Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1276/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6148 Działalność badawczo-rozwojowa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Art. 18 pkt 7, art. 20 ust. 2, art. 22 ust. 1, art. 27 ust. 3, art. 30 ust. 1 , ust. 2, art. 33
journal: Dz.U. 2010 nr 96 poz 617
law: Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki
article: Art. 77, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 15 ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1620
law: Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant starszy referent Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi J. H.-W. na decyzję Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki z dnia 11 czerwca 2015r. nr [ ] w przedmiocie odmowy przyznania promesy finansowania projektu badawczego skargę oddala


UZASADNIENIE

wyroku WSA w Krakowie z dnia 19 kwietnia 2016r.

Decyzją z dnia 5 lutego 2015r. nr [...] Dyrektor Narodowego Centrum Nauki odmówił udzielenia prof. dr hab. [...] J. H. – W. promesy finansowania projektu badawczego pt. "[...]" w ramach konkursu Maestro. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że wniosek spełniał wymagania formalne i został poddany ocenie merytorycznej przez Zespół Ekspertów, dokonanej na podstawie kryteriów wskazanych w Regulaminie przyznawania środków na realizację zadań finansowanych przez Narodowe Centrum Nauki w zakresie projektów badawczych, staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora oraz stypendiów doktorskich, wprowadzonym uchwałą Rady Narodowego Centrum Nauki nr [...] z dnia 12 grudnia 2013r. z późn. zm., w brzmieniu przyjętym uchwałą nr [...] z dnia 11 czerwca 2014r. W wyniku oceny dokonanej na drugim etapie oceny merytorycznej Zespół Ekspertów ustalił listę rankingową projektów badawczych, na podstawie której przedmiotowy wniosek nie został rekomendowany do przyznania środków finansowych na jego realizację, gdyż przedmiotowy projekt, na tle innych projektów zgłoszonych do konkursu i rekomendowanych przez Zespół Ekspertów do finansowania, został niżej oceniony.

Pismem z dnia 3 marca 2015r. Prorektor Uniwersytetu wniósł za pośrednictwem Dyrektora Narodowego Centrum Nauki do Komisji Odwoławczej Rady Naukowego Centrum Nauki o rozpatrzenie odwołania według treści przedstawionej przez Kierownika Projektu w załączonym piśmie. W odwołaniu tym J. H. – W. odniósł się do poszczególnych argumentów podnoszonych przez Ekspertów w toku dokonywanej przez nich oceny projektu. Odwołujący się zarzucił, że miał ograniczone możliwości uzasadnienia niektórych punktów odwołania, gdyż nie udzielono mu informacji o projektach, które zostały zakwalifikowane do realizacji, a istotnym elementem oceny Zespołu Ekspertów było porównanie jego wniosku z innymi. Zdaniem odwołującego się, w ustawie o NCN oraz w wewnętrznych aktach prawnych obowiązujących w NCN nie ma jakiejkolwiek podstawy do odmowy udzielenia mu tych informacji. Odmowa taka jest też niezgodna z ustawą o dostępie do informacji publicznej (art. 2, art. 5 pkt 3 tej ustawy). Odwołujący się stwierdził ponadto, że projekt został oceniony maksymalnie w tych punktach, które przynoszą najmniejsze kwoty procentowo, a znacznie gorzej w tych miejscach, które są decydujące dla akceptacji całości. Odwołujący się wniósł o korektę punktacji wskazując, że zachodzi niekoherencja pomiędzy uznaniem, że projekt ma maksymalnie oceniony wpływ na rozwój dyscypliny badawczej, a jego charakter uzyskał 50% możliwych punktów.

Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, Komisja Odwoławcza Rady Narodowego Centrum Nauki decyzją z dnia 11 czerwca 2015r. nr [...], wydaną na podstawie art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010r. o Narodowym Centrum Nauki (Dz. U. nr 96 poz. 617 z późn. zm.), odmówiła przyznania prof. dr hab. [...] J. H. – W. promesy finansowania projektu badawczego pt. "[...]". Zdaniem organu w niniejszej sprawie została zachowana procedura oceny wniosku wynikająca z ustawy o NCN, Regulaminu przyznawania środków na realizację zadań finansowanych przez Narodowe Centrum Nauki w zakresie projektów badawczych, staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora oraz stypendiów doktorskich, stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały Rady NCN nr [...] z dnia 11 czerwca 2014r. oraz Zarządzenia Dyrektora NCN nr [...] z dnia 16 grudnia 2013r. w sprawie określenia szczegółowego trybu sporządzania ocen wniosków przez Zespoły Ekspertów. Organ odwoławczy wyjaśnił, że projekt badawczy został oceniony przez członków Zespołu Ekspertów na pierwszym etapie oceny merytorycznej na ocenę 77,36 pkt i został zakwalifikowany do II etapu oceny merytorycznej. Z kolei podczas II etapu oceny merytorycznej wniosek został skierowany do trzech recenzentów zewnętrznych. Ich oceny stanowiły punkt wyjścia do dyskusji Zespołu Ekspertów podczas posiedzenia panelowego kończącego II etap oceny merytorycznej. Wniosek nie został zakwalifikowany do finansowania z uwagi na brak środków finansowych po stronie Narodowego Centrum Nauki. Te bowiem zostały już przeznaczone na projekty, które na liście rankingowej znalazły się na wyższym miejscu.

