Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 461/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński /spr./ Sędziowie as.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz as.sąd. WSA Roman Wiatrowski Protokolant: st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2002r. oddala skargę /-/R.Wiatrowski /-/J.Ruszyński /-/M.Jaśniewicz


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej postanowieniem z dnia[...] lutego 2004r. Nr [...] wszczął wobec M.G. postępowanie kontrolne w zakresie podatku od towarów i usług za 2002 rok.

Z akt sprawy wynika, że M.G. prowadziła w badanym okresie działalność gospodarczą obejmującą świadczenie usług transportowych oraz usług spedycji krajowej. W 2002r. podatniczka wykonywała usługi transportowe jednym ciągnikiem siodłowym marki [...] obsługiwanym przez kierowcę J.L.

Za kontrolowany okres podatniczka wykazała w deklaracjach kwotę sprzedaży opodatkowanej stawką VAT 22% wynikającą z faktur dokumentujących sprzedaż usług własnych i obcych na łączną wartość [...] zł. Sprzedaż opodatkowaną stawką VAT 7% stanowi wartość faktury obciążającej przedsiębiorstwo "A" J.G. z tytułu zużycia wody w użytkowanych wspólnie z kontrolowaną obiektach.

Podane natomiast w deklaracjach za kontrolowany okres kwoty podatku naliczonego przy zakupach towarów i usług obejmują głównie wartości faktur dotyczących zakupu usług transportowych wykonanych przez inne podmioty gospodarcze oraz zakupu paliw do własnych środków transportu, przy czym wartość zakupionego paliwa wyniosła [...] zł, gdyż zakupiono łącznie [...] litrów oleju napędowego; z czego [...] litrów za kwotę [...] zł od firmy "B" - W.Ż. w W.

W dniach [...] - [...] maja 2004r. dokonano sprawdzenia prawidłowości i rzetelności faktur wystawionych przez firmę "B"- W.Ż. w W. W dokumentach źródłowych wystawcy nie stwierdzono jednak kopii faktur. Stwierdzono jedynie, że w dokumentacji dotyczącej transakcji sprzedaży realizowanej w 2002r. w punkcie sprzedaży w W. znajdowały się kopie faktur oznaczone numerami podanymi na oryginałach posiadanych przez M.G., ale na kopiach tych jako nabywcy występowały inne podmioty lub osoby, inne były również ilości sprzedawanego towaru oraz wartości netto, podatku i kwoty brutto. Właściciel firmy "B" - W. Ż. wyjaśnił kontrolującym, że nie posiada kopii podanych faktur w swojej dokumentacji, gdyż jak go poinformował pracownik zatrudniony na stacji paliw w W. faktury te były fikcyjne i ich kopie po wydrukowaniu zostały zniszczone przez tego pracownika. Również pracownik W.Ż. - L.P. oświadczył do protokołu przesłuchania świadka sporządzonego w dniu [...] maja 2004r., że wystawiał dla M.G. faktury dokumentujące fikcyjną sprzedaż paliwa, przy czym kopie tych faktur następnie niszczył.

Ponadto stwierdzono, że podatniczka zaewidencjonowała fakturę VAT nr [...] wystawioną przez C sp. z o.o., a dotyczącą sprzedaży usługi spedycyjnej na kwotę brutto [...] zł. Usługa dotyczyła przewozu na trasie G. - W. w dniu [...] stycznia 2002r. W trakcie kontroli stwierdzono, iż na fakturach wystawionych przez podatniczkę nie występuje usługa transportowa związana z w.w usługą spedycyjną i że usługa transportowa związana z ww. usługą spedycyjną została wykonana przez J. G. i udokumentowana została fakturą VAT nr [...] w dniu [...] lutego 2002r. W związku z powyższym podatniczka nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego w kwocie [...] zł w związku z tym, że usługa ta nie mogła być uznana u niej za koszt uzyskania przychodu.

W trakcie kontroli stwierdzono również, że podatniczka nie wystawiła faktur dotyczących sprzedaży usług transportowych świadczonych na rzecz firmy "A" należącej do J.G. i wobec tego nie odprowadziła podatku należnego od tych usług. Ustalenie to podjęto w wyniku stwierdzenia, że usługi te były wykonywane ciągnikiem siodłowym marki [...], którego właścicielem była M.G. Na dokumentach przewozowych stwierdzono również podpis J.K., który był kierowcą zatrudnionym przez M.G. Powyższe ustalenia podjęto w oparciu o faktury wystawione przez J.G. o nr [...], [...], [...], [...]. Ponieważ podatniczka nie zaewidencjonowała w ewidencji sprzedaży związanych z tymi usługami kwot podatku należnego organ kontrolny stwierdził, że ewidencja ta za luty, lipiec i październik 2002r. jest nierzetelna. Konsekwencją tego było dokonanie oszacowania przychodu ze sprzedaży z tytułu świadczenia usług przewozowych niezaewidencjonowanych w ww. ewidencji , a dokonanych na trasach G. - S., I. - W., B. - Rz., B. - K. Podstawą oszacowania przychodu ze sprzedaży były ceny zakupu przewozów od innych podmiotów na ww. trasach.

