Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 7/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 2 i 3, art. 2 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1851
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 7/19 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 13 marca 2019 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), , Sędziowie:, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 marca 2019 r., sprawy ze skargi A. W., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., z dnia [...] września 2018 r., nr [...], w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej przyznania świadczenia wychowawczego, , , oddala skargę w całości., , ,


UZASADNIENIE

Naczelnik Wydziału Spraw Społecznych i Przedsiębiorczości Urzędu Miejskiego w O. działając z upoważnienia Burmistrza Miasta O., (dalej: organ I instancji) decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. dotyczącym przyznania świadczenia wychowawczego, uchylił decyzję własną z dnia [...] września 2017 r., nr [...] w sprawie przyznania A. W. (dalej: wnioskodawczyni, strona, skarżąca) świadczenia wychowawczego na A. Ł. (dalej: dziecko strony, skarżącej), w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2017 r. do dnia 30 września 2018 r., od dnia 1 listopada 2017 r. oraz odmówił stronie świadczenia wychowawczego na dziecko w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od dnia 1 listopada 2017 r. do dnia 30 września 2018 r. Jako podstawę prawną powołano art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 1, art. 2, art. 4, art.5, art. 8, art. 10 ust. 2, art. 13, art. 15, art. 18, art. 20, art. 21, art. 22, art. 23, art. 24, art. 25, art. 28 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1851 ze zm., dalej: "ustawa") oraz rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczenia wychowawczego oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego (Dz. U. 2017 r. poz. 1465).

W uzasadnieniu organ I instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Decyzją z dnia [...] września 2017 r., nr [...] przyznano wnioskodawczyni świadczenie wychowawcze na dziecko w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. Dochód rodziny strony ustalono na podstawie przeprowadzonej weryfikacji z systemem teleinformatycznym. Z akt sprawy wynikało, że wnioskodawczyni była zatrudniona na podstawie umowy o pracę od dnia [...] lipca 2013 r. do dnia [...] marca 2017 r. u jednego pracodawcy. W roku 2016 uzyskała dochód w wysokości [...] zł (po pomniejszeniu o składkę społeczną w kwocie [...] zł, składkę zdrowotną wykazaną z ZUS w wysokości [...] zł oraz podatek należny w kwocie [...] zł). Wskazano, że zgodnie z art. 2 pkt 19 ustawy, utrata zatrudnienia oznacza utratę dochodu. W związku z przedstawioną sytuacją, dochód wnioskodawczyni uzyskany w roku 2016 podlega zdaniem organu utracie i w myśl art. 7 ust. 1 nie będzie uwzględniany przy wyliczeniu dochodu rodziny. W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego (art. 7 ust. 1). Na oświadczeniu wnioskodawcy o dochodach innych niż dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art.30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U.

z 2012 r. poz. 361 ze zm.), strona wykazała za rok 2016 kwotę [...] zł

z tytułu uzyskanych alimentów (miesięcznie po [...] zł), które wliczane są do dochodu rodziny. Do akt sprawy strona dołączyła zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...] sierpnia 2017 r. o zarejestrowaniu jako osoba bezrobotna od dnia [...] marca 2017 z prawem do zasiłku. Nadmieniono, że uzyskanie zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych oznacza uzyskanie dochodu (art. 2 pkt 20). Zgodnie

z ustawą w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Wobec powyższego do wyliczenia dochodu rodziny przyjęto kwotę jaką strona uzyskała za miesiąc kwiecień 2017 r. z zasiłku dla bezrobotnych w wysokości [...] zł (zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy

z dnia [...] sierpnia 2017).

Po dokonaniu stosownych obliczeń stwierdzono, że miesięczny dochód rodziny na dzień wydania decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na liczbę osób w rodzinie, tj. 2 osoby, dało kwotę [...] zł. Ponieważ dochód w rodzinie [...] zł uprawniający do przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w związku z orzeczeniem

o niepełnosprawności, nie został przekroczony, świadczenie wychowawcze przysługiwało na pierwsze dziecko. Dochód rodziny wyliczono na podstawie uzyskanych alimentów za rok 2016 w wysokości [...] zł, które następnie podzielono przez 12 miesięcy co dało kwotę miesięczną [...] zł. Do powyższego dochodu dodano kwotę zasiłku w wysokości [...] zł. Całość [...] zł podzielono przez liczbę osób w rodzinie tj. 2. Tym samym uznano, że kryterium na dzień wydania decyzji nie zostało przekroczone.

