Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 482/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-03-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6291 Nacjonalizacja przemysłu
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 176, art. 183, art. 175, art. 3, art. 141, art. 134, art. 145 § 1 pkt 1lit. c, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.. 7, art. 8, art. 9, art. 32, art. 61 § 4, art. 77 § 1, art. 106 § 5 i 6
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: § 18 ust. 1 pkt 2 c
journal: Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie NSA Jolanta Rajewska (spr.) NSA Roman Ciąglewicz Protokolant Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. M., A. M., J. K.-W., I. L., T. M.-K., K. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 1804/07 w sprawie ze skargi B. M., A. M., J. K.-W., I. L., T. M.-K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o odszkodowania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od B. M., A. M., J. K.-W., I. L., T. M.-K., K. M. na rzecz Ministra Gospodarki kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1804/07 oddalił skargę B. M., A. M., J. K.-W., I. L. oraz T. M.-K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o odszkodowania.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach sprawy.

Minister Gospodarki, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa), decyzją z dnia [...] grudnia 2001r nr [...] orzekł o nieważności zarządzenia Ministra Przemysłu Lekkiego z dnia [...] maja 1950r znak [...] w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem "Ursus" Stolarnia Mechaniczna [...], Pabianice ul. [...], a decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r nr [...] - stwierdził nieważność orzeczenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia [...] czerwca 1959 r. znak [...] w sprawie przejścia powyższego przedsiębiorstwa oraz nieruchomości przy ul. [...] na własność Państwa.

Następnie Minister Gospodarki decyzją z dnia [...] września 2007r nr [...], na podstawie art.160 § 3 i 4 kpa, przyznał K. M. odszkodowanie w wysokości [...]zł za szkody wynikające ze stwierdzenia nieważności wskazanych orzeczeń nacjonalizacyjnych. Jednocześnie odmówił przyznania przedmiotowego odszkodowania B. M., J. K.-W., A. M., I. L. oraz T. M.-K., pozostałym następcom prawnym byłych właścicieli znacjonalizowanego przedsiębiorstwa, uznając, że ich wniosek został złożony po upływie terminu przewidzianego w art.160 § 6 kpa.

Z kolei postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] Minister Gospodarki, na podstawie art. 59 § 1 kpa, odmówił B. M., A. M., J. K.-W., I. L. oraz T. M.-K. przywrócenia określonego w art. 160 § 6 kpa terminu do złożenia wniosku o odszkodowanie. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] poprzednie postanowienie utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu swych postanowień Minister Gospodarki stwierdził między innymi, że art.58 § 1 kpa dotyczy przywrócenia terminów ustawowych oraz urzędowych dla dokonania czynności procesowych. Przepis ten nie ma jednak zastosowania do terminów o charakterze materialnoprawnym, a takim terminem jest trzyletni termin określony w art. 160 § 6 kpa.

Organ wskazał ponadto, że powołana decyzja Ministra Gospodarki z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] została doręczona stronom w okresie od [...] do [...] września 2002 r. W terminie przewidzianym w art.160 § 6 kpa jedynie K. M. wystąpił o odszkodowanie za szkodę poniesioną w związku z bezprawną nacjonalizacją przedsiębiorstwa pn. "Ursus" Stolarnia Mechaniczna [...], Pabianice, ul. [...] ( po zmianie ul. [...]). Z jego wniosku z dnia [...] lipca 2005 r wynikało przy tym, iż roszczenie odszkodowawcze zgłosił on tylko we własnym imieniu. W trakcie postępowania wszczętego tym podaniem K. M. został poinformowany, iż postępowanie toczące się na podstawie art.160 kpa jest odrębne od postępowania nieważnościowego. Postępowanie to wszczynane jest na wniosek strony, a pozostałe osoby uprawnione nie złożyły wniosków o odszkodowanie. Wówczas K. M. pismem z dnia [...] marca 2007r oświadczył, że wniosek z dnia [...] lipca 2005 r o odszkodowanie zgłosił także w imieniu pozostałych spadkobierców W. i E. M. Na potwierdzenie tej. okoliczności dołączył pełnomocnictwa udzielone mu w 2002 r. przez B. M., A. M., J. K.-W., I. L. oraz T. M.-K. Następnie pismami z dnia [...] marca 2007 r. i dnia [...] kwietnia 2007 r. K. M., jako pełnomocnik wymienionych osób, wystąpił do Ministra Gospodarki, na podstawie art.58 § 1 i 2 kpa, o przywrócenie im określonego w art.160 § 6 kpa terminu do złożenia wniosku o odszkodowanie.

