Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 1131/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a; art. 4 pkt 22; art. 28 ust. 1; art. 28a ust. 1; art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. a); art. 92a ust. 1; art. 92a ust. 3; art. 92a ust. 7; art. 92b; art. 92c; lp. 1.1.12. załącznika nr 3; lp. 3.3.1. załącznika nr 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: § 5 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1564
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zezwoleń na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy oraz  przewóz kabotażowy
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi V. L. z siedzibą w H. P. ([...]) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia [...] maja 2020 r., nakładającą na stronę skarżącą V. L. z siedzibą w miejscowości H. P. na [...] karę pieniężną w wysokości [...] zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

W dniu [...] października 2019 r. na terenie przejścia granicznego w D. przeprowadzono kontrolę dokumentów okazanych przez V. S., kierowcę pojazdu silnikowego marki M. o numerze rejestracyjnym [...] oraz naczepy ciężarowej marki Kogel o numerze rejestracyjnym [...] Kontrolowanym pojazdem wykonywany był przejazd w ramach międzynarodowego transportu drogowego rzeczy na rzecz V. L. z siedzibą na [...]. W toku kontroli kierujący pojazdem przedstawił: zezwolenie na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej nr [...], karnet TIR nr [...], międzynarodowy list przewozowy CMR nr [...] z dnia [...] października 2019 r., paszport oraz dowody rejestracyjne pojazdów.

W toku kontroli stwierdzono, że kierowca okazał do kontroli zezwolenie na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy jednak ze względu na wytarcia i ponowne wpisy w części B zezwolenia, dotyczące masy towaru uznano przejazd za wykonywany bez zezwolenia.

Przebieg i wyniki kontroli zostały opisane w protokole, który kierowca pojazdu podpisał nie wnosząc zastrzeżeń. Pobrana została kaucja w wysokości [...] zł

Z uwagi na ustalenia kontroli Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. wszczął postępowanie administracyjne. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. organ I instancji powołał biegłego w celu ustalenia czy zezwolenie na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy nr [...] nosi ślady przerobienia w części B. W ekspertyzie kryminalistycznej stwierdzono, że fragment badanego dokumentu został przerobiony. Decyzją z dnia [...] maja 2020 r. organ nałożył na stronę skarżącą, jako podmiot wykonujący przejazd, karę pieniężną w kwocie [...]zł za naruszenia określone w lp. 3.3.1. oraz lp. 1.1.12. załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 z późn. zm., dalej także jako "u.t.d.").

W odwołaniu skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania. Ponadto strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania art. 1, art. 7a, art. 77 i art. 80 w zw. z art. 81a k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego: art. 92a ust. 1, 3 i 7 w zw. z art. 93 ust. 1 i 2, art. 94 ust. 2 i 3 oraz art. 92c ustawy o transporcie drogowym.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że wykonywany kontrolowanym pojazdem, zarejestrowanym na [...], przewóz z [...] na [...] przez [...] różnych towarów o masie brutto [...] kg – w ramach międzynarodowego transportu drogowego rzeczy na rzecz skarżącej - nie podlegał zwolnieniu z wymogu posiadania zezwolenia na podstawie art. 7 Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy o międzynarodowych przewozach drogowych, sporządzonej w Warszawie dnia 18 maja 1992 r. (M.P. z 2002 r. Nr 6 poz. 125). Podmiot zagraniczny wykonujący międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy jest obowiązany wypełnić blankiet zezwolenia, o którym mowa w art. 28 ust. 1 u.t.d., najpóźniej przed wjazdem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pojazdu samochodowego, którym przewóz ten jest wykonywany. W przypadku niewypełnienia lub nieprawidłowego wypełnienia blankietu zezwolenia, przejazd uznaje się za wykonywany bez zezwolenia.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że z § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 4 kwietnia 2014 r. w sprawie zezwoleń na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy oraz przewóz kabotażowy (Dz. U. z 2017 r., poz. 1564) wynika że, blankiet zezwolenia na międzynarodowy przewóz drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wypełnia w części B - posiadacz zezwolenia, wpisując nazwę i adres przedsiębiorcy, numer rejestracyjny pojazdu, datę pierwszego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, państwa załadunku i rozładunku oraz ilość przewożonego towaru w kg/l, a w przypadku przejazdu pojazdu bez ładunku - wpisując wyraz "pusty". Podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, a wykonując przewóz drogowy rzeczy – dokumenty związane z przewożonym ładunkiem oraz odpowiednie zezwolenie wymagane w międzynarodowym transporcie drogowym. Podczas kontroli w dniu [...] października 2019 r. kierowca kontrolowanego pojazdu okazał zezwolenie na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które zostało wypełnione niezgodnie z przepisami rozporządzenia oraz informacjami w zezwoleniu. W części B blankietu zezwolenia, dotyczącej pierwszego przejazdu w polach: "Państwo załadunku", "Ilość przewożonego towaru", "Państwo rozładunku" stwierdzono w świetle lampy UV wcześniejsze wpisy świadczące o tym, że zezwolenie było już poprzednio wypełnione. Naniesione w tych polach zapisy "[...]", "[...]", "[...]" zostały usunięte bez śladów widocznych w świetle widzialnym oraz reliefu. Następnie zezwolenie zostało ponownie wypełnione przez kierowcę danymi odpowiadającymi pierwszemu przewozowi z [...] wykonanemu w dniach [...] października 2019, tj. "[...]", "[...]", "[...]". Przerobienie dokumentu zezwolenia w niniejszej sprawie polega na wypełnieniu blankietu zezwolenia tzw. długopisem ścieralnym, usunięciu naniesionych zapisów i ponownym umieszczeniu nowych danych – co ma charakter działań nieuprawnionych w świetle wyżej wskazanych przepisów. Z uwagi na fakt przerobienia dokumentu, blankiet zezwolenia został uznany za nieprawidłowo wypełniony a przewóz za wykonywany bez zezwolenia.

Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji błędnie ustalił, że zezwolenie zostało powtórnie wykorzystane jak również, że pojazd nie wyjechał z Polski do [...]. W ocenie organu II instancji zgromadzone w sprawie dokumenty wskazują, że w dniu [...] października 2019 r. pojazd wjechał do Polski o godzinie 23.03 a po dokonaniu odprawy celnej i skasowaniu zezwolenia zagranicznego opuścił teren Przejścia Granicznego w D. w dniu [...] października 2019 r. o godzinie 2.11. Kontynuując jazdę w kierunku granicy z [...] pojazd logował się na bramownicach systemu [...] a następnie przy pomocy zamontowanego w pojeździe urządzenia automatycznie wykupywał opłaty drogowe w [...] systemie [...]. W drodze powrotnej w dniu [...] października 2019 r. o godz. 22.46 w [...] urzędzie celnym we F. otwarto procedurę tranzytu z zastosowaniem karnetu TIR, którą zakończono w dniu [...] października 2019 r. o godz. 3.42 w OCD w D. wynikami kontroli z kodem A2 (Uznano za zgodnie). W trakcie przewozu tranzytowego przez P. , w drodze powrotnej z [...] skontrolowano zezwolenie nr [...] w D., ujawniając przerobienie dokumentu w części B.

Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów odwołania, że to [...] organ wydający zezwolenia mógł pierwotnie wypełnić blankiet zezwolenia na wniosek innego przewoźnika wyjaśnił, że zgodnie z cytowanymi przepisami rozporządzenia z 2014 r., w części B zezwolenie wypełnia posiadacz zezwolenia. Na odwrocie zezwolenia znajduje się informacja, że zezwolenie nie może być odstępowane innym przedsiębiorcom. W myśl § 5 ust. 1 lit. c) rozporządzenia, w części C – zezwolenie wypełnia organ wydający zezwolenie, wpisując miejsce wydania, datę wydania oraz nazwę organu wydającego. Organ podkreślił, że zezwolenie nr [...] w polu C zawiera: nieczytelny podpis oraz mokrą pieczęć nr [...] [...] z datą wydania zezwolenia tj. [...] września 2019 r. W części C znajduje się również nadruk wykonany maszynowo wskazujący miejsce wydanie zezwolenia - "[...]". W taki sam sposób została naniesiona nazwa oraz adresy siedziby przedsiębiorcy wskazane w dowodach rejestracyjnych i numery rejestracyjne pojazdów. Z nadesłanego przez skarżącą zaświadczenia wynika, że informacje zawarte w Jednolitym Systemie Informacyjnym wskazują, że zezwolenie zostało wydane w dniu [...] września 2019 r. w punkcie wydawania zezwoleń w K. na środek transportu o nr rej. [...], należący do V. L..

