Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 918/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 9, 10
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska - Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant st. sekr. sąd. Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wprowadzanie na rynek produktów o niewłaściwej jakości oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 1 ust. 3 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 roku o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2009 roku, nr 151 poz. 1219 z późn. zm.) oraz art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 roku o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (Dz. U. z 2005 roku, nr 187, poz. 1577 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej we [...] z dnia [...] listopada 2011 roku (nr akt [...],[...]) w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 100 000 zł z tytułu wprowadzenia do obrotu dwóch partii artykułów rolno - spożywczych zafałszowanych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W toku kontroli przeprowadzonej w dniach [...] -[...] kwietnia 2011 roku przez inspektorów reprezentujących [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w W. w hipermarkecie T. przy ulicy [...] we [...], należącym do przedsiębiorcy T. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pobrano do badań laboratoryjnych m.in. próbki produktów o nazwie:

"[...]" z datą minimalnej trwałości "17.09.2011 r.", numerem partii produkcyjnej "[...]", oznaczonego nazwą producenta: "[...], ul. [...],[...]" (protokół pobrania próbki produktu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 roku);

"[...]" z datą minimalnej trwałości "30.04" i numerem partii produkcyjnej "[...]" oznaczonego nazwą producenta: [...], ul. [...],[...], Z., ulica [...],[...]" (protokół pobrania próbki produktu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 roku).

Jednocześnie pobrano i zabezpieczono próbki kontrolne ww. produktów (protokół pobrania próbki kontrolnej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 roku dla mleka koziego oraz masła protokół pobrania próbki kontrolnej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 roku).

Pobrane próbki masła zostały poddane badaniu przez Laboratorium Kontrolno - Analityczne Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w [...], które wykazało, że produkt nie odpowiadał wymaganiom zawartym w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 (zał. XII i XV) ustanawiającym wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych ("rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku") (Dz. U. L 299 z 16 listopada 2007, s. 1 z późn. zm.) z uwagi na wyższą obecność tłuszczu obcego. Skład trójglicerydów badanej próbki wskazywał na występowanie około 6,4% tłuszczu obcego, co jest niezgodne z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 273/2008 z dnia 5 marca 2008 roku ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania Rozporządzenia Rady (WE) nr 1255/1999 w odniesieniu do metod analizy oraz oceny jakości mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. L 88 z 29 marca 2008 roku). Wyniki badań udokumentowano w sprawozdaniu z badań nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 roku.

Stronę z wynikami badań zapoznano pismem z dnia [...] kwietnia 2011 roku, informując jednocześnie o prawie złożenia wniosku o przebadanie próbki kontrolnej. Strona skorzystała z uprawnienia, składając stosowny wniosek.

Natomiast badania mleka koziego przeprowadzone przez Laboratorium Kontrolno - Analityczne Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w [...] wykazały, że produkt nie odpowiadał deklaracji producenta na opakowaniu z uwagi na obecność mleka krowiego. Powyższe ustalenia udokumentowano w sprawozdaniu z badań nr [...] z dnia [...] maja 2011 roku i w sprostowaniu do sprawozdania z badań nr [...] z dnia [...] lipca 2011 roku. Stronę z wynikami badań zapoznano pismem z dnia [...] maja 2011 roku informując jednocześnie o prawie złożenia wniosku o przebadanie próbki kontrolnej. Strona skorzystała z uprawnienia, składając stosowny wniosek.

Badanie próbek kontrolnych obu produktów przeprowadzono w Laboratorium w [...] i w maśle potwierdziły one obecność tłuszczu obcego na poziomie ok. 6,2% (sprawozdanie z badań nr [...] z dnia [...] maja 2011 roku) oraz w mleku kozim obecność mleka krowiego (sprawozdanie z badań nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 roku).

W piśmie, które wpłynęło do organu I instancji w dniu [...] czerwca 2011 roku producent masła P. J. zakwestionował wyniki badania produktu oraz wniósł m.in. o przeprowadzenie postępowania dowodowego ze sprawozdania z badań wykonanych na produktach przechowywanych w "biblioteczce".

Organ nie uwzględnił powyższych wniosków dowodowych, o czym powiadomił producenta masła w piśmie z dnia [...] lipca 2011 roku.

Następnie [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej pismem z dnia [...] września 2011 roku powiadomił T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu dwóch partii zafałszowanych artykułów rolno - spożywczych.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego organ I instancji decyzją z dnia [...] listopada 2011 roku na podstawie art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej wymierzył przedsiębiorcy T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. karę pieniężną w wysokości 100 000 złotych z tytułu wprowadzenia do obrotu dwóch partii artykułów rolno - spożywczych zafałszowanych.

Od decyzji z dnia [...] listopada 2011 roku strona złożyła odwołanie do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej wymiaru kary pieniężnej i wydanie orzeczenia co do istoty sprawy.

W odwołaniu T. Sp. z o.o. podniosła następujące zarzuty:

* rażące naruszenie art. 7, 75, 77 i 80 k.p.a. poprzez nierozpoznanie całego materiału dowodowego, zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego i do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz arbitralne potraktowanie przez organ przedmiotowej sprawy bez zebrania i rozpatrzenia w sposób wszechstronny i wyczerpujący materiału dowodowego,

* rażące naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz brak pouczenia strony o prawie do zapoznania się z aktami sprawy i złożenia końcowego oświadczenia, co do zebranych materiałów i dowodów,

- rażące naruszenie zasad nakładania kar pieniężnych poprzez wymierzenie kary z pominięciem zasady równości oraz proporcjonalności.