Zdaniem Ministra faktyczne zgłoszenie roszczeń odszkodowawczych przez B. M., A. M., J. K.-W., I. L. i T. M.-K. nastąpiło dopiero pismem z dnia [...] kwietnia 2006 r, w którym K. M., ich pełnomocnik nadesłał numery kont bankowych tych wnioskodawców. W związku z powyższym wniosek J. K. – W., I. L., B. M., T. M. – K. oraz A. M. o przywrócenie terminu określonego w art.160 § 6 kpa podlegał oddaleniu, gdyż brak jest materialnoprawnej podstawy do przywrócenia im trzyletniego terminu do zgłoszenia żądania o odszkodowanie za straty powstałe na skutek bezprawnej nacjonalizacji omawianego przedsiębiorstwa.

Postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2007 r. B. M., A. M., J. K.-W., I. L. oraz T. M.-K. zaskarżyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie: 1) art. 7 kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy w sposób naruszający słuszny interes stron i wprowadzenie ich w błąd, co do okoliczności mających wpływ na ustalenie ich praw, 2) art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, 3) art. 9 kpa poprzez zaniechanie udzielenia stronom jakichkolwiek informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych oraz 3) art. 32 kpa poprzez błędne uznanie, że w toku postępowania odszkodowawczego K. M. nie działał jako pełnomocnik skarżących.

Minister Gospodarki w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie. Podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, podkreślił, że niedopuszczalne jest przywrócenie określonego w art.160 § 6 kpa materialnego terminu do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1804/07, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ustawa P.p.s.a.) skargę J. K. – W., I. L., B. M., T. M. – K. A. M. oddalił.

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że granice postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem wyznaczył wniosek z dnia [...] kwietnia 2007 r. o przywrócenie, stosownie do art. 58 § 1 i 2 kpa, terminu do wniesienia przez B. M., J. K.-W., I. L., A. M. oraz T. M.-K. żądania, na podstawie art. 160 § 1 kpa, o przyznanie w trybie administracyjnym odszkodowania za stratę powstałą w wyniku bezprawnej nacjonalizacji przedsiębiorstwa pn. "Ursus" Stolarnia Mechaniczna [...] w Pabianicach. W związku z takim żądaniem organ zobowiązany był jedynie do rozważenia możliwości przywrócenia wskazanego terminu. W tym zakresie zasadnicze znaczenie ma kwestia odpowiedniego zakwalifikowania terminu określonego w art.160 § 6 kpa. W teorii prawa wyróżnia się terminy materialne i procesowe. Terminem materialnym jest przy tym okres, w którym nastąpić może ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnego stosunku materialnego. Natomiast terminem procesowym jest okres do dokonania czynności procesowej przez podmioty postępowania. Uchybienie terminu materialnego powoduje wygaśnięcie praw lub obowiązków o charakterze materialnym, przekroczenie zaś terminu procesowego wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, przez uzależnienie skuteczności czynności procesowej od zachowania terminu. Przepisów rozdziału 10 kpa nie stosuje się w odniesieniu do terminów materialnych, co oznacza, że nie oblicza się tych terminów w sposób wskazany w art. 57 kpa i nie jest dopuszczalne ich przywrócenie na podstawie art. 58 - 60 kpa.

