Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 580/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 105  1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 8, art. 129 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 15b ust. 4, art. 15b ust. 4a, art. 24 ust. 1b, art. 32 ust. 1, art. 35 ust. 1, art. 36 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 4 poz 27
law: Ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - tekst jednolity.
article: art. 208 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: par. 10 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 102 poz 946
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło – Chlabicz Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia del. WSA Małgorzata Niedobylska (spr.) Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "B. P." Spółki z o.o. w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 12 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 498/11 w sprawie ze skargi "B. P." Spółki z o.o. w C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w B.; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz "B. P." Spółki z o.o. w C. 547 (pięćset czterdzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 498/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalił skargę "B. P." Sp. z o.o. w C. (dalej: spółka/skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] maja 2011 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Ł. umorzył postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o nazwie [...], numer fabryczny [...], numer inwentarzowy [...], numer poświadczenia rejestracji [...], eksploatowanego przez "B. P." Sp. z o.o. w C. W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu zostało wszczęte z urzędu, na podstawie opinii technicznej z dnia 27 lutego 2008 r., zawierającej wynik badania poprzedzającego rejestrację przedmiotowego automatu, w której stwierdzono zapisy mogące świadczyć, że automat umożliwia grę za stawkę wyższą niż dopuszczalna, określona w art. 129 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 – dalej: ustawa o grach hazardowych).

W ocenie organu, warunkiem koniecznym poświadczenia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych jest decyzja zezwalająca na prowadzenie i urządzanie działalności w zakresie gier. Organ wskazał, że czynność poświadczenia rejestracji kontrolowanego automatu została wykonana w dniu 28 marca 2008 r., ale decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] lutego 2005r., zezwalająca na urządzanie i prowadzenie przez spółkę działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, wygasła w dniu 10 lutego 2011r. W przedmiotowej sprawie poświadczenie rejestracji kontrolowanego automatu utraciło zatem ważność w dniu 10 lutego 2011 r., wraz z wygaśnięciem zezwolenia na urządzanie i prowadzenie przez skarżącą działalności w zakresie gier.

Dalej organ stwierdził, że skutkiem utraty poświadczenia rejestracji przedmiotowego automatu jest bezprzedmiotowość toczącego się postępowania w sprawie rejestracji automatu, a w związku z tym zachodzi konieczność jego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 - dalej: k.p.a.).

W wyniku rozpoznania odwołania od wskazanej decyzji, Dyrektor Izby Celnej w B. decyzją z dnia [...] maja 2011 r. utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniu 1 stycznia 2010 r. weszła w życie ustawa z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, która w art. 129 ust. 1 zastrzegła, że działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na podstawie zezwoleń udzielonych przed wejściem w życie ustawy prowadzona jest do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń według przepisów dotychczasowych.

Następnie odnosząc się do zarzutów odwołania, organ stwierdził, że Naczelnik Urzędu Celnego w Ł., wydając decyzję umarzającą postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji przedmiotowego automatu, dokonał prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie, gdyż z mocy prawa poświadczenie rejestracji straciło ważność wraz z wygaśnięciem zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier, w oparciu o które zostało dokonane poświadczenie rejestracji. Prowadzone postępowanie, jak podkreślił organ, stało się bezprzedmiotowe, gdyż nie można było cofnąć poświadczenia rejestracji automatu, które już wcześniej straciło ważność z mocy prawa.

Końcowo organ wyjaśnił, że wygaśnięcie zezwolenia, którego posiadanie było niezbędne do zarejestrowania automatu, skutkuje niemożnością dalszej eksploatacji i użytkowania tego automatu.

Spółka złożyła na powyższą decyzję skargę, która wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 12 grudnia 2011r. sygn. akt II SA/Bk 498/11 została oddalona.

W ocenie Sądu rozstrzygnięcie organów jest prawidłowe, albowiem w sprawie doszło do bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., skutkującej koniecznością umorzenia tego postępowania.

