Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1284/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 138 par 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Bator / spr. / Sędziowie WSA Ewa Rynczak Krystyna Daniel Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2011 r. sprawy ze skargi Gminy B. na decyzję Wojewody z dnia 31 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję. II. zasądza od Wojewody na rzecz Gminy B. kwotę 457 /czterysta pięćdziesiąt siedem / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]grudnia 2010 r. znak: [...] Starosta B. odmówił zwrotu nieruchomości położonej w B. , obręb [...] odpowiadającej dawnym parcelom gruntowym oznaczonym numerami: 1, 2, 3, gm. kat. B. , wywłaszczonych na cele budowy hotelu robotniczego w B. decyzją z dnia [...] marca 1972 r. znak: [...] oraz dawnej parceli gruntowej numer 4 i parceli budowlanej numer 5 gm. kat. B. , przejętych na cele zagospodarowania terenu wokół hotelu robotniczego aktem notarialnym Rep. [...] z dnia 17 stycznia 1977 r., które weszły w skład działki ewidencyjnej oznaczonej numerem 6 obręb [...] , gmina Miasto B. (z działki tej w wyniku kolejnych podziałów geodezyjnych powstały działki ewidencyjne o numerach: 7, 8, 9, 10 ). Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 104 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 136, art. 137 art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.). W obszernym uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że po przeanalizowaniu zebranych dokumentów, obowiązujących przepisów prawa, a także uwzględniając wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2010 r. Sygn. akt l OSK111/09, którym sąd oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie uchylającego decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości, podjął starania w celu prawidłowego rozpatrzenia sprawy i uzupełnienia dotychczas zgromadzonej dokumentacji. W toku postępowania ustalono, że budynek hotelu został wiernie zrealizowany tak, jak przewidywały to szczegółowe plany zagospodarowania z roku 1970 i 1975. Cześć działki oznaczonej obecnie numerem 10 stanowi w większości teren porośnięty trawą, na którym znajdują się są drzewa ozdobne, od strony ulicy [...] znajduje się boisko do koszykówki. Część działki od strony wschodniej pomiędzy hotelem a potokiem [...]" stanowi teren trawiasty, na którym rosną krzewy ozdobne, znajduje się chodnik, utrzymany żywopłot, stacja traffo, śmietnik, ponadto 2 garaże "blaszaki". Organ zaznaczył, że boisko sportowe powstało w sierpniu 2000 r. Nie mniej jednak przed tą datą w miejscu w/w boiska, które funkcjonuje do dnia dzisiejszego teren porośnięty był trawą i obsadzony tujami. Na potwierdzenie powyższego w aktach sprawy znajduje się dokumentacja fotograficzna załączona do pisma z dnia 7 września 2004 r. W aktach sprawy zalega również dokumentacja fotograficzna sporządzona podczas przeprowadzonych oględzin nieruchomości w dniu 11 października 2010 r. przedstawiająca stan aktualny. Zgodnie z tą dokumentacją na zawnioskowanej do zwrotu nieruchomości na dzień datowania niniejszej decyzji znajduje się boisko do gry w koszykówkę, teren wokół jest porośnięty trawą. Organ zwrócił uwagę, że pismem z dnia 4 października 2010 r., A. S.A. (jako wcześniejszy użytkownik wieczysty w miejsce Huty im. [...] ) poinformował, że budowa hotelu została rozpoczęta w roku 1973, a obiekt został oddany do eksploatacji w dniu 15 listopada 1975 r. Jednocześnie poinformowano, że w ramach zadania inwestycyjnego nr 11 nastąpiło w latach 1973 - 1975 zagospodarowanie terenu wokół hotelu. Organowi l instancji zaznaczył, że nie udało mu się odszukać osób, które mogłyby poświadczyć pod odpowiedzialnością karną, w jakim terminie rozpoczęto i zakończono prace związanych z budową hotelu i zagospodarowaniem terenu wokół niego. W świetle niniejszego materiału dowodowego, zgromadzonego w aktach sprawy bezsprzecznym jest w ocenie organu, że inwestycja w postaci budowy Hotelu Robotniczego oraz zagospodarowania terenu wokół hotelu została zrealizowana zgodnie z dokumentami