Norma prawna zawarta w art. 160 § 6 kpa przewiduje, że do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym trzyletni termin liczony jest od dnia, w którym stała się ostateczna decyzja stwierdzająca nieważność decyzji wydanej z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 albo decyzja, w której organ stwierdził, w myśl art. 158 § 2 kpa, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 kpa. Uchybienie tego wyznaczonego przez ustawodawcę terminu powoduje wygaśnięcie prawa o charakterze materialnoprawnym. Zatem wskazany termin ogranicza w czasie możliwość dochodzenia określonego prawa materialnego, a w sprawie niniejszej - prawa do żądania przedmiotowego odszkodowania. Konsekwencją uchybienia terminu materialnoprawnego jest wygaśnięcie możliwości dokonania określonej czynności, gdyż termin ten może być przywrócony tylko i wyłącznie ustawą.

W tej sytuacji, zdaniem WSA w Warszawie, pozostałe zarzuty sformułowane przez skarżących nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia kwestii przywrócenia terminu do złożenia wniosku o odszkodowanie. W toku postępowania odszkodowawczego został zgłoszony wniosek B. M., A. M., J. K.-W., I. L. oraz T. M.-K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku odszkodowawczego w trybie art. 160 § 1 kpa i rolą organu było rozpoznać ten wniosek. Organ w tym postępowaniu nie mógł natomiast oceniać kwestii, kiedy wymienione osoby zgłosiły roszczenia odszkodowawcze i czy doszło w związku z tym do przekroczenia terminu przewidzianego w art. 160 § 6 kpa.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli B. M., J. K.-W., I. L., A. M., T. M.-K. oraz K. M., reprezentowani przez adwokata, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz zasadzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu orzeczeniu na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1. art. 3 w zw. z art. 13 § 1 w zw. z art. 134 P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie przez Sąd I instancji istoty sprawy,

2. art. 141 § 4 poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia,

3. art.145 § 1 pkt 1 lit.c P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi w wyniku pominięcia naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jakich w toku postępowania administracyjnego dopuścił się organ administracji państwowej, tj.

a. art. 7 kpa poprzez załatwienie sprawy w sposób naruszający słuszny interes stron oraz wprowadzenie ich w błąd, co do okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie ich praw,

b. art. 8 kpa poprzez prowadzenie niniejszego postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej,

c. art. 9 kpa poprzez zaniechanie udzielania stronom jakichkolwiek informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego,

d. art. 32 kpa poprzez błędne uznanie, że w toku postępowania odszkodowawczego K. M. nie działał jako pełnomocnik skarżących,

e. art. 61 § 4 kpa poprzez niepoinformowanie wszystkich stron o wszczęciu postępowania, pomimo posiadania w tym zakresie niezbędnych informacji,

f. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez uchylanie się organów administracji od wszechstronnego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego określenia początku biegu terminu określonego w art. 160 § 6 kpa.

W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał m.in., że Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy. Przedmiotem skargi nie była niezgodność stanowisk co do zakwalifikowania trzyletniego terminu określonego w art. 160 § 6 kpa, bowiem strony nie kwestionowały, iż termin ten jest terminem materialnoprawnym. Sprawa niniejsza została wszczęta wnioskiem K. M. o przywrócenie terminu do złożenia żądania o przyznanie odszkodowania. Zakresem postępowania sądowoadministracyjnego objęta była zatem nie tylko ocena charakteru prawnego terminu, ale także wszystkie kwestie związane z samym odszkodowaniem.

Tymczasem Sąd I instancji pominął zarzuty szeroko przedstawione w skardze oraz piśmie złożonym na rozprawie. Nie odnosząc się do nich i oddalając skargę, naruszył przepis art. 145 § 1 pkt.1 lit.c P.p.s.a. Analiza zgromadzonych w sprawie niniejszej dokumentów i treści postanowień Ministra Gospodarki z dnia [...] maja 2007 r. oraz z dnia [...] lipca 2007 r., zdaniem kasatora, jednoznacznie zaś wskazuje, że organ działający w niniejszej sprawie naruszył zasadę przewidzianą w art.9 kpa, a stopień tego naruszenia ocenić należy jako rażący. Organ administracji nie udzielał bowiem stronom wyczerpujących informacji o okolicznościach faktycznych sprawy, o obowiązującym prawie oraz o negatywnych skutkach podejmowanych przez nie czynności, jak też o skutkach bierności w określonych sytuacjach procesowych. Ponadto wprowadził strony w błąd co do okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie ich praw. Oznacza to, że doszło do naruszenia także dwóch kolejnych zasad, tj. zasady praworządności opisanej w art. 7 oraz zasady pogłębiania zaufania, wyrażonej w art. 8 kpa. Sąd I instancji nie dopatrzył się tych uchybień, mimo, że organy administracji swym działaniem podważały zaufanie obywateli do organów Państwa, a wydając zaskarżone postanowienia miały jedynie na względzie interes fiskalny Państwa.

