Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1089/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 156 , 16 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.), Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Golat, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2017 r. sprawy ze skargi M. W. i K. M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury i Budownictwa po rozpatrzeniu odwołania M. W. i K. M., decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] stycznia 1979 r., nr [...] o przyznaniu S. M. odszkodowania za przejęty przez Państwo teren budowlany w [...], stanowiący działkę nr [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] stycznia 1979 r. orzekającej

o ustaleniu odszkodowania na rzecz S. M. za teren nieruchomości położonej

w miejscowości [...], oznaczonej jako działka nr [...] o łącznej pow. 0,5880 ha, przejętej na własność Państwa. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że wniosek M. W. i K. M. spadkobierców S. M. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, jest nieuzasadniony, ponieważ decyzja nie jest obarczona żadną z wad, o jakich mowa w art. 156 § 1 Kpa. Wojewoda [...] nie ograniczył się wyłącznie do przeprowadzenia postępowania

o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji, tj. zbadania, czy decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa). Organ stwierdził, że

w dacie wydania przedmiotowej decyzji organem właściwym do podjęcia rozstrzygnięcia był Naczelnik Gminy [...]. Ustalił, że w ówczesnym stanie prawnym, wynikającym z ustawy z dnia 28 maja 1975 r. o dwustopniowym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych (Dz. U. Nr 16, poz. 91 ze zm.), terenowym organem administracji państwowej stopnia podstawowego w mieście (mieście i gminie) był naczelnik gminy (miasta i gminy), który wydawał decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji państwowej. Wobec powyższego przedmiotowa decyzja została wydana przez organ właściwy rzeczowo

i miejscowo w oparciu o przepisy prawa obowiązujące w dacie jej wydania.

Ponadto Wojewoda podniósł, że w decyzji z dnia [...] stycznia 1979 r. powołano prawidłową podstawę prawną i nie dotyczyła ona sprawy rozstrzygniętej poprzednio inną decyzją administracyjną. Wojewoda zaznaczył, że przedmiotowa decyzja została skierowana do osoby będącej stroną postępowania, jak również wykonanie tejże decyzji, w dacie jej wydania, nie prowadziło do czynu zabronionego karą, ani też nie zawierała ona wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Ponadto zaskarżona decyzja była wykonalna w dacie jej wydania.

Pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. odwołanie od decyzji Wojewody złożyli M. W.

i K. M., zarzucając organowi I instancji: 1) błędną wykładnię art. 156 § 1 pkt 2 Kpa

i odmowę stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji odszkodowawczej

w sytuacji istnienia naruszenia prawa materialnego, tj. - art. 8 ust. 1 i art. 22 ustawy

z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U.

z 1974 r. Nr 10, poz. 64 ze zm.) – zwanej dalej "uztwn", - art. 9 ust. 1 ustawy z dnia

31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r. Nr 27, poz. 216 ze zm.) – zwanej dalej "ustawą"; 2) naruszenie art. 8 Kpa poprzez pominięcie aktualnej sądowoadministracyjnej linii orzeczniczej w tego typu sprawach.

Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymał

w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. W uzasadnieniu Minister podniósł, że badając przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, należy stwierdzić, iż kontrolowana decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. Organem właściwym do orzekania o odszkodowaniu był stosownie do art. 44 ust. 1 pkt 6 i art. 48 ust. 2 w zw. z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych (Dz. U. z 1975 r. Nr 26, poz. 139 ze zm.) Naczelnik Gminy jako terenowy organ administracji państwowej.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja Naczelnika Gminy [...] miała oparcie w przepisie prawa - została wydana na podstawie art. 9 i 10 ustawy oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 22 maja 1973 r. w sprawie odszkodowania za przejęte na własność Państwa tereny budowlane oraz zbywania działek budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1973 r. Nr 20, poz. 117).

Zdaniem Ministra, użyty w art. 9 ust. 1 ustawy zwrot "ustala się" odnosi się do określenia wysokości odszkodowania oraz jego formy. Z kolei zwrot "wypłaca się" oznacza czynność techniczną, polegającą na przekazaniu odszkodowania uprawnionemu adresatowi decyzji odszkodowawczej.