Decyzję przyznającą świadczenie strona skutecznie odebrała w dniu [...] października 2017. W dniu [...] lutego 2018 r. dokonano ponownej weryfikacji informacji o składkach na ubezpieczenie zdrowotne wnioskodawczyni. Powyższa weryfikacja pozwoliła ustalić, że strona w dniu [...] września 2017 r. podjęła zatrudnienie na podstawie umowy o pracę. Podkreślono, że w decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze, którą strona odebrała w dniu [...] października 2017, była pouczona o tym, że w przypadku wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego osoba otrzymująca świadczenie wychowawcze jest zobowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu I instancji wypłacającego to świadczenie. Przed wydaniem decyzji ani też w dniu jej odbioru przez wnioskodawczynię tj. [...] października 2017, strona nie poinformowała organu o zaistniałej sytuacji. Wskazano, że uzyskanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej oznacza uzyskanie dochodu (art. 2 pkt 20).

W związku z powyższym, na podstawie art. 20 ust. 2 ustawy wystosowano do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień i dostarczenia dokumentów tj. umowy o pracę zawartej od dnia [...] września 2017 r. oraz zaświadczenia o uzyskanym dochodzie za miesiąc kolejny po podjęciu zatrudnienia, czyli październik 2017 r., w myśl art. 7 ust.

3 ustawy, w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma pod rygorem wstrzymania wypłaty. W dniu [...] lutego 2018 strona odpowiedziała na wezwanie dołączając do akt sprawy umowę o pracę, a w dniu [...] lutego 2018 zaświadczenie od pracodawcy

o uzyskanym dochodzie za październik 2017 r. w wysokości [...] zł. Zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy do ponownego wyliczenia dochodu rodziny przyjęto dochód uzyskany za październik 2017 r.

Po ponownym przeanalizowaniu i wnikliwym zbadaniu sprawy, organ ustalił, że miesięczny dochód rodziny po uwzględnieniu dochodu uzyskanego przez wnioskodawczynię wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na liczbę osób w rodzinie dało kwotę [...] zł. Ponieważ dochód w rodzinie wynoszący [...] zł został przekroczony, świadczenie wychowawcze nie przysługuje na pierwsze dziecko. Zgodnie z art. 18 ust. 6 ustawy, w przypadku gdy uzyskanie dochodu powoduje utratę prawa do świadczenia wychowawczego, świadczenie nie przysługuje od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu. W związku z powyższym na podstawie nowych dowodów

i dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, odmówiono stronie świadczenia wychowawczego na dziecko od listopada 2017 r. Dochód rodziny obliczono na podstawie uzyskanego przez wnioskodawczynię dochodu za październik 2017 r.

w wysokości [...] zł, oraz uzyskanych alimentów w wysokości [...] zł miesięcznie. Całość dochodu [...] zł podzielono przez liczbę osób w rodzinie czyli 2, co dało kwotę przekraczającą kryterium dochodowe na pierwsze dziecko. Przy wyliczeniu dochodu rodziny nie uwzględniono uzyskanego zasiłku dla bezrobotnych bowiem uznano, że zgodnie z art. 2 pkt 19 i art. 7 ust. 1 ustawy, podlega on utracie i nie jest uwzględniany przy wyliczeniu.

Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, kwestionując sposób dokonania wyliczeń dochodu (dodania do dochodu rodziny całości dochodu uzyskanego w roku 2017 zamiast jego dwunastej części), który przełożył się jej zdaniem, na wadliwe ustanie, że dochód jej rodziny, począwszy od dnia 1 listopada 2017 r. w przeliczeniu na jednego członka przekroczył próg dochodowy limitujący prawo do świadczenia. Wskazała jednocześnie, że organ I instancji, błędnie nadał decyzji wsteczną moc obowiązującą (ex tunc), zamiast ustalić ją na przyszłość (ex nunc) oraz naruszył prawo poprzez wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania, w sytuacji, w której postępowanie to było w toku.

W uzasadnieniu strona przedstawiła stanowisko dotyczące wykładni obliczania dochodu, które pojawiły się w orzecznictwie.

Decyzją z dnia [...] września 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. uchyliło omówioną wyżej decyzję organu

I instancji z dnia [...] sierpnia 2018 r. i orzekając co do istoty sprawy: 1) uchyliło decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2017 r., nr [...], przyznającą stronie świadczenie wychowawcze na dziecko, w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2017 r. do dnia 30 września 2018 r.; 2) przyznało stronie świadczenie wychowawcze na dziecko, w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2017 r. do dnia 31 października 2017 r.; 3) odmówiło przyznania stronie świadczenia wychowawczego na dziecko na okres od dnia

1 listopada 2017 r. do dnia 30 września 2018 r.

