Wyrok Sądu Najwyższego, sygn. akt III ARN 7/92
Sąd Najwyższy
Data orzeczenia: 1992-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Drogi publiczne
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 87
journal: Dz.U. 1989 nr 14 poz. 74
law: Obwieszczenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 1 marca 1989 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

SENTENCJA

Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych (...) na decyzję Wojewody (...) w przedmiocie opłat rocznych za zarząd terenem na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 6 grudnia 1990 r. SA/Gd 908/90

uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA OZ w Gdańsku do ponownego rozpoznania.


UZASADNIENIE

Jak wywiódł to Sąd Najwyższy w uchwale Składu Siedmiu Sędziów z dnia 16 listopada 1990 r. /III AZP 10/90 - OSNCP 1991 z. 4 poz. 39/, z mocy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. nr 14 poz. 60/ dyrekcje okręgowe dróg publicznych sprawują zarząd gruntami zajętymi pod drogi publiczne i wobec tego nie było podstaw do tego, ażeby w tenże zarząd przekazywać im te grunty ponownie na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1989 nr 14 poz. 74/.

W uzasadnieniu uchwały wykazuje się również, że grunty pod drogami publicznymi, jako służące wykonywaniu zadań publicznych przez organy administracyjne, nie zostały objęte tzw. komunalizacją, a więc nie weszły w skład mienia komunalnego.

W sprawie o stanie faktycznym identycznym ze stanem faktycznym rozpoznawanej sprawy Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 30 października 1991 r. /III ARN 27/91/ uznał zasadność rewizji nadzwyczajnej kierując się treścią przytoczonej wcześniej uchwały Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego.

Sąd Najwyższy w obecnym składzie nie widzi podstaw do odchodzenia od tej linii orzeczniczej.

Sąd administracyjny w zaskarżonym wyroku uznał za pewnik to, że powinno nastąpić przekazanie gruntów pod drogami publicznymi będącymi odcinkami dróg krajowych w zarząd dyrekcji okręgowej dróg publicznych w drodze decyzji, a wobec tego rozpoznał jedynie zarzuty dotyczące podstaw prawnych wymierzenia opłat za korzystanie z gruntu i nie dopatrzył się w wymierzeniu tychże opłat żadnej niezgodności z prawem.

Z chwilą jednak, gdy nie ma podstaw prawnych do przekazania gruntu w zarząd na mocy przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, wymierzanie jakichkolwiek opłat ustalanych w myśl przepisów wzmiankowanej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. podmiotom zarządzającym gruntami z innego tytułu prawnego stanowi działanie bez podstawy prawnej. Tego rodzaju naruszenie prawa, jakie wykazano w rewizji nadzwyczajnej w odniesieniu do zaskarżonego wyroku, godzi w zasady państwa prawnego i wobec tego istnieje zarówno rażące naruszenie prawa, jak również naruszenie interesu Rzeczypospolitej Polskiej.