Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 207/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 3, art. 11 ust. 2, art. 39 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 930
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 10 par. 1, art. 35 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 17 stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskami z dnia 29 września 2017 r. J. S. (zwany dalej: "stroną", "skarżącym" albo "wnioskodawcą") zwrócił się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie pomocy finansowej na zakup żywności, na dożywianie, na zakup opału, na koszty naprawy pilarki spalinowej oraz na koszty zużycia prądu. W uzasadnieniach złożonych wniosków J. S. powołał się na swoją trudną sytuację życiową związaną z ubóstwem, niepełnosprawnością i długotrwałą chorobą.

Działający z upoważnienia Wójta Gminy [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [....] decyzją z dnia 20 października 2017 r. nr [...h] wydaną na podstawie art. 2, art. 3, art. 11 ust. 2, art. 39 i art. 106 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 930 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257; dalej w skrócie jako "k.p.a.") odmówił wnioskodawcy przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności, na dożywianie, na zakup opału, na koszty naprawy pilarki spalinowej oraz na koszty zużycia prądu.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że J.S. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W postępowaniu spadkowym po zmarłych rodzicach nabył ziemię oraz dom jednorodzinny, w którym zamieszkuje. Większą część ziemi sprzedał w 2016 r. Obecnie jest właścicielem ziemi o powierzchni 1,51 ha przeliczeniowego i utrzymuje się z dochodu z gospodarstwa rolnego w kwocie - według oświadczenia - 434,88 zł miesięcznie. Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną w stopniu lekkim ze wskazaniem na otwarty rynek pracy. Podczas przeprowadzanych wywiadów środowiskowych w miejscu zamieszkania niejednokrotnie motywowano stronę do polepszenia swojej sytuacji bytowej poprzez podjęcie zatrudnienia i umożliwienia samodzielnego życia w społeczeństwie, ponieważ dochód z ziemi nie jest wystarczający do zapewnienia godnego życia. Ośrodek w dniu 4 października 2017 r. wysłał stronie siedem ofert pracy oraz ogólną listę ofert pracy z PUP w [...] na dzień 4 października 2017 r. Wnioskodawca podczas wywiadu środowiskowego oznajmił, że zainteresował się jedną ofertą pracy, jednak w dniu w którym zgłosił się, oferta ta była już nieaktualna. Poinformował również, że nie jest zainteresowany ofertami pracy z [...] w [....], ponieważ zatrudnienia w tym zakładzie nie podejmie.

Organ pierwszej instancji wyjaśnił dalej, że wymaga od wnioskodawcy aktywności w pokonywaniu niepomyślności życiowych, natomiast jej brak ze strony zainteresowanego pomocą uprawnia organ do powstrzymywania się od udzielenia takiej pomocy. Ośrodek nie zna przyczyn, dla których strona nie wykorzystuje oferowanej pomocy w zakresie poprawienia swojej sytuacji życiowej.

Organ podkreślił, że wnioskodawca miesięcznie składa kilka podań i nie jest pozbawiony całkowicie pomocy, gdyż korzysta z pomocy ośrodka (decyzją z dnia 26 września 2017 r. organ przyznał stronie świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności od października do grudnia 2017 r. w wysokości 120 zł miesięcznie; z kolei decyzją z dnia 20 października 2017 r. przyznano stronie zasiłek celowy na dofinansowanie zakupu leków w wysokości 80 zł).

W odwołaniu od powyższej decyzji J. S. wniósł o jej uchylenie i wydanie decyzji przyznającej wnioskowaną pomoc. Zdaniem odwołującego, całe postępowanie od samego początku było nastawione na nieudzielenie pomocy. Zarzucił organowi pomocy społecznej "mataczenie" oraz "manipulowanie" stanem faktycznym poprzez nie opisywanie całej prawdy a wybieranie jedynie części faktów z sytuacji życiowej wnioskodawczy, które organowi odpowiadają. Wnioskodawca podniósł, iż z pieniędzy ze sprzedaży ziemi spłacił współwłaścicieli (rodzeństwo) aby stać się pełnoprawnym właścicielem domu. Wnioskodawca w odwołaniu sprostował również, iż nie jest zainteresowany ofertami pracy z [...], ponieważ zakład ten nie przestrzega warunków pracy a on jako były pracownik nabawił się w tym zakładzie uszczerbku na zdrowiu. Dalej podniósł, iż organ oferując oferty pracy i znając trudną sytuację wnioskodawcy nie zaoferował pomocy w formie biletu kredytowego na dojazdy do zakładów pracy. Skarżący podał, że jest właścicielem gospodarstwa rolnego i obecnie nie jest w stanie podjąć pracy na pełen etat. Liczne postępowania administracyjne i sądowe powodują, że żaden pracodawca nie chciałby przyjąć odwołującego do pracy z uwagi na to, że odwołujący potrzebowałby kilku wolnych dni w miesiącu na załatwienie spraw urzędowych. Odwołujący opisał nadto spór istniejący między nim a rodzeństwem. Wskazał, że jego nieruchomość pozostaje bez szamba lub przydomowej oczyszczalni ścieków. Wnioskodawca czyni obecnie starania aby taką oczyszczalnię zbudować. Uważa, że jest osobą prześladowaną i nękaną, w stosunku do której stosuje się przemoc psychiczną i fizyczną przez dwóch jego braci.

