Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 586/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust, 3, art. 2 ust. 3 pkt 4,
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), asesor sądowy WSA Marcin Kojło, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 października 2020 r. sprawy ze skargi M. K. i S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...], Burmistrz W. ustalił M. i S. K. (dalej: "Skarżący" bądź "strona") łączne zobowiązanie pieniężne za rok 2020, w kwocie 707 zł. Podatkiem rolnym obciążono 0,1358 ha fiz. użytków rolnych "RIVb", natomiast grunty ("RV" i "PsV") pominięto jako zwolnione z podatku rolnego. W ramach zobowiązania podatkiem od nieruchomości obciążono budynek mieszkalny (39,37m2 - zgodnie z informacją w sprawie podatków), budynki pozostałe (86,25 m2 - również zgodnie z ww. informacją) oraz grunty pozostałe (1123m2).

Od decyzji tej Skarżący wnieśli odwołanie, w którym zakwestionowali zasadność opodatkowania działki o nr [...] podatkiem od nieruchomości wskazując, że jest ona drogą publiczną i powinna być wyłączona z opodatkowania. Zdaniem strony, powierzchnia gruntów pozostałych "pozycja; F.", została w decyzji zawyżona. Ponadto odwołujący podali w wątpliwość zasadność nałożenia na nich obowiązku podatkowego w sytuacji, gdy Gmina rzekomo nie wywiązuje się ze swoich obowiązków wobec mieszkańców.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...], SKO utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji wskazując, że z uwagi na powierzchnię, sposób klasyfikowania gruntów i budynków posