Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 698/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 7,61a par 1, 75, 76, 107 par 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 35, 35a, 37 ust 1
journal: Dz.U. 2009 nr 151 poz 1220
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2014 r. sprawy ze skargi P. z siedzibą w P. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

P. z siedzibą w P. (dalej: "P.") złożył wniosek o wszczęcie postępowania na podstawie art. 37 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz, U. z 2013 r. poz. 627 ze zm.) w związku z wykonywanymi przez Nadleśnictwo L. działaniami, znacząco negatywnie oddziaływającymi na cele ochrony obszaru Natura 2000 Dolina C. Ponadto wniósł o dopuszczenie jako organizacji do postępowania na prawach strony.

W uzasadnieniu wniosku stwierdził, iż w 2007 r. Nadleśnictwo L. "dokonało zrębu rębnią całkowitą gniazdową, orki zrębu i nasadzenia w siedlisku lasu łęgowego nad C.", co spowodowało jego zniszczenie. Według P. działania te zostały wykonane bez uzyskania opinii Komisji Europejskiej, wymaganej art. 34 ust. 2 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody.

Wskazując na powyższe P. wniósł o wydanie decyzji wstrzymującej natychmiastowo eksploatację drewna w wydzieleniach Nadleśnictwa L., w których występują lasy łęgowe wszystkich typów, do czasu uzyskania odpowiedniej opinii Komisji Europejskiej oraz wypracowania metod rębni i zrywki dostosowanych do wymogów ochrony priorytetowych siedlisk leśnych oraz wydania decyzji nakazującej podjęcie czynności niezbędnych dla przywrócenia w oddziale [...] łęgu olchowo-jesionowego przed rozpoczęciem najbliższego sezonu wegetacyjnego. Jednocześnie wniósł o wykorzystanie jako dowodu niezbędnych informacji zawartych w dokumentacji [...] oraz [...].

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. odmówił wszczęcia postępowania i w konsekwencji nie badał czy P. może zostać dopuszczone do postępowania na prawach strony.

Organ I instancji stwierdził brak przesłanek, które pozwoliłyby na stwierdzenie wystąpienia znacząco negatywnego oddziaływania przedmiotowych działań na cele ochrony obszaru Natura 2000 Dolina C. Powołując się na art. 61 a § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: "Kpa") uznał, że ze względu na brak znacząco negatywnego oddziaływania na cele ochrony obszarów Natura 2000 mającego znaczenie dla Wspólnoty Dolina C., wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie art. 37 ust 1 ustawy o ochronie przyrody w przedmiotowej sprawie jest bezzasadne.

P. na powyższe postanowienie wniósł zażalenie w którym organowi I instancji zarzucił naruszenie:

1. art. 61 a Kpa - w jego ocenie organ I instancji zobowiązany był do wszczęcia postępowania z art. 37 ustawy o ochronie przyrody, zwarzywszy na to, że sytuacja łęgu w oddziale [...], była organowi znana z wcześniejszych postępowań (postanowienie [...] oraz [...]).

2. art. 107 §3 w zw. z art. 126 Kpa,

3. art. 7 Kpa, poprzez zaniechanie przez organ I instancji podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

4. art. 37 ustawy o ochronie przyrody - w ocenie organizacji organ I instancji zobowiązany był do wydania decyzji wstrzymującej działania mogące znacząco oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000,

5. art. 34 oraz 35a ustawy o ochronie przyrody - wg P. nie zostały spełnione żadne z przesłanek zawartych w ww. artykułach, "pozwalające na realizacji planu lub działań mogących znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000". Zdaniem organizacji organ powinien wstrzymać działania mogące znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, co wynika z art. 37 ustawy o ochronie przyrody w zw. z art. 34 ust. 2 pkt 4. P. zarzucił organowi I instancji bezczynność w związku z niszczeniem priorytetowych siedlisk lasów łęgowych na obszarze Natura 2000, jednocześnie zarzucił brak rozpatrzenia przez Lasy Państwowe alternatywnych metod gospodarki leśnej,

6. art. 35 ustawy o ochronie przyrody, przez zaniechanie ustalenia, zakresu, sposobu, miejsca i terminu wykonania kompensacji przyrodniczej dla zniszczonego zrębem całkowitym lasu łęgowego.

Ponadto zarzucił organowi l instancji niewłaściwe wykorzystanie zebranych dowodów, a także zaniechanie ich uzupełnienia. Podniósł, iż organ I instancji nie ustalił, czy dane zawarte w "Ekspertyzie przyrodniczej na potrzeby planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina C." odnoszą się do oddziału [...] (obecnie [...]). Zwrócił uwagę na zagrożenie jakie wskazuje ekspertyza, tj. nieprawidłową gospodarkę leśną, a także istniejącą pinetyzację lasów liściastych.

Podniósł, iż prowadzone przez organizację wizje terenowe wykazały postępujące pogorszenie się stanu siedliska, znikome odnawianie się olchy oraz stopniowe zanikanie roślin charakterystycznych dla łęgów, które pozostałych po zrębie. W ocenie skarżącego w opisie taksacyjnym nie wymieniono wśród gatunków krzewów kaliny koralowej Viburnumopulus. W opinii organizacji z uwagi na sukcesywną degradację siedliska nieuzasadnionym jest stwierdzenie, iż realizacja planu urządzenia lasu nie będzie mieć negatywnego wpływu na stan ochrony przedmiotowych siedlisk łęgowych. Zdaniem skarżącego brak jest określenia sposobu prowadzenia zabiegów pielęgnacyjnych, wspomnianych w dokumentach, a także monitoringu.

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska uznał, że przedmiotowa rębnia nie stanowi działania mogącego znacząco negatywnie oddziaływać na przedmioty ochrony ww. obszaru Natura 2000, i postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2013 r.

Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów dotyczących innej lokalizacji przedmiotowej rębni, wyjaśnił, że w oparciu o informacje z Banku Danych o Lasach oraz o zasoby danych zgromadzonych w Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska, ustalił, iż lokalizacja wszystkich trzech zdjęć fitosocjologicznych wykonanych na potrzeby "Ekspertyzy przyrodniczej na potrzeby planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina C." znajduje się w obrębie przedmiotowego wydzielenia [...] g (obecnie [...]g). Z przeprowadzonej analizy wynika jednoznacznie, iż twierdzenie skarżącego jest błędne, identyfikując położone punkty na prawym brzegu C., zaś wykonany zrąb na lewym jej brzegu. Podkreślił, że całość wydzielenia [...]g położona jest na lewym brzegu C. (zgodnie z kierunkiem biegu rzeki), zaś rzeka stanowi granicę przedmiotowego wydzielenia.

W zakresie zarzutu występujących zagrożeń jakie wskazuje ekspertyza, stwierdził, że są jedynie potencjalnymi zagrożeniami jakie mogą wystąpić na tym obszarze. Wskazał, że analizując zapisy ekspertyzy dla oddziału [...] jak również opis taksacyjny planu urządzenia lasu w zakresie zgodności składu gatunkowego drzewostanów z siedliskiem, ogólnego stanu siedliska i formy degradacji lasu należy uznać, że wskazanemu obszarowi lasów łęgowych nie grozi proces pinetyzacji. W jego ocenie prowadzenie trwale zrównoważonej gospodarki leśnej wg "Planu urządzania lasu Nadleśnictwa B. na okres 01.01.2009 - 31.12.2018", oraz przeciwdziałanie pinetyzacji poprzez nasadzenie w miejscu zrębu dębu szypułkowego, świadczą o braku zasadności zarzutu organizacji co do występujących w opinii P. zagrożeń. Ponadto analizując Standardowy Formularz Danych dla obszaru Natura 2000 Dolina C. należy stwierdzić, że na terenie przedmiotowego wydzielenia [...]g (obecnie [...]g) znajdują się dwa typy siedlisk wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Rady 92/43/EWG, tj. łęg jesionowo-olszowy zaliczane do 91E0 łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe ¡jesionowe oraz 91F0 łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe. Z informacji zgromadzonych w Standardowym Formularzu Danych obszaru Natura 2000 (SDF) dla obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty Dolina C., siedlisko oznaczone kodem 91E0 łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe pokrywa powierzchnię stanowiącą 6,46% przedmiotowego obszaru Natura 2000. Natomiast siedliska przyrodnicze 91F0 łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowepokrywają 1,89% ww. obszaru Natura 2000, podobnie jak w przypadku siedliska 91E0 ogólna ocena dla lasów dębowo-wiązowo-jesio nowych ma wartość A, czyli jest doskonała.

