Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 86/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 127 par. 3, art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 1 i 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego R. M. kwotę 700 (siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 9 stycznia 1990 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 12 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1989 r., nr 14, poz. 74 – dalej jako "ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości") oraz miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji miasta, zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia 28 stycznia 1988 r., nr XXIX/112/88 (Dz. Urz. Województwa nr 9, poz. 61 – w skrócie jako "plan miejscowy"), Geodeta Miejski – Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego zatwierdził projekt podziału nieruchomości – działki nr [..], położonej w S. przy ul. M., w wyniku którego powstała m.in. działka nr [..]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w związku ze sprzedażą lokali i oddaniem gruntu w użytkowanie wieczyste podział nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa dokonany zostanie po obrysie budynku.

W dniu 5 listopada 2013 r. do Urzędu Miasta wpłynął wniosek R. M. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) - dalej w skrócie jako "k.p.a.", w związku z art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oraz w związku z art. 129 § 2 i art. 130 § 1 k.p.a.

W uzasadnieniu wniosku R. M. wyjaśnił, że dnia 4 września 2013 r. zakupił lokal mieszkalny nr 4 w budynku położonym w S., przy ul. M. nr [..]. Z przedmiotowym lokalem jest związany udział wynoszący 22/100 części w działce nr [..], która wydzielona została na podstawie ww. decyzji.

Zdaniem wnioskodawcy przedmiotowa decyzja została wydana bez podstawy prawnej oraz z rażącym naruszeniem prawa, a także zawiera wadę prawną powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Uzasadniając powyższe zarzuty wnioskodawca wyjaśnił, że w jego opinii treść art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w brzmieniu obowiązującym w 1989 r., wskazuje, że celem ustawodawcy w zakresie podziału nieruchomości było zapewnienie poszczególnym właścicielom domów wraz z gruntem niezbędnym do prawidłowego korzystania z domów. Tymczasem, w przedmiotowej decyzji działka nr [..] została wydzielona po obrysie budynku nr [..] i tym samym budynek siedmiorodzinny został pozbawiony dostępu do drogi publicznej, albowiem jest zlokalizowany ok. 20 m od chodnika i ulicy M. Wnioskodawca zwrócił przy tym uwagę, że dawna działka nr [..] obejmowała swoją powierzchnią teren trzech nieruchomości położonych przy ul. M. o numerach [..]-[..] i w tym kształcie - poza wydzielonymi po obrysie budynkami nr 6 i 8 oraz przebudowanym budynkiem nr 4 - stanowi własność Gminy, być może poza niewielkim fragmentem obejmującym część dawnej nieruchomości nr 4. Brak jest zatem podstaw do uznania, że zaszły w sprawie nieodwracalne skutki prawne.

Wnioskodawca zarzucił też, że przedmiotowa decyzja została wydana w dniu 9 stycznia 1990 r., zaś wydzielenie działki na jej podstawie nastąpiło w dniu 18 stycznia 1990 r., a więc kwestionowana decyzja nie była ostateczna w dacie jej wykonania.

R. M. wyjaśnił również, że nie posiada wiedzy, czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powołany w decyzji odnosił się do wydzielenia działek po obrysie budynków. Jego zdaniem, o projekcie podziału działki organ powinien powiadomić Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, gdyż taki obowiązek wynikał z decyzji Urzędu Wojewódzkiego z dnia 12 lutego 1979 r., nr [..] o wpisaniu do rejestru zabytków województwa pod nr rej. [..] zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta S. w granicach i ze strefami ochrony.

Reasumując, wnioskodawca stwierdził, że powstałe w wyniku podziału nieruchomości zostały zaprojektowane wbrew wskazanym we wniosku przepisom, zasadom współżycia społecznego oraz zasadom ochrony obszaru historycznie ukształtowanego w jego historycznych granicach.

Decyzją z dnia 18 maja 2015 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 oraz art. 156 § 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Geodetę Miejskiego - Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego z dnia 9 stycznia 1990 r., nr [..] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości - działki nr [..], położonej w S., przy ul. M.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że podstawę prawną ww. decyzji stanowiły: art. 12 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, art. 104 oraz art. 107 k.p.a., a także zapisy miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji miasta, zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia 28 stycznia 1988 r., nr XXIX/112/88.

