Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2521/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6463 Wzory przemysłowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par 1, 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art 1 par. 1 i par 2
journal: Dz.U. 2014 poz 1647
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 102 ust. 1 ust 4, art. 103 ust. 1, art. 104, art. 105 ust. 2, art. 107 ust. 1,
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity
article: art. 20, art.22
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi "M." sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu 18 kwietnia 2015 r. D.N. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "C." w E. złożył wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Listwa przypodłogowa" [...] na rzecz "M." Sp. z o.o. z siedzibą w B. Wyżej wymieniony wzór został zgłoszony do rejestracji w Urzędzie Patentowym RP w dniu 7 czerwca 2004 r. Jako podstawy prawne wnioskodawca wskazał art. 102, art. 103 i art. 104 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej.

W uzasadnieniu interesu prawnego w żądaniu unieważnienia spornego prawa wnioskodawca wskazał, iż jest producentem listew przypodłogowych, a sporne prawo ogranicza mu swobodne prowadzenie działalności gospodarczej zagwarantowanej

w art. 20 o 22 konstytucji RP. Ponadto wskazał, że pomiędzy stronami toczy się spór o naruszenie wspólnotowego wzoru przemysłowego [...], w którym "M." Sp. z o.o. podnosi, że nie narusza wspólnotowego wzoru, a jedynie wykonuje swoje uprawnienie wynikające z rejestracji krajowego wzoru [...].

Zdaniem wnioskodawcy sporny wzór przemysłowy nie posiada zarówno cechy nowości jak i cechy indywidualnego charakteru, gdyż jest identyczny, a co najmniej podobny do zarejestrowanego na jego rzecz wzoru przemysłowego [...].

W dalszej części swojego stanowiska wnioskodawca podniósł, że ocenie należy poddać elementy widoczne podczas normalnego użytkowania, nie zaś elementy techniczne i niewidoczne podczas normalnego użytkowania.

W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 19 lipca 2015 r. uprawniony wniósł o oddalenie wniosku. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, że w jego ocenie, listwa przypodłogowa według wzoru spornego [...] od listwy przypodłogowej wg. wzoru przeciwstawionego [...] odróżnia odmienny kształt zewnętrzny profilu listwy, odmienny kształt wewnętrznego wgłębienia o przekroju

w kształcie litery "C', odmienny kształt elementu wzdłużnego zaślepkowego mającego zewnętrzną płaską powierzchnię, odmienny kształt elementów końcowych prawych i lewych o kształcie litery "S", odmienny kształt elementu łączeniowego

o kształcie litery "S" dostosowanego do kształtu listwy, odmienny kształt elementu osłonowego narożnika, odmienny kształt elementu wewnętrznego elementu osłonowego narożnika wewnętrznego elementu osłonowego narożnika wewnętrznego. Ponadto wskazał, że sporny wzór stanowi tzw. wzór złożony, gdyż składa się z co najmniej siedmiu elementów, które mogą ulegać składaniu oraz rozkładaniu, przez co elementy "niewidoczne" są, w jego ocenie, widoczne. Tym samym uważa on, że ocenie powinny zostać poddane nie tylko cechy wyglądu zewnętrznego, ale i przede wszystkim cechy wewnętrzne, które determinują montaż elementów składowych listwy. Odnośnie do zakresu swobody twórczej, zorientowanego użytkownika, uprawniony powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2008 r., (sygn. akt II GSK 232/08), w którym Sąd uznał wąski zakres swobody twórczej w przypadku listew przypodłogowych, a jako zorientowanego użytkownika wskazał osobę montująca listwy.

Na rozprawie w dniu [...] listopada 2016 r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska w sprawie. Wnioskodawca wskazał, że w jego ocenie zakres swobody twórczej jest duży, zaś dwa charakterystyczne zaczepy jako niewidoczne podczas normalnego użytkowania nie charakteryzują wzoru spornego. Uprawniony wskazał na zachodzące jego zdaniem różnice pomiędzy wzorami, przy czym zwrócił uwagę, że w jego ocenie swoboda twórcza wzorów jest bardzo ograniczona, zaś krąg odbiorców dość duży.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] Urząd Patentowy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] listopada 2015 r. wniosku D. N. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "C." w E. przeciwko "M." Sp. z o.o. z siedzibą

w B. o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "Listwa przypodłogowa" [...], na podstawie art. 102 i art. 104 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2013 r. poz. 1410 ze zm.) oraz art. 98 k.p.c w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Listwa przypodłogowa" [...] oraz przyznał D. N. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą "C." w E. od "M." Sp. z o.o. z siedzibą w B. kwotę w wysokości 2600 zł (słownie: dwa tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

W pierwszej kolejności organ dokonał oceny interesu prawnego wnioskodawcy występującego do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania spornego o unieważnienie prawa wyłącznego warunkuje dalsze rozpatrzenie sprawy. Zdaniem Kolegium Orzekającego wnioskodawca wykazał, że posiada interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji udzielonego na wzór przemysłowy "Listwa przypodłogowa" [...].

Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie według opisu przedmiotem wzoru przemysłowego jest listwa przypodłogowa "znamienna tym, że ma element wzdłużny, który w widoku z boku ma kształt litery S oraz iv części środkowej ma wgłębienie

o zarysie litery C, które w górnej części ma półokrągłe wybrzuszenia, stanowiące element zatrzaskowy dla zaślepki mającej zewnętrzną płaską powierzchnię

i wewnętrzne zakończenia elementu wzdłużnego stanowi z jednej strony element końcowy prawy i z drugiej strony element końcowy lewy, które w widoku z boku mają kształt litery S i mają umieszczone wewnątrz trzy prostokątne występy oddalone od wewnętrznej strony czołowej ściany elementu wzdłużnego na grubość tego elementu. W przypadku konieczności połączenia dwóch lub większej ilości elementów wzdłużnych stosuje się element łączeniowy, który w widoku z boku ma kształt litery S i który ma umieszczone wewnątrz trzy prostokątne występy oddalone od wewnętrznej strony czołowej ściany elementu wzdłużnego na grubość tego elementu. Do połączenia końców elementów wzdłużnych wewnątrz narożników pomieszczeń używa się wewnętrznego narożnika, który stanowi element osłonowy wewnętrzny mający w widoku z boku kształt litery S i który ma umieszczone wewnątrz dwa kątowe zaczepy służące do mocowania go na krawędziach elementu wewnętrznego narożnika wewnętrznego. Do połączenia końców elementów wzdłużnych na zewnątrz narożników pomieszczeń służy zewnętrzny narożnik, który stanowi element osłonowy zewnętrzny mający w widoku z boku ma kształt litery S i który ma umieszczone wewnątrz dwa kątowe zaczepy służące do zamocowania go na wewnętrznym elemencie narożnika zewnętrznego".

Wobec powyższego organ podkreślił, że jedynymi elementami spornego wzoru przemysłowego widocznymi już po zamontowaniu listwy przypodłogowej

w pomieszczeniu to "element wzdłużny; który w widoku z boku ma kształt litery S", "element końcowy prawy i lewy [...]z widoku z boku ma kształt litery S", "element łączeniowy, który w widoku z boku ma kształt litery S", "wewnętrzny narożnik, który stanowi element osłonowy wewnętrzny mający w widoku z boku kształt litery S", oraz "zewnętrzny narożnik, który stanowi element osłonowy zewnętrzny mający w widoku z boku kształt litery S". W ocenie Kolegium Orzekającego bez wątpienia jedynie te pięć elementów, a dokładnie ich zewnętrzne widoczne części, winny być poddane szczegółowej analizie z punktu widzenia wywierania odmiennego wrażenia na zorientowanym końcowym użytkowniku.

Kolegium wskazało ponadto, że z punktu widzenia oceny spornego wzoru niezwykle istotne jest także to, że wszystkie te elementy (pięć modułów listwy przypodłogowej) posiadają jedną zewnętrzną, widoczną, cechę wspólną - falowany kształt, który w opisie wskazany jest jako "kształt litery S". Tym samym cecha ta, jako wspólna dla wszystkich figur spornego wzoru, jest cechą istotną przy ocenie ewentualnego podobieństwa ze wzorem przeciwstawionym, a w konsekwencji wywierania identycznego lub odmiennego wrażenia na zorientowanym końcowym użytkowniku.

W taki sam sposób organ ocenił wzór przeciwstawiony [...]. A zatem

w przeciwstawionym wzorze przemysłowym, jedynymi elementami widocznymi już po zamontowaniu listwy przypodłogowej w pomieszczeniu są: "element wzdłużny", "element łączeniowy", "wewnętrzny narożnik", "zewnętrzny narożnik" oraz "element końcowy". Powyższe wynika z przeznaczenia listew przypodłogowych, które są instalowane na ścianach, tuż przy podłodze, w pomieszczeniach których ściany tworzą ze sobą tzw. "kąty" oraz "rogi" (winkle), zaś w środku występują otwory na drzwi. Tym samym do ułożenia listew przypodłogowych konieczne są właśnie elementy wzdłużne jako główne elementy listew, trzy rodzaje "łączeń" tych listew (wklęsłe, wypukłe i proste) oraz elementy końcowe służące do estetycznego zakończenia listwy wszędzie tam, gdzie listwa nie łączy się już z kolejnym elementem (przy drzwiach).

