Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 444/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Rada Adwokacka
Treść wyniku: Uchylono uchwałę I  i II  instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, 8, 10 par. 1, 33 par. 2, 77, 80, 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 65 pkt 1, art. 75 ust. 2, art. 75c ust. 2 pkt 5,
journal: Dz.U. 2009 nr 146 poz 1188
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jednolity.
article: art. 18 par. 2, art. 276
journal: Dz.U. 1997 nr 88 poz 553
law: Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
article: art. 87 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 43 poz 296
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant ref. staż. Katarzyna Smaga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2011 r. sprawy ze skargi M. G. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] listopada 2010 r. bez numeru w przedmiocie wpisu na listę aplikantów adwokackich 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] lipca 2010 r.; 2. stwierdza, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej na rzecz skarżącego M. G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej (dalej nazywane: "Prezydium NRA") uchwałą z dnia [...] listopada 2010 r. na podstawie art. 58 pkt. 8 ustawy - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2009 Nr 146, poz. 1188 z późn. zm.), dalej: "p.o.a." po rozpatrzeniu odwołania M. G. (nazywanego dalej: "skarżącym") od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] lipca 2010 r. w sprawie odmowy wpisu skarżącego na listę aplikantów adwokackich, utrzymało w mocy powyższą uchwałę.

Do wydania zaskarżonej uchwały doszło w oparciu o następujące ustalenia:

Skarżący w piśmie z dnia [...] września 2009 r., na podstawie art. 68 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 oraz ust. 4 w związku z art. 75 ust. 5 p.o.a., wystąpił do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] o wpis na listę aplikantów adwokackich. Do wniosku dołączył informację o osobie z Krajowego Rejestru Karnego, z której wynikało, że Sąd Rejonowy dla [...] wyrokiem z dnia [...] lutego 2008 r.,

sygn. akt [...] umorzył warunkowo postępowanie na okres 2 lat.

Okręgowa Rada Adwokacka w [...] (nazywana dalej: "ORA") uchwałą z dnia [...] listopada 2009 r. odmówiła skarżącemu wpisu na listę aplikantów adwokackich, podając jako przeszkodę - warunkowe umorzenie postępowania karnego. Na tej podstawie, ORA uznała, że skarżący nie spełnia ustawowej przesłanki nieskazitelności charakteru, o której mowa w art. 65 pkt 1 p.o.a.

W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego z dnia [...] grudnia 2009 r. Prezydium NRA uchwałą z dnia [...] kwietnia 2010 r. uchyliło powołaną uchwałę ORA i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Wykonując zalecenia Prezydium NRA, ORA uzupełniła materiał dowodowy sprawy o akta sprawy Sądu Rejonowego dla [...] w [...],

sygn. akt [...]. Następnie uchwałą z dnia [...] lipca 2010 r. odmówiła wnioskodawcy wpisu na listę aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w [...].

Organ ten ponownie uznał, że skarżący nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu, w związku z postępowaniem karnym przeciwko niemu, zakończonym warunkowym umorzeniem postępowania.

Okręgowa Rada Adwokacka w [...] odwołała się do art. 68 ust. 4 p.o.a., zgodnie z którym można odmówić wpisu na listę aplikantów adwokackich, gdy wpis naruszałby przepisy art. 65 pkt 1-3 ww. ustawy. W myśl art. 75 ust. 2 w zw. z art. 65 pkt 1 p.o.a. aplikantem adwokackim może być osoba, która charakteryzuje się nieskazitelnym charakterem, a swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu. W uzasadnieniu ORA podniosła, że skarżący rękojmi takiej nie daje ze względu na fakt warunkowego umorzenia wobec niego postępowania karnego. ORA zauważyła, że za negatywną oceną skarżącego przemawiają także podwyższone standardy etyki zawodowej związane z wykonywaniem zawodu zaufania publicznego, jakim jest zawód adwokata.

