Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 712/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.3 ust.2,3
journal: Dz.U. 1990 nr 54 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Andrzej Góraj (spr.), Protokolant spec. Wiesława Jesiotr, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi M. M. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia prawa do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postępowanie w sprawie zainicjował wniosek [...] M. M. z dnia [...] czerwca 2012 r., którym zwrócił się do Komendanta [...] Policji z prośbą o zaliczenie do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat okresu pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r.

Komendant [...] Policji, po przeprowadzeniu stosownego postępowania w sprawie rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił przyznania [...] M. M. prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego za okres od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r.

M. M. w dniu [...] września 2012 r. złożył odwołanie od przedmiotowej decyzji do Komendanta Głównego Policji, który rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W wyniku wniesienia na powyższą decyzję skargi jej prawidłowość została zbadana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 11 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 165/13 uchylił zarówno rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] października 2012 r., jak i rozkaz personalny Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 165/13 wniósł Komendant Główny Policji.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 czerwca 2015 r. sygn. akt I OSK 2272/13 oddalił przedmiotową skargę kasacyjną stwierdzając, że zaskarżony wyrok, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał m.in., że "(...) Nie można (...) zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że dla oceny czy praca w gospodarstwie rolnym miała charakter stały wystarczy jedynie ustalenie, że osoba bliska rolnikowi wykonywała czy mogła wykonywać jakiekolwiek zabiegi agrotechniczne związane z produkcją rolną. Mogłoby to sugerować, że w omawianym zakresie chodzi o jakąkolwiek pomoc świadczoną na rzecz rolnika. Tymczasem o możliwości zakwalifikowania pomocy jako stałej pracy i o obowiązku zaliczenia okresu wykonywania takich czynności do stażu służby (pracy) decydować musi również zakres pomocy świadczonej przez domowników. Nie ma żadnych racjonalnych przesłanek do tak liberalnego traktowania osób bliskich rolnika, by nawet drobne prace domownika wykonywane przez niego w gospodarstwie rolnym, w czasie wolnym od nauki czy innych zajęć zawodowych, należałoby bezwzględnie uznawać za stałą pracę w omawianym znaczeniu. Stanowiłoby to nadmierne uprzywilejowanie osób świadczących jakąkolwiek pomoc w gospodarstwie rolnym w stosunku do pracowników (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 1997 r. sygn. akt II UKN 318/97 i z dnia 15 czerwca 2010 r. sygn. akt II CSK 37/10 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2014 r. sygn. akt I OSK 1234/13 i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 5/13). W warunkach wiejskich dzieci rolnika na ogół pomagają swym rodzicom czy dziadkom w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Nie oznacza to jednak, że każde z nich może w przyszłości skorzystać z omawianego przywileju. (...) Zatem przy ustaleniu stażu pracowniczego nie uwzględnia się każdej pomocy w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Zaliczeniu podlega tylko praca stała o istotnym znaczeniu dla prowadzonej działalności rolniczej. (...) Celem ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. i przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników nie było stworzenie dodatkowych przywilejów dla wszystkich członków rodziny rolnika pomagających mu w jakikolwiek sposób w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Powołana ustawa z dnia 20 lipca 1990 r. w swoim tytule i treści jednoznacznie odnosi się do okresów pracy w gospodarstwie, które podlegać mają zaliczeniu do stażu pracy, tak jak inne okresy służby i zatrudnienia wykonywanego w pełnym wymiarze czasu pracy. Ustawodawca w art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. również położył akcent na pracę, która - chociaż wykonywana poza stosunkiem pracy - bezwzględnie ma mieć charakter stałej pracy. Dlatego też nie każda pomoc udzielana rolnikowi lecz wyłącznie stała praca w omawianym znaczeniu podlega zaliczeniu do stażu pracowniczego, z którym prawodawca wiąże określone uprawnienia pracownicze, w tym wymierne profity finansowe (...)".

Zaznaczył przy tym, iż "(...) nie można tak kategorycznie stwierdzić - jak uczynił to Sąd I instancji - że M. M. we wnioskowanych okresach powinien być uznany za domownika w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgromadzony dotychczas materiał dowodowy (w tym dość lakoniczne i prawie identyczne zeznania świadków) nie dają jeszcze pewności, że M. M. w okresie swej nauki w szkołach ponadpodstawowych świadczył na rzecz swoich rodziców taką pomoc, którą bezwzględnie należy zakwalifikować jako "stałą pracę" w indywidualnym gospodarstwie rolnym. Dlatego też uchylenie przez WSA w Warszawie kontrolowanych przezeń rozkazów personalnych Komendanta Głównego Policji oraz Komendanta [...] Policji w ostatecznym rozrachunku uznać należy za uzasadnione. Zaskarżony wyrok, mimo sygnalizowanych uchybień i częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada zatem prawu. Dopiero po prawidłowym i jednoznacznym ustaleniu stanu faktycznego sprawy możliwa będzie ocena, w jaki sposób określone przepisy prawa materialnego powinny mieć w sprawie zastosowanie (...)".