Na wstępie Kolegium powołało przepisy ustawy, tj. art. 4 ust. 2, z którego wynika, że świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2, do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia (art. 4 ust 3 ). Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł (art. 5 ust. 3). Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1200,00 zł (art. 5 ust. 4). Zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy, iIekroć jest mowa o pierwszym dziecku oznacza to jedyne lub najstarsze dziecko

w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia; w przypadku dzieci urodzonych tego samego dnia, miesiąca i roku, będących najstarszymi dziećmi w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia, pierwsze dziecko oznacza jedno z tych dzieci wskazane przez osobę, o której mowa w art. 4 ust 2.

W myśl art. 2 pkt 1 ustawy, dochód, to dochód w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1952 ze zm., dalej: u.ś.r.,) tj. w rozumieniu jej art. 3 pkt 1. Zgodnie z tą regulacją, za dochód uważa się, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób:

a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (...), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, b) dochód działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne,

c) inne (wymienione w tym przepisie) dochody nie pod legające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dochód rodziny to suma dochodów członków rodziny (art. 2 pkt 4). Dochód członka rodziny to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego,

z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3a (art. 2 pkt 2).

W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego (ust. 1). W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego (ust. 2). W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego (ust. 3). Przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu nie stosuje się do dochodu z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej

i dochodu z tytułu wyrejestrowania lub rozpoczęcia pozarolniczej działalności gospodarczej, jeżeli członek rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego utracili dochód z tych tytułów w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia utraty dochodu, uzyskali dochód u tego samego pracodawcy lub zleceniodawcy lub zamawiającego dzieło lub ponownie rozpoczęli pozarolniczą działalność gospodarczą (ust. 3a).

Wyjaśniono, że modyfikacja wyliczonego za rok 2016 dochodu może następować wyłącznie poprzez zaistnienie zdarzeń określonych przez ustawodawcę, jako uzyskanie lub utrata dochodu (art. 2 pkt 2, w związku z art 7 ust 1-3a), zaś zgodnie z art 2 pkt 19 ustawy, ilekroć mowa o utracie dochodu - oznacza to utratę dochodu spowodowaną: a) uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, b) utratą zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, c) utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, d) utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, e) wykreśleniem z rejestru pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 16b ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (...) lub art. 36aa ust.

1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (...),

f) utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, g) utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych

w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych, h) utratą świadczenia rodzicielskiego,

i) utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, j) utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (...).

Z kolei zgodnie z art. 2 pkt 20 ustawy, ilekroć mowa o uzyskaniu dochodu - oznacza to uzyskanie dochodu spowodowane: a) zakończeniem urlopu wychowawczego, b) uzyskaniem zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,

c) uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, d) uzyskaniem zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, e) rozpoczęciem pozarolniczej działalności gospodarczej lub wznowieniem jej wykonywania po okresie zawieszenia w rozumieniu art. 16b ustawy z dnia

20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników lub art. 36aa ust 1 ustawy

z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, f) uzyskaniem zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, g) uzyskaniem świadczenia rodzicielskiego, h) uzyskaniem zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, i) uzyskaniem stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo

o szkolnictwie wyższym.

Następnie organ odwoławczy powołał przepis art. 145 § 1 k.p.a., zgodnie

z którym, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa,

3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27, 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100

§ 2), 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W oparciu o art. 145a i art. 145b k.p.a., można również żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja lub gdy zostało wydane orzeczenie sądu stwierdzające naruszenie zasady równego traktowania, zgodnie z ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (...), jeżeli naruszenie tej zasady miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną.

Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy wskazano, że powzięcie przez organ wiarygodnych informacji o odmiennej sytuacji dochodowej strony, w stosunku do tej, o jakiej był poinformowany w dniu wydawania decyzji, uprawniało go do wznowienia postępowania w sprawie ponownego zweryfikowania prawa do otrzymywanego świadczenia wychowawczego.

Jako że całość podlegającego opodatkowaniu dochodu strony z roku 2016 została przez nią utracona, w dokonywanych wyliczeniach należało, w ocenie organu, uwzględniać jedynie dochód niepodlegający opodatkowaniu w wysokości [...] zł

(z tytułu uzyskanych alimentów). Tym samym uznano, że brany pod uwagę przy dokonywanych wyliczeniach dochód miesięczny strony za rok 2016 wynosi [...] zł. Stwierdzono ponadto, w okresie jego osiągania, uwzględnieniu - jako dochód uzyskany - podlegał również dochód z tytułu zasiłku dla bezrobotnych w kwocie [...] zł. Suma dochodów strony od początku okresu świadczeniowego do dnia 30 września 2017 r. musiała zostać zatem ustalona na kwotę [...] zł. Oznacza to, że w przeliczeniu na osobę w dwuosobowej rodzinie dochód ten wynosił średniomiesięcznie [...] zł.

