Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1178/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.  157  par.  2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 156  par. 1  pkt 2,  art. 61  lit. a  par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 94  ust. 1  pkt 2,  art. 96  ust. 1 i 4,  art. 97  ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) WSA Magdalena Durzyńska Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2017 r. sprawy ze skarg A. K., A. D. i E. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargi.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] maja 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , po rozpoznaniu wniosku A.K. , A. D. , A.F. , M.F. , K.O. , E.J. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej postanowieniem tego organu z [...] marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r., nr [...] zatwierdzającej podział nieruchomości - utrzymało w mocy postanowienie z [...] marca 2016 r.

W uzasadnieniu wskazano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] marca 2016 r. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r. zatwierdzającej podział nieruchomości - działki ew. nr [...] z obrębu [...] położonej przy ul. [...] róg [...] będącej własnością Spółdzielni Mieszkaniowej [...] na działki: nr [...] o pow. 0,1565 ha - działka zabudowana, nr [...] pow. 0,3152 ha - działka zabudowana, nr [...] o pow. 0,0792 ha - działka zabudowana, nr [...] o pow. 0,0232 ha - działka przeznaczona pod poszerzenie ul. [...].

Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyli: A.K., A.D., A.F., M.F., K. O. i E. J. .

Podnieśli, że :

1) postanowienie powinno dotyczyć ul. [...].

2) organ naruszył art. 7, 8 i 28 kpa, ponieważ nie dokonał wszechstronnej oceny interesu prawnego wnioskodawców w postępowaniu nadzwyczajnym, ograniczając się jedynie do analizy interesu prawnego w postępowaniu zwykłym.

3) odmowa wszczęcia postępowania nastąpiła z naruszeniem art. 157 § 3 kpa, gdyż nie wydano decyzji.

4) wniosek dotyczył weryfikacji ostatecznej decyzji o podziale w trybie nadzwyczajnym, a nie zwykłym

5) przywołane przez organ przepisy nie mogą być interpretowane jako chroniące wyłącznie nabywców działek powstałych w wyniku podziału. Nieuprawniona jest próba dyskryminacji obywateli, mieszkańców osiedla na: kategorie: posiadających spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, własnościowe prawo do lokalu i własność nieruchomości. Taka wykładnia jest nieracjonalna i prowadzi do naruszenia konstytucyjnej zasady równości (art. 32 ust 1 i 2 Konstytucji RP) oraz zasady ochrony własności, ochrony praw nabytych, prawa do bezpiecznego życia.

6) brak rozróżnienia strony pierwotnej i strony następczej postępowań administracyjnych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ponownie rozpoznając sprawę podniosło, że instytucja stwierdzenia nieważności ma na celu ustalenie czy zachodzi którakolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Zgodnie natomiast z treścią art. 61a kpa, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 kpa zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Kolegium podkreśliło, że w niniejszej sprawie z żądaniem wszczęcia postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r., nr [...] zatwierdzającej podział nieruchomości - działki ew. nr [...] , będącej własnością Spółdzielni Mieszkaniowej [...] wystąpili mieszkańcy bloków przy ul. [...] i [...], którzy w tych budynkach posiadają spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz w jednym przypadku lokatorskie prawo do lokalu. Natomiast zgodnie z art. art. 97 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Podział nieruchomości może być więc dokonany m.in. na wniosek właściciela, a więc osoby, której przysługuje tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości. Pojęcie nieruchomości określa przepis art. 46 § 1 k.c. stanowiąc, iż nieruchomością jest taka część powierzchni ziemskiej (wydzielonego gruntu), do której określonemu podmiotowi przysługuje prawo własności. Wniosek o podział nieruchomości może więc wnieść skutecznie podmiot, którego interes prawny wynika z prawa własności do wydzielonej części gruntu i którego uprawnienia znajdują umocowanie w art. 140 k.c. Brak jest przepisu prawa materialnego, który mógłby stanowić źródło interesu prawnego wnioskodawców, uprawniającego ich do bycia stroną w postępowaniu podziałowym. Zakres uprawnień, jaki wiąże się z posiadaniem spółdzielczego własnościowego, jak i lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w budynku stanowiącym własność spółdzielni mieszkaniowej nie rozciąga się bowiem na prawo do dysponowania nieruchomością gruntową, na której posadowiony jest budynek mieszkalny spółdzielni.

