Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2556/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Zabytki
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 36 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2187
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
article: art. 28, art. 145 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant st. sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...] w [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w W. ("skarżąca", "Wspólnota") jest decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego ("Minister") z [...] czerwca 2018 r. znak: [...], wydana w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, w następującym stanie sprawy:

Decyzją z [...] lipca 2013 r. nr [...] [...] Konserwator Zabytków, na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.; obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 2067, "ustawa o ochronie zabytków"), pozwolił K., ul. [...] na budowę budynku dla potrzeb [...] z garażem oraz łącznikiem podziemnym z budynkiem "K" na działce ew. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] z obrębu [...] przy ulicy [...] w W. (wg. wskazanych opracowań).

Pismem z 18 marca 2016 r. Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości [...] w W. reprezentowana przez radcę prawnego G. C. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ww. decyzją z [...] lipca 2013 r. powołując się na przesłankę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, "k.p.a."). Skarżąca wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji [...] Konserwatora Zabytków i wydanie w to miejsce nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy uwzględniającej jej stanowisko.

[...] Konserwator Zabytków postanowieniem z [...] kwietnia 2016 r., znak: [...], wznowił postępowanie administracyjne na wniosek skarżącej zakończone ww. decyzją z [...] lipca 2013 r. nr [...].

Następnie decyzją z [...] lipca 2016 r., nr [...] , organ ten -na podstawie (jak wskazał) art. 151 § 2 k.p.a.- w pkt 1 uchylił ostateczną decyzję [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. nr [...] , a w pkt 2 – pozwolił K., ul. [...] na budowę budynku dla potrzeb [...] z garażem oraz łącznikiem podziemnym z budynkiem "K" na działce ew. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] z obrębu [...] przy ulicy [...] w W. (wg. wskazanych opracowań). W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że wystąpiła podstawa wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., albowiem skarżąca mając interes prawny w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną, została pominięta w postępowaniu prowadzącym do jej wydania; przy czym w kwestii tej organ I instancji wskazał dokładnie na to, że zakres prac objętych decyzją nr [...], dotyczy m.in. remontu nawierzchni chodnika znajdującego się bezpośrednio przy elewacji budynku przy ul. [...] w W. tj. w ostrej granicy pomiędzy ciągiem komunikacyjnym a granicą działki będącej własnością Wspólnoty Mieszkaniowej [...]. Ze względu na podstawę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. z powodu nie zapewnienia Wspólnocie Mieszkaniowej [...] udziału w postępowaniu poprzedzającym wydanie ww. decyzji, należało uchylić ostateczną decyzję [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. Dalej zaś organ ten wywiódł, że po ponownym rozpatrzeniu dokumentacji projektowej załączonej do wniosku inwestora, zachodziła podstawa do wydania wnioskowanego pozwolenia, albowiem planowane prace są dopuszczalne pod względem konserwatorskim.

Od powyższej decyzji, z zachowaniem terminu zostało złożone odwołanie przez skarżącą reprezentowaną przez r. pr. G. C., a po jego rozpatrzeniu zapadła wskazana na wstępie decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] czerwca 2018 r. znak: [...]. Decyzją tą Minister działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości, a orzekając co do istoty w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. z powody braku podstawy do wznowienia przewidzianej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

W uzasadnieniu tej decyzji Minister wskazał, że w sprawie (wbrew stanowisku organu I instancji) nie wystąpiła podniesiona we wniosku inicjującym to postępowanie przesłanka wznowienia; skarżąca wprawdzie nie brała udziału w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją, ale analiza akt nie daje podstaw do uznania jej za stronę postępowania.

Argumentując to stanowisko Minister podał, że teren planowanej inwestycji znajduje się na obszarze objętym ochroną konserwatorską stanowiącym układ urbanistyczny ulicy [...]; ochroną prawną objęte zostało założenie urbanistyczne wraz z zachowaną zabudową. Nadto, planowana inwestycja położona jest na terenie wpisanym do rejestru zabytków pod numerem [...] (dawny numer [...]) decyzją z [...] czerwca 1981 r. Minister zauważył przy tym, że planowana inwestycja obejmuje budowę budynku dla potrzeb [...] z garażem oraz łącznikiem podziemnym z budynkiem "K" na działce ew. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] z obrębu [...] przy ulicy [...] w W..