W związku z powyższym pismem z dnia [...] października 2015 r. zwrócono się do [...] M. M. z prośbą o udzielenie dodatkowych informacji w zakresie funkcjonowania gospodarstwa rolnego rodziców, położonego w miejscowości [...], gmina [...], od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r.

W celu doprecyzowania informacji otrzymanych od świadków w 2012 r., pismami z dnia [...] października 2015 r. zwrócono się do Pani J. W. i Pani S. D. o udzielenie dodatkowych informacji dotyczących pracy [...] M. M. w gospodarstwie rolnym rodziców.

W odpowiedzi na powyższe, w dniu [...] listopada 2015 r. wpłynęły pisma Pani S. D. oraz Pani J. W.

[...] M. M. w piśmie z dnia [...] września 2015 r. oświadczył zaś, iż we wnioskowanym okresie w gospodarstwie rodziców zamieszkiwał i wykonywał prace głównie z mamą T. oraz starszą siostrą M. uczęszczającą wówczas do szkoły. Nadmienił przy tym, że jego ojciec pracował wówczas zawodowo jako murarz-tynkarz w związku z czym dość rzadko zajmował się gospodarstwem.

Komendant [...] Policji, po uwzględnieniu całości dowodów zgromadzonych w toku sprawy, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. określił [...] M. M. na dzień [...] listopada 2015 r. prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 20%, zaliczając do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego okres pracy w gospodarstwie rolnym w wymiarze 4 lat, 8 miesięcy i 3 dni.

Policjant wniósł odwołanie "od rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r." do Komendanta Głównego Policji, który rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Następnie Komendant [...] Policji w dniu [...] lipca 2016 r. wydał rozkaz personalny nr [...], którym odmówił przyznania [...] M. M. prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] września 2016 r. uchylił w całości rozkaz personalny Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r.

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego zgodnie z wytycznymi Komendanta Głównego Policji oraz uwzględnieniu całości okoliczności przedmiotowej sprawy, Komendant [...] Policji w dniu [...] stycznia 2017 r. wydał rozkaz personalny nr [...], którym odmówił [...] M. M. ustalenia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r.

Policjant wniósł odwołanie od rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r.

Uzasadniając powyższe [...] M. M. Komendantowi [...] Policji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy w związku z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz przepisów prawa procesowego, tj. art. 77 Kpa w związku z art. 80 Kpa.

Z tych tez względów na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z jego żądaniem lub ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Komendantowi [...] Policji.

Komendant [...] Policji nie zastosował trybu samokontroli i wniesione odwołanie wraz z dokumentacją w sprawie przesłał Komendantowi Głównemu Policji.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2017 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania policjanta od rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. dotyczącego odmowy przyznania prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym organ II instancji wskazał, iż zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o Policji wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. W art. 102 powołanej ustawy upoważniono ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia, w drodze rozporządzenia, szczegółowych zasad ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia, z uwzględnieniem rodzajów okresów służby, pracy i innych okresów podlegających zaliczeniu do wysługi, sposobu jej dokumentowania oraz trybu postępowania w tych sprawach.

W wykonaniu tej delegacji zostało wydane rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego. Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego zalicza się okresy służby w Policji (pkt 1); okresy służby w Urzędzie Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służbie Więziennej (pkt 2); okresy traktowane jako równorzędne ze służbą, o której mowa w pkt 1 i 2, wymienione w art. 13 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Anty- korupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (pkt 3); zakończone okresy zatrudnienia wykonywanego w pełnym wymiarze czasu pracy, wymiar czasu pracy podlega sumowaniu w przypadku równoczesnego wykonywania zatrudnienia u różnych pracodawców w wymiarze nie niższym niż połowa obowiązującego w danym zawodzie lub na danym stanowisku (pkt 4); inne okresy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów podlegają wliczeniu do okresu pracy lub służby, od którego zależą uprawnienia pracownicze lub wynikające ze stosunku służbowego (pkt 5). § 4 ust. 1 pkt 5 powoływanego rozporządzenia pozwala na zaliczenie innych okresów (niż wymienione we wcześniejszych punktach § 4 ust. 1) do wysługi lat wówczas, gdy istnieje przepis, który pozwala na wliczenie ich do okresu pracy lub służby, od którego zależą uprawnienia pracownicze lub wynikające ze stosunku służbowego.

Taką regulację niewątpliwie stanowi ustawa z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, która w sposób wyraźny stanowi o zaliczeniu określonych okresów do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownika wynikające ze stosunku pracy.