W ocenie organu nieważne jest z czyjej winy powstało naruszenie i jaki był zamiar, bowiem odpowiedzialność za prawidłowe wypełnienie blankietu zezwolenia ponosi podmiot wykonujący przewóz, ponieważ to ten podmiot korzysta z możliwości wykonania przewozu w oparciu o zezwolenie. Ślady ponownego wypełnienia blankietu zezwolenia powodują, że jest on wypełniony nieprawidłowo i przejazd odbywał się bez zezwolenia. Podstawę odpowiedzialności strony skarżącej, jako przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy, stanowi przepis art. 92a ust. 1 u.t.d. Do administracyjnej odpowiedzialności strony w przedmiotowej sprawie wystarczające jest co do zasady zaistnienie naruszenia, nawet jeżeli powstało ono w sposób niezawiniony, z zastrzeżeniem art. 92c u.t.d. Skarżąca nie przedstawiła jednak dowodów wystąpienia okoliczności wymienionych w ostatnio powołanym przepisie.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 28a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym w związku z § 5 ust. 1 pkt. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie zezwoleń na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy oraz przewóz kabotażowy (Dz.U. z 2017 r., poz. 1564), poprzez uznanie, iż ze względu na stwierdzone ślady wcześniejszych wpisów dokument zezwolenia na blankiecie nr [...] był wypełniony nieprawidłowo, w konsekwencji czego uznano, iż przewóz drogowy wykonywany zespołem pojazdów [...], w ramach którego w/w dokument okazano do kontroli był wykonywany bez zezwolenia;

2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 6, 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 10 ust. 2 Prawa przedsiębiorców (Dz.U. z 2019 r., poz. 1292) poprzez dokonanie niekorzystnej dla przedsiębiorcy oceny materiału dowodowego, skutkującej stwierdzeniem popełnienia naruszenia i nałożeniem na przedsiębiorcę kary, w sytuacji gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na jednoznaczne ustalenie okoliczności:

1. kto dokonał wcześniejszych, startych wpisów na blankiecie zezwolenia i w jakim celu,

2. czy przedsiębiorca miał możliwość i obowiązek weryfikacji, czy otrzymany blankiet zezwolenia nie nosi śladów naniesienia poprzednich wpisów,

3. czy fakt, iż blankiet nosił ślady przerobień wpływa na możliwość jego wykorzystania przez przedsiębiorcę w przypadku jego prawidłowego wypełnienia - co w niniejszej sprawie miało miejsce;

3) naruszenie art. 92a ust. 1, 3 i 7 w zw. z art. 93 ust. 1 i 2, art. 94 ust. 2 i 3 ustawy o transporcie drogowym, poprzez wydanie decyzji o nałożeniu kary w sytuacji, gdy materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, że doszło do naruszenia skutkującego możliwością zastosowania kary;

a także, w sytuacji uznania, iż nie doszło do naruszenia przepisów wskazanych w pkt. 1:

4) naruszenie art. 92c ustawy o transporcie drogowym, poprzez jego niezastosowanie w przedmiotowej sprawie mimo zajścia ustawowych przesłanek.

Powołując się na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżanej decyzji i decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania, oraz zobowiązanie organu do dokonania zwrotu uiszczonej kaucji skarżącemu w całości. Jednocześnie skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że organ II instancji pominął przepisy prawa [...], uwiarygadniające wersję skarżącej, że nie dokonała ona żadnych ingerencji w blankiet zezwolenia a ślady wykryte podczas ekspertyzy muszą pochodzić z okresu sprzed przekazania blankietu skarżącej. Zgodnie z pkt 3.2. nakazu Ministerstwa Transportu [...], zezwolenia dla przewozu ładunków sporządza się oraz wydaje kierowcy pojazdu drogowego na podstawie ustnego lub pisemnego wniosku. W ocenie skarżącej nie wyklucza to praktyki wypełniania blankietów przez pracowników organu wydającego zezwolenia. W ocenie skarżącej przedmiotowe zezwolenie było wypełnione prawidłowo, a fakt, że pod informacjami znajdowały się niewidoczne gołym okiem ślady poprzednich wpisów nie ma w tym zakresie żadnego znaczenia, o ile te poprzednie wpisy nie zostały wykorzystane przed żadnym organem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 z późn. zm.), dalej jako "u.t.d.".

Ustawa określa między innymi zasady odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem (art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a u.t.d.). Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 tej ustawy - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, przepisów innych ustaw i przepisów prawa Unii Europejskiej, wymienionych w art. 4 pkt 22 lit. a-w u.t.d., a także wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych w zakresie przewozu drogowego (art. 4 pkt 22 lit. x u.t.d.).

