Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 555/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2014-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 pkt 23, art. 30 ust. 1 pkt 3, art. 52
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 30 par. 4, art. 156 par. 1 pkt 2 i 5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca),, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 lutego 2014 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2013 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2013 r., nr [...]; II. stwierdza nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2000 r., nr [...] w części dotyczącej zobowiązania J. P. do dokonania rozbiórki samowolnie pobudowanego ogrodzenia z siatki na słupkach metalowych o długości całkowitej 51,10 mb, wraz z uporządkowaniem ternu działki na koszt zobowiązanego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja oraz decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2000 r., nr [...] w części opisanej w pkt II nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; IV. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]na rzecz skarżącej I. P. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] – po rozpatrzeniu odwołania I. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], nakazującej I. P., A. P., Z. P. i B. S., jako następcom prawnym inwestora, dokonanie rozbiórki samowolnie pobudowanego ogrodzenia na słupkach metalowych o długości całkowitej ok. 51,10 m, które znajduje się od strony działek nr [...] i [...], a zlokalizowane jest w całości na działce nr ewid. [...], stanowiącej pas drogowy ul. P. w H., będącej drogą powiatową nr [...], wraz z uporządkowaniem terenu działki na koszt zobowiązanych – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy przedstawił następująco stan faktyczny i prawny sprawy:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalił, że J. P. w listopadzie 2000 r. wybudował bez wymaganego prawem zgłoszenia ogrodzenie od strony ul. P. w H. Ustalenia te stały się podstawą do wydania przez powyższy organ w dniu [...] grudnia 2000 r. decyzji nr [...], nakazującej inwestorowi dokonanie rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia. Rozstrzygnięcie to zyskało walor ostateczności, lecz na mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2001 r., nr [...] zostało zmienione w części określającej termin wykonania nakazanej rozbiórki.

W wyniku poddania powyższej decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2000 r. kontroli w trybie nadzoru [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...]stwierdził jej nieważność uznając, że jest ona dotknięta wadami, o których mowa w pkt 2 i 5 art. 156 § 1 k.p.a., bowiem rażąco narusza przepis art. 107 § 1 k.p.a. oraz była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] okazało się, iż inwestor ogrodzenia – J. P. zmarł. Uznano zatem, że w postępowaniu dotyczącym przedmiotowego ogrodzenia w miejsce inwestora wstępują jego następcy prawni, którymi zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w H. z dnia [...] czerwca 2008 r. sygn. akt [...] są: I. P., Z. P., A. P. oraz B. S. (spadkobiercy dziedziczący spadek po ¼ części). Organ podkreślił, że za następcę prawnego inwestora nie można uznać J. P., która stała się właścicielką działki nr [...] w wyniku darowizny dokonanej przez J. P. w dniu 19 lutego 2008 r.

Prowadząc ponownie postępowanie na skutek stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] ustalił, że będące przedmiotem sprawy ogrodzenie zlokalizowane jest w całości w obrębie działki nr [...] (na wysokości działek [...] i [...]), stanowiącej pas drogowy ul. P. w H., będącej drogą powiatową nr [...]. Działka ta stanowi własność powiatu h. i pozostaje w zarządzie Powiatowego Zarządu Dróg w [...]. Przedmiotowe ogrodzenie ma na planie kształt litery "C" i składa się z trzech odcinków:

- odcinka o długości ok. 4,90 mb, prostopadłego do linii krawędzi jezdni ulicy P., usytuowanego naprzeciwko i w pobliżu działki nr [...];

- odcinka o długości ok. 5,35 mb, prostopadłego do linii krawędzi jezdni ulicy P., usytuowanego naprzeciwko i w pobliżu działki nr [...];

- łączącego ww. odcinki, równoległego do krawędzi jezdni, odcinka o długości ok. 40,85 mb, którego część o długości ok. 23,71 mb znajduje się naprzeciwko działki nr [...], a pozostała część o długości ok. 17,14 mb - naprzeciwko działki nr [...].

Mając na uwadze powyższe ustalenia organ I instancji decyzją z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] nakazał I. P., A. P., Z. P. i B. S. – jako następcom prawnym inwestora – dokonanie rozbiórki samowolnie pobudowanego ogrodzenia. Decyzja ta została jednak następnie uchylona decyzją kasacyjną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], w której zarzucono organowi I instancji niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2000r., a ponadto naruszenie przepisów art. 10, art. 79 § 1 i 2 oraz art. 81 k.p.a., a także art. 81a Prawa budowlanego.