Istotną również kwestią, której zbadania w ocenie kasatora zaniechał Sąd I instancji, było ustalenie w czyim imieniu występował K. M. w chwili zgłaszania wniosku o przyznanie odszkodowania. Sąd nie odniósł się do zarzutów stron i w tym zakresie zaakceptował sposób prowadzenia postępowania przez organ administracji. Tymczasem od początku lat 90-tych toczyło się postępowanie w sprawie nacjonalizacji przedsiębiorstwa pn. "Ursus" Stolarnia Mechaniczna [...], Pabianice, ul. [...]. W toku tego postępowania K. M. działał w imieniu swoim jak i w imieniu B. M., A. M., J. K.- W., I. L. oraz T. M. – K., co nigdy nie budziło wątpliwości organu administracji i nie było przez niego kwestionowane. Występowanie K. M. w tej sprawie przejawiało się między innymi w dostarczaniu, na wezwania organu, wszelkich istotnych dokumentów i informacji na temat wspomnianych osób. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2005 r. K. M., działając na podstawie o przepisów art. 160 § 1 i 6 kpa, zwrócił się do Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej o wycenę szkody i ustalenie odszkodowania za straty poniesione w związku z nacjonalizacją omawianego przedsiębiorstwa. Postępowaniem odszkodowawczym objęto jedynie K. M., bowiem organ uznał, że składając ten wniosek działał on jedynie we własnym imieniu. O toczącym się postępowaniu odszkodowawczym Ministerstwo Gospodarki powiadomiło pozostałe osoby uprawnione pismem z dnia [...] marca 2006 r. Zdaniem kasatora, powiadomienia wymienionych o toczącym się postępowaniu dopiero pół roku po upływie ustalonego biegu terminu przedawnienia, uznać należy za działanie niedopuszczalne. Nawet gdyby przyjąć, że K. M. rzeczywiście składał wniosek o odszkodowanie jedynie w swoim imieniu, to pozostałe strony powinny być niezwłocznie poinformowane o wszczęciu postępowania wywołanego tym wnioskiem. Organ nie dopełnił takiego obowiązku, czym naruszył zasadę udzielania stronom i uczestnikom niezbędnej informacji faktycznej i prawnej, zasadę zaufania, a także nakaz uwzględniania słusznego interesu obywateli w danej sprawie.