Podano, że w wyniku uzyskania zatrudnienia od dnia [...] września 2017 r. strona utraciła dochód z tytułu zasiłku dla bezrobotnych, uzyskując jednocześnie dochód

z tytułu tego zatrudnienia, który w październiku 2017 r. wyniósł [...] zł. Wyliczany od dnia 1 listopada 2017 r. dochód strony wyniósł zatem [...] zł, a więc [...] zł na osobę.

Wobec powyższego, organ I instancji zasadnie uznał, że od dnia 1 listopada 2018 r. świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko stronie nie przysługiwało.

Odnosząc się do polemiki, jaką ze sposobem dokonywania wyliczeń przez organ I instancji (a uznanym przez Kolegium za prawidłowy) podjęła w odwołaniu strona, wskazano, że w art. 7 ust. 1-3a ustawy przewidziano, w jaki sposób dokonywać zmian w strukturze dochodów rodziny, które powinny być uwzględnione w celu ustalenia dochodu zbliżonego do dochodu faktycznie uzyskiwanego. Zmiany te mogą polegać na uzyskaniu lub utracie dochodu i mogą one nastąpić zarówno w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, jak również po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.

W zależności od charakteru zamian w strukturze dochodów, jak i czasu ich powstania ustawodawca przewidział różne zasady modyfikowania wysokości dochodu branego pod uwagę przy ustalaniu uprawnień do świadczenia wychowawczego.

W rozpoznawanej sprawie uzyskanie dochodu nastąpiło po roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy. Zgodnie zatem z art. 7 ust 2 ustawy,

w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Oznacza to, że przedstawiony przez stronę sposób liczenia dochodu rodziny w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, zgodnie z którym w sytuacji określonej w art. 7 ust

3 ustawy dochód uzyskany powinien być doliczony do dochodu za rok poprzedzający, a całość podzielona następnie przez 12 miesięcy i przez liczbę członków rodziny, jest niezgodny z jednoznaczną i nie budzącą wątpliwości treścią tego przepisu.

Wobec przedstawienia w odwołaniu przeciwnych stanowisk dotyczących wykładni przepisów określających zasady liczenia dochodu, które pojawiły się

w orzecznictwie, Kolegium zaznaczyło, że wyroki powoływane przez skarżącą wiążą wyłącznie w sprawach, w których zapadły. Organ odwoławczy odniósł się jednak do nich w sposób krytyczny. Teza o możliwości ustalania dochodu z uwzględnieniem tylko dwunastej części dochodu uzyskanego po roku bazowym, z wyżej wskazanych powodów, nie ma bowiem żadnego poparcia w obowiązującym prawie. Jednocześnie Kolegium zwróciło uwagę, że przyjęta, jako podstawa do wydania rozstrzygnięcia zawartego w niniejszej decyzji, zasada ustalania dochodu jest aprobowana

w orzecznictwie sądowym, zaś decyzje, w których dokonywano rozstrzygnięć na podstawie tak dokonanych obliczeń zyskiwały aprobatę przy ich sądowej kontroli i to zarówno przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego, jak i przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych, czy też świadczeń z funduszu alimentacyjnego, przy których obowiązują analogiczne zasady.

Za trafne uznano stanowisko prezentowane przez dominującą

w tym zakresie linię orzeczniczą, akcentującą jednoznaczne brzmienie przepisu ustawowego. Jako przykładowy powołano wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2017 r., I OSK 1271/15, w którym przedstawiono argumentację tożsamą z prezentowaną przez Kolegium.

W wyroku tym wyjaśniono również historyczne uwarunkowania wprowadzenia do sytemu prawnego regulacji dotyczących zasad liczenia dochodów uzyskanych (na kanwie u.ś.r., ale tożsame rozwiązania prawne zawiera komentowana ustawa). Powołano uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. Nr 205, poz. 1212), w którym stwierdzono, że zaproponowana zmiana pozwoli na precyzyjne określenie dochodu i przyznanie świadczeń rodzinom, których faktyczny dochód nie przekracza przyjętego w ustawach kryterium dochodowego. Wykazany zostanie dochód faktycznie otrzymywany, a nie dochód zaniżony, co miało miejsce w przypadku osób, które pod koniec roku podjęły dopiero pracę (po podziale ich rocznego dochodu przez liczbę miesięcy w roku wykazywany był dochód znacznie zaniżony względem dochodu faktycznie przez nich miesięcznie otrzymywanego). Prawo do świadczeń wychowawczych musi być - dzięki zastosowaniu art. 7 ust. 3 ustawy - ustalane na podstawie dochodu zbliżonego do dochodu faktycznie uzyskiwanego przez rodzinę w okresie pobierania świadczeń,