W myśl art. 1 ust. 1 tej ustawy ilekroć przepisy prawa lub postanowienia układu zbiorowego pracy albo porozumienia w sprawie zakładowego systemu wynagradzania przewidują wliczanie do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownika wynikające ze stosunku pracy, okresów zatrudnienia w innych zakładach pracy, do stażu tego wlicza się pracownikowi także:

1) okresy prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego lub pracy w takim gospodarstwie, prowadzonym przez współmałżonka,

2) przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez rodziców lub teściów, poprzedzające objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem, 3) przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin.

Mając na uwadze fakt, iż [...] M. M. wniósł o ustalenie procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z uwzględnieniem okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców w charakterze domownika, tj. od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r. organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje art. 1 ust. 1 pkt 3 wskazywanej ustawy z dnia 20 lipca 1990 r.

Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika natomiast, iż praca policjanta w gospodarstwie rolnym powinna być oceniona z punktu widzenia przepisów, które obowiązywały w całym czasie jej wykonywania (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 20 września 2006 r. sygn. II SA/Wa 983/06, z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 2747/11, z dnia 27 września 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1176/12, z dnia 3 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 924/12 oraz z dnia 5 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1095/12, z dnia 16 marca 2015 r. sygn. akt H SA/Wa 1425/14, z dnia 28 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 338/15, z dnia 15 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1740/14, a także wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2454/13 i z dnia 24 czerwca 2015 r. sygn. akt IOSK 30/14).

Istotnym więc zagadnieniem w rozpatrywanej sprawie było ustalenie przez organ administracji publicznej - Komendanta Głównego Policji - normatywnej treści pojęcia "domownika" w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin, z którym ustawodawca związał możliwość zaliczenia pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do ogólnego stażu pracy.

Zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2016 r., poz. 277 z późn. zm.) za domownika może być uznana osoba, która ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie oraz stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy.

Zbadania zatem wymagało, czy [...] M. M. spełnia wszystkie wymogi, określone w przywołanym wyżej przepisie, pozwalające na uznanie go za domownika (w rozumieniu cytowanej ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r.), a tym samym uzasadniające przyznanie mu prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r.

Koniecznym jest w tym miejscu wskazanie, iż przy zaliczaniu okresów pracy w gospodarstwie rolnym do stażu pracowniczego, od którego zależą konkretne, dodatkowe uprawnienia pracownicze, nie może być mowy jedynie o incydentalnych, drobnych świadczeniach domownika na rzecz rolnika, czyli pomocy, jaką w warunkach wiejskich zwyczajowo udziela się w ramach pomocy rodzinnej osobom prowadzącym gospodarstwo rolne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2000 r. sygn. akt II UKN 535/99, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2011 r. sygn. akt I OSK 321/11 oraz z dnia 10 października 2014 r. sygn. akt I OSK 1670/13 i z dnia 22 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 3005/13 i sygn. akt I OSK 2455/13). Ustawodawca jednoznacznie określił, że wliczeniu do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze, podlegają wyłącznie okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w takim gospodarstwie, nie umożliwił natomiast wliczenia do wspomnianego stażu pracy okresów pomocy w gospodarstwie rolnym (por. też: A. Rzetecka - Gil, Komentarz do ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, LEX /el. 2008).

Organ wyjaśni także, iż zgodnie z aktualną linią orzeczniczą sądów administracyjnych ocena ewentualnej pracy w gospodarstwie rolnym musi być dokonywana na tle okoliczności konkretnej sprawy, przy czym oceny tego, jakie prace strona wykonywała w gospodarstwie rolnym oraz w jakim charakterze, należy dokonać także przy uwzględnieniu ilości osób je wykonujących oraz struktury i wielkości gospodarstwa. Ponadto organy w toku prowadzonego postępowania, biorąc pod uwagę zasady logiki i doświadczenia życiowego, zajmują stanowisko co do tego, czy ustalone okoliczności pozwalają na akceptację twierdzeń strony o potrzebie i rzeczywistym wykonywaniu prac w gospodarstwie rolnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2014 r. sygn. akt I OSK 1234/13, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 302/13, z dnia 22 października 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1248/13 i sygn. akt II SA/Wa 1099/13, z dnia 16 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1425/14 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14 listopada 2013 r. sygn. akt. II SA/Ke 879/13). Zgodnie z art. 3 ust. 1 powołanej wcześniej ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. na wniosek zainteresowanej osoby właściwy urząd gminy jest obowiązany stwierdzić okresy jej pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wydając stosowne zaświadczenie w celu przedłożenia w zakładzie pracy. Jeżeli organ, o którym mowa w ust. 1, nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia o pracy zainteresowanej osoby w indywidualnym gospodarstwie rolnym, zawiadamia ją o tej okoliczności na piśmie, co wynika z art. 3 ust. 2 cytowanej ustawy. W wypadku, o którym mowa w ust. 2, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne (art. 3 ust. 3).

