Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 352/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2016-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 6, art. 80, art. 8, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 1 i 3, art. 31, art. 7 ust. 1 pkt 2 i pkt 2a, art.18
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art.35 ust.1, art. 32,54 ust.1 i 2, art. 12 ust.2, ust.3 i ust. 4, art. 20
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2016 r. sprawy ze skargi A.R. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 w pomniejszonej wysokości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego A.R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 17 maja 2013 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek A.R. o przyznanie płatności na rok 2013,w którym strona zadeklarowała:

– do jednolitej płatności obszarowej (JPO) - nazywaną płatnością JPO - działki rolne o łącznej powierzchni 19,37 ha,

– do uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych (UPO) – nazywaną płatnością UPO – działki rolne o łącznej powierzchni 15,25 ha

W dniu [...].09.2013 r. gospodarstwo rolne A.R. zostało skontrolowane w zakresie kwalifikowalności powierzchni metodą FOTO przez upoważnionych inspektorów terenowych przedsiębiorstwa G D.W.. Wyniki czynności kontrolnych w zakresie jednolitej płatności obszarowej (JPO) przedstawiają się następująco:

Działka rolna Powierzchnia deklarowana [ha] Powierzchnia stwierdzona [ha]

A 1,00 1,00

B 0,18 0,24

C 1,09 1,09

D 1,70 1,70

E 0,30 0,30

F 2,95 2,63

G 0,15 0,10

H 0,34 0,34

I 2,83 2,12

J 0,20 0,37

K 7,05 6,79

Ł 1,58 1,58

W zakresie uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych (UPO)wyniki kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni przedstawiają się następująco:

Działka rolna Powierzchnia deklarowana [ha] Powierzchnia stwierdzona [ha]

A1 1,00 1,00

C1 1,09 1,09

D1 1,70 1,70

I1 2,83 2,12

K1 7,05 6,79

Ł1 1,58 1,58

W trakcie ww. kontroli inspektorzy terenowi zastosowali następujące kody nieprawidłowości:

DR50 oznaczający, iż granice uprawy wykraczają poza działką referencyjną - dotyczy działek rolnych "A/A1", "B", "D/D1", "K/K1",

DR13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej - dotyczy działek rolnych "F", "G", "I/I1 ", "K/K1"

DR13- - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej - dotyczy działek rolnych "B" oraz "J"

DR27 - działka rolna nie została skontrolowana ze względu na wystąpienie siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności - dotyczy działki rolnej "H",

DR51 - stwierdzono obszar tymczasowo niekwalifikujący się do płatności - dotyczy działki rolnej "I/H",

DR52 - stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania - dotyczy działki rolnej "J", "F" oraz "D/D1".

Powyższe ustalenia zawarte zostały w raporcie z kontroli nr [...], sporządzonym zgodnie z art. 32 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dziennik Urzędowy L 316, 02/12/2009, s. 65-112) - zwanego dalej Rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1122/2009.

Wobec zastosowania przez inspektorów terenowych w trakcie czynności kontrolnych dla działek rolnych "A/A1", "B", "D/Dl", "K/K1" kodu nieprawidłowości DR50 oznaczającego, iż granice uprawy wykraczają poza działką referencyjną, powierzchnie wskazanych działek rolnych zostały zredukowane do ich obszarów znajdujących się w granicach działek ewidencyjnych, na których ww. działki rolne zostały zadeklarowane.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR mając na uwadze ustalenia zawarte w trakcie wskazanych wyżej czynności poddał wniosek A.R. kontroli administracyjnej zgodnie z art. 28 ust. 1 lit c Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Na podstawie ustaleń dokonanych w trakcie kontroli administracyjnej uwzględniającej wyniki kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie A.R. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu [...].03.2014r. wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Powyższą decyzją przyznano stronie płatności na rok 2013 w łącznej wysokości 13 702,57 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę 3 035,02 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości oraz zastosowanie współczynnika korygującego.

Decyzją z [...].06.2014 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, po rozpatrzeniu odwołania A.R., orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Rozpatrując ponownie sprawę Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poddał wniosek strony ponownie kontroli administracyjnej zgodnie z art. 28 ust. 1 lit c Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR ustalił, iż:

- na działce rolnej "A/A1" (położona na działce ewidencyjnej nr [...]) powierzchnia zadeklarowana wyniosła 1,00 ha, a powierzchnia kwalifikująca się do płatności w granicach ww. działki ewidencyjnej podczas kontroli administracyjnej wyniosła 0,95 ha.

- na działce rolnej "B" (położona na działce ewidencyjnej nr [...]), powierzchnia zadeklarowana wyniosła 0,18 ha, a powierzchnia kwalifikująca się do płatności w granicach ww. działki podczas kontroli administracyjnej wyniosła 0,22 ha.

- na działce rolnej "D" (położona na działce ewidencyjnej nr [...]), powierzchnia zadeklarowana wyniosła 1,70 ha, a powierzchnia kwalifikująca się do płatności w granicach ww. działki podczas kontroli administracyjnej wyniosła 1,66 ha.