Komisja Odwoławcza po dokładnym przeanalizowaniu sprawy uznała decyzję Dyrektora NCN za prawidłową. Odnosząc się do zarzutów, Komisja stwierdziła, że stanowią one wyłącznie polemikę ze stanowiskiem Zespołu Ekspertów. Na podstawie opinii Ekspertów oraz Recenzentów przeanalizowano złożony wniosek i uzgodniono ocenę końcową. Zgodnie z § 18 pkt 4 Regulaminu, na tle innych zgłoszonych wniosków nie został on zakwalifikowany do finansowania. Komisja Odwoławcza nie znalazła więc podstaw do podważenia powyższej oceny.

Za bezzasadny Komisja uznała zarzut odwołującego się, że na skutek pozostawienia jego wniosku o udostępnienie informacji publicznej bez rozpoznania uniemożliwiono mu ochronę swych praw. Komisja wskazała, że ewentualne złożenie wniosku o dostęp do informacji publicznej nie wstrzymuje biegu terminu do złożenia odwołania od rozstrzygnięcia Dyrektora NCN. Nie można więc w odwołaniu skutecznie czynić zarzutu, którego istota dotyczy kwestii związanych z dostępem do informacji publicznej i mających miejsce po zakończeniu postępowania przed organem l instancji. Strona postępowania (strona odwołująca się) jest uprawniona do dostępu do akt sprawy na podstawie stosownych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Jednocześnie organ II instancji dodał, że poniższe rozważania pozostają poza istotą sprawy i nie należą do kompetencji Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki (informacje publiczne udostępnia i odmawia ich udostępnienia Dyrektor NCN). W niniejszej sprawie nie został złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej, lecz wyłącznie zapytanie w formie mailowej przez osobę trzecią (nie działającą w imieniu strony odwołującej się) o prawną możliwość udostępnienia pewnych informacji, na które została osobie pytającej udzielona zwrotna odpowiedź. Zarówno wykładnia literalna zapytania, jak i reakcja osoby pytającej po uzyskaniu informacji świadczą jednoznacznie, że wolą tej osoby było zasięgnięcie informacji, a nie złożenie wniosku w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Zdaniem Komisji Odwoławczej, z uwagi na brak uchybień formalnych w postępowaniu administracyjnym, stanowisko Zespołu Ekspertów było dla Dyrektora Narodowego Centrum Nauki wiążące, ponieważ to Zespołowi Ekspertów prawodawca przyznał prawo do oceny i kwalifikacji projektów badawczych. Dyrektor nie mógł wbrew temu stanowisku przyznać wnioskodawcy środków finansowych na realizację tego projektu badawczego. Komisja Odwoławcza Rady NCN nie dopatrzyła się uchybień w procedurze konkursowej prowadzonej przez organ administracyjny l instancji i uznała, że brak jest podstaw do przyznania promesy finansowania projektu badawczego.

W skardze od powyższej decyzji Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki J. H. – W. wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił szereg uchybień o charakterze formalno-proceduralnym. Zdaniem skarżącego został naruszony tryb procedury konkursowej przy ocenie wniosku o przyznanie mu grantu przez NCN, gdyż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji znajdują się stwierdzenia fałszywe i wzajemnie sprzeczne, co narusza art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także art. 77 tego Kodeksu z uwagi na niedostateczne wyjaśnienie sprawy i selektywne potraktowanie elementów stanu faktycznego. Według skarżącego uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera nieprawdziwą informację, że NCN "nie dysponuje środkami finansowymi, które pozwalałyby na finansowanie wszystkich projektów badawczych, zgłoszonych we wnioskach, które przeszły do drugiego etapu oceny merytorycznej". Tymczasem zgodnie z materiałami dostępnymi na stronach internetowych NCN, środki przeznaczone na rozdysponowanie w ramach konkursu Maestro 6, panel HS1, wynosiły 13 milionów złotych, z czego nie zostały wykorzystane ponad 3 miliony złotych. Skarżący uważa więc, że uzasadnienie zawiera fałszywą przesłankę użytą w istotny sposób, a uzasadnianie konkluzji (w tym wypadku decyzji o odmowie przyznania promesy finansowania) przez użycie fałszywych przesłanek należy uznać za istotne uchybienie formalne.

