Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 618/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-11-03 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Odmówiono wstrzymania wykonania  decyzji w całości
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. we W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w zakresie urządzania gier na automacie poza kasynem gry bez wymaganej koncesji wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] r. A sp. z o.o. (zwana dalej wnioskodawczynią, skarżącą lub spółką), wniosła skargę na opisaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej we W.

Jednocześnie strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że działalność w zakresie urządzania gier na automatach o niskich wygranych stanowi główne źródło jej dochodów, co umożliwia jej nieprzerwane funkcjonowanie. Nieudzielenie tymczasowej ochrony może spowodować niemożliwe wręcz do odwrócenia skutki w postaci znacznego utrudnienia prowadzenia przez spółkę tej działalności czy też wręcz jej zaprzestania. Sytuacja skarżącej nie jest stabilna i nawet stosunkowo "nieznaczna" kara finansowa, może prowadzić do zachwiania jej kondycji w stopniu utrudniającym lub nawet uniemożliwiającym dalsze prowadzenie gospodarczej aktywności. Wymierzenie i tym samym wyegzekwowanie wymierzonej kary pieniężnej może przyczynić się do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a zatem takiego uszczerbku, który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.

Wnioskodawczyni podkreśliła, że w realiach postępowania o udzielenie tymczasowej ochrony, przepisy proceduralne należy interpretować funkcjonalnie, oceniając łącznie prognozowane skutki wymierzenia kar pieniężnych w analogicznych sprawach. W przeciwnym razie przepisy te byłby z założenia nieskuteczne we wszystkich przypadkach, gdy zamiast jednej zbiorczej, wysokiej kary, nakładane są kary pojedyncze, ale których zsumowanie przesądza o możliwości spowodowania poważnego oraz realnego zagrożenia dla sytuacji finansowej strony. Wobec skarżącej toczy się równolegle siedem analogicznych postępowań w przedmiocie kary pieniężnej, a łączna kwota wymierzonych na tej podstawie kar wynosi 96.000,00 zł. Poza tym wszczęto też 427 postępowań w tym przedmiocie, których skutkiem będą kary pieniężne. Oczywistym jest zatem, że zagrożenie spowodowania znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków jest tym bardziej znaczące, jeśli będzie oceniane przez pryzmat wszystkich tych postępowań.

W ocenie spółki należy brać pod uwagę cel instytucji ochrony tymczasowej. Wykonanie decyzji zobowiązującej do zwrotu 12.000 zł na obecnym etapie postępowania może spowodować wyrządzenie znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. O realnym niebezpieczeństwie ziszczenia się tych skutków dowodzi podjęcie działań celem wyegzekwowania kary, czego wyrazem jest doręczenie upomnienia do jej uiszczenia. Zachodzi zatem realna obawa spowodowania szkody, której skutki z uwagi na ich rozmiar będą w zasadzie niemożliwe do odwrócenia. Nie sposób zatem przyjąć, aby ochrona tymczasowa nie była możliwa, zwłaszcza biorąc pod uwagę podstawę prawną nałożenia kary pieniężnej i jej niezgodność z prawem europejskim.

Skarżąca podniosła ponadto, że skutki wykonania zaskarżonej decyzji należy odnosić do przyszłości, gdyż tylko w ten sposób możliwym staje się ustalenie faktycznego wpływu wykonania decyzji na sytuację strony. Instytucja ochrony tymczasowej ma chronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, które mogą wystąpić w przyszłości, stąd sama ocena stanu teraźniejszego, z chwili orzekania, nie będzie wystarczająca dla oceny konieczności wstrzymania wykonania decyzji.

Mając powyższe okoliczności na uwadze skarżąca wniosła o dopuszczenia dowodu z załączonych dokumentów finansowych. Dokumenty te nie zostały jednak dołączone do skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 3 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie, o którym mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5).

Na wstępie podkreślić należy, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jest formą tymczasowej ochrony sądowej będącej wyjątkiem od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a, stanowiącej, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jedynie wystąpienie szczególnych warunków, którymi są: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków, może doprowadzić do tego, że w konkretnej sytuacji skarżący otrzyma tę wyjątkową ochronę przed konsekwencjami wynikającymi z kwestionowanych aktów lub czynności.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przez pojęcie znacznej szkody rozumie się taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04).

Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06).

W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie danego aktu, tak aby przekonać sąd o konieczności zastosowania ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich nie tylko wiedzę, ale i możliwość jej zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt l OZ 341/14; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, Wolters Kluwer 2011, s. 229).

Zdaniem Sądu wniosek skarżącej – pomimo jego obszerności – warunków tych nie spełnia. W jego uzasadnieniu jedynie ogólnikowo powołano się na subiektywne przekonanie o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i znacznej szkody, wywodzone z faktu ilości wszczętych jak i już zakończonych postępowań w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, łącznej sumy kar, doręczenia upomnienia wskazującego na wszczęcie egzekucji spornej kary oraz sugestię co do niebezpieczeństwa utraty płynności finansowej z uwagi na główny zakres działalności w zakresie gier na automatach i niestabilną sytuację finansową. We wniosku i jego uzasadnieniu – pomimo zapowiedzi załączenia do skargi dokumentacji finansowej – nie podano żadnej informacji odnoszącej się do tej sytuacji i nie załączono jakiejkolwiek dokumentacji finansowej. Nie sposób zatem zweryfikować twierdzeń strony o zaistnieniu zagrożenia spowodowania znacznej szkody lub niebezpieczeństwa trudnych do odwrócenia skutków. Obawa, że zapłata kary pieniężnej nałożonej w niniejszej sprawie w kwocie 12.000 zł przed rozpoznaniem sprawy przez sąd może wyrządzić skarżącej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki nie została zatem wykazana, tym bardziej, że nie wiadomo nawet, jaka jest aktualna sytuacja finansowa spółki. Wskazanie łącznej sumy wymierzonych już kar pieniężnych w wysokości 96.000 zł i liczby wszczętych postępowań w tym przedmiocie – samo w sobie – nie może uzasadniać konieczności zastosowania wnioskowanej ochrony tymczasowej. Wymagałoby to bowiem zestawienia wysokości tych kar z danymi finansowymi, co pozwoliłoby na ocenę wpływu potencjalnego postępowania egzekucyjnego na sytuację spółki.

Wobec niewykazania przez skarżącą jej rzeczywistej kondycji finansowej, nie jest możliwa ocena potencjalnego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na możliwość powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Nadto samo nałożenie kary pieniężnej nie wywołuje jeszcze stanu, który byłby nieodwracalny. Także doręczenie skarżącej upomnienia, stanowiącego jedynie zagrożenie wszczęcia w przyszłości egzekucji w razie braku dobrowolnego uiszczenia kary, nie przesądza o ziszczeniu się przesłanek ochrony tymczasowej.

Z nałożonego na organy administracji publicznej ustawowego obowiązku terminowego podejmowania działań celem wyegzekwowania należności publicznoprawnych nie można wywodzić automatycznie każdorazowego zastosowania ochrony tymczasowej bez odniesienia do okoliczności faktycznych danej sprawy. Potencjalne wszczęcie w przyszłości egzekucji kary pieniężnej – jakkolwiek mogłoby uzasadniać zastosowanie tej instytucji – wymaga powiązania

z sytuacją wnioskodawcy. Aby zatem można było przyjąć, że wszczęcie egzekucji może powodować szkodę lub nieodwracalne skutki dla dłużnika muszą zaistnieć jakiekolwiek ku temu znamiona, oznaki w obecnej sytuacji dłużnika. Nie można więc – jak tego oczekuje spółka – pomijać aktualnej sytuacji finansowej wnioskodawcy.

Z kolei odwołanie się do legalności działań organów administracji

i zaskarżonej decyzji nie ma żadnego znaczenia dla oceny zasadności wniosku skarżącej. W orzecznictwie wskazuje się, że wstrzymanie wykonania decyzji jest instytucją procesową i nie ma nic wspólnego z kontrolą zaskarżonej decyzji, ale służy zabezpieczeniu interesów strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym aż do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2015 r., sygn. akt II GZ 229/15

i z dnia 10 czerwca 2015 r., sygn. akt II GZ 262/15).

Mając powyższe na uwadze należało uznać wniosek skarżącego za nieuzasadniony i na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.