wywłaszczeniowymi oraz planami realizacyjnymi. Przewidziana w planie realizacyjnym cała infrastruktura na tym terenie w postaci: hotelu, zieleni, drzew stanowi całość zrealizowanego przedsięwzięcia. Dzisiejsze faktyczne wykorzystanie nieruchomości jest zgodne z celem wywłaszczenia. Brak zatem w ocenie organu podstaw do orzekania o zwrocie. Zrealizowanie w późniejszym czasie boiska do gry w koszykówkę nie stanowi podstawy do orzekania o zwrocie części dawnej parceli budowlanej, na której usytuowane jest przedmiotowe boisko. Terminy wymienione w art. 137 powołanej na wstępie ustawy o gospodarce nieruchomościami również zostały zachowane. Jak wskazano powyżej, budowa hotelu została rozpoczęta w 1973 roku, a w dniu 15 listopada 1975 roku obiekt został oddany do użytku. Teren wokół hotelu został urządzony i zagospodarowany w latach 1973 -1975. Dalej organ wskazał, że wywłaszczona nieruchomość oznaczona jako działka nr 6 stała się z mocy art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości przedmiotem użytkowania wieczystego Huty im. [...]. Nabyte prawo użytkowania wieczystego zostało ujawnione w księdze wieczystej nr [...] . ) prowadzonej przez V Wdział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w B. w dniu 29 maja 1998 r. Z kolei w dniu 18 sierpnia 2009 r. prawo użytkowania wieczystego działek nr 7 , 10 oraz znajdujących się na nich budynków, budowli i urządzeń nabyła na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego Gmina B. Próby rozwiązania na drodze postępowania cywilnego umowy użytkowania wieczystego ustanowionego na w/w nieruchomości zakończyły się negatywnie. Biorąc pod uwagę opisany wyżej stan faktyczny i prawny należy organ stwierdził, że Skarb Państwa nie dysponuje wnioskowaną do zwrotu nieruchomością, zatem nie może dokonać jej zwrotu. Pozostaje to w zgodzie z wykładnią przyjętą w orzecznictwie Sądu Najwyższego. W uchwale tego sądu z dnia 23 września 1993 r., (III AZP 13/93: OSAP z 1994 r.) wyrażono pogląd, że zwrot może nastąpić, jeżeli Skarb Państwa lub gmina władają nieruchomością. Natomiast w uchwale z dnia 22 grudnia 1993 r. (III AZP 24/93) przyjęto, że nie można orzec o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości, jeżeli na nieruchomości tej ustanowione zostało użytkowanie wieczyste.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli J.B. i M.B. wnosząc o uchylenie decyzji w całości. Odwołujący podnieśli m. in., że pismem z dnia 27 lutego 1995 r. ich matka B.B. złożyła w Urzędzie Rejonowym wniosek o zwrot nieruchomości nie zagospodarowanych na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej i akcie sprzedaży. Od 1977 roku, w którym zakończono nabycie nieruchomości pod inwestycje, na części działek nie dokonano żadnego zagospodarowania. W tym czasie, od chwili wywłaszczenia upłynęło lat 17. Odwołujący podnieśli, że cały teren pozostawał pusty i zaniedbany. Zarzucili również, decyzja Starosta B. nie uznaje ustaleń wyrażonych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w dnia 17 lutego 2010 r. stwierdzającego że przepis art. 229 ustawy o gospodarce nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Decyzja z dnia [...] maja 2011 r. znak: [...] Wojewoda i działając na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) oraz art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz. U. z 2000 r., Nr 98 poz. 1071 ze zm.) - uchylił decyzje organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że kluczowym z punktu widzenia rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy elementem, było ustalenie w oparciu o środki dowodowe przewidziane przez Kodeks postępowania administracyjnego, czy w latach 1972-1982 na dawnej parceli 1 , 2 , 3 , a w latach 1977-1987 na dawnej parceli 4 i 5 rzeczywiście były podejmowane działania związane z realizacją wskazanych celo w ich wywłaszczenia. Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu odwoławczego zebrany dotychczas przez organ I instancji materiał dowodowy należy ocenić jako niewystarczający do ustalenia czy rzeczywiście na nabytych przez Skarb Państwa przedmiotowych nieruchomościach rozpoczęto w ciągu 7 lat albo zakończono w ciągu 10 lat od daty ich wywłaszczenia realizację celu wywłaszczenia. Organ I instancji podjął co prawda próby doprecyzowania wskazanego w decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. Urząd Spraw Wewnętrznych z dnia 29 marca 1972 r. oraz w umowie sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego nr rep. [...] z dnia 17 stycznia 1977 r. celu wywłaszczenia jednakże, nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego aby ustalić, czy tak sprecyzowany cel wywłaszczenia został w istocie zrealizowany w latach 1972-1982 na dawnej parceli 1, 2, 3 , a w latach 1977-1987 na dawnej parceli 4 i 5 . W ocenie Wojewody organ I instancji nie uwzględnił w prowadzonym postępowaniu dwóch przedziałów czasowych dotyczących poszczególnych parcel, w zakresie ich wywłaszczenia (nabycia) na rzecz Państwa. Parcele gruntowe 1 , 2 , 3 zostały przejęte w 1972 r., a zatem realizacja celu wywłaszczenia w stosunku do nich winna mieć miejsce w latach 1972-1982, natomiast parcele gruntowe oznaczone numerem 4 i 5 położone w B. zostały przejęte w 1977 r., a tym samym realizacja celu ich nabycia winna była mieć miejsce w latach 1977-1987. Zdaniem organu odwoławczego nie można zgodzić się z organem I instancji, iż udowodniony został fakt zachowania terminów wymienionych w art. 137 w/w ustawy, opierając się w tym zakresie głównie na terminie budowy hotelu, która to budowa rozpoczęta została w 1973 r., a w dniu 15 listopada 1975 r. obiekt został oddany do użytku, skoro istotne w sprawie jest również ustalenie sposobu zagospodarowania terenu wokół hotelu, odpowiadającego wnioskowanym obecnie do zwrotu parcelom. Starosta wskazał na pismo A z dnia 4 października 2010 r., w którym oświadczono, co prawda, iż w latach 1973-1975 nastąpiło również zagospodarowanie terenu wokół hotelu, ale nie przedłożono na tę okoliczność żadnych dowodów i nie wynika z jego treści, iż zagospodarowanie to dotyczyło również terenu odpowiadającego wywłaszczonym przedmiotowym parcelom. Na podkreślenie natomiast zasługuje fakt, iż realizacja celu na dawnych parcelach l. kat. 4 i 5 powinna była nastąpić w latach 1977-1987, czego organ I instancji już nie uwzględnił. Wojewoda wskazał, że Starosta B. prowadząc ponownie postępowanie w niniejszej sprawie powinien mieć na uwadze, iż ustalenie, że na wywłaszczonej nieruchomości został zrealizowany cel wywłaszczenia winno być poprzedzone niebudzącym wątpliwości skonkretyzowaniem tego celu oraz analizą, czy tak określony cel wywłaszczenia został zrealizowany na konkretnej nieruchomości, na całym jej obszarze czy też jedynie na jej części. Kwestią wymagającą zatem wyjaśnienia przez organ I instancji w ponownie prowadzonym postępowaniu jest jednoznaczne i nie budzące żadnych wątpliwości określenie i ustalenie sposobu wykorzystania wywłaszczonej nieruchomości w latach 1972-1982 na dawnych parcelach. kat. 1, 2 , 3 , a w latach 1977-1987 na dawnych parcelach l. kat. 4 , 5 tj. czy rzeczywiście w tym okresie podjęto działania, a jeśli tak to jakie, w wyniku których na całości czy też części przedmiotowych nieruchomości faktycznie zrealizowano cel wywłaszczenia. Znajdujący się bowiem w aktach przedmiotowej sprawy materiał dowodowy nie pozwala w chwili obecnej dokonać w tym zakresie stosownych ustaleń. W opinii organu odwoławczego organ I instancji nie podjął także wystarczających prób ustalenia ewentualnych świadków na okoliczność stwierdzenia okresu realizacji na wnioskowanej do zwrotu nieruchomości celu wywłaszczenia, a wyjaśnienia organu, iż "nie udało się odszukać osób, które mogłyby poświadczyć pod odpowiedzialnością karną w jakim terminie rozpoczęto i zakończono prace związane z budową hotelu i zagospodarowaniem terenu wokół niego" są w ocenie organu odwoławczego nieprzekonywujące, tym bardziej, iż w aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających poszukiwanie takich świadków. W tej sytuacji uzasadnionym wydaje się, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, ustalenie okoliczności faktycznych, pozyskanie dowodu z