Argumentację o zawyżeniu kary spółka podniosła w kolejnym piśmie z [...] grudnia 2011 roku.

Pismem z dnia [...] grudnia 2011 roku Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów poinformował T. Sp. z o.o. o treści art. 10 k.p.a., a następnie decyzją z dnia [...] lutego 2012 roku, nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ II instancji przywołał treść art. 114 rozporządzenia 1234/2007, art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 roku ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. L 31 z 1 lutego 2002 r. § 1 z późn. zm.), art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych. Zdaniem Prezesa UOKiK, badania pobranych w toku kontroli próbek produktów bezspornie wykazały na zafałszowanie produktu określone w art. 3 pkt 10 lit. b) i c) ustawy o jakości handlowej w związku z podaniem w oznakowaniu nazw niezgodnych z prawdą oraz podaniu składu produktów i ich oznaczenia niezgodnego z prawdą. Podanie nieprawidłowej nazwy wyrobu i składu jest oczywistym wprowadzeniem w błąd konsumentów, a to jest równoznaczne zdaniem Prezesa UOKiK z istotnym naruszeniem ich interesów.

W tym stanie rzeczy istniały podstawy do nałożenia na spółkę kary pieniężnej na mocy art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno -spożywczych.

Zdaniem organu nie doszło do naruszenia art. 7, 75, 77, 80 k.p.a. W szczególności zarzut o nierozpatrzeniu dowodów wniesionych przez producenta przedmiotowego masła należy uznać za bezzasadny. Został on bowiem złożony przed wszczęciem postępowania administracyjnego i mógł mieć znaczenie w ustaleniu stanu faktycznego, którego strona ostatecznie nie kwestionowała zarówno na etapie postępowania pokontrolnego, jak i administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej przez organ pierwszej instancji. Poza tym wniosek producenta masła o przeprowadzenie dowodu ze sprawozdań [...] oraz [...] nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie albowiem nie dotyczyły zabezpieczonych przez Inspektorów próbek masła.

Kolejny zarzut strony dotyczył naruszenia przez organ I instancji art. 10 k.p.a. Prezes UOKiK uznał, że zarzut ten jest bezzasadny, gdyż w toku postępowania była ona informowana o biegu sprawy i miała możliwość podjąć obronę swoich praw.

Poza tym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucone uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (wyrok NSA z 12 października 2010 roku, sygn. akt II OSK 1279/09, wyrok NSA z dnia 1 lutego 2011 roku sygn. akt II OSK 1098/10). Tymczasem w przedmiotowej sprawie strona nie wykazała, by zarzucone naruszenie art. 10 k.p.a. mogło mieć jakikolwiek wpływ na wynik niniejszego postępowania.

Według oceny organu II instancji strona również niezasadnie podnosi, że wymierzona jej kara narusza zasady proporcjonalności.

W myśl bowiem art. 17 ust.2 rozporządzenia [...] kary mające zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego powinny być także skuteczne i odstraszające. Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Żeby kara była odstraszająca jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy. Kara nałożona na podmiot musi spełniać funkcję prewencyjną tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Celem prawa żywnościowego jest ochrona interesów konsumentów.

Wprowadzenie na rynek zafałszowanej żywności pozbawia konsumentów możliwości świadomego wyboru żywności.

Nie bez znaczenia na wymiar kary miała także okoliczność, że strona była już

uprzednio karana za wprowadzenie do obrotu zafałszowanego masła wprowadzonego przez tego samego producenta. Mimo wszystko podjęła ryzyko zakupienia od niego produktów.

Poza tym nie doszło też do naruszenia zasady równości, albowiem w innych sprawach, w których przedmiotem postępowania było zafałszowane masło wprowadzone przez P. J. organy Inspekcji Handlowej wymierzały kary w porównywalnej wysokości, przy czym ukarane podmioty nie posiadały tak znaczącej pozycji na rynku.

Według oceny Prezesa UOKiK organ I instancji wymierzając karę nie naruszył

art. 40 a ust. 5 ustawy o jakości handlowej. Słusznie uznał stopień czynu za najwyższy. Stronie bardzo dobrze były znane zastrzeżenia wobec jakości produktów od F. z W. Okoliczność, iż strona wystąpiła do producenta masła o podpisanie odpowiedniego porozumienia świadczy o jej ograniczonym zaufaniu wobec tegoż producenta.

Niepodpisanie tej umowy przez P. J. jednoznacznie świadczy o tym, że nie chciał on ponosić odpowiedzialności za wyroby przez siebie produkowane, co powinno wywołać u strony odpowiednią do tego faktu reakcję np. dodatkową analizę wiarygodności ww. producenta bądź rozważenie współpracy

z innym, bardziej wiarygodnym dostawcą.

Tak więc przypisanie spółce winy nieumyślnej w postaci niedbalstwa jest

w pełni zasadne.

Zakres naruszenia należało uznać za znaczący z punktu widzenia właściwości produktu oraz regulacji rynków rolnych. Przedmiotowe masło nie powinno być oznaczone nazwą "masło" tylko "miks tłuszczowy". Powyższy fakt wprowadzał konsumentów w błąd, gdyż nabywając przedmiotowy wyrób mieli prawo oczekiwać, że mają do czynienia z pełnowartościowym produktem. Z kolei mleko kozie jest produktem alternatywnym w stosunku do mleka krowiego i kupowane jest przede wszystkim przez określoną kategorię konsumentów, to jest przez osoby z nietolerancją białek mleka krowiego, w szczególności dzieci. Dodatkowo należy wskazać, że mleko kozie uchodzi w powszechnej świadomości konsumentów za lepsze pod kątem właściwości zdrowotnych, stąd brak na opakowaniu rzetelnej informacji o tym, że produkt może zawierać mleko krowie jest istotny z punktu widzenia interesów konsumentów.