I dalej wskazał, że wnosząc o wznowienie skarżąca - reprezentująca użytkowników wieczystych działki bezpośrednio sąsiadującej z terenem planowanej inwestycji - podniosła, że realizacja zamierzenia budowlanego wymaga przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu oraz, że w wyniku rozpoczętych robot budowlanych niezbędne było odkopanie budynków należących do Wspólnoty na całym odcinku od ul. [...] róg [...], co może mieć wpływ na integralność substancji budynku, a także, że za interesem skarżącej przemawia również okoliczność dokonania inwentaryzacji przez Generalnego Wykonawcę (W. S.A.) oraz fakt założenia markerów w budynkach Wspólnoty w celu monitorowania obiektu.

Zdaniem Ministra, nie ulega wątpliwości, że wniosek skarżącej o wznowienie postępowania wpłynął do organu I instancji z zachowaniem 30 dniowego terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a.; skarżąca wykazała bowiem okoliczności co do zachowania powyższego terminu (kopia maila z 18 lutego 2018 r. załączona do wniosku). W tej sytuacji, w tak ustalonym stanie faktycznym, konieczne było dokonanie oceny legitymacji procesowej skarżącej.

W ocenie Ministra argumentacja skarżącej podniesiona we wniosku z 18 marca 2016 r. nie daje jednak podstaw do uznania Wspólnoty za stronę postępowania zakończonego decyzją z [...] lipca 2013 r.; zakres prac objętych pozwoleniem konserwatorskim nie oddziałuje bowiem w bezpośredni sposób na nieruchomość sąsiednią, objętą tą samą ochroną konserwatorską, a podnoszone we wniosku o wznowienie okoliczności, tj. przebudowa istniejącej sieci uzbrojenia terenu czy też odkopanie budynków należących do Wspólnoty, związane są z prowadzonymi pracami budowlanymi, jednakże nie mają związku z postępowaniem o wydanie pozwolenia konserwatorskiego. Minister dodał przy tym, że analiza projektu budowlanego p.t. Projekt budowlany - budowa budynku dla potrzeb [...] z garażem oraz łącznikiem podziemnym z budynkiem "K", nie wskazuje, by zakres planowanych prac obejmował także nieruchomość Wspólnoty. Projekt obejmuje realizację obiektu budowlanego - budynku wraz z łącznikiem, i nie zawiera rozwiązań technicznych ingerujących w substancję budynku Wspólnoty, znajdującego się w bezpośrednim sąsiedztwie. Tym samym, projekt budowlany podlegający ocenie w toku postępowania o wydanie pozwolenia konserwatorskiego nie zawiera elementów technicznych ingerujących w substancję budynku Wspólnoty, znajdującego się w bezpośrednim sąsiedztwie.

Minister przyjął w efekcie, że nie można uznać, aby realizacja przedmiotowej inwestycji spowodowała naruszenie integralności budynku Wspólnoty, a także aby stanowiła nieuzasadnioną ingerencję w prawem chronione wartości.

W dalszej części uzasadnienia Minister dostrzegł, że charakter rozstrzygnięć organu odwoławczego w sposób bezpośredni zdeterminowany jest zasadą dwuinstancyjności postępowania odwoławczego. Jej istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonej decyzji. Wypływa stąd obowiązek traktowania postępowania odwoławczego jako powtórzenia rozstrzygania tej samej sprawy. Zauważył przy tym, że w niniejszej sprawie, organ I instancji, dokonując wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] lipca 2013 r. nr [...] uznał, że Wspólnota jest stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Niemniej organ odwoławczy, ponownie rozpoznając sprawę, zgodnie art. 15 k.p.a., z przyczyn wskazanych powyżej doszedł do odmiennych wniosków. To zaś uzasadniało zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., jak i art. 151 § 1 pkt 1 tej ustawy.