Organ nadzoru powołując się na orzecznictwo sądowe wskazał, że członkom spółdzielni mieszkaniowej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości, niezależnie od tego, czy przysługuje im lokatorskie czy własnościowe prawo do lokalu. Stroną w takim postępowaniu jest spółdzielnia mieszkaniowa, która posiada tytuł prawny do nieruchomości (por. wyroki NSA: z 24 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 612/09, z 2 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 1946/10). Skarżący w dacie wydania decyzji podziałowej nie mieli żadnego prawa rzeczowego do nieruchomości.

Kolegium stwierdziło, że prawidłowe ustalenie stron postępowania podziałowego ma istotne znaczenie, gdyż tylko te osoby, którym w dacie wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział przysługiwał tytuł prawnorzeczowy do podzielonej nieruchomości, mogą skutecznie domagać się wszczęcia postępowania nadzorczego. Zatem, zdaniem organu, zarzut naruszenia przepisu art. 7, art. 77 § 1 kpa i art. 28 kpa jest niezasadny.

W ocenie Kolegium stanowisko skarżących zaprezentowane we wniosku nie zasługuje na aprobatę. Także naruszenie art. 157 § 3 kpa jest nieuzasadnione, gdyż art. 157 § 3 kpa został uchylony. Zgodnie z obowiązującymi przepisami odmowa wszczęcia postępowania następuje postanowieniem.

Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] maja 2016 r. skargi wnieśli: A.K. (sprawa o sygn. akt I SA/Wa 1178/16), E.J. (sprawa o sygn. akt I SA/Wa 1179/16) i A.D. ( sprawa o sygn. akt I SA/Wa 1193/16).

Skarżący zarzucili zaskarżonemu postanowieniu rażące naruszenie przepisów: art. 7, art. 8, art. 28 i art. 77 § 1 kpa, art. 32 ust. 1 i 2 oraz art. 64 ust. 2 i 3 w zw. z art. 74 ust. 2 Konstytucji RP, art. 140 k.c., art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, zasady państwa prawa i nieuwzględnienie interesu prawnego skarżących.

Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r. o zatwierdzeniu podziału nieruchomości.

W uzasadnieniach skarg podnieśli, że powoływanie się przez Kolegium na przepis art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest nieporozumieniem i nadużyciem, a co najmniej zawężającą interpretacją przepisów prawa, w tym przepisów art. 28 kpa. W ocenie skarżących wykazali oni swój interes prawny.

Podali, że nie wiedzieli o toczącym się postępowaniu podziałowym, wobec czego nie mogli podjąć stosownych kroków w celu zapobieżenia podziałowi naruszającemu obowiązujące przepisy prawa i interes prawny skarżących.

Skarżący wskazali, że w toku postępowania przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] informowali, że nie legitymują się prawem własności do odrębnego lokalu, jednakże z powodu zaniedbań Spółdzielni.

Zarządzeniem z 26 września 2016 r., na podstawie art. 111 § 1 ppsa, połączono sprawy o sygnaturach akt: I SA/Wa 1178/16, I SA/Wa 1179/16 i I SA/Wa 1193/16 w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia i dalszego prowadzenia pod sygn. akt I SA/wa 1178/16.

W piśmie procesowym z 27 października 2016 r. skarżący uzupełnili skargi. Niezależnie od zarzutów podniesionych w skargach zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie:

- art. 28 kpa w zw. z art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędną wykładnię tych przepisów i odmowę przyznania skarżącym przymiotu strony podczas, gdy skarżący posiadają interes prawny w stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r. ze względu na treść art. 3 ustawy z 16 września 1982 roku Prawo Spółdzielcze oraz pozbawienie ich na skutek realizacji inwestycji możliwości swobodnego korzystania przez nich z lokali mieszkalnych;

- art. 7 kpa, art. 75 § 2 kpa, art. 77 § 1 kpa, i art. 80 kpa, polegające na braku wszechstronnego zbadania sprawy poprzez wybiórcze zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, zaniechanie wyjaśnienia i weryfikacji wszystkich okoliczności wynikających z dokumentów przedłożonych w toku postępowania, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy i wydaniem błędnych postanowień przez organ administracji;

- art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa, poprzez zaniechanie przez organ wyczerpującego przedstawienia w uzasadnieniu postanowienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych i prawnych;

