Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 889/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 1999 nr 136 poz 1
law: Rozporządzenie nr  1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski  Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2016 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 29 września 2015 r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do pochodzenia towaru oraz cła antydumpingowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 29 września 2015 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (tj.: Dz. U. z 2015r., poz. 613), w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (tj. Dz. U. z 2015r., poz. 858), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 6 maja 2015 r. nr [...], którą organ pierwszej instancji określił kraj pochodzenia towarów zadeklarowanych w zgłoszeniach celnych - Chiny, stawkę cła antydumpingowego w wysokości 74,1% dla towarów klasyfikowanych wg kodów TARIC 7318 15 59 98 i 7318 12 90 99 oraz w wysokości 27,4% dla towaru klasyfikowanego do kodu TARIC 7318 15 51 19, niezaksięgowaną kwotę należności celnych typu A30 podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 227.978,00 zł oraz odstąpił od poboru odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniach 9.06.2014r., 31.07.2014r. i 1.09.2014r. [...] - działając w imieniu "A" Sp. z o.o., zgłosiło celem dopuszczenia do obrotu towar sprowadzony z Tajwanu wg faktur importowych o numerach: [...] z dnia 8.04.2014r. o wartości 36297,72 USD, [...] z dnia 26.05.2014r. o wartości 35028,23 USD i [...] z dnia 17.06.2014r. o wartości 35123,07 USD wystawionych przez [...]. w postaci elementów złącznych wg następujących kodów TARIC:[...] - gwoździowkręt z łbem stożkowym płaskim ze stali niestopowej - 7318 15 59 98; wkręty do drewna ze stali nierdzewnej - 7318 15 51 19; [...] -gwoździowkręt z łbem stożkowym płaskim ze stali niestopowej - 7318 15 59 98; [...] gwoździowkręt z łbem stożkowym płaskim ze stali niestopowej - 7318 15 59 98; wkręty do drewna ze stali nierdzewnej - 7318 12 90 99.

W dniu 12 stycznia 2015r. do Urzędu Celnego wpłynął Raport końcowy nr [...], dotyczący dochodzenia prowadzonego w Tajwanie przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF. Dochodzenie ujawniło proceder omijania środków antydumpingowych nałożonych na żeliwne lub stalowe elementy złączne pochodzenia chińskiego, polegający na przeładunku na Tajwanie chińskich elementów złącznych w celu ukrycia faktycznego pochodzenia towaru. Przeprowadzone dochodzenie doprowadziło do uzyskania szczegółowych informacji potwierdzających, że towar przywieziony z Tajwanu posiada chińskie pochodzenie.

Przekazany przez OLAF materiał dowodowy stanowił podstawę do wszczęcia z urzędu postępowań w sprawie kontroli w/w zgłoszeń celnych w zakresie pochodzenia towarów, stawki cła antydumpingowego oraz określenia należności celnych (A30), co uczyniono postanowieniami z dnia 24 marca 2015r.

Ponadto, mając na uwadze zasady ogólne postępowania oraz zarzuty podniesione przez stronę w odwołaniu, Dyrektor Izby Celnej pismem z dnia 3 lipca 2015r. zwrócił się za pośrednictwem Ministerstwa Finansów do Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) z prośbą o udostępnienie dokumentacji źródłowej, która stanowiła dla służb Tajwanu podstawę do przyporządkowania przesyłek. Odpowiedź na pytanie Dyrektora Izby Celnej wpłynęła do organu w dniu 24 lipca 2015r. Tłumaczenie przysięgłe odpowiedzi otrzymanej od OLAF-u (pismo nr [...]

z dnia 23 lipca 2015r.) Izba Celna uzyskała dnia 18 sierpnia 2015r.

Organ wskazał, że stan faktyczny w sprawie był bezsporny. Przedmiotem importu był towar w postaci elementów złącznych, które w zgłoszeniach celnych zostały zaklasyfikowane do kodów TARIC: 7318 15 59 98, 7318 15 51 19 i 7318 12 90 99, wobec którego zastosowano stawkę celną erga omnes w wysokości 3,7% i stawkę cła antydumpingowego w wysokości 23,6% (dot. towaru objętego kodem TARIC 7318 15 51 19).

