Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 2091/01
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 2003-08-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 87 poz. 960
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 lipca 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Teza: Inna jest sytuacja tego kto dobrowolnie opuszcza lokal i nie dopełnia obowiązku wymeldowania, a inna tego kto nie ma wpływu, zarówno na fakt opuszczania lokalu gdyż zostaje aresztowany, a następnie odbywa wieloletnią karę pozbawienia wolności jak i na czynności administracyjne związane z wymeldowaniem z pobytu stałego.

TEZY

Inna jest sytuacja tego kto dobrowolnie opuszcza lokal i nie dopełnia obowiązku wymeldowania, a inna tego kto nie ma wpływu, zarówno na fakt opuszczania lokalu gdyż zostaje aresztowany, a następnie odbywa wieloletnią karę pozbawienia wolności jak i na czynności administracyjne związane z wymeldowaniem z pobytu stałego.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jerzego M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z.-G. z dnia 15 maja 2001 r. (...) w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta N.-S. decyzją z dnia 10.04.2001 r. (...) orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego Jacka M., z lokalu przy ul. M.-P. 17b/2 w N.-S. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono co następuje:

Wniosek o wymeldowanie Jacka M. złożył jego ojciec Jerzy M. - główny najemca lokalu nr 2 przy ul. P. 17b w N.-S. Organ I instancji wydając decyzję opisaną na wstępie ustalił, że Jacek M. od ośmiu lat nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Utracił uprawnienia pochodne przez fakt odmowy wyrażenia zgody na dalsze zamieszkiwanie przez głównego najemcę. W ocenie organu Jacek M. opuścił lokal dobrowolnie. Wprawdzie w dacie rozpoznawania sprawy przebywał w zakładzie karnym, jednak jego aresztowanie nie nastąpiło w miejscu zamieszkania, lecz w miejscu gdzie z własnej woli Jacek M. przebywał. Chociaż zainteresowany usiłował dostać się do lokalu np. w czasie przebywania na przepustce, to główny najemca mu to uniemożliwiał, a Jacek M. nie korzystał z przysługujących środków prawnych umożliwiających mu pobyt w lokalu.

Uznając więc, że zostały spełnione przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r., o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./ organ administracyjny dokonał wymeldowania Jacka M.

Odwołanie od decyzji złożył Jacek M., zarzucając że nie mógł od ośmiu lat przebywać w spornym lokalu, bowiem orzeczono wobec niego karę pozbawienia wolności w wymiarze 8,5 roku. Korzystając z przepustek starał się przebywać w lokalu przy ul. P., jednakże ojciec powrót do domu uniemożliwiał wymieniając zamki i nie wpuszczając go. Odwołujący zarzucił, że w przedmiotowym lokalu pozostawił jeden umeblowany pokój i rzeczy osobiste. Również część umeblowania kuchni w ocenie odwołującego należy do niego.

Podnosząc więc, że po zakończeniu kary pozbawienia wolności zamierza wrócić do spornego lokalu, wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z.-G. decyzją z dnia 15 maja 2001 r. (...) uchyliło decyzje I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Podzielając pogląd organu I instancji, że Jacek M. utracił uprawnienia pochodne, samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że orzekając o wymeldowaniu Jacka M. organ I instancji nie ustalił w sposób jednoznaczny, czy nastąpiło faktyczne opuszczenie lokalu bez wymeldowania i podkreśliło, że fakt wieloletniego pobytu w zakładzie karnym nie może być utożsamiany z opuszczeniem lokalu z własnej woli. Zalecając więc organowi I instancji konieczność ustaleń w tym zakresie, organ odwoławczy podkreślił nadto, że odwołujący odbywający karę pozbawienia wolności nie mógł skutecznie podejmować środków prawnych zmierzających do przezwyciężenia trudności w korzystaniu z lokalu. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Jerzy M. zarzucając, że syn Jacek M. ciągle odbywa karę pozbawienia wolności. Na przepustkach przebywa w melinach. Stamtąd też następowały kolejne aresztowania syna. Powołując się na swoje inwalidztwo skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja spowoduje to, że syn będzie żądał od niego utrzymania. Podkreślił, że fakt fikcyjnego zameldowania zmusza go do ponoszenia dodatkowych kosztów związanych z utrzymaniem lokalu. W konkluzji skarżący żądał uchylenia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Wymeldowanie w oparciu o przepisy art. 15 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /t.j. Dz.U. 2001 nr 87 poz. 960 ze zm./ jest możliwe kiedy osoba dotychczas zameldowana:

- utraci uprawnienia do przebywania w lokalu

- nie dopełni obowiązku wymeldowania się z pobytu stałego

- faktycznie opuści lokal.

Jest niespornym, że Jacek M. posiadał uprawnienia pochodne do przebywania w lokalu nr 2 przy ul. M.-P. 17b w N.-S. i poprzez wyrażenie woli przez głównego najemcę utracił to uprawnienie. Należy jednak podzielić argumentacje organu odwoławczego, że rozpoznając sprawę i rozstrzygając o wymeldowaniu Jacka M., Prezydent Miasta w N.-S. nie rozważył w sposób wyczerpujący zaistnienia pozostałych przesłanek niezbędnych do wymeldowania. Inaczej bowiem przedstawia się sytuacja kiedy zainteresowany dobrowolnie opuszcza lokal i nie dopełnia obowiązku wymeldowania, a inaczej wówczas, kiedy nie ma wpływu, zarówno na fakt opuszczenia lokalu gdyż zostaje aresztowany i następnie w wyniku wyroku skazującego odbywa wieloletnią karę pozbawienia wolności, jak i na czynności administracyjne związane z wymeldowaniem z pobytu stałego. Zarzuty skargi podnoszone przez Jerzego M., dotyczące kosztów utrzymania lokalu, czy wreszcie obaw co do zachowań syna po powrocie z zakładu karnego, nie kogą mieć wpływu na prowadzoną sprawę administracyjną, gdyż w przypadku wystąpienia opisywanych w skardze okoliczności skarżącemu przysługują inne środki prawne, których zastosowanie nie należy do kompetencji organów administracji.

Zgodnie z art. 16 ust. 2 i art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, w świetle stanu faktycznego sprawy, ustalonego przed tym organem. Również w ramach kontroli Sąd ocenia, czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, a więc czy wyjaśnił wszystkie okoliczności sprawy istotne dla jej rozstrzygnięcia i czy z sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy.

Kontrolując niniejszą sprawę Sąd uznał, iż organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji właściwie wskazał na omówione wyżej braki w ustaleniach faktycznych, które w zasadniczy sposób mają wpływ na istotę rozpoznawanej sprawy.

W tym stanie rzeczy w oparciu o przepisy art. 27 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym skargę należało oddalić.