- art. 156 § 1 pkt 2 kpa, poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r. podczas, gdy decyzja ta narusza interesy skarżących i została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia z 22 marca 2016 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący wskazali, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności może być również podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu zwykłym a twierdzi, że wydana decyzja dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku prawnego lub którego interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności decyzji. W takim przypadku krąg stron w postępowaniu nadzwyczajnym musi być badany w oparciu o art. 28 kpa. Krąg ten nie zawsze pokrywa się z kręgiem stron wyznaczonym przez organ w postępowaniu zwykłym. Rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach jednego podmiotu w postępowaniu zwykłym może wpłynąć na prawa i obowiązki innych podmiotów. Organ właściwy do stwierdzenia nieważności winien więc każdorazowo badać, czy osoba występująca z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ma legitymację do zainicjowania takiego postępowania. Rozważania organu w tym zakresie winny odnosić się do przepisów prawa materialnego, w oparciu o które nastąpiło rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu zwykłym. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ze względu na brak przymiotu strony jest uzasadniona tylko w przypadkach niebudzących wątpliwości, gdy oczywiste jest, że osoba składająca wniosek o stwierdzenie nieważności nie ma legitymacji do występowania w tym postępowaniu. Okoliczność, że osoba próbująca zainicjować postępowanie nadzwyczajne w sprawie o podział nieruchomości nie była uczestnikiem postępowania o podział, gdyż nie jest właścicielem nieruchomości dzielonej nie jest wystarczająca dla wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 61a kpa. Dla wyjaśnienia interesu prawnego skarżących niezbędne jest jednoznaczne ustalenie, czy rzeczywiście sporna decyzja skutkuje ograniczeniami, wskazanymi we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. To zaś wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które może nastąpić dopiero po wszczęciu postępowania.

Skarżący podkreślili, że osoba legitymująca się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu w charakterze strony wówczas, gdy realizacja danej inwestycji (w niniejszej sprawie dokonanie podziału nieruchomości) spowoduje naruszenie warunków korzystania z lokalu mieszkalnego, które są chronione przepisami prawa materialnego, a więc gdy zostanie naruszony własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes strony. W niniejszej sprawie skarżący wykazali, że na skutek podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] budynek mieszkalny usytuowany na działce [...], która powstała na skutek ww. podziału, a w którym to budynku znajdują się lokale mieszkalne został pozbawiony dostępu do drogi publicznej (możliwy jest tylko ruch pieszy), drogi pożarowej (ze względu na zbyt małą odległości pomiędzy budynkiem, a granicą działki [...]) oraz możliwości składowania odpadów. Na potwierdzenie powyższych okoliczności skarżący przedłożyli organowi stosowne dokumenty, które zostały całkowicie pominięte przez organ, co stanowiło naruszenie art. art. 7, 75 § 2, 77 § 1 i 80 kpa.

W ocenie skarżących sam fakt, że posiadają oni własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu nie może pozbawiać ich przymiotu strony. Zgodnie z art. 3 ustawy z 16 września 1982 r. Prawo Spółdzielcze majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków, co należy rozumieć w ten sposób, że wszystkie czynności podejmowane przez zarząd spółdzielni wpływają na sferę praw i obowiązków członków spółdzielni. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, jak wynika z art. 244 k.c., a także z art. 172 ust. 1 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych jest ograniczonym prawem rzeczowym, które ma charakter zbywalny, przechodzi na spadkobierców i podlega egzekucji. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, podobnie jak inne ograniczone prawa rzeczowe, należy, obok własności i użytkowania wieczystego, do grupy podmiotowych praw rzeczowych. Mają one charakter praw podmiotowych bezwzględnie skutecznych przeciwko wszystkim osobom (erga omnes). Wprawdzie w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że co do zasady członkom spółdzielni mieszkaniowej, w tym dysponującym własnościowym spółdzielczym prawem do lokalu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, jednak zwraca się uwagę, że członek spółdzielni mieszkaniowej może być stroną postępowania administracyjnego, niezależnie od uczestnictwa spółdzielni mieszkaniowej w tym postępowaniu, jeżeli określona decyzja administracyjna rozstrzyga o kwestiach mających istotny wpływ na prawa tego członka spółdzielni do korzystania z lokalu. Oceny posiadania przymiotu strony przez spółdzielcę legitymującego się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu należy dokonywać ze szczególną starannością w sytuacji, gdy dochodzi do sporu pomiędzy spółdzielnią a członkiem spółdzielni. W takim bowiem przypadku trudno mówić o tym, że interesy członka spółdzielni powinien reprezentować zarząd spółdzielni (por. wyrok WSA w Lublinie z 22 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 874/13, publ.lex). Pomiędzy skarżącymi, a Spółdzielnią Mieszkaniową [...] istnieje spór, albowiem Spółdzielnia nie wywiązuje się z obowiązków względem swoich członków, o czym świadczy między innymi to, że skarżący nie posiadali wiedzy o toczącym się postępowaniu w sprawie podziału nieruchomości, czy złożeniu przez Spółdzielnię wniosku o dokonanie podziału nieruchomości bez zapewnienia m.in. drogi pożarowej do budynku usytuowanego na działce [...], co stwarza bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia wszystkich członków Spółdzielni. Kwestia ta nie była przedmiotem uchwały właściwego organu Spółdzielni, co umożliwiło skarżącym zakwestionowanie tejże uchwały na drodze powództwa przed sądem powszechnym. Spółdzielnia doprowadziła do zbycia działki [...], na której usytuowane są garaże wybudowane ze środków finansowych pochodzących od skarżących, co jest przedmiotem odrębnego postępowania przed sądem powszechnym. Powyższe okoliczności, w ocenie skarżących, jednoznacznie przesądzają o tym, że zarząd Spółdzielni nie podejmuje działań zmierzających do rzetelnego reprezentowania interesów swoich członków, w tym skarżących, co uzasadnia przyznanie skarżącym przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji.