Minister wskazał jednocześnie na wątpliwości w orzecznictwie co do prawidłowości stosowania w takim stanie sprawy ww. art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., zamiast art. 105 § 1 k.p.a. Przyjął jednak, że w przypadku ustalenia, że podanie wniósł podmiot nie będący stroną, uzasadnionym jest wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. odmawiającej uchylenia decyzji dotychczasowej z powodu braku podstawy do wznowienia przewidzianej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wskazał przy tym na wyrok NSA z 22 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 1286/09, z 9 października 2011 r. sygn. akt II OSK 1406/10, z 14 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 2509/10, jak i na poglądy doktryny (por. A. Wróbel, M. Jaśkowska. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2013 r., str. 917¬918; B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydanie 12. Warszawa 2012 r., str. 590).

Dodatkowo, w kontekście zarzutów odwołania, Minister stwierdził, że podnoszone zarzuty co do zaistniałych uciążliwości (zalewanie piwnic, pęknięcia w budynku) związane są z realizacją przedmiotowej inwestycji, a zatem odnoszą się do działań inwestora, podejmowanych w związku z wykonaniem prac budowlanych, jednakże okoliczności te nie dotyczą postępowania o wydanie pozwolenia konserwatorskiego.

W skardze do Sądu na ww. decyzję Ministra, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 36 ust. 1 pkt 1 i art. 96 ust. 2 ustawy o ochronie zabytków oraz § 14 ust. 1, ust. 2 pkt 1, 3, 5 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 października 2015 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich /.../ (Dz. U. z 2015 r., poz. 1789), poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie ustalenia wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na układ urbanistycznego ulicy [...] w W.;

2. art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie w związku ze spełnieniem przesłanki wznowienia;

3. art. 28 k.p.a. w zw. art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.; "Prawo Budowlane"), poprzez brak uznania, że nieruchomość należąca do skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji w świetle wskazanych wcześniej naruszonych przepisów prawa materialnego i tym samym uznaniem braku posiadania przez Wspólnotę interesu prawnego, co skutkowało brakiem przyznania Wspólnocie statusu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia konserwatorskiego dla budynku [...] z garażem, łącznikiem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i niezbędną infrastrukturą:

4. art. 7 k.p.a. i art. 77 oraz art. 80 k.p.a. poprzez nie podjęcie przez organ orzekający wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli poprzez ustalenie oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia dla budynku przy ul. [...] w W. oraz jej wpływu na układ urbanistycznego ulicy [...] w W. w odniesieniu do przedmiotowego odcinka poprzez wydanie stosownych zaleceń konserwatorskich dotyczących realizacji przedmiotowej inwestycji w celu zachowania substancji budynku przy ul. [...] w W.;

5. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art.art. 8, 9, 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania de facto w mocy decyzji Prezydenta W. - [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. nr [...] ;

6. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a. poprzez jego zastosowanie zamiast art. 138 § 2 k.p.a. i w konsekwencji utrzymanie w mocy wadliwej decyzji Prezydenta W. - [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. nr [...], podczas gdy została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienie zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu skargi rozwijając tak postawione zarzuty, skarżąca wskazała na wyrok tut. Sądu z 7 grudnia 2017 r. o sygn. akt VII SA/Wa 273/17 uwzględniający jej skargę na decyzję o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji.

