Postanowienie Sądu Najwyższego, sygn. akt III KKO 9/97
Sąd Najwyższy
Data orzeczenia: 1998-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Powołane przepisy: article: par. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 51 poz. 223
law: Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie wzorów i trybu wystawiania legitymacji ubezpieczeniowych.
article: art. 190 par. 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Właściwy Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest uprawniony do zastępczego dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej wpisu, zawierającego poświadczenie okresu zatrudnienia, jeżeli pracownik nie może w wyjątkowych przypadkach uzyskać u pracodawcy takiego poświadczenia w legitymacji ubezpieczeniowej, np. z powodu jego likwidacji /par. 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie wzorów i trybu wystawiania legitymacji ubezpieczeniowych - Dz.U. nr 51 poz. 223/.

TEZY

Właściwy Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest uprawniony do zastępczego dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej wpisu, zawierającego poświadczenie okresu zatrudnienia, jeżeli pracownik nie może w wyjątkowych przypadkach uzyskać u pracodawcy takiego poświadczenia w legitymacji ubezpieczeniowej, np. z powodu jego likwidacji /par. 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie wzorów i trybu wystawiania legitymacji ubezpieczeniowych - Dz.U. nr 51 poz. 223/.


SENTENCJA

Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym, po rozpoznaniu sprawy z wniosku Zenona K. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między Sądem Rejonowym-Sądem Pracy w M. a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych Oddziałem w C. - Inspektoratem M. o dokonanie wpisu o zatrudnieniu w legitymacji ubezpieczeniowej postanowił:

oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Zenon K. wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w W. - Oddziałem w C. a Sądem Rejonowym w M. Spór powstał - zdaniem wnioskodawcy - na skutek odmowy uznania przez ZUS swej właściwości do dokonania uzupełniającego wpisu do legitymacji ubezpieczeniowej potwierdzającego datę przyjęcia do pracy i zwolnienia z pracy w Spółce z o.o. "F." w M. Do wniosku Zenon K. dołączył kopię wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 23 stycznia 1996 r. [...], z którego wynika, że Sąd ten w pkt II orzekł, iż "roszczenie o uzupełnienie wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej powoda Zenona K. przekazuje do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi w C.". Ponadto Zenon K. załączył kopię pisma ZUS-u, Oddziału w C., Inspektoratu w M. z dnia 23 czerwca 1997 r., z którego wynika, że Spółka z o.o. "F." dokonywała zbiorczego zgłoszenia pracowników do ubezpieczenia. W związku z tym w Inspektoracie M. brak jest dokumentów stanowiących podstawę do dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej ww. wpisów." Zenon K. dołączył także kopię adresowanego do niego pisma ZUS w W. z dnia 18 września 1997 r., w którym stwierdzono, że "Spółka była uprawniona do wystawienia legitymacji ubezpieczeniowych, a także do dokonywania wpisów w tych legitymacjach. Oddział ZUS nie dysponuje dokumentami, na podstawie których mógłby dokonać wpisu do legitymacji.

W związku z tym nie jest możliwe uzupełnienie wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej". W dołączonych do niniejszej sprawy aktach [...] Sądu Rejonowego - Sądu Pracy w M. znajduje się prawomocny wyrok z dnia 23 stycznia 1996 r. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że Sąd Rejonowy ustalił, iż Zenon K. w dniu 31 października 1992 r. otrzymał świadectwo pracy, potwierdzające okres zatrudnienia w Spółce z o.o. "F. w M. od dnia 1 .06.1992 r. do dnia 31 .10.1992 r. W aktach tej sprawy znajduje się [...] kopia świadectwa pracy, wystawionego przez Spółkę z o.o. "F." [...] stwierdzającego, że Zenon K. był zatrudniony w pełnym wymiarze w okresie od 1 czerwca 1992 r. do 31 października 1992 r. na stanowisku księgowego.

Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym zważyło co następuje:

Stosownie do przepisu art. 190 par. 1 Kpa spory o właściwość między organami administracji państwowej a sądami rozstrzyga Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym, przy czym według art. 192 par. 1 pkt 2 Kpa z wnioskiem takim może wystąpić strona, gdy w sprawie za niewłaściwy uznaje się zarówno organ administracji państwowej, jak również sąd /spór negatywny/.

Tymczasem roszczenie Zenona K. o dokonanie uzupełniającego wpisu do legitymacji ubezpieczeniowej po przekazaniu go przez Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 23 stycznia 1996 r. zostało rozpoznane przez ZUS. Z wymienionych wyżej pism Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. i Oddziału w C. wynika, że ZUS po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego rozpoznał wniosek Zenona K. i załatwił go odmownie. Z pism tych nie wynika, że ZUS uznał się niewłaściwym do rozpoznania wniosku Zenona K., lecz tylko z powodu braku dokumentów nie mógł dokonać wpisu do legitymacji ubezpieczeniowej. Zdaniem Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym ZUS nieprawidłowo załatwił wniosek Zenona K. W myśl bowiem art. 180 par. 1 Kpa w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego kodeksu. Wniosek o uzupełnienie wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej zmierzał do urzędowego potwierdzenia określonych faktów, wymaganych przepisami prawa, czyli do wydania zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, o którym mowa w art. 217 par. 1 i 2 Kpa. Zgodnie z art. 218 par. 1 Kpa organ administracji państwowej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organy ZUS posiadały niezbędne do poświadczenia materiały, co potwierdza pismo ZUS w W. z dnia 7 września 1994 r. [...], z którego wynika, że ustalono, iż Zenon K. był objęty ubezpieczeniem społecznym w okresie od 1 sierpnia 1992 r. do 31 grudnia 1992 r., a nadto w związku z zawarta umowa o pracę ze Spółka "F.", ZUS objął wnioskodawcę ubezpieczeniem społecznym od 1 czerwca 1996 r. i przypisał Spółce składki od kwoty brutto po 6.130.000 zł za miesiąc czerwiec i lipiec 1992 r. Ponadto ZUS stwierdził, że brak jest podstawy do objęcia wnioskodawcy ubezpieczeniem społecznym za maj 1992 r. Według art. 219 Kpa odmowa wydania zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegająca się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie, o czym wnioskodawca powinien być pouczony, a czego nie uczyniono w sprawie. Zdaniem Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym właściwy Oddział ZUS jest uprawniony do zastępczego dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej wpisu, zawierającego poświadczenie okresu zatrudnienia, stosownie do par. 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie wzorów i trybu wystawiania legitymacji ubezpieczeniowych /Dz.U. nr 51 poz. 223/, jeśli pracownik nie może uzyskać w zakładzie pracy takiego poświadczenia w legitymacji ubezpieczeniowej w wyjątkowych przypadkach, np. z powodu likwidacji zakładu lub z innych przyczyn.

Wymienione na wstępie pisma ZUS nie zawierają postanowienia o odmowie załatwienia wniosku Zenona K. i nie mogą być potraktowane jako ostateczne załatwienie jego żądania. Nie ma zatem przeszkód do właściwego i prawidłowego rozpoznania wniosku o potwierdzenie okresu zatrudnienia w legitymacji ubezpieczeniowej w trybie przewidzianym prawem. W tej sytuacji w ocenie Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym nie ma przesłanek do stwierdzenia, że istnieje negatywny spór kompetencyjny w sprawie. Dlatego należało na zasadzie art. 190 par. 1 Kpa postanowić, jak w sentencji.