Podstawowym zatem trybem uzyskania potwierdzenia pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym jest zaświadczenie właściwego organu, wydane na podstawie art. 3 ust. 1 cytowanej ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. Dopiero wyczerpanie procedury określonej we wskazanych wyżej przepisach pozwala na skorzystanie z określonej w art. 3 ust. 3 cytowanej ustawy możliwości udowodnienia okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne.

W przedmiotowej sprawie zatem wobec braku zaświadczenia z urzędu gminy, o treści wskazanej w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r., należało oprzeć się m.in. na przedstawionych przez stronę, a następnie uzupełnionych w wyniku czynności organu, zeznaniach świadków, zestawiając ich treść z pozostałą dokumentacją będącą w dyspozycji organu.

Analizując całość zebranej w przedmiotowej sprawie dokumentacji, a jednocześnie odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu od rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. Komendant Główny Policji stwierdził, iż:

• istotnym dowodem, który powinien potwierdzać pracę [...] M. M. w danym okresie w gospodarstwie rolnym są zeznania świadków (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2015 r. sygn. akt I OSK 2746/13). Analizując zeznania świadków w niniejszej sprawie nie sposób jednak przyznać im mocy dowodowej. Treść zeznań z dnia [...] maja 2016 r. i z dnia [...] listopada 2016 r. zarówno świadka T. D., jak i J. W. jest niemalże identyczna, co świadczy o tym, iż została ustalona przed dokonaniem przesłuchania. Powyższe wynika z faktu, iż większość twierdzeń danych świadków oraz sposób formułowania określonych spostrzeżeń jest identyczny. Podkreślenia także wymaga, iż analiza treści danych oświadczeń prowadzi do wniosku, iż świadkowie (w takim samym zakresie) nie mieli problemów w odpowiedzi na zadane pytania. Precyzyjnie wskazywali czynności, które wykonywał [...] M. M. w gospodarstwie i ich częstotliwość, czas nauki i pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, sposób i czas dojazdu do szkoły, czy strona wyjeżdżała na ferie, wycieczki lub obozy, przebieg wszystkich zabiegów agrotechnicznych związanych z prowadzoną produkcją roślinną oraz zwierzęcą, w tym konkretne ilości inwentarza oraz czynności związane z używaniem ułatwiającego te prace sprzętu.

Składane wcześniej w toku postępowania przez świadków pisemne oświadczenia z dnia [...] i [...] listopada 2015 r. zawierały ogólne stwierdzenia wskazujące, iż nie posiadają oni wiedzy w zakresie wykonywanych przez [...] M. M. czynności w gospodarstwie rolnym rodziców, a nadto ilości hodowanych w nim zwierząt, czy też wielkości poszczególnych upraw.

W ocenie organu przyjęcie zatem za wiarygodne w niniejszej sprawie wskazywanych zeznań świadków musiałoby prowadzić do akceptacji wniosku, iż świadkowie we wskazywanym okresie nie zajmowali się niczym innym jak prowadzeniem dość szczegółowego grafiku czasu pracy i czynności wykonywanych przez [...] M. M., a nie zgodnie z treścią oświadczeń składanych w toku postępowania, iż we wskazanym okresie wykonywali pracę we własnym gospodarstwie rolnym.

Zasadnym jest przy tym podkreślenie, iż utrata wiarygodności przez świadków, odnosi się do całości ich zeznań. Postępowania dowodowe zawarte we wszystkich procedurach (administracyjnej, cywilnej i karnej), nie znają bowiem instytucji częściowej utraty wiarygodności przez świadka. Skoro natomiast świadkowie nie są wiarygodni co do określonych faktów, to ta okoliczność przekłada się na cały okres ujęty w ich zeznaniach (zob. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 2282/12, z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1511/13 i z dnia 28 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 338/15 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2014 r. sygn. akt I OSK 1234/13 i z dnia 8 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1470/13);

Ponadto organ ustalił areał gospodarstwa rolnego rodziców [...] M. M. (ok. 7 ha, w tym dzierżawa około 3 ha), liczbę osób wykonujących w nim czynności (wnioskodawca, rodzice, rodzeństwo - łącznie 4 osoby, z czego rodzice zajmowali się przede wszystkim pracą w gospodarstwie - ojciec dorywczo bowiem jedynie w okresie letnim pracował jako murarz), znacznie ograniczone potrzeby świadczenia pracy w powyższym gospodarstwie, m.in. z uwagi na wyspecjalizowaną produkcję rolną zarówno w zakresie zwierzęcym (krowy mleczne - 3 sztuki, byki - 4 sztuki, świnie - około 20 sztuk, drób - około 20 oraz 1 koń), jak i roślinnym (zboża około 2 - 3 ha, ziemniaki - około 0,5 ha, buraki cukrowe - około 1 ha, len - około 0,5 ha, koniczyna - około 0,5 ha). Organ uznał też, iż rodzaj wykonywanych przez stronę prac w przedmiotowym gospodarstwie oraz stosunkowo wysoki poziom mechanizacji przedmiotowego gospodarstwa (koń, ciągnik, pług i kultywator) nie mogły wymagać od [...] M. M. stałej w nim pracy (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 302/13, z dnia 22 października 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1248/13 i sygn. akt II SA/Wa 1099/13 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14 listopada 2013 r. sygn. akt. II SA/Ke 879/13). Organ nadmienił przy tym, iż policjant w okresie od dnia [...] września 1993 r. do dnia [...] marca 1994 r. oraz od dnia [...] września 1994 r. do dnia [...] marca 1995 r. zamieszkiwał w internacie. Jeżeli więc w danym okresie gospodarstwo rolne rodziców [...] M. M. prosperowało w sposób prawidłowy, to tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, iż wykonywane przez stronę czynności w danej nieruchomości miały jakiekolwiek znaczenie, tym bardziej istotne, dla jego funkcjonowania.