Z punktu widzenia "kryterium widoczności" przeciwstawionego wzoru [...] istotne jest również to, iż wszystkie te elementy (pięć modułów listwy przypodłogowej) posiadają jedną cechę wspólną - falowany kształt.

Jeśli chodzi o swobodę twórczą Kolegium Orzekające nie podzieliło do końca stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego prezentowanego w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 10 października 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1116/07), który nie był wiążący dla Kolegium Orzekającego w przedmiotowej sprawie. Wyrok ten zapadł bowiem w innej sprawie, która toczyła się z wniosku (sprzeciwu) innego podmiotu. W ww. wyroku Sąd stwierdził, iż "zakres swobody twórczej przy projektowaniu jest bardzo mały". Zdaniem Kolegium Orzekającego stwierdzenie Sądu jest jednak zbytnim uproszczeniem zagadnienia swobody twórczej w zakresie projektowania listew przypodłogowych. Jakkolwiek należy się zgodzić z wywodem Sądu, że listwy przypodłogowe są elementem drobnego detalu wykończeniowego, tak nie można podzielić poglądu, iż jedynie dyskretny wygląd tych listew jest pożądany. Geneza powstania listew przypodłogowych, a zarazem ich główna cecha, tj. wykończenie tzw. "dylatacji" między podłogą, a ścianą - ewoluowała na tyle, że listwy noszą obecnie także cechy ozdobne, podkreślające konkretny charakter wystroju wnętrz często muszą pasować do ościeżnic drzwiowych, okien, a nawet mebli nosząc takie same cechy zewnętrzne (frezowania, zaokrąglenia etc.). Inne listwy są stosowane do wnętrz w stylu "loftowym", inne w stylu "klasycznym", inne w stylu "skandynawskim", a jeszcze inne w stylu "dworkowym" czy wręcz "barokowym". Gdyby podzielić pogląd o bardzo małej swobodzie twórczej w odniesieniu do listew, należałoby uznać, wbrew obserwacjom i doświadczeniu życiowemu, że we wszystkich rodzajach wnętrze jest montowany tylko jeden rodzaj listew przypodłogowych. Wszak główną cechą takiej listwy byłoby tylko - trywialnie rzecz ujmując - zamaskowanie "technologicznej dziury" między parkietem, a ścianą. Sama listwa byłaby natomiast w zasadzie niewidoczna.

Tak jednak nie jest, a powyższego poglądu nie sposób podzielić. W ocenie Kolegium Orzekającego cecha "maskująca" listew przypodłogowych jakkolwiek zasadnicza i pierwotna, tak nie jest jedynym kryterium wyboru listwy przez osobę projektującą wnętrze. Listwy przypodłogowe, podobnie jak większość wzorów przemysłowych pełniących "pierwotnie" jakieś funkcje użytkowe (np. felgi samochodowe, okna, drzwi etc.), przybierają różne formy nadawane im poprzez różne profile boczne (np. ćwierćwałka, falowania, kwadratowe, prostokątne, o zaokrąglonej krawędzi itp.), frezowania, żłobienia, zaokrąglenia, kanty, wysokość i szerokość, materiał (drewno, PCV, MDF itp.), faktura, oraz proporcje. Także łączenia (wklęsłe, wypukłe,proste) przybierają takie same formy co element zasadniczy listwy. Zakończenia natomiast mogą przyjmować nie tylko takie same formy i kształty co element zasadniczy listwy, ale także np. słupka prostopadłościennego, który może być stosowany bez względu na to jaki profil ma sama listwa.

Następnie organ dokonał oceny posiadania indywidualnego charakteru lub jego braku, należy dokonywać przez pryzmat zorientowanego użytkownika, czyli osoby, która w sposób stały używa danego produktu, przy czym wystarczy, aby była to osoba, która ma wystarczający zasób wiedzy ogólnej, by ocenić wzór. Kolegium Orzekające uznało zatem, iż dla spornego wzoru "Listwa przypodłogowa" [...], zorientowanym użytkownikiem będą osoby dorosłe, które zajmowały się remontem lub wykończeniem mieszkania, gdyż zetknęły się z wyborem charakteru wnętrza,

a w konsekwencji z wyborem listew przypodłogowych. Poza tak zdefiniowanymi użytkownikami istnieje szczególna grupa użytkowników końcowych, którą stanowią projektanci wnętrz jak i architekci. Pomimo, iż posiadają oni szerszą wiedzę od przeciętnej osoby w zakresie wystroju wnętrz, to nie są specjalistami zajmującymi się tylko listwami, przez co ich znajomość listew jest niższa aniżeli fachowca. Ten ostatni zaś nie może być uznany za zorientowanego użytkownika.