Powołując się na przepisy dotyczące poświadczenia rejestracji automatu, wynikające z rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946 ze zm. – dalej: rozporządzenie MF z 3 czerwca 2003r.) i ustawy z dnia 19 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4 poz. 27 ze zm.- dalej: u.g.z.w.), Sąd wskazał, że w rozpoznawanej sprawie poświadczenia rejestracji opisanego na wstępie automatu dokonał Minister Finansów w dniu 28 marca 2008 r., na podstawie zezwolenia udzielonego skarżącej spółce przez Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...], na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Zezwolenie to, jak ustalił organ I instancji, wygasło w dniu 10 lutego 2011 r. Skutkiem wygaśnięcia powyższego zezwolenia była – zgodnie z § 10 ust. 4 rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003 r. – utrata ważności poświadczenia rejestracji kontrolowanego automatu, a tym samym bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu, ponieważ poświadczenie utraciło ważność z mocy prawa, a automat zarejestrowany na jego podstawie nie mógł być dalej eksploatowany.

Sąd nie podzielił twierdzenia skarżącej, że poświadczenie rejestracji automatu jest ważne i obowiązuje przez 6 lat. Wprawdzie § 10 ust. 3 rozporządzenia stanowi, że poświadczenia rejestracji dokonuje się na sześć lat, ale wyjątek od tej zasady wprowadza ust. 4, który stanowi, że poświadczenie rejestracji traci ważność wraz z wygaśnięciem zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Skoro zezwolenie udzielone skarżącej wygasło w dniu 10 lutego 2011 r., co jest w sprawie bezsporne, to również w tym dniu utraciło ważność, wydane na jego podstawie, poświadczenie rejestracji kontrolowanego automatu. Zaistnienie powyższych okoliczności spowodowało obowiązek umorzenia prowadzonego postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., co organy uczyniły.

W ocenie Sądu I instancji, również zarzuty natury procesowej, dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, nie zasługują na uwzględnienie, albowiem organy obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie, a zaskarżona decyzja została wydana po wszechstronnym rozważeniu zebranego w sprawie materiału.

Skargę kasacyjną od wskazanego wyroku złożyła "B. P." Sp. z o.o. w C., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie:

- prawa materialnego, tj. § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003r., w związku z art. 105 § 1 k.p.a., przez jego błędną wykładnię i przyjęcie przez Sąd, że nastąpiło wygaśnięcie rejestracji automatu do gry o niskich wygranych w związku z utratą ważności jednego z kilku posiadanych przez skarżącą zezwoleń wydanych przez właściwe urzędy skarbowe na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach do gry o niskich wygranych, a które to następnie stanowiło podstawę do przyjęcia, iż niniejsze postępowanie, wobec owego wygaśnięcia poświadczenia rejestracji automatów, stało się bezprzedmiotowe i wobec tego należało je umorzyć;

- przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 105 § 1 k.p.a., który to stanowił, wbrew odesłaniu wynikającemu z art. 8 ustawy o grach hazardowych, podstawę umorzenia postępowania, w rzeczywistości zaś w przedmiotowym postępowaniu nie miał on zastosowania.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że przedmiotowy automat został zarejestrowany, a następnie – przy zastosowaniu stosownych procedur – przemieszczony do innych lokalizacji. Od 1 lutego 2010r. automat jest użytkowany w sklepie spożywczo-przemysłowym w miejscowości H., w ramach zezwolenia wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 2008r., które jest ważne do 12 lutego 2014r. Zdaniem skarżącej, utrata ważności poświadczenia rejestracji, o której mowa w § 10 ust.4 pkt 1 rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003r. dotyczy wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na obszarze, na którym aktualnie jest eksploatowany dany automat. Przyjęcie koncepcji uzależniającej ważność poświadczenia od zezwolenia pierwotnego uniemożliwiałoby przeniesienie automatów "do innego zezwolenia". Ponadto określenie warunków poświadczenia rejestracji automatu w rozporządzeniu, a nie w ustawie, wiąże tę czynność z automatem, a nie z określonym zezwoleniem. Na poparcie prezentowanego stanowiska, skarżąca powołała wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych.