Zdaniem ORA, warunkowe umorzenia postępowania przesądza o sprawstwie, a tym samym o winie skarżącego w zakresie występku z art. 18 § 2 k.k., art. 66 § 1 k.k., art. 67 § 1 oraz art. 67 § 3 k.k w zw. z art. 276 k.k. Organ podkreślił, że skarżący dopuścił się ww. przestępstwa w związku z wykonywaniem pracy w kancelarii radcy prawnego, czym dał wyraz lekceważenia zasad etyki zawodowej. ORA zwróciła również uwagę na fakt nielojalnego postępowania skarżącego względem pracodawcy wobec rezygnacji z pracy i rozpoczęciem własnej działalności gospodarczej po przejęciu klienta dawnego pracodawcy. ORA dodała, że pomoc prawna udzielona właśnie temu klientowi stała się przedmiotem postępowania karnego, skierowanego przeciwko skarżącemu i "przejętemu" klientowi. Organ powołał się także na negatywną opinię o skarżącym sporządzoną przez adwokat M. G. – Kierownika Szkolenia Aplikantów Adwokackich ORA, w której podkreślono, że przestępstwo z art. 276 k.k., polegające w przypadku skarżącego na nakłanianiu do ukrycia dokumentów, należy do przestępstw przeciwko wiarygodności dokumentów, która to wartość jest niezwykle istotna w zawodzie adwokata.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. skarżący złożył odwołanie od tej uchwały, podtrzymując argumentację wyrażoną w odwołaniu z dnia [...] grudnia 2009 r. od uchwały ORA z dnia [...] listopada 2009 r. W uzasadnieniu odwołania skarżący podniósł, że wbrew zaleceniom Prezydium NRA, organ I instancji nie uzupełnił materiału dowodowego, na co wskazuje brak wyraźnych zmian w uzasadnieniu uchwały w porównaniu z uzasadnieniem uchwały z dnia [...] listopada 2009 r.

Skarżący podniósł, że ORA błędnie wskazała, że przestępstwo, którego się dopuścił miało miejsce w związku z wykonywaniem pracy w kancelarii radcy prawnego. W rzeczywistości skarżący był zatrudniony w spółce cywilnej "[...]", która przez cały okres jego pracy nie była kancelarią prawną, zaś jej wspólnicy nie wykonywali zawodu radcy prawnego.

Skarżący podważył również ustalenia ORA w sprawie okoliczności jego rezygnacji z pracy we wspomnianej Spółce. Skarżący podał, że powodem rozwiązania umowy z pracodawcą było ciężkie naruszenie obowiązków pracodawcy wobec skarżącego poprzez niewypłacenie wynagrodzenia za okres dwóch miesięcy, w tym zasiłku chorobowego.

Skarżący podkreślił, że podjęcie przez niego działalności gospodarczej z siedzibą oddaloną o blisko 400 km od siedziby jego dotychczasowego pracodawcy nie może być uznane za konkurencyjne wobec tego ostatniego. Co więcej, podjęta przez skarżącego działalność gospodarcza związana była również z zakwalifikowaniem go do projektu "Własna Firma - szansa ludzi młodych", współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, w ramach którego, jeszcze w okresie zatrudnienia w Spółce “[...]" i w istocie za wiedzą wspólników tej Spółki, udzielane mu było wsparcie szkoleniowo – doradcze.

Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem ORA, że "przejął" klientkę swojego wcześniejszego pracodawcy w nieetyczny sposób. Skarżący podkreślił, że podjął się nieodpłatnej pomocy prawnej rzeczonej klientce na jej wyraźną prośbę jeszcze przed rozpoczęciem własnej działalności gospodarczej. Swoją chęć pomocy skarżący uzasadnił młodym wiekiem klientki, charakterem doznanej przez nią szkody oraz jej przekonaniem o rażąco wygórowanych stawkach wynagrodzenia jej dotychczasowych pełnomocników. Skarżący dodał, że pomoc klientce uzależnił od jej uprzedniego wypowiedzenia innych pełnomocnictw oraz, że nie miał żadnego wpływu na to, w jaki sposób to wypowiedzenie zostało dokonane. Skarżący podkreślił, że dokumenty, jakimi wspomniana klientka rozporządziła, popełniając przy tym przestępstwo, nie miały żadnego wpływu na udzielaną przez niego później pomoc. Stwierdził także, że żaden materialny bądź niematerialny interes wynikający z przedmiotowej pomocy prawnej, który mógłby być uznany za motyw jego działania, nie został racjonalnie udowodniony w toku postępowania karnego. Na poparcie swojego przekonania o nieprawidłowym przeprowadzeniu jego sprawy przed Sądem Rejonowym dla [...] w [...] wskazał usterki proceduralne, jakie miały miejsce w procesie, które wyszły na jaw przy okazji prowadzonego później postępowania w sprawie kosztów sądowych.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Prezydium NRA uchwałą z dnia [...] listopada 2010 r. utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę ORA w [...].