Według organu oświadczenia [...] M. M. w poszczególnych jego pismach wskazują na brak konsekwencji w zakresie podawanych okoliczności, jak również pozostają w sprzeczności z dokumentami będącymi w posiadaniu organu np.: początkowo w swoim Oświadczeniu w sprawie zatrudnienia w gospodarstwie rolnym policjant utrzymywał, iż we wnioskowanym okresie "pracował jako domownik". Powyższe twierdzenia [...] M. M. nie znajdują jednak odzwierciedlenia w treści kwestionariusza osobowego wymienionego z dnia [...] października 2000 r., a w dokumentacji związanej z przyjęciem do służby w Policji, znajdującej się w aktach osobowych, zainteresowany nie przedstawił żadnej informacji o swojej pracy w gospodarstwie rolnym, a tym bardziej nie wskazał, iż stale w tym gospodarstwie pracował. Dopiero natomiast możliwość przyznania prawa do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat sprawiła, że wymieniony zmodyfikował treść swoich oświadczeń, uznając, że świadczona przez niego w gospodarstwie rolnym rodziców pomoc miała charakter stałej pracy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 5/13). Stwierdzić zatem należy, że fakt, iż wymieniony nie wspomniał nawet o pracy w gospodarstwie rolnym, może świadczyć o tym, że albo takiej pracy w ogóle nie wykonywał albo udzielanej pomocy sam nie traktował jako stałej pracy w gospodarstwie rolnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2014 r. sygn. akt I OSK 1234/13).

Dane okoliczności, uniemożliwiają więc według organu stwierdzenie, iż pomoc [...] M. M. przy prowadzeniu przez jego rodziców działalności rolniczej miała istotny wpływ na funkcjonowanie danego gospodarstwa rolnego oraz, iż była to praca stała. Mając na uwadze powyżej wskazany stan prawny i faktyczny przedmiotowej sprawy organ uznał, iż brak jest podstaw do przyznania [...] M. M. prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] marca 1994 r. do dnia [...] sierpnia 1994 r. oraz od dnia [...] kwietnia 1995 r. do dnia [...] czerwca 1999 r., bowiem dla uznania, że praca w gospodarstwie rolnym miała charakter stały nie wystarczy jedynie ustalenie, że osoba bliska rolnikowi wykonywała czy mogła wykonywać jakiekolwiek zabiegi agrotechniczne związane z produkcją rolną, realizując w ten sposób dyspozycje rolnika prowadzącego dane gospodarstwo rolne.

Działając we własnym imieniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 ppsa, art. 50 § 1 ppsa, art. 52 § 2 ppsa i art. 54 § 1 ppsa (tj. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) M. M. zaskarżył w całości rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymujący w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta [...] Policji - rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. o odmowie przyznania prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat.

Powyższemu rozstrzygnięciu skarżący zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niezebranie przez organ I i II instancji dowodów:

a) wskazujących na czas i rodzaj wykonywanej przez ojca skarżącego pracy na stanowisku murarza, co miało wpływ na dowolne ustalenia w zakresie potrzeb świadczenia pracy w gospodarstwie rolnym przez skarżącego,

b) wskazujących na wiek osób żyjących we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze skarżącym i ich sytuację życiową, co ma wpływ na ocenę potrzeb oraz możliwości prowadzenia gospodarstwa rolnego przez rodziców skarżącego, jak również

c) wskazujących na poziom zmechanizowania gospodarstwa rolnego, tj. dowodów wskazujących na fakt, iż posiadanie ciągnika, pługu, kultywatora i konia świadczy o "wysokim zmechanizowaniu gospodarstwa", w sytuacji gdy doświadczenie życiowe i zasady logicznego rozumowania wskazują, iż praca na gospodarstwie rolnym o powierzchni ok. 7 ha wykonywana przy wykorzystaniu wyżej wymienionych sprzętów, przy licznym żywym inwentarzu w gospodarstwie, nie jest wysoko zmechanizowana, co bezpośrednio wpływało na dokonanie przez organ li II instancji błędnych ustaleń faktycznych w zakresie wymiaru i charakteru świadczonej przez skarżącego pracy w gospodarstwie rolnym;

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez dowolną i sprzeczną z zasadami wiedzy, wskazaniami logiki i doświadczenia życiowego ocenę materiału dowodowego w postaci zeznań świadków T. D. i J. W., poprzez wadliwą odmowę waloru wiarygodności w sytuacji gdy organ II instancji dopuścił się naruszenia polegającego na uogólnionej i nieuzasadnionej odmowie wiarygodności w stosunku do całości zeznań świadków w sytuacji gdy organ kwestionuje jedynie niektóre fakty, jednakże nie wskazuje na nie precyzyjnie, podczas gdy zeznania świadków są spójne i koherentne.