Nawet niewielka ilość alergenu dla osób, które je spożywają może być negatywna w skutkach.

Poza tym UOKiK uznał, że organ I instancji wymierzając spółce karę uwzględnił także inne przesłanki przewidziane w art. 40 ust. 5 ustawy o jakości handlowej, takie jak dotychczasowa działalność przedsiębiorcy oraz wielkość obrotu.

Z tego względu organ II instancji nie znalazł podstaw do kwestionowania ustaleń [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej. Potwierdził tym samym zasadność wymierzenia stronie kary pieniężnej w wysokości 100 000 zł.

Na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] lutego 2012 roku, nr [...] T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej:

1) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik postępowania tj:

a) naruszenie art. 7,75,77 i 80 k.p.a. poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, jak również zaniechanie podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego i do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, polegającym w szczególności na:

- naruszeniu art. 7,75,77 i 80 k.p.a. w związku z art. 18 (Pobieranie próbek oraz spory dotyczące wyników analizy) oraz załącznika XXI (Procedura stosowania w przypadkach spornych wyników analizy (analiza chemiczna)), jak również załącznika IV (Sensoryczna ocena masła) Rozporządzenia Komisji (WE) nr 273/2008 z dnia 5 marca 2008 roku ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1255/199 w odniesieniu do metod analizy oraz oceny jakości mleka i przetworów mlecznych poprzez zaniechanie wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz oparcie rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji na ustaleniach faktycznych dokonanych na podstawie wadliwie przeprowadzonego badania próbki kontrolnej kontrolowanych produktów.

- naruszeniu art. 7,75,77 i 80 k.p.a. w związku z przepisami załącznika XX art. 16 pkt 9.3 tabela 2 oraz pkt 11 tabela 5 (Metoda referencyjna oznaczenia czystości tłuszczu mlecznego w drodze gazowo – chromatograficznej analizy trójglicerydów – wersja poprawiona 2) Rozporządzenia Komisji poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych w wyniku zastosowania podczas przeprowadzonych badań wymagań wartości S dla czystych tłuszczów mlecznych określonych w art. 16 pkt 9.3 tabela nr 2 załącznika nr XX Rozporządzenia Komisji, podczas gdy zastosowaniu podlegały wymagania określone w art. 16 pkt 11 tabela nr 5 tego załącznika, uwzględniające powoływaną przez organ I instancji niepewność rozszerzoną pomiaru

b) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów

2) naruszenie przepisów prawa materialnego tj:

a) naruszenie art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 roku o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., nr 187, poz. 1577 z późn. zm.) w związku z pkt 5 załącznika XXI (Procedura stosowana w przypadkach spornych wyników analizy (analiza chemiczna) Rozporządzenia Komisji oraz przepisami załącznika XX art. 16 pkt 9.3. tabela 2 oraz pkt 11 tabela 5 (Metoda referencyjna oznaczania czystości tłuszczu mlecznego w drodze gazowo – chromatograficznej analizy trójglicerydów – wersja poprawiona 2) poprzez wymierzenie skarżącej kary pieniężnej w sytuacji, gdy wprowadzone przez skarżącą do obrotu towary nie mogły być uznane za zafałszowane, a zatem nie zostały spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające wymierzenie skarżącej kary pieniężnej,

b) naruszenie art. 40 a ust. 5 w związku z art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy w związku z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez wymierzenie kary nieodpowiadającej stopniowi szkodliwości czynu, stopniowi zawinienia oraz zakresowi naruszenia skarżącego i której wymiar prowadzi w konsekwencji do naruszenia zasad proporcjonalności i równości.

W związku z powyższymi zarzutami skarżąca wniosła o:

1) stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości jako wydanych w rażącym naruszeniem prawa – na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

względnie o:

2) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.

Ponadto w związku z faktem, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji podlegają wykonaniu spółka wniosła o wydanie przez tut. Sąd na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a. postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości przez Prezesa UOKiK na zasadzie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a.

Poza tym strona wniosła o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych.

Uzasadniając postawione zarzuty w sprawie skarżąca podniosła, że bezspornym jest, że zarówno pierwszą próbkę masła jak i próbkę kontrolną przeprowadzało to samo laboratorium w [...]. Stanowi to rażące naruszenie przepisów art. 18 z związku z załącznikiem XXI Rozporządzenia Komisji, gdyż zgodnie z powyższymi uregulowaniami próbka kontrolna masła powinna być przeprowadzona w innym laboratorium zatwierdzonym przez właściwe władze przy użyciu odpowiedniej metody.

Ma to w założeniu zapewnić obiektywizm i weryfikowalność wyników badań, wykluczyć ewentualne pomyłki oraz zabezpieczać interes producentów i/lub dystrybutorów wprowadzających dany produkt do obrotu.

Innymi słowy analiza tzw. próbki kontrolnej przez odrębne laboratorium powinna służyć ocenie trafności wyników pierwszego badania. Z oczywistych względów funkcji tej nie spełnia analiza próbki kontrolnej dokonana przez tych samych specjalistów oraz przy wykorzystaniu tej samej aparatury, którą użyto do badania pierwszej z próbek, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Poza tym analiza próbki kontrolnej masła została dokonana jedynie przez dwie osoby, podczas gdy zgodnie z postanowieniami art. 5 załącznika IV Rozporządzenia Komisji liczba osób oceniających w zespole powinna być w każdym przypadku nieparzysta i wynosić co najmniej trzy osoby.