Spór dotyczył kraju pochodzenia towaru przywiezionego z Tajwanu i nałożenia na niego cła antydumpingowego z uwagi na wyniki postępowania przeprowadzonego przez OLAF w zakresie pochodzenia towaru. W dniu składania zgłoszenia celnego importer dysponował zwykłymi świadectwami pochodzenia (CERTIFICATE OF ORIGIN) wskazującymi na niepreferencyjne tajwańskie pochodzenie importowanego towaru, a nie świadectwami FORM A. Jak wynika z materiału zebranego przez OLAF, przy udziale tajwańskich urzędników Biura Handlu Zagranicznego oraz Departamentu Śledczego Służby Celnej, towary stanowiące przedmiot niniejszego postępowania zostały przywiezione z Chińskiej Republiki Ludowej do Tajwanu a następnie po przeładunku wysłane do Polski z pominięciem jakiegokolwiek przetwarzania czy procesu produkcyjnego w Tajwanie, tym samym zachowały swoje niepreferencyjne chińskie pochodzenie. Przeładunek miał na celu ukrycie faktycznego pochodzenia towaru i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego.

Potwierdzeniem powyższego są informacje zawarte w załączniku nr 4.14 do Raportu z misji THOR z dnia 3 listopada 2014r. uzyskanym od tajwańskiej administracji celnej, który dokumentuje wprowadzenie (import) towaru do strefy wolnego handlu (deklaracja celna F1) i jego wyprowadzenie ( eksport) ze strefy wolnego handlu (deklaracja celna F5). Analiza przepływu towarów z wykorzystaniem danych zawartych w ww. rejestrach nadzorowanych przez tajwańską Służbę Celną pozwala na stwierdzenie, że na podstawie deklaracji F1 [...] z dnia 16 kwietnia 2014r. do strefy wolnego handlu został wprowadzony towar hammer nails, w ilości 3914,06 przywieziony z Chińskiej Republiki Ludowej, którego sprzedawcą była firma [...], będąca producentem elementów złącznych, której siedziba mieści się w Chinach. Następnie zgodnie z deklaracją F5 [...] z dnia 17 kwietnia 2014r. ten sam towar, na co wskazuje opis towaru (rodzaj, ilość), po załadowaniu do kontenera nr [...] został wywieziony do Polski. Jako kupujący w deklaracji eksportowej widnieje "A" Sp. z o.o.; na podstawie deklaracji F1 [...] z dnia 4.06. 2014r. do strefy wolnego handlu został wprowadzony towar hammer nails, w ilości 3731,9 przywieziony z Chińskiej Republiki Ludowej, którego sprzedawcą była w/w firma [...], będąca producentem elementów złącznych, której siedziba mieści się w Chinach. Jako kraj pochodzenia w deklaracji wskazano Chiny. Następnie zgodnie z deklaracją F5 [...] z dnia 4.06. 2014r. ten sam towar, na co wskazuje opis towaru (rodzaj, ilość), po załadowaniu do kontenera nr [...] został wywieziony do Polski. Jako kupujący w deklaracji eksportowej widnieje "A" Sp. z o.o.; na podstawie deklaracji F1 [...] z dnia 2.07. 2014r. do strefy wolnego handlu został wprowadzony towar hammer nails i wood screw, w ilości 4396,5 przywieziony z Chińskiej Republiki Ludowej, którego sprzedawcą była w/w firma [...], będąca producentem elementów złącznych, której siedziba mieści się w Chinach. Następnie zgodnie z deklaracją F5 [...] z dnia 2.07. 2014r. ten sam towar, na co wskazuje opis towaru (rodzaj, ilość), po załadowaniu do kontenera nr [...] został wywieziony do Polski. Jako kupujący w deklaracji eksportowej widnieje "A" Sp. z o.o.

Nie budziło też wątpliwości, że Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe "A" Sp. z o.o. dokonało zgłoszenia celnego towarów przywiezionych w w/w kontenerach do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie dokumentów SAD:[...].

Na podstawie materiałów dowodowych uzyskanych od m.in. od Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej oraz informacji zebranych podczas 2 misji odbytych w Tajwanie OLAF dokonał analizy i zestawienia (scalania) danych dotyczących elementów złącznych wysłanych z Chin znajdujących się w rejestrze F1 obejmującym towary importowane do strefy wolnego handlu i w rejestrze F5 zawierającym dane dotyczące eksportu towarów z tej strefy z danymi otrzymanymi od Państw Członkowskich dotyczących importu tego typu towarów do Unii Europejskiej z Tajwanu. Zebrane informacje pozwoliły na zidentyfikowanie przesyłek objętych przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi jako wcześniej importowanych do Tajwanu z ChRL, a następnie wysłanych do Polski. Dopasowania dokonano przy użyciu numerów kontenerów, w których towar został wywieziony z Tajwanu a następnie zgłoszony do odprawy w Polsce wg dokumentów SAD oraz opisu towaru (rodzaj oraz ilość), który znajduje się zarówno w tajwańskich rejestrach, jak również w dokumentach przedłożonych do odprawy w kraju. Mając natomiast na uwadze treść Raportu końcowego OLAF, w którym opisany został mechanizm działania firm w celu ominięcia płacenia ceł antydumpingowych, jak również informacje zawarte w poszczególnych ewidencjach prześledzenie drogi importowanych towarów nie nastręcza trudności.