przesłuchania świadków, mogących posiadać wiedzę na temat zagospodarowania w latach 70-tych i 80-tych terenu stanowiącego przedmiot roszczenia o zwrot, w tym również okolicznych mieszkańców. W ocenie Wojewody Starosta B. powinien również podjąć próby pozyskania informacji o ewentualnych świadkach od podmiotów, poprzedników Gminy B. , posiadających prawo użytkowania wieczystego nieruchomości, czy też stron mniejszego postępowania - wnioskodawców, którzy wskazując, iż wnioskowana przez nich nieruchomość nie była w wymaganych terminach zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia, mogliby wskazać świadków, posiadających wiedzę na tę okoliczność i którzy pod odpowiedzialnością złożyliby stosowne zeznania. Ponadto organ I instancji naruszył art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomości poprzez jego zastosowanie w niniejszym postępowaniu administracyjnym w sytuacji, w której brak było ku temu podstaw. Dodatkowo organ odwoławczy zwrócił uwagę na okoliczność nieuwzględnienia przez organ I instancji zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 17 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK 111/09, a także w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 października 2008 r. sygn. akt. II SA/Kr 610/08, których konieczność realizacji spowodowała wówczas uchylenie wydanych wówczas w tej sprawie decyzji zarówno organu I jak i II instancji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyła Gmina B. , zarzucając naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 136 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także przepisów postępowania w szczególności art. 7, 77 oraz art. 138 § 2 k.p.a. polegające na błędnym uznaniu, że decyzja Starosty B. z dnia [...] grudnia 2009 r. została wydana z naruszeniem postępowania poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia. W ocenie strony skarżącej Starosta B. przeprowadził kompleksowe postępowanie dowodowe, ustalając brak przesłanek do zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Cel wywłaszczenia został w całości zrealizowany, a ustalenia w tym zakresie znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Tym samym odpadła podstawowa przesłanka określona w art. 137 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z ustaleń organu wynika, że budynki zostały wzniesione zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, a analiza dostępnej dokumentacji pozwala na przyjęcie, ze całość zadania inwestycyjnego, jakim była budowa hotelu robotniczego i wiążącej się z nim infrastruktury została wykonana w latach 1973 - 1975.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty - w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.

Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem organ odwoławczy w sposób nieprawidłowy zastosował w rozpoznawanej sprawie przepis art. 138 § 2 k.p.a., oraz w sposób bezzasadny uchylił się od obowiązku uzupełnienia postępowania wyjaśniającego zgodnie z dyspozycją art. 136 k.p.a. co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody uchylająca w całości decyzję organu I instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zaznaczyć na wstępie należy, że charakter rozstrzygnięć organu odwoławczego w sposób bezpośredni zdeterminowany jest zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a. Powyższe oznacza, że organ II instancji zobowiązany jest merytorycznie rozpoznać sprawę zawisłą przed organem I instancji i ustalić we własnym zakresie prawidłowe rozstrzygnięcie. Rozstrzygnięcie kasacyjne przewidziane w art. 138 § 2 k.p.a. stanowi więc wyjątek od zasady merytorycznego charakteru postępowania odwoławczego i może zostać wydane jedynie w sytuacji, gdy zachodzi dalsza konieczność wyjaśnienia pewnego zakresu sprawy, istotnego dla jej rozstrzygnięcia. Wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. jest niedopuszczalna. O wyjątkowości uregulowania zawartego w art. 138 § 2 k.p.a. świadczy także stanowisko przyjęte w judykaturze i doktrynie, w świetle którego wydanie decyzji kasacyjnej może nastąpić tylko wtedy, gdy organ l