a nie przeciętnego dochodu uzyskiwanego w roku poprzednim, chyba że od poprzedniego roku nie zaszły zasadnicze (tj. takie, które nakazuje uwzględnić ustawa) zmiany w sytuacji dochodowej rodziny.

W ocenie Kolegium przyjmowanie, że członek rodziny osiąga dochód dwunastokrotnie mniejszy od rzeczywiście uzyskanego w miesiącu, który nakazuje brać pod uwagę ustawa (następujący po miesiącu uzyskania dochodu) jest nie tylko sprzeczne z logiką dokonywanych ustaleń i zdrowym rozsądkiem, ale przede wszystkim sprzeczne zarówno z językową, jak i systemową oraz funkcjonalną (w tym historyczną) wykładnią przepisów mających zastosowanie w sprawie.

Jedocześnie Kolegium podzieliło zarzuty odwołania odnoszące się do bezpodstawności ustalenia w kwestionowanej decyzji, że uchylenie decyzji przyznającej świadczenie następuje od dnia 1 listopada 2017 r.

Zdaniem Kolegium, wznowienie postępowania, rozpoczynające nadzwyczajny tryb postępowania, prowadzić ma do ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy jakaś wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Wznowienie postępowania jest bowiem instytucją procesową pozwalającą na ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną. W przypadku wznowienia sprawa weryfikacji obowiązywania decyzji powiązana jest zatem, po dokonaniu uchylenia tej decyzji, z obowiązkiem rozstrzygnięcia pierwotnej sprawy administracyjnej co do jej istoty.

W trybie wznowienia postępowania nie można zatem doprowadzić do sytuacji,

w której merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy zawarte będzie w dwóch decyzjach - częściowo w decyzji pierwotnej (podlegającej weryfikacji i uznanej w tej części za prawidłową), a częściowo w decyzji wydanej po wznowieniu postępowania

(i częściowym uchyleniu decyzji weryfikowanej, uznanej w tym zakresie za wadliwą).

Wobec tego sposób rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji w aspekcie formalnym obarczony był wadą, która nakazywała uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej. Ponieważ nie wpływała ona jednak na możliwość rozpatrzenia

i rozstrzygnięcia sprawy, Kolegium mogło w tej sytuacji - po uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji - rozstrzygnąć sprawę co do jej istoty.

Kolegium wskazało, że bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy pozostaje zauważona przez stronę okoliczność wydania ponownego postanowienia

o wznowieniu postępowania w dniu [...] sierpnia 2018 r. Choć wydanie tego postanowienia było zbędne, to nie może być ono traktowane jako akt wszczynający postępowanie zakończone kwestionowaną decyzją. W decyzji tej wyraźnie zaznaczono, że jest ona wydawana w postępowaniu wznowionym postanowieniem

z dnia [...] marca 2018 r. (dodano, że wskazanie jako daty postanowienia dnia [...] marca 2018 r., zamiast dnia [...] marca 2018 r. należy traktować jako oczywistą omyłkę).

W istocie bowiem - po uchyleniu decyzji z dnia [...] marca 2018 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia - postępowanie nie wymagało ponownego wszczęcia, lecz toczyło się w oparciu o istniejące nadal w obrocie prawnym postanowienie. Wydanie w toku postępowania ponownego postanowienia o wszczęciu postępowania nie wpłynęło jednak na możliwość zakończenia tego postępowania decyzją administracyjną. Wadą dotknięte jest bowiem wyłącznie postanowienie z dnia

[...] sierpnia 2018 r., wada ta nie ma zaś charakteru pozwalającego na wyciąganie z niej skutków, które jakkolwiek rzutowałyby na ocenę prawidłowości postępowania wszczętego w dniu [...] marca 2018 r.