Kolegium przytoczyło treść art. 12 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, art. 104 oraz art. 107 k.p.a. i stwierdziło, że żaden z tych przepisów nie został naruszony w sposób rażący. Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku organ wskazał, że powoływany przez wnioskodawcę

art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości nie stanowił podstawy decyzji oraz w ogóle nie miał zastosowania w sprawie. Przepis ten odnosił się bowiem do podziałów nieruchomości dokonywanych niezależnie od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast podział dokonany decyzją z dnia 9 stycznia 1990 r. nastąpił w oparciu o plan miejscowy. Organ stwierdził też, że postanowienia planu miejscowego nie zawierały zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynków, zatem decyzji zatwierdzającej podział, który miał na celu wydzielenie działek po obrysie budynku w związku ze sprzedażą lokali i oddaniem gruntu w użytkowanie wieczyste, nie można zarzucić rażącego naruszenia zapisów planu miejscowego.

We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy R. M. wskazał, że stroną tego postępowania jest także Wojewódzki Konserwator Zabytków, który zgłosił się pisemnie do udziału w sprawie. Zdaniem wnioskodawcy, organ ten powinien brać udział w tym postępowaniu, ponieważ budynek nr 8 wpisany jest do rejestru zabytków pod numerem [..] i znajduje się na działce nr [..], która – przed ewentualnym jej podziałem – powinna podlegać ocenom także ze strony Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. W opinii wnioskodawcy, w sprawie należało zachować historyczny podział działki, tymczasem dokonany podział działki nr [..] był sprzeczny z przepisami prawa i zasadami współżycia społecznego, bowiem nieruchomość położona przy ul. M. została pozbawiona dostępu do drogi publicznej.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze - decyzją z dnia 14 października 2016 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję własną z dnia 18 maja 2015 r. uznając, że decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności nie jest dotknięta wadą powodującą jej nieważność z mocy prawa oraz posiada właściwą podstawę prawną.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w jej ówczesnym brzmieniu, nie nakładała obowiązku zapewnienia działkom nowo powstałym na skutek podziału nieruchomości dostępu do drogi publicznej. Organ dodał też, że zgodnie z pismem Prezydenta Miasta z dnia 28 stycznia 2015 r., dojazd do drogi publicznej dla działki nr [..] odbywa się przez działkę nr [..], stanowiącą współwłasność Gminy Miasta i osób fizycznych. W piśmie tym wskazano także, że działka nr [..] nie figuruje obecnie w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta, zaś decyzja z dnia 9 stycznia 1990 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi R. M. na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 października 2016 r., wyrokiem z dnia 25 maja 2017 r., wydanym w sprawie o sygnaturze akt II SA/Gd 98/17, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 maja 2015 r.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że Kolegium w chwili orzekania nie dysponowało materiałem dowodowym pozwalającym stwierdzić, że postanowienia planu miejscowego nie zawierały zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynków, czy też innych postanowień dotyczących tej kwestii, albowiem Kolegium nie dysponowało wypisem i wyrysem z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wskazanego w decyzji Geodety Miejskiego z dnia 9 stycznia 1990 r., a zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia 28 stycznia 1988 r. o numerze XXXIX/112/88. Tymczasem uzyskanie tego wyrysu i wypisu było konieczne, ponieważ w Dzienniku Urzędowym Województwa nr 9 z 17 maja 1988 r., pod pozycją 61 opublikowana została jedynie treść uchwały zatwierdzającej plan miejscowy, natomiast sam plan miejscowy – jak wynika z uchwały, składający się z części tekstowej (ogólnej i szczegółowej) oraz graficznej - rysunków w skali 1:1000 (13 tomów), nie został opublikowany w tym dzienniku urzędowym.

Zdaniem Sądu, przeprowadzenie dowodu z wypisu i wyrysu z przedmiotowego planu miejscowego było kluczowe dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, skoro w zaskarżonej decyzji i w decyzji z 18 maja 2015 r. Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej opierając się na ustaleniu, że dokonany tą decyzją podział nieruchomości był zgodny z zapisami planu miejscowego, a treść tego planu nie zawierała zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynku. Braki w tym zakresie zostały przez Sąd ocenione jako istotne naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. a także art. 80 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, ponieważ uznanie przez Kolegium, że wskazana we wniosku skarżącego decyzja podziałowa z dnia 9 stycznia 1990 r. była zgodna z ustaleniami planu miejscowego, było co najmniej przedwczesne.