W myśl art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12.000 zł za każde naruszenie. Stosownie zaś do art. 92a ust. 3 u.t.d. suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 12.000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7 u.t.d.). Kary pieniężne określone w załączniku nr 3 do ustawy zostały ustalone w sposób sztywny. Powyższe oznacza, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter związany i w razie stwierdzenia w czasie kontroli drogowej naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ - co do zasady - zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości nie wyższej, niż wynikająca z art. 92a ust. 3 u.t.d. Natomiast odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz przewoźnika z odpowiedzialności możliwe jest jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92b i art. 92c u.t.d.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.t.d. wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczny podmiot niemający siedziby w państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym wymaga zezwolenia ministra właściwego do spraw transportu, o ile umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej.

W związku z powyższym warunkiem wykonywania międzynarodowego transportu drogowego rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest posiadanie przez przewoźnika zagranicznego stosownego zezwolenia. Opisany wymóg nie będzie miał zastosowania tylko w przypadku odmiennego unormowania tej kwestii w umowach międzynarodowych.

Według art. 28a ust. 1 u.t.d., zagraniczny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany wypełnić blankiet właściwego zezwolenia najpóźniej przed wjazdem pojazdu samochodowego, którym przewóz jest dokonywany, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku niewypełnienia lub nieprawidłowego wypełnienia blankietu zezwolenia, przejazd uznaje się za wykonywany bez zezwolenia (ust. 2). Zgodnie zaś z ust. 3 powołanego artykułu, kierujący pojazdem samochodowym wykonującym międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy jest obowiązany posiadać w pojeździe i okazywać na żądanie uprawnionych osób blankiet zezwolenia, o którym mowa w art. 28 ust. 1. W przypadku nieokazania podczas kontroli tego dokumentu, międzynarodowy przewóz drogowy uznaje się za wykonywany bez zezwolenia.

Sankcją za naruszenie dyspozycji art. 28 u.t.d. jest kara pieniężna określona pod lp. 3.3.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w wysokości 12.000 zł.

Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zezwoleń na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy oraz przewóz kabotażowy (Dz. U. z 2017 r., poz. 1564), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 29b u.t.d., blankiet zezwolenia na międzynarodowy przewóz drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wypełnia w części B - posiadacz zezwolenia, wpisując nazwę i adres przedsiębiorcy, numer rejestracyjny pojazdu, datę pierwszego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, państwa załadunku i rozładunku oraz ilość przewożonego towaru w kg/l, a w przypadku przejazdu pojazdu bez ładunku - wpisując wyraz "pusty".

Stosownie do art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. a) u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, (...), jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, (...), a ponadto wykonując przewóz drogowy rzeczy - dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także odpowiednie zezwolenie wymagane w międzynarodowym transporcie drogowym.

W niniejszej sprawie kontrolowanym w dniu [...] października 2019 r. zespołem pojazdów, wykonywany był przez stronę skarżącą – V. L. z siedzibą w miejscowości H. P. na [...] międzynarodowy przewóz drogowy z [...] na [...] przez [...] różnych towarów o masie brutto [...] kg. Nie budzi zatem wątpliwości obowiązek posiadania w pojeździe oraz okazania na żądanie organu kontroli stosownego zezwolenia na wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego. W sprawie pozostawało także poza sporem, że skontrolowany przewóz nie należał do wymienionych w art. 7 Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy o międzynarodowych przewozach drogowych, sporządzonej w Warszawie dnia 18 maja 1992 r. (M.P. z 2002 r. Nr 6 poz. 125) przypadków zwolnienia z wymogu zezwoleń, dotyczących przewozów: a) rzeczy przesiedlenia, b) materiałów i przedmiotów, w tym dzieł sztuki, przeznaczonych na targi, wystawy lub na imprezy o charakterze niehandlowym na terytorium drugiej Umawiającej się Strony, c) sprzętu, przedmiotów i zwierząt przeznaczonych na imprezy teatralne, muzyczne, filmowe lub sportowe, dla cyrków, targów, kiermaszy na terytorium drugiej Umawiającej się Strony, d) sprzętu przeznaczonego dla wykonywania zapisów radiofonicznych, zdjęć filmowych lub telewizyjnych, e) zwłok, f) pojazdów uszkodzonych.