Następnie skarżący podniósł, że każda procedura konkursowa zakłada stabilność kryteriów oceny, które nie powinny być zmieniane w trakcie trwania konkursu oraz być w miarę jasno określone. Natomiast we wprowadzeniu czy preambule do informacji o otwarciu konkursu Maestro 6 zaznaczono, że wnioski powinny dotyczyć badań pionierskich. Sens tego kryterium nie został jednak nigdzie określony w dokumentach NCN, nawet w przybliżeniu. Skarżący uważa, że wbrew art. 30 ustawy o NCN i wyliczeniu kryteriów oceny wniosków zawartym w informacji o otwarciu konkursu Maestro 6, pionierskość stała się podstawowym i samoistnym kryterium oceny. Ponadto uzasadnienie sporządzone przez Zespół Ekspertów kwalifikuje Projekt skarżącego równocześnie jako niepodważalnie nowatorski i nowatorski w sposób nikły, a więc przypisuje mu wzajemnie wykluczające się cechy. Zdaniem skarżącego korzystanie z wewnętrznie sprzecznego uzasadnienia jest wadą formalną.

Skarżący uważa również, że konstruując odwołanie od decyzji organu I Instancji miał prawo do uzyskania wszelkich niezbędnych informacji, o ile dostęp do nich nie jest ograniczony innymi przepisami. W związku z tym, iż decyzja Zespołu Ekspertów opierała się na porównaniu jego wniosku z innymi wnioskami zgłoszonymi do konkursu, skarżący zwrócił się do NCN o ujawnienie niektórych informacji o pozostałych wnioskach, jednak otrzymał odpowiedź odmowną. Skarżący stwierdził, że nie znalazł w ustawie o NCN lub w wewnętrznych aktach prawnych obowiązujących w NCN jakiejkolwiek podstawy do odmowy udzielenia informacji o aplikacji kryteriów porównawczych, o które wystąpił. Ponadto uważa on, że taka odmowa jest również niezgodna z ustawą o dostępie do informacji publicznej (art. 2, art. 5 pkt 3 tej ustawy). Odmowa udzielenia stosownej informacji spowodowała, że skarżący miał bardzo ograniczone możliwości uzasadnienia niektórych punktów odwołania od decyzji organu I instancji, co ograniczyło jego prawa gwarantowane Konstytucją i innymi przepisami prawnymi.

Skarżący podniósł, że w swoim odwołaniu podał szereg argumentów świadczących o tym, że Zespół Ekspertów w panelu Maestro 6, przyjmując za punkt wyjścia opinie ekspertów i recenzentów, posłużył się nimi nader selektywnie, eksponując oceny negatywne (a nawet coś do nich dodając, przy równoczesnej, ale bezpodstawnej sugestii, że jest to zawarte w opiniach). Komisja Odwoławcza całkowicie jednak to zignorowała. Skarżący wniósł także, aby Komisja Odwoławcza sprawdziła, czy punktacja poszczególnych elementów branych pod uwagę w ostatecznej ocenie wniosków była poprawna, gdyż jego Projekt został oceniony maksymalnie z punktu widzenia jego wpływu na rozwój dyscypliny badawczej, a jego charakter uzyskał tylko 50% możliwych punktów. Zdaniem skarżącego, ten brak koherencji jest znaczący. Skarżący wskazał, że jego Projekt został oceniony maksymalnie w tych punktach, które przynoszą najmniejsze kwoty procentowo, a znacznie gorzej w tych miejscach, które są decydujące dla akceptacji całości. Skarżący nie twierdzi, że jego Projekt jest a priori lepszy od innych, jednak jest całkiem możliwe, że punktacja wymaga korekty na tle porównania z innymi wnioskami.