Przeładunku towaru a następnie jego reeksportu do Polski dokonała firma logistyczna [...], widniejąca w bazie danych tajwańskiej służby celnej, tj. w deklaracjach F1 i F5. W trakcie misji do Tajwanu pracownicy OLAF potwierdzili, że firma ta zajmowała się przeładunkiem chińskiego towaru w strefie wolnocłowej, w której nie prowadzono przetwarzania towaru. W związku z tym zarzut braku dowodów na chińskie pochodzenie towarów, jak również podważające wartość dowodową raportu nie zasługiwały na uwzględnienie.

Świadectwa pochodzenia zostały wystawione na wniosek firmy [...] z Tajwanu, która - jak ustalono w toku postępowania przeprowadzonego przez OLAF, nie była faktycznym sprzedawcą towaru. Faktury wystawione przez ww. firmę dołączono również do zgłoszeń celnych przy odprawach w kraju. To na podstawie tych dokumentów przyjęto jako kraj pochodzenia spornych towarów Tajwan.

Organ odwoławczy wyjaśnił również, że Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) powołany został Decyzją Komisji z dnia 28 kwietnia 1999r. (Dz.U.UE.L.1999.136.20). Raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód

w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej i jako taki, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Oznacza to, że jego treść nie podlega swobodnej ocenie przez organ prowadzący postępowanie dowodowe. Organ wskazał również, że żaden przepis nie nakłada obowiązku dołączania dowodów na poparcie faktów ustalonych w trakcie trwania dochodzenia, które zostały opisane w raporcie.

Odnośnie zarzutu dotyczącego bezzasadnego oddalenia przez organ I instancji wniosków dowodowych złożonych przez stronę, jak również wniosku o dopuszczeniu dowodu z oświadczenia importera z dnia 2.06.2015r. organ odwoławczy podał, że w postanowieniach z dnia 4.05.2015r. i w zaskarżonej decyzji z dnia 6.05.2015r., organ dokonał oceny nadesłanych przez stronę dowodów uznając, że w żaden sposób nie przyczyniają się one do wyjaśnienia kwestii faktycznego pochodzenia towarów. Dowody te zostały dołączone do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.

Organ wyjaśnił także, że osobista wizytacja Prezesa Zarządu Sp. z o.o. "A" w fabryce [...] w Tajwanie, a nawet obecność w trakcie procesu produkcyjnego wyrobów tam wytwarzanych w żaden sposób nie może stanowić dowodu na to, że towary stanowiące przedmiot niniejszego postępowania są towarami wyprodukowanymi w tej fabryce. Istnienie fabryki [...] w Tajwanie na żadnym etapie postępowania nie było kwestionowane.

Organ wskazał, że z przeprowadzonego przez OLAF dochodzenia wynika, iż sprzedawcą towaru była chińska firma [...] która nie została wymieniona w rozporządzeniu 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009r. Natomiast rozporządzeniem wykonawczym nr 924/2012 z dnia 4 października 2012r. Rada (UE) zdecydowała o zmianie stawek ostatecznego cła antydumpingowego mającego zastosowanie dla produktów wytwarzanych przez przedsiębiorstwa wymienione w art. 1 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 91/2009. Zgodnie z art. 1 ww. rozporządzenia stawka dla wszystkich pozostałych przedsiębiorstw została określona na poziomie 74,1% (Dz.U.UE.L.2012.275.1).

W związku z tym dla towaru pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej zaklasyfikowanego do kodów TARIC: 7318 12 90 99 i 7318 15 59 98, Taryfa Celna Wspólnot Europejskich przewidywała w dacie ich przyjęcia środek taryfowy w postaci cła antydumpingowego (A30) w wysokości 74,1 %. W dniu obejmowania przesyłek dla towaru zaklasyfikowanego do kodu TARIC 7318 15 51 19, pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej i Tajwanu, obowiązywało rozporządzenie wykonawcze Rady (WE) nr 2/2012 z dnia 4 stycznia 2012r. nakładające cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych ze stali nierdzewnej oraz ich części, które określało wysokość stawek cła antydumpingowego w wysokości 27,4% na towary wytworzone w Chińskiej Republice Ludowej przez inne niż wskazane z nazwy w ww. rozporządzeniu przedsiębiorstwa.