Decyzją z dnia 17 stycznia 2018 r. nr [....] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 2 i art. 39 ustawy o pomocy społecznej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zakwestionowaną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium omówiło przebieg dotychczasowego postępowania w przedmiotowej sprawie. Wskazano, iż z akt sprawy wynika bezspornie, mając na względzie żądania strony objęte podaniami z dnia 29 września 2017 r. w zakresie przyznania pomocy, iż organ pierwszej instancji poczynił wystarczające działania w celu ustalenia sytuacji rodzinnej, lokalowej, zdrowotnej i zawodowej wnioskodawcy. Zadaniem organu pomocy społecznej jest przede wszystkim udzielanie wsparcia, pomocy i aktywizowanie osoby zgłaszającej wniosek o pomoc finansową w przezwyciężaniu trudnej sytuacji finansowej we własnym zakresie w miarę możliwości danej osoby. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać bowiem uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W realiach rozpatrywanej sprawy organ pierwszej instancji mając na względzie wiek i stan zdrowia a także kwalifikacje zawodowe wnioskodawcy przedłożył wnioskodawcy wiele ofert pracy. Niestety brak aktywności ze strony zainteresowanego pomocą i nieuzasadniony brak zainteresowania przedkładanymi ofertami skutkował odmową przychylenia się do zgłoszonych podań i koniecznością wydania decyzji odmownej. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub nieuzasadniona odmowa podjęcia lub przerwanie szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, wykonywania prac interwencyjnych, robót publicznych, prac społecznie użytecznych, a także odmowa lub przerwanie udziału w działaniach w zakresie integracji społecznej realizowanych w ramach Programu Aktywizacja i Integracja, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej.

Ponadto organ pierwszej instancji trafnie wskazał, że pomoc przyznawana na gruncie przepisów ustawy o pomocy społecznej ma charakter przejściowy. Tak rozumiana pomoc w żadnym razie nie może przekształcić się w stałe źródło utrzymania. Dodatkowo z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że skarżący korzysta z innych form pomocy. Powyższe oznacza, że skarżący został objęty pomocą a decyzje rozstrzygające o przyznanych formach pomocy społecznej obejmowały niezbędne potrzeby bytowe skarżącego w znacznym zakresie.

Organ odwoławczy wyjaśnił dodatkowo, że rozpatrując wniosek o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej organ musi mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej o zasiłek, ale również interesy innych osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, jak również własne środki. Z pisemnej informacji organu pierwszej instancji z dnia 4 grudnia 2017 r. wynika, że w roku 2017 ośrodek w przypadku form pomocy społecznej w postaci zasiłków celowych dysponował środkami finansowymi w wysokości 50.000 zł, z czego na dzień 30 listopada 2017 r. wydatkowana została kwota 34.528 zł. Liczba wydanych do tego czasu decyzji administracyjnych to 146, a średnia wysokość zasiłku celowego stanowiła kwotę 236 zł.

Powyższą decyzję organu odwoławczego J. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

Zdaniem skarżącego decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 i 2 k.p.a., art. 10 § 1, 2 i 3 k.p.a. i art. 35 § 3 k.p.a. poprzez: nieustosunkowanie się organu do stawianych w odwołaniu zarzutów; niezachowanie terminu rozpatrzenia odwołania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] i brak informacji o przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy; brak informacji o wpłynięciu i dołączeniu do postępowania pisemnej informacji organu pierwszej instancji z dnia 4 grudnia 2017 r., jak i niepoinformowania przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej o wysłaniu takiej informacji; niepoinformowanie o wpłynięciu dokumentów wysłanych przez ośrodek pomocy w sprawie odwołania skarżącego i nadanie biegu administracyjnego, w tym nadanie sygnatury sprawy; niepoinformowanie przez ośrodek pomocy przed zakończeniem postępowania o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego i materiałów przed wydaniem decyzji.