Od powyższej decyzji strona wywiodła skargę zarzucając:

1) naruszenie przepisów postępowania, tj.:

a) art. 17 ust. 5 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 570, dalej: u.s.k.o. i art 107 § 1 pkt 8 k.p.a.

w zw. z art. 19 ust. 1 u.s.k.o. poprzez nie podpisanie zaskarżonej decyzji przez M. W. będącej członkiem składu Kolegium, co skutkuje bezwzględną nieważnością wskazanej decyzji,

b) art. 27 ust. 1 ustawy poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy jego zastosowanie było obligatoryjne, a w konsekwencji dokonanie oceny prawidłowości działań organu I instancji na podstawie art 145 § 1 k.p.a., co bezpośrednio miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji,

c) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 28 ustawy poprzez zastosowanie tych przepisów w sytuacji, kiedy organ nie mógł ich zastosować,

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 2 pkt 2) w zw. z art. 7 ust.

3 ustawy poprzez:

a) błędną wykładnię tych przepisów, a w konsekwencji ustalenie przeciętnego miesięcznego dochodu rodziny w oparciu jedynie o dochód uzyskany w miesiącu październiku 2017 r. powiększony o 1/12 dochodu uzyskanego w roku bazowym, zamiast doliczenia tegoż dochodu do dochodu uzyskanego w roku bazowym, będącym podstawą ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, w wyniku której nieprawidłowo ustalono przeciętny miesięczny dochód rodziny,

b) błędną wykładnię tych przepisów polegającą na przyjęciu, że dochodem za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu jest październik 2017 r., podczas gdy ich prawidłowa wykładnia nakazywałaby ustalić dochód skarżącej na podstawie uzyskanego dochodu za październik

2017 r. osiągnięty w listopadzie 2017 r.

W związku z powyższymi naruszeniami skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu poniesionych kosztów postępowania w kwocie [...] zł tytułem kosztów wysyłki trzech listów poleconych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła zarzuty w niej wskazane, m. in. zarzuciła, że zaskarżona decyzja nie została podpisana przez M. W. – członka składu orzekającego Kolegium. Oznacza to, że doręczony jej dokument nie zawiera niezbędnych elementów decyzji opisanych w art. 17 ust 5 u.s.k.o. i art. 107

§ 1 pkt 8 k.p.a. w zw. z art. 19 ust. 1 u.s.k.o.

Następnie skarżąca zarzuciła błędne zastosowanie trybu określonego w art. 145 k.p.a., w sytuacji, gdy katalog podstaw uchylenia decyzji zawiera art. 27 ustawy. Zarzuciła, że organ odwoławczy nie dokonał kontroli instancyjnej w zakresie wznowienia postępowania a organ I instancji w decyzji wznawiającej powinien wskazać, która z przesłanek wznowienia występująca w wymienionym art. 27 ustawy miała zastosowanie.

Zdaniem skarżącej, organy dokonały ustaleń dochodowych w sposób nieprawidłowy. Skarżąca podała, że dochód uzyskała we wrześniu 2017 r. Tym samym doliczenie uzyskanego przez nią dochodu winno uwzględniać wynagrodzenie za październik 2017 r., a nie wynagrodzenie uzyskane w październiku 2017 r.

Ponadto, w ocenie skarżącej, organ dokonał błędnej wykładni w przedmiocie wyliczenia dochodu członka rodziny skarżącej. Jak bowiem wskazuje się

w orzecznictwie, dochód uzyskany za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, powinien być doliczony do dochodu za rok poprzedzający okres zasiłkowy, a całość podzielona następnie przez 12 miesięcy

i przez liczbę członków rodziny. Uwzględniając powyższe skarżąca podała, że dochód o którym mowa w art. 7 ust. 3 ustawy, tj. kwota [...] zł, powinien zostać doliczony do dochodu uzyskanego przez skarżącą w 2016 r., tj. kwoty [...] zł tytułem otrzymywanych alimentów na dziecko, a następnie suma obu tych kwot winna zostać podzielona przez 12 miesięcy. Otrzymany wynik, tj. kwota [...] zł powinna zostać następnie podzielona przez liczbę członków rodziny, tj. dwie osoby. W wyniku powyższego otrzyma się kwotę [...] zł, stanowiącą przeciętny miesięczny dochód rodziny uzyskany w roku bazowym do świadczenia objętego zaskarżoną decyzją.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, argumentując jak w zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do pierwszego z postawionych zarzutów skargi Kolegium wskazało, że skarżąca nie przedłożyła wraz z skargą otrzymanej decyzji, a tym samym nie sposób zweryfikować jego prawdziwości. Egzemplarz decyzji znajdujący się w aktach sprawy zawiera podpisy wszystkich trzech członków składu orzekającego.

