Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1861/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant asystent sędziego Inesa Wyrębkowska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S.A. Oddział [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 16 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 178/17 w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję [...] S.A. Oddział [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 16 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Bk 178/17, po rozpoznaniu skargi Z. P., uchylił decyzję [...] SA Oddział [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję [...] SA Oddział [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Wnioskiem z dnia 7 września 2016 r. Z. P. zwróciła się do [...] SA Oddział w [...] (dalej jako "Spółka") o wydanie jej kopii oświadczenia właścicieli do dysponowania nieruchomościami o nr [...] oraz [...] położonymi w K., dotyczące sprawy [...]. Następnie pismem z dnia 30 listopada 2016 r. wystąpiła do Spółki o przyśpieszenie wydania kopii oświadczenia żądanego pismem z dnia 7 września 2016 r.

[...] S.A. w [...] Oddział w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], odmówiła udostępnienia oświadczenia zawierającego zgody właścicieli nieruchomości o nr [...] oraz [...] położonych w K. na wybudowanie urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako "u.d.i.p.") z uwagi na fakt, iż wskazane dokumenty stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa zgodnie z Zarządzeniem Nr [...] Prezesa Zarządu [...] S.A. z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania Procedury ochrony tajemnicy przedsiębiorcy [...] S.A.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, [...]S.A. w [...] Oddział w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], odmówiła udostępnienia oświadczenia zawierającego zgody właścicieli nieruchomości o nr [...] oraz [...] położonych w K. na wybudowanie urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej na podstawie art. 17 ust 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 2 u.d.i.p. z uwagi na fakt, iż wskazane dokumenty stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa zgodnie z Zarządzeniem Nr [...] Prezesa Zarządu [...] S.A. z dnia [...]października 2015r. w sprawie wprowadzenia do stosowania Procedury ochrony tajemnicy przedsiębiorcy [...] S.A. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że brak jest podstaw dla udostępnienia wnioskowanych informacji z uwagi na okoliczność, że informacje w tym przedmiocie stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, która jest z mocy u.d.i.p. wyłączona od obowiązku udostępnienia. Zgodnie z art. 5 ust. 2 oraz art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej doznaje ograniczenia w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, jak również prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Natomiast w myśl art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., podmiot, wobec którego skierowano wniosek odmawia udostępnienia informacji publicznej, wydając decyzję w tym przedmiocie.

Dalej organ wyjaśnił, że w myśl art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, co dotyczy żądanych informacji w sprawie. Informacje, których żąda skarżąca stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa energetycznego. W stosunku do tych informacji Spółka uznaje je za tajemnicę przedsiębiorstwa, w tym, podejmując określone czynności wewnętrzne oraz organizacyjne w celu ich ochrony przed ich udostępnianiem osobom trzecim. W tym są to takie dokumenty, które w tym celu są przechowywane w archiwach Spółki, z ograniczonym do nich dostępem wąskiego grona uprawnionych pracowników Spółki. Udostępnienie dokumentacji wskazanej w pkt 1 jest sprzeczne z obowiązującym w Spółce Zarządzeniem Nr [...] Prezesa Zarządu [...]S.A. z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania Procedury ochrony tajemnicy przedsiębiorcy [...] S.A. Zdaniem organu tajemnica wynika też z faktu, że materiały te dotyczą sieci elektroenergetycznej, w przedmiocie której realizowane są zadania przedsiębiorstwa w zakresie funkcjonowania sytemu elektroenergetycznego i bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej o istotnym znaczeniu dla wykonywania zadań operatora sytemu dystrybucyjnego. Konieczność zachowania we wnioskowanym zakresie tajemnicy wynika również z faktu znaczenia materiałów dla prawidłowości funkcjonowania sieci także dla Państwa, tj. wobec okoliczności, że [...] S.A. objęta jest (cz. ll Załącznika, pod poz. 1) treścią rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 października 2010 r. w sprawie wykazu przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu gospodarczo-obronnym (Dz. U. Nr 198, poz. 1314) - względy te potwierdzają tajemnicę oraz konieczność ochrony tajemnicy Spółki. Ponadto organ wyjaśnił, że wniosek dotyczył decyzji administracyjnych, a więc aktów podlegających udostępnieniu w trybie określonym Kodeksem postępowania administracyjnego zgodnie z art. 73 K.p.a., tj. przez właściwy organ administracji publicznej stronie danego postępowania administracyjnego.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku złożyła Z. P.

