Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 654/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2011-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, c, art. 152, art. 134, art. 200, art. 205  par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 92, art. 4 pkt 4, art. 33 ust. 1 i 2, art. 8 ust. 3 pkt 8, art. 14 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4, art. 4 pkt 4
journal: Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
article: art. 7, art. 77 par. 1 , art. 80, art. 15
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 listopada 2011 roku sprawy ze skargi "A." Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz "A." Sp. z o.o. z siedzibą w K. kwotę 577 (pięćset siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] znak: [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego w Warszawie utrzymał w mocy decyzję Ł. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia na Budownictwo Drogowe "B." sp. z o.o. z siedzibą w K. P. kary pieniężnej za wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji.

Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym

i prawnym:

W dniu [...] w godzinach od 12:00 do 13:20 w miejscowości K. Inspekcja Transportu Drogowego przeprowadziła kontrolę pojazdu marki MAN o nr rej. [...], w trakcie której ustalono, że kierujący pojazdem A. W. – pracownik Budownictwa Drogowego "B." sp. z o.o. w S. – wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy, a mianowicie wiózł 18002 litrów oleju napędowego na plac budowy drogi S8,którą buduje - dla pojazdów i maszyn tego przedsiębiorstwa. Kierujący okazał do kontroli m.in. wypis nr [...] z udzielonej stronie licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, dokument przewozowy oraz świadectwo dopuszczenia pojazdów do przewozu niektórych towarów niebezpiecznych. A. W. oświadczył, że nie posiada wiedzy, czy pojazd, którym kieruje, został zgłoszony do licencji.

W piśmie z dnia 6 czerwca 2011r. Budownictwo Drogowe "B." sp. z o.o. wskazało, że w/w pojazd – zarejestrowany w dniu 11 maja 2011r. i przekazany spółce w ramach umowy leasingu w dniu 12 maja 2011r. – został zgłoszony do licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy w dniu kontroli. W załączeniu przedstawiono m. in. kserokopię zawiadomienia złożonego w Starostwie Powiatowym w K. w Wydziale Komunikacji i Transportu w dniu [...] o godzinie 15:10.

Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Budownictwo Drogowe "B." sp. z o.o. karę pieniężną w wysokości 8.000 zł z tytułu wykonywania transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji – na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 8, art. 11 ust. 3, art. 14 ust. 1, art. 93 ust. 1, art. 92 ust. 1 i ust. 4 oraz lp. 1.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r. nr 125, poz. 874 ze zm.). W uzasadnieniu wskazano, że w dniu przeprowadzonej kontroli o godz. 12:30 potwierdzono telefonicznie w Starostwie Powiatowym w K., że pojazd marki MAN o nr rej. [...] nie był zgłoszony do licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego. Zgłoszenie nastąpiło dopiero o godz. 15.10 tego samego dnia, co potwierdza pismo Starostwa z dnia 1 czerwca 2011r., w którym dodatkowo wskazano, że przedsiębiorca "nie posiada zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne."

W odwołaniu od powyższej decyzji spółka wskazała na naruszenie art. 6 i 7 k.p.a. oraz art. 8 ustawy o transporcie drogowym poprzez jego błędną wykładnię. Zdaniem skarżącej w dniu kontroli nie upłynął 14 – dniowy termin na zgłoszenie przedmiotowego pojazdu do licencji, wobec czego zostały zachowane wymogi określone w art. 8 ustawy o transporcie drogowym.

Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, podzielił w całości ustalenia faktyczne i rozważania prawne organu I instancji. Podkreślono, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2008r., sygn. akt: II GSK 156/08, że przedsiębiorca zobowiązany jest do zgłoszenia pojazdu do licencji jeszcze przed wykorzystaniem pojazdu do świadczenia usług. Natomiast wykonywanie przewozu pojazdem niezgłoszonym do licencji nie może zostać konwalidowane poprzez późniejsze dokonanie zgłoszenia – nawet w przypadku, gdy obowiązek ten zostanie wypełniony w tym samym dniu ale po rozpoczęciu przewozu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Budownictwo Drogowe "B." sp. z o.o. zarzuciło decyzji organu II instancji naruszenie:

- przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na podstawie niekompletnego materiału dowodowego oraz brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy,

- przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 4 pkt 4 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym – poprzez błędną ich wykładnię, polegająca na uznaniu, że przewóz towarów w dniu kontroli wymagał posiadania licencji – gdyż w rzeczywistości był to przewóz na potrzeby własne, wykonywany pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności i nieodpłatnie.

Mając na uwadze powyższe skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 4 pkt 4 ustawy organ wskazał, iż skarżąca spółka nie podnosiła tego zarzutu w odwołaniu. Niezależnie od tego, w ocenie organu, strona skarżąca wykonywała transport drogowy rzeczy a nie przewóz na potrzeby własne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, bądź też przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a. Sądowa kontrola legalności orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Materialnoprawną podstawą wydanych w niniejszej sprawie decyzji był art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r. nr 125, poz. 874 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Zgodnie z tym przepisem kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające m. in. z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych (ust. 1). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy (ust. 4). Z kolei, jak wynika z pozycji tego 1.2 załącznika – również powołanego przez organy obu instancji – wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji zagrożone jest karą pieniężną w wysokości 8.000 zł.