Odnosząc się do zarzutu postępującego pogorszenia się stanu siedliska, znikomego odnawiania się olchy, wskazał, że analizując załączone zdjęcia należy stwierdzić, że potwierdzają, iż usunięto w ramach zastosowanej rębni olchy i brzozy rosnące na wzniesieniach, zaś pozostawiono nienaruszone wilgotne fragmenty drzewostanu w zagłębieniach terenu. Z kolei w obniżeniach terenu siedliska lasu łęgowego nie zostały naruszone. Zaznaczył, że zrębu dokonano w 2006 r. i odnowiono jednorocznym dębem, natomiast załączone zdjęcia P. zostały wykonane w 2009 r. co oznacza, że posadzone drzewka były w wieku ok. 5 lat. Na załączonych zdjęciach widoczne są odnowione rzędy posadzonych dębów, jak również to, że wskazane powierzchnie zostały ogrodzone siatką w ten sposób zabezpieczając uprawy przed zgryzaniem przez zwierzynę płową. Analizując dane zwarte w "Ekspertyzie przyrodniczej na potrzeby planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina C." (R. Gołdyn i In., Poznań 201-2 r.), w której zidentyfikowano siedlisko przyrodnicze 91F0 łęgowe lasy dębowo-wiązowo- jesionowe, nadano ogólną ocenę stanu zachowania jako U1, czyli stan niezadowalający. Jednakże poszczególne parametry dotyczące: wieku drzewostanu, pionowej struktury roślinności, naturalnych odnowień drzewostanu zostały ocenione jako FV, tzn. właściwe. Taką samą ocenę (FV) przyznano parametrom odnoszącym się do zniszczenia runa i gleby związanym z pozyskiwaniem drewna oraz dotyczącym innych zniekształceń tj.: rozjeżdżanie, wydeptanie, zaśmiecanie, co oznacza, że takie zjawiska nie występują. Występowanie reprezentatywnych dla łęgowych lasów dębowo-wiązowo-jesionowe gatunków w naturalnych odnowieniach drzewostanu, wskazuje na właściwy skład i strukturę w wyniku naturalnych procesów, a także przebudowy drzewostanów prowadzanych na podstawie planu"- urządzenia lasu.

W zakresie zarzutu nie wyznaczenia w opisie taksacyjnym gatunku kaliny koralowej wyjaśnił, że warstwę podszytu opisuje się, jeżeli zajmuje co najmniej 10% powierzchni, podając nazwy gatunków. Oznacza to, że gatunek kaliny koralowej nie zajmuje w analizowanym terenie powierzchni powyżej 10% i nie stanowi 5 najważniejszych gatunków stanowiących podszyt drzewostanu. Powyższe wskazuje, że obszar gdzie wykonano zrąb, nie był miejscem występowania siedliska przyrodniczego.