W stosunku do drugiego ze formułowanych zarzutów Kolegium zauważyło, że skarżąca utożsamia tryb wznowienia postępowania z trybem przewidzianym dla uchylenia lub zmiany decyzji, co w sposób oczywisty jest błędem. Kolegium - tak jak organ I instancji - rozstrzygało sprawę w okolicznościach powodujących konieczność wznowienia postępowania, a tym samym odwoływanie się do art. 27 ustawy zamiast do art. 145 k.p.a. nie było zasadne (co więcej, stanowiłoby o wadliwości wydanej decyzji).

Odnośnie do argumentu dotyczącego sposobu liczenia dochodu wskazano, że - skoro jest on powieleniem argumentacji zawartej w odwołaniu to Kolegium odnosiło się już do niego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Przyjmowanie, w ocenie organu odwoławczego, że dochód uzyskany (będący dochodem z jednego miesiąca) należy - dla dokonania wyliczeń dochodu średniomiesięcznego - dzielić przez dwanaście (tak jak roczny dochód z roku bazowego) jest nie tylko całkowicie nielogiczne, ale przede wszystkim sprzeczne z ustawą. Przeciwna argumentacja zawarta w pojedynczych wyrokach wojewódzkich sądów administracyjnych spotkała się z zasadną krytyką ze strony Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ustalenie dochodu średniomiesięcznego, który to dochód należy odnosić do kryterium dochodowego nie może zostać dokonane przy podziale dochodu z jednego miesiąca przez jakąkolwiek liczbę. Dzielenie miesięcznego dochodu przez 12 (miesięcy) pozwala na otrzymanie wyniku abstrakcyjnego, którego nie sposób odnieść do jakiegokolwiek okresu (jest średni dochód z około 2,5 dnia). Wyliczonym dochodem musi być zaś dochód średniomiesięczny, a zatem uwzględniający: 1) roczne dochody po podzieleniu przez dwanaście, 2) dochody uzyskiwane przez część roku bazowego po podzieleniu przez liczbę miesięcy, w których były osiągane i 3) miesięczne dochody w wysokości uzyskanej (osiąganej). Ocena odmienna w tym zakresie, w szczególności dokonywanie wyliczeń w sposób proponowany przez skarżącą, kłóciłaby się nie tylko z logiką, ale wręcz ze zdrowym rozsądkiem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej przywoływana jako p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Skarga jest niezasadna, albowiem zaskarżona decyzja została wydana w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu oraz jest zgodna z prawem materialnym, a organ dokonał prawidłowej wykładni norm prawa materialnego.

Należy na wstępie zauważyć, że chybiony okazał się zarzut strony skarżącej o otrzymaniu egzemplarza decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego opatrzonego jedynie dwoma podpisami członków składu orzekającego. Przesłany Sądowi przez skarżącą oryginał decyzji zawiera bowiem wszystkie wymagane podpisy trzech członków składu orzekającego.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia procedury w zakresie wdrożenia trybu ekstraordynaryjnego, czyli wznowienia postępowania w sprawie po uzyskaniu z urzędu przez organ pierwszej instancji nowych, nieznanych w dniu wydania decyzji ostatecznej z dnia [...] września 2017 r. informacji w przedmiocie uzyskania zatrudnienia przez stronę skarżącą na podstawie umowy o pracę zawartej [...] września 2017 r. (czyli przed wydaniem rozstrzygnięcia przyznającego świadczenie wychowawcze na dziecko od 1 października 2017 r.). Nie doszło zatem do naruszenia normy art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którą w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Nadto ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1851 ze zm.; zwana poniżej w skrócie "ustawą") nakłada w art. 20 na strony postępowania (wnioskodawców) obowiązek niezwłocznego powiadomienia organu o zmianie danych dotyczących ich sytuacji dochodowej, o czym skarżącą została poinformowana już na etapie składania wniosku, stosowne treści bowiem podpisany i wypełniony przez stronę skarżącą formularz wniosku zawierał w tej materii. Abstrahując od znajdujących zastosowanie w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie przepisów ustawy dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, co dotyczy także możliwości wdrożenia trybu wznowienia postępowania z art. 145 k.p.a., o czym mowa w art. 28 ustawy, generalnie organy mogą i tak dokonać z urzędu i bez zgody strony po myśli art. 27 ustawy - zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczenia wychowawczego, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, członek rodziny nabył prawo do świadczenia wychowawczego w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie wychowawcze lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego.

W rozpatrywanej sprawie jednakże nastąpił przypadek uregulowany w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. gdyż istotna, prawotwórcza okoliczność faktyczna (podjęcie zatrudnienia przez stronę skarżącą) zaistniała przed wydaniem decyzji i nie została ujawniona organowi.