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że ORA poprawnie wypełniła zalecenia podane w uchwale z dnia [...] kwietnia 2010 r., uzupełniając akta sprawy.

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, na podstawie cytowanego odpisu prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] lutego 2008 r. ustaliło, że w okresie od nieokreślonego dnia roku 2007 do dnia [...] marca 2007 r. skarżący nakłaniał M. W. do ukrycia dokumentów należących do Spółki “[...]" s.c. w postaci akt szkody osobowej z dnia [...] lutego 2006 r. z OC sprawcy oraz kompletu akt dotyczących zgłoszenia z polisy NNW o nr [...] wraz z całą dokumentacją, dopuszczając się tym samym przestępstwa z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 276 k.k. Organ stwierdził, że pomimo warunkowego umorzenia postępowania karnego na dwuletni okres próby, czyn, którego dopuścił się skarżący dowodzi, że kandydat nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania w przyszłości zawodu adwokata.

Organ dodał, że powagi czynu skarżącego nie umniejsza fakt, że nie pracował on w kancelarii radcy prawnego lecz w Spółce “[...]" s.c.

Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Prezydium NRA z dnia [...] listopada 2010 r., wnosząc o jej uchylenie w całości.

Zdaniem skarżącego, dokonana przez organ ocena jego dotychczasowego postępowania zawarta w uzasadnieniu uchwały nie uwzględniała całokształtu jego charakteru oraz dokonanych osiągnieć, formułując zarzut w oparciu o jedno wydarzenie z jego życia.

W tym stanie rzeczy skarżący uznał, że nastąpiło naruszenie:

1) obowiązków ORA wynikających z art. 65 pkt 1 p.o.a.,

2) wymogów stawianych uzasadnieniu decyzji administracyjnej przez art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

(Dz. U. z 2000 r. Nr 98, po. 1071 z późn. zm.), dalej: "k.p.a.",

Skarżący uznał, że postępowanie Prezydium NRA było niezgodne z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a, skarżący podkreślił, że organy rozpatrujące jego sprawę, zobowiązane były ocenić zainteresowanego w kontekście jego całego dochczasowego okresu życia, w tym liczne sukcesy osobiste i zawodowe oraz prezentowaną moralność i etykę. Ocena powinna być dokonana w oparciu o wszelkie dostepne dane dotyczące kandydata.

Skarżący podniósł, że wbrew treści art. 66 § 1 k.k. formułującego przesłanki zastosowania warunkowego umorzenia postępowania, okoliczności popełnienia przez niego przestępstwa w świetle zgromadzonych dowodów budzą wątpliwości, a on sam nigdy do jego popełnienia się nie przyznał.

Nadto podkreślił, że informacja o omawianym postępowaniu karnym zakończonym warunkowym umorzeniem nie widnieje już w Krajowym Rejestrze Karnym. Odpowiedź twierdząca na umieszczone w kwestionariuszu osobowym aplikanta adwokackiego pytanie odnośnie prowadzonych przeciwko kandydatowi postępowań karnosądowych nie powinna oznaczać dożywotniego pozbawienia możliwości wpisu na listę aplikantów adwokackich, a docelowo - możliwości wykonywania zawodu adwokata, szczególnie że na podstawie tych samych danych skarżący został dopuszczony do egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką

Skarżący uznał powyższe za naruszenie art. 30 Konstytucji RP. Powołał się na uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2010 r, sygn. akt K 1/09, opubl. Dz U. z 2010, nr 200, poz. 1326), w którym stwierdza się, że: "dożywotni skutek sankcji wydalenia z samorządu zawodowego jest niezgodny z konstytucją". Skarżący zaznaczył, że w jego sytuacji zaskarżona uchwała wywołuje podobny skutek.

W odpowiedzi na skargę, Prezydium NRA wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w zaskarżonej uchwale.

Organ zaznaczył, że wątpliwości co do spełnienia przez kandydata na adwokata czy aplikanta adwokackiego przesłanki nieskazitelności charakteru należy uznawać za okoliczności dyskwalifikujące. Zdaniem organu, ratio legis wprowadzonej w art. 65 pkt 1 p.o.a. uznaniowości stanowi potrzebę zagwarantowania, że obowiązki adwokata będą wypełniać osoby dające rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu, co jest wyrazem prymatu interesu społecznego nad indywidualnym interesem skarżącego.