Dokonując analizy porównawczej wzoru spornego z przeciwstawioną mu listwą organ w pierwszej kolejności zauważył, że sporna listwa [...] (zgłoszonego 6 lipca 2004r.) jak i przeciwstawiona listwa [...] (opublikowana w WUP 28 listopada 2003r.) posiadają praktycznie taki sam profil wszystkich elementów modułowych tj. profil falowany.

Kolegium Orzekające podzieliło utrwalone w doktrynie i w judykaturze stanowisko, zgodnie z którym, przy stosunkowo szerokim zakresie swobody twórczej niewielkie różnice między porównywanymi wózkami nie są na tyle łatwo dostrzegalne by wywołać odmienne ogólne wrażenie. Bowiem tylko tam gdzie są małe możliwości dokonania zmian (wąski zakres swobody twórczej), relatywnie małe różnice będą wymagane w celu ustalenia indywidualnego charakteru wzoru. Zdaniem Kolegium Orzekającego cecha widoczna spornej "listwy przypodłogowej" sprawia takie samo ogólne wrażenie co listwa przeciwstawiona, gdyż przy ustalonej powyżej swobodzie twórczej, tak niewielka różnica między porównywanymi wzorami jak promień łuku

w falowaniach, jest praktycznie niedostrzegalna dla zorientowanego użytkownika.

Wobec powyższego organ uznał zarzut oparty na art. 104 p.w.p. za zasadny. W związku z tym, że brak indywidualnego charakteru wzoru spornego stanowi wystarczającą i samodzielną podstawę do unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru, Kolegium Orzekające uznało za niezasadne badanie pozostałych zarzutów.

W rozstrzyganej sprawie Kolegium Orzekające uznało za zasadny wniosek wnioskodawcy, jako strony wygrywającej, o zwrot kosztów postępowania w sprawie. W tej sytuacji zasadnym jest przyznanie zwrotu niezbędnych kosztów postępowania wnioskodawcy. Do niezbędnych kosztów postępowania w myśl przepisu art.98 § 1 k.p.c. zalicza się, w przypadku, gdy strona korzystała z zastępstwa pełnomocnika jego wynagrodzenie oraz w przypadku przedłożenia spisu kosztów także koszty przejazdu na rozprawy, wydatki związane ze sporządzaniem pism i wniosków.

W niniejszej sprawie wnoszący sprzeciw korzystał z usług pełnomocnika, którym był rzecznik patentowy. Rozstrzygając wysokość zwrotu niezbędnych kosztów postępowania Kolegium oparło się na rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz.U. Nr 212, poz. 2076). Zgodnie z § 8 pkt 1 tego rozporządzenia stawka minimalna w sprawach dotyczących unieważnienia prawa ochronnego lub prawa z rejestracji wynosi 1600 zł. Uwzględniając kwotę 1000 zł. wniesioną przez wnioskodawcę tytułem opłaty za wniosek, Urząd Patentowy ustalił łączne koszty postępowania

w przedmiotowej sprawie w wysokości 2600 zł.

Pismem z dnia 5 listopada 2016 r. M. Sp. z o.o. z siedzibą w B. zastępowany przez rzecznika patentowego A. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając naruszenie:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj:

- art. 102 prawa własności przemysłowej oraz

- art. 104 prawa własności przemysłowej

2 ) naruszenie prawa procesowego, tj.:

- art. 255 ust. 4 prawa własności przemysłowej;

- art. 255(6) ust. 2 pkt 2 prawa własności przemysłowej;

- art. 77 ust. 1 k.p.a.;

- art. 80 k.p.a.;

3) naruszenie innych przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

- zasady praworządności - art. 7 Konstytucji oraz art. 6 k.p.a.;

- zasady równości wobec prawa - art. 32 ust. 1 Konstytucji;

-zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa - art. 8 kpa.