Podniosła także, że Minister orzekając w niniejszej sprawie wadliwie przyjął, że nieruchomość należąca do niej nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji oraz, że sporna inwestycja nie zawiera rozwiązań technicznych ingerujących w substancję budynku Wspólnoty.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Pismem z 30 maja 2019 r. o oddalenie skargi wniósł również uczestnik postępowania – K. wskazując dodatkowo na to, że przywołany w skardze wyrok WSA w Warszawie o sygn. akt VII SA/Wa 273/17 został uchylony wyrokiem NSA z 16 stycznia 2019 r. o sygn. akt II OSK 848/18.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd kontrolował w niniejszej sprawie decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] czerwca 2018 r., znak: [...], wydaną w trybie wznowienia postępowania. Postępowanie to wywołane zostało wnioskiem skarżącej (opartym na przesłance wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu), odnoszącym się do postępowania zakończonego decyzją ostateczną [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. wydaną na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i wyrażającą zgodę dla inwestora – K., na budowę budynku dla potrzeb [...] z garażem oraz łącznikiem podziemnym z budynkiem "K" na działce ew. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] z obrębu [...] przy ulicy [...] w W. (wg. wskazanych opracowań).

W sprawie niespornym pozostaje, że wniosek skarżącej o wznowienie postępowania został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu z art. 148 k.p.a. Spór koncentruje się zaś na ocenie wystąpienia podniesionej przez nią podstawy wznowienie, w istocie dotyczy jej interesu prawnego w kwestionowaniu ww. decyzji ostatecznej. O ile bowiem organ I instancji, orzekając w sprawie po wznowieniu przyjął (jak należy uznać wobec treści jego rozstrzygnięcia), że skarżąca winna być stroną postępowania a jej bezsporne pominięcie w tym postępowaniu świadczy o wystąpieniu podniesionej przesłanki, o tyle organ II instancji zaprezentował stanowisko odmienne. To też zdeterminowało rozstrzygnięcie tego organu (który to uchylił decyzję [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2016 r. i odmówił uchylenia decyzji ostatecznej na zasadzie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.). Tego też dotyczą zarzuty skargi kwestionujące tę ocenę, ale też wskazujące na błędną ocenę [...] Konserwatora Zabytków, który pomimo uznania skarżącej za stronę, wydał decyzję odpowiadającej w treści decyzji ostatecznej.

Analizując sprawę, w tym sporne zagadnienie, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podziela bowiem zawartą w niej ocenę wskazującą na brak podstaw do uznania skarżącej w okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy za stronę postępowania zakończonego kwestionowaną przez nią decyzją [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r.

Rozwijając to stanowisko Sąd zauważa, że kwestionowana decyzja stanowiąca tzw. pozwolenie konserwatorskie (decyzja [...] Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2013 r. nr [...]), wydana została w oparciu o przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, które to nie zawierają norm regulujących posiadanie przez określone podmioty legitymacji strony postępowania w tego rodzaju sprawach; wobec tego - w sprawach tych zastosowanie znajduje zasada ogólna wynikająca z art. 28 k.p.a. stanowiącego, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

W orzecznictwie zgodnie dostrzega się, że interes prawny, o którym mowa w powyższym przepisie, musi wynikać z konkretnej normy prawa materialnego, przy czym - powinien wyrażać się w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji danego podmiotu. Wskazuje się również, że tak rozumiany interes prawny powinien mieć charakter obiektywny, a nie wynikać z subiektywnego przekonania podmiotu o jego naruszeniu, czy wreszcie jego woli prowadzenia określonego postępowania.