Minister zwrócił uwagę na to, że przepisy ustawy, jak również przepisy wykonawcze do ustawy, nie precyzowały jednoznacznie trybu ustalania odszkodowania. Organ podniósł, że w obowiązujących wówczas przepisach przy ustalaniu odszkodowania brak było odesłania do stosowania przepisów proceduralnych zawartych w uztwn, tj. w szczególności na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy oraz po przeprowadzeniu rozprawy odszkodowawczej. W rozporządzeniu wykonawczym brak jest zatem jednoznacznego stwierdzenia, że odszkodowanie ustala się na podstawie opinii szacunkowej i po przeprowadzeniu rozprawy.

Minister podkreślił, że zasady ustalania odszkodowania w uztwn uregulowano

w Rozdziale 2 zatytułowanym "Odszkodowanie". Kwestia związana

z przeprowadzeniem rozprawy znajdowała się w Rozdziale 3 "Postępowanie wywłaszczeniowe". Zatem przeprowadzenie rozprawy i stosowanie operatu szacunkowego wiązało się ściśle z postępowaniem wywłaszczeniowym, a nie odszkodowawczym.

Zdaniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa, wskazanie, że odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach uztwn budzi wątpliwości interpretacyjne. Minister stanął na stanowisku, że wątpliwości interpretacyjne związane z wykładnią przepisu nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Wobec braku przepisów szczególnych regulujących tryb ustalania odszkodowania za przejęte grunty, zastosowanie miały przepisy Kpa. Nie przewidywały one obligatoryjnej rozprawy, ani też nie nakazywały stosowania konkretnych środków dowodowych, jak operat szacunkowy.

Odnosząc się do ustalenia odszkodowania za grunty niezabudowane oraz pozbawione naniesień, Minister wskazał, że procedura wyceny była skrajnie uproszczona, gdyż ustalano kwotę odszkodowania w oparciu o sztywne stawki i tabele. Nie brano pod uwagę indywidualnych cech nieruchomości tak jak odbywa się to według aktualnie obowiązujących przepisów. Zdaniem Ministra, nie sposób uznać w tych warunkach, aby konieczne do prawidłowego określenia wysokości odszkodowania było posiadanie wiedzy specjalistycznej. Organ wskazał, że rozprawa zgodnie z ówczesnym brzmieniem Kpa nie była w żadnym przypadku obligatoryjna, a decyzja o jej przeprowadzeniu należała do swobodnej oceny organu. Powyższe oznacza, że brak rozprawy odszkodowawczej oraz brak przeprowadzenia dowodu w postaci opinii biegłego rzeczoznawcy nie może stanowić rażącego naruszenia prawa.

Odnosząc się do kwestii wysokości odszkodowania Minister wskazał, że decyzją z dnia [...] stycznia 1979 Naczelnik Gminy [...] przyznał na rzecz S. M. odszkodowanie w wysokości 27.948 zł. Organ odwoławczy podał, że na podstawie przepisów art. 9 ust. 2 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 uztwn i zarządzeniem Ministra Rolnictwa z dnia

22 stycznia 1974 r. w sprawie cen, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (M. P. z 1974 r. Nr 7, poz. 54) właściciele nieruchomości otrzymywali odszkodowanie obliczane w drodze przemnożenia stawki odszkodowania za 1 m² ustalanej zrządzeniem właściwego organu, przez liczbę metrów kwadratowych przejmowanej przez Państwo nieruchomości. Wskazane zarządzenie uzależnia cenę nieruchomości od rodzaju użytku rolnego i klasy gruntu, którą ustalało się na podstawie przepisów o klasyfikacji gruntów, a także od grupy powiatów i strefy ekonomicznej ustalanych na podstawie przepisów podatkowych (rozporządzenie Rady Ministrów

z dnia 22 listopada 1971 r. w sprawie podatku gruntowego – Dz. U. Nr 31, poz. 282).