Jak ustalono w sprawie, kierujący pojazdem okazał do kontroli zezwolenie nr [...] na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które zostało wypełnione niezgodnie z przepisami rozporządzenia z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zezwoleń na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy oraz przewóz kabotażowy oraz informacjami na zezwoleniu. W części B blankietu zezwolenia dotyczącej pierwszego przejazdu w połach: "Państwo załadunku", "Ilość przewożonego towaru" oraz "Państwo rozładunku" w świetle lampy UV stwierdzono wcześniejsze wpisy świadczące o tym, że zezwolenie było już wcześniej wypełnione. Naniesione w tych polach zapisy "[...]" "[...]" "[...]" zostały usunięte bez śladów widocznych w świetle widzialnym oraz reliefu. Następnie kierowca ponownie wypełnił zezwolenie danymi odpowiadającymi pierwszemu przewozowi do [...], wykonanemu w dniach od [...] do [...] października 2019 r., tj. "[...]", "[...]", "[...]". Przerobienie dokumentu zezwolenia polegało na wypełnieniu blankietu zezwolenia długopisem ścieralnym, usunięciu naniesionych zapisów oraz ponownym umieszczeniu nowych danych. Było to działanie nieuprawnione, bowiem wskazane wyżej przepisy nie uprawniają do poprawiania bądź usuwania wpisów. W związku z przerobieniem dokumentu zezwolenie uznane zostało za nieprawidłowo wypełnione, a przewóz za wykonywany bez zezwolenia.

Wielkość corocznych kontyngentów zezwoleń zagranicznych ustala w drodze porozumień z właściwymi władzami, minister właściwy do spraw transportu. Blankiety zezwolenia wytwarza w przekazuje za granicę oraz przyjmuje z zagranicy dla po ch przewoźników G. Inspektor Transportu Drogowego. Natomiast blankiety zezwoleń zagranicznych przekazanych w P. władzom [...] udostępniane są konkretnym [...] przewoźnikom. W celu skorzystania z zezwolenia przewoźnik powinien wypełnić blankiet zezwolenia przed wjazdem na terytorium P. . Jedynie prawidłowo wypełnione zezwolenie uprawnia do wykonywania określonego w zezwoleniu przewozu. W związku z tym, że ilość przewozów, na jaki zgodziły się strony odpowiada ilości zezwoleń danego rodzaju ważna w danym roku blankiety zezwoleń zagranicznych posiadają zabezpieczenia i są ponumerowane. To uprawnione organy wydają zezwolenia a ich wykorzystanie podlega sprawdzeniu przez służby podczas kontroli.

Odnosząc się do podniesionych w skardze twierdzeń skarżącej, że blankiet zezwolenia mógł pierwotnie wypełnić pracownik u. organu wydającego zezwolenia na wniosek innego przewoźnika wyjaśnić należy, że w rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zezwoleń na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy oraz przewóz kabotażowy wynika, że część B zezwolenia wypełnia posiadacz zezwolenia. Na odwrocie blankietu zezwolenia znajdują się postanowienia ogólne. Z punktu 5 postanowienia wynika, że zezwolenie nie może być odstąpione innym przedsiębiorcom. W dalszej części, pod postanowieniami znajduje się informacja, że w przypadku niewypełnienia lub nieprawidłowego wypełnienia blankietu zezwolenia w części B, przejazd uznaje się za wykonywany bez zezwolenia.

W niniejszej sprawie skarżąca nie kwestionuje prawidłowości wpisów w zezwoleniu. Nie był również kwestionowany fakt przerobienia dokumentu zezwolenia, natomiast skarżąca podnosi, że zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje, aby podmiotem odpowiedzialnym za przerobienie była Spółka V. L..

W ocenie Sądu organy słusznie stwierdziły, że skarżąca jest podmiotem odpowiedzialnym za wymienione naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Przede wszystkim należy podzielić stanowisko organów, że to w imieniu i na rzecz skarżącej był wykonywany przewóz skontrolowany w dniu [...] października 2019 r. Taka ocena wynika jednoznacznie z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z zeznań kierowcy pojazdu V. S., okazanego do kontroli zezwolenia na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej nr [...], udzielonego skarżącej. Jednocześnie z dowodów rejestracyjnych pojazdów, okazanych podczas kontroli wynika, że pojazd silnikowy oraz naczepa ciężarowa należą do skarżącej. W konsekwencji uprawniony jest zatem wniosek, że kierowca wykonywał przewóz w imieniu i na rzecz skarżącej.

W ocenie Sądu organy prawidłowo stwierdziły podstawy do nałożenia na stronę skarżącą na podstawie powołanego przepisu kary pieniężnej przewidzianej pod l.p. 3.3.1 oraz 1.1.12 załącznika nr 3 do u.t.d., to jest za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego bez posiadania w pojeździe wymaganego zezwolenia ([...] zł) oraz za niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. ([...] zł). Ponieważ suma kar pieniężnych za stwierdzone naruszenia przekraczała sumę kar, o której mowa w art. 92a ust. 3 zasadnie wymierzono skarżącej karę w maksymalnej przewidzianej w tym przepisie wysokości [...] zł.