Następnie wskazał, że prawdziwym jest twierdzenie P., iż zarówno Nadleśnictwo L. oraz ekspertyza wykazały występowanie lasów łęgowych w Dolinie C., jednakże bez żadnych wskazań i informacji o częściowym zniszczeniu w przedmiotowym oddziale siedliska łęgowego, ani że zagrożenia dla utrzymania właściwego stanu ochrony przedmiotów ochrony obszaru Natura 2000 wynikają z planu urządzenia oraz z ekspertyzy. W "Ekspertyzie przyrodniczej na potrzeby planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina C." zostały określone jedynie potencjalne, nie zaś istniejące lub przyszłe, pewne zagrożenia.

Organ odwoławczy za bezpodstawne uznał twierdzenia P. o występowaniu sukcesywnej degradacji siedliska jak również podważenia twierdzenia organu I instancji, iż realizacja planu urządzenia lasu nie będzie mieć negatywnego wpływu na stan ochrony przedmiotowych siedlisk łęgowych.

Podkreślił, że w Nadleśnictwie B. gospodarka leśna jest aktualnie prowadzona wg "Planu urządzania lasu Nadleśnictwa B. na okres 01.01.2009 - 31.12.2018". W jego ocenie gwarancją prowadzenia trwale zrównoważonej gospodarki leśnej jest zastosowanie się do ustaleń "Planu urządzania lasu Nadleśnictwa B. na okres 01.01.2009 - 31.12.2018" dla którego została przeprowadzona prognoza oddziaływania na środowisko. Prognoza oddziaływania na środowisko jest jednym z podstawowych dokumentów niezbędnych w procedurze postępowania w sprawie strategicznej oceny planów i programów przewidzianego w ustawie o ochronie środowiska.

Ustosunkowując się do zarzutu braku określenia sposobu prowadzenia zabiegów pielęgnacyjnych podał, że w takich drzewostanach w opisie taksacyjnym nie określa się szczegółowo rodzaju czynności pielęgnacyjnej ale określa się indywidualnie dla każdego drzewostanu tylko w chwili wykonywania zabiegu.

Odnosząc się natomiast do wniosku P. o dopuszczenie organizacji do postępowania na prawach strony, w ocenie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska bezdyskusyjne jest, że P. uczestniczyć w postępowaniu przed organem I instancji jako podmiot na prawach strony i status ten przysługuje organizacji również na etapie postępowania odwoławczego. Nie ma zatem podstaw do powtórnego sankcjonowania ich udziału w postępowaniu.

P. na powyższe postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2013 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jego uchylenie wraz z poprzedzającym go postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrona Środowiska w [...] z dnia [...] marca 2013 r.

Powyższym postanowieniom zarzucił:

– brak rozpatrzenia wniosku P. o dopuszczenie do postępowania na prawach strony,

– nieprzeprowadzenie właściwego postępowania dowodowego, naruszenie art. 7 Kpa,

– naruszenie art. 75 oraz 76 Kpa poprzez odmowę rozpatrzenia jako dowodów z dokumentacji wcześniej prowadzonych postępowań dotyczących lasów tego terenu [...] oraz [...],

– brak uzasadnienia prawnego aktualnego dla okresu rozpoczęcia działań lat 2006-2007.

W skardze podniósł, że art. 61 a Kpa stanowi, iż organ odmawia wszczęcia postępowania, gdy wniosek został wniesiony przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn. Wskazał, że pomimo, że organy obu instancji odmówiły wszczęcia postępowania, badały jednak dokumenty, fotografie i inne dowody w postępowaniu, faktycznie więc prowadziły postępowanie. Udział ekologicznej organizacji społecznej w postępowaniu na podstawie art. 37 ustawy o ochronie przyrody nie wynika z prawa materialnego, lecz zostaje ona uznaniowo dopuszczona przez organ w drodze postanowienia; na odmowę dopuszczenia przysługuje organizacji zażalenie. Wobec faktycznego prowadzenia postępowania wniosek o dopuszczenie do udziału w nim powinien zostać rozpatrzony.