W dalszej części swoich wywodów, autor skargi kasacyjnej podniósł, iż decyzja, jaka zapadła w postępowaniu odszkodowawczym dotyczy niepodzielnie wszystkich stron postępowania, ponieważ dotyczyła przyznania odszkodowania z tytułu bezprawnej nacjonalizacji przedsiębiorstwa stanowiącego własność spadkodawców ustawowych tych stron. Skoro przedmiotem sprawy były obowiązki wspólne dla wszystkich występujących w niej stron, to można stwierdzić, że każda ze stron postępowania odszkodowawczego działała na rzecz wszystkich stron, tj, działania jednej z nich są skuteczne również względem pozostałych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna jest znacznie sformalizowanym środkiem zaskarżenia określonych orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych. Musi ona spełniać wymogi formalne przewidziane dla pism procesowych w postępowaniu sądowym, a ponadto powinna zawierać oznaczenie kwestionowanego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżane w całości czy w części oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Jej nieodzownym elementem konstrukcyjnym jest także wskazanie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie (art.176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej powoływanej jako ustawa P.p.s.a.). Przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć wskazanie konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie na czym naruszenie prawa polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu, zaś w odniesieniu do uchybień normom procesowym- wykazanie ponadto, że zarzucane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przywołanie w skardze kasacyjnej właściwych podstaw zaskarżenia jest szczególnie istotne w kontekście zakresu postępowania kasacyjnego wyznaczonego art. 183 § 1 zd. pierwsze P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Zasada ta- poza przypadkami enumeratywnie wymienionymi w art. 183 § 2 P.p.s.a.- oznacza pełne związanie określonymi przez kasatora podstawami zaskarżenia. Determinują one kierunek działalności sądu kasacyjnego, który z własnej inicjatywy nie może rozpatrywać naruszenia innych przepisów lub w innym zakresie niż wskazane przez skarżącego. Nawet, jeżeli zaskarżone orzeczenie jest wadliwe, NSA nie może go uchylić, jeżeli w stosunku do tego orzeczenia nie zostały prawidłowo sformułowane zarzuty kasacyjne. Jeżeli zatem- tak jak w rozpoznawanej sprawie- nie występuje żadna z przesłanek nieważności postępowania, Sąd drugiej instancji zobowiązany jest ograniczyć się wyłącznie do zarzutów sformułowanych przez autora skargi kasacyjnej

Z uwagi na wskazane granice postępowania kasacyjnego oraz na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, sporządzenie tego środka zaskarżenia jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 P.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze kasacyjnej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający pełną kontrolę zaskarżonego orzeczenia.

W rozpoznawanej sprawie zarzucono Sądowi I instancji przede wszystkim naruszenie art. 3 w zw. z art. 13 § 1 w zw. z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nierozpoznanie istoty sprawy. Tymczasem pierwszy z powołanych przepisów, tj. art.3 P.p.s.a., ma bardzo rozbudowaną strukturę wewnętrzną. Dzieli się bowiem trzy na paragrafy, a drugi z tych paragrafów składa się z 10 punktów. Skarżący nie sprecyzował zaś, którą dokładnie z tych odrębnych norm- jego zdaniem – naruszył WSA w Warszawie. Podobnie sytuacja wygląda z art.134 P.p.s.a. Także i w przypadku tego przepisu, składającego się z dwóch paragrafów, autor skargi kasacyjnej nie wskazał, którą z jednostek redakcyjnych miał złamać Sąd I instancji. Brak niezbędnej w tym zakresie precyzji strony zwalnia Naczelny Sąd Administracyjny od obowiązku merytorycznego rozpoznania omawianego zarzutu. Sąd kasacyjny nie jest bowiem uprawniony do samodzielnego konkretyzowania rozpatrywanego środka zaskarżenia ani też poszukiwania takiej podstawy, która w świetle uzasadnienia skargi kasacyjnej byłaby najbardziej adekwatna do prawdopodobnego zamysłu kasatora.

Błędnie został sformułowany również zarzut naruszenia "art. 141 § 4 poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia", gdyż nie przytoczono nawet aktu prawnego z którego przepis ten ma pochodzić. Zakładając jednak, ż autor skargi zamierzał wytknąć uchybienie art. 141 § 4 P.p.s.a., to i tak zarzut ten jest całkowicie niezasadny. Powołany przepis stanowi, że pisemne motywy wyroku powinny zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku WSA w Warszawie wszystkie powyższe elementy zawiera. Przedstawiony został w nim stan faktyczny sprawy wraz ze stanowiskiem zajmowanym przez strony oraz wskazano podstawę prawną oddalenia skargi. Sąd wyjaśnił ponadto motywy podjętego rozstrzygnięcia, odnosząc się do kwestii istotnych dla oceny legalności zaskarżonego orzeczenia. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, ze uzasadnienie wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym. Dlatego polemika z merytorycznym stanowiskiem Sądu I instancji nie powinna sprowadzać się wyłącznie do zarzutu naruszenia art.141 § 4 P.p.s.a. W ramach tej podstawy kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z omawianej normy prawnej. Nie może natomiast badać zasadności przyjętej podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Zarzuty w tym ostatnim zakresie należy zatem dowodzić nie przez wady uzasadnienia, lecz inne wady postępowania sądowego. Stąd zarzut naruszenia art.141 § 4 P.p.s.a. zasadniczo nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Może być on skuteczny tylko wtedy, gdy zostanie połączony z innymi uchybieniami Sądu zaistniałymi na etapie rozpoznawania skargi, które zostaną zarzucone zgodnie z wymogami formalnymi, jakie formułuje omawiana ustawa. Kasator ograniczył się wyłącznie do wytknięcia złamania przez Sąd I instancji art.141 § 4 omawianej ustawy, a zatem tylko taki zarzut podlegał kontroli kasacyjnej.