- na działce rolnej "J" (położona na działce ewidencyjnej nr [...]) powierzchnia zadeklarowana wyniosła 0,20 ha, a powierzchnia kwalifikująca się do płatności wyniosła 0,37 ha,

- na działce rolnej "K/K1" (położona na działce ewidencyjnej nr [...]) powierzchnia zadeklarowana wyniosła 7,05 ha, a powierzchnia kwalifikująca się do płatności w granicach ww. działki podczas kontroli administracyjnej wyniosła 6,50 ha.

W przypadku działek rolnych: "C/C1", "E", "F", "G", "H" "I/I1", "Ł/Ł1" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w trakcie kontroli administracyjnej nie stwierdził nieprawidłowości w zakresie kwalifikowalności powierzchni.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR mając na uwadze ustalone w trakcie kontroli administracyjnej powierzchnie działek rolnych i kompensację powierzchni stwierdził różnicę pomiędzy obszarem zadeklarowanym (19,37 ha) do jednolitej płatności obszarowej (JPO), a powierzchnią zakwalifikowaną do płatności (18,94 ha) wynoszącą 0,43 ha, co stanowi przedeklarowanie powierzchni na poziomie 2,27%.

Wobec przedeklarowania powierzchni o 2,27% w zakresie jednolitej płatności obszarowej(JPO) powierzchnia kwalifikująca się do płatności w ramach ww. grupy upraw została ustalona zgodnie z art. 57 ust. 3 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009,który stanowi, iż be uszczerbku dla obniżek lub wykluczeń zgodnie z art. 58 i 60 niniejszego rozporządzenia, w przypadku wniosków o przyznanie pomocy w ramach systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, jeśli obszar zadeklarowany w pojedynczym wniosku przekracza obszar zatwierdzony dla danej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego dla przedmiotowej grupy upraw.

Wyliczenie wysokości jednolitej płatności obszarowej (JPO):

18.94 ha x 830,30 zł - 15 725,88 zł

18.94 ha - obszar uprawniony do płatności JPO po uwzględnieniu pomniejszenia powierzchni

830,30 zł/ha - stawka płatności JPO w roku 2013

15725,88 zł - początkowa kwota płatności JPO na rok 2013 (przed zastosowaniem współczynnika korygującego).

W zakresie uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych (UPO) różnica pomiędzy obszarem deklarowanym (15,25 ha) a kwalifikującym się do płatności (14,61 ha) wyniosła 0,64 ha, co w ujęciu procentowym wynosi 4,38%:

Wobec przedeklarowania powierzchni o 4,38% w zakresie uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) powierzchnia kwalifikująca się do płatności została ustalona zgodnie z art. 58 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, który stanowi, iż jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru.

W związku z powyższym za rok 2013 powierzchnia uprawniona do uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) wyliczona została w następujący sposób:

14.61 ha-1,28 ha-13,33 ha

14.61 ha - powierzchnia działek rolnych stwierdzona dla JPO

1,28 ha - dwukrotność stwierdzonej różnicy dla UPO (0,64 ha x 2)

13,33 ha - obszar, co do którego naliczono płatność UPO po uwzględnieniu regulacji art. 58 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009

13.33 ha x 139,39 zł = 1858,07zł

13.33 ha - obszar uprawniony do płatności UPO po uwzględnieniu pomniejszenia powierzchni

139,39zł/ha - stawka płatności UPO w roku 2013

1858,7zł - kwota płatności UPO na rok 2013

Mając na uwadze ustaloną kwotę jednolitej płatności obszarowej (JPO) tj. 15 725,88 zł Kierownik Biura Powiatowego ARiMR zastosował współczynnik korygujący zgodnie z Rozporządzeniem Wykonawczym Komisji Europejskiej (UE) nr 964/2013 z dnia 9 października 2013 r. w sprawie ustalenia współczynnika korygującego do płatności bezpośrednich przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do roku kalendarzowego 2013 (Dz. Urz. UE L 268, str. 5). Wprowadzenie dyscypliny finansowej wynika z art. 11 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009.

Decyzją nr [...] z [...].11.2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał A.R. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 w wysokości:

- z tytułu jednolitej płatności obszarowej (JPO) 15 547,54 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę 178,34 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego,

- z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) 1 548,62 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę 178,42 zł ze względu stwierdzone nieprawidłowości.

W uzasadnieniu powyższej decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wskazał, iż w zakresie jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych (UPO) płatności przyznano zgodnie z art. 58 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Dodatkowo wskazano, iż w zakresie jednolitej płatności obszarowej (JPO) przy naliczaniu płatności uwzględniono współczynnik korygujący, o którym mowa w art. 1 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1181/2013.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył A.R., który zakwestionował ustalenia dotyczące działek rolnych "K", "F" oraz "D".