Stosując ten przepis w niniejszej sprawie należało zwrócić uwagę, że celem instytucji unormowanych w ustawie o ochronie zabytków, w tym pozwoleń konserwatorskich, jest zapewnienie zachowania zabytków i utrzymania ich we właściwym stanie. Zgodnie z art. 5 pkt 2, 3 i 4 tej ustawy, opieka nad zabytkiem polega w szczególności, na zapewnieniu warunków prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku, zabezpieczeniu i utrzymaniu zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie oraz korzystaniu z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Obowiązek ten, jak wynika z treści tego przepisu, spoczywa na właścicielu bądź posiadaczu zabytku wpisanego do rejestru i zasadniczo nie dotyczy osób będących właścicielami nieruchomości sąsiednich. Dlatego też w orzecznictwie przyjmuje się co do zasady, że "jeśli wnioskodawca wystąpił o udzielenie pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych przy zabytku będącym jego własnością, to jedynie właściciel tej działki jest stroną tego postępowania", a sam fakt wpisania zabytku, jako historycznego założenia urbanistycznego, nie stwarza podstawy dla właścicieli nieruchomości sąsiedniej do bycia stroną w postępowaniach dotyczących pozwoleń udzielanych w trybie art. 36 ust. 1 pkt 1 i 11 ustawy z 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, nawet jeśli obie nieruchomości stykają się ze sobą (por. postanowienie NSA z 2 października 2012 r., sygn. akt II OZ 821/12, wyrok NSA z 10 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1880/12, wyrok NSA z 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 772/12). Jest przy tym rzeczą oczywistą, że mogą zaistnieć sytuacje, gdy projektowane prace przy zabytku ingerują w sąsiedni budynek i wówczas należy indywidualnie badać, czy właściciel takiego budynku ma legitymację do bycia stroną (tak NSA w ww. wyroku z 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 772/12).

Dlatego też, zdaniem Sądu, ustalenie legitymacji procesowej w postępowaniu - prowadzonym w trybie zwykłym, jak i nadzwyczajnym - dotyczącym decyzji wydawanej/wydanej na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami powinno być dokonywane każdorazowo w realiach konkretnej sprawy, a dokonując oceny w tym zakresie organ winien mieć na uwadze zakres tego postępowania oraz znajdujące w nim zastosowanie przepisy prawa materialnego (dotyczące ochrony zabytków). Taka też ocena została dokonana w niniejszej sprawie (na etapie postępowania przed Ministrem).

I tak, zdaniem Sądu, Minister prawidłowo wziął pod uwagę, że kwestionowane pozwolenie na realizację inwestycji wydane w oparciu o art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków, stanowi ocenę tej inwestycji z punktu widzenia konserwatorskiego. Analizując więc sprawę "tylko" w zakresie wpływu planowanej inwestycji na zabytek (w szczególności na układ urbanistyczny ul. [...]), uznał, że inwestycja ta nie oddziałuje bezpośrednio na nieruchomość skarżącej, nie zawiera bowiem elementów ingerujących w substancję budynku Wspólnoty (objętego tą samą ochroną prawną). Stanowisko to, zdaniem Sądu, jest zasadne, albowiem projekt zaakceptowany kwestionowanym pozwoleniem konserwatorskim nie przewiduje żadnych rozwiązań technicznych na nieruchomości skarżącej i nie dotyczy bezpośrednio budynku Wspólnoty (co istotne - nie tylko organ nie dostrzegł tego rodzaju zależności, ale też skarżąca tego rodzaju okoliczności na żadnym etapie postępowania nie podnosiła). Sam zaś fakt pozostawania budynku skarżącej w tym samym obszarze prawnie chronionym, nie kreuje jeszcze przymiotu strony skarżącej.

Nadto, organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że o przymiocie strony skarżącej w niniejszej sprawie nie mogą świadczyć podniesione przez nią okoliczności dotyczące realizacji inwestycji (konieczność przebudowy istniejącej a kolidującej sieci uzbrojenia terenu), uciążliwości z tym związanych (częściowe odkopanie fundamentów budynku Wspólnoty, zalanie piwnic skarżącej tzw. betonitem), czy podjęcia przez wykonawcę prac zabezpieczających (zlecenie inwentaryzacji budynku skarżącej, założenie markerów na budynku skarżącej w celu jego monitorowania). Okoliczności te świadczą o interesie faktycznym skarżącej, ale nie uzasadniają przyznania jej statusu strony. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, że ustalając interes prawny skarżącej należało mieć na uwadze przepisy dotyczące ochrony zabytków, jako stanowiące podstawę materialnoprawną kwestionowanego pozwolenia a jednocześnie wyznaczające granice postępowania przed organem konserwatorskim. Stąd też, zdaniem Sądu, podmiot dysponujący tytułem prawnym do sąsiedniej nieruchomości mógłby skutecznie wywodzić swój interes prawny w postępowaniu przed organem konserwatorskim (którego decyzje co do zasady są skierowane wyłącznie do wnioskodawców) wówczas, gdyby jego nieruchomość wskutek zaplanowanych robót była zagrożona w obszarze objętym działaniem ustawy o ochronie zabytków. Dlatego też z punku widzenia ochrony konserwatorskiej podniesione przez skarżącą okoliczności, jako niedotyczące tej materii (a związane z realizacją inwestycji), nie mogły wywołać zamierzonego skutku.