Minister wskazał, że z uzasadnienia decyzji Naczelnika Gminy [...] wynika, że powiat [...] należał do II grupy powiatów, miejscowośc [...] zaliczono do strefy ekonomicznej wiejskiej, a grunt posiadał VIb i V klasę gruntu. W aktach sprawy brak jest dokumentów potwierdzających przyjętą przez organ klasę przedmiotowego gruntu. Minister wskazał, że nie ma możliwości podważenia prawidłowości decyzji z dnia [...] stycznia 1979 r. bez wyraźnych dowodów wskazujących na odmienny stan faktyczny

i prawny.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 1 pkt 2 zarządzenia Nr [...] Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] stycznia 1979 r. stawki odszkodowawcze wynikające

z zarządzenia Ministra Rolnictwa z 1974 r. zostały podwyższone pięciokrotnie. Wobec tego wysokość odszkodowania za grunt ustalono dokonując następującego przeszacowania: - 0,3928 ha klasy R IVb x 11000 zł/1ha x 5 = 21.604 zł3 814 zł; - 0,1952 ha klasy R V x 6500 zł/1ha x 5 = 6.344 zł, co dało łącznie kwotę odszkodowania 27.948 zł.

Minister zaznaczył, że S. M. nie zaskarżył kwestionowanej decyzji, a zatem nie kwestionował przyznanego mu odszkodowania.

Ze skargą na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lutego 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wystąpili M. W. i K. M.. Zaskarżonej decyzji zarzucili: 1) błędną wykładnię art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, mającą wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez brak wnikliwej oceny okoliczności sprawy

w aspekcie istnienia przesłanek określonych w art. 156 Kpa, w związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 7 ust. 1 oraz art. 22 uztwn, - art. 9 ust. 1 ustawy; 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 8 Kpa poprzez pominięcie aktualnej sądowoadministracyjnej linii orzeczniczej. Wobec powyższych zarzutów wnieśli o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości

i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; 2) w przypadku zastosowania przez organ II instancji trybu postępowania przewidzianego w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r.

poz. 718 ze zm.) -zwanej dalej "Ppsa", uchylenie zaskarżonych decyzji w całości

i stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] stycznia 1979 r.; 3) zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że wydana przez Naczelnika Gminy [...] w dniu [...] stycznia 1979 r. decyzja naruszała prawo bowiem wysokość odszkodowania ustalono na podstawie nieaktualnych przepisów, odwołując się do zniesionych w 1975 r. powiatów, bez przeprowadzenia rozprawy odszkodowawczej

i bez uzyskania jakiejkolwiek opinii biegłego, z pominięciem istniejących w tego typu sprawach poglądów sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

W pierwszej kolejności trzeba odnieść się do natury postępowania nadzorczego. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotem oceny jest to, czy decyzja kwestionowana w tym trybie obarczona jest kwalifikowanymi wadami z art. 156 § 1 Kpa. W tym trybie weryfikacji decyzji ustala się, czy w kontrolowanej decyzji tkwią wady o największym ciężarze gatunkowym. Jeżeli chodzi o podstawę do stwierdzenia nieważności w postaci rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa) trzeba wskazać, że podstawowym warunkiem uznania, że organ działał z rażącym naruszeniem prawa jest to, czy organ ten naruszył jasny w swej treści przepis prawa (np. nakaz lub zakaz ustanowiony w przepisie). O rażącym naruszeniu prawa nie można zatem mówić wówczas, gdy chodzi o błąd w wykładni przepisu prawa, jeżeli dany przepis może być różnie rozumiany. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji nie służy do ponownej merytorycznej oceny sprawy, co do jej istoty. Nie jest to kontynuacja postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie zwykłym, ponieważ organ wyższego stopnia nie jest organem orzekającym jako organ III instancji. Istotą tego postępowania – jeżeli chodzi o ocenę decyzji pod kątem przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa (rażącego naruszenia prawa) - jest to, aby w oparciu o przepisy prawa stanowiące podstawę prawną kwestionowanej decyzji dokonać jej weryfikacji

i w ramach nadzorczego postępowania dowodowego potwierdzić, czy organ kontrolowany orzekając w określony sposób działał z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie.

Wobec tego, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 Kpa), z której wypływa domniemanie prawidłowości kontrolowanej decyzji, wadę rażącego naruszenia przepisów prawa należy wykazać. Przede wszystkim powszechnie występujący brak wszystkich dokumentów tworzących akta sprawy, w sprawach dotyczących decyzji wydanych przed kilkudziesięciu laty, nie może świadczyć o tym, że decyzja została wydana

z rażącym naruszeniem prawa. Wady nieważności nie można bowiem domniemywać.

Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie zostało wykazane, aby decyzja Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] stycznia 1979 r. orzekająca o odszkodowaniu na rzecz S. M. za przejęty przez Państwo grunt działki nr [...] zawierała wady nieważności z art. 156 § 1 Kpa, w szczególności była obarczona wadą rażącego naruszenia prawa.

Sąd zauważa, że podstawę prawną kwestionowanej decyzji z 1979 r. stanowił przepis art. 9 ustawy, zgodnie z którym za grunty przejęte na własność Państwa

(w trybie art. 8 ust. 3 ustawy) odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach uztwn, z uwzględnieniem postanowień ustawy. Na podstawie art. 16 ustawy zostało wydane rozporządzenie Ministra Rolnictwa z dnia 22 maja

1973 r. w sprawie odszkodowania za przejęte na własność Państwa tereny budowlane oraz zbywania działek budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. Nr 20, poz. 117). Z § 1 tego rozporządzenia wynikało, że wysokość odszkodowania oraz sposób wypłaty ustala organ do spraw rolnych prezydium powiatowej rady narodowej. Zgodnie z przepisem art. 10 ustawy decyzja odszkodowawcza powinna w szczególności zawierać: ustalenie odszkodowania, termin zapłaty odszkodowania, wymienienie osób uprawnionych do otrzymania odszkodowania. Z przepisu art. 8 ust. 1 uztwn wynikało, że odszkodowanie za grunty rolne ustalało się według stawek przewidzianych przy sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych, powiększonych najwyżej do pięciokrotnej wysokości. Aktem wykonawczym do art. 8 uztwn było zarządzenie Ministra Rolnictwa

z dnia 22 stycznia 1974 r. w sprawie ceny, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (M.P. Nr 7, poz. 54). Z treści § 2 zarządzenia z 1974 r.

i Załączników Nr 1 i 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 listopada 1971 r.

w sprawie podatku gruntowego (Dz. U. Nr 31, poz. 282 ze zm.) wynikało, że cena sprzedaży 1 ha gruntu rolnego klasy IVb, położonego w powiecie [...] - grupa powiatów II, strefa wiejska) wynosiła 11.000 zł, natomiast gruntu rolnego klasy V 6.500 zł. Cena ta została podwyższona pięciokrotnie przez Naczelnika Gminy [...], na mocy § 1 pkt 2 zarządzenia z dnia [...] stycznia 1979 r. Nr [...]. Wobec tego, że odszkodowanie za grunt klasy IVb wynosiło 21.604 zł (0,3928 ha x 11.000 zł x 5), a za grunt klasy V wynosiło 6.344 zł (0,1952 ha x 6.500 zł x 5), łączna kwota odszkodowania wyniosła 27.948 zł, która to kwota wynika z decyzji odszkodowawczej. Decyzja z 1979 r. zawiera elementy, o których mowa w przepisie art. 10 ust. 2 i 3 ustawy.

Odnosząc się do zaś zarzutów skargi Sąd zwraca uwagę, że w niniejszej sprawie nie można uznać, że z przepisu art. 9 ust. 1 ustawy, czy też przepisu § 1 rozporządzenia z dnia 22 maja 1973 r. wynika w sposób jasny i oczywisty, że w sprawie o odszkodowanie za grunty przejęte na własność Państwa jako tereny budowlane na obszarach wsi znajdował zastosowanie przepis art. 22 uztwn, przewidujący ustalenie odszkodowania na postawie wyników rozprawy, po wysłuchaniu na niej opinii biegłych.