Jak wyjaśnił Sąd, Kolegium winno było także - zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. - odnieść się do zarzutów skarżącego dotyczących zabytkowego charakteru dzielonej nieruchomości i związanych z tym twierdzeń skarżącego dotyczących konieczności powiadomienia o postępowaniu podziałowym właściwego konserwatora zabytków, czego również nie uczyniło. Winno było to uczynić szczególnie wobec podnoszonych przez skarżącego zarzutów, że udział konserwatora zabytków był w tym postępowaniu uzasadniony z uwagi na treść decyzji o wpisie dzielonej nieruchomości do rejestru zabytków, z której miałaby wynikać szczególna ochrona historycznego kształtu objętych nią nieruchomości. Sąd stwierdził, że Kolegium - z istotnym naruszeniem art. 107 § 1 k.p.a. - nie odniosło się w żaden sposób do tych zarzutów, a ponadto nie przeprowadziło dowodu ze wskazywanej przez skarżącego decyzji Urzędu Wojewódzkiego z dnia 12 lutego 1979 r., nr [..] o wpisaniu do rejestru zabytków województwa pod nr rej. [..] zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta, która – jak podnosił skarżący – obejmuje także działkę objętą podziałem, celem ustalenia czy zawarte są w niej są zapisy dotyczące udziału konserwatora zabytków w postępowaniach o podział nieruchomości lub też zasady, które mogłyby tego podziału dotyczyć, w tym jakiekolwiek warunki dotyczące podziału działek nią objętych.

W ocenie Sądu, nie czyniąc tych ustaleń i nie przeprowadzając dowodu z ww. dokumentów Kolegium naruszyło przepisy postępowania, tj. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ nie wyjaśniło sprawy w sposób dostateczny, dokonując ustaleń i oceny materiału dowodowego, którym nie dysponowało, przez co naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu dopiero prawidłowe ustalenie tych okoliczności, poparte należycie zgromadzonym materiałem dowodowym, pozwalającym uznać przede wszystkim, że decyzja podziałowa jest zgodna z planem miejscowym, uprawniałoby Kolegium do podjęcia rozstrzygnięcia jak w zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie taka ocena była przedwczesna, co uzasadniało uznanie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wskazanych powyżej przepisów postępowania.

Sąd nie dopatrzył się natomiast naruszenia powoływanego przez wnioskodawcę art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, który – jak wynika z materiału dowodowego dotąd zgromadzonego w sprawie - nie stanowił podstawy decyzji podziałowej i z tej przyczyny w ogóle nie miał zastosowania w sprawie. Również wskazywane przez wnioskodawcę wykonanie kwestionowanej decyzji podziałowej przed dniem, w którym stała się ostateczna, nie mogło - zdaniem Sądu - mieć wpływu na ocenę jej ważności. Podobnie rzecz ma się z przywoływanymi przez skarżącego zasadami współżycia społecznego. Zgodnie bowiem z wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadą praworządności, organy administracji działają jedynie na podstawie przepisów prawa.

Prawidłowo także – zdaniem Sądu - Kolegium wskazywało w zaskarżonej decyzji, że przepisy ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w brzmieniu z daty wydania decyzji podziałowej, nie nakładały obowiązku zapewnienia działkom nowo powstałym na skutek podziału nieruchomości dostępu do drogi publicznej.

Sąd wyjaśnił nadto, że konieczność badania czy decyzja, której dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności, wywołała nieodwracalne skutki prawne, staje się aktualna dopiero w chwili ustalenia, że kwestionowana decyzja jest dotknięta wadą uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności. Z art. 156 § 2 k.p.a. wynika bowiem, że nie stwierdza się nieważności decyzji gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne, a przepis art. 158 § 2 k.p.a. stanowi, że jeżeli nie można stwierdzić nieważności decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 156 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie stwierdził nieważności decyzji. Analiza tych przepisów pozwala zatem stwierdzić, że najpierw w każdej sprawie organ musi ustalić czy decyzja jest dotknięta wadą uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności. Jeżeli tak nie jest – odmawia stwierdzenia jej nieważności

(vide art. 158 § 1 k.p.a.). Jeśli natomiast organ uzna, że decyzja jest nieważna, wtedy dopiero musi zbadać, czy może orzec o jej nieważności, czy też stoi temu na przeszkodzie treść art. 156 § 2 k.p.a. Jeżeli zachodzą przeszkody wskazane w tym ostatnim przepisie, organ wydaje rozstrzygnięcie przewidziane w art. 158 § 2 k.p.a.