Decyzją z dnia [...].02.2016r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania A.R., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał przepisy prawa, które mają zastosowanie w niniejszej sprawie oraz wskazał, iż kontrolę na miejscu przeprowadza się w celu sprawdzenia i weryfikacji faktów stanowiących podstawę przyznania płatności, potwierdzenia zgodności danych i informacji zawartych we wnioskach pomocowych ze stanem faktycznym. W niniejszym przypadku kontrola przeprowadzona została metodą FOTO polegającą na: pomiarze powierzchni działek rolnych w oparciu o ortofotomapę (cyfrowe odwzorowanie terenu wykonane na podstawie zobrazowań satelitarnych) wykonaną w roku, którego dotyczy sprawa oraz przeprowadzeniu wywiadu terenowego. W trakcie wywiadu terenowego sprawdza się rodzaj uprawy jaka występuje na kontrolowanej działce rolnej oraz obrazuje się stan działek rolnych na dokumentacji fotograficznej. Organ odwoławczy wskazał, iż kontrola na miejscu weryfikuje powierzchnię, na której prowadzona jest produkcja rolnicza i do tej powierzchni przyznawane są płatności.

W wyniku czynności kontrolnych stwierdzony zostaje stan faktyczny w gospodarstwie, co zostało dokonane w niniejszej sprawie. W trakcie kontroli nie są mierzone działki ewidencyjne, lecz działki rolne, bowiem to do tych terenów przysługują płatności obszarowe. Pojęcie działki ewidencyjnej różni się zasadniczo od pojęcia działki rolnej, z tego głównie powodu, że działka ewidencyjna jest wyznaczana i rejestrowana wyłącznie dla celów ewidencji gruntów i budynków, a więc dla celów rejestrowych i obejmuje różnego rodzaju użytki gruntowe, w tym rolne. Podstawową różnicą pomiędzy działką ewidencyjną, a rolną jest, iż ta pierwsza służy celom ewidencyjnym i informacyjnym, zaś działka rolna istotna jest dla celów zidentyfikowania konkretnych upraw i przyznawania płatności.

Organ II instancji zaznaczył, iż kontrola na miejscu ma na celu stwierdzenie czy zadeklarowane we wniosku o przyznanie płatności na rok 2013 powierzchnie działek rolnych znajdują swoje odzwierciedlenie w terenie. W przypadku działek deklarowanych do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przez A.R. w trakcie kontroli administracyjnej uwzględniającej wyniki kontroli na miejscu stwierdzono obszar działek rolnych "K/K1", "D" oraz "J" mniejszy niż deklarowany we wniosku z dnia [...].05.2013 r.

Pomiar powierzchni uprawnionej do płatności na działce rolnej "D/D1", położonej na działce ewidencyjnej nr [...] przeprowadzony został na ortofotomapie cyfrowej sporządzonej w dniu [...].07.2013 r. Strona we wniosku z dnia [...].05.2013 r. na ww. działce rolnej deklarowała do płatności powierzchnię 1,70 ha uprawy koniczyny czerwonej.

W wyniku kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu [...].09.2013 r. (data zatwierdzenia raportu), której wyniki zostały zawarte w raporcie z czynności kontrolnych nr [...], ustalono, iż zmierzony na działce rolnej "D/Dl" obszar uprawy koniczyny czerwonej wynosi 1,73 ha. Mając na względzie, iż strona zadeklarowała do płatności na ww. działce rolnej obszar 1,70 ha taka też powierzchnia została wpisana w ww. raporcie jako obszar stwierdzony. Jednocześnie dla działki rolnej "D/D1" zastosowany został kod DR50 oznaczający, iż granice uprawy wykraczają poza działkę referencyjną. Na załączniku nr 3 z dnia [...].01.2016 r. kolorem niebieskim wskazane zostały granice działek., w tym granica działki ew. nr [...]. Po stronie północno - zachodniej przedmiotowi działki widać, że uprawa koniczyny wykracza poza granicę działki ew. nr [...] (jednocześnie poza granice uprawy wskazane przez A.R. na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013r. złożonym wraz z wnioskiem o przyznanie płatności i obejmuje również niedeklarowaną działkę nr [...]. W niniejszym przypadku działka rolna "D/D1" zlokalizowana jest na działce ew. nr [...] w związku z czym obszar kwalifikujący się do płatności na przedmiotowej działce rolnej - mimo, iż powierzchnia uprawy koniczyny czerwonej jest większa - został zredukowany do powierzchni znajdującej się w granicach działki ew. [...] i wyniósł 1,66 ha. Dodatkowo organ wskazał, iż pomiar obszaru uprawnionego do płatności na działce rolnej "D/D1" po stronie południowo - zachodniej prowadzony był do granicy uprawy koniczyny czerwonej. Podkreślenia wymaga fakt, iż pomiar nie mógł zostać przeprowadzony do granicy działki ew. nr [...] (tak jak Strona wskazała na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013 r. złożonym wraz z wnioskiem o przyznanie płatności) albowiem w miejscu tym występują skupiska wieloletnich drzew i krzewów uniemożliwiających prowadzenie działalności rolniczej. W opisanym stanie rzeczy - mimo, iż w raporcie z kontroli nr [...] dla działki rolnej "D/D1" wpisano powierzchnię stwierdzoną 1,70 ha, to obszar ww. działki rolnej kwalifikujący się do płatności należy w ocenie organu zredukować do jej powierzchni znajdującej się wyłącznie w granicach działki nr [...], a więc do obszaru 1,66 ha.