Skarżący podali, że od 2011 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] nie posiada rady nadzorczej, albowiem osoby ujawnione w rejestrze sądowym zostały wybrane niezgodnie z przepisami prawa i treścią statutu.

W ocenie skarżących członkostwo w spółdzielni mieszkaniowej nie może ograniczać najważniejszego z praw rzeczowych - prawa własności. Ustawodawca po to przewidział możliwość ustanowienia odrębnej własności lokalu, aby właściciele tych lokali nie tylko nabywali określone prawo majątkowe, ale też aby mogli decydować oraz wpływać na to, co dzieje się z przedmiotem ich własności.

Skarżący podnieśli, że ze względu na wagę zarzutów dotyczących decyzji podziałowej, organ nadzoru powinien zbadać chociażby w postępowaniu wszczętym z urzędu ich zasadność.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone z zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skargi nie są zasadne. Zgodnie z art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Legitymację do żądania wszczęcia postępowania na wniosek ma podmiot, który wykaże, że kwestionowana decyzja dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku (art. 28 kpa).

W orzecznictwie sądowym konsekwentnie przyjmuje się, że ustalenie interesu prawnego osoby uczestniczącej w postępowaniu administracyjnym następuje w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego.

Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] marca 2011 r. zatwierdzającej podział nieruchomości, w którym to postępowaniu nie brali udziału.

Podstawą materialnoprawną tej decyzji były przepisy art. 94 ust.1 pkt.2, art. 96 ust.1 i 4 oraz art. 97 ust.1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Przepis z art. 97 ust.1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Przepisu tego nie należy interpretować rozszerzająco. Nie budzi żadnych wątpliwości, że interes prawny w postępowaniu o zatwierdzenie podziału nieruchomości, a także w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej ma podmiot, który wykaże prawa rzeczowe do gruntu, a więc właściciel, współwłaściciel czy użytkownik wieczysty. Skarżący wywodzą legitymację do bycia stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości z tego tytułu, że przysługują im własnościowe spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych w budynku na nieruchomości, której właścicielem jest Spółdzielnia.

Podkreślić należy, że własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego jest ograniczonym prawem rzeczowym, dziedzicznym i podlegającym obrotowi prawnemu, ale nie dającym żadnego tytułu prawnego do nieruchomości gruntowej spółdzielni, na której posadowiony jest budynek. Kwestia statusu członków spółdzielni mieszkaniowych w zakresie przyznania im przymiotu strony w postępowaniu o podział nieruchomości spółdzielni mieszkaniowej była przedmiotem licznych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego. W świetle ugruntowanego już stanowiska orzecznictwa w postępowaniu o zatwierdzenie podziału nieruchomości gruntowej spółdzielni jej członkom nie przysługują prawa strony (por. wyroki NSA: z 21 października 1999 r., sygn. I SA 285/99, z 3 lipca 2001 r., sygn. IV SA 1610/99; z 21 lipca 2004 r., sygn. I OSK 614/04; z 7 lutego 2002 r., sygn. I SA 1710/00, z 23 czerwca 2009 r., sygn. I OSK 922/08; z 18 września 2009 r., sygn. I OSK 1287/08, z 2 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 1946/10, z 14 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 868/11 publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA).

Orzecznictwo dotyczące tego zagadnienia jest nadal aktualne, mimo licznych zmian wprowadzonych w przepisach regulujących prawo spółdzielcze, w tym w ustawie z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych oraz w ustawie z 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze. W świetle wymienionych unormowań charakter prawny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nie uległ zmianie. Jest to nadal ograniczone prawo rzeczowe, zbywalne, dziedziczne i podlegające egzekucji. Nadal też, zgodnie z przepisami prawa spółdzielczego, spółdzielnia jest reprezentowana na zewnątrz przez zarząd a uchwały podjęte przez organy spółdzielni mogą być zaskarżane przez jej członków w postępowaniu wewnątrzspółdzielczym oraz przed sądem powszechnym.