Tymczasem w stanie faktycznym sprawy analiza próbki kontrolnej nie dość, że została przeprowadzona przez zespół poniżej minimalnego składu osobowego, to jedna z osób wykonujących badanie wchodziła również w skład zespołu dokonującego analizy pierwszej z pobranych próbek masła. W tym stanie rzeczy, zdaniem skarżącej z uwagi na powyższe wadliwości sprawozdanie z badań nr [...] nie może być traktowane jako "sprawozdanie z badań próbki kontrolnej", a tym samym jako dowód na okoliczność składu chemicznego analizowanej próbki masła.

W rezultacie w niniejszej sprawie zastosowanie powinny mieć przepisy Załącznika XXI Rozporządzenia Komisji, który w ostatnich dwóch akapitach stanowi, że partia towaru jest odrzucana jako niezgodna, jeżeli druga analiza potwierdza wyniki pierwszej.

W pierwszym razie partia towaru jest dopuszczona jako zgodna.

Wykazane przez skarżącą wadliwości w przeprowadzeniu badania próbki kontrolnej masła skutkowało, zdaniem spółki "tym, iż nie można przyjąć, aby wprowadzała ona do obrotu zafałszowane produkty rolno – spożywcze, co uzasadnia zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, albowiem brak było podstaw do nakładania na skarżącą kary za wprowadzenie do obrotu produktów, które nie mogą być zakwalifikowane jako zafałszowane.

Kolejnym zarzutem podnoszonym przez skarżącą było to, iż sprawozdania z badań nr [...] oraz nr [...] zawierają błędy w interpretacji dokonanych pomiarów, które mają zasadniczy wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Spółka podniosła, że jak wynika z cz. B obu przywołanych sprawozdań, interpretacja wyników analizy przeprowadzonej przez Laboratorium w [...] opiera się o tzw. niepewność rozszerzoną dotyczącą pomiarów (będącą zapewne konsekwencją braku możliwości zapewnienia przez Laboratorium w [...] 99% pewności pomiarów, która została założona w Załączniku XX art. 9.3 tabela nr 2 Rozporządzenia Komisji).

Wymagania odnośnie parametrów analizowanych produktów przy wykorzystaniu współczynnika niepewności rozszerzonej zawiera tymczasem tabela nr 5, umieszczona w art. 11 Załącznika XX Rozporządzenia Komisji. W tym stanie rzeczy, zdaniem skarżącej, pomimo przyjęcia współczynników niepewności rozszerzonej dla dokonanych pomiarów (określonych w tabeli nr 5) za podstawę do oceny zgodności uzyskanych pomiarów z przepisami Rozporządzenia Komisji zostały przyjęte współczynniki określone w tabeli nr 2, pomijającej niepewność rozszerzoną pomiarów.

Porównanie otrzymanych wyników badań z wymaganiami określonymi w tabeli nr 2 zamiast w tabeli nr 5 (uwzględniającej niepewność rozszerzoną) doprowadziły Laboratorium w [...] do wadliwego wniosku, że analizowane próbki zawierają nieznane tłuszcze w wysokości przekraczającej dopuszczalne normy. Zdaniem spółki, organy orzekające w niniejszej sprawie poprzez niedokonanie dogłębnej analizy przepisów Rozporządzenia Komisji oraz treści przygotowanych przez Laboratorium w [...] sprawozdań z wyników badań ewidentnie naruszyły przepisy art. 7, 77 i 80 k.p.a, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przepisów art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych z uwagi na wymierzenie skarżącej kary pieniężnej pomimo braku zaistnienia wszystkich przesłanek uzasadniających zastosowanie tego środka.

Uchybieniem ze strony organów obu instancji było również to, że pominęły dowody zawnioskowane przez producenta [...] – P. J. Mimo, że nie był on stroną postępowania, zgłoszony przez niego wniosek dowodowy mógł przyczynić się do dogłębnego wyjaśnienia okoliczności sprawy.

Niezależnie od powyższego spółka podniosła, że w sprawie doszło do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. tj. zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, albowiem Prezes UOKiK po zgromadzeniu materiału dowodowego a przed wydaniem zaskarżonej decyzji uniemożliwił jej ustosunkowanie się do niego i zgłoszenie wniosków dowodowych.

W ocenie skarżącej, kara wymierzona jej na mocy decyzji organu I instancji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją nie uwzględnia w należyty sposób oceny całokształtu przesłanek wskazanych w przepisie art. 40 a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, w szczególności zaś stopnia szkodliwości czynu, stopnia zawinienia skarżącej i zakresu naruszenia.

Uchybienie powyższe skutkujące wymierzeniem rażąco wygórowanej kary prowadzi do naruszenia zasad proporcjonalności i równości.

Zasada proporcjonalności jest jedną z reguł konstytucyjnych zasad demokratycznego państwa prawnego określoną w art. 2 Konstytucji RP.

Również art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 roku ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności w szczególności odnosi się do środków i kar mających zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego, stanowiąc, że stosowane kary i środki powinny być proporcjonalne.

Zdaniem skarżącej organy błędnie przyjęły, iż stopień szkodliwości czynu był podwyższony czy wręcz "najwyższy". Stwierdzenie, że "przedsiębiorca naraził na nabycie zafałszowanych produktów spożywczych potencjalnie średni krąg odbiorców" w rażący sposób abstrahuje od skali naruszenia ustawy, które polegało na wprowadzeniu do obrotu [...] opakowań [...] 170 g oraz [...] opakowań [...] UHT pełnego nienormalizowanego o pojemności 1 L.