We wskazaniach co do dalszego postępowania Sąd stwierdził, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze przy ponownym rozpoznawaniu sprawy - zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej w skrócie jako "p.p.s.a."), winno uwzględnić ocenę prawną dokonaną przez Sąd oraz uzupełnić materiał dowodowy, w szczególności o wypis i wyrys z planu miejscowego oraz decyzję wskazywaną przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego dotyczącą wpisu nieruchomości objętej podziałem to rejestru zabytków.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, ponownie rozpatrując sprawę, decyzją z dnia 13 grudnia 2017 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a., odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Geodetę Miejskiego - Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego z dnia 9 stycznia 1990 r., nr [..] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości - działki nr [..], położonej w S., przy ul. M.

Uzasadniając decyzję Kolegium wyjaśniło, że nie stwierdziło, ażeby kwestionowana decyzja z dnia 9 stycznia 1990 r. o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości - działki nr [..], położonej w S., przy ul. M. -zawierała wady określone w art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a., wskazane we wniosku jako stanowiące podstawę stwierdzenia jej nieważności, a w szczególności ażeby została wydana z rażącym naruszeniem prawa bądź zawierała wadę, powodująca jej nieważność z mocy prawa.

W ocenie Kolegium żaden z przepisów stanowiących podstawę prawną ww. decyzji, tj. art. 12 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, art. 104 i art. 107 k.p.a. jak również miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji miasta zatwierdzony uchwałą nr XXIX/112/88 Miejskiej Rady Narodowej z dnia 28 stycznia 1988 r., nie został, i to w sposób rażący, naruszony. Powołany zaś we wniosku art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości nie stanowił podstawy wydania przedmiotowej decyzji oraz w ogóle nie miał zastosowania w sprawie, albowiem odnosił się on do podziałów nieruchomości dokonywanych niezależnie od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Kolegium - po uzupełnieniu akt sprawy o wypis i wyrys z planu miejscowego oraz po przeprowadzeniu dowodu z tych dokumentów - stwierdziło, że przedmiotowa działka nr [..] położona jest na terenie oznaczonym w planie miejscowym jako K7.MW – "teren zabudowy mieszkaniowej (5 budynków o 1711 m2 p. uż.; wbudowane usługi - sklep o pow. uż. 108 m2 - adaptacja. Dopuszcza się wprowadzenie funkcji usługowej w parterach budynków)." Zdaniem Kolegium, postanowienia planu miejscowego nie zawierają zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynków.

Kolegium stwierdziło, że odnośnie budynku położonego przy ul. M. zapisano w planie miejscowym: "kamienica kilkumieszkaniowa z 1907 r. Obiekt figuruje w wykazie zabytków pod nr [..]. Bryła bez zmian." Ponadto z zapisów planu wynika, iż obszar działki nr [..] położony jest w strefie A - tj. pełnej ochrony konserwatorskiej, w której obowiązuje bezwzględny priorytet wymagań konserwatorskich. Jednakże żaden ze wskazanych w planie wymogów obowiązujących w strefie A nie zawiera zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynku.

Odnosząc się do treści decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r., nr [..] o wpisaniu do rejestru zabytków województwa pod nr rej. [..] zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta, Kolegium wyjaśniło, że decyzja ta nie zawiera żadnych warunków czy zasad dotyczących podziału działek znajdujących się w tym zespole bądź konieczności powiadamiania czy udziału konserwatora zabytków w postępowaniu podziałowym.

Reasumując, Kolegium nie stwierdziło, aby decyzja zawierała wadę powodująca jej nieważność z mocy prawa, jak też by doszło poprzez wydanie przedmiotowej decyzji do rażącego naruszenia prawa.

W skardze na powyższą decyzję R. M. zarzucił jej rażącą obrazę przepisów art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 100 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez pozbawienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków udziału w postępowaniu podziałowym działki gruntu znajdującej się w obszarze konserwatorsko chronionym, zabudowanej budynkiem nr 8 wpisanym jako zabytek podlegający ochronie prawnej, do Wojewódzkiego Rejestru Konserwatora Zabytków pod nr [..].