Nie było przesłanek do odstąpienia przez organ celny od retrospektywnego księgowania należności celnych wynikających z długu celnego (art. 220 ust.2 lit. b WKC). Uzyskanie świadectw pochodzenia spowodowane było przedstawianiem przez eksportera nieprawidłowych danych- do wniosku załączono fakturę od firmy nie będącej producentem towaru.

Organ odwoławczy uznał, że postępowanie organu I instancji prowadzone było zgodnie z zasadami określonymi w art. 121 i 122 ustawy Ordynacja podatkowa. Organ ten oparł swoje rozstrzygnięcie na dokumencie urzędowym, spełniającym wymogi art. 194 § 1 ww. ustawy. Dane w raporcie zostały dopasowane do konkretnej przesyłki i udokumentowane w taki sposób, aby można było prześledzić historię przemieszczania się towaru z Chin do Polski.

Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe "A" Spółka z o.o. w P. wniosło skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji, ewentualnie o uchylenie tych rozstrzygnięć.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:

– art. 121 § 1, art. 122 w zw. z art. 187 § 1 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy prawo celne poprzez bezkrytyczną i całkowicie dowolną ocenę materiału dowodowego, niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i rozstrzygnięcie sprawy na podstawie pośrednich informacji zawartych w arkuszach kalkulacyjnych, nie znajdujących oparcia w dokumentach zgromadzonych w materiale dowodowym; pomimo że OLAF odmówił organowi odwoławczemu przekazania dokumentów mających stanowić podstawę do zestawień tabelarycznych przygotowanych przez Tajwańskie Służby, to organ mimo to uznał, że wzbudzający wątpliwość materiał dowodowy stanowi wystarczającą podstawę do nałożenia cła antydumpingowego; niesłuszne uznanie wiadomości e-mail Chen Yi Ping z Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej z dnia 12.02.2015 wraz z załączonym arkuszem kalkulacyjnym oraz pisma OLAF z dnia 23.07.2015 r. za uzupełnienie Raportu Misji OLAF, podczas gdy pisma te są jedynie korespondencją pomiędzy organami, a nie uzupełnieniem Raportu ,

– art. 194 § 3 o. p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy prawo celne, poprzez uznanie za dokument urzędowy wiadomości e-mail Chen Yi Ping z Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej z dnia 12.02.2015r. wraz z załączonym arkuszem kalkulacyjnym oraz pisma OLAF z dnia 23.07.2015 r., które nie stanowią uzupełnienia Raportu i nie mogą być w ten sposób traktowane;

– art. 191, art. 181, art. 188 w zw. z art. 180 oraz art. 194 § 3 o. p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy prawo celne, poprzez brak dokonania własnych ustaleń stanu faktycznego i wydanie decyzji wyłącznie w oparciu o pośrednie twierdzenia materiału dowodowego, w tym Raportu OLAF, przy jednoczesnym bezzasadnym pominięciu faktów i okoliczności podważających wiarygodność ww. materiału dowodowego, w szczególności argumentacji i wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę w toku postępowania;

– art. 121 i 194 § 1 i 3 w zw. z art. 180 § 1 i art. 188 o. p. polegające na bezzasadnym oddaleniu przez organ wniosków dowodowych skarżącego zmierzających do wykazania, że okoliczności wskazane w materiale dowodowym nie są prawdziwe;

– art. 191 o. p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy prawo celne, poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i niesłuszne podważenie świadczących o tajwańskim pochodzeniu towarów świadectw pochodzenia Certificate of Orgin.

– niewłaściwe zastosowanie art. 1 Rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012 z dnia

4.10.2012r.zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z CHRL oraz art. 1 ust. 2 Rozporządzenia wykonawczego Rady (UE)

nr 2/2012 z dnia 4 stycznia 2012 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych ze stali nierdzewnej i ich części, pochodzących z CHRL i Tajwanu poprzez błędne zastosowanie wskazanych przepisów do importu towarów pochodzenia tajwańskiego, podczas gdy dotyczą one towarów pochodzenia chińskiego,

– naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 o. p., poprzez oparcie decyzji wyłącznie na pośrednich ustaleniach dokonanych w ramach lub przy okazji dochodzenia OLAF, przy nieuzasadnionej negacji argumentacji wywiedzionej przez stronę,

– naruszenie art. 7 Konstytucji RP oraz art. 120, art. 247 § 1 pkt 2 i 3 o. p., poprzez wydanie decyzji bez stosownej podstawy prawnej;

– naruszenie art. 120 i art. 233 § 1 pkt 1 o. p., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo wydania jej przez organ I instancji bez stosownej podstawy prawnej.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podważyła zgodność z prawem oraz zasadność nałożenia cła antydumpingowego na przedmiotowy towar. Wskazała, że towar objęty trzema zgłoszeniami jest towarem pochodzenia tajwańskiego i brak było podstaw do nałożenia cła antydumpingowego na podstawie art. 1 rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012 oraz art. 1 ust. 2 Rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 2/2012.