Podnoszona przez organy kwestia potencjalnego zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi nie została należycie uzasadniona. Błędnie wskazane zostało, że T. Sp. z o.o. można przypisać co najmniej winę umyślną w postaci zamiaru ewentualnego w zakresie dotyczącym [...]. Organ I instancji oparł się na argumencie, że skarżąca miała świadomość, że w przeszłości masło firmy [...] nie zawsze spełniało wymagania w zakresie jakości. Skarżąca mając tę świadomość podjęła szereg czynności mających na celu zminimalizowanie ryzyka dotyczącego zafałszowanego produktu, w tym wysyłała liczne monity przez kupców do producenta zwracające uwagę na konieczność wzmożonej kontroli masła z uwagi na stwierdzone przez organy inspekcji handlowej nieprawidłowości w zakresie jakości tych produktów. Przygotowała też dodatkowe porozumienie (jego projekt został złożony do akt postępowania administracyjnego), w ramach którego producent miał zobowiązać się do przebadania każdej partii towaru na obecność steroli roślinnych metodą akredytowaną w PCA oraz do dostarczenia do każdej dostawy towaru przed jej rozładunkiem, sprawozdania z badań, potwierdzającego zgodność partii towaru z rozporządzeniem Rady WE nr 1234 (2007 z 22 października 2007 ustanawiającym wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych artykułów rolnych z uwagi na obecność steroli roślinnych .

Skarżąca w toku postępowania administracyjnego wskazywała, że do podpisania w/w porozumienia nie doszło wyłącznie z uwagi na ograniczenie współpracy skarżącej z firmą [...] do jednej (niekwestionowanej przez organy administracyjne) linii asortymentu.

Zdaniem Spółki, całkowicie nieuzasadnione jest również stwierdzenie, że w odniesieniu do mleka koziego skarżącej można przypisać zawinienie w postaci niedbalstwa, skoro do tej pory O. dostarczała produkty dobrej jakości.

T. Sp. z o.o., prowadząc działalność gospodarczą podejmuje aktywne działania wobec swoich dostawców mające na celu wykluczenie potencjalnego ryzyka naruszenia przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych np. wprowadziła rozwinięty system badania jakości dostarczanych produktów przez kontrolerów skarżącej bezpośrednio w zakładach produkcyjnych dostawców. Wdrożyła też system kontroli jakości towarów przed ich przyjęciem do M., konsekwencją czego jest odmówienie przyjęcia do obrotu towarów, które nie spełniają wymagań norm jakościowych.

Zdaniem strony, nałożona na nią kara w wysokości 100 000 złotych jest rażąco wygórowana.

Kara w tej wysokości w sposób oczywisty narusza zasadę adekwatności, będącą częścią składową zasady proporcjonalności.

Przyjęta przez organy jako istotna przesłanka rozstrzygnięcia okoliczność, że T. jest przedsiębiorcą o silnej pozycji na rynku polskim i europejskim od wielu lat a więc wymagania wobec niego powinny być surowsze niż wobec podmiotu dopiero rozpoczynającego działalność pozostaje w oczywistej sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości, wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Uchybienie to skutkowało wymierzeniem wobec T. kary rażąco wygórowanej w oparciu o przepisy art. 40 a ust. 5 w związku z art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych.

W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej.

Ustosunkowując się do zarzutów strony odnośnie zastosowania niewłaściwej procedury przy badaniu próbki wtórnej masła organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 32 ustawy o jakości handlowej badanie laboratoryjne związane z kontrolą jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych są przeprowadzane w laboratoriach Głównego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych i Inspekcji Handlowej.

Z kolei z art. 29 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 roku o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2009 roku, nr 151, poz.1219 z późn. zm.) jednoznacznie wynika, że badanie pobranych próbek produktów i próbek kontrolnych przeprowadzają laboratoria kontrolno – analityczne Inspekcji, wyjątkowo tj. w przypadku, gdy laboratoria Inspekcji nie mogą wykonać badań, organ Inspekcji może zawrzeć umowę o wykonanie badań pobranej próbki z innym wyspecjalizowanym laboratorium. Takie zaś wyjątkowe sytuacje nie miały miejsca. Próbkę produktu zwaną podstawową i próbkę kontrolną zbadało laboratorium Inspekcji. Zgodne wyniki badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez jedynie właściwe laboratoria nie dają żadnych podstaw do twierdzenia, że wystąpił element "spornych" wyników badań.

Organ wskazał, że powyższe regulacje ustawowe są zgodne z art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzonych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. L 165 z 30 kwietnia 2004 roku s. 1 z późn. zm.), który przewiduje, że właściwy organ wyznacza laboratoria, które mogą przeprowadzać analizę próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych. W tym stanie rzeczy zarzut strony odnośnie przeprowadzenia badania przez to samo laboratorium jest bezzasadny, skoro postępowanie takie znajduje umocowanie ustawowe.