W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - wydając wyrok z dnia 25 maja 2017 r. - nakazał organowi odwoławczemu przeprowadzenie dodatkowych dowodów w sprawie, w tym z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej z dnia 28 stycznia 1990 r., nr XXXIX/112/88. Zdaniem skarżącego, zawarta w planie miejscowym informacja, że kamienica przy ul. M. stanowi zabytek wpisany do rejestru zabytków, a obszar na którym się znajduje nieruchomość przy ul. M. leży w granicach strefy A, tzn. "pełnej ochrony konserwatorskiej, w której obowiązuje bezwzględny priorytet wymagań konserwatorskich", nie może stanowić podstawy do uniemożliwienia wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków zajęcia stanowiska w zakresie możliwości podziału nieruchomości gruntowej na obszarze urbanistyczno-krajobrazowym podlegającym w całości ochronie konserwatorskiej. W ocenie skarżącego, niezastosowanie przez organ dokonujący podziału procedury, w której wojewódzki konserwator zabytków oceniłby dopuszczalność podziału spornej działki poprzez wydzielenie zabytkowego budynku przy ul. M. po obrysie budynku i zaakceptował podział działki w formie decyzji administracyjnej, stanowiło wadę prawną powodującą rażące naruszenie prawa. Nie ma przy tym znaczenia, że informacja o nakazie uzyskania zgody konserwatora na podział gruntu nie wynika z zapisu dotyczącego decyzji o umieszczeniu kamienicy przy ul. M. w wojewódzkim rejestrze zabytków.

Skarżący dodał, że decyzja podziałowa nie wywołała nieodwracalnych skutków, albowiem w jej wyniku ustalony został wyłącznie sposób korzystania z wydzielonych nieruchomości oraz nie zostały dokonane żadne zabudowy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.). Sąd administracyjny w zakresie swojej kognicji ocenia zatem zaskarżoną decyzję administracyjną lub inne rozstrzygnięcie z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa jedynie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego orzeczenia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu, co też w tej sprawie uczynił.

Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy wskazać należy, że w myśl art. 52 § 3 p.p.s.a., jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. Przepis ten stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 52 § 1 p.p.s.a., tj. zasady wniesienia skargi do sądu administracyjnego dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.

Zgodnie zaś z art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.

Skarżący skorzystał z możliwości przewidzianej przez wspomniany wyżej

art. 52 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a. i zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego bez wcześniejszego złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Kolegium została podjęta po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, które toczyło się na podstawie przepisów art. 156 i następnych ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Dotyczyło ono wskazanej we wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 9 stycznia 1990 r., nr [..], którą Geodeta Miejski – Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego zatwierdził projekt podziału nieruchomości – działki nr [..], położonej w S. przy ul. M., w wyniku którego powstała m.in. działka nr [..], wytyczona po obrysie budynku. W decyzji tej Geodeta Miejski wskazał jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 12 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, art. 104 i art. 107 k.p.a. oraz miejscowy plan szczegółowego zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji miasta, zatwierdzony uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia 28 stycznia 1988 r., nr XXIX/112/88. Według Kolegium rozstrzygającego niniejszą sprawę, żaden z tych przepisów nie został naruszony w sposób rażący, a postanowienia planu miejscowego nie zawierały zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynków. Kolegium stwierdziło również, że także decyzja Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r., nr [..] o wpisaniu do rejestru zabytków województwa pod nr rej. [..] zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta nie zawiera żadnych warunków czy zasad dotyczących podziału działek znajdujących się w tym zespole bądź konieczności powiadamiania czy udziału konserwatora zabytków w postępowaniu podziałowym.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że zaskarżona decyzja została wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 98/17, którym uchylone zostały decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 października 2016 r., nr [..] oraz z dnia 18 maja 2015 r., nr [..] o odmowie stwierdzenia nieważności opisanej na wstępie decyzji podziałowej Geodety Miejskiego – Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego z dnia 9 stycznia 1990 r.

Z art. 153 p.p.s.a. wynika, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Rozpatrując ponownie sprawę, wojewódzki sąd administracyjny, a także organ, którego działalność była przedmiotem zaskarżenia, związani są zatem nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd, który poprzednio rozpoznawał sprawę, ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania (podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Sz 161/08, Baza Orzeczeń LEX nr 393265). Przy czym ocena prawna, o jakiej mowa powyżej, dotyczyć może nie tylko wykładni prawa materialnego, ale także braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1177/97, Baza Orzeczeń LEX 47301).