W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o jej oddalenie i podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej jako "P.p.s.a.") uznał, że wniesiona skarga jest uzasadniona i jako taka zasługuje na uwzględnienie.

Sąd I instancji podkreślił, że spór w sprawie sprowadza się do oceny, czy odmowa udostępnienia informacji publicznej w zakresie wydania kopii oświadczeń zawierających zgodę właścicieli nieruchomości o nr [...] oraz [...] położonych w K. na wybudowanie na tych działkach urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, z powołaniem na przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p., była uzasadniona.

W ocenie Sądu, zarzuty skarżącej co do braku podstaw uznania żądanych przez nią informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa, należy uznać za zasadne. Zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji ulega ograniczeniu m.in. ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Definicja legalna tego pojęcia zawarta została w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003, Nr 153, poz. 1503 ze zm.), zgodnie z którym przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia z dnia 10 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2143/13 tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi poufna informacja posiadająca wartość gospodarczą, a w szczególności informacja techniczna, technologiczna lub organizacyjna (por. Michalak "Komentarz do art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji" w: M. Zdyb (red.), A. Michalak, M. Mioduszewski, J. Raglewski, J. Rasiewicz, M. Sieradzka, J. Sroczyński, M. Szydło, M. Wyrwiński, "Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz"; LEX nr 93420). Podobnie w tej kwestii wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 marca 2003 r. sygn. akt I CKN 89/01. Innymi słowy na tajemnicę przedsiębiorstwa składają się takie informacje należące do tegoż podmiotu, których przekazanie, ujawnienie lub wykorzystanie albo nabycie od osoby nieuprawnionej zagraża lub narusza interes przedsiębiorcy. Warunkiem respektowania tej tajemnicy jest uprzednie złożenie, w odniesieniu do konkretnych informacji, zastrzeżenia, że nie mogą być one ogólnie udostępnione. Jednakże samo zastrzeżenie nie jest przesłanką wystarczającą, jeżeli informacja nie spełnia kryterium posiadającej waloru wartości gospodarczej, technologicznej czy organizacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym wcześniej wyroku w sprawie I OSK 2143/13 wskazał, że niewystarczającym jest powołanie się jedynie na tajemnicę przedsiębiorcy, bez szczegółowego rozwinięcia, w jakim aspekcie tajemnicę tę należałoby oceniać. Podobnie w wyroku z dnia 10 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2112/13, NSA orzekł, że aby określone informacje mogły zostać objęte tajemnicą przedsiębiorcy muszą ze swojej istoty dotyczyć kwestii, których ujawnianie obiektywnie mogłoby negatywnie wpłynąć na sytuację przedsiębiorcy (informacje takie muszą mieć choćby minimalną wartość) z wyłączeniem informacji, których upublicznienie wynika np. z przepisów prawa.

Zdaniem Sądu z wniosku skarżącej nie wynika, aby domagała się udzielenia informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa. W szczególności nieuprawnione jest uznanie za tajemnicę przedsiębiorstwa podstaw prawnych wybudowania urządzeń elektroenergetycznych na nieruchomości należącej do skarżącej i jej poprzedników prawnych. Dane powyższe nie mają wartości o znaczeniu gospodarczym, technologicznym. Co do zasady zaś dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi, zwłaszcza decyzje administracyjne i inne dokumenty z nim związane noszą cechy informacji publicznej, do której dostęp gwarantuje u.d.i.p. Dane wrażliwe w tych dokumentach podlegają bowiem anonimizacji. Informacja o podstawie prawnej wybudowania urządzeń elektroenergetycznych jest dostępna stronom postępowania administracyjnego. Jeżeli toczyło się zatem postępowanie administracyjne w sprawie realizacji spornych urządzeń elektroenergetycznych, właściciele nieruchomości winni brać w nim udział. Tyle tylko, że żądanie skarżącej dotyczy zdarzeń i postępowań z przeszłości, w których ona nie uczestniczyła, co wyklucza zapewne możliwość ubiegania się przez nią o uzyskanie informacji w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego, który przewiduje dostęp stron do akt postępowania. Tym samym powołanie się przez Spółkę w uzasadnieniu decyzji na treść art. 73 § 1 K.p.a., jako przepisu regulującego właściwy dla skarżącej tryb dostępu do wnioskowanych dokumentów – Sąd uznał za wadliwe. W niniejszej sprawie nie zostało wykazane, by skarżąca lub jej poprzednicy prawni byli stronami postępowania w sprawie, w której została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę linii energetycznej napowietrznej nn i przyłącza energetycznego m.in. na działkach nr [...] i nr [...], co umożliwiałoby jej dostęp do tych orzeczeń na podstawie powołanej przez Spółkę regulacji. Ewentualna zaś możliwość zwrócenia się przez skarżącą o udostępnienie tych dokumentów do jakiegokolwiek innego podmiotu, również w trybie przepisów u.d.i.p. nie wyłącza uprawnienia do zwrócenia się z tym wnioskiem do Spółki, skoro jest ona podmiotem objętym regulacją tej ustawy.