W odpowiedzi na skargę Komisja Odwoławcza Rady Narodowego Centrum Nauki wniosła o oddalenie skargi. W ocenie Komisji Odwoławczej Rady NCN w niniejszej sprawie nie doszło do wydania rozstrzygnięcia niezgodnego z prawem materialnym, dochowane zostały stosowne procedury oraz podział kompetencyjny. Komisja Odwoławcza przyznała rację skarżącemu, że informacja, iż projekt nie został zakwalifikowany do finansowania z uwagi na brak środków finansowych po stronie NCN, gdyż zostały one już przeznaczone na finansowanie projektów, które na liście rankingowej znalazły się na wyższym miejscu, nie była precyzyjna i mogła wprowadzić adresata decyzji w błąd. Komisja wyjaśniła, że Rada Narodowego Centrum Nauki Centrum przeznaczyła w ramach konkursu Maestro 6 na panel HS 13.000.000 zł. Dyrektor zatwierdzając przedłożoną przez Zespół Ekspertów listę rankingową przyznał środki finansowe na realizację trzech projektów na łączną kwotę 9.791.684 zł. Zespół Ekspertów nie rekomendował do finansowania wniosków, które konsumowałyby w 100% wspomniane 13.000.000 zł, gdyż nie miał takiego obowiązku. Komisja podkreśliła przy tym, że złożony przez skarżącego wniosek nie znajdował się tuż "pod kreską". Zespół Ekspertów przyznał wyższą punktową ocenę pomocniczą projektowi o numerze rejestracyjnym [...], którego autor wniósł o przyznanie kwoty 2.631.828 zł (ocena 80,36 pkt vs 72,82 pkt dla skarżącego). Uwzględniając powyższą okoliczność, Narodowe Centrum Nauki nie dysponowałoby więc już środkami finansowymi pozwalającymi sfinansować projekt badawczy strony skarżącej, która wniosła o przyznanie kwoty 2.144.636 zł., zaś po sfinansowaniu 4 najwyżej ocenionych wniosków ZE dysponowałby jeszcze środkami finansowymi na poziomie 576.488 zł, a więc zaledwie 25% kwoty wnioskowanej przez skarżącego. Podsumowując Komisja stwierdziła, że skarżący nieprecyzyjnie został poinformowany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji o jednej z przyczyn odmowy przyznania promesy finansowania, jednakże naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Za bezzasadny organ II instancji uznał zarzut nieprecyzyjności/niestabilności kryteriów oceny wniosków. Komisja wyjaśniła, że w uchwale Rady NCN określającej warunki konkursu w pkt 5.3, zostały określone kryteria oceny wniosków, wśród których nie ma co prawda expressis verbis wymienionej pionierskości, jednakże w Regulaminie (uchwała nr [...]), a dokładnie w załączniku nr 1 do Regulaminu, na stronie 29 i następnych Rada NCN określiła zasady oceny wniosków w konkursie na finansowanie projektów badawczych, realizowanych przez doświadczonych naukowców mających na celu realizację pionierskich badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, ważnych dla rozwoju nauki, wykraczających poza dotychczasowy stan wiedzy, i których efektem mogą być odkrycia naukowe – "Maestro". W kryterium "charakter projektu", Rada NCN wyraźnie wskazała, że Zespół Ekspertów ocenia charakter projektu jako pionierski (4 pkt), nowatorski (2 pkt), zawierający elementy nowatorskie (1 pkt) i pozbawiony takich elementów (0 pkt). Jednoznacznie przesądzono zatem, że pionierskość należy traktować i rozpatrywać jako komponentę projektu w ramach kryterium nowatorski charakter problemu naukowego (kryterium ustawowe, art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy o NCN), które wraz z kryterium poziomu naukowego badań oraz wpływu realizacji projektu badawczego na rozwój dyscypliny składają się na ocenę merytoryczną projektu. Komisja wskazała, że nie można również w niniejszej sprawie uznać, że termin nowatorski i pionierski mają to samo znaczenie. Owszem słowa te postrzegane są jako synonimy, jednakże Rada NCN specjalnie na potrzeby konkursu Maestro uznała termin pionierski jako charakteryzujący projekt w sposób najbardziej odkrywczy naukowo, przełomowy, nieschematyczny, a wręcz epokowy itp. Ocena nowatorski, a więc kolejna po pionierskim, oznacza od razu 2 pkt mniej w tym kryterium, co wskazuje, jak istotnym kryterium w elitarnym konkursie Maestro jest jego charakter, jako projektu dążącego do epokowych odkryć. Pionierskość więc to nie odrębne kryterium, ale możliwie najwyższa ocena w ramach kryterium nowatorski charakter problemu naukowego/charakter projektu.

Za bezzasadny Komisja Odwoławcza uznała również zarzut nieudostępnienia pewnych informacji stronie skarżącej, gdyż udostępniając dokumentację konkursową, we wskazanym przez stronę skarżącą zakresie, Centrum dokonałoby czynu bezprawnego z uwagi na art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki w związku z przepisami ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji tzn. naruszyłoby prawnie chronioną tajemnicę innych wnioskodawców.

Odnosząc się do wątpliwości strony skarżącej, że rozstrzygnięcia anonimowego Zespołu Ekspertów, i to jeszcze bez możliwości zapoznania się z treścią i ocenami innych wniosków, czynią de facto procedurę odwoławczą zbędną, organ II instancji wskazał, że grantowy model finansowania oparty na anonimowej ocenie ekspertów (zagranicznych i krajowych) został świadomie przyjęty przez ustawodawcę. Ustawodawca wyszedł bowiem z założenia, że o wartości ocenianych wniosków i zasadności ich finansowania ze środków publicznych w sposób najpełniejszy będą mogli się wypowiedzieć przedstawiciele środowiska naukowego, zajmujący się podobną tematyką. Ustawodawca celowo więc nie wyposażył Dyrektora Centrum w narzędzia pozwalające weryfikować oceny ekspertów, gdyż aparatowi urzędniczemu brak ku temu kompetencji merytorycznych. Oceny ekspertów są weryfikowane w zakresie wskazanym w ustawie wyłącznie przez Koordynatorów Dyscyplin.

W ocenie Komisji Odwoławczej Rady NCN nie doszło również do naruszenia art. 77 K.p.a, gdyż w toku postępowania konkursowego została zebrana cała dokumentacja wymagana przepisami dotyczącymi konkursu Maestro.