Jednocześnie wobec treści skargi Sąd wyjaśnia, że interes prawny kształtuje się inaczej w oparciu o przepisy ustawy o ochronie zabytków, a inaczej na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane; inne bowiem wartości prawem chronione wypływają z norm tych aktów prawnych. Tym samym w niniejszej sprawie nie mogło odnieść żadnego skutku powoływanie się przez skarżącą na przepisy art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i wskazywanie w ich kontekście na pozostawanie nieruchomości skarżącej w obszarze oddziaływania inwestycji. Uznanie podmiotu za stronę przed organem architektoniczno-budowlanym, nie stanowi bowiem o jej interesie prawnym w postępowaniu przed organem konserwatorskim - badającym inwestycję w procesie budowlanym w zakresie wąskim, bo tylko w kontekście jej wpływu na zabytek. Na marginesie Sąd dostrzega, że także w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji, nie uznano skarżącej za stronę postępowania, a przesądził to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 16 stycznia 2019 r. o sygn. akt II OSK 848/18 podnosząc m. in., że źródła interesu prawnego nie mogą stanowić wszelkie niedogodności związane z realizacją obiektu, "mają one bowiem przejściowy charakter."

Z tych też przyczyn Sąd nie podzielił zarzutów skargi, w tym dotyczących naruszenia art. 138 i art. 151 k.p.a. Zdaniem Sądu, wobec poczynionych ustaleń Minister wydał bowiem prawidłowe rozstrzygnięcie, tj. uchylające zaskarżoną decyzję i orzekające (z wniosku o wznowienie co do istoty) o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej wobec niewystąpienia przesłanki wznowienia. Nie doszło tym samym do naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez ich zastosowanie. Nadto, organ ten nie naruszył w sprawie art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Rozstrzygnięcie poprzedził bowiem pełną analizą, uwzględniającą zarówno projekt inwestycji zaakceptowany spornym pozwoleniem konserwatorskim, jak i stanowisko skarżącej prezentowane w postępowaniu, i dał temu wyraz w uzasadnieniu wydanej decyzji, spełniającym wymogi z art. 107 § 3 ww. ustawy. Nie naruszył przy tym przepisów art. 28 ust. 2 i art. 30 pkt 20 Prawa budowlanego, które to w niniejszej sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia konserwatorskiego nie znajdowały zastosowania. Nie naruszył również art. 36 ust. 1 pkt 1 i art. 96 ust. 2 ustawy o ochronie zabytków analizując interes prawny skarżącej z punktu widzenia organu konserwatorskiego, w tym wpływu spornej inwestycji na nieruchomość skarżącej pozostającą w tym samym co inwestycja zabytkowym układzie urbanistycznym ul. W.

Na koniec Sąd stwierdza, że organ odwoławczy nie naruszył prawa orzekając po uchyleniu zaskarżonej decyzji i wobec poczynionych ustaleń o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej, a to w związku z brakiem podstaw do jej uchylenia. W sytuacji bowiem, gdy wznowienie nastąpiło na wniosek oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ocena wystąpienia tej przesłanki winna mieć miejsce po wznowieniu postępowania, a stwierdzenie braku interesu prawnego po stronie wnioskodawcy (tym samym ustalenie, że nie wystąpiła wskazana podstawa wznowienia) uprawnia do zastosowania art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., a nie art. 105 § 1 tej ustawy.

W tej sytuacji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.