Wskazując na powyższe podstawy skargi, spółka wniosła o uchylenie w/w zaskarżonej decyzji ze względu na naruszenie w/w przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, jak i wobec naruszenia w/w przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, względnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu strona rozwinęła powyższe zarzuty, podnosząc że stanowisko organu w odniesieniu do listew przypodłogowych co najmniej wysoce kontrowersyjne, a nawet nieprawdziwe ponieważ listwy przypodłogowe (ich moduły) są w często montowane i demontowane, co ma miejsce np. w przypadku wymiany wykładziny dywanowej, wymiany wykładziny PCV, cyklinowaniu parkietu, cyklinowaniu mozaiki podłogowej czy nawet przy tak prozaicznym zakresie prac

w pomieszczeniach mieszkalnych lub biurowych jak malowanie podłóg czy odświeżanie pomieszczeń. Ponadto listwa ta jest listwą specyficzną służącą do ułożenia w jej wnętrzu kabli teleinformatycznych, które niejednokrotnie wymagają zmiany ich konfiguracji np. dołożenia dodatkowego kabla lub jego zamiany kabli na bardziej wydajne (miedzianego na światłowodowy).

Zdaniem skarżącej spółki stanowisko Kolegium Orzekające jest niedopuszczalne, ponieważ na wpływ na ostateczne rozstrzygniecie sporu, ponieważ to "falowanie" w zasadniczy sposób wpływa na postrzeganie wzoru. Uprawniony

z łatwością może przedstawić porównanie wszystkich cech listwy wg. [...]

w stosunku do listwy wg. [...] w formie opisowej:

1) odmienny kształt zewnętrzny profilu listwy (zbliżony do rozciągniętej litery "S") bez zauważalnego załamania pod "katem nieco większym od prostego" występujący we wzorze nr [...],

2) odmienny kształt wewnętrznego wgłębienia o przekroju w kształcie litery "C", nie zaś spłaszczonej litery

3) odmienny kształt elementu wzdłużnego zaślepkowego mającego zewnętrzną płaską powierzchnię i wewnętrzne zakończenia o kształcie rozszerzonej litery "V",

w odróżnieniu do trójkątnych zaczepów,

4) odmienny kształt elementów końcowych prawych i lewych o kształcie litery "S" dostosowanych do kształtu listwy, w odróżnieniu od elementów wyposażonych

w jedno zakończenie pod katem nieco większym od kąta prostego,

5) odmienny kształt elementu łączeniowego o kształcie litery "S" dostosowanego do kształtu listwy, element ten nie występuje w listwie objętej [...],

6) odmienny kształt elementu osłonowego narożnika wewnętrznego o przekroju

w kształcie litery "S", posiadającego dwa kątowe zaczepy, we wzorze [...] element ten ma inny kształt dostosowany do innego kształtu załamania listwy pod "katem nieco większym od prostego",

7) odmienny kształt elementu wewnętrznego elementu osłonowego narożnika wewnętrznego - element ten nie występuje w listwie objętej [...],

8) odmienny kształt elementu osłonowego narożnika zewnętrznego o przekroju

w kształcie litery "S", posiadający dwa kątowe zaczepy, we wzorze [...] element ten ma inny kształt dostosowany do innego kształtu załamania listwy pod "katem nieco większym od prostego" i inny sposób montażu wykorzystujący prowadnice,

9) odmienny kształt elementu wewnętrznego elementu osłonowego narożnika zewnętrznego, o przekroju w kształcie litery "S", posiadającego dwa kątowe zaczepy, we wzorze [...] element ten ma inny kształt i inny sposób montażu wykorzystujący prowadnice.

Ponadto zdaniem skarżącego zgodzić należy się z poglądem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyrażonym w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 10 października 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1116/07), że "zakres swobody twórczej przy projektowaniu jest bardzo mały", co należy odnieść do listew o konkretnym wyglądzie do przeciętnego mieszkania, biura tj. listwy wg. prawa z rejestracji nr [...] i listwy według prawa z rejestracji nr [...].

Skarżący, kierując się zasadą ostrożności procesowej złożył dodatkowo "Opinię w sprawie naruszenia praw z rejestracji wzoru przemysłowego" sporządzoną w K. przez prof. UJ dr hab. E. N. oraz prof. UJ dr hab. M. V., którą prosi potraktować jako uzupełnienie stanowiska własnego

w sprawie (treść tej opinii, skarżący, w pełni aprobuje i traktuje jako stanowisko własne w sprawie).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi .

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd

w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz. U. 2016, poz.718 ze zm.).

Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o wskazane kryteria Sąd uznał,

że nie narusza ona prawa a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity: Dz. U. 2013 r. poz. 1410 ze zm.) wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację. Jak wynika z treści tego przepisu, przedmiotem rejestracji wzorów przemysłowych są postacie ich wytworów. A zatem aby postać wytworu można było uznać za wzór przemysłowy podlegający ochronie muszą zostać spełnione kumulatywnie dwie przesłanki:

cecha nowości (art. 103 ust. 1 p.w.p.)

cecha indywidualnego charakteru (art. 104 p.w.p.).