W odniesieniu do ustaleń w zakresie obszaru kwalifikującego się do płatności na działce rolnej "J" organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowa działka rolna została we wniosku zadeklarowana na działce ew. nr [...], na której A.R. zadeklarował również działkę rolną "K/K1". Pomiar powierzchni uprawnionej do płatności na ww. działkach rolnych położonych na działce ewidencyjnej nr 402/7 przeprowadzony został na ortofotomapie cyfrowej sporządzonej w dniu [...].07.2013 r. Strona we wniosku z dnia [...].05.2013 r. na działce rolnej "K/K1" deklarowała do płatności powierzchnię 7,05 ha uprawy mieszanki traw z roślinami motylkowatymi drobnonasiennymi.

W wyniku kontroli na miejscu ustalono, iż zmierzony na działce rolnej "K/K1" obszar uprawy wynosi 6,79 ha. Jednocześnie dla działki rolnej "K/K1" zastosowany został kod DR50 oznaczający, iż granice uprawy wykraczają poza działkę referencyjną tj. działkę nr [...].Na załączniku nr 8 z dnia [...].01.2016 r. kolorem niebieskim wskazane zostały granice działek ew., w tym granica działki ew. nr [...]. Po stronie północnej przedmiotowej działki widać, że uprawa z działki nr [...] wykracza poza jej granice (jednocześnie poza granice uprawy wskazane przez A.R. na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013 r. złożonym wraz z wnioskiem o przyznanie płatności) i obejmuje również niedeklarowaną działkę nr [...] (vide: znajdujący się w aktach sprawy dokument "wyliczenie powierzchni dla działek, dla których zastosowano kod DR50" oraz szkic z pomiaru nr 141, jak również załącznik nr 8 - w aktach sprawy). W świetle powyższego obszar zmierzony uprawy o powierzchni 0,29 ha obejmujący niedeklarowaną działkę nr [...] nie mógł w ocenie organu zostać zakwalifikowany do płatności albowiem strona zadeklarowała we wniosku jedynie działkę rolną "K/K1" w granicach działki ew. nr [...].

Dyrektor podkreślił, iż do płatności nie został zakwalifikowany obszar zlokalizowany w południowo - wschodniej części działki rolnej "K/K1" - jest to teren, który A.R. na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013 r. zaznaczył jako użytkowany rolniczo, a więc powinna na nim występować mieszanka traw z roślinami motylkowatymi drobnonasiennymi. Tymczasem czynności kontrolne wykazały, iż jest to fragment zlokalizowany w granicach działki ew. nr [...] nieużytkowany rolniczo, porośnięty chwastami, samosiejami drzew i krzewów, z nagromadzonymi skupiskami uschniętych gałęzi, na którym w roku 2013 nie prowadzono działalności rolniczej i nie występowała uprawa traw z roślinami motylkowatymi. Do płatności nie został zakwalifikowany też obszar zlokalizowany w północno - zachodniej części działki rolnej "K/K1" - również wskazywany przez A.R. na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013 r. jako użytkowany rolniczo. Czynności kontrolne wykazały, iż jest to fragment, na którym zlokalizowana jest enklawa zadrzewień i zakrzaczeń uniemożliwiająca prowadzenie działalności rolniczej. Wobec powyższego pomiar obszar kwalifikującego się do płatności objął wyłącznie mieszankę traw z roślinami motylkowatymi i przeprowadzony został maksymalnie do granicy uprawy. Natomiast obszar zadrzewień i zakrzaczeń występujące w granicach działki rolnej "K/K1" nie zostały zakwalifikowane do płatności albowiem nie spełniają wymagań określonych w art. 7 Ustawy.

Reasumując, organ II instancji podał, iż w zakresie działki rolnej "K/K1", iż strona we wniosku z dnia [...].05.2013 r. na przedmiotowej działce rolnej zadeklarowała powierzchnię 7,05 ha. W wyniku ustaleń inspektorów przeprowadzających czynności kontrolne stwierdzono, iż obszar uprawy traw z roślinami motylkowatymi wynosi 6,79 ha. Jednakże wobec faktu, iż część z obszaru 6,79 ha występuje na działce ew. nr [...] (nie zadeklarowanej we wniosku o przyznanie płatności) obszar kwalifikujący się do płatności zredukowany został do 6,50 ha znajdującego się wyłącznie w granicach działki ew. nr [...], na której działka rolna "K/K1" została zakwalifikowana.