W piśmie z dnia 14 grudnia 2015r. skarżący odniósł się do argumentów Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki podniesionych w odpowiedzi na skargę. Skarżący wskazał, że w odpowiedzi na skargę organ przyznał mu rację, że oficjalne uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera nieprecyzyjną informację o odmowie finansowania jego wniosku z powodu ograniczenia środków finansowych. Skarżący podnosił jednak, że informacja ta nie jest nieprecyzyjna, lecz fałszywa. Jest to więc ewidentny błąd formalny, zupełnie niezależny od tego, czy i jak wpływał na wynik sprawy. Zdaniem skarżącego jest to powód do unieważnienia zaskarżonej decyzji z powodu błędu formalnego, tj. na podstawie art. 107 § 3 kpa. Skarżący uważa, że gdyby błędy wskazane przez niego odnośnie oceny dokonanej przez Zespół Ekspertów nie zostały popełnione, to jego wniosek zostałby zakwalifikowany do finansowania.

Odnośnie do kwestii doniosłości kryterium pionierskości skarżący podniósł, że winno ono być ujęte w osobnym punkcie na liście kryteriów oceny wniosków, a nie w załączniku do regulaminu. Zdaniem skarżącego, tego rodzaju uregulowanie urąga zasadom dobrej legislacji także z uwagi na posłużenie się wyrażeniem wyjątkowo niejasnym i podatnym na rozmaite interpretacje, bez jego nawet przybliżonej definicji.

Skarżący podniósł, że ocena dokonana przez Zespół Ekspertów narusza postanowienia załącznika nr 1 do regulaminu, a mianowicie wymóg uzasadnienia, gdyż nie wiadomo na jakiej podstawie Zespół Ekspertów sformułował wniosek, że złożony projekt nie spełnia warunku pionierskości. Tylko bowiem Ekspert 1 i Recenzent 2 poruszyli kwestię pionierskości projektu. Zdaniem skarżącego, Zespół Ekspertów musiał oprzeć się tylko na tych dwóch opiniach i uznać, że zdaniem Ekspertów i Recenzentów przedłożony projekt nie spełnia warunku pionierskości. Wniosek ten nie wynika natomiast z przesłanek, którymi dysponował Zespół Ekspertów. Skarżący stwierdził również, że kryterium pionierskości jest wymienione jako jeden ze standardów oceny. Tymczasem użyty zwrot "przede wszystkim" sugeruje, że kwestia pionierskości i jej oceny przez ekspertyzy i recenzje została potraktowana przez Zespół Ekspertów jako najważniejsza. Zdaniem skarżącego Zespół Ekspertów naruszył więc regulamin oceny wniosków.

Odnośnie do kwestii odmowy udzielenia mu informacji o uzasadnieniu oceny projektów zakwalifikowanych do realizacji skarżący podniósł, że powołanie się przez organ na art. 15 ust. 1 ustawy o finansowaniu nauki sugeruje, że skarżący mógłby wykorzystać otrzymane dane do kroków polegających na nieuczciwej konkurencji. To jednak powinno być uzasadnione, a nie tylko deklarowane. Skarżący uważa więc, że odmowa udzielenia mu informacji była bezpodstawna i utrudniła sformułowanie odwołania. Narusza to więc przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego wymagające od organu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.

Na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2016r. skarżący podkreślił, że zarzuty skargi nie dotyczą kwestii merytorycznych lecz formalnych. Wyjaśnił, że do takich formalnych kwestii zaliczyć należy zasady rozumowania w ocenie konkursu, które skarżący powinien był poznać, a czego mu odmówiono, a także np. zawieranie w uzasadnieniu decyzji informacji nieprawdziwych.

Z kolei pełnomocnik organu wyjaśnił, że promesa finansowania dotyczy zarówno wnioskodawcy jak i uczelni, która w przyszłości go zatrudni. W ocenie organu uczelnia staje się stroną postępowania toczącego się po wydaniu promesy, a przed wydaniem decyzji o przyznaniu jej środków finansowych. Pełnomocnik organu wskazał, że elementem formalnym wniosku o finansowanie projektu badawczego jest wskazanie wnioskodawcy, jak również podmiotu realizującego wniosek. Na etapie udzielania promesy zespół ekspertów ocenia zarówno stronę merytoryczną wniosku, jak również zdolność podmiotu realizującego (uczelni) do zapewnienia realizacji tego projektu. Pełnomocnik organu wyjaśnił, że pismo z dnia 3.03.2015r., podpisane przez Prorektora, nie zostało potraktowane jako uchybienie uzasadniające umorzenie postępowania odwoławczego z powodu niewłaściwości strony odwołującej się dlatego, że wniosek w niniejszej sprawie został podpisany przez skarżącego. Organ potraktował pismo z dnia 3.03.2015r. jak dodatkowy dokument strony, nie wydając odrębnego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec Uniwersytetu.