Zawarte w art. 153 p.p.s.a. stwierdzenie, że "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu wiąże w sprawie ten sąd" oznacza zatem, że ilekroć dana sprawa ponownie jest przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, jest on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt II OSK 427/09, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 1998 r., sygn. akt III RN 130/97, OSNAPiUS z 1999 r., nr 1, poz. 2 z aprobującą glosą B. Adamiak, OSP z 1999 r., nr 5, poz. 101). Przez "ocenę prawną" rozumie się przy tym wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawa i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawa oraz sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz jest zobowiązany do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt II OSK 427/09 oraz we wskazanym w tym orzeczeniu wyroku z dnia 22 marca 1999 r., sygn. akt IV SA 527/97, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W powoływanym powyżej wyroku z dnia 8 października 2009 roku, sygn. akt II OSK 427/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "(...) obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie administracyjnym i na sądzie może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w drodze rewizji nadzwyczajnej (...)".

W wydanym w tej sprawie wyroku z dnia 25 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - uchylając decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego - uznał, że nie zostały wyjaśnione istotne dla sprawy okoliczności, co dało podstawę do stwierdzenia, że ww. decyzje Kolegium zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, wadliwe było wydanie decyzji bez zgromadzenia w aktach sprawy materiału dowodowego w postaci wypisu i wyrysu z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji miasta, zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia 28 stycznia 1988 r., nr XXIX/112/88, jak również bez odniesienia się do twierdzeń strony kwestionującej brak udziału w postępowaniu podziałowym właściwego konserwatora zabytków. Udział ten miał być uzasadniony treścią decyzji o wpisie dzielonej nieruchomości do rejestru zabytków, z której miałaby także wynikać szczególna ochrona historycznego kształtu objętych nią nieruchomości. Jak wskazał Sąd, aby prawidłowo odnieść się do zarzutów skarżącego Kolegium winno było również zbadać treść przywoływanej przez skarżącego decyzji Urzędu Wojewódzkiego z dnia 12 lutego 1979 r., nr [..] o wpisaniu do rejestru zabytków województwa pod nr rej. [..] zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta S., która – jak podnosił skarżący – obejmuje także działkę objętą podziałem, celem ustalenia czy w decyzji tej znajdują się jakiekolwiek warunki dotyczące podziału działek nią objętych.

We wskazaniach co do dalszego postępowania Sąd wyraźnie podał, że organ powinien uzupełnić materiał dowodowy, w szczególności o wypis i wyrys z planu miejscowego oraz wskazywaną przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego decyzję dotyczącą wpisu nieruchomości objętej podziałem do rejestru zabytków.

W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zastosowało się w pełnym zakresie do oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania zawartych w ww. wyroku tutejszego Sądu. Kolegium pozyskało bowiem do akt sprawy wypis i wyrys z planu miejscowego i dokonało oceny jego treści, jednakże w aktach sprawy nadal nie znajdują się: decyzja Urzędu Wojewódzkiego z dnia 12 lutego 1979 r., nr [..] o wpisaniu do rejestru zabytków województwa pod nr rej. [..] zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta, jak również decyzja dotycząca wpisania do rejestru zabytków nieruchomości przy ul. M. w S.

Powoływanie się przez Kolegium na znajdującą się w aktach administracyjnych decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r. należy uznać za niewystarczające, ponieważ - po pierwsze – w aktach sprawy znajduje się jedynie niepoświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia tej decyzji, przedłożona przez stronę postępowania wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności. Po drugie zaś - kserokopia ta stanowi jedynie część wydanej przez organ ochrony zabytków decyzji. W aktach sprawy brak jest bowiem wskazanego w treści decyzji z dnia 12 lutego 1979 r. załącznika, to jest planu sytuacyjno-wysokościowego z ukazanymi granicami i strefami ochrony, który to załącznik stanowi integralną cześć tej decyzji. Dokument ten ma istotne znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia tej sprawy, albowiem w treści decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r. podano, że rygory konserwatorskie obowiązujące w poszczególnych strefach zostały określone w legendzie do tego planu.