W przedmiotowej sprawie wnioskodawca wnosząc o unieważnienie przedmiotowego wzoru zarzucił, że nie posiada on indywidualnego charakteru.

W świetle art. 104 ust. 1 p.w.p. wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo. Art. 104 ust. 2 p.w.p. stanowi dodatkowo, że przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru.

Jednocześnie jak słusznie wskazał organ przy ocenie wzoru przemysłowego brane są pod uwagę jedynie nietechniczne elementy zewnętrzne wzoru widoczne podczas normalnego użytkowania. Zgodnie bowiem z treścią art. 102 ust. 4 p.w.p. w przypadku wzoru stosowanego lub zawartego w części składowej wytworu złożonego, ocena nowości i indywidualnego charakteru dotyczy tylko jego widocznych cech. Wytwór musi być widoczny dla ostatecznego użytkownika. Chronione są bowiem tylko i wyłącznie elementy widoczne wzoru po jego zamontowaniu, gdyż akt kupna, montażu, obsługi czy naprawy wzoru (listwy przypodłogowej) nie są zwykłym używaniem, a elementy techniczne widoczne podczas kupna jak i podczas montażu (wybierane z uwagi na ich cechy stricte techniczne jak łatwość w montażu etc), a niewidoczne po zamontowaniu listwy przypodłogowej, nie mogą być oceniane z punktu widzenia oceny nowości czy indywidualnego charakteru.

Oceniając sporny wzór w oparciu o powołane kryteria w ocenie Sądu organ zasadnie uznał, że zarzut oparty na art. 104 p.w.p. za zasadny, a zatem że sporny wzór nie posiada indywidualnego charakteru.

W pierwszej kolejności należało oczywiści dokonać oceny interesu prawnego wnioskodawcy występującego do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania spornego o unieważnienie prawa wyłącznego warunkuje dalsze rozpatrzenie sprawy. Zdaniem Sądu Kolegium Orzekające prawidłowo uznało,

że wnioskodawca wykazał, że posiada interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji udzielonego na wzór przemysłowy "Listwa przypodłogowa" [...]. W niniejszej sprawie, nie budzi wątpliwości fakt,

że wnioskodawca jest rzeczywistym konkurentem uprawnionego na rynku w zakresie produkcji i wprowadzania do obrotu listew przypodłogowych, w tym o cechach objętych prawem z rejestracji spornego wzoru przemysłowego. Ponadto wnioskodawca jest uprawnionym do wzoru przemysłowego [...]. Należy zatem uznać, że sporne prawo ogranicza swobodę prowadzenia przez wnioskodawcę działalności gospodarczej ukonstytuowana w art. 20 i art. 22 Konstytucji RP oraz w art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a także wkracza w zakres prawa z rejestracji wzoru wnioskodawcy, do korzystania z którego, zgodnie z art. 105 ust. 2 p.w.p. uprawniony jest wnioskodawca.

Według opisu przedmiotem spornego wzoru przemysłowego jest listwa przypodłogowa "znamienna tym, że ma element wzdłużny, który w widoku z boku ma kształt litery S oraz iv części środkowej ma wgłębienie o zarysie litery C, które

w górnej części ma półokrągłe wybrzuszenia, stanowiące element zatrzaskowy dla zaślepki mającej zewnętrzną płaską powierzchnię i wewnętrzne zakończenia elementu wzdłużnego stanowi z jednej strony element końcowy prawy i z drugiej strony element końcowy lewy, które w widoku z boku mają kształt litery S i mają umieszczone wewnątrz trzy prostokątne występy oddalone od wewnętrznej strony czołowej ściany elementu wzdłużnego na grubość tego elementu. W przypadku konieczności połączenia dwóch lub większej ilości elementów wzdłużnych stosuje się element łączeniowy, który w widoku z boku ma kształt litery S i który ma umieszczone wewnątrz trzy prostokątne występy oddalone od wewnętrznej strony czołowej ściany elementu wzdłużnego na grubość tego elementu. Do połączenia końców elementów wzdłużnych wewnątrz narożników pomieszczeń używa się wewnętrznego narożnika, który stanowi element osłonowy wewnętrzny mający w widoku z boku kształt litery S i który ma umieszczone wewnątrz dwa kątowe zaczepy służące do mocowania go na krawędziach elementu wewnętrznego narożnika wewnętrznego. Do połączenia końców elementów wzdłużnych na zewnątrz narożników pomieszczeń służy zewnętrzny narożnik, który stanowi element osłonowy zewnętrzny mający w widoku z boku ma kształt litery S i który ma umieszczone wewnątrz dwa kątowe zaczepy służące do zamocowania go na wewnętrznym elemencie narożnika zewnętrznego".