Wobec powyższych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w całości.

W uzasadnieniu strona podniosła, że istotnym zagadnieniem jest ustalenie normatywnej treści pojęcia "domownik" w rozumieniu ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. W jej ocenie nie budzi wątpliwości, że we wnioskowanych okresach spełniał stawiane przez ustawę wymogi bycia osoba bliską rolnikowi, ukończenia 16 lat, pozostawania z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym oraz braku związania z rolnikiem stosunkiem pracy. Natomiast mieszkający w sąsiedztwie gospodarstwa świadkowie zeznali, że w okresie wskazanym we wniosku widzieli osobiście jak skarżący codziennie wykonywał prace należące do gospodarstwa rolnego o powierzchni około 7 ha. Charakter wykonywanych w gospodarstwie prac wyznaczał profil prowadzonej produkcji na którą składała się uprawa zbóż, ziemniaków, buraków, lnu i hodowla zwierząt (w tym 3 krowy, 4 byki, 20 świń, drób- 20 sztuk oraz koń). Zatem zgodnie z zebranych w sprawie dowodów wynika, że pracował przy gospodarstwie rolnym rodziców.

Skarżący wskazał, iż organ prawidłowo odnotował jakie uprawy i na jakim obszarze były prowadzone, jak liczny był inwentarz żywy w gospodarstwie. Jednakże z wyżej wymienionych okoliczności organ wysnuł sprzeczne z doświadczeniem życiowym oraz wskazaniami logiki wnioski o "wysokim poziomie zmechanizowania gospodarstwa", które miało polegać na wykorzystaniu ciągnika, kultywatora, pługu i konia.

Ponadto organ II instancji stwierdził, że fakt "stosunkowo wysokiego" zmechanizowania produkcji rolnej w przedmiotowym gospodarstwie wskazuje na ograniczoną potrzebę świadczenia w nim pracy przez domowników. Zgodnie natomiast ze stanowiskiem WSA w Warszawie "wystarczające dla uznania pracy domownika w gospodarstwie rolnym za stałą, jest wykonywanie w jej przebiegu wszystkich czynności związanych z prowadzoną produkcją w rozmiarze dyktowanym potrzebami i terminami tych prac oraz użyciem ułatwiającego te pracę sprzętu" (wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1205/14). Należy więc stwierdzić, że posługiwanie się przez rolnika maszynami rolniczymi nie stanowi okoliczności wyłączającej konieczność świadczenia pracy w gospodarstwie.

Zmechanizowanie produkcji jedynie, jak wskazał WSA w Warszawie, stanowi jedynie pewne ułatwienie. Co więcej należy wskazać, że ocena czy taki stopień zmechanizowania gospodarstwa w porównania do posiadanego areału i ilości osób świadczących pracę w gospodarstwie usprawiedliwia stwierdzenie, że nie świadczył tam pracy, należy do zakresu wiadomości specjalnych. W razie wątpliwości w tym zakresie organ II instancji powinien byt skorzystać z dowodu z opinii biegłego. Zasady doświadczenia życiowego wskazują bowiem, że gospodarstwo o powierzchni ok. 7 ha prowadzące zarówno produkcję zwierzęcą, jak i roślinną, nie zatrudniające pracowników na podstawie stosunku pracy, wymaga pracy domowników rolnika. Znaczny obszar areału rolnego, jak również znaczna hodowla zwierząt gospodarczych wymagała dużego nakładu pracy wielu osób. Organ w zakresie oceny potrzeby i "stałości" pracy skarżącego w tym konkretnym gospodarstwie rolnym pomija ocenę okoliczności związanych z sytuacja życiową pozostałych domowników. Organ II instancji nie bada kto i w jakim zakresie w okresie od [...] marca 1994 r do [...] sierpnia 1994 r oraz od [...] kwietnia 1995 r. do [...] czerwca 1999 roku był zdolny do pracy w gospodarstwie domowym, czy wiek oraz potrzeby pozostałych domowników nie wyłączały w znacznej mierze możliwości pracy w gospodarstwie rolnym matki skarżącego, np. ze względu na opiekę nad osobami pozostającymi we wspólnym gospodarstwie domowym oraz typowe prace w samym gospodarstwie domowym. Organ II instancji w swojej ocenie pomija okoliczność polegającą na tym, że poza ojcem skarżącego, sam skarżący był jedynym mężczyzną mogącym wykonywać prace polowe i gospodarskie. Bez znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy pozostaje podniesiona przez organ okoliczność, iż skarżący tymczasowo mieszkał w internacie w okresie, który nie jest objęty wnioskiem o przyznanie prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym.