W zakresie działki rolnej "J" należy organ wskazał, iż strona we wniosku z dnia [...].05.2013 r. zadeklarowała obszar 0,20 ha łąki wskazując na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013 r. złożonym wraz z wnioskiem granice przedmiotowej działki rolnej. Pomiar powierzchni uprawnionej do płatności na działce rolnej "J" położonej na działce ewidencyjnej ( nr [...] przeprowadzony został na ortofotomapie cyfrowej sporządzonej w dniu [...].07.2013r. i prowadzony był zgodnie ze wskazaniem A.R. na załączniku graficznym. W wyniku kontroli na miejscu ustalono, iż zmierzony na działce rolnej "J" obszar uprawy łąki wynosi 0,37 ha, a więc jest większy od deklaracji (0,20 ha) strony wynikającej z wniosku o przyznanie płatności z dnia [...].05.2013 r. Organ odwoławczy podkreślił, iż tam gdzie było to możliwie pomiar działki rolnej "J" został przeprowadzony do granicy działki ew. nr [...] - tak jak wskazywał A.R. na załączniku graficznym z dnia [...].05.2013 r.

Na podstawie pomiarów i wywiadu w terenie do płatności na działce rolnej "J" zakwalifikowano obszar 0,37 ha łąki.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR - mając na względzie opisane wyżej ustalenia poczynione w trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w gospodarstwie A.R. - podkreślił, iż opisane (i udokumentowane na wskazanej dokumentacji fotograficznej) obszary działek rolnych."J", "D oraz "K/1I", na których występują trwałe zachwaszczenia, zakrzaczenia oraz zadrzewienia są obszarami, na których nie jest prowadzona działalność rolnicza w myśl art. 7 ust. 1 pkt 2 Ustawy stanowiącego, iż wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności.

Wobec powyższego obszary trwale zakrzaczone i zadrzewione występujące w granicach ww. działek rolnych deklarowanych przez stronę do płatności na rok 2013, nie poddawane zabiegom agrotechnicznym (co wynika ze sporządzonej podczas kontroli dokumentacji fotograficznej), nie spełniają wymogów wskazywanych w art. 7 ust. 1 pkt 2 Ustawy, a zatem nie mogą zostać zakwalifikowane do płatności.

Organ II instancji podał, iż czynności kontrolne dokonane na działkach rolnych A.R. wykonane zostały przez upoważnionych inspektorów firmy P. H. U. G D.W., którego pracownicy spełniają wymogi, o których mowa w § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 grudnia 2010 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzanie kontroli dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2010 r. nr 240 poz. 1605).

Mając na względzie opisane wyżej ustalenia organ odwoławczy wskazał, iż wypłacenie płatności do całości deklarowanych powierzchni w przypadku działek rolnych "D", "J" oraz "K/K1", deklarowanych we wniosku o przyznanie płatności - w świetle ustaleń dokonanych w trakcie kontroli na miejscu - stałoby w sprzeczności z przepisami prawa, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 5 i § 4 Rozporządzenia w sprawie minimalnych norm w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 2 Ustawy.

W konsekwencji dokonanych ustaleń organ odwoławczy stwierdził, iż różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (19,37 ha) do jednolitej płatności obszarowej (JPO), a powierzchnią kwalifikującą się do płatności (18,94 ha) wynosi 0,43 ha, co stanowi przedeklarowanie powierzchni na poziomie 2,27%. Organ odwoławczy potwierdził wyliczenie początkowej wysokości jednolitej płatności obszarowej (JPO) dokonane przez organ I Instancji.

Mając na uwadze ustaloną kwotę jednolitej płatności obszarowej (JPO) . tj. 15 725,88 zł Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, iż koniecznym jest zastosowanie współczynnika korygującego zgodnie z Rozporządzeniem Wykonawczym Komisji Europejskiej (UE) nr 964/2013 z dnia 9 października 2013 r. w sprawie ustalenia współczynnika korygującego do płatności bezpośrednich przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do roku kalendarzowego 2013 (Dz. Urz. UE L 268, str. 5), co powoduje wyliczenie wysokości jednolitej płatności obszarowej (JPO) tak jak to uczynił organ I instancji tj.15 547,54 zł - wysokość płatności JPO na rok 2013

W konsekwencji dokonanych ustaleń w zakresie uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych(UPO) organ stwierdził różnicę pomiędzy obszarem deklarowanym (15,25 ha) a kwalifikującym się do płatności (14,61 ha) wyniosła 0,64 ha, co w ujęciu procentowym wynosi 4,38%:

Wobec przedeklarowania powierzchni o 4,38% w zakresie uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) powierzchnia kwalifikująca się do płatności została ustalona zgodnie z art. 58 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, który stanowi, iż jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru.

Organ odwoławczy potwierdził wyliczenie uzupełniającej płatnościobszarowej (UPO) dokonane przez organ I Instancji tj.1858,7zł - kwota płatności UPO na rok 2013

Odnosząc się natomiast do treści złożonego odwołania z dnia [...].12.2015 r. A.R. od decyzji nr [...] organ odwoławczy stwierdził, iż wskazywane pismo odwoławcze nie zawiera wyjaśnień i argumentów mających wpływ na wynik przedmiotowego rozstrzygnięcia, a tym samym nie zasługują na uwzględnienie.