Dodatkowo Sąd I instancji wskazał, że przepis art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji z istoty swej wyklucza objęcie tajemnicą informacji, którą można uzyskać w zwykłej formie. Jeżeli zatem są to dokumenty wytworzone w toku postępowania administracyjnego w związku z realizacją inwestycji, były dostępne w zwykłej formie. Zatem, jeżeli sporne urządzenie energetyczne wybudowane zostało zgodnie z prawem, inwestor i aktualny właściciel urządzenia obowiązani są do udostępniania dokumentacji w trybie u.d.i.p., z wyłączeniem informacji mających wartość gospodarczą, technologiczną. Przy tym nie sposób uznać, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi wskazanie tytułu prawnego do realizacji inwestycji i dokumentacji pozwalającej na weryfikację legalności działań inwestora, czy podanie wymogów bezpieczeństwa, informacji, w jaki sposób istniejąca linia energetyczna ogranicza uprawnienia właściciela nieruchomości.

Na ocenę WSA w Białymstoku w zakresie braku podstaw prawnych do zakwalifikowania żądanych przez skarżącą informacji do tajemnicy przedsiębiorstwa nie ma wpływu fakt objęcia wnioskowanej informacji zarządzeniem nr [...] Prezesa Zarządu Spółki z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania procedury ochrony tajemnicy przedsiębiorcy [...] S.A. Należy bowiem podkreślić, że z uwagi na przedmiot działalności Spółki, treść dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii oraz urządzeń energetycznych na nieruchomości skarżącej nie stanowi zasadniczo informacji wymagających zaufania poufności, zwłaszcza, że dotyczyć one mają wyłącznie działki skarżącej. W ocenie Sądu, nie stanowi też uzasadnionej odmowy udzielenia informacji okoliczność, że dokumenty zostały zarchiwizowane w miejscu, do którego dostęp posiada ograniczona liczba pracowników. Jak wskazano we wcześniejszych rozważaniach, istotny jest aspekt merytoryczny - wykazanie, jakie elementy żądanej informacji mają walor poufności. Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził, że brak było podstaw do uznania, iż żądane przez skarżącą informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa i tym samym do odmowy udzielenia żądanej informacji na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

Skargę kasacyjną na powyższy wyrok złożyła [...] S.A. Odział [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku oraz zasądzenie od wnioskodawcy – Z. P. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Spółka zarzuciła Sądowi:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię w rozumieniu art. 174 pkt 1 P.p.s.a., co dotyczy art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, wobec uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, że tajemnicę przedsiębiorcy w oparciu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji stanowi tylko taka informacja, która posiada wartość gospodarczą, technologiczną, podczas gdy tajemnicę przedsiębiorcy należy rozumieć szerzej niż tajemnicę przedsiębiorstwa, a także że nie jest wymagana dla uznania danej informacji za tajemnicę przedsiębiorcy przesłanka gospodarczej, technologicznej wartości informacji; ponadto wobec pominięcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji stosować należy do wykładni art. 5 ust. 2 u.d.i.p. odpowiednio, tj. jedynie w zakresie podjęcia przez przedsiębiorcę odpowiednich środków prawnych do utajnienia informacji, dla których przedsiębiorca nadał status tajemnicy; także wobec uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ze swojej istoty wyklucza objęcie tajemnicą informacji, które można uzyskać w zwykłej formie, a zatem z uwagi na to, że dokumenty wytworzone w postępowaniu administracyjnym byłyby dostępne w zwykłej formie, nie przysługuje im status tajemnicy, podczas gdy przesłanka "dostępności w zwykłej formie" nie występuje w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, zaś wskazana w art. 11 ust. 4 u.d.i.p. przesłanka nieujawnienia do wiadomości publicznej nie jest rozumiana jako wytworzenie informacji w zwykłej formie, tylko brak dostępności tej informacji dla każdego obywatela zwykłymi środkami;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię w rozumieniu art. 174 pkt 1 P.p.s.a., co dotyczy art. 5 ust.1 u.d.i.p. i art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez pominięcie, że istotą żądania wnioskodawcy jest sprawdzenie czy osoby o określonych danych osobowych (właściciele nieruchomości) złożyły oświadczenia woli o określonej treści, co stanowi treść żądanych dokumentów - podczas gdy właściwa wykładnia przywołanych przepisów winna doprowadzić Sąd I instancji do wniosku, że ochrona danych osobowych osób, których oświadczeń dotyczy żądanie stanowi przesłankę ograniczającą prawo do informacji, co za tym idzie organ zasadnie odmówił udostępnienia żądanych dokumentów;

3. naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 P.p.s.a., co dotyczy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) P.p.s.a. poprzez uchylenie obu decyzji [...] S.A. Oddział [...] z uwagi na naruszenie - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - przez [...] S.A. Oddział [...] przepisów postępowania, a także przepisów prawa materialnego, w sytuacji gdy [...] S.A. Oddział [...], stosując przepisy postępowania, a także prawidłowo wykładając przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p., jak również przepis art. 5 ust. 1 u.d.i.p., zasadnie odmówiła wnioskodawcom udostępnienia informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy, na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a jednocześnie mających treść danych osobowych osób trzecich, a co za tym idzie nie naruszyła przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego;

4. naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 P.p.s.a., co dotyczy art. 151 P.p.s.a. poprzez nieoddalenie skargi wnioskodawcy pomimo, iż [...] S.A. Oddział [...] wykazała, że żądane przez wnioskodawcę informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy, a więc na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie podlegają one udostępnieniu, a nadto, w sytuacji gdy ochrona danych osobowych osób, których oświadczeń dotyczy żądanie stanowi przesłankę ograniczającą prawo do informacji zgodnie z art. 5 ust.1 u.d.i.p. i art. 5 ust. 2 u.d.i.p., w konsekwencji [...] S.A. Oddział [...] była uprawniona do wydania decyzji odmownej w ich zakresie;

5. naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 P.p.s.a., co dotyczy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 6 K.p.a., poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 5 ust. 2 u.d.i.p. skutkującej błędnym uznaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że informacje udostępnienia których domagał się wnioskodawca nie stanowią tajemnicy przedsiębiorcy, pomimo zastosowania przez [...] S.A. Oddział [...] odpowiednich środków dla zachowania tajności tych informacji, a więc wypełnienia wszelkich przesłanek do uznania danych informacji za tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p, a nadto ekonomicznego znaczenia tych informacji; a ponadto przez błędne zastosowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wprost wykładni przepisów art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz orzecznictwa dedykowanych do tych przepisów, podczas gdy przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji stosuje się do art. 5 ust. 2 u.d.i.p. odpowiednio oraz nieuwzględnienia przez Sąd w wykładni art. 5 ust.1 u.d.i.p. i art. 5 ust. 2 u.d.i.p., że treść żądanych informacji w istocie obejmuje dane osobowe osób trzecich, których oświadczeń dotyczy żądanie, co stanowi przesłankę ograniczającą prawo do informacji, co za tym idzie organ zasadnie odmówił udostępnienia żądanych dokumentów.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 P.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny, jako Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która nie miała miejsca w niniejszej sprawie.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w skardze kasacyjnej. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną Sąd uchybił, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstawy, ponieważ podniesione w niej wszystkie zarzuty nie są trafne.