Ponadto dodała, że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2011r. sygn. akt II GSK 2283/11, stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" jako odbierające stronie posiadane uprawnienie, powinno przybrać formę decyzji administracyjnej.

Skarżąca zarzuciła też, że Sąd I instancji zaakceptował rozstrzygnięcia organów administracji podjęte na podstawie przepisów k.p.a., które nie mają w sprawie zastosowania, gdyż wobec treści art.8 ustawy o grach hazardowych, w niniejszym postępowaniu powinno stosować się przepisy Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Autor skargi kasacyjnej na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.

W związku z tak sformułowanymi zarzutami należy zauważyć, że postępowanie administracyjne w sprawie zostało wszczęte zawiadomieniem z dnia 2 marca 2010r., a zatem już pod rządami nowej ustawy o grach hazardowych, która weszła w życie, co do zasady, 1 stycznia 2010 r. Według art. 8 tej ustawy do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy – Ordynacja podatkowa, chyba że ustawa stanowi inaczej.

W świetle art. 129 ust. 1 ustawy o grach hazardowych do działalności Spółki podjętej pod rządem ustawy o grach i zakładach wzajemnych z 1992 r. mają dalej zastosowanie przepisy tej ustawy, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą o grach hazardowych.

W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko autora skargi kasacyjnej dotyczące niewłaściwego zastosowania art.105 § 1 k.p.a., gdyż wobec brzmienia art. 8 ustawy o grach hazardowych, w niniejszym postępowaniu organ powinien stosować przepisy Ordynacji podatkowej. Jednakże uchybienie to należy ocenić jako pozostające bez istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem przepisy Ordynacji podatkowej zawierają zbieżne z k.p.a. uregulowania dotyczące umorzenia postępowania w związku z jego bezprzedmiotowością.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadniony jest zarzut naruszenia § 10 ust.4 pkt 1 rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003 r. w zw. z art.105 § 1 k.p.a., przez jego błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że wskutek utraty ważności poświadczenia rejestracji, prowadzone w niniejszej sprawie postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć.

Zgodnie z art.208 § 1 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. W judykaturze przyjmuje się, że z bezprzedmiotowością mamy do czynienia, gdy brak jest podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość może wynikać z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Brak przedmiotu postępowania oznacza, że nie można załatwić sprawy przez jej rozstrzygnięcie co do istoty.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak było w niniejszej sprawie podstaw do przyjęcia, że zachodziła bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego.