Skargę na decyzję organu odwoławczego złożył A.R., którywniósł o uznanie jego odwołania od decyzji organu I instancji za uzasadnione i zmianę decyzji zgodnie z wnioskiem o dopłaty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz.U. 2014.1647. ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2012.270. ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu naruszone zostały przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena legalności decyzji Dyrektora OR ARiMR utrzymującej w mocy decyzję Kierownika BP ARiMR o przyznaniu skarżącemu płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego za 2013 r. w pomniejszonej wysokości.

Stosownie do treści art. 7 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1164 ze zm. - znajdującej zastosowanie w sprawie na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - Dz.U. z 2015 poz. 1551 ze zm.) rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:

1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;

2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Z powołanych przepisów art. 7 ust. 1 pkt 2 i pkt 2a ustawy o płatnościach wynika zatem, że jednolita płatność obszarowa jest przyznawana do powierzchni faktycznie użytkowanej w celu rolniczym. Natomiast w myśl ust. 2 tego artykułu, działki rolne deklarowane do płatności uzupełniających muszą być położone na działkach rolnych, do których przyznano jednolitą płatność obszarową.

Postępowanie w przedmiocie uzyskania płatności rolnych jest wszczynane na wniosek producenta rolnego (art. 18 ust. 1 cyt. ustawy), przy czym złożone wnioski podlegają kontroli, m.in. w zakresie zgodności danych w nich zawartych dotyczących zadeklarowanych działek ewidencyjnych i rolnych, z bazami danych.

Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że według art.25 ust.2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, podobnie jak według art.12 ust.2, ust.3 i ust.4 Rozporządzenia NR 1122/2009, Agencja przesyła formularz (wniosku) oraz materiał graficzny, o którym mowa w art.19 ust.2 rozporządzenia nr 73/2009 rolnikowi, który złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych w poprzednim roku. W myśl ust.3 powołanego artykułu "W przypadku, o którym mowa w ust. 2, rolnik składa kolejny wniosek o przyznanie płatności obszarowych na formularzu przesłanym przez Agencję i dołącza do niego przesłany przez Agencję materiał graficzny. Powyższe wynika z zawartego w art. 20 Rozporządzenia NR 1122/2009, zalecenia uproszczenie procedur, polegające m.in na korzystaniu przez organy z posiadanych danych, zwłaszcza, gdy nie uległy one zmianie "od ostatniego złożenia wniosku o przyznanie pomocy w ramach przedmiotowego systemu pomocy". Jeżeli zatem powierzchnia działki rolnej w roku poprzedzającym złożenie wniosku była kontrolowana administracyjnie, a rolnik twierdzi, że granice upraw nie zmieniły się, to na organie spoczywa ciężar wykazania, że poprzednie pomiary były wadliwe, a powierzchnia kwalifikowana do płatności jest inna.

W sprawie niniejszej decydujące znaczenia ma prawidłowość postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ, w wyniku którego ustalona została rozbieżność pomiędzy wielkością powierzchni wskazaną we wniosku o przyznanie płatności, a wielkością powierzchni kwalifikowanej, stwierdzonej na podstawie przeprowadzonej kontroli.

Ustawa o płatnościach wprowadza pewne modyfikacje zasad procedowania w stosunku do reguł przewidzianych w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Ustęp 2 ww. artykułu stanowi z kolei, że w postępowaniu w sprawach dotyczących m.in. płatności bezpośredniej organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, 3) ma obowiązek udzielać stronom na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich prawa i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) ma obowiązek zapewnić stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 3 ust. 3).

Jak wynika z przytoczonej wyżej regulacji, w postępowaniach dotyczących płatności bezpośrednich ustawodawca zobowiązał organ do stania na straży praworządności, powtarzając tym samym sformułowaną w art. 6 k.p.a. zasadę legalizmu. Bezsporne przy tym jest, że na podstawie art. 3 ust. 2 i 3 ustawy o płatnościach zostały wyłączone niektóre z zasad postępowania dowodowego wynikających z k.p.a., w szczególności zasady w zakresie rozkładu ciężaru dowodów co do zaistnienia określonych faktów. W art. 3 ust. 3 ww. ustawy postanowiono, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Należy jednak podkreślić, że w tych samych przepisach ustawodawca zdecydował, iż organ ma stać na straży praworządności, wyczerpująco rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz, na żądanie stron, udzielać im niezbędnych informacji i zapewnić czynny udziału w postępowaniu.

Obowiązek strzeżenia praworządności, a następnie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, oznacza, że ten materiał dowodowy musi pozwalać na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości w sprawie, a w szczególności na wyczerpujące odniesienie się do zarzutów i twierdzeń strony.

Zdaniem Sądu, dokonana w art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach modyfikacja zasad dowodzenia nie może być pojmowana jako niczym nieograniczony obowiązek strony prezentacji i oferowania dowodów potwierdzających jej twierdzenia. Oznacza ona, że na organie istotnie nie ciąży obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów mających wspierać stanowisko strony, jednak w związku z jej twierdzeniami i zarzutami organ powinien zgromadzić takie dowody, które pozwoliłyby na zweryfikowanie ich prawdziwości. Konieczność odniesienia się do wszystkich zarzutów strony, a zwłaszcza takich, których rozpatrzenie mogłoby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, jednoznacznie wynika z treści art. 107 § 3 k.p.a., zaś określone w art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach przerzucenie ciężaru dowodu nie może prowadzić do naruszenia przez organ obowiązku przestrzegania zasady praworządności, w której mieści się również obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistością.