W postępowaniu były badane dowody, w postaci wyciągu z planu urządzania lasu, ekspertyz naukowych oraz zdjęć fotograficznych. Dowody te były wykorzystane wadliwie, sposób ich analizy nie mógł zapewnić wymogu zawartego w art. 7 Kpa dochodzenia do prawdy obiektywnej.

Podniósł także, że nie zbadano dowodów z dokumentacji wcześniej prowadzonych postępowań dotyczących lasów tego terenu [...] oraz [...], naruszono więc art. 75 i 76 Kpa nakazujące dopuścić jako dowody wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a zwłaszcza dokumenty urzędowe.

Odnosząc się do dostarczonych przez P. dowodów w postaci zdjęć fotograficznych stwierdził, że zostały one błędnie zinterpretowane. Organ odwoławczy niesłusznie stwierdził, powołując się na ekspertyzę z 2012 r., iż w runie stwierdzono niecierpka Impatiens parviflora. Na fotografiach jest widoczny inny gatunek rośliny, wskazujący na degradację ekologiczną lasu łęgowego, glistnik jaskółcze ziele Chelidonium mayus. Cytowane dane dotyczą zapewne innego miejsca, co jest wysoce prawdopodobne ze względu na trudności związane z wystarczająco dokładną jego lokalizacją na podstawie współrzędnych geograficznych. Błędnie zinterpretowano również dowód w postaci krzewu kaliny koralowej Viburnum opulus, rosnącego na zrębie. Jest to gatunek bardzo silnie związany z lasami łęgowymi i obecność nawet jednego egzemplarza w dobrej kondycji, który przetrwał orkę zrębu dowodzi istnienia tam przed zrębem lasu łęgowego.

Następnie podniósł, że błędne jest stwierdzenie organu, że gwarancją prowadzenia trwale zrównoważonej gospodarki leśnej było zastosowanie się do planu urządzenia lasu oraz prognozy oddziaływania na środowisko. Podał, że pomijając fakt, ż powołano się na plan urządzania lasu na okres późniejszy, niż wykonane wyrąb i orka zrębu, dokumenty te wskazują jedynie na hipotetyczny, przyszły stan lasu. W odniesieniu do siedlisk na obszarze Natura 2000 obowiązkiem organów ochrony środowiska jest ustalanie prawdy obiektywnej i wydawanie decyzji przeciwdziałających pogarszaniu stanu tych siedlisk, niezależnie od zapisów zamieszczonych w dokumentach. Obowiązkiem Lasów Państwowych jest rzeczywiste prowadzenie trwale zrównoważonej gospodarki leśnej, a więc zgodnej z definicją zawartą ustawie o lasach, zapewniającej ochronę całego bogactwa biologicznego lasu. Orka zrębu jest zabiegiem niszczącym to bogactwo.

Odnosząc się do stwierdzenia dotyczącego daty uzyskania akceptacji Komisji Europejskiej dla obszaru Natura 2000 Dolina C. podał, że nadawanie tej dacie znaczącej roli w stepowaniu jest niesłuszne, nie jest ona bowiem terminem w rozumieniu Kpa. W czasie dokonania zniszczeń przedmiotowego siedliska lasu łęgowego o znaczeniu priorytetowym dla Wspólnoty Polska była członkiem Unii Europejskiej, obowiązywało ją zatem przestrzeganie "dyrektywy siedliskowej".

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., dalej : P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami strony skarżącej, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2013 r. nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obrotu prawnego.

Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia był przepis art. 61 a § 1 Kpa w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.

Zgodnie z treścią art. 61a § 1 Kpa gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

W przedmiotowej sprawie, z uwagi na przedmiot wniosku strony skarżącej o wszczęcie postępowania administracyjnego należy przeanalizować wystąpienie przesłanek do wszczęcia postępowania w trybie art. 37 ustawy o ochronie przyrody.