Zdaniem skarżącej materiał dowodowy, w tym wadliwy Raport OLAF nie mogły stanowić podstawy do uznania przedmiotowych towarów za pochodzący z Chin i w konsekwencji do obciążenia strony cłem antydumpingowym. Raport OLAF nie przedstawia bezpośrednich dowodów na chińskie pochodzenie towarów. Wątpliwa jest także wartość dowodowa arkusza kalkulacyjnego - otrzymanego w załączeniu do maila [...] z Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej z dnia 12.02.2015r. , który został dostarczony poza Raportem Misji OLAF. Skarżąca zarzuciła, że informacje, mające stanowić podstawę do obciążenia skarżącej należnościami celnymi nie wynikają z bezpośrednich ustaleń Członków Misji, a jedynie z przekazanych im pośrednich danych przez celne organy tajwańskie w formie elektronicznych arkuszy kalkulacyjnych. Tabele te zostały wpierw przekazane jako załącznik do wiadomości e-mail Wydziału Dochodzeń Administracji Celnej Ministerstwa Finansów w Tajwanie z dnia 16 października 2014 roku (załącznik do maila w formacie Excel - Annex 4 i Annex nr 4.14), a później - już poza Raportem OLAF - wymienione na "nowe", wskutek przesłania ich jako załącznik wiadomości e-mail [...] z Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej z dnia 12 lutego 2015 r.

Skarżąca nie miała możliwości wglądu w dokumenty stanowiące podstawę do sformułowania arkuszy kalkulacyjnych. Śledczy OLAF nie mieli żadnego dostępu do takiej dokumentacji. Z Raportu wynika również, że przedstawiciele OLAF nie mieli dostępu do jakichkolwiek materiałów źródłowych - deklaracji wwozowych lub wywozowych, w związku z tym nie byli w stanie dokonać oceny, czy przedłożony arkusz kalkulacyjny odpowiada stanowi faktycznemu wynikającemu z dokumentacji eksportowo - importowej. Przywoływane deklaracje celne F1 oraz deklaracje eksportowe F5 nie stanowią części raportu OLAF, zatem nie stanowią części materiału dowodowego. Jest to przeszkoda w uznaniu Raportu za podstawę do obciążenia skarżącej należnościami celnymi. Ponadto organ I instancji bezzasadnie odmówił przeprowadzenia dowodów przedstawionych przez skarżącą.

Skarżąca podniosła, że reprezentant OLAF przyznał, iż dane zgromadzone w raporcie są niewystarczające do przeprowadzenia procedur prowadzących do nałożenia cła antydumpingowego. Wówczas "uzupełniono" Raport o "oświadczenie" w formie wiadomości e-mail [...] z Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej z dnia 12.02.2015r. Skarżąca kwestionowała tę wiadomość oraz dodane w arkuszach kalkulacyjnych kolumny w Excel, w których skopiowano słowo "China" podnosząc, że na tej tylko podstawie nie można nałożyć cła antydumpingowego. Wiadomość mailowa oraz załączony do niej arkusz kalkulacyjny nie stanowią części Raportu OLAF i nie można im przypisać waloru dowodowego dokumentu urzędowego. Organ w decyzji nie odniósł się do certyfikatów pochodzenia i nie podał powodów, dla których uznał je za sfałszowane i odmówił im wiary.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie był niesporny. Przedmiotem importu był towar w postaci gwoździowokrętów z łbem płaskim ze stali nierdzewnej , który w zgłoszeniach celnych został zaklasyfikowany do kodu TARIC7318 15 59 98 oraz wkręty do drewna ze stali nierdzewnej , zaklasyfikowane do kodu 7318 12 90 99.

Spór dotyczy kraju pochodzenia towaru przywiezionego z Tajwanu i nałożenia na niego cła antydumpingowego z uwagi na wyniki postępowania, przeprowadzonego przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych w zakresie pochodzenia towaru.