Organ decydujący o wysokości płatności ma obowiązek dokonania analizy materiału dowodowego, w szczególności materiałów z kontroli, i własnego odniesienia się do zgłaszanych przez rolnika w trakcie postępowania zarzutów odnośnie trybu i sposobu przeprowadzonych czynności kontrolnych. Jeżeli wynik kontroli, co do powierzchni działek jest kwestionowany przez rolnika i wskazuje on konkretne argumenty przemawiające za tym, iż wynik kontroli administracyjnej jest nieprawidłowy, na organie, który zobowiązany jest stać na straży praworządności, spoczywa obowiązek sprawdzenia, czy kwestionowany pomiar dokonany był prawidłowo. Weryfikacji ustaleń, co do powierzchni działek rolnych służy także kontrola na miejscu. Jej celem jest ustalenie w sposób jednoznaczny, jaka jest rzeczywista powierzchnia działki rolnej uprawnionej do płatności (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 2015 r., II GSK 824/14, LEX nr 1775180)

Kontrola powierzchni uprawnionych do płatności działek rolnych stanowi obowiązek państw i ich organów. Rozporządzenie Nr 1122/2009 określa tryb oraz zasady tych kontroli. Są to kontrole administracyjne oraz kontrole przeprowadzane na miejscu. Zgodnie z art. 26 ust. 1 cyt. rozporządzenia, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli (art. 27 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009). Wynika stąd, że kontrole nie muszą być zapowiedziane, a udział strony w czynnościach kontrolnych nie jest obowiązkowy. Dla prawidłowości postępowania ważne jest natomiast, by rolnik został poinformowany o wynikach kontroli i miał możliwość wypowiedzenia się co do ustaleń poczynionych w trakcie kontroli. W myśl art.32 ust1 rozporządzenia, z każdej kontroli sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonej kontroli. W sprawozdaniu wskazuje się między innymi (pkt.c) sprawdzone działki rolne, zmierzone działki rolne, w stosownych przypadkach wraz z wynikami pomiaru każdej działki rolnej i zastosowanymi metodami pomiaru. Zgodnie z art.32 ust.2, w przypadku wykrycia nieprawidłowości rolnik otrzymuje kopię sprawozdania. Dodać należy, że obowiązek sporządzenia raportu, o którym mowa w art.32 (dot. powierzchni działek) oraz 54 ust.1 i 2 (dot. wzajemnej zgodności) rozporządzenia nr.1122/2009 został też wskazany w ustawie o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - art.31 ust.6. Według ust.7 tego artykułu rolnik ma prawo zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie co do ustaleń zawartych w raporcie dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji , w terminie 14 dni od doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli rolnik, który był obecny podczas kontroli, zgłosił umotywowane zastrzeżenia , co do ustaleń zawartych w raporcie osobie, która go sporządziła.

Kontrole na miejscu w ramach płatności bezpośrednich w zakresie kwalifikowalności powierzchni realizowane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa lub przez jednostki działające na jej zlecenie (tak było w okolicznościach rozpoznawanej sprawy) mogą być przeprowadzane dwiema metodami: metodą inspekcji terenowej, lub metodą teledetekcji (określaną mianem metody FOTO). Kontrola metodą inspekcji terenowej polega na sprawdzeniu wszystkich działek zgłoszonych do płatności obszarowej i wszystkich rodzajów dopłat, o które ubiegał się rolnik w ramach wsparcia obszarowego. Czynności kontrolne polegają na przeprowadzeniu kontroli w terenie i dokonaniu bezpośredniego pomiaru powierzchni działek rolnych w celu weryfikacji powierzchni zgłoszonej we wniosku. Pomiar powierzchni działek rolnych wykonywany jest najczęściej z wykorzystaniem techniki GPS. Kontrola metodą teledetekcji (FOTO) polega na zrealizowaniu czynności kontrolnych również w odniesieniu do wszystkich działek rolnych wchodzących w skład całego gospodarstwa. Czynności kontrolne polegają na pomiarze powierzchni działek rolnych w oparciu o ortofotomapę (cyfrowe odwzorowanie terenu wykonane na podstawie zobrazowań satelitarnych) oraz przeprowadzeniu wywiadu terenowego, w trakcie którego sprawdza się rodzaje upraw, jakie występuje na kontrolowanych działkach rolnych, wykonywana jest dokumentacja fotograficzna i ewentualnie przeprowadzane są pomiary tych granic działek, których nie można było zmierzyć na ortofotomapie.

W rozpoznawanej sprawie kontrola przeprowadzona została metodą FOTO, czyli polegała na pomiarze powierzchni działek rolnych w oparciu o ortofotomapę oraz wykonaniu dokumentacji fotograficznej w ramach wywiadu terenowego.