Wobec powyższego Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy w wydał decyzję z dnia [...] Nr [...], w której określił M.G. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2002r.

M.G. reprezentowana przez pełnomocnika - doradcę podatkowego L. F., pismem z dnia [...] listopada 2004r. złożyła odwołanie od tej decyzji wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazała, że organ I instancji naruszył art.200 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, gdyż nie dano jej możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, przy czym decyzję wydano bez rozpatrzenia uwag i wniosków wniesionych w wyznaczonym przez organ I instancji 7-dniowym terminie. Ponadto wskazała, że wiarygodność faktur dokumentujących nabycia przez nią paliwa w stacji paliw w W. została zakwestionowana wyłącznie na podstawie tego, iż w dokumentacji wystawcy nie stwierdzono kopii tych faktur. Organ kontrolny wobec tego przerzucił na stronę konsekwencje czynów dokonywanych przez dostawcę paliwa, t.j. fałszowania dokumentacji, usuwania kopii wystawianych faktur i unikania w ten sposób zapłaty wynikającego z tych dokumentów podatku należnego. Organ wydający decyzję przyjął, że podatniczka była nieuczciwa na podstawie tego, iż nie przedstawiła innych dowodów potwierdzających fakt nabycia paliwa, a zdaniem podatniczki, samo wykazanie faktur w ewidencji jest na to wystarczającym dowodem. Ponadto wskazała, że przeprowadzona w toku kontroli analiza tras przejazdów zrealizowanych przez należące do niej środki transportu jest nieporozumieniem, gdyż na dowodach Wz podane były siedziby firm, a nie miejsca rozładunku, zdarzało się, że do jednego Wz było kilka miejsc rozładunku, ustalone trasy przejazdu nie uwzględniają miejsc doładunku, nie uwzględniono ilości kilometrów do załadunku oraz od miejsca rozładunku do bazy, nie uwzględniono podwożenia towarów własnym transportem przy usługach spedycyjnych, nie wzięto pod uwagę awarii taboru samochodowego, nie wzięto pod uwagę wieku samochodów, ich stanu technicznego, jakości dróg, oraz rodzaju przewożonego towaru.

Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 200 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa jest bezzasadny. W dniu [...] października 2004r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał pismo, powołując się na art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy o kontroli skarbowej, w którym powiadomił pełnomocnika podatniczki o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Pismo to zostało doręczone w dniu [...] października 2004r., a zatem 7-dniowy termin upłynął w dniu [...] października 2004r. W konsekwencji wysłanie pisma, opatrzonego datą [...] październik 2004r., a które wpłynęło do Urzędu Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy w dniu [...] października 2004r., będącego odpowiedzią na pismo wydane w trybie art. 24 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej; nastąpiło z uchybieniem 7-dniowego terminu określonego w w.w artykule 24 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej. Ponadto przedstawione w odwołaniu dowody w postaci kserokopii koperty oraz oświadczenia pracownika urzędu pocztowego w Ch. nie mogą być uwzględnione, ponieważ dotyczą one przesyłki pocztowej oznaczonej innym numerem ([...]), podczas gdy list zawierający pismo wydane w trybie art. 24 ust. 2 w.w ustawy oznaczony był jako przesyłka nr [...]. Co do zarzutu, że firma W.Ż. fałszowała dokumentację i nie odprowadziła podatku należnego Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że jedno postępowanie skarbowe nie może być prowadzone wobec kilku podmiotów gospodarczych. Zatem jeżeli strona utrzymuje, że jej kontrahent fałszował dokumentację, to może wystąpić do odpowiedniego organu podatkowego z wnioskiem o wszczęcie postępowania podatkowego w sprawie. Ponadto organ podatkowy II instancji stwierdził, że organ I instancji nie ograniczył się wyłącznie do stwierdzenia, że M.G. nie przedstawiła żadnych dowodów, które mogłyby potwierdzić, że zakwestionowane zakupy paliwa zostały dokonane i miały związek z osiągniętym przychodem. Organ I instancji przedstawił bowiem dogłębną analizę, która potwierdziła, że zakup paliwa w ilości [...] litrów w 2002r. nie mógł mieć uzasadnienia.