Należy zauważyć, że nie wszystkie przedstawione elementy listwy przypodłogowej, stanowiącej sporny wzór, są widoczne podczas ich normalnego użytkowania (po zamontowaniu) przez końcowego użytkownika, gdyż obejmują szereg elementów niewidocznych już po zamontowaniu listwy przypodłogowej,

a ponadto elementy te noszą ponadto cechy stricte techniczne, nie estetyczno - wizualne, a w świetle art. 107 ust. 1 pkt 1 p.w.p. prawo z rejestracji wzoru przemysłowego ich nie obejmuje.

A zatem jak słusznie przyjął organ jedynymi elementami spornego wzoru przemysłowego widocznymi już po zamontowaniu listwy przypodłogowej

w pomieszczeniu to "element wzdłużny; który w widoku z boku ma kształt litery S", "element końcowy prawy i lewy [...] z widoku z boku ma kształt litery S", "element łączeniowy, który w widoku z boku ma kształt litery S", "wewnętrzny narożnik, który stanowi element osłonowy wewnętrzny mający w widoku z boku kształt litery S", oraz "zewnętrzny narożnik, który stanowi element osłonowy zewnętrzny mający w widoku z boku kształt litery S". Jedynie te pięć elementów, a dokładnie ich zewnętrzne widoczne części, winny być poddane szczegółowej analizie z punktu widzenia wywierania odmiennego wrażenia na zorientowanym końcowym użytkowniku.

Ponadto z punktu widzenia oceny spornego wzoru niezwykle istotne jest także to, że wszystkie te elementy (pięć modułów listwy przypodłogowej) posiadają jedną zewnętrzną, widoczną, cechę wspólną - falowany kształt, który w opisie wskazany jest jako "kształt litery S". Tym samym cecha ta, jako wspólna dla wszystkich figur spornego wzoru, jest cechą istotną przy ocenie ewentualnego podobieństwa ze wzorem przeciwstawionym, a w konsekwencji wywierania identycznego lub odmiennego wrażenia na zorientowanym końcowym użytkowniku.

W taki sam sposób należało ocenić wzór przeciwstawiony [...]. Także

w przeciwstawionym wzorze przemysłowym, jedynymi elementami widocznymi już po zamontowaniu listwy przypodłogowej w pomieszczeniu są: "element wzdłużny", "element łączeniowy", "wewnętrzny narożnik", "zewnętrzny narożnik" oraz "element końcowy". Powyższe wynika z przeznaczenia listew przypodłogowych, które są instalowane na ścianach, tuż przy podłodze, w pomieszczeniach których ściany tworzą ze sobą tzw. "kąty" oraz "rogi" (winkle), zaś w środku występują otwory na drzwi. Tym samym do ułożenia listew przypodłogowych konieczne są właśnie elementy wzdłużne jako główne elementy listew, trzy rodzaje "łączeń" tych listew (wklęsłe, wypukłe i proste) oraz elementy końcowe służące do estetycznego zakończenia listwy wszędzie tam, gdzie listwa nie łączy się już z kolejnym elementem (przy drzwiach). Z punktu widzenia "kryterium widoczności" przeciwstawionego wzoru [...] istotne jest również to, iż wszystkie te elementy (pięć modułów listwy przypodłogowej) posiadają jedną cechę wspólną - falowany kształt.

Przed dokonaniem porównania przeciwstawionych wzorów należało ustalić zakres swobody twórczej przy projektowaniu listew, albowiem przy stosunkowo szerokim zakresie swobody twórczej niewielkie różnice między porównywanymi wzorami nie są na tyle łatwo dostrzegalne by wywołać odmienne ogólne wrażenie. Bowiem tylko tam gdzie są małe możliwości dokonania zmian (wąski zakres swobody twórczej), relatywnie małe różnice będą wymagane w celu ustalenia indywidualnego charakteru wzoru jest bardzo mały. Sąd przychyla się do stanowiska organu, które nie podzieliło do końca stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego prezentowanego w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 10 października 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1116/07).W ww. wyroku Sąd stwierdził, iż "zakres swobody twórczej przy projektowaniu jest bardzo mały". Jak szczegółowo wyjaśnił organ geneza powstania listew przypodłogowych, a zarazem ich główna cecha, tj. wykończenie tzw. "dylatacji" między podłogą, a ścianą - ewoluowała na tyle, że listwy noszą obecnie także cechy ozdobne, podkreślające konkretny charakter wystroju wnętrz często muszą pasować do ościeżnic drzwiowych, okien, a nawet mebli nosząc takie same cechy zewnętrzne (frezowania, zaokrąglenia etc.). Inne listwy są stosowane do wnętrz w stylu "loftowym", inne w stylu "klasycznym", inne w stylu "skandynawskim", a jeszcze inne w stylu "dworkowym" czy wręcz "barokowym".