Trafnie wskazał Minister Infrastruktury i Budownictwa, że użyty w art. 9 ust. 1 ustawy zwrot "odszkodowanie ustala się i wypłaca" według zasad określonych

w przepisach uztwn można interpretować w różny sposób. Można przyjąć, jak to czyni skarżąca, że w sprawie odszkodowawczej winny mieć zastosowanie, odnoszące się do odszkodowania, przepisy materialne z Rozdziału 2 oraz przepisy proceduralne zawarte w Rozdziale 3 uztwn. Za tym stanowiskiem może przemawiać to, że przejęcie z mocy prawa na własność Państwa terenów budowlanych na obszarach wsi miało charakter wywłaszczeniowy, a więc przy orzekaniu o odszkodowaniu winny być stosowane wszystkie przepisy ogólnego prawa wywłaszczeniowego, zawarte w uztwn. Możliwa jest jednak i taka interpretacja przepisu art. 9 ust. 1 ustawy, która zakłada, że do spraw

o odszkodowanie za przejęcie z mocy prawa na własność Państwa terenów budowlanych na obszarach wsi znajdowały zastosowanie tylko i wyłącznie przepisy materialne z Rozdziału 2 uztwn. Za przyjęciem tej wykładni wspomnianego wyżej przepisu może przemawiać to, że przejęcie terenu w trybie art. 8 ustawy nie miało charakteru klasycznego wywłaszczenia. Ten tryb nabycia mienia charakteryzował się istotnymi odmiennościami w stosunku do wywłaszczenia na zasadach ogólnych. Przejęcie terenu następowało w sposób uproszczony - z mocy samego prawa, z dniem ogłoszenia aktu właściwego organu, ustalającego granice terenów budowlanych przejmowanych przez Państwo (art. 8 ust. 3 ustawy). W tego typu sprawie nie była wydawana decyzja wywłaszczeniowa o charakterze konstytutywnym po przeprowadzeniu znacznie sformalizowanego postępowania wywłaszczeniowego, uregulowanego w uztwn, w szczególności po przeprowadzeniu obligatoryjnej rozprawy (art. 21 uztwn). Nie miało więc miejsca nabycie nieruchomości z dniem uostatecznienia się decyzji wywłaszczeniowej (art. 30 ust. 1 uztwn). Po drugie – w niniejszej sprawie odszkodowawczej była wydawana odrębna decyzja ustalająca odszkodowanie (art. 10 ustawy), inaczej niż przy wywłaszczeniu na zasadach ogólnych, gdzie – co do zasady – wydawana była decyzja o wywłaszczeniu po przeprowadzeniu postępowania wywłaszczeniowego, zawierająca m.in. rozstrzygnięcie o odszkodowaniu, terminie jego zapłaty i osobach uprawnionych do odszkodowania (art. 23 ust. 1 uztwn). Po trzecie – przepis art. 9 ust. 1 ustawy w zakresie przyznania odszkodowania odsyłał do "zasad ustalania i wypłaty", a przepis § 1 rozporządzenia z dnia 22 maja 1973 r. nawiązywał do "przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości", natomiast nie do "trybu postępowania wywłaszczeniowego" (które normowało też procedurę przyznania odszkodowania), co sugeruje, że chodziło tylko o materialne przepisy o odszkodowaniu (Rozdział 2 uztwn), zwłaszcza, że uztwn w Rozdziale 3 normowała postępowanie wywłaszczeniowe.

Skoro zatem możliwa jest dwuwariantowa wykładnia przepisu art. 9 ust. 1 ustawy, czy też § 1 rozporządzenia z dnia 22 maja 1973 r., to nie można Naczelnikowi Gminy [...] postawić zarzutu wydania decyzji odszkodowawczej z 1979 r. z oczywistym, a więc rażącym w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, naruszeniem art. 22 uztwn.

Faktem jest to, że w sprawie odszkodowawczej zakończonej decyzją z 1979 r. wypowiadał się rzeczoznawca. Wynika to z uzasadnienia tej decyzji, co mogłoby sugerować, że w praktyce organ orzekający o odszkodowaniu za przejęcie z mocy prawa na własność Państwa terenów budowlanych na obszarach wsi uważał, że art. 9 ust. 1 ustawy odsyłał także do przepisów Rozdziału 3 uztwn, w tym do art. 22. Tego rodzaju rozumowanie w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie byłoby jednak przekonywujące. Z treści zarządzenia Nr [...] odwołującego się do § 3 zarządzenia

z dnia [...] stycznia 1974 r. wynika bowiem, że udział rzeczoznawcy (biegłego)

w sprawie odszkodowawczej mógł wynikać z przepisu szczególnego - § 8 tegoż zarządzenia, skoro wyceną objęto także części składowe gruntu (drzewa i krzewy, składniki budowlane przeznaczone do rozbiórki), jednak te składniki nie miały jakiejkolwiek wartości. Tej okoliczności nie można jednoznacznie potwierdzić, ponieważ po kilkudziesięciu latach nie było możliwe pozyskanie całości akt sprawy odszkodowawczej, w tym i wycen rzeczoznawcy (pismo Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2016 r., pismo Zarządu [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., pismo Urzędu Miasta [...]

z dnia [...] sierpnia 2016 r., pismo Archiwum Państwowego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r.).