Prowadząc raz jeszcze postępowanie w niniejszej sprawie organ I instancji wyznaczył na dzień 6 grudnia 2012 r. oględziny spornego obiektu, o czym w piśmie z dnia 9 listopada 2012 r. zawiadomił strony postępowania. Pomimo prawidłowego zawiadomienia w oględzinach tych nie wzięli udziału następcy prawni inwestora, jak i J. P.

Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] - wydaną na podstawie art. 49b Prawa budowlanego – ponownie nakazał I. P., A. P., Z. P. i B. S. dokonanie rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia, precyzyjnie wskazując w sentencji decyzji jego lokalizację.

W odwołaniu od powyższej decyzji I. P. zarzuciła jej naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z 10 § 1, w zw. z art. 79 § 1 i 2, w zw. z art. 107 § 1 k.p.a., jak również rażące naruszenie zasady praworządności, poprzez brak dokładnego wyjaśnienie stanu faktycznego i nieustalenie istotnych okoliczności, brak umożliwienia odwołującej uczestnictwa w oględzinach oraz brak wskazania w decyzji całości podstawy prawnej rozstrzygnięcia. W ocenie strony naruszony został również art. 30 § 4 k.p.a. poprzez uznanie jej za następcę prawnego J. P. w zakresie obowiązku rozebrania spornego ogrodzenia, podczas gdy w rzeczywistości obowiązek ten nie wchodzi w skład spadku, albowiem "posiadanie działki i posadowionego na niej ogrodzenia zostało przeniesione na J. P. przed śmiercią J. P.". W oparciu o podniesione zarzuty odwołująca wniosła o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nie znalazł podstaw do uwzględnienia powyższego odwołania i powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] – zaskarżoną w niniejszej sprawie – utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną z dnia [...] lutego 2013 r., uznając ją za zgodną z prawem. Organ odwoławczy wyjaśnił, że brak jest podstaw do wszczęcia wobec przeznaczonego do rozbiórki ogrodzenia procedury legalizacyjnej na podstawie art. 49b Prawa budowlanego, albowiem obiekt ten narusza zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jest on bowiem zlokalizowany na działce nr [...], stanowiącej pas drogowy ulicy P. zaliczonej do kategorii dróg powiatowych (oznaczonej w tym planie symbolem [...] jako droga lokalna ruchu wolnego o szerokości w liniach rozgraniczających 20,0 m).

I. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego, domagając się jej uchylenia. Skarżąca sformułowała wobec zaskarżonej decyzji analogiczne zarzuty, jak wobec decyzji pierwszoinstancyjnej, zarzucając jej:

- naruszenie art. 7 w zw. z 10 § 1, w zw. z art. 79 § 1 i 2, w zw. z art. 107 § 1 k.p.a., poprzez rażące naruszenie zasady praworządności, brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i odniesienia się do zarzutów dotyczących niemożności uczestnictwa skarżącej w oględzinach;

- naruszenie art. 30 § 4 k.p.a. poprzez uznanie skarżącej za następcę prawnego J. P.. w zakresie obowiązku rozebrania spornego ogrodzenia, gdy w rzeczywistości obowiązek ten nie wchodzi w skład spadku.

W uzasadnieniu skargi I. P. wskazała, że organ I instancji przeprowadził w niniejszej sprawie oględziny pomimo braku potwierdzenia doręczenia jej zawiadomienia o ich terminie. Ponowne oględziny zostały natomiast przeprowadzone w dniu 6 grudnia 2012 r., podczas gdy po stronie skarżącej, z uwagi na jej chorobę potwierdzoną przedłożonym do organu zaświadczaniem, występowała usprawiedliwiona niemożność wzięcia w nich udziału. Zdaniem I. P. przeprowadzenie tak ważnego dowodu, jakim są oględziny, bez udziału strony, czyni postępowanie administracyjne wadliwym.

Skarżąca zarzuciła ponadto organowi odwoławczemu, że ten nie odniósł się do jej zarzutów co do braku podstawy prawnej decyzji pierwszoinstancyjnej. W ocenie strony świadczy to o naruszeniu zasady przekonywania.

Skarżąca podtrzymała również swoje stanowisko, iż nie jest następcą prawnym zmarłego J. P. w zakresie obowiązku rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia. W jej ocenie obiekt ten nie wszedł w skład spadku po jej ojcu. Własność ogrodzenia i posiadanie części działki nr [...] w granicach ogrodzenia zostało bowiem przeniesione przez J. P. przed jego śmiercią na rzecz J. P., wraz z darowaniem jej działki nr [...]. Skarżąca podkreśliła, że działka nr [...], a także część działki nr [...] i nr [...] w granicach ogrodzenia stanowi jedną całość gospodarczą. Zatem sporne ogrodzenie – zdaniem strony – stanowi własność J. P. i to ona winna być stroną niniejszego postępowania.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Na wstępie podnieść należy, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w tym piśmie procesowym, jak również np. stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu, mimo, że skarżący wnosił o jego uchylenie.