Organ II instancji błędnie dokonał oceny wyjaśnień strony. W piśmie z dnia [...] września 2015 r. wskazywano bowiem, że we wnioskowanych okresach, ojciec pracował zawodowo jako murarz-tynkarz, co powodowało, że mało czasu poświęcał pracy w gospodarstwie. Organ II instancji przyjął natomiast, że praca ojca skarżącego miała jedynie charakter dorywczy w okresie letnim. Takie stwierdzenie jest natomiast skutkiem dokonania dowolnej oceny dowodu. W związku z powyższym okoliczność, że ojciec wykonywał pracę murarza-tynkarza jedynie w okresie letnim nie wyklucza świadczenia pracy w gospodarstwie przez stronę, ponieważ właśnie w tym okresie ilość pracy była największa, a ilość pracujących ulegała zmniejszeniu.

Nie sposób w ocenie strony zgodzić się z przedstawioną przez organ II instancji argumentacją dotycząca oceny materiału dowodowego w postaci zeznań świadków – T. D. i J. W. Niedopuszczalnym jest stwierdzenie, że: skoro świadkowie nie są wiarygodni co do określonych faktów, to ta okoliczność przekłada się na cały okres ujęty w ich zeznaniach". Organ II instancji w wyżej tym zakresie dopuścił się nieusprawiedliwionego uproszczenia i uogólnienia oceny zeznań i deponowanych przez świadków informacji. Nadmienić również należy, iż organ II instancji dokonał konfrontacji zeznań świadków wyłącznie z własnym doświadczeniem życiowym. Natomiast dokonanie oceny zeznań świadków w odniesieniu do całokształtu materiału dowodowego wiedzie do odmiennych wniosków, które z kolei warunkują przypisanie zeznaniom świadków waloru wiarygodności. Zarówno z zeznań skarżącego, jak również informacji o gospodarstwie rolnym jego obszarze i charakterze prowadzonej działalności rolniczej wskazują na fakt, iż zeznania świadków odpowiadają rzeczywistości i są wiarygodne. W ocenie skarżącego okoliczność polegająca na podawaniu przez świadków koherentnych informacji o sposobie i czasie wykonywanych przez skarżącego prac w gospodarstwie rolnym świadczy o zasadności wniosku o przyznanie prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.

Wobec treści uzasadnienia wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2015 r. (sygn. akt I OSK 2272/13), dotyczącego niniejszej sprawy i którym tutejszy Sąd jest związany, sporu nie budzi treść art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 50, poz. 310 ze zm.) a w szczególności użyte tam sformułowanie "okres pracy w charakterze domownika".

Na obecnym etapie postępowania spór ogniskował się zaś na materii ustaleń faktycznych poczynionych przez organ w sprawie. W tym zaś zakresie punktem wyjścia musiał być przepis art. 3 ust. 2 i 3 wyżej powołanej ustawy z 20 lipca 1990 r., zgodnie z którym, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym należy potwierdzić albo zaświadczeniem urzędu gminy albo zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących na terenie, na którym jest położone gospodarstwo rolne. W analizowanej kategorii spraw zasadnicze ustalenia muszą zatem być udokumentowane w ww. sposób. Zeznania świadków mogą przy tym mieć taką samą wartość dowodową jak zaświadczenie właściwego urzędu gminy. Zeznania te nie powinny jednak budzić żadnych wątpliwości co do ich kompletności oraz wiarygodności stwierdzonych w nich faktów.

W związku z powyższym, w sytuacji gdyby wnioskodawca nie dysponował zaświadczeniem z urzędu gminy, o jakim mowa w omawianym przepisie, a zeznania świadków zostałyby zdyskwalifikowane jako np. niewiarygodne, organ nie będzie miał możliwości przyznać dochodzonego świadczenia. Brak będzie bowiem dopuszczonych przez ustawę dowodów potwierdzających okoliczności wywodzone we wniosku inicjującym postępowanie.

Dodatkowo nawiązując do kluczowej w realiach faktycznych niniejszej sprawy problematyki zeznań świadków, to należy pamiętać o tym, że podlegają one swobodnej ocenie organu w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego. Dla wyniku postępowania nie jest więc wystarczające samo powołanie się przez wnioskodawcę na zeznania świadków. Zeznania te muszą jeszcze zostać zaakceptowane przez organ, po zbadaniu ich pod kątem wiarygodności. Dopiero więc takie zeznania świadków, którym organ dał wiarę, mogą stanowić skuteczny dowód, o jakim mowa w art. 3 ust. 2 i 3 wyżej powołanej ustawy z 20 lipca 1990 r.