Listwy przypodłogowe, podobnie jak większość wzorów przemysłowych pełniących "pierwotnie" jakieś funkcje użytkowe (np. felgi samochodowe, okna, drzwi etc.), przybierają różne formy nadawane im poprzez różne profile boczne (np. ćwierćwałka, falowania, kwadratowe, prostokątne, o zaokrąglonej krawędzi itp.), frezowania, żłobienia, zaokrąglenia, kanty, wysokość i szerokość, materiał (drewno, PCV, MDF itp.), faktura, oraz proporcje. Także łączenia (wklęsłe, wypukłe,proste) przybierają takie same formy co element zasadniczy listwy. Zakończenia natomiast mogą przyjmować nie tylko takie same formy i kształty co element zasadniczy listwy, ale także np. słupka prostopadłościennego, który może być stosowany bez względu na to jaki profil ma sama listwa.

Mając zatem na uwadze, że zakres swobody twórczej jakkolwiek jest ograniczany przez cechę użytkową listew przypodłogowych (zasłonięcie przerwy dylatacyjnej na podłodze), tak nie jest na tyle wąski, by nie istniał stosunkowo szeroki wachlarz możliwości dla projektanta listew przypodłogowych oraz fakt, że zorientowanym użytkownikiem będą osoby dorosłe, które zajmowały się remontem lub wykończeniem mieszkania, gdyż zetknęły się z wyborem charakteru wnętrza,

a w konsekwencji z wyborem listew przypodłogowych, zdaniem Sądu za słuszne uznać należy stanowisko organu, że dokonując analizy porównawczej wzoru spornego z przeciwstawioną mu listwą należy w pierwszej kolejności zauważyć, że sporna listwa [...] (zgłoszonego 6 lipca 2004r.) jak i przeciwstawiona listwa [...] (opublikowana w WUP 28 listopada 2003r.) posiadają praktycznie taki sam profil wszystkich elementów modułowych tj. profil falowany.

Cecha widoczna spornej "listwy przypodłogowej" sprawia takie samo ogólne wrażenie co listwa przeciwstawiona, gdyż przy ustalonej powyżej swobodzie twórczej, tak niewielka różnica między porównywanymi wzorami jak promień łuku

w falowaniach, jest praktycznie niedostrzegalna dla zorientowanego użytkownika. Obie listwy posiadają bardzo podobny, charakterystyczny kształt falowany profilu, który determinuje ogólne wrażenie tych wzorów. Profile listew mają bowiem kształt linii prostej w środkowej części, a zakończone są "załamaniami" o nieznacznie odmiennych promieniach (we zworze spornym promień zaczyna i kończy się nieznacznie wcześniej, przez co łuk ma trochę większy promień).

Promienie te w swej istocie nie różnią się jednak między sobą w taki sposób by końcowy użytkownik dostrzegł pomiędzy nimi różnice. Ponadto wysokość

i szerokość porównywanych listew jest w zasadzie identyczna, co także wpływa na takie samo ogólne wrażenie jakie wywołują, gdyż zachowują takie same proporcje Dodatkowo podobieństwo między nimi jest potęgowane przez fakt, iż obie listwy (profile) nie są zbudowane z jednego fragmentu materiału, gdyż część środkowa na linii prostej zawiera "równoległe do podłogi" linie/przerwy między materiałem spowodowane umiejscowieniem "zaślepek".

Podzielić należy stanowisko Kolegium Orzekające, że nieznaczna różnica profilu między porównywanymi listwami stanowi nieistotny elementy dla ogólnego wrażenia jakie te listwy wywołują. Tym samym bardzo podobne profile (bez względu czy nazwać je "S" czy inaczej) - przy swobodzie twórczej (ograniczanej funkcją techniczną) której nie sposób nazwać "wąską" - powodują, że porównywane wzory są do siebie na tyle podobne, że nie wywołują odmiennego ogólnego wrażenia na zorientowanym użytkowniku.

Dlatego też za uzasadniony uznać należało zarzut oparty na art. 104 p.w.p. co stanowiło podstawę do unieważnienia spornego wzoru.

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.