Strona, podnosząc zarzut naruszenia art. 18 w związku z załącznikiem XXI do rozporządzenia 273/2008 nie uwzględniła zasadniczej kwestii, a mianowicie, w jakim celu zostało wydane to rozporządzenie. Z jego art. 1 wynika jednoznacznie, że ustanowione nim metody referencyjne mogą być stosowane w ramach uzgodnień przewidzianych we wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, określonej rozporządzeniem (WE) nr 1255/1999. Rozporządzenie 273/2008 jest więc regulacją wydaną na potrzeby wspólnej polityki rolnej i organizacji rynków rolnych i wszelkie procedury w nim zawarte są wiążące w sprawach dotyczących realizacji zadań w ramach celów wspólnej polityki rolnej. Zagadnienie wspólnej polityki rolnej i organizacji rynków rolnych nie ma związku z niniejszą sprawą.

Powołane rozporządzenie (WE) nr 1255/1999 zostało uchylone rozporządzeniem 1234/2007.

Rozporządzenie 1234/2007 obok regulacji odnoszących się do wspólnej organizacji rynków rolnych, w tym rynku mleka i przetworów mlecznych, zawiera także przepisy odnoszące się do wprowadzenia do obrotu i produkcji niektórych grup artykułów rolno – spożywczych. Przepisy te zawarte zostały w Tytule II: Przepisy regulujące wprowadzenie do obrotu i produkcję służą w tej części przede wszystkim ochronie interesów konsumentów.

W przypadku masła zasady wprowadzania do obrotu zostały określone w art. 114 i 115. W sekcji III Tytułu II określone zostały przepisy proceduralne, które może ustanowić Komisja, i tak w art. 121 określono, że w przypadku tłuszczów do smarowania, w tym masła Komisja może przyjmować przepisy wykonawcze, m.in. dotyczące metod analizy potrzebnej do skontrolowania składu i cech produkcyjnych oraz szczegółowych zasad pobrania próbek.

Na tej podstawie Komisja przyjęła rozporządzenie Komisji (WE) nr 445/2007 z dnia 23 kwietnia 2007 roku ustanawiające niektóre szczegółowe zasady w celu stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 2991/94 określającego normy dla tłuszczów do smarowania oraz stosowania rozporządzenia Rady (EWG) nr 1898/87 w sprawie ochrony nazw stosowanych w obrocie mlekiem i przetworami mlecznymi (Dz. U. L 106 z 23 kwietnia 2007 roku s. 24). W rozporządzeniu nr 445/2007 zawarto m.in. przepisy odnoszące się do wskazania zawartości tłuszczu w tłuszczach do smarowania i procedury jej weryfikacji. Innych przepisów odnoszących się do weryfikacji składu masła na zgodność z przyjętymi normami handlowymi, określonymi w art. 114 i 115 Komisja dotychczas nie ustanowiła. Rozporządzenie 273/2008 jest regulacją wydaną do celów realizowanych przez mechanizmy kontrolne w zakresie wspólnej organizacji rynków produktów rolnych zatem przepisy tego rozporządzenia nie są wiążące w sprawach związanych z wprowadzaniem do obrotu produktów przeznaczonych dla konsumentów. W tym zakresie stosuje się regulacje zawarte w powołanym Tytule II: Przepisy regulujące wprowadzanie do obrotu i produkcję. Nie oznacza to jednak, że uznane metody nie mogą być wykorzystane do badań przeprowadzanych w ramach realizacji innych celów (ochrony interesów konsumentów). Zatem badanie masła na zgodność z wymaganiami określonymi w art. 114 tj. pod kątem czystości zawartego w nim tłuszczu mlecznego należało przeprowadzać zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu 882/2004 a w szczególności w art. 11 i 12. Zasady określone w tych przepisach były ściśle przestrzegane w przedmiotowej sprawie. Badając masło na zgodność z normami handlowymi laboratorium korzystało z metod uznanych na poziomie Unii Europejskiej zawartych w rozporządzeniu 273/2008 a metody te zostały zwalidowane w laboratorium w O. a następnie akredytowane przez P. W opinii Prezesa UOKiK korzystanie przez organy Inspekcji Handlowej z metod badawczych powszechnie uznanych określonych w rozporządzeniu 273/2008 nie może być jednocześnie wiążące w części procedur zawartych w tym rozporządzeniu, określonych dla innych celów niż cel, który realizuje Inspekcja Handlowa, jakim jest ochrona interesów konsumentów m.in. poprzez sprawowanie urzędowej kontroli żywności.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi, organ podniósł, że badania przeprowadzone w laboratorium w [...] dokonane zostały według zwalidowanej metody oznaczania zawartości tłuszczu obcego.

W efekcie wykonania walidacji uzyskuje się pewność, że proces analizy przebiega w sposób rzetelny i precyzyjny oraz daje wiarygodne wyniki. Potwierdzeniem tego jest akredytowanie przez P. tej metody badań (współczynnika S dla formuły ogólnej obcy tłuszcz) na podstawie procedury PB – 37, podanej w uwagach do sprawozdań nr 294/2011 i 318/2011, zresztą spójnej z rozporządzeniem 273/2008. Laboratorium podaje wynik oznaczenia wraz z niepewnością obliczoną w laboratorium na drodze walidacji. Niepewność metody jest więc uwzględniona, tyle że odnosi się do wyniku. Wymagania podane w tabeli 5 rozporządzenia 273/2008 w zał. XX zawierające poszerzony zakres wartości S o niepewność rozszerzoną należałoby zastosować w sytuacji kiedy metoda stosowana w laboratorium nie byłaby zwalidowana. Wówczas można by rozważać przyjęcie wartości niepewności podane w metodyce we wspomnianej tabeli nr 5. Zastosowanie zarówno niepewności obliczonej w laboratorium do wyniku oraz niepewności podanej w metodyce przy wartościach S byłaby niewłaściwym zdublowaniem niepewności dla tej metody. Dlatego też Laboratorium w O. za wartości graniczne stosuje wartości S podane w tabeli nr 2 wspomnianego rozporządzenia, a niepewność rozszerzoną pomiaru uwzględnia w odniesieniu do wyniku analizy.