Skarżący podniósł, że praktyką stosowaną w Uniwersytecie jest składanie odwołań w tego rodzaju sprawach za pośrednictwem administracji uniwersyteckiej i nie stanowi to uchybienia. Wskazał również, że obowiązujące prawo nie zawiera regulacji, z których wynikałby zakaz udzielania informacji niezbędnych do sporządzenia odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.) oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r. poz. 1647) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia kryterium legalności, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Z wyjaśnień udzielonych przez pełnomocnika organu w niniejszej sprawie wynika, że pismo podpisane przez Prorektora Uniwersytetu z dnia 3 marca 2015r. zostało potraktowane przez organ jako dodatkowy dokument strony. Przedmiotem sądowej kontroli w tej sprawie była zatem decyzja Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki, wydana na skutek odwołania J. H. –W. z dnia 2 marca 2015r. od decyzji Dyrektora Narodowego Centrum Nauki odmawiającej J. H. – W. przyznania promesy finansowania projektu badawczego pt. "[...]". Na etapie udzielania promesy ocenie podlegała zarówno strona merytoryczna wniosku, jak również zdolność podmiotu realizującego (Uniwersytetu) do zapewnienia realizacji tego projektu. Z treści decyzji wynika, że zastrzeżenia organu dotyczyły jedynie tego pierwszego elementu, tj. strony merytorycznej wniosku. Przedmiotowy wniosek nie został rekomendowany do przyznania środków finansowych, gdyż został oceniony niżej niż inne projekty zgłoszone do konkursu "Maestro 6" i rekomendowane przez zespół ekspertów do finansowania.

Przeprowadzona przez sąd administracyjny kontrola legalności zaskarżonej decyzji doprowadziła do wniosku, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie naruszała prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przepisami prawa materialnego, stanowiącymi podstawę orzekania w analizowanej sprawie były przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2010r. o Narodowym Centrum Nauki (Dz. U. nr 96, poz. 617 z późn. zm., zwana dalej ustawą o NCN). W art. 20 ust. 2 przewidziano, że badania naukowe są kwalifikowane do finansowania w drodze konkursów. Z art. 27 ust. 3 wynika, że w przypadku skierowania do finansowania projektu badawczego zgłoszonego przez osobę fizyczną, Dyrektor Centrum wydaje promesę finansowania. Warunkiem zawarcia umowy o realizację i finansowanie projektu badawczego jest zatrudnienie tej osoby przez jednostki naukowe wymienione w art. 10 pkt 1-8 i 10 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010r. o zasadach finansowania nauki (tekst jedn. Dz. U. z 2014r., poz. 1620). Środki finansowe są przyznawane podmiotowi zatrudniającemu tę osobę. Art. 33 ust. 1 ustawy o NCN przewiduje, że środki finansowe na badania zakwalifikowane do finansowania w drodze konkursów przyznaje Dyrektor w drodze decyzji. Z kolei z art. 33 ust. 2 ustawy o NCN wynika, że od decyzji Dyrektora o przyznaniu środków finansowych lub promesy finansowania wnioskodawcy przysługuje odwołanie do Komisji Odwoławczej Rady, w przypadku naruszenia procedury konkursowej lub innych naruszeń formalnych. Zgodnie z art. 33 ust. 3 Komisja Odwoławcza Rady NCN rozpoznając odwołanie od decyzji Dyrektora NCN, podejmuje decyzję nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia odwołania. Jest to zarazem przepis szczególny względem art. 138 § 1 i 2 kodeksu postepowania administracyjnego. Art. 33 ust. 4 ustawy o NCN poddaje kognicji sądu administracyjnego skargi na decyzję Komisji Odwoławczej Rady NCN.

Analiza powyższej regulacji prawnej prowadzi do wniosku, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji została ograniczona przez ustawodawcę jedynie do kontroli "naruszenia procedury konkursowej lub innych naruszeń formalnych", nie obejmuje natomiast weryfikacji prawidłowości ocen ekspertów oceniających wniosek strony skarżącej złożony do konkursu organizowanego przez Narodowe Centrum Nauki w ramach finansowania projektu badawczego. Przedmiotem oceny na płaszczyźnie zgodności z prawem nie może zatem być kontrola zasadności ocen przyjętych przez ekspertów w odniesieniu do wniosku strony skarżącej. W obecnym systemie prawnym nie ma podstawy prawnej dla przyjęcia dopuszczalności weryfikacji i oceny przez Komisję Odwoławczą Rady Narodowego Centrum Nauki, a wcześniej Dyrektora Narodowego Centrum Nauki zasadności ocen przyjętych przez ekspertów przy ocenie wniosku (por. m.in. wyrok WSA w Krakowie z dnia 23 kwietnia 2015r., sygn. akt III SA/Kr 137/15; wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 października 2015r., sygn. akt III SA/Kr 255/15).

Kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona w granicach dopuszczalnych w tej sprawie kryteriów wykazała, że wbrew zarzutom skargi w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia procedury konkursowej.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi dotyczący nieprecyzyjności kryteriów oceny wniosków, polegającej w szczególności na niewskazaniu w zawiadomieniu o otwarciu konkursu "Maestro 6" pionierskości projektu jako kryterium uwzględnianego przy ocenie wniosku. Trafnie wskazał w tej sprawie organ, że treść dokumentów określających warunki konkursu nie pozostawiała żadnych wątpliwości co do tego, że pionierski charakter projektu był kryterium branym pod uwagę przy ocenie wniosków w konkursie "Maestro 6". Art. 30 ust. 1 ustawy o Narodowym Centrum Nauki wymienia kryteria uwzględniane przy ocenie wniosków składanych w konkursach na realizację projektów badawczych, wskazując m.in. "nowatorki charakter problemu naukowego, którego rozwiązanie jest proponowane" (art. 30 ust. 1 pkt 2). Jednocześnie jednak w art. 30 ust. 2 ustawodawca przewidział, że "Rada dla danego konkursu może określić dodatkowe kryteria, poza wymienionymi w ust. 1". Realizując to upoważnienie ustawowe Rada Narodowego Centrum Nauki podjęła uchwałę Nr [...] z dnia 11 czerwca 2014r. w sprawie warunków konkursu "Maestro 6". W pierwszym zdaniu tej uchwały wskazano, że podjęta ona została na podstawie art. 18 pkt 4 ustawy o NCN oraz że określa ona "warunki przeprowadzenia konkursu "Maestro 6" na projekty badawcze dla doświadczonych naukowców mające na celu realizację pionierskich badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, ważnych dla rozwoju nauki, wykraczających poza dotychczasowy stan wiedzy, i których efektem mogą być odkrycia naukowe". Kryterium pionierskości zostało zatem wskazane już w samym tytule opisującym konkurs "Maestro 6". Powtórzono to w samym ogłoszeniu o konkursie z dnia 16 czerwca 2014r. wskazując, że ogłoszono "Konkurs "Maestro 6" na projekty badawcze dla doświadczonych naukowców mające na celu realizację pionierskich badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, ważnych dla rozwoju nauki, wykraczających poza dotychczasowy stan wiedzy, i których efektem mogą być odkrycia naukowe", a także w Załączniku do uchwały Rady Narodowego Centrum Nauki nr [...] z dnia 11 czerwca 2014r. ustalającym "Zakres danych wymaganych we wniosku oraz w załącznikach do wniosku o finansowanie projektu badawczego, mającego na celu realizację pionierskich badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, ważnych dla rozwoju nauki, wykraczających poza dotychczasowy stan wiedzy, i których efektem mogą być odkrycia naukowe". Kryterium pionierskości zostało sprecyzowane w Załączniku nr 1 do Regulaminu przyznawania środków na realizację zadań finansowanych przez Narodowe Centrum Nauki w zakresie projektów badawczych, staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora oraz stypendiów doktorskich (uchwała Rady NCN nr [...]), w pkt V na stronie 29 i następnych Rada NCN określiła zasady oceny wniosków w konkursie na finansowanie projektów badawczych, realizowanych przez doświadczonych naukowców mających na celu realizację pionierskich badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, ważnych dla rozwoju nauki, wykraczających poza dotychczasowy stan wiedzy, i których efektem mogą być odkrycia naukowe – "Maestro". W kryterium "charakter projektu", Rada NCN wyraźnie wskazała na str. 32, że Zespół Ekspertów ocenia charakter projektu jako pionierski (4 pkt), nowatorski (2 pkt), zawierający elementy nowatorskie (1 pkt) i pozbawiony takich elementów (0 pkt). W dokumentach ustalających warunki konkursu w sposób wyraźny powołano zatem kryterium pionierskości, niezasadny jest więc zarzut skarżącego, że to kryterium pionierskości nie było jasno wskazane, gdyż nie powołano go w ogłoszeniu o konkursie, a dopiero w załączniku. Nie jest też zasadny zarzut skargi, że termin nowatorski i pionierski mają to samo znaczenie, albowiem Rada NCN specjalnie na potrzeby konkursu Maestro uznała pojęcie "pionierski" jako charakteryzujące projekt najbardziej odkrywczy naukowo, przyznając mu o 2 pkt więcej niż kolejnemu kryterium, tj. kryterium nowatorstwa. W rozpoznawanej sprawie nie doszło zatem do naruszenia procedury konkursowej poprzez oparcie się na nieprzewidzianym w ustawie, niejasnym czy nieprecyzyjnym kryterium.