instancji nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo postępowanie takie przeprowadził z rażącym naruszeniem prawa procesowego którego konsekwencją jest brak wyjaśnienie podstawowych okoliczności stanu faktycznego sprawy (m.in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 2011). Zaznaczyć przy tym należy, iż wprawdzie stanowisko to wypracowane zostało przed zmiana przepisu dokonaną nowelizacją z dnia 3 grudnia 2010 r. w ustawie o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2011 r. Nr 6 poz. 18) tym niemniej nowelizacja ta w ocenie sądu nie zmieniła prawnego charakteru decyzji kasacyjnych i generalnych zasad ich stosowania a miała jedynie na celu bardziej precyzyjne ujęcie przesłanek warunkujących możliwość wydania tego typu decyzji. Za zmianą przepisu art. 138 § 2 nie poszła bowiem zmiana innych przepisów postępowania (jak art. 15 k.p.a. czy art. 136 k.p.a) warunkujących zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, którego istotą jest dwukrotna, merytoryczna ocena ustalonego stanu faktycznego dokonywana przez organy administracji i urzeczywistniająca się w postaci wydawanych decyzji merytorycznych. Dokonania doktryny i orzecznictwa w wyżej wskazanym zakresie, w ocenie sądu w znacznej części, zachowują w dalszym ciągu swą aktualność. A zatem stwierdzić należy, iż sama konieczność uzupełnienia dowodów nie jest wystarczającą przesłanką do kasacji decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W rozpoznawane sprawie Starosta B. odmówił zwrotu nieruchomości, z uwagi na spełnienie przesłanek z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami tj. nieruchomość została objęta prawem użytkowania wieczystego przysługującego osobie trzeciej, które powstało przed dniem wejścia w żywice w/w ustawy i zostało ujawnione w księdze wieczystej. Organ wskazał ponadto, że cel na który nieruchomości zostały wywłaszczone tj. budowa hotelu robotniczego oraz zagospodarowanie terenu wokół hotelu zostały zrealizowane w terminach określonych w art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy,, pozwala, zdaniem organu I instancji, ustalić że budowa hotelu została rozpoczęta w 1973 r., a ukończona w 1975 r., natomiast zagospodarowanie terenu wokół hotelu nastąpiło w latach 1973 – 1975. Uchylając powyższą decyzję, organ odwoławczy stwierdził, że zebrany materiał jest niewystarczający do ustalenia czy rzeczywiście cele wywłaszczenia zostały zrealizowane w przewidzianych do tego terminach. Decyzja organu I instancji w ocenie organu odwoławczego jest także wadliwa z uwagi na zastosowanie przez organ art. 229, w sytuacji w której brak było do tego podstaw. Odnosząc się do stanowiska organu odwoławczego sąd zwraca uwagę na następujące kwestie.

Przedmiotowa sprawa była już dwukrotnie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Wyrokiem z dnia 1 czerwca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1439/04 sąd uchylił zaskarżoną decyzję, w której Wojewoda w oparciu o art. 138 § 2 orzekł o uchyleniu decyzji Starosty B. odmowie zwrotu nieruchomości (parcel gruntowych nr 1,2 13i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Sąd w uzasadnieniu swojego wyroku wskazał, że Wojewoda nie miał podstaw do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. oraz, że nie wykazał, aby zaistniał stan konieczności uzupełnienia postępowania wyjaśniającego przed I instancją. Z kolei wyrokiem z dnia 31 października 2008 r. sygn. akt II SA/Kr 610/08 sąd uchylił zarówno decyzję Wojewody jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji o odmowie zwrotu nieruchomości wskazując jedynie, iż przesłanki z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wystąpiły w niniejszej sprawie łącznie, co wyklucza zastosowanie tego przepisu. Sąd uznał, że fakt istnienia prawa użytkowania wieczystego na nieruchomości nie może stanowić całkowitej przeszkody dla zwrotu tej nieruchomości, w sytuacji gdy wpis tego prawa do księgi wieczystej nastąpił po wejściu w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami i nie wskazywał na konieczność dokonywania dodatkowych ustaleń.