Jeżeli natomiast chodzi o zarzut braku możliwości stosowania po 1 czerwca

1975 r. rozporządzenia z dnia 22 listopada 1971 r. i zarządzenia z dnia 22 stycznia 1974 r. na skutek wejścia w życie ustawy z dnia 28 maja 1975 r. o dwustopniowym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych, Sąd zwraca uwagę, że istotnie ustawa ta zniosła powiaty jako jednostki podziału administracyjnego PRL, jednakże ta ustawa o charakterze ustrojowym nie zmieniła, czy też nie uchyliła przepisów w sprawie zasad ustalania i wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości uregulowanych w uztwn, czy też wydanych do niej aktach wykonawczych. Zatem przepisy w sprawie podatku gruntowego i dotyczące ceny warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnym mogły być dalej stosowane na potrzeby spraw odszkodowawczych, z uwzględnieniem dawnych powiatów.

Sąd nie podziela stanowiska skarżących, co do tego, że w niniejszej sprawie organ nadzoru naruszył przepis art. 8 Kpa pomijając aktualną linię orzeczniczą sądów administracyjnych. Przeciwnie, Minister Infrastruktury i Budownictwa odmawiając stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji z 1979 r. z powodów wskazanych

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzekał zgodnie z aktualnymi poglądami WSA

w Warszawie, prezentowanymi w tego typu sprawach (por. np. wyroki WSA

w Warszawie o sygn. akt: IV SA/Wa 1740/16, IV SA/Wa 2686/16, IV SA/Wa 2747/16,

IV SA/Wa 2201/16, IV SA/Wa 2990/16, IV SA/Wa 235/17). Rację ma skarżąca, że

w powołanych w skardze wyrokach WSA w Warszawie prezentowane były poglądy odmienne. Poglądy te nie mają jednak charakteru dominującego. To zaś, że WSA w Warszawie ma niejednolite orzecznictwo w sprawach tego typu, co sprawa niniejsza, tylko potwierdza prawidłowość stanowiska zaprezentowanego w niniejszym wyroku, co do braku możliwości uznania za rażąco wadliwą decyzję z 1979 r. wydaną bez przeprowadzenia rozprawy po wysłuchaniu na niej opinii biegłych, w sytuacji gdy nie jest jednoznaczna wykładnia istotnych dla sprawy przepisów prawa. Powołane wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczą natomiast spraw w których oceniano legalność decyzji wywłaszczeniowych lub decyzji odszkodowawczych wydanych na podstawie uztwn, a zatem wyrażone w nich poglądy nie są miarodajne dla niniejszej sprawy.

Jeżeli chodzi o kwestię przyznania odszkodowania z pominięciem 6 m2 gruntu Sąd podziela stanowisko Ministra, że tego rodzaju nieznaczny błąd nie może stanowić

o rażącym naruszeniu prawa. Brak ten stanowi – matematycznie rzecz ujmując – 0,11% powierzchni 0,5886 ha, a zatem miałby niewielki wpływ na wysokość odszkodowania. Nie można także wykluczyć – na co zasadnie zwrócił uwagę organ odwoławczy – że pomiędzy 1973 r. datą podjęcia uchwały nr [...] przejmującej sporny grunt na własność Państwa, a 1979 r. datą wydania decyzji odszkodowawczej mogła mieć miejsce korekta powierzchni działki nr [...].

Zgodzić należało się z organem odwoławczym, że pominięcie przez organ orzekający o odszkodowaniu spadkobierców J. M. mogło co najwyżej stanowić podstawę do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, a nie którąś z wad nieważności z art. 156 § 1 Kpa, zwłaszcza, że w dacie wydania decyzji odszkodowawczej nie byli znani spadkobiercy J. M..

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 Ppsa orzekł, jak

w sentencji.