Ponadto stosownie do art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Mając na uwadze treść powyższych przepisów Sąd doszedł do przekonania, że skarga I. P. zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej podniesione, a dających podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r., jak również decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. w części pozostawionej dotychczas w obrocie prawnym.

Powyższe rozstrzygnięcia zostały wydane w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie pobudowanego ogrodzenia na słupkach metalowych o długości całkowitej ok. 51,10 m, zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] (w części od strony działek nr [...] i [...]), stanowiącej pas drogowy ul. P. w H. Z niewadliwych ustaleń organów obu instancji wynika, że działka ta, jako wchodząca w skład drogi powiatowej, stanowi własność powiatu h. i pozostaje w zarządzie Powiatowego Zarządu Dróg w H.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), dalej jako "Pr. bud.", budowa ogrodzeń zwolniona jest z wymogu uzyskania pozwolenia na budowę. Stosownie jednak do art. 30 ust. 1 pkt 3 Pr. bud. budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy).

Mając zatem na uwadze lokalizację będącego przedmiotem sprawy ogrodzenia, usytuowanego bezpośrednio przy drodze powiatowej, nie budzi wątpliwości, iż realizacja tego obiektu wymagała dokonania przed inwestora zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu. Bezspornym jest natomiast, że sporne ogrodzenie zostało wybudowane przez J. P. z pominięciem tego wymogu, a zatem stanowi samowolę budowlaną.

Stosownie do art. 49b ust. 1 Pr. bud. właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Ust. 2 tego przepisu stanowi natomiast, że jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:

1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4;

2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;

3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.

W niniejszej sprawie organy obu instancji zasadnie uznały, iż w przypadku przedmiotowego ogrodzenia nie zachodzi możliwość wszczęcia procedury legalizacyjnej na podstawie powołanego wyżej ust. 2 art. 49b Pr. bud. Lokalizacja tego obiektu w pasie drogowym ul. P. narusza bowiem postanowienia uchwały Rady Miejskiej w H. z dnia [...] listopada 1997 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia zmian miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta H. (Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 37, poz. 195), na mocy której ul. P. została oznaczona symbolem [...] jako lokalna droga ruchu wolnego o szerokości w liniach rozgraniczających 20,0 m. W tej sytuacji poza sporem pozostaje konieczność rozbiórki przedmiotowego obiektu celem przywrócenia porządku prawnego.

Istota sporu sprowadza się natomiast do ustalenia, kto winien być adresatem tego obowiązku. Pierwotnie, w decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r., nakaz rozbiórki spornego obiektu został przez organ I instancji skierowany do inwestora J. P. W konsekwencji, wobec śmierci zobowiązanego oraz uznania że powyższa decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek stwierdzenia jej nieważności decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., wydając w dniu [...] lutego 2013 r. kolejną decyzję o nakazie rozbiórki spornego ogrodzenia, organ I instancji adresatem rozstrzygnięcia uczynił spadkobierców inwestora, tj. I. P., A. P., Z. P. i B. S., ustalonych na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w H. z dnia [...] czerwca 2008 r., sygn. akt [...], wydanego w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku. Skarżąca, będąc jedną ze zobowiązanych, nie zgada się z tym stanowiskiem, podnosząc, iż nie jest następcą prawnym J. P. w zakresie obowiązku dokonania przedmiotowej rozbiórki.