W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że organ odwoławczy powielił argumentację organu pierwszej instancji nie ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Zastanawiające jest również to, że uzasadnieniach decyzji odmownych organy powołują się na brak współpracy ze strony skarżącego, podczas gdy równocześnie wydawane są decyzje pozytywne dla skarżącego (z innym uzasadnieniem). Świadczy to o tym, że podany przez organy powód odmowy przyznania zasiłku celowego zgodnie ze złożonym wnioskiem nie jest rzeczywisty.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości rzeczowej ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zakwestionowanego aktu. Sąd administracyjny nie ma przy tym podstaw prawnych aby oceniać rozstrzygnięcie organu administracji publicznej pod kątem jego słuszności, bądź też celowości. Nie rozpatruje również danej sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.

Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy nadto wskazać, że w świetle art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie.

Przedmiotem kontroli sądowej skarżący uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 17 stycznia 2018 r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 20 października 2017 r. (z którego upoważnienia działał Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [....]), którą odmówiono wnioskodawcy przyznania świadczenia w postaci zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności, na dożywianie, na zakup opału, na koszty naprawy pilarki spalinowej oraz na koszty zużycia prądu.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, zwanej dalej "ustawą". Przepis art. 39 ust. 1 tej ustawy stanowi, że w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu zasiłek celowy może być przyznawany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Należy mieć jednakże na względzie, że zgodnie z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 i 2 ustawy pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Należy zatem przyznać rację organom orzekającym, że celem pomocy społecznej nie jest wyręczanie strony w zaspokajaniu wszelkich potrzeb życiowych, lecz jedynie wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc ta udzielana jest na podstawie przepisów wskazanej ustawy, w tym w postaci zasiłków celowych.

Co istotne, decyzja w przedmiocie zasiłku celowego wydawana przez organ pomocy społecznej w oparciu o art. 39 ustawy o pomocy społecznej ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że organ administracji publicznej nie jest zobligowany do przyznania świadczenia zgodnie ze złożonym wnioskiem. Kontrola decyzji uznaniowej dokonywana przez sąd administracyjny ogranicza się z kolei do zbadania czy organ administracji publicznej przy wydawaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił wydane rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową organ administracji publicznej ma bowiem obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 k.p.a., jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości finansowych organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków pieniężnych. Orzekając zatem w przedmiocie przyznania takiego świadczenia organ ma obowiązek wziąć pod uwagę wskazania ustawodawcy co do zasad udzielania pomocy społecznej osobom potrzebującym, pamiętając nie tylko o tym, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej), ale i o tym, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom mieszczącym się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej).

Nie ulega przy tym wątpliwości, że organ pomocy społecznej nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również zawsze udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości. Żaden z przepisów ustawy o pomocy społecznej nie zobowiązuje bowiem organów pomocy społecznej do całkowitego i pełnego pokrywania wszystkich potrzeb osób wnioskujących. Podkreślenia wymaga raz jeszcze, że przyznawane świadczenie ma umożliwić przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych przy czynnej współpracy osób wnioskujących. Tym samym spełnienie ustawowych kryteriów kwalifikujących do przyznania pomocy społecznej nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej świadczenia w wysokości odpowiadającej jej oczekiwaniom.

W sprawie nie było sporne, że skarżący spełniał wymagane przez ustawę kryterium dochodowe. Jak wynika z materiału zgromadzonego w sprawie, w tym z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, skarżący urodzony w 1970 r., kawaler, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodu z gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,51 ha. Z tego tytułu osiąga dochód w kwocie 434,88 zł miesięcznie. Uprawia lucernę. Mieszka w domu jednorodzinnym po zmarłych rodzicach. W wyniku postępowania spadkowego odziedziczył również ziemię, której znaczną część sprzedał w roku 2016 w celu spłacenia rodzeństwa. Wnioskodawca legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności ze wskazaniem na możliwość podjęcia zatrudnienia na otwartym rynku pracy. W celu polepszenia sytuacji finansowej wnioskodawca wielokrotnie był motywowany przez pracowników społecznych do podjęcia zatrudnienia. Z ustaleń wywiadu środowiskowego wynika, że wnioskodawca nie jest zainteresowany propozycjami zatrudnienia nie wyjaśniając i nie przedstawiając przy tym powodów braku zainteresowania w skorzystaniu z przedkładanych ofert pracy i propozycji w nich zawartych zmierzających do poprawy sytuacji finansowej zainteresowanego.