Zdaniem Prezesa UOKiK, organ I instancji nie naruszył wskazanych przez skarżącą przepisów art. 7,77 § 1 i 80 k.p.a. przez odmowę przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez producenta masła. Tam bowiem, gdzie obowiązują procedury kontrolne określone w prawie nie jest dopuszczalne przyjmowanie innych, gdyż wypaczałoby to sens prowadzonych kontroli. W tym względzie organ powołuje się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2011 r. (sygn. akt. VI SA/Wa 2438/10).

Zdaniem Prezesa UOKiK nie doszło również do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. W piśmie z dnia [...] grudnia 2011 roku oprócz zawiadomienia o prawie do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym znajduje się również wyznaczony przez organ 7 – dniowy termin na zapoznanie się i wypowiedzenie strony co do zebranych materiałów i dowodów w sprawie. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia.

W ocenie Prezesa UOKiK nietrafny jest też zarzut naruszenia art. 40 a ust. 5 ustawy o jakości handlowej w związku z art. 2 i 32 ust. 1 Konstytucji RP. Celem ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych jest ochrona konsumentów przed nieuczciwymi praktykami handlowymi, dlatego też kary wymierzane w tego rodzaju sprawach po uwzględnieniu kryteriów ich wymierzenia określonych w art. 40 a w/w ustawy nie mogą być symboliczne. Nie bez znaczenia dla wymiaru kary w niniejszej sprawie miała okoliczność, iż strona była już wcześniej karana za wprowadzenie do obrotu zafałszowanego masła wyprodukowanego przez tego samego producenta.

Zastosowana wtedy kara nie odniosła należytego skutku, albowiem strona dysponując przesłankami świadczącymi o nierzetelności producenta przedmiotowego masła mimo wszystko podjęła ryzyko zakupienia od niego produktów, nie wprowadzając jednocześnie skutecznych środków, które eliminowałyby to ryzyko.

Wymierzona kara przez organ I instancji w takiej wysokości nie jest praktyką stosowaną tylko i wyłącznie wobec skarżącej: W innych sprawach, w których przedmiotem postępowania było zafałszowane masło wprowadzone przez P. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F. P. J. z W., organy Inspekcji Handlowej wymierzały kary w porównywalnej wysokości, przy czym wskazane podmioty nie posiadały tak znaczącej pozycji na rynku, jak skarżąca.

Poza tym Prezes UOKiK zaznaczył, że orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPCz), na którego dorobek powołuje się skarżąca dopuszcza stosowanie środków egzekwowania prawa za naruszenie obowiązujących przepisów, o ile zostanie zachowana równowaga pomiędzy uzasadnionymi celami wynikającymi z obowiązującego porządku prawnego (tzn. ochrona praw i interesów konsumentów) oraz zastosowanych wobec przedsiębiorcy środków służących wyegzekwowaniu prawa. W niniejszej sprawie, skoro wymierzona kara wynosiła 0,009 % maksymalnej, możliwej do nałożenia w przedmiotowej sprawie, trudno uznać, by zasada ta została naruszona.

W tym stanie rzeczy zdaniem Prezesa UOKiK wysokość kary nałożonej na skarżącą nie narusza zasady proporcjonalności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.").

Skarga T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jak również utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej we [...] nie naruszają prawa . W działaniu organów administracji Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa.

W złożonej skardze strona podnosi zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego i Konstytucji RP. Według jej oceny naruszona została procedura badań próbki kontrolnej masła, jak również sprawozdania z badań próbki podstawowej masła jak i próbki kontrolnej tegoż masła przeprowadzonych w laboratorium w [...] zawierają błędy w interpretacji dokonanych pomiarów, które mają zasadniczy wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Wskutek powyższych naruszeń, jak wywodzi spółka doszło do poczynienia wadliwych ustaleń faktycznych, które w efekcie doprowadziły do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej z obrazą art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, przy czym wysokość wymierzonej kary narusza art. 40 a ust. 5 w związku z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

W tym miejscu należy podkreślić, że spółka była na bieżąco informowana o wynikach badań próbek masła i mleka koziego. W piśmie z dnia [...] września 2011 roku o wszczęciu postępowania w sprawie organ I instancji przedstawił wyniki przeprowadzonych badań. Strona była również pouczona o treści art. 9 i 10 k.p.a. W toku postępowania spółka nie zakwestionowała znanych jej wyników badań pod kątem uchybień proceduralnych w ich przeprowadzeniu jak również co do zastosowanej metody badań.

Nie uczyniła tego również w złożonym odwołaniu od decyzji, wydanej w I instancji, jak również w toku postępowania odwoławczego.

Przed wydaniem zaskarżonej decyzji Prezes UOKiK pismem z dnia [...] grudnia 2011 roku poinformował przedsiębiorcę, iż przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje im na podstawie art. 10 k.p.a. prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień.

Zarzuty odnośnie uchybień przy przeprowadzaniu badań masła zostały wyartykułowane dopiero w skardze, mimo, że strona miała możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w toku postępowania administracyjnego. Tak więc niezasadny jest zarzut skargi naruszenia art. 10 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wbrew twierdzeniom skargi nie doszło do naruszenia art. 7, 75, 77 i 80 k.p.a., albowiem postępowanie dowodowe w sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo. W toku kontroli żywności przeprowadzonej w dniach od [...] – [...] kwietnia 2011 roku w hipermarkecie T. w W., należącym do skarżącej spółki pobrano do badań laboratoryjnych próbki [...] i [...] "[...]". Pobrano też próbki kontrolne ww. produktów. Czynności te zostały potwierdzone sporządzeniem stosownych protokołów. Następnie w celu dokonania oceny jakości handlowej produktów skarżącej najpierw próbki podstawowe masła i mleka a następnie próbki kontrolne (na wniosek przedsiębiorcy) zostały poddane badaniom w laboratoriach kontrolno – analitycznych Inspekcji w [...] i [...]. Były to więc jednostki, o których mowa w art. 29 ustawy o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2009 roku, nr 151, poz. 1219 z późn. zm.) i w art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych. Powyższe regulacje ustawowe są zgodne z art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia i dobrostanu zwierząt (Dz. U. L 165 z 30 kwietnia 2004 r. s. 1 z późn. zm.) zgodnie z którym właściwy organ wyznacza laboratoria, które mogą przeprowadzić analizę próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych.

Natomiast Rozporządzenie Komisji (WE) nr 273/2008 z dnia 5 marca 2008 roku – ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1255/1999 w odniesieniu do metod analizy oraz oceny jakości mleka i przetworów mlecznych nie miało zastosowania w niniejszej sprawie, albowiem, jak to trafnie podniósł organ zostało ono wydane na potrzeby wspólnej polityki rolnej i organizacji rynków rolnych i wszelkie procedury w nim zawarte, na które powołuje się skarżąca spółka dotyczą spraw ........ w realizację tej polityki.

Tymczasem w niniejszej sprawie przeprowadzona była kontrola jakości handlowej wprowadzonych do obrotu produktów spożywczych.

Następnie strona w skardze wywodziła, że odniesienie wyników badań do wymagań wartości S dla czystych tłuszczów mlecznych określonych w art. 16 pkt 9.3 tabela 2 załącznika XX rozporządzenia 273/2008 było niewłaściwe, gdyż zastosowaniu podlegały wymagania określone w art. 16 pkt 11 tabela 5 tego załącznika XX rozporządzenia 273/2008 uwzględniające powoływaną przez organ pierwszej instancji niepewność rozszerzoną pomiaru.

Zarzut ten jest oczywiście niezasadny, albowiem jak wyjaśnił organ badania przeprowadzone przez Laboratorium w [...] dokonane zostały według zwalidowanej metody oznaczania zawartości tłuszczu obcego, która to metoda daje pewność, że proces analizy przebiega w sposób dokładny i daje wiarygodne wyniki. Została ona akredytowana przez P.

Laboratorium podaje wynik oznaczenia wraz z niepewnością obliczoną w laboratorium na drodze walidacji. Zastosowanie zarówno niepewności obliczonej w laboratorium do wyniku oraz niepewności podanej w metodyce przy wartościach S byłoby niewłaściwym zdublowaniem niepewności dla tej metody.

Według oceny Sądu, organ I instancji nie uchybił przepisom postępowania poprzez niedopuszczenie wniosków dowodowych P. J., producenta zakwestionowanego masła. Przede wszystkim należy wskazać, że z inicjatywą dowodową P. J. wystąpił w trakcie toczącego się postępowania kontrolnego w innym podmiocie, jeszcze przed wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia na T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. kary pieniężnej. Postępowanie kontrolne toczy się według określonych reguł wynikających z ustawy o Inspekcji Handlowej i ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych i nie jest to postępowanie stricte administracyjne, uregulowane w przepisach k.p.a. Stąd też brak było podstaw do uwzględnienia wniosków dowodowych podmiotów, które nie były objęte kontrolą.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że organy administracyjne obu instancji dokonały oceny materiału dowodowego w sposób całkowicie dowolny. Przeprowadzone badania próbek masła i mleka dowiodły, że produkty te są zafałszowane w rozumieniu art. 3 pkt 10 lit. b) i c) ustawy o jakości handlowej w związku z podaniem w oznakowaniu nazw niezgodnych z prawdą oraz podaniem składu produktów i ich oznakowania niezgodnego z prawdą. Badania masła wykazały bowiem obecność tłuszczu obcego, zaś w mleku kozim znajdowało się mleko krowie.

W tej sytuacji istniała podstawa prawna do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej na podstawie art. 40 a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych.

W myśl tego przepisu kto wprowadza do obrotu artykuły rolno – spożywcze zafałszowane podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1000 zł. Powyższa kara pieniężna wymierzana jest podmiotowi w przypadku wprowadzenia do obrotu zafałszowanego produktu.

Natomiast wysokość tej kary określona została nie tylko w przepisie art. 40 a ust. 1 pkt 4 ale również przy zastosowaniu kryteriów wynikających z art. 40 a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych. Według oceny Sądu organy obu instancji należycie uzasadniły wysokość nałożonej na stronę kary pieniężnej. Sąd podziela stanowisko organów, iż celem ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych jest ochrona konsumentów przez nieuczciwymi praktykami handlowymi. Stąd też wymiar kary nie musi być symboliczny. Kara oprócz swojej funkcji represyjnej powinna spełniać także rolę prewencyjną tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłości w przyszłości.

W niniejszej sprawie nałożona na stronę kara w wysokości 100 000 złotych stanowi 0,009% maksymalnej możliwej do nałożenia w przedmiotowej sprawie. Z tych wszystkich względów Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych przez strony norm konstytucyjnych i wynikających z nich zasad równości i proporcjonalności.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.