Z uwagi na to, że skarga kasacyjna zawiera zarzuty zarówno naruszenia prawa materialnego jak i przepisów postępowania w pierwszej kolejności należałoby się odnieść do zarzutów określonych w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., gdyż dopiero prawidłowo ustalony stan faktyczny, powoduje, że możliwa jest jego subsumcja pod odpowiednią normę prawną. W niniejszej sprawie jednak, mając na uwadze podniesione zarzuty, Naczelny Sąd Administracyjny dokona łącznie oceny zaskarżonego wyroku, odnosząc się do istoty postępowania kontrolowanego przez Sąd I instancji. Podnieść bowiem należy, że w istocie zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przez WSA Białymstoku zarówno przepisów prawa procesowego jak i materialnego dotyczą w istocie błędnej wykładani art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Zdaniem skarżącego kasacyjnie pojęcie "tajemnicy przedsiębiorcy" jest inne niż tajemnica przedsiębiorstwa określona w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a sam przepis tej ustawy stosuje się w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej jedynie "odpowiednio", a co za tym idzie, uznanie określonych danych przez samego przedsiębiorcę za tajemnicę przedsiębiorcy powoduje, że takie dane nie podlegają udostępnieniu, a nadto że WSA w Białymstoku nie wziął pod uwagę, iż żądane dane miały charakter danych osobowych.

Na wstępie należy podnieść, że w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Na definicję tajemnicy przedsiębiorcy składają się dwie przesłanki: materialna i formalna. Przesłanka materialna dotyczy danych o charakterze technicznych lub handlowym, których ujawnienie mogłoby pogorszyć położenie przedsiębiorcy na rynku. Z kolei przesłanka formalna oznacza, że przedsiębiorca w sposób niebudzący wątpliwości wyraził wolę utajnienia danych technicznych lub handlowych, ponieważ "w ramach sądowoadministracyjnej kontroli odmowy udostępnienia wnioskowanych informacji z uwagi na powołane wyżej tajemnice konieczne jest zatem badanie przesłanek materialnych i formalnych tajemnicy przedsiębiorcy. Ponadto podkreślenia wymaga wysoki poziom skomplikowania omawianej materii i stąd konieczność dołożenia należytej staranności przy ocenie, czy w danej sprawie można zastosować procedurę odmowy udostępnienia informacji z uwagi na ochronę przedmiotowej tajemnicy. Nie wystarczy ogólnikowe wskazanie, iż dane zawarte w ofertach zawierają tajemnicę przedsiębiorcy" (wyrok z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt I OSK 2631/13, podobnie wyrok z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 3076/12 oraz z dnia 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 876/16).

Sąd administracyjny jest zatem zobowiązany do kontroli istnienia obu przesłanek tajemnicy przedsiębiorcy, oceniając, czy informacje objęte klauzulą "tajemnicy przedsiębiorcy" zawierają się w tym zakresie. Sąd nie może się jedynie ograniczyć do stwierdzenia, że utajnienie informacji powoduje sam w sobie brak możliwości jej udostępnienia. W ramach kontroli sąd powinien posiadać całość dokumentacji, pozwalającej na rzeczywiste zbadanie przesłanek objęcia danej informacji klauzulą tajemnicy przedsiębiorcy (por. wyroki NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., o sygn. akt: I OSK 193/13 oraz I OSK 195/13, wyrok NSA z dnia 9 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 2829/16, tak też M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych (wybrane problemy), ZNSA Nr 1/2014, s. 23).

W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji słusznie podniósł, że samo zastrzeżenie w zarządzeniu nr [...] Prezesa Zarządu [...] S.A. z dnia [...] października 2015 r. w sprawie wprowadzenia Procedury ochrony przedsiębiorcy [...] S.A., że dane w postaci oświadczeń zawierających zgodę właścicieli nieruchomości na wybudowanie na ich działkach urządzeń infrastruktury technicznej zawierają tajemnicę przedsiębiorstwa - nie jest wystarczającym, gdy nie jest spełniona przesłanka materialna. WSA w Białymstoku wskazał bowiem, że tego typu dane są jawne, ponieważ zostały wytworzone w toku postępowania administracyjnego i co do zasady nie zawierają żadnych informacji o charakterze technicznym lub gospodarczym, których ujawnienie pogorszyłoby sytuację [...] S.A. na rynku usług energetycznych.

Odnosząc się do kwestii ujawnienia danych osobowych wskazać należy, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji były decyzje administracyjne, w których powołano się na ochronę tajemnicy przedsiębiorcy. Organ orzekający w sprawie nie powoływał się na ochronę danych osobowych, co oznacza, że jego zdaniem nie było podstaw prawnych do objęcia informacji o imionach i nazwiskach właścicieli nieruchomości wskazanych we wniosku Z. P. z dnia 7 września 2016 r., ochroną. Natomiast jak słusznie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku dane wrażliwe zawarte w żądanych dokumentach mogą podlegać anonimizacji.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.