Mając na uwadze ustalenia poczynione przez organy orzekające w niniejszej sprawie uznać należy, że organy te poddały ocenie wszystkie okoliczności, od których uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Organy rozpoznając żądanie skarżącego i wydając zaskarżone rozstrzygnięcia uwzględniły możliwości finansowe organu oraz - w sposób jak najbardziej uzasadniony - zwróciły uwagę na fakt, iż skarżący nie wykorzystuje własnych możliwości dla poprawy swojej sytuacji, co w świetle art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej uzasadnia odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia. Warto podkreślić, że okoliczności, z powodu których skarżący nie zamierza podjąć zatrudnienia zostały przez niego wyartykułowane wprost w toku postępowania administracyjnego. Okoliczności te - jak słusznie oceniły organy - nie mogą być uznane jako uzasadniające odmowę podjęcia zatrudnienia.

W ocenie Sądu stwierdzić należy, iż rozpatrując wniosek skarżącego organy należycie rozważyły cały zebrany w sprawie materiał dowodowy i mieszcząc się w granicach uznania administracyjnego dokonały oceny sytuacji życiowej oraz postawy wnioskodawcy, uznając ją za bierną i roszczeniową. Organom orzekającym w sprawie nie można tym samym postawić zarzutu dowolności w podejmowaniu decyzji. Decyzje wydane zostały w oparciu o obowiązujące regulacje normatywne, a o odmowie przyznania świadczeń we wskazanym zakresie decydowała obiektywna ocena sytuacji życiowej skarżącego, jak również możliwości finansowe konkretnego ośrodka pomocy społecznej.

Z wyjaśnień organu odwoławczego wynika, że w roku 2017 ośrodek w przypadku form pomocy społecznej w postaci zasiłków celowych dysponował środkami finansowymi w wysokości 50.000 zł, z czego na dzień 30 listopada 2017 r. wydatkowana została kwota 34.528,00zł. Liczba wydanych do tego czasu decyzji administracyjnych to 146, a średnia wysokość zasiłku celowego stanowiła kwotę w wysokości 236 zł (zob.: pisemna informacja organu pierwszej instancji z dnia 4 grudnia 2017 r.). Przytoczone kwoty jednoznacznie wskazują, że ośrodek przyznając stronom świadczenia, bierze pod uwagę indywidualne cechy, sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową, mogące mieć wpływ na rodzaj i zakres przyznawanej pomocy. Zapatrywanie to jest o tyle istotne, że organ rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia w formie zasiłku celowego winien się kierować ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględnienia potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. (zob. w tej materii m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2017 r.; sygn. akt I OSK 343/16).

Na zakończenie rozważań w tym zakresie trzeba zaznaczyć, że skarżący musi mieć świadomość, że organ pomocy społecznej, ze względu na ograniczone możliwości finansowe nie jest w stanie zaspokoić wszystkich zgłaszanych oczekiwań. Uznanie administracyjne obejmuje prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy rozeznać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłaszanych przez te osoby żądań. W odniesieniu do skarżącego taka sytuacja miała miejsce, gdyż organ nie pozostawia skarżącego bez jakiejkolwiek pomocy. Z akt przedstawionych Sądowi wynika, że wyrazem tych starań jest przyznanie w październiku 2017 r. (a zatem w miesiącu następującym po miesiącu złożenia wniosku inicjującego oceniane przez Sąd postępowanie) zasiłku celowego na zakup posiłku i żywności oraz na zakup leków. Z akt tych wynika ponadto, że stosowne świadczenia z pomocy społecznej skarżący otrzymywał również w przeszłości.

Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał zaskarżoną decyzję za prawidłową, a zarazem stwierdził, że nietrafne są podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów odnoszących się do postępowania wyjaśniającego (art. 7 i art. 8 § 1 i 2 k.p.a.).

W kwestii podniesionego zarzutu naruszenia przez organy art. 10 § 1 k.p.a. Sąd zauważył, że organ winien stronie postępowania zapewnić możliwość aktywnego udziału w postępowaniu. Postawiony w tym zakresie zarzut uznać należy za zasadny, bo w aktach sprawy brak jest zawiadomienia strony o zebraniu materiału dowodowego. Jednakże zarzut ten może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (zob. w tej materii m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2018 r.; sygn. akt II OSK 1253/16). Taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Ponadto stwierdzone uchybienie nie miało żadnego wpływu na merytoryczną poprawność wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 35 § 3 k.p.a. Sąd wskazuje, że skarżącemu przysługiwał środek w postaci wniesienia do Kolegium na mocy art. 37 § 1 k.p.a. ponaglenia, a następnie skargi do tutejszego Sądu na bezczynność tego organu. Ze środków tych skarżący nie skorzystał. Samo zaś naruszenie przepisów o terminach załatwienia spraw określonych w k.p.a. nie miało wpływu na zgodność z prawem rozstrzygnięć w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu żądanej pomocy.

Uznawszy w reasumpcji zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (zob.: art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).