Stosownie do treści art. 37 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody jeżeli działania mogące znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 lub obszar znajdujący się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1, zostały podjęte bez uzyskania zezwolenia, o którym mowa w art. 34, lub decyzji, o której mowa w art. 35a, regionalny dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich - dyrektor właściwego urzędu morskiego, nakazuje ich natychmiastowe wstrzymanie i podjęcie w wyznaczonym terminie niezbędnych czynności w celu przywrócenia poprzedniego stanu danego obszaru, jego części lub chronionych na nim gatunków.

Dla zastosowania art. 37 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody muszą wystąpić zatem kumulatywnie dwie przesłanki:

1) podjęcie działań mogących znacząco oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 lub proponowany obszar Natura 2000 oraz

2) podjęcie tych działań bez zezwolenia, o którym mowa w art. 34 lub decyzji,

o której mowa w art. 35a ustawy o ochronie przyrody.

Podkreślenia wymaga, że nie każde oddziaływanie można sklasyfikować jako znacząco negatywne. Przy ocenie istotności oddziaływania, należy wziąć pod uwagę status gatunku/siedliska, a także rolę Polski w jego ochronie w całej Unii Europejskiej. Wszelkie nieodwracalne zmiany w środowisku przyrodniczym, szczególnie dotyczące struktur i funkcji warunkujących występowanie gatunków i siedlisk mogą być zmianami znaczącymi.

Wobec powyższego należy zbadać, czy dokonane przez Nadleśnictwo L. działania znacząco oddziaływają na cele ochrony obszaru Natura 2000.

W ocenie Sądu w ślad za Generalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska należy wskazać, że z akt niniejszej sprawy wynika, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], rozpatrując przedmiotową sprawę ustalił, iż przeprowadzone działania polegały na dokonaniu w 2006 r. (nie jak błędnie stwierdziła strona skarżąca w 2007 r.) w drzewostanie położonym w wydzieleniu [...]g leśnictwa M., Nadleśnictwo L. w ramach planowego zabiegu rębni IIIB usunięcia brzozy i olchy na wyniesieniach, pozostawiając nienaruszone wilgotne fragmenty drzewostanu w zagłębieniach terenu. Zabieg ten przeprowadzono na powierzchni 0,92 ha przy całej powierzchni drzewostanu 3,24 ha. Na odsłoniętych w wyniku cięć wyniesionych, po uprzednim przygotowaniu gleby, dokonano odnowienia wysadzając sadzonki jednoletniego dębu szypułkowego w ilości 5,90 tys. szt. Należy zauważyć, że przedmiotowe działania przeprowadzone były przed zaproponowaniem do Komisji Europejskiej Doliny C. jako obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty, które nastąpiło w październiku 2009, a następnie uzyskano akceptację Komisji Europejskiej 10 stycznia 2011 r. Obszar ten został wpisany dopiero w 2008 r. na Shadow List — (lista zawierająca wykaz potencjalnych obszarów Natura 2000) — od tego okresu można mówić o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszary Natura 2000. Wyznaczenie obszaru Doliny C. jako obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty, po przeprowadzeniu działań będących przedmiotem sprawy, świadczą o braku szkodliwości ww. działań dla chronionych siedlisk w skali całego obszaru Natura 2000.

W związku z powyższym prawidłowe jest stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, iż przedmiotowa rębnia nie stanowi działania mogącego znacząco negatywnie oddziaływać na przedmioty ochrony ww. obszaru Natura 2000.

W ocenie Sądu, mając na uwadze przeprowadzone w sprawie czynności wyjaśniające, stwierdzić należy, że ze względu na niestwierdzenie znaczącego negatywnego oddziaływania na cele ochrony obszarów Natura 2000 uznać należy, ze wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie art. 37 ustawy o ochronie przyrody jest bezzasadne. Powyższe, na podstawie art. 61 a § 1 Kpa, stanowi uzasadnioną przesłankę do odmowy wszczęcia postępowania.