Jak wynika z akt sprawy, Naczelnik Urzędu Celnego w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych na podstawie § 14 ust.5 rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003r. Następnie, wobec powzięcia informacji o wygaśnięciu w dniu 10 lutego 2011r. zezwolenia udzielonego przez Dyrektora Izby Celnej w L. na urządzanie i prowadzenie przez B. P. Sp. z o.o. w C. działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa lubelskiego uznał, że wraz z wygaśnięciem tego zezwolenia straciło ważność poświadczenie rejestracji przedmiotowego automatu, dlatego prowadzone postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji tego automatu stało się bezprzedmiotowe.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że stwierdzenie utraty ważności poświadczenia rejestracji automatu następuje w formie decyzji administracyjnej (vide postanowienia NSA: z dnia 29 listopada 2011 r. o sygn. akt II GSK 1677/11; z dnia 14 grudnia 2011 r. o sygn. akt II GSK 2112/11, z dnia 21 grudnia 2011 r. o sygn. akt II GSK 1752/11 i inne; treść dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z uzasadnień powołanych postanowień NSA wynika, iż przyjęcie tego poglądu było wynikiem analizy znaczenia prawnego zarówno rejestracji automatu do gier na podstawie § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, jak i wydania "poświadczenia rejestracji" w rozumieniu § 10 ust. 1 - 3 wskazanego aktu wykonawczego, a także wykładni instytucji utraty ważności "poświadczenia rejestracji" (§ 10 ust. 4), w porównaniu z instytucją cofnięcia rejestracji automatu (§ 14 ust. 5). NSA w powołanych powyżej rozstrzygnięciach wywodził, że z art. 36 ust. 1, art. 15b ust. 4 i 4a oraz art. 32 ust. 1 i art. 35 ust. 1 u.g.z.w. wynika, iż eksploatować automaty do gier mogą tylko podmioty posiadające stosowne zezwolenie, ale w zezwoleniu tym nie są określone konkretne automaty, które będą używane przy korzystaniu z zezwolenia. Podmioty mające zezwolenie mogą eksploatować tylko te automaty, które zostały dopuszczone do eksploatacji przez właściwego naczelnika urzędu celnego, a właściwy organ dopuszcza do eksploatacji tylko te automaty, które mają właściwą opinię upoważnionej jednostki badającej. Dalej, Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 21 grudnia 2011 r. o sygn. akt II GSK 1752/11 wywodził, co zostało potwierdzone w późniejszym orzecznictwie NSA, że zgodnie z § 8 i 8a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, punktem wyjścia do dopuszczenia do eksploatacji automatu do gier o niskich wygranych jest uzyskanie opinii technicznej o automacie, wydanej przez upoważnioną przez Ministra Finansów jednostkę badającą. W ramach badania i oceny cech technicznych urządzenia, jednostka sprawdza także, czy na automacie jest umieszczona informacja o zezwoleniu na prowadzenie gier, o którym mowa w art. 24 ust. 1b ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Należy zatem wnioskować, że pozytywną opinię dostanie tylko taki automat, który oprócz innych cech technicznych jest zaopatrzony w informację, że będzie eksploatowany w ramach konkretnego i ważnego zezwolenia. Następnie podmiot posiadający pozytywną opinię o automacie i posiadający zezwolenie na prowadzenie gier składa wniosek o dokonanie rejestracji automatu, dołączając do niego opinię techniczną i kopię zezwolenia. Zgodnie z § 7 i § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych naczelnik urzędu celnego dokonuje rejestracji automatu. Sama rejestracja, a więc wprowadzenie automatu do stosownego rejestru KRAG, jest tylko czynnością techniczną i strona nie jest powiadamiana o jej dokonaniu. Prawnym rezultatem tej czynności technicznej jest natomiast wydanie przez naczelnika urzędu celnego dokumentu "poświadczenia rejestracji", poprzez dokonanie potwierdzenia rejestracji na wniosku. "Poświadczenie rejestracji" zawiera dane konkretnego automatu, numer rejestracji oraz datę ważności (§ 10 ust. 1, 2 i 3 omawianego rozporządzenia). Wystawienie tego dokumentu ma doniosłe znaczenie prawne, bowiem zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych "poświadczenie rejestracji" stwierdza uprawnienie określonego podmiotu do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania wymienionego w nim automatu przez okres 6 lat. Podmiot posiadający zezwolenie na działalność w zakresie gier i posiadający automat spełniający wymagania techniczne ma prawo eksploatować ten automat dopiero wówczas, gdy uzyska "poświadczenia rejestracji" wystawione przez uprawniony organ administracji publicznej. Bez "poświadczenia rejestracji" konkretnego automatu wnioskodawca, choćby miał zezwolenie i posiadał automat spełniający wymagania techniczne, nie ma uprawnienia do jego eksploatacji. Zatem omawiany dokument, potwierdzając dokonanie rejestracji (po spełnieniu wymogów przez wnioskodawcę i automat), w istocie stanowi o uprawnieniu wnioskodawcy do eksploatacji automatu. Oceniając naturę prawną samego "poświadczenia rejestracji" uznać należy, że ma ono charakter decyzji administracyjnej o charakterze deklaratoryjnym (potwierdzającym) posiadanie uprawnienia do eksploatacji automatu.

Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela zarówno pogląd prawny, jak i argumentację zawartą w przywołanych postanowieniach NSA. Zauważa ponadto, że skoro "poświadczenie rejestracji" jest decyzją administracyjną, to taką samą formę prawną powinna przybrać "utrata ważności poświadczenia rejestracji". Z § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych wynika bowiem, że utrata ważności poświadczenia rejestracji to utrata uprawnień określonego podmiotu do eksploatacji i użytkowania automatu do gier. Poświadczenie rejestracji może stracić ważność także przed upływem okresu, na jaki zostało wydane, w okolicznościach określonych w powołanym przepisie. Utrata ważności "poświadczenia rejestracji" oznacza utratę uprawnienia do eksploatacji automatu, którego ono dotyczyło, przyznanych decyzją administracyjną.

Zauważyć należy, że okoliczności wymienione w § 10 ust. 4 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003r. są sporne, co dodatkowo wzmacnia pogląd, że okoliczności te muszą być ustalone w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ właściwy do wydania "poświadczenia rejestracji", a stwierdzenie ich skutku w postaci utraty ważności "poświadczenia rejestracji" także musi przyjąć charakter decyzji administracyjnej. Decyzja ta w istocie stanowi jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o utracie posiadanego dotychczas uprawnienia do eksploatacji automatu.

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym zgadza się także z argumentacją składów poprzednio rozstrzygających ten problem prawny, że normodawca nie jest konsekwentny w stosowanej w rozporządzeniu terminologii. Zgodnie bowiem z § 10 ust. 4 pkt 2 lit. b) rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003r. "poświadczenie rejestracji" traci ważność także w sytuacji określonej w § 14 ust. 5, tj. cofnięcia rejestracji po stwierdzeniu niezgodności stanu automatu z warunkami rejestracji. W omawianej sytuacji wadliwy automat zostaje usunięty z systemu KRAG, a w praktyce organów "cofnięcie poświadczenia rejestracji" w tym przypadku przybiera formę decyzji administracyjnej. Nie ma racjonalnych podstaw, aby uznać, że utrata ważności poświadczenia, skutkująca utratą uprawnienia do eksploatacji automatu, następowała w formie decyzji tylko w razie utraty ważności tego poświadczenia, w przypadku cofnięcia rejestracji. Zgodnie z § 10 ust. 5 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. uprawniony, którego "poświadczenie rejestracji" utraciło ważność, zwraca je naczelnikowi urzędu celnego. W świetle powyższego uznać należy, że zarówno wtedy, kiedy wnioskodawca utracił uprawnienie do prowadzenia działalności (jego zezwolenie wygasło), jak i wtedy, kiedy automat utracił właściwe cechy techniczne, organ powinien stwierdzić utratę ważności "poświadczenia rejestracji" i zobowiązać do jego zwrotu. Właściwą formą działania organu jest decyzja administracyjna, bowiem chodzi w istocie o stwierdzenie utraty uprawnienia, które to uprawnienie wiązało się z posiadaniem ważnego "poświadczenia rejestracji" automatu.

W rozpoznawanej sprawie organy, jak też Sąd I instancji, błędnie uznały, że wygaśnięcie zezwolenia spowodowało z mocy prawa, tj. z mocy § 10 ust.4 pkt 1 rozporządzenia MF z 3 czerwca 2003r., utratę ważności poświadczenia rejestracji. Jak wywiedziono powyżej, utrata ważności poświadczenia rejestracji nie następuje z mocy prawa, ale wymagana jest decyzja w tym przedmiocie.

W tym stanie rzeczy uznać należy za całkowicie nietrafną ocenę Sądu pierwszej instancji, że w sprawie doszło do bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, skutkującej koniecznością jego umorzenia, z uwagi na brak podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.

Biorąc pod uwagę wiążącą ocenę dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, że stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji", jako odbierające stronie posiadane uprawnienie, powinno przybrać formę decyzji administracyjnej, Sąd I instancji oceni ponownie działania organów orzekających w sprawie.

Przedwczesne jest odniesienie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do spornych okoliczności dotyczących wpływu wygaśnięcia zezwolenia udzielonego na działalność w zakresie urządzania gier, na poświadczenie rejestracji automatu do gier w sytuacji, gdy automat ten funkcjonuje w miejscu urządzania gier, co do którego podmiot dysponuje innym, ważnym zezwoleniem, bowiem będą one przedmiotem oceny przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.