaskarżonych decyzji, jak również z akt administracyjnych sprawy wynika, iż należąca obecnie do skarżącej działka [...] stanowi część dawnej działki nr ew. [...]. Granica działki skarżącej od strony działki nr [...] (obecnie po podziale [...]) została wykazana zgodnie z jej przebiegiem sprzed odnowy, na co wskazuje między innymi mapa sytuacyjna z 12 maja 1967r. Zgodnie z tą mapą działka nr [...] posiadała wówczas pow. 0,0358 ha. w tym pod ulicą 0,0135 m2. W wypisie z ewidencji gruntów przedstawiających przebieg granic według stanu na 1972r. wydanego 10 czerwca 1992r. znajduje się adnotacja , iż powierzchnia działki nr [...] wynosi 218 m2, a nie 393 m2 jak podano w akcie notarialnym z 20 września 1934r., na który powołuje się skarżąca. Różnica powstała zaś na skutek odejścia część pow. pod przyległe ulice. W wyniku więc odnowienia operatu ewidencji gruntów zgodnie z treścią § 7 Zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z [...] lutego 1969r. obowiązującego w okresie odnawiania ewidencji gruntów. W., działka należąca do skarżącej tj. nr [...] została wykazana jako działka o pow. 0,218 ha, jako obszar gruntu stanowiący przedmiot odrębnego władania. Pozostała część działki [...] jak wskazano powyżej została włączona do działek ewidencyjnych stanowiących drogi publiczne tj. ulicę [...] i ul. [...]. Dla działki nr ewid. [...] o pow. 0,0218 została założona księga wieczysta postanowieniem Sądu z dnia [...] maja 1996r. Taka też powierzchnia działki została łącznie nabyta przez skarżącą w drodze nabycia spadku po zmarłym mężu K. T. (postanowienie Sądu z dnia [...] grudnia 1995r.) i kupna pozostałych udziałów w drodze stosownych umów cywilnoprawnych (akty notarialne z dnia [...] września 1996r., rep. [...] nr [...] i Rep. A nr [...] z dnia [...] lipca 1996r.). W świetle powyższego, stosownie do treści przywołanych powyżej dokumentów skarżącą została uwidoczniona w ewidencji gruntów jako właściciel działki nr [...] o pow. 218 m2.

Wskazać zatem należy, iż organ prowadzący ewidencję jako zobowiązany z mocy prawa do bieżącego aktualizowania danych w niej zawartych, chronologicznie dokonał w niniejszej sprawie odpowiednich wpisów, zmian powierzchni gruntu, tytułów własności. Nie jest on zatem uprawniony do odnotowania, zgodnie z żądaniem skarżącej, w ewidencji gruntów danych z aktu prawnego, wskazującego stan prawny na rok 1934 w sytuacji gdy po tej dacie w ewidencji odnotowano, kolejne zmiany stanu prawnego- faktycznego dotyczące tego samego gruntu.

Odnosząc się do kwestii przebiegu granicy pomiędzy działką skarżącej a działką nr [...] (obecnie [...]) należy, uznać, iż w aktach sprawy znajdują się mapy z

różnych okresów od lat siedemdziesiątych do 2006r.,obrazujące jak wskazuje skarżąca dwa stany przebiegu granicy pomiędzy jej działką a działką nr [...] (obecnie [...]). Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, iż mógł powstać spór co do przebiegu w/w granicy, który jak słusznie wskazał organ winien być rozstrzygnięty w postępowaniu rozgraniczeniowym w trybie przepisów art. 29 -34 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Powyższe pozwoli na wyeliminowanie i wyjaśnienie wszelkich spornych kwestii jakie powstały w niniejszej sprawie.

Wskazać również należy, iż o ile w ocenie skarżącej dane zawarte w ewidencji nie odzwierciedlają stanu prawnego gruntów będących jej własnością, to w celu wprowadzenia zmian w ewidencji, winna przedłożyć stosowne aktualne dokumenty geodezyjne, kartograficzne oraz inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów lub wystąpić do sądu powszechnego o ustalenie rzeczywistego stanu własności. Orzeczenie Sądu w tym przedmiocie stanowić będzie podstawę do wprowadzenia stosownych zmian.

W świetle powyższego mając na uwadze, uprawnienia jakie przysługują organom prowadzącym ewidencję, zarzuty strony skarżącej, iż pomimo przedstawienia stosownych dokumentów obrazujących położenie i powierzchnię działki w 1934r. do czasu przeprowadzenia podziału działki [...] i poczynionej na niej rozbudowy, jak również nieuwzględnienia jej wniosku o powołanie biegłego nie mogło być wzięte pod uwagę.

W świetle powyższego działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.