Jednocześnie podkreślić należy, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2011 r., Nr 12 poz. 59 ze zm.) trwale zróżnicowana równoważoną gospodarkę leśną prowadzi się według planu urządzenia lasu lub uproszczonego planu urządzenia lasu. Natomiast stosownie do art. 46 ustawy o ochronie przyrody, projekt planu urządzania lasu, wymaga sporządzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko.

Zgodnie z wymogami prawnymi w Nadleśnictwie B. gospodarka leśna jest prowadzona według "Planu urządzania lasu Nadleśnictwa B. na okres 01.01.2009 - 31.12.2018" zatwierdzonego decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2010 r., dla którego została przeprowadzona prognoza oddziaływania na środowisko. Ww. dokumenty uzyskały pozytywną opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]. Prognoza oddziaływania na środowisko uwzględniała analizę wpływu zabiegów planowanych w PUL na obszary chronione, w tym na przedmioty ochrony następujących obszarów Natura 2000: Fortyfikacje w P., Rogalińska Dolina W., Dolina S. i Dolina C., O., a także ich integralności oraz powiązania z innymi obszarami. Ocenie poddano także potencjalne oddziaływania zaplanowanych w PUL zabiegów na chronione gatunki roślin, zwierząt oraz siedliska przyrodnicze. Po przeanalizowaniu wpływu działań ustalonych w PUL stwierdzono, iż ich realizacja nie wpłynie negatywnie na ww. elementy środowiska przyrodniczego w tym na przedmioty ochrony obszarów Natura 2000.

Zdaniem Sądu zgodzić należy się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż gwarancją prowadzenia trwale zrównoważonej gospodarki leśnej jest zastosowanie się do ustaleń "Planu urządzania lasu Nadleśnictwa B. na okres 01.01.2009 - 31.12.2018" dla którego została przeprowadzona prognoza oddziaływania na środowisko. Prognoza oddziaływania na środowisko jest jednym z podstawowych dokumentów niezbędnych w procedurze postępowania w sprawie strategicznej oceny planów i programów przewidzianego w ustawie o ochronie środowiska. Zgodnie z ustawą o ochronie środowiska organ opracowujący projekty polityk, strategii, planów lub programów sporządza prognozę oddziaływania na środowisko, której zadaniem jest ocena środowiskowych skutków realizacji zamierzeń przewidzianych w tych opracowaniach. Celem prognozy oddziaływania na środowisko jest m.in. określenie wpływu projektowanych działań w prognozie do planu urządzenia lasu na cele i przedmioty ochrony obszarów Natura 2000.