Zaznaczyć przy tym należy, że Kolegium pismem z dnia 8 listopada 2017 r. zwróciło się do Prezydenta Miasta o wskazanie, czy działka nr [..] wchodzi w skład zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta wpisanego do rejestru zabytków na podstawie ww. decyzji bądź podlega innej ochronie, wymagającej udziału w postepowaniu konserwatora zabytków. W odpowiedzi na to pismo Prezydent Miasta wyjaśnił, że przedmiotowy obszar leży na terenie układu urbanistyczno-krajobrazowego miasta, wpisanego do rejestru zabytków pod numerem [..] decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r. – obecnie nr [..] rejestru zabytków województwa. Nadto wskazał, że budynek przy ul. M. w S. wpisany jest do rejestru zabytków pod numerem [..] (uprzedni numer [..]) decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 30 stycznia 1978 r.

Ponadto w dniu 18 grudnia 2017 r., a zatem już po wydaniu zaskarżonej decyzji, do Kolegium wpłynęło pismo Konserwatora Zbytków Miasta datowane na dzień 11 grudnia 2017 r., w którym to piśmie – odnosząc się do zapytania zawartego w piśmie Kolegium z dnia 8 listopada 2017 r., Konserwator również potwierdził, że przedmiotowa nieruchomość leży w strefie ochrony konserwatorskiej zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta, który - z uwagi na reprezentowane przezeń historyczne wartości przestrzenno-architektoniczne, wpisany został do rejestru zabytków pod numerem [..] (uprzedni numer [..]) decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r. Konserwator wskazał nadto, że nieruchomość przy ul. M. w S. wpisana jest indywidualnie do rejestru zabytków pod numerem [..] (uprzedni numer [..]).

Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że Kolegium nie wypełniło wszystkich wytycznych Sądu dotyczących prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tej sprawie, a zawartych w wyroku tutejszego Sądu z dnia 25 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 98/17, ponieważ – wbrew wyraźnym wskazaniom Sądu, przeprowadziło dowód jedynie z części decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r. (niepoświadczonej za zgodność z oryginałem), nie badając treści jej integralnego załącznika, zawierającego rygory konserwatorskie obowiązujące w poszczególnych strefach. Tymczasem w ww. wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że dla dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy dowód z tego dokumentu musi zostać przeprowadzony, ponieważ dopiero po jego przeprowadzeniu Kolegium będzie mogło prawidłowo odnieść się do zarzutów skarżącego dotyczących zabytkowego charakteru dzielonej nieruchomości i związanych z tym twierdzeń skarżącego dotyczących konieczności powiadomienia o postępowaniu podziałowym właściwego konserwatora zabytków.

Kolegium nie zbadało także treści decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 30 stycznia 1978 r. o wpisaniu do rejestru zabytków nieruchomości przy ul. M. w S., choć ponownie rozpoznając tę sprawę pozyskało informację, że taka decyzja została wydana.

W związku z brakiem w aktach sprawy kompletnej decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 12 lutego 1979 r. o wpisaniu do rejestru zabytków zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta oraz decyzji tego organu z dnia 30 stycznia 1978 r. o wpisaniu do rejestru zabytków nieruchomości przy ul. M. w S., a więc decyzji organu ochrony zabytków, które istniały w dacie wydania decyzji podziałowej, ocenę Kolegium o braku podstaw do stwierdzenia nieważności ww. decyzji podziałowej należało uznać za przedwczesną.

Tym samym Kolegium wydało zaskarżoną decyzję z istotnym naruszeniem art. 153 p.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a.

Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego. Wynika z niej obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (tak Barbara Adamiak w: "Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz" B. Adamiak, J. Borkowski, CH Beck, Warszawa 2004 rok, str. 67). Stosownie natomiast do art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organ naruszył ww. przepisy albowiem przyjął za podstawę swoich rozstrzygnięć niepełny materiał dowodowy, nie wyjaśniając przy tym kwestii podnoszonych przez stronę w toku postępowania. Oparcie zaś rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym czyni ustalenia faktyczne dowolnymi, które nie stanowią wypełnienia, określonej w art. 80 k.p.a., zasady swobodnej oceny dowodów.