Mając na uwadze powyższe, a zwłaszcza wyrok sądu z dnia 1 czerwca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1439/04 podnieść należy, że sąd już raz uchylił decyzję Wojewody wskazując, że wydanie decyzji kasacyjnejnie jest w niniejszej sprawie uzasadnione. Powtarzając za tutejszym sądem należy stwierdzić ponownie, że organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonywujący, aby decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie dopuszczając się tym samym naruszenia art.138 § 2 k.p.a. oraz art. 7 i art.107 § 3 k.p.a. w aspekcie zasady ogólnej nakazu dążenia do załatwienia sprawy. Ponadto zakwestionowanie przez Wojewodę stosowania w sprawie normy art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie daje samo przez się powodu do wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 138 § 2 k.p.a., co najwyżej organ odwoławczy mógłby rozważyć wydanie decyzji reformacyjnej, o jakiej mowa w art.138 § 1 pkt 2 k.p.a., jeżeli w jego ocenie byłoby to uzasadnione.

Stwierdzić również należy, że dwukrotne rozpoznawanie przedmiotowej sprawy spowodowało, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji jest na obecnym etapie znacznie obszerniejszy niż w stanie na czas rozpoznania sprawy przez sąd w sprawie zakończonej wyrokiem z 1 czerwca 2007 r. Zakres sprawy wymagający ewentualnego ustalenia powinien zatem zostać uzupełniony przez organ odwoławczy w ramach przeprowadzonego przez ten organ dodatkowego postępowania dowodowego w ramach kompetencji przyznanej mu przez przepis art. 136 k.p.a.

Odnosząc się do oceny organu odwoławczego, że terminy realizacji celów wywłaszczenia nie zostały wyjaśnione przez organ I instancji wystarczająco, sąd zwraca uwagę na znajdujące się w aktach administracyjnych pismo z dnia 21 października 1992 r. będące opinią biegłego księgowego S.B. którym stwierdzono, że hotel robotniczy został przekazany do eksploatacji w dniu 15 listopada 1975 r. i został zrealizowany dla zadania inwestycyjnego nr [...] znajduje się także pismo A S.A. z dnia 4 października 2010 r., w którym dodatkowo stwierdzono, że w ramach zadania inwestycyjnego nr 962, w latach 1973 - 1975 nastąpiło zagospodarowane terenu wokół hotelu zgodnie z decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej - Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w B z dnia [..] 1971 r. W piśmie tym wskazano, iż A S.A. nie jest w posiadaniu tego pisma.

Odnosząc się ponadto do stwierdzenia Wojewody , że organ I instancji powinien celem wyczerpującego ustalenia okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy pozyskać dowód z przesłuchania świadków oraz lub stron postępowania (np. okolicznych mieszkańców lub przedstawiciela A S.A), sąd stwierdza, że takie oczekiwane uzupełnienie materiału winno nastąpić w trybie art. 136 k.p.a. A zatem, o ile organ II instancji dostrzegał potrzebę przeprowadzenia dalej idącego postępowania dowodowego celem precyzyjnego określenia terminów realizacji celów wywłaszczenia, przy wykorzystaniu osobowych środków dowodowych, to zdaniem sądu, sam powinien podjąć próby pozyskania takich dowodów, jeśli są one w jego ocenie konieczne do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Organ mógł także samodzielnie poczynić próby pozyskania dokumentu o którym mowa w piśmie A S.A. z dnia 4 października 2010 r. - decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej - Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w B z dnia stycznia 1971 r. i na podstawie tych dokumentów oraz ewentualnych dowodów osobowych ustalić w jakim terminie i zakresie (w stosunku do celu wywłaszczenia) nastąpiło zagospodarowanie terenu wokół hotelu i wyjaśnić sprzeczność (co do okresu tego zagospodarowania) jaka wynika z terminu wskazanego przez A S.A. w piśmie z dnia 4 października 2010 r.

Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy zobowiązany jest na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji, stosownie do dyspozycji art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a., a także mając na względzie obowiązki wynikające z art. 136 k.p.a. oraz zasadę ekonomiki procesowej (art. 12 § 1 i 2 k.p.a.) dokonać własnych ustaleń, co okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.