Na powyższą decyzję M.G. pismem z dnia [...] lutego 2005r. złożyła skargę, w której wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji w całości. W uzasadnieniu podniosła okoliczność, że organ I instancji nie badał, czy podatek należny z faktur wystawionych przez firmę "B"- W.Ż. został odprowadzony. Skarżąca ponownie zakwestionowała wartość dowodową analizy tras transportu przedstawiając ponownie zastrzeżenia dotyczące takich aspektów jak: nieuwzględnienie miejsc doładunku, podwożenia towaru własnym transportem, częstych awarii taboru samochodowego, wieku i stanu technicznego samochodu, rodzaju dróg itp. Ponadto zarzuciła organowi I jak i II instancji, że pomimo, iż wnosiła o powołanie biegłego, wniosek ten nie został przez te organy uwzględniony.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpatrując skargę zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 29 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przedmiotowej sprawie skarga okazała się bezzasadna.

Ustawa o podatku od towarów i usług wprowadza generalną zasadę, w myśl której podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną (por. art. 19 ust. 1 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług). Prawo to przysługuje podatnikowi pod warunkiem zaistnienia pewnych okoliczności określonych przez ustawę oraz rozporządzenie do tej ustawy.

Z akt sprawy wynika, że M.G. obniżyła podatek należny o podatek naliczony z faktur dokumentujących zakup paliwa od firmy "B" - W.Ż. w W. W wyniku przeprowadzonych czynności sprawdzających u wystawcy faktur stwierdzono, że nie posiada kopii faktur dokumentujących zakup paliwa przez M.G. Stwierdzono natomiast, że w dokumentacji dotyczącej transakcji sprzedaży realizowanej w roku 2002 w punkcie sprzedaży w W. znajdowały się kopie faktur oznaczone numerami podanymi na oryginałach posiadanych przez podatniczkę, jednakże na kopiach tych jako nabywcy występowały inne podmioty lub osoby, inne były również ilości sprzedawanego towaru oraz wartości netto, podatku i kwoty brutto. Ponadto właściciel firmy "B"- W.Ż. wyjaśnił kontrolującym, że nie posiada kopii podanych faktur w swojej dokumentacji, gdyż jak go poinformował jego pracownik zatrudniony na tej stacji, faktury te były fikcyjne i ich kopie po wydrukowaniu zostały zniszczone przez tego pracownika. Również pracownik stacji paliw w W. - L. P. osobiście oświadczył, że wystawiał faktury dokumentujące fikcyjną sprzedaż, których kopie po wystawieniu niszczył.

W tych okolicznościach zastosowanie znalazł przepis § 50 ust. 4 pkt 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 109, poz. 1245 ze zm.) oraz § 48 ust. 4 pkt 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 27, -0z. 268 ze zm.), zgodnie z którymi w przypadku gdy wystawiono faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, faktury te nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego.

Na uwagę skarżącej zasługuje jednakże fakt, iż organ podatkowy wydając rozstrzygnięcie nie oparł się jedynie na oświadczeniach złożonych przez W.Ż. i L.P., ale dokonał dogłębnej analizy i stwierdził, że gdyby podatniczka faktycznie zakupiła [...] litrów paliwa od stacji paliw W.Ż. oraz [...] litrów od innych stacji to łącznie zakupiłaby [...] litrów paliwa. Oznacza to, że zatrudniony przez nią jeden kierowca musiałby jeździć 18 godzin na dobę przez 5 dni w tygodniu, przy uwzględnieniu, że samochód był wykorzystywany przez 203 dni w 2002r. Wobec takiego stwierdzenia organu podatkowego bezzasadny jest zarzut skarżącej dotyczący nieuwzględnienia przez organy podatkowe miejsc doładunku, podwożenia towaru własnym transportem oraz sytuacji kiedy to samochód był niesprawny itp. Ponadto należy zauważyć, że przeprowadzona przez organ podatkowy analiza ekonomiczna została przeprowadzona rzetelnie i z uwzględnieniem istotnych okoliczności faktycznych takich jak: średnie zużycie paliwa czy ilość przestojów. Uwzględniając średnie zużycie paliwa uwzględniono tym samym wiek samochodu, jego stan techniczny, jakość dróg i specyfikę przewożonych towarów. Przyjęte przez organ podatkowy średnie wartości zużycia paliwa i tak znacznie przewyższają wartości średnie podawane w katalogach samochodowych dla tego typu samochodów.

Bezzasadny jest również zarzut skarżącej w kwestii nie powołania przez organy podatkowe biegłego. Przepis art. 197 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) stanowi, iż w przypadku gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy m o ż e powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami, w celu wydania opinii. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, iż o tym, czy te wiadomości specjalne są w sprawie wymagane, decyduje organ podatkowy, który m o ż e powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami.

Z uwagi na fakt, że skład orzekający w toku zaskarżonej decyzji nie stwierdził naruszenia zarówno prawa materialnego jak i procesowego skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało oddalić.

/-/R.Wiatrowski /-/J.Ruszyński /-/M.Jaśniewicz

V.M.