Organ zauważył, że w sytuacji warunkowo umorzonego postępowania karnego dotyczącego nakłaniania innej osoby do ukrycia dokumentów reszta osiągnięć w życiu prywatnym, jak i zawodowym skarżącego nie ma znaczenia.

Pismem z dnia [...] maja 2011 r. skarżący ustosunkował się do odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz nierozpatrzenia całego materiału dowodowego, które to uchybienia skutkowały błędnym ustaleniem stanu faktycznego, iż skarżący nie spełnia przesłanek wpisu na listę aplikantów adwokackich.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.".

Zdaniem Sądu, skarga M. G. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona uchwała narusza prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

Jednakże należy zauważyć, że żądanie skarżącego co do nakazania wpisu na listę aplikantów adwokackich, ewentualnie wydania decyzji o wpisie przez sąd nie znajduje uzasadnienia w treści art. 145 § 1 p.p.s.a., wskazującego rodzaje rozstrzygnięć sądu w przypadku uwzględnienia skargi.

Należy podkreślić, że Prezydium NRA, jak również Okręgowa Rada Adwokacka w [...] przy wydawaniu uchwały były związane rygorami procedury administracyjnej, określającej obowiązki organów w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, jak również końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że organy administracji obowiązane są m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Z zasady tej wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje (uchwały) wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne (uchwały) nie uwzględniają żądań strony.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 grudnia 1984 r.,

sygn. akt III SA 729/84, ONSA 1984, nr 2 poz. 117, podkreślił, że w celu realizacji tej zasady konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń strony (...). Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, 77 i 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisach art. 107 § 3 k.p.a.

W rozpoznawanej sprawie zaskarżona uchwała, jak również uchwała ją poprzedzająca nie spełniały wskazanych wyżej kryteriów.

Organy skupiły się przede wszystkim na wykazaniu, iż osoba, wobec której było prowadzone postępowanie karne zakończone warunkowym jego umorzeniem

(w niniejszej sprawie na okres próby dwóch lat) nie spełnia kryteriów z art. 75 ust. 2 p.o.a., zgodnie z którymi aplikantem adwokackim może być osoba, która spełnia warunki określone w art. 65 pkt 1-3 p.o.a. i uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego. Organy samorządu adwokackiego skupiły się na przesłance braku nieskazitelności charakteru kandydata przewidzianej w art. 65 pkt 1 p.o.a. Przepis ten stanowi, że na listę adwokatów (na mocy art. 75 ust. 2 p.o.a. – także aplikantem adwokackim) może być wpisany ten, kto jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata (aplikanta adwokackiego).

Z akt sprawy wynika, że skarżący przed przystąpieniem do egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką, będąc zatrudnionym w Spółce "[...]" s.c. popełnił przestępstwo z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 276 k.k. Sąd Rejonowy [...] w [...] wyrokiem z dnia [...] lutego 2008 r., sygn. akt [...] postępowanie karne warunkowo umorzył na 2 lata próby.

Na marginesie należy zauważyć, że skarżący został dopuszczony do egzaminu wstępnego dla kandydatów na aplikantów adwokackich w 2009 r. bez przedstawienia Komisji Egzaminacyjnej informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego, którą dysponował (k.- 33-34 akt adm.). W myśl art. 75c ust. 2 pkt 5 p.o.a. zgłoszenie o przystąpieniu do egzaminu wstępnego na aplikacje adwokacką winno zawierać informację o niekaralności z Krajowego Rejestru Karnego opatrzoną datą nie wcześniejszą niż miesiąc przed złożeniem zgłoszenia. Skarżący informację tę przedłożył dopiero na wezwanie ORA przy piśmie z dnia [...] października 2009 r.

(k. - 35 akt adm.). Natomiast informację o osobie z Krajowego Rejestru Karnego, bez wezwania organu dołączył do wniosku o wpis na listę aplikantów adwokackich z dnia [...] września 2009 r. (k. – 38 akt adm.) oraz do kolejnego wniosku o wpis na listę aplikantów adwokackich Izby [...] z dnia [...] października 2010 r. (informację taką przedłożył niezwłocznie po upływie okresu próby i zatarciu "skazania", pismo skarżącego z dnia [...] listopada 2010 r. i informacja z KRK w aktach adm.).