Należy dodać, że w uzasadnieniu decyzji administracyjnej powinny zostać zawarte wszelkie dane umożliwiające weryfikację prawidłowości stanowiska organu. Brak w zaskarżonej decyzji należytego uzasadnienia stanowiska organu w opisanym wyżej zakresie stanowi naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a., zgodnie z którym każda decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne, zawierające wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz uzasadnienie prawne, czyli wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia decyzji administracyjnej ma kardynalne znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na mocy art. 107 § 3 tego aktu prawnego. Organ administracyjny jest zobowiązany tą zasadą do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Elementem decydującym o przekonaniu strony co do trafności rozstrzygnięcia jest uzasadnienie decyzji. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 180/05, Baza Orzeczeń LEX 166546). Jak słusznie wskazał przy tym Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 1995 roku (sygn. akt SA/Lu 2479/94, Baza Orzeczeń LEX nr 27106), obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw, stanowi jeden z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji. Motywy podjęcia przez organ decyzji powinny znaleźć swój wyraz w jej uzasadnieniu faktycznym i prawnym, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez sąd administracyjny. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma zatem nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie stron postępowania do organów administracyjnych. Przy czym uzasadnienie prawne decyzji powinno polegać nie tylko na powołaniu przez organ artykułu czy też paragrafu przepisu prawa, ale także na dokonaniu umotywowanej oceny stanu faktycznego sprawy w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazaniu jaki zachodzi związek między tą oceną, a treścią rozstrzygnięcia. Natomiast uzasadnienie faktyczne decyzji – zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. - powinno zawierać przede wszystkim wskazanie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy faktów, które organ uznał za udowodnione (zob. także glosę Jana Zimmermanna do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 1997 r., sygn. akt V SA 1512/96, OSP 1998, z. 2, poz. 29).

Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego rażącego naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 w związku z art. 100 § 1 k.p.a., wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodnie zaś z art. 100 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, który zawiesił postępowanie z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., występuje równocześnie do właściwego organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego albo wzywa stronę do wystąpienia

o to w oznaczonym terminie, chyba że strona wykaże, że już zwróciła się w tej sprawie do właściwego organu lub sądu. Wbrew stanowisku zaprezentowanemu w skardze, z pozyskanego do akt sprawy wypisu i wyrysu z planu miejscowego nie wynika aby prawidłowe zakończenie postępowania podziałowego przedmiotowej nieruchomości zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez właściwego konserwatora zabytków poprzez wydanie decyzji, w której organ ten zaakceptowałby planowany podział. Z planu miejscowego nie wynika także nakaz powiadomienia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o zamiarze podziału działki w projektowany sposób. Samo określenie w planie miejscowym, że nieruchomości przy ul. M. położona jest w strefie A, tj. w strefie pełnej ochrony konserwatorskiej, w której obowiązuje bezwzględny priorytet wymagań konserwatorskich, oraz wskazanie, że nieruchomość ta figuruje w wykazie zabytków pod nr [..], przy jednoczesnym braku określenia jakichkolwiek wymogów konserwatorskich dla procedury podziału nieruchomości, nie uzasadnia bowiem twierdzenia, że plan miejscowy stanowi podstawę do udziału właściwego konserwatora zabytków w tej procedurze.

Zdaniem Sądu, Kolegium w zaskarżonej decyzji dokonało zatem prawidłowej analizy treści planu miejscowego. Prawidłowo ustaliło również, że plan ten nie zawiera zakazu dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynku.

Wyjaśnienia w ponownym postępowaniu będzie wymagało zatem jedynie, czy decyzje o wpisaniu do rejestru zabytków zespołu urbanistyczno-krajobrazowego miasta S. oraz budynku położonego przy ul. M. w S. zawierają jakiekolwiek zapisy dotyczące dokonywania podziału nieruchomości nimi objętych, w szczególności dokonywania podziału nieruchomości po obrysie budynku, a także ewentualnego udziału w postępowaniu podziałowym konserwatora zabytków.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję jako wydaną z naruszeniem opisanych powyżej przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

O kosztach postępowania w postaci wpisu od skargi (200 zł) oraz kosztów zastępstwa procesowego (wynagrodzenie pełnomocnika - 500 zł) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz w związku z przepisami § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).

Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ obowiązany będzie uwzględnić treść powyższych rozważań Sądu przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z cytowanym już art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wydana przez organ decyzja winna przy tym odpowiadać wymogom określonym zarówno w przepisach postępowania, jak i być zgodna z przepisami prawa materialnego znajdującymi zastosowanie w sprawie, interpretowanymi zgodnie z oceną prawną zawartą w tym wyroku oraz poprzednio wydanym w sprawie wyroku tutejszego Sądu z dnia 25 maja 2017 r.