W prezentowanym kontekście zarzuty skargi podważające możliwość późniejszej weryfikacji wydanej decyzji należało ocenić jako bezpodstawne.

Spornym zagadnieniem w rozpatrywanej sprawie jest ustalenie kwoty dochodu rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę, co skutkowało odmową przyznania świadczenia wychowawczego za okres od 1 listopada 2017 r. do 30 września 2018 r. z powodu przekroczenia kryterium dochodowego, a to wobec ustalenia, że doszło do tak zwanego "uzyskania dochodu", albowiem strona skarżąca na mocy umowy o pracę z [...] września 2017 r. podjęła zatrudnienie do [...] sierpnia 2018 r., uzyskując dochody z tego tytułu. Zdaniem strony skarżącej należy doliczyć dochód uzyskany za październik 2017 r. do dochodu uzyskanego w roku bazowym (2016) i sumę tę podzielić przez 12 miesięcy oraz członków rodziny, zamiast – jak uczyniły organy – do dochodu uzyskanego za październik 2017 r. dodać 1/12 dochodu z roku bazowego i podzielić przez liczbę osób w rodzinie.

Zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy, dochód członka rodziny oznacza przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalone jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1 - 3. Według art. 2 pkt 1 ustawy pojęcie "dochód" oznacza dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.

Na tle unormowania z art. 2 pkt 2 ustawodawca przy ustalaniu kryterium dochodowego jako bazę traktuje rok poprzedzający rok świadczeniowy. Z uwagi jednak na możliwą dynamikę sytuacji dochodowej w rodzinach niezbędne jest ustalenie, czy na dzień orzekania w przedmiocie przyznawania omawianego świadczenia nie doszło do takich istotnych zmian, które nakazują zastosowanie instytucji dochodu utraconego i uzyskanego. Celem unormowań zawartych w ustawie, zwłaszcza w art. 7, jest ustalenie dochodu osoby ubiegającej się o pomoc państwa oraz jej rodziny wprawdzie na podstawie danych z roku kalendarzowego poprzedzającego okres na jaki ustalane jest prawo, jednakże w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny poziom dochodu.

Trafnie więc organ wskazał, że dla celów ustalenia i zarazem urealnienia dochodów rodziny, wskutek zmian jakie mogą zaistnieć w trakcie roku kalendarzowego poprzedzającego okres świadczeniowy, jak i po tym roku, ustawodawca przyjął konstrukcję dochodu utraconego oraz uzyskanego. I tak, w zakresie uzyskania dochodu (w niniejszej sprawie problem utraty dochodu nie jest kwestią sporną) w art. 7 ust. 2 postanowiono, że w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Z kolei według ustępu 3 art. 7 - w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

Bezsprzecznie na kanwie niniejszej sprawy, rokiem bazowym jest rok 2016, zaś uzyskanie dochodu, czyli wynagrodzenia w ramach zawartej od [...] września 2017 r. umowy o pracę nastąpiło po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy trwający od 1 października 2017 do 30 września 2018 r. zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy. Tym samym zastosowanie w sprawie znajduje art. 7 ust. 3 ustawy. Prawidłowo przy tym przyjęto wysokość wynagrodzenia za październik 2017 r., notabene wypłaconego stronie skarżącej w październiku 2017 r., jak wskazuje lektura przedłożonych dokumentów do akt administracyjnych sprawy - jako "dochodu osiągniętego za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu". Pierwsze uzyskanie dochodu nastąpiło we wrześniu 2017 r. za wrzesień, zatem wynagrodzenie za październik 2017 r. powinno być uwzględnione w rozliczeniu, a nie przypadające za listopad bądź w listopadzie.

Dochody członków rodziny z poszczególnych źródeł należy podzielić przez liczbę miesięcy, w jakich były osiągane, następnie zsumować i podzielić przez liczbę członków rodziny a gdy po roku bazowym dochodzi do uzyskania dochodu, jak w niniejszej sprawie, to dochód ustala się powiększając przeciętny miesięczny dochód członka rodziny z roku bazowego o kwotę dochodu osiągniętego przez danego członka rodziny za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu. Następnie dochód ten należy zsumować z przeciętnymi miesięcznymi dochodami z roku bazowego osiągniętymi przez innych członków rodziny i podzielić przez członków rodziny.

Taka wykładnia prezentowana jest przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach I OSK 1306/18, I OSK 1728/17, I OSK 160/17, I OSK 1271/15, I OSK 2446/14 i Sąd w składzie orzekającym ją aprobuje w pełnym kształcie.

W tym stanie rzeczy skargę oddalono w całości na mocy art. 151 p.p.s.a.