W tym miejscu podnieść należy, że następcy prawni inwestorów – co do zasady – wchodzą w ich prawa i obowiązki związane z usunięciem skutków samowoli budowlanej. Wprawdzie na gruncie Pr. bud. nie istnieje pojęcie "następcy prawnego inwestora", jednak nie wyklucza to takiego następstwa, a możliwość uznania określonych podmiotów za następców prawnych wynika w szczególności z art. 30 § 4 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Zauważyć przy tym wypada, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie pojęciem takim posługiwano się w odniesieniu do podmiotów, które wchodziły w miejsce inwestora konkretnych robót budowlanych (por. wyroki NSA: z dnia 25 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OSK 243/11; z dnia 20 grudnia 2011 r. sygn. akt II OSK 1933/10, z dnia 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2399/11 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie zachodziły jednak podstawy do orzeczenia nakazu rozbiórki spornego ogrodzenia wobec następców prawnych J. P. W pierwszej kolejności wynika to z faktu, iż wbrew przekonaniu organów obu instancji w obrocie prawnym funkcjonuje obowiązek rozbiórki tego obiektu nałożony decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. Wprawdzie w postępowaniu nadzwyczajnym w sprawie tej decyzji została przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana w dniu [...] kwietnia 2012 r. decyzja o stwierdzeniu jej nieważności, jednak nie sposób przyjąć, iż wzruszyła ona całość tego rozstrzygnięcia. Należy bowiem zauważyć, że pomimo, iż z uzasadnienia ww. decyzji organu nadzorczego wynika, jakoby odnosiła się ona do całości weryfikowanej decyzji o nakazie rozbiórki i w całości ją kwestionowała, to jednak już sama sentencja przedmiotowej decyzji wskazuje, iż stwierdza ona nieważność decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. jedynie w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku. Zgodnie zaś z utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie poglądem, w razie wystąpienia rozbieżności pomiędzy sentencją a uzasadnieniem rozstrzygnięcia, decydujące znaczenie ma sentencja rozstrzygnięcia, a nie jego uzasadnienie. W związku z powyższym uznać należy, że decyzja organu I instancji z dnia [...] grudnia 2001 r., w części dotyczącej zobowiązania J. P. do dokonania rozbiórki samowolnie pobudowanego ogrodzenia wraz z uporządkowaniem terenu działki, funkcjonuje w obrocie prawnym. Skoro natomiast obowiązek tą decyzją nałożony podlega sukcesji na rzecz następców prawnych, niedopuszczalnym było wydanie przez organ nadzoru budowlanego kolejnej decyzji nakładającej przedmiotowy obowiązek bezpośrednio na tych następców. Wydana w zaistniałej sytuacji decyzja organu I instancji z dnia w dniu 8 lutego 2013 r. jest bowiem dotknięta wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., tj. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną i już choćby z tego względu podlega stwierdzeniu nieważności. W konsekwencji stwierdzeniu nieważności podlega również zaskarżona decyzja, albowiem utrzymanie w mocy w postępowaniu odwoławczym decyzji dotkniętej wadą nieważności należy oceniać w kategorii rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, a także decyzja tego organu z dnia 20 grudnia 2000 r. w części funkcjonującej w obrocie prawnym, podlegają stwierdzeniu nieważność również z innego powodu, tj. na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. jako decyzje niewykonalne w dniu ich wydania, których niewykonalność ma charakter trwały.

W tym miejscu ponownie należy podkreślić, że działka nr [...], na której w całości zlokalizowane jest będące przedmiotem sprawy ogrodzenie, nie stanowiła własności inwestora J. P., a w konsekwencji nie stała się również własnością jego spadkobierców, lecz jej właścicielem pozostaje powiat h., zaś zarząd nad tą nieruchomością sprawuje Zarząd Dróg Powiatowych w H. Z art. 52 Pr. bud. wynika natomiast, że obowiązek wykonania rozbiórki obciąża inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że powołany przepis nie pozwala na dowolność organów administracji w wyborze podmiotu zobowiązanego do wykonania nakazu rozbiórki i nakaz taki w pierwszym rzędzie powinien być skierowany do inwestora. Brak jest jednak możliwości nałożenia obowiązku rozbiórki na inwestora, który nie posiada tytułu prawnego do obiektu. Nie można bowiem orzec nakazu rozbiórki adresując go wyłącznie do inwestora, jeśli w dacie orzekania nie posiada on takich uprawnień do władania obiektem budowlanym, które pozwoliłyby mu na wykonanie nakazu. W tym miejscu podzielić należy pogląd, w myśl którego kryterium wyboru spośród trzech wymienionych w art. 52 Pr. bud. podmiotów jest posiadanie tytułu prawnego umożliwiającego wykonanie decyzji (por. wyrok NSA: z dnia 27 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 522/06, Lex nr 339391 oraz z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II SOK 158/07. Lex nr 468723, a także Z. Kostka: Prawo budowlane. Komentarz. Gdańsk 2004, s. 150).

Zatem skoro utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją decyzja organu I instancji, jak również decyzja tego organu z dnia [...] grudnia 2000 r., nakładały obowiązek wykonania rozbiórki ogrodzenia na osoby nieposiadające tytułu prawnego do tego obiektu (odpowiednio na następców prawnych inwestora, a wcześniej na samego inwestora) rozstrzygnięcia te uznać należy za niewykonalne w sposób trwały od momentu ich wydania. W konsekwencji zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo również z powodu tej wady poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej.

Rozpatrując ponownie sprawę organ I instancji weźmie pod uwagę powyższe wnioski i wyda nakaz rozbiórki przedmiotowego samowolnie pobudowanego ogrodzenia kierując go do jednego z podmiotów wymienionych w art. 52 Pr. bud. w dalszej kolejności po inwestorze, skoro inwestor nie posiada tytułu prawnego do tego obiektu.

Z tych wszystkich względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.