W dniu składania zgłoszeń celnych importer dysponował zwykłym świadectwem pochodzenia (CERTIFICATE OF ORIGIN) , wskazującym na niepreferencyjne tajwańskie pochodzenie importowanego towaru. W wyniku przeprowadzonego przez OLAF dochodzenia ustalono, że sporne towary w rzeczywistości mają pochodzenie chińskie oraz że w związku z tym doszło do ominięcia uiszczenia środków antydumpingowych, nakładanych na tego typu towary.

Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) ustanowiony został decyzją Komisji z dnia 28 kwietnia 1999 r. (Dz.U.UE.L.1999.136.20), a kwestie dotyczące prowadzonych przezeń dochodzeń normowało rozporządzenie nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. (Dz.U.UE.L.1999.136.1).

Art. 9 w/w rozporządzenia stanowił, że na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez Urząd opracowuje on raport, oraz że raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania.

Obecnie rozporządzenie nr 1073/1999 zastąpione zostało rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r., dotyczącym dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999, które weszło w życie w dniu 1 października 2013 r. (Dz.U.UE.L.2013.248.1).

Także rozporządzenie nr 883/2013 stanowi w art. 11 ust. 1, że po zakończeniu dochodzenia przez Urząd, sporządza się raport. W myśl art. 11 ust.2 rozporządzenia raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych.

Tak więc z przywołanych przepisów wynika więc, że raport OLAF i we wcześniejszym stanie prawnym i obecnie stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i że posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi.

Ponadto z art. 11 ust. 4 przywołanego rozporządzenia wynika, że wskazany raport, jak również wszystkie związane z nim dokumenty przekazywane są danej instytucji, organowi, urzędowi lub agencji , które podejmują działania, w szczególności dyscyplinarne lub prawne , uzasadnione wynikami dochodzenia. Normatywna treść przywołanych przepisów musi też uwzględniać cele wyraźnie deklarowane przez prawodawcę unijnego, zwłaszcza w pkt 31, pkt 28 i pkt 49 wprowadzenia do przywołanego rozporządzenia (porównaj też wyrok NSA z dnia 16 października 2014 r. , sygn. akt I GSK 376/13, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Skarżąca zarzuca, że raport OLAF oparto wyłącznie na zestawieniach przedłożonych w formie arkuszy kalkulacyjnych, sporządzonych przez funkcjonariuszy tajwańskich służb celnych, a kontrolujący przedstawiciele OLAF nie mieli dostępu do materiałów źródłowych. Skarżąca zarzuca też, że organy celne uznały wiadomość e-mailową od tajwańskiej służby celnej za uzupełnienie raportu OLAF, a także całkowicie deprecjonuje znaczenie odpowiedzi OLAF, zawartej w piśmie z dnia 23 lipca 2015r., dla wyjaśnienia wiarygodności dowodów przedstawionych w raporcie.

Sąd nie zgadza się z tym stanowiskiem. Przede wszystkim w przywołanym piśmie OLAF wyjaśnia cały kontekst prowadzonego dochodzenia (którego efekty zawarte są w Raporcie), zwracając szczególną uwagę na zasady współpracy funkcjonariuszy OLAF z Tajwańską Administracją Służby Celnej w ramach Ministerstwa Finansów. Oprócz opisu sposobu dochodzenia do ustalania dat, numerów deklaracji celnych po imporcie z ChRL i po eksporcie do UE, rodzaju procedury celnej, informacji dotyczących towaru, danych chińskiego sprzedawcy i portu wyjściowego oraz kodów identyfikacyjnych kontenerów z ChRL do Tajwanu i z Tajwanu, pismo to wskazuje na zidentyfikowanie m.in. przesyłek przedmiotowego towaru jako chińskich elementów złącznych , które ostatecznie importowano do Polski. Nadto, jak wynika z pisma, "numery deklaracji celnych i kody identyfikacyjne są niepowtarzalne. Stąd, na podstawie daty i numeru deklaracji celnej, można wyekstrahować w dowolnym czasie, informacje zawarte w stosownej deklaracji celnej". Nie sposób pominąć także , podkreślanego w piśmie, faktu nienagannej współpracy tajwańskich służb celnych z Europejskim Urzędem ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych.