Organy w kolejno wydawanych uchwałach wskazywały, że przestępstwo zostało popełnione przez skarżącego w trakcie pracy w firmie zajmującej się co najmniej prowadzeniem spraw odszkodowawczych (jak sprawa M. W.), co zostało uznane za okoliczność dodatkowo obciążającą skarżącego. Nadto, organy zwracały uwagę na niedopuszczalne zachowanie skarżącego po rozwiązaniu stosunku pracy, polegające na "przejęciu" klienta byłego pracodawcy, co dodatkowo wzmacniało negatywną ocenę skarżącego w świetle przesłanek z art. 65 pkt 1 p.o.a.

Powołując się w uzasadnieniach na powyższe fakty, organy pominęły, pozostawiając jako niewyjaśnione okoliczności podniesione przez skarżącego już w odwołaniu z dnia [...] grudnia 2009 r., uzupełnione w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2010 r.

W odwołaniu z dnia [...] grudnia 2009 r. skarżący powołał się na wyjaśnienia złożone osobiście Dziekanowi oraz Sekretarzowi ORA w [...] odnośnie popełnienia zarzucanego mu czynu. W aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek śladu z tych rozmów. Tymczasem obowiązkiem organu jest podjęcie kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez ustalenie, czy wyjaśnienia były faktycznie złożone, a jeżeli tak, to w jakiej formie i jaką rangę (znaczenie prawne) nadały im organy. Taki wymóg nałożył na organy ustawodawca nakazując, aby uzasadnienie faktyczne decyzji w szczególności zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Przeprowadzenie rozmowy ze skarżącym było istotne w świetle art. 10 § 1 k.p.a.

W odwołaniach skarżący wskazał również na błędne ustalenia organów odnośnie sposobu rozwiązania stosunku pracy przez skarżącego z pracodawcą, jak również na błędne przekonanie organów, iż była to kancelaria radcy prawnego. Skarżący podkreślił, że stroną, która rozwiązała stosunek pracy z pracodawcą był właśnie on, zaś przyczynę rozwiązania stanowiło naruszenie przez pracodawcę – "[...]" s.c. - obowiązków w postaci braku wypłaty skarżącemu wynagrodzenia za dwa miesiące: luty i marzec 2007 r., w tym zasiłku chorobowego (pismo z dnia [...] kwietnia 2007 r., k. - 80 akt administracyjnych). Zatem, za niewystarczające należy uznać lapidarne stwierdzenie ORA o zrezygnowaniu przez skarżącego z pracy, gdyż znajomość treści pisma skarżącego z dnia [...] kwietnia 2007 r. zatytułowanego "Rozwiązanie umowy o pracę" rzutuje na postrzeganie skarżącego, którego postępowanie jest przedmiotem oceny. Kwestię sposobu zakończenia pracy w firmie "[...]" s.c. przez skarżącego należało wyjaśnić, choćby poprzez zażądanie przedstawienia świadectwa pracy i równocześnie w kontekście podjęcia przez niego działalności gospodarczej.

W podobny sposób Sąd ocenił zarzuty dotyczące nieetycznego postępowania skarżącego wobec pracodawcy w związku z "przejęciem" klienta Spółki. Zdaniem Sądu, zostały one sformułowane bez wyraźnego oparcia w materiale dowodowym, gdyż w aktach nie ma dokumentu, który zobowiązywałby skarżącego do niepodejmowania określonych działań po zakończeniu współpracy ze Spółką, np. w postaci klauzuli o zakazie konkurencji. Z drugiej strony nie zbadano czy skarżący zawarł umowę z M. W. co do prowadzenia jej sprawy odszkodowawczej, z jaką datą i na jakich zasadach, zwłaszcza że skarżący musiał legitymować się pełnomocnictwem M. W. (spełniającym wymagania z art. 33 § 2 k.p.a. dla spraw administracyjnych i z art. 87 § 1 k.p.c. dla spraw cywilnych). Z drugiej strony skarżący wskazywał, że zaczął prowadzić sprawę M. W. bezpłatnie, na jej wyraźną prośbę, co powinno być rozważone w kontekście tego, że M. W. była osobą obcą dla skarżącego, a ten podjął działalność gospodarczą w zakresie pomocy osobom poszkodowanym w wypadkach komunikacyjnych, w tym pomocy prawnej (kwestionariusz osobowy skarżącego, k. – 5 i życiorys skarżącego, k – 3 akt adm.)

Brak dokumentów uniemożliwił również ocenę zakresu czynności powierzonych skarżącemu w czasie pracy w Spółce, do wykonywania których był uprawniony. Informacja tego rodzaju wydaje się niezbędna w sytuacji, gdy organy zarzucają stronie przekroczenie kompetencji w trakcie wykonywanych czynności.