Za prawidłowe uznać należy także stwierdzenie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, że analizując załączone do niniejszej sprawy zdjęcia należy uznać, że potwierdzają słuszność wyjaśnień Nadleśnictwa L. z dnia [...] lutego 2013 r, iż usunięto w ramach zastosowanej rębni olchy i brzozy rosnące na wzniesieniach, zaś pozostawiono nienaruszone wilgotne fragmenty drzewostanu w zagłębieniach terenu (zdjęcie nr 1 i 3). Z kolei w obniżeniach terenu (jako miejscach występowania siedlisk przyrodniczych) siedliska lasu łęgowego nie zostały naruszone. Słusznie organ odwoławczy podniósł, że zrębu dokonano w 2006 r. i odnowiono jednorocznym dębem, natomiast załączone zdjęcia strony skarżącej zostały wykonane w 2009 r. co oznacza, że posadzone drzewka były w wieku ok. 5 lat. Z uwagi na to, że dąb w początkowym okresie swojego rozwoju rośnie bardzo powoli, jak również to, że w okresie wykonania zdjęć nie dokonano jeszcze zabiegu wykaszania traw i chwastów odnowiona powierzchnia może sprawiać wrażenie zaniedbanej. Jednakże, na załączonych zdjęciach widoczne są odnowione rzędy posadzonych dębów, jak również to, że wskazane powierzchnie zostały ogrodzone siatką w ten sposób zabezpieczając uprawy przed zgryzaniem przez zwierzynę płową. Analizując dane zwarte w "Ekspertyzie przyrodniczej na potrzeby planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Dolina C.", w której zidentyfikowano siedlisko przyrodnicze 91F0 łęgowe lasy dębowo-wiązowo- jesionowe (, nadano ogólną ocenę stanu zachowania jako U1, czyli stan niezadowalający. Ocena taka jest wynikiem tendencji spadkowej powierzchni siedliska, zaburzonych relacji ilościowych gatunków dominujących oraz występowania w runie niecierpka pospolitego Impatiens parvijlora, maliny właściwej i jeżyn. Jednakże poszczególne parametry dotyczące: wieku drzewostanu (udział drzewostanu powyżej 100 łat wynosi 50%, zaś powyżej 50 lat stanowi 20%), pionowej struktury roślinności (naturalna, dobrze rozwinięta warstwa krzewów i runa leśnego), naturalnych odnowień drzewostanu (więcej niż dwa gatunki występują obficie i reagują na luki i prześwietlenia) zostały ocenione jako FV, tzn. właściwe. Taką samą ocenę (FV) przyznano parametrom odnoszącym się do zniszczenia runa i gleby związanym z pozyskiwaniem drewna oraz dotyczącym innych zniekształceń takich jak: rozjeżdżanie, wydeptanie, zaśmiecanie, co oznacza, że takie zjawiska nie występują. Występowanie reprezentatywnych dla łęgowych lasów dębowo-wiązowo- jesionowe gatunków tj.: Ulmus laevis, Quercus robur, Fraxinus excelsior oraz Prunus padus, w naturalnych odnowieniach drzewostanu, wskazuje na właściwy skład i strukturę w wyniku naturalnych procesów, a także przebudowy drzewostanów prowadzanych na podstawie planu urządzenia lasu.

Odnosząc się do zarzutu nie wyznaczenia w opisie taksacyjnym gatunku kaliny koralowej wyjaśnienia wymaga, że wyznaczanie siedliska przyrodniczego w ramach sporządzania opisu taksacyjnego dla potrzeb planu urządzenia lasu to proces oparty na analizie zarówno składu gatunkowego płatu roślinności, jak i właściwości fizykochemicznych gleby. Zgodnie z Instrukcją urządzania lasu Część I Instrukcja sporządzania projektu planu urządzenia lasu dla nadleśnictwa, Warszawa 2012 do warstwy podszytu zalicza się, zarówno w uprawach i młodnikach, jak i starszych drzewostanach, krzewy i gatunki drzew niewchodzące w skład upraw, podrostów, nalotów i podsadzeń. Warstwę podszytu opisuje się, jeżeli zajmuje co najmniej 10% powierzchni, podając nazwy gatunków (w kolejności występowania — do 5 gatunków). Oznacza to, że gatunek kaliny koralowej nie zajmuje w analizowanym terenie powierzchni powyżej 10% i nie stanowi 5 najważniejszych gatunków stanowiących podszyt drzewostanu. Powyższe wskazuje i potwierdza wyjaśnienia Nadleśnictwa L., że obszar gdzie wykonano zrąb, nie był miejscem występowania siedliska przyrodniczego. Przyrosty oraz kwiaty okazu kaliny sfotografowanego 15 maja 2009 r. nie są bezsprzecznym dowodem na dobrą kondycję i duże rozmiary krzewu, który rzekomo został zniszczony podczas eksploatacji drewna.

Końcowo odnosząc się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego naruszenia przez organy art. 7 Kpa uznać należy, że jest on bezzasadny.

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie organy podjęły wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, oraz prawidłowo zgromadziły i rozpatrzyły materiał dowodowy. Ustalając stan faktyczny sprawy i oceniając obszar, pod kątem występowania na nim przedmiotów ochrony, wzięły pod uwagę informacje i dane dotyczące uwarunkowań ekologicznych chronionych w granicach ww. obszarów Natura 2000 siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.