Zatem materiał zgromadzony przez kontrolerów OLAF opisuje, wbrew stanowisku skarżącej, zweryfikowane dane dotyczące importu/eksportu. Zauważyć bowiem należy, że przedłożenie przez Wydział Śledczy Tajwańskiej Służby Celnej wykazu sporządzonego w Excelu poprzedzone było szczegółowym dochodzeniem OLAFU włącznie z przeprowadzeniem dwóch misji na Tajwan, a także zebraniem od państw członkowskich danych importowych w odniesieniu do wybranych firm, zebraniem dokumentów importowych (pozycja celna, faktura, certyfikat pochodzenia, list przewozowy) do wskazanych partii towaru. Te działania OLAF skutkowały możliwością identyfikacji przewozu i pochodzenia przesyłek stanowiących przedmiot niniejszego postępowania. Nie ma też znaczenia sposób przekazania danych czy informacji ( np. pismo, e-mail) przez funkcjonariuszy tajwańskiej służby celnej - funkcjonariuszom OLAF.

Raport OLAF nie budzi wątpliwości Sądu co do swej rzetelności , pozwalając na dokonanie ustaleń faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Przepisy prawa nie nakazują dołączania do raportu kopii dokumentów źródłowych , na podstawie których raport sporządzono. Nie można też, w tej sytuacji, podzielić zarzutu dotyczącego braku dokonania własnych ustaleń stanu faktycznego przez organy celne, bowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie decyzji w niniejszej sprawie.

Należy zauważyć, że z dokumentów OLAF , w tym uzyskanych od tajwańskiej służby celnej wynika, że przedmiotowy towar ma pochodzenie chińskie. W piśmie THOR z dnia 5 grudnia 2014 r. wskazano, że czynności przeprowadzone przez OLAF wykazały , że na Tajwanie miał miejsce przeładunek chińskich elementów złącznych w celu ukrycia prawdziwego pochodzenia towaru. Raport końcowy w sposób szczegółowy opisuje proceder unikania ceł antydumpingowych na elementy złączne pochodzące z Chin, zgłaszane na terenie Unii Europejskiej jako pochodzące z Tajwanu. We wnioskach wskazano także, że na podstawie dowodów zebranych w toku misji i po ich zakończeniu ustalono, że 415 partii towaru, które przywieziono do UE z Tajwanu, faktycznie pochodziło z Chin. Podkreślenia wymaga, że Raport powstał zarówno w oparciu o zebrane przez OLAF w trakcie misji informacje , jak i na podstawie danych uzyskanych do władz tajwańskich. W załączniku 4.14 powiązano konkretne partie materiałów przywiezione z Chin do strefy wolnego handlu z towarami, które następnie, po przeładowaniu, zostały przywiezione do Polski. Wskazano m.in. odpowiednie, zastosowane procedury, numery deklaracji celnych, dane dotyczące portu załadunku, kraju przeznaczenia, nazwy sprzedawcy, nazwy odbiorcy. Jak wynika z danych uzyskanych od tajwańskiej służby celnej , przedmiotowy towar załadowany zastał w Chinach w miejscowości Ningbo , a jego sprzedawcą był chiński producent elementów złącznych – [...].

Funkcjonariusze OLAF, opierając się zarówno na własnych ustaleniach poczynionych podczas odbytych misji , jak również na podstawie danych uzyskanych od tajwańskiej służby celnej dokonali analizy i zestawienia informacji dotyczących elementów złącznych wysłanych z Chin , znajdujących się w rejestrach dotyczących importu do strefy wolnego handlu – deklaracji F1 oraz eksportu ze strefy wolnego handlu – deklaracji F5. Wśród tych przesyłek były przesyłki towaru ujętego w przedmiotowych zgłoszeniach celnych. Dopasowania dokonano za pomocą numerów kontenerów, opisu towaru – jego rodzaju i ilości w rejestrach tajskich oraz w dokumentach przedłożonych do odprawy w Polsce.