Uzasadniając uchwałę z dnia [...] listopada 2010 r. o odmowie wpisu skarżącego na listę aplikantów adwokackich z uwagi na niespełnienie warunków, o których mowa w art. 65 pkt 1 p.o.a., Prezydium NRA odwołało się do wspomnianego wyroku Sądu Rejonowego dla [...] w [...], który w momencie wydawania zaskarżonego rozstrzygnięcia uległ zatarciu. Nadto, organy, dokonując oceny skarżącego w świetle przesłanek art. 65pkt 1 p.o.a., nie zbadały zachowania skarżącego w okresie od wydania wyroku do czasu wydania uchwały czyli do momentu zatarcia skazania. Tymczasem takie ustalenia były niezbędne przy ocenie charakteru skarżącego i ewentualnej możliwości wykonywania przez niego w przyszłości zawodu adwokata, a wcześniej zawodu aplikanta adwokackiego, zwłaszcza że okres próby w warunkowym umorzeniu postępowania minął, co oznaczało, że przestrzegał porządku prawnego w rozumieniu art. 68 k.k.

Jedyną oceną, jaką organy wzięły pod uwagę była opinia kierownika Szkolenia Aplikantów Adwokackich Okręgowej Rady Adwokackiej, z której treścią, wbrew zasadom postępowania administracyjnego, nie zapoznano skarżącego. Obowiązek tego rodzaju nakłada na organy art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej zobowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów.

Należy zauważyć, że pojęcie "rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata " zdefiniowane zostało w orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego jako zespół cech osobistych charakteru i zachowań składających się na wizerunek osoby zaufania publicznego, na której nie ciążą żadne zarzuty podważające jej wiarygodność. A zatem na rękojmię należytego wykonywania zawodu adwokata w rozumieniu art. 65 pkt 1 p.o.a. składają się dwa elementy: cechy charakteru i dotychczasowe zachowanie osoby pragnącej zostać adwokatem. O nieskazitelności charakteru świadczą takie przymioty osobiste jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, uczynność, pracowitość, poczucie odpowiedzialności za własne słowa i czyny, stanowczość, odwaga cywilna, samokrytycyzm, umiejętność zgodnego współżycia z otoczeniem.

Z kolei wyrażenie ustawowe "dotychczasowe zachowanie" oznacza zachowanie - postępowanie osoby ubiegającej się o wpis na listę radców prawnych - do czasu wpisania na tę listę i to takie zachowanie, postępowanie, odpowiadające ocenom moralnym i etycznym, gwarantujące właściwe wykonywanie zawodu radcy prawnego. (wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA 725/00). Pojecie "rękojmi" to uroczyste poręczenie, zagwarantowanie, zapewnienie, że z racji posiadanych cech zawód zaufania publicznego, w tym wypadku adwokata, będzie wykonywany prawidłowo.

Brak rękojmi należytego wykonywania zawodu adwokata jest więc implikacją braku nieskazitelnego charakteru i dotychczasowego zachowania odpowiadającego ocenom moralnym i etycznym. Są to pojęcia jednolite i niepodzielne.

Zatem przyjęcie przez organy obu instancji, że warunkowe umorzenie postępowania karnego za czyn z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 276 k.k. pozwalało na uznanie, że skarżącemu nie można przypisać cechy nieskazitelności charakteru było niewystarczające (nawet przy uwzględnieniu rodzaju popełnionego czynu), szczególnie w sytuacji pozytywnego zakończenia okresu próby oraz upływu ponad trzech lat między popełnieniem przez M. G. czynu objętego postępowaniem karnym w sprawie [...] a wydaniem zaskarżonych uchwał przez organy samorządu adwokackiego.

W tym stanie rzeczy, Sąd stanął na stanowisku, że organy nie rozpoznały sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, naruszając tym samym art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy przy tym podkreślić, że akta administracyjne były niekompletne, gdyż nie zawierały kopii całości akt karnych, zwłaszcza uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] lutego 2009 r.

Rozpoznając sprawę ponownie organ administracji przeprowadzi postępowanie administracyjne stosownie do zasad ogólnych zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego, odniesie się do wszystkich okoliczności faktycznych i całego materiału dowodowego, by następnie podjąć decyzję administracyjną prawidłowo uzasadnioną o przekonywującej treści.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

Odnośnie pkt 2 sentencji wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.