Co zaś się tyczy samych zeznań, to należy mieć świadomość, że znaczny upływ czasu pomiędzy samymi zeznaniami, a zajściem okoliczności, których zeznania dotyczą, wiąże się z możliwością zacierania się w pamięci świadków pewnych faktów z przeszłości. Po wielu latach (tak jak w niniejszej sprawie po przeszło 20 latach), wartość dowodowa zeznań świadków znacznie maleje. Oczywistym bowiem jest, że pamięć ludzka jest zawodna a upływ czasu nie poprawia jej. Stąd więc, mimo tego, że z wnioskiem o zaliczenie do wzrostu uposażenia okresów pracy w gospodarstwie rolnym można wystąpić w każdym czasie, to jednak należy mieć świadomość tego, iż po upływie dłuższego okresu czasu, coraz trudniej jest w sposób wiarygodny udowodnić istotne dla sprawy okoliczności.

Przechodząc zaś już do meritum niniejszej sprawy wskazać należało, że organ w sposób poprawny przeprowadził postępowanie dowodowe. Stosując się do zaleceń zawartych w uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2015 r. (sygn. akt I OSK 2272/13), przesłuchał zawnioskowanych przez stronę świadków starając się wyjaśnić wszystkie okoliczności, na które zwrócił uwagę Sąd kasacyjny w wyżej powołanym wyroku, tj. m.in. na to, jaki był charakter gospodarstwa rolnego rodziców strony, ile osób faktycznie świadczyło w nim pracę lub pomoc, jakie konkretne czynności faktyczne wykonywał wnioskodawca itp.

W ocenie tutejszego Sądu, organ w sposób właściwy dokonał również oceny zeznań przesłuchanych świadków odmawiając im wiarygodności. Poprawnie organ wywiódł, iż już samo to, że zeznania świadków są niemal identyczne, może świadczyć o tym, że zostały wcześniej ustalone pomiędzy świadkami.

Nadto organ kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego poprawnie uznał, że tak szczegółowy opis czynności wykonywanych przez stronę, dokonany przez osoby niemieszkające ze skarżącym a jedynie sporadycznie go widujące i to po przeszło 20 latach od opisywanych zdarzeń, budzi poważne wątpliwości co do wiarygodności badanych zeznań. Wątpliwości te potęguje zaś fakt, że świadkowie w swoich wcześniejszych wyjaśnieniach, nie byli w stanie podać tak szczegółowych danych jak podczas swoich późniejszych zeznań.

Co zaś się tyczy następstw dokonanej przez organ oceny wiarygodności zeznań świadków, to należy mieć na względzie to, że skuteczne i zasadne zdyskredytowanie przez organ omawianych zeznań, jest równoznaczne z sytuacją, jak gdyby takich zeznań w ogóle nie było. Stąd więc, biorąc pod uwagę to, że ustawodawca przewidział jedynie dwa sposoby udowodnienia faktu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w charakterze domownika, oraz to, że strona w żaden w ww. sposobów nie udowodniła tej okoliczności skutecznie, organ rozpoznając wniosek inicjujący niniejsze postępowanie nie mógł go uwzględnić.

Co zaś się tyczyło pozostałych zarzutów skargi, a dotyczących dokonanej przez organ oceny twierdzeń strony, to wobec faktu braku udowodnienia przez wnioskodawcę podnoszonych we wniosku okoliczności w jeden ze sposobów opisanych w przepisie art. 3 ust. 2 i 3 wyżej powołanej ustawy z 20 lipca 1990 r. uznać należało, że pozostają one bez wpływu na trafność rozstrzygnięcia. Sposób omawianej oceny dokonanej przez organ nie zmieni bowiem tego, że wobec poprawnego zdyskredytowania wartości dowodowej zeznań świadków, strona nie udowodniła zasadności wniosku w sposób dopuszczony przez ustawodawcę.

Na marginesie dodać należało, że tutejszy Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w tym, że w trakcie trwania niniejszego postępowania zakończonego skarżonym rozstrzygnięciem, Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2016 r. uchylił w całości rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z [...] grudnia 2015 r. uwzględniający w części żądanie wnioskodawcy. Należy bowiem mieć na względzie to, że organ I instancji wydając rozkaz personalny z [...] grudnia 2015 r. w sposób rażący naruszył normę art. 170 P.p.s.a. Nie uwzględnił bowiem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2015 r. (sygn. akt I OSK 2272/13), i nie przesłuchał świadków zawnioskowanych przez stronę, poprzestając jedynie na ich oświadczeniach. Skoro zaś naruszenie przez Komendanta [...] Policji dyspozycji art. 170 P.p.s.a. miało charakter rażący, to jako zasadne jawi się twierdzenie, iż rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2016 r. nie naruszał normy przepisu art. 139 K.p.a.

W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).