Należy z całą mocą podkreślić, że uprawnienia właściciela mogą być w postępowaniu podziałowym ograniczone jedynie wtedy, gdy z mocy wyraźnego przepisu prawa podział nieruchomości może być dokonany z urzędu lub na wniosek osoby, która nie jest właścicielem, ale ma tytuł prawnorzeczowy do gruntu- np. użytkownik wieczysty. Nie są stronami o podział nieruchomości, ani stronami postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej osoby, które nie mają żadnego tytułu prawnego do gruntu. Skarżący zarówno w dacie wydania decyzji zatwierdzającej podział, jak i obecnie nie mają tytułu prawnorzeczowego do nieruchomości będącej przedmiotem podziału. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, którym legitymują się skarżący oraz spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu nie daje żadnych uprawnień do gruntu. Są to prawa związane z korzystaniem z lokalu. Ich ochrona nie rozciąga się na prawo do gruntu, na którym posadowiony jest budynek. Prawidłowo więc organ nadzoru uznał, że skarżący nie mając praw rzeczowych do nieruchomości objętych wyżej wskazaną decyzją nie mają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa w zw. z art. 97 ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami do żądania wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości (por. wyrok NSA z 9 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 669/10). Z wyżej wskazanych przyczyn zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 28 kpa w zw. z art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami są chybione.

Kwestie dotyczące braku dostępu do drogi publicznej (pomimo, że z treści decyzji podziałowej wynika wprost, że wydzielone działki nr: [...], [...], [...] mają bezpośredni dostęp do drogi publicznej), braku drogi pożarowej oraz możliwości składowania odpadów, nie stanowią o legitymacji skarżących do żądania stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej. Zagadnienia te pozostają w gestii właściwych organów nadzoru budowlanego i sanitarnego. Także konflikt członków z władzami Spółdzielni, brak rady nadzorczej, nieprawidłowe, zdaniem skarżących, działania spółdzielni, zbycie wydzielonej działki nie kreują po stronie skarżących legitymacji w postępowaniu nadzorczym. Dlatego Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżących zawarty w piśmie z 6 grudnia 2016 r.

Wbrew twierdzeniom skargi organ nadzoru nie naruszył przepisów art. 7,75 § 2, 77 i 80 kpa. Organ nie prowadził postępowania co do istoty sprawy, lecz wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Organ właściwie uzasadnił postanowienie wyjaśniając, dlaczego odmówił wszczęcia postępowania. Prawidłowo powołał przepisy prawa. Wskazał także na orzecznictwo sądowoadministracyjne. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia z 22 marca 2016 r. nie naruszają przepisów art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa.

Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż organ tego przepisu nie stosował. Organ nie wydał decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności lecz postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nadzorczego.

Wbrew twierdzeniom skargi w niniejszej sprawie brak legitymacji skarżących do żądania wszczęcia postępowania nadzorczego był oczywisty, nie wymagał przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz szerszej analizy prawnej, wobec czego organ był uprawniony do zastosowania art. 61a kpa.

Niezasadny jest zarzut skargi, że organ powinien zbadać legalność decyzji z [...] marca 2011 r., bez względu na legitymację skarżących do żądania wszczęcia postępowania nadzorczego. Otóż taka sytuacja mogłaby mieć miejsce wówczas, gdyby organ wszczął postępowanie z urzędu lub na wniosek strony postępowania.

Skoro jednak wniosek został złożony przez podmioty nie będące stronami postępowania, a więc nie mające skutecznej legitymacji do domagania się przeprowadzenia takiej kontroli, to obowiązkiem organu było odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 kpa. Zważyć należy, że wszczęcie postępowania i wydanie decyzji na wniosek podmiotu nie będącego stroną postępowania skutkowałoby, że taka decyzja bez względu na kierunek rozstrzygnięcia dotknięta byłaby wadą nieważności, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 2 in fine i pkt 4 kpa.

Nietrafne są zarzuty dotyczące wskazanych w skardze przepisów Konstytucji oraz Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, gdyż z przepisów tych nie da się wywieść interesu prawnego w przedmiotowej sprawie. Przepisy te mają charakter ogólnych norm prawnych i ewentualnie mogłyby mieć zastosowanie w przypadku rozstrzygnięć merytorycznych.

Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności, Sąd z mocy art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.