Zamierzonego skutku autor skargi kasacyjnej nie może też osiągnąć przez ostatni z podniesionych zarzutów, a mianowicie wytyk naruszenia zaskarżonym wyrokiem art.145 § 1 pkt.1 lit.c P.p.s.a. w zw. z art.7, art.8, art.9, art.32, art.61 § 4 i art.77 § 1 kpa. Argumentacja kasatora w tym zakresie odnosi się w istocie do decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...] września 2007r dotyczącej odszkodowania za straty związane z bezprawną nacjonalizacją przedsiębiorstwa, a nie do postanowień z dnia [...] lipca i dnia [...] maja 2007 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu przewidzianego w art.160 § 6 kpa. W sposób oczywisty strona dąży zatem do objęcia kontrolą sądowoadministracyjną także wskazanej decyzji. Tymczasem od takiej decyzji przysługuje tylko powództwo do sądu powszechnego a nie skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego, co jednoznacznie wynika z brzmienia mającego zastosowanie w niniejszej sprawie art.160 § 5 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie bezbłędnie więc stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że organ rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu przewidzianego w art. 160 § 6 kpa zobowiązany był w przede wszystkim ocenić, jaki charakter ma wskazany termin oraz czy dopuszczalne jest jego przywrócenie na podstawie art. 58 i nst. kpa, jak tego żądały strony postępowania. Zasadnie zaś uznając, że omawiany termin ma charakter materialnoprawny, organ trafnie też stwierdził, że tego rodzaju termin ten nie podlega przywróceniu w trybie przewidzianym w rozdziale 10 kpa. W pełni podzielić również należy stanowisko Sądu I instancji, że Minister Gospodarki, oceniając dopuszczalność przywrócenia materialnoprawnego terminu, nie mógł badać kiedy wszystkie osoby uprawnione zgłosiły roszczenia odszkodowawcze i czy doszło w związku z tym do przekroczenia terminu określonego w art. 160 § 6 kpa. Okoliczności te podlegały rozważeniu przy rozpatrywaniu wniosku o odszkodowanie a nie na etapie rozstrzygania o dopuszczalności przywrócenia terminu materialnoprawnego. Strona skarżąca nie kwestionuje, że termin przewidziany w art. 160 § 6 ma taki charakter oraz że instytucja przywrócenia terminu odnosi się wyłącznie do terminów procesowych a nie materialnoprawnych. Kwestie te zadecydowały zaś o oddaleniu przez Sąd I instancji skargi na postanowienie Ministra Gospodarki w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu przewidzianego w art. 160 § 6 kpa. W tej sytuacji do rozważenia pozostawałoby jeszcze zagadnienie dopuszczalność orzekania w trybie art. 59 § 1 kpa o przywróceniu terminu materialnoprawnego. W tym zakresie kasator nie sformułował jednak żadnych zarzutów, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł odnieść się do tego problemu, gdyż był związany granicami skargi kasacyjnej.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej, gdyż błędnie sformułowane i niezasadne zarzuty kasacyjne nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art.204 pkt.1 P.p.s.a. w zw. z § 18 ust.1 pkt.2 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn. Zm.)