Ustalenie, że w danej sprawie zostały spełnione przesłanki uzasadniające nałożenie kary pieniężnej winno zostać poprzedzone wszechstronnie i staraninie zebranym materiałem dowodowym. Zgodnie bowiem z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a., organy administracji publicznej w toku postępowania stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast zabezpieczeniem realizacji opisanej powyżej zasady jest szereg przepisów o postępowaniu dowodowym, spośród których zasadnicze znaczenie ma art. 77 § 1 k.p.a., który nakłada na organy powinność zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego organ administracji publicznej dokonuje oceny jego wyników ( art. 80 k.p.a.). Za wyniki postępowania dowodowego należy uznać w szczególności treść zaprezentowanych w tym postępowaniu środków dowodowych, przykładowo: treść dokumentów, złożonych zeznań świadków, wyjaśnień stron postępowania.

W tym zakresie należy podnieść, że z protokołu przesłuchania świadka – kierowcy A. W. podczas przeprowadzonej kontroli (k. 11 akt administracyjnych) jednoznacznie wynika, że w dniu [...] wiózł 18002 litrów oleju napędowego na budowaną przez skarżącą spółkę drogę S8 – dla pojazdów i maszyn tego przedsiębiorcy. Okoliczność ta mimo, iż wskazywana w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji – w żaden sposób nie została uwzględniona przy wydawaniu rozstrzygnięć. Powyższą okoliczność skarżąca spółka potwierdza w skardze, dodając że przewóz należącego do niej paliwa wykonywany był pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności i nieodpłatnie. Z akt sprawy wynika także, iż strona potwierdziła przysługujący jej tytuł prawny do pojazdu marki MAN o nr rej. [...], przedkładając umowę leasingu nr [...] (k. 68 akt administracyjnych).

Zgodnie z definicją niezarobkowego przewozu drogowego – przewozu na potrzeby własne, zawartą w art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r. nr 125, poz. 874 ze zm.), zwanej dalej ustawą, jest to każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego nie budzi wątpliwości Sądu, że podczas przeprowadzonej w dniu [...] kontroli pojazdu marki MAN o nr rej. [...] był wykonywany przewóz na potrzeby własne Budownictwa Drogowego "B." sp. z o.o. w rozumieniu cyt. powyżej art. 4 pkt 4 ustawy. Zostały bowiem spełnione wszystkie przesłanki, o jakich mowa w powołanym przepisie, to jest:

- pojazd samochodowy, użyty do przewozu, był prowadzony przez pracownika przedsiębiorcy – A. W.,

- przedsiębiorca posiada tytuł prawny do dysponowania pojazdami samochodowymi, udokumentowany umową leasingu nr [...],

- przewożone paliwo stanowiło własność przedsiębiorcy, a celem przejazdu był przewóz na własne potrzeby – na budowę drogi S-8 na odcinku Piotrków Trybunalski - Rawa Mazowiecka, której jest wykonawcą - zatem uzasadnione jest stwierdzenie, że przejazd wykonywany był przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej,

- wykonywany przewóz nie stanowił przewozu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

Jak wynika z art. 33 ust. 1 ustawy przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Od tej zasady przepis art. 33 ust. 2 ustawy przewiduje wyjątki stanowiąc, że obowiązek uzyskania zaświadczenia, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy m. in. przewozów drogowych wykonywanych przez przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego (pkt 3).

Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że jakkolwiek w niniejszej sprawie materiał dowodowy został zebrany w sposób prawidłowy, to jego ocena narusza art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na gruncie ustalonego stanu faktycznego brak było bowiem podstaw do nałożenia na skarżącą spółkę kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji – na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 8, art. 14 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4 ustawy oraz pozycji 1.2 załącznika do ustawy, jako że z materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu [...] podmiot ten wykonywał przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy. Powyższe przesądza o naruszeniu przez organy także w/w przepisów prawa materialnego – co miało wpływ na wynik sprawy.

Ustosunkowując się do argumentów podniesionych w odpowiedzi na skargę dotyczących braku podniesienia w odwołaniu kwestii wykonywania przewozu na potrzeby własne podnieść należy, że po pierwsze – powyższy stan faktyczny wynikał z zebranego materiału dowodowego, a po drugie – obowiązkiem organu II instancji było rozpoznanie sprawy w jej całokształcie (art. 15 k.p.a.), nie zaś jedynie w zakresie zarzutów wskazanych w odwołaniu.

Ponownie rozpoznając sprawę organ, mając na względzie poczynione wyżej uwagi, wyda stosowne, należycie uzasadnione rozstrzygnięcie - eliminując dotychczasowe naruszenia prawa.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w pkt I wyroku.

Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku uzasadnia art. 152 ustawy p.p.s.a.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1349 ze zm.) w pkt III wyroku.