Nieuzasadniony jest także podniesiony w skardze zarzut naruszenia formalnego poprzez podanie fałszywej informacji dotyczącej odmowy finansowania wniosku z powodu ograniczenia środków finansowych. Zawarta w uzasadnieniu decyzji nieprecyzyjna informacja dotycząca braku środków na finansowanie przedmiotowego projektu nie może być kwalifikowana jako "inne naruszenie formalne", o którym mowa w art. 33 ust. 2 ustawy o Narodowym Centrum Nauki. W odpowiedzi na skargę organ przyznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera nieprecyzyjną informację dotyczącą ilości środków finansowych, którymi dysponował organ, jednakże wbrew zarzutom podniesionym przez skarżącego, nie jest to powód do unieważnienia zaskarżonej decyzji z powodu błędu formalnego, tj. na podstawie art. 107 § 3 kpa. Nie ma uzasadnionej podstawy twierdzenie skarżącego, że gdyby ten błąd nie został popełniony, to jego wniosek zostałby zakwalifikowany do finansowania, w uzasadnieniu decyzji organ powołał się bowiem na wyniki oceny dokonanej przez zespół ekspertów, z powodu których projekt nie został zakwalifikowany do finansowania. Informacja dotycząca środków finansowych nie była zatem przesądzająca dla wyniku sprawy.

W zaskarżonej decyzji prawidłowo uwzględniono ocenę dokonaną przez ekspertów, czemu dano wyraz w uzasadnieniu decyzji. Nie ma podstaw do twierdzenia o tendencyjności rozstrzygnięcia i uzasadnienia decyzji z uwagi na nieprawidłowe wyważenie proporcji wagi oceny poszczególnych kryteriów oceny projektu i przyznanie zbyt małej ilości punków za te kryteria, które zostały ocenione bardzo dobrze, a dużej ilości punków za te, które oceniono słabiej. Należy podkreślić trafność poglądu organu, że stanowisko Zespołu Ekspertów jest dla Dyrektora NCN wiążące, ponieważ zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o NCN to Zespołowi Ekspertów przyznano prawo do oceny i kwalifikacji projektów badawczych. Dyrektor NCN nie może wbrew temu stanowisku udzielić wnioskodawcy promesy lub przyznać środków finansowych na realizację projektu badawczego. Jak wynika bowiem z art. 18 pkt 7 oraz art. 22 ust. 1 ustawy o NCN, ocena wniosków złożonych w konkursach przeprowadzanych przez NCN została powierzona Zespołom Ekspertów powołanym przez Dyrektora NCN, na wniosek Rady NCN.

Należy podkreślić, że w niniejszym postępowaniu nie jest możliwa merytoryczna polemika z dokonanymi przez ekspertów ocenami, a kwestie te nie mogą być przedmiotem rozważań ani Zespołu Ekspertów, ani Komisji Odwoławczej. Wydając zaskarżoną decyzję trafnie Komisja Odwoławcza miała to na względzie, nie stwierdzając uchybień decyzji Dyrektora NCN. Procedura odwoławcza nie służy rozstrzyganiu sporów między naukowcami i ekspertami, a jedynie sprawdzeniu prawidłowości oceny wniosku w konkursach NCN.

W konsekwencji powyższych zasad, nie mogły odnieść zamierzonego skutku zarzuty skargi dotyczące tendencyjności i niekonsekwencji argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w ocenach ekspertów, albowiem nie zmierzają one do oceny pod względem zgodności z wymogami formalnymi i procedurą konkursową, lecz dotyczą kwestii merytorycznych, które zostały powierzone ekspertom z zastosowaniem kryteriów określonych w cytowanym powyżej Regulaminie. Podniesione przez skarżącego zarówno w odwołaniu, jak i w skardze do sądu zarzuty o charakterze merytorycznym, wykraczają poza dopuszczalny ustawą zakres "naruszenia procedury konkursowej lub innych naruszeń formalnych". Z tego powodu zarzuty te i przywołana na ich poparcie argumentacja nie mogły zostać uwzględnione w niniejszym postępowaniu.

W sprawie nie doszło też do naruszenia art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż w toku postępowania konkursowego została zebrana cała dokumentacja wymagana przepisami dotyczącymi konkursu Maestro. Nie mógł odnieść oczekiwanego przez skarżącego skutku zarzut nieudostępnienia informacji dotyczących innych projektów. Trafnie zwrócił uwagę organ na treść art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki. Przepis ten przewiduje, że "Wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zasadnie uznał zatem organ, że udostępnienie innych wniosków projektowych naruszyłoby prawnie chronioną tajemnicę przedsiębiorstw innych wnioskodawców. Konkursowy model finansowania projektów oparty został przez ustawodawcę na anonimowej ocenie ekspertów (zagranicznych i krajowych). Ustawodawca przyjął zatem, że o wartości ocenianych wniosków i zasadności ich finansowania ze środków publicznych w sposób najpełniejszy będą mogli się wypowiedzieć przedstawiciele środowiska naukowego i nie wyposażył Dyrektora Centrum oraz Komisji Odwoławczej Rady NCN w narzędzia pozwalające weryfikować oceny ekspertów. Oceny ekspertów są weryfikowane w zakresie wskazanym w ustawie wyłącznie przez Koordynatorów Dyscyplin, zaś procedura odwoławcza na mocy art. 33 ust. 2 ustawy o NCN ograniczona jest jedynie do badania naruszeń procedury konkursowej lub innych naruszeń formalnych.

Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę oddalił, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.