Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1735/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 32,33,7,77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2012 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 01.01.1999 r. własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz skarżącego Prezydenta Miasta K. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury, decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni [...] w K., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] stwierdzającej nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę K. nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, położonej w K., obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. stwierdził nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę K. opisanej wyżej nieruchomości zajętej pod drogę publiczną.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Spółdzielnia [...] w K..

Minister Infrastruktury rozpoznając sprawę przytoczył treść art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) i podkreślił, że przeprowadzone przez organ pierwszej instancji postępowanie nie wykazało spełnienia wszystkich przesłanek określonych w powołanym przepisie. W szczególności – zdaniem organu odwoławczego - z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie wynika jaki był stan faktyczny nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz czy nad przedmiotową nieruchomością w dniu 31 grudnia 1998 r. sprawowane było władztwo publicznoprawne. Minister Infrastruktury uznał zatem, że w sprawie konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części celem ustalenia powyższych kwestii, co skutkowało uchyleniem decyzji Wojewody [...] i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Prezydent Miasta K. zarzucając zaskarżonej decyzji:

1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, poprzez przyjęcie, że przeprowadzone dotychczas przez Wojewodę [...] postępowanie nie wykazało spełnienia wszystkich przesłanek z art. 73 ustawy;

2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 75 kpa i 76 kpa:

- w związku z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez pominięcie treści oświadczenia Dyrektora [...] Zarządu Komunalnego w sprawie zajęcia działki nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. pod ul. [...];

- poprzez zastosowanie tzw. formalnej teorii dowodów, polegającej na przyjęciu, że jedynie ściśle określone przez Ministra Infrastruktury dowody potwierdzające spełnienie przesłanek z art. 73 mogą zostać uznane w sprawie;

- art. 10 kpa i 28 kpa poprzez uznanie, że winny być wezwane do sprawy w charakterze stron podmioty, na których rzecz została ustanowiona służebność przechodu i przejazdu przez działkę [...].

W uzasadnieniu skargi przytoczono argumenty na poparcie podnoszonych zarzutów i wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W ocenie Sądu skarga, choć nie z powodów podniesionych przez skarżącego, jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 32 kpa strona może działać przez pełnomocnika chyba, że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych, a pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu (art. 33 § 1 i § 2 kpa).

W myśl art. 33 § 3 kpa pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. W sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony (art. 33 § 4 kpa).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z powołanych przepisów wynika, iż organ administracji publicznej musi zostać zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie (pełnomocnictwo ma być złożone do akt). Organ nie może domniemywać jego istnienia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt IV SA 1044/96, LEX nr 45639). Treść pełnomocnictwa powinna natomiast jednoznacznie wskazywać, że pełnomocnik umocowany jest do działania w imieniu strony w zakresie sprawy mającej być przedmiotem rozpoznania przez określony organ administracji publicznej.

W orzecznictwie wskazuje się również, że organ administracji publicznej ma z urzędu badać prawidłowość pełnomocnictwa i nie powinien dopuścić do udziału w sprawie osoby, która nie legitymuje się ważnym pełnomocnictwem (chyba że chodzi o przypadek określony w art. 33 § 4 kpa) lub legitymuje się pełnomocnictwem dotyczącym innej sprawy niż rozstrzygana w postępowaniu. Przeprowadzenie postępowania administracyjnego z udziałem osoby, która nie jest należycie umocowana, może oznaczać, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, co stanowi przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że do udziału w postępowaniu przed organami obu instancji dopuszczony został W. D. jako pełnomocnik N.G., W.J., E.D. oraz B.W. - uczestniczek niniejszego postępowania. Analiza akt wskazuje, że doręczane mu były pisma w sprawie, a także decyzje organu pierwszej i drugiej instancji. Tymczasem w przekazanych do Sądu aktach administracyjnych nie ma dokumentu, z którego wynikałoby, że W.D. został umocowany do działania w imieniu wskazanych wyżej stron w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Innymi słowy w aktach tych nie ma stosownego pełnomocnictwa procesowego udzielonego W.D. przez wskazane uczestniczki postępowania. Nie można zatem stwierdzić czy był on należycie umocowany do działania w ich imieniu. Przy czym zaznaczyć należy, że dokumentu takiego nie stanowi znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy akt notarialny (umowa przeniesienia własności) z dnia [...] lipca 2005 r., Rep. [...]. Z przedmiotowego aktu notarialnego nie wynika bowiem, że W.D. został umocowany do działania w imieniu N.G., W.J., E.D. i B.W. w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę K. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, położonej w K., oznaczonej jako działka nr [...]. Jak zaś wyżej wskazano z treści pełnomocnictwa powinno jednoznacznie wynikać w jakim postępowaniu, przed jakim organem i do jakich działań dany pełnomocnik został ustanowiony.

Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie konieczne jest zatem podjęcie stosownych czynności celem ustalenia czy W.D. był skutecznie umocowany do działania w imieniu wskazanych wyżej stron postępowania. Przy czym podkreślić trzeba, że należnych wyjaśnień w tym zakresie powinien dokonać organ drugiej instancji. Możliwe bowiem jest, że Wojewoda [...] był w posiadaniu stosownego pełnomocnictwa, a jedynie nie zostało ono dołączone do akt administracyjnych sprawy przekazanych Ministrowi Infrastruktury wraz z wniesionym odwołaniem od decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. Zwłaszcza, że z analizy akt nie wynika, aby fakt istnienia stosownego pełnomocnictwa był w postępowaniu przed organem pierwszej instancji w jakikolwiek sposób kwestionowany. Nie ulega jednak wątpliwości, że okoliczność powyższa powinna zostać jednoznacznie przez organ odwoławczy wyjaśniona.

W świetle powyższego Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji, jako wydanej z naruszeniem art. 7 kpa, 77 § 1 kpa i 80 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając zaś na uwadze, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu ze wskazanej wyżej przyczyny Sąd nie badał merytorycznie tej decyzji pod względem jej zgodności z prawem.

Rozpoznając ponownie sprawę organ drugiej instancji uwzględni wskazane wyżej kwestie i w zależności od wyniku ustaleń oceni czy postępowanie przed organem pierwszej instancji przeprowadzone zostało z udziałem skutecznie ustanowionego pełnomocnika, a tym samym czy w postępowaniu brały udział wszystkie strony tego postępowania. Dokonanie powyższych ustaleń pozwoli prawidłowo ocenić legalność działania organu pierwszej instancji.

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.