Trafna jest także ocena organu o braku podstaw do zastosowania w sprawie art. 92c ust. 1 u.t.d., bowiem żadna z przesłanek wskazanych w tym przepisie nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Z przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że przedsiębiorca jest zwolniony od odpowiedzialności za naruszenie prawa, jeżeli nie miał on wpływu na powstanie naruszenia lub nie mógł tego przewidzieć. Sytuacja taka ma miejsce, gdy wyłączną winę za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Jako zdarzenia i okoliczności nie do przewidzenia należy rozumieć takie zjawiska, które występują rzadko, gwałtownie, niespodziewanie, a ich wystąpienie czy zaistnienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia przy dołożeniu ze strony przedsiębiorcy należytej staranności przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Przy tym przedsiębiorca musi wykazać, że dołożył należytej staranności, to jest uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, organizując przewóz, a jedynie wskutek jakichś niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Zatem to na przewoźniku spoczywa ciężar wykazania, że dołożył należytej staranności organizując przewóz i nie miał wpływu na naruszenie prawa, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Skarżąca, mimo spoczywającego na niej obowiązku udowodnienia okoliczności egzoneracyjnych, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów na zaistnienie tego rodzaju okoliczności.

Nie zachodziła także przewidziana w art. 92c ust. 1 pkt 2 u.t.d. sytuacja nałożenia kary za stwierdzone naruszenie przez inny uprawniony organ.

W ocenie Sądu organy obu instancji zrealizowały obowiązki wynikające z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa i znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zapewniono również skarżącej udział w postępowaniu. Dlatego też nie można dopatrzyć się naruszenia przez organy zasad ogólnych postępowania, w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 8 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji czyni zadość przepisowi art. 107 § 3 k.p.a., jest szczegółowe i wyczerpujące. W postępowaniu przed organami obu instancji stosownie do art. 10 § 1 k.p.a. wyznaczono skarżącej termin do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego zebranego w sprawie. Bez naruszenia art. 10 ust. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców nałożono administracyjną karę pieniężną. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, organ rozstrzyga je na korzyść przedsiębiorcy. Okoliczności stanu faktycznego sprawy nie budziły wątpliwości co do tego, że blankiet zezwolenia nosił ślady przerobienia w części B, co zresztą przyznano w skardze. Oceny tego faktu dokonano właściwie przyjmując, że nieprawidłowe wypełnienie blankietu równoznaczne jest z wykonywaniem przejazdu bez zezwolenia (art. 28a ust. 2 u.t.d.) bez odnoszenia się do odpowiedzi na pytania związane z tym, kto dokonał wcześniejszych wpisów oraz czy przedsiębiorca miał możliwość i obowiązek wcześniejszej weryfikacji tego dokumentu (przed jego użyciem). W orzecznictwie sygnalizuje się, że zasada wyrażona w art. 10 ust. 2 ustawy z 2018 r. Prawo przedsiębiorców znajduje zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy organ rozpoznający sprawę nie będzie w stanie przy użyciu dostępnych środków dowodowych rozstrzygnąć wątpliwości w zakresie stanu faktycznego (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2020 r. III SA/Gd 109/20).

Ubocznie należy podnieść, że ustalanie osoby dokonującej pierwotnych wpisów w blankiecie zezwolenia wykraczałoby ramy prawne przedmiotowej sprawy. Niemniej zaznaczyć należy, że prawnie obojętną jest okoliczność, że strona nie dokonała ingerencji w blankiet zezwolenia a ślady wykryte podczas ekspertyzy kryminalistycznej muszą pochodzić z okresu sprzed przekazania blankietu skarżącej V. L., w sytuacji, kiedy działanie strony po pierwsze ograniczyło się do złożenia oświadczenia o otrzymaniu blankietu ze śladami przeróbek, a po drugie nie przedstawiono dowodu, że właściwe władze wydały stronie wadliwy blankiet zezwolenia.

Wobec bezzasadności zarzutów sformułowanych w skardze oraz wobec niestwierdzenia uchybień, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które Sąd miał obowiązek uwzględniać z urzędu, skargę należało oddalić.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.).

Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842). Przepis ten zezwala wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu, w okresie obowiązywania stanu epidemii z powodu COVID – 19, na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, jeśli przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.