Jak wynika z art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009, w przypadku gdy państwo członkowskie wykorzystuje możliwość przeprowadzania kontroli na miejscu metodą teledetekcji, wówczas wykonuje fotointerpretację obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych wszystkich działek rolnych kontrolowanego wniosku w celu rozpoznania pokrycia gruntu i pomiaru powierzchni (a) przeprowadza fizyczne inspekcje terenowe na wszystkich działkach rolnych, których fotointerpretacja nie umożliwia sprawdzenia dokładności deklaracji w sposób zadowalający właściwe organy (b).

Należy w tym miejscu zauważyć, iż powierzchnia działek rolnych ustalona w raporcie z kontroli nr [...], stanowiąca podstawę wydania przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR decyzji z dnia [...] marca 2014r., uchylonej decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR z [...] czerwca 2014r.,nr [...], została następnie przez organ I instancji znacząco skorygowana w zakresie działek "F", "G" i "I". Wskazuje to jednoznacznie, iż jakkolwiek raport z kontroli przeprowadzonej metodą FOTO jest niewątpliwie ważnym dowodem w sprawie dotyczącej przyznania płatności, to jednak nie jest dowodem niepodważalnym i podlega ocenia tak jak każdy inny dowód w postepowaniu administracyjnym.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i treści skargi, rozbieżność pomiędzy wielkością powierzchni wskazaną we wniosku o przyznanie płatności, a wielkością ostatecznie ustaloną w wyniku kontroli dotyczy w istocie działek "J" i "K/K1". W związku z tym wskazać należy, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono w sposób jasny i przekonujący podnoszonych przez skarżącego wątpliwości odnośnie "przypisania" części powierzchni - 0,17 ha, z działki "K" do działki "J" oraz zmniejszenia działki "K/K1" w południowo - wschodniej części (jedyna fotografia na która powołano się w odpowiedzi na skargę nie pozwala na ustalenie konkretnej powierzchni) , a także zmniejszenia działki "K/K1" w północno - zachodniej części (prawdopodobnie chodzi północno – wschodnią część tej działki, na której zdaniem skarżącego znajdują się jedynie zadrzewienia wzdłuż rowów o powierzchni pominiętej przez niego we wniosku).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela wyrażane w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, że określona art. 8 k.p.a. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji nakazuje szczególnie starannie uzasadniać te decyzje, w których obywatelowi odmawia się zadośćuczynienia jego żądaniom, bowiem "obywatel ma być przekonany a nie pokonany" ma zastosowanie także w sprawach płatności na rzecz rolników. Jej przestrzeganie jest szczególnie istotne w sytuacjach, kiedy organ uznaje, że obszar zgłoszony do pomocy jest niezgodny z rzeczywistą powierzchnią uprawnioną do płatności i nakłada z tego tytułu sankcję (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 2015 r., II GSK 824/14, LEX nr 1775180)

Aby ocenić prawidłowość zmniejszenia powierzchni wskazywanych przez rolnika we wniosku konieczne jest by przyczyny tego zmniejszenia były konkretne i przedstawione w sposób jasny, czytelny i zrozumiały. W niniejszej sprawie organ uzasadniając decyzję winien zatem jasno wskazać dlaczego i w oparciu o jakie dowody dokonał zmniejszenia powierzchni działki "K/K1", w jakim konkretnie fragmencie i o jaką konkretnie powierzchnię. Powyższe jest tym bardziej konieczne w sytuacji gdy rolnik nie był powiadomiony o kontroli i w niej nie uczestniczył, a raport z kontroli posługuje się wyłącznie kodami, które bez pozostałej dokumentacji z kontroli, w tym fotograficznej, są dla rolnika mało czytelne. Ma to też szczególne znaczenie w sytuacji gdy w toku postępowania dokonano już korekty wynikających z raportu z kontroli powierzchni działek "F", "G" i "I" a więc gdy organ przyjmuje w toku postępowania różne powierzchnie zgłoszonych działek . Organ prowadzący postępowanie w przedmiocie płatności i opierając rozstrzygnięcie o ustalenia poczynione w wyniku kontroli, które są kwestionowane, jest zobowiązany wyjaśnić rolnikowi powody, dla których istnieje rozbieżność pomiędzy poprzednimi wynikami kontroli, a ustaleniami obecnej kontroli. Obowiązek ten wynika z treści art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 11 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 2351/13).

Ustalenia w powyższym zakresie przedstawione w sposób jasny, precyzyjny i zrozumiały, powinny znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, jak tego wymaga art. 107 § 3 k.p.a. Ponieważ uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozwala na pełną weryfikację poprawności ustalenia powierzchni działek rolnych uprawnionych do płatności, należało uznać, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.

Ponadto wyrok zawiera rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, które Sąd, zgodnie z art. 200 p.p.s.a. zasądził od organu administracji na rzecz skarżącego.

-----------------------

fiilJfC ;

Strona 35 z 56