Odnosząc się do zarzutu braku należytej oceny i analizy materiału dowodowego przesłanego przez OLAF z dokumentami przedłożonymi przez skarżącą przy zgłoszeniu celnym stwierdzić należy, na podstawie dokumentów OLAF , że firma [...], mimo wskazania jej w dokumentach dołączonych do zgłoszeń celnych, nie była sprzedawcą towaru. Faktury, dołączone do zgłoszeń celnych zostały przedłożone w celu wydania świadectw pochodzenia. Nie było więc podstaw do uznania tych dokumentów za wiarygodne. Zatem wnioski organów na podstawie dowodów zebranych w sprawie są zasadne, a ich prezentacja i przesłanki do nich prowadzące znalazły wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zauważyć też należy, że jeżeli przyczyną wszczęcia postępowania jest uzyskanie raportu OLAF, z którego wynika, że pochodzenie towaru jest inne, niż wskazane w świadectwie pochodzenia, wówczas wystawione świadectwo należy uznać za nieważne, bowiem do jego wystawienia doszło na podstawie nieprawidłowych informacji, przedstawionych przez eksportera. Tak właśnie stało się w omawianej sprawie. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że organy celne Tajwanu wystawiając przedmiotowe świadectwo zostały wprowadzone w błąd przez eksportera. Towary stanowiące przedmiot postępowania zostały przywiezione z ChRL do Tajwanu, a następnie po przeładunku wysłane do Polski z pominięciem jakiegokolwiek przetwarzania czy procesu produkcyjnego na Tajwanie, tym samym zachowały swoje niepreferencyjne chińskie pochodzenie. W tej sytuacji wydanie certyfikatów pochodzenia , dołączonych do przedmiotowych zgłoszeń celnych , wskazujących na niepreferencyjne tajwańskie pochodzenie importowanego towaru nie stanowi błędu organu w rozumieniu przepisu art. 220 ust. 2 lit. b WKC.

Odnosząc się do zarzutu skargi, dotyczącego uniemożliwienia skarżącej wykazania, że okoliczności wskazane w materiale dowodowym nie są prawdziwe- przez bezzasadne oddalenie wniosków dowodowych, zgłoszonych przez skarżącą stwierdzić należy, że Sąd zarzutu tego nie podziela. Mimo formalnego oddalenia wniosków dowodowych przez organ pierwszej instancji organ ten omówił dowody zaoferowane przez stronę, dowody te zostały dołączone też do materiału dowodowego, co znajduje odzwierciedlenie w wykazie zawartości akt. Organ odwoławczy stwierdził, że treść postanowień organu pierwszej instancji jest w tej sytuacji niezgodna ze stanem faktycznym sprawy i nie odzwierciedla rzeczywistego przebiegu postępowania i działań podjętych przez ten organ. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że naruszenie przepisów postępowania może spowodować uwzględnienie skargi tylko w sytuacji, gdy naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wydanie formalnego postanowienia o oddaleniu wniosków dowodowych, a mimo to dokonanie oceny zaoferowanych dowodów, czyli dokonanie ich przydatności do ustalenia stanu faktycznego sprawy, za takie naruszenie uznane być, w ocenie Sądu, nie może.

Organ odwoławczy odniósł się szczegółowo do dowodów zaoferowanych przez stronę, trafnie argumentując, że fakt parokrotnego pobytu Prezesa Zarządu skarżącej spółki w fabryce [...]. w Tajwanie , jego obecność podczas procesu produkcyjnego, zdjęcia wyprodukowanych elementów złącznych nie mogą stanowić dowodu , że przedmiotowe towary zostały wyprodukowane w tym właśnie zakładzie. Oceny dowodów zaoferowanych przez stronę, dokonanej przez organy, nie sposób uznać za dowolną czy przeczącą zasadom logiki.

W konsekwencji uznać należy, że niezasadne są zarzuty skargi, dotyczące niewłaściwego sposobu zgromadzenia i oceny dowodów przez organy celne. Niezasadne są też zarzuty dotyczące wadliwego ustalenia przez organy obu instancji, że przedmiotowy towar ma pochodzenie chińskie.

Sąd nie podziela też zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa materialnego i Konstytucji RP. Organy zastosowały prawidłowo przepisy prawa materialnego , uznając właściwie, na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego, że sporny towar nie ma pochodzenia tajwańskiego , a pochodzenie chińskie.

Całkowicie chybiony jest zarzut dotyczący wydania decyzji bez stosownej podstawy prawnej. Zarzut ten należy – jak się wydaje - rozumieć w ten sposób, że skarżąca stoi na stanowisku , że organy błędnie zastosowały przywołane w decyzjach przepisy do importu towarów pochodzenia tajwańskiego, gdy przepisy te dotyczą towarów pochodzenia chińskiego. Zarzut ten oparty jest- konsekwentnie – na twierdzeniu, że przedmiotowy towar ma tajwańskie, a nie chińskie pochodzenie. Z uwagi na ustalenie przez organy , że towar ma pochodzenie chińskie zarzut skargi jest bezpodstawny. Ponadto stwierdzić trzeba, że decyzje organów obu instancji spełniają wymogi art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej - wskazano w nich właściwą podstawę prawną, uzasadnienie faktyczne i prawne.

Sąd nie podziela też zarzutu dotyczącego naruszenia prawa przez organ odwoławczy poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji bez stosownej podstawy prawnej - z przyczyn takich, jak wskazał powyżej.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.