Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 291/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-06-22 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2, art. 258 par. 1 i par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2008 r. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-


UZASADNIENIE

W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i studiującym synem.

Pismem z dnia [...] maja 2010 r. zobowiązano skarżącą do nadesłania dodatkowych informacji dotyczących sytuacji materialnej w szczególności nadesłania zaświadczenia o wysokości emerytury i wynagrodzenia za pracę, zeznania podatkowego za 2009 r., wskazania wysokości dochodów męża oraz nadesłania wyciągów z rachunków bankowych własnych i męża.

W odpowiedzi skarżąca złożył kserokopię postanowienia WSA w Warszawie z dnia 7 kwietnia 2007 r. o zwolnieniu od kosztów sądowych, wyciąg z rachunku bankowego z ujemnym saldem końcowym, oraz raport miesięczny – ZUS RMUA dla osoby ubezpieczonej – K. B. - męża. Ponadto oświadczyła, że nie posiada kopii zeznań podatkowych za 2009 r., że jej mąż nie korzysta z kont bankowych oraz że w związku ze studiami syna ponosi koszty jego utrzymania. Jako posiadany majątek wymieniła dom o powierzchni [...] m² oraz inną nieruchomość określoną jako "nieużytek rolny".

Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ppsa).

Wniosek skarżącej dotyczy prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oraz zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą 100 zł.

Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych tj. osób ubogich, bezrobotnych czy samotnych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.

Analiza podanych przez skarżącą okoliczności nie uzasadnia stwierdzenia, iż w sprawie zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Przede wszystkim stwierdzić należy, że skarżąca nie wywiązała się w pełni z nałożonego obowiązku udokumentowania sytuacji materialnej swojej rodziny, mimo iż udzielenie tych informacji pozostawało w dobrze pojętym jej interesie. Nie złożyła bowiem żadnej informacji odnośnie dochodów swojego męża (trudno za takową uznać raport miesięczny ZUS RMUA), przez co uniemożliwiła obiektywną ocena sytuacji materialnej rodziny. Podkreślić w tym miejscu należy, że przepisy prawa rodzinnego nakładają na małżonków i członków najbliższej rodziny obowiązki w zakresie udzielania pomocy i wsparcia finansowego członków rodziny. Stosownie do art. 27 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm. - dalej k.r.o.) małżonkowie są obowiązani, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zgodnie z art. 23 k.r.o. małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy oraz do współdziałania dla dobra rodziny. Interpretacja powołanych regulacji prowadzi do wniosku, że skarżący inicjujący spory sądowe powinien liczyć na wsparcie finansowe współmałżonka, który jest zobowiązany nieść pomoc także w zakresie uiszczania kosztów postępowania sądowego. Koszty takie należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które winny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami.

Poza tym jak wynika ze złożonych wyciągów z rachunku bankowego skarżąca osiąga dochód z dwóch źródeł tj. emerytury ([...] zł) oraz pracy, przy czym dochód z ostatniego źródła wyniósł w kwietniu 2010 r. - [...] zł, a w maju – [...] zł. W sytuacji tak zróżnicowanych dochodów z tytułu zatrudnienia odmowa złożenia zaświadczenia o ich wysokości oraz odmowa złożenia zeznania podatkowego za 2009 r. także uniemożliwia prawidłową oceną kondycji finansowej rodziny skarżącej.

Oceny powyższej nie zmienia okoliczność, że skarżąca posiada na rachunku bankowym ujemne saldo oraz, że ponosi koszty utrzymania studiującego syna. Nie zmienia jej także okoliczność, że skarżąca w 2007 r. była przez WSA w Warszawie zwolniona od kosztów sądowych. Przyznanie raz prawa pomocy nie oznacza korzystania z tej instytucji niejako z "automatu" ilekroć strona będzie o taką pomoc wnosiła. Sytuacja materialna wnioskującego jest bowiem oceniana na datę rozpoznawania takiego wniosku i to na stronie ciąży obowiązek jej wykazania.

Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że E. B. w żaden sposób nie uprawdopodobniła, że znajduje się w sytuacji, która kwalifikowałaby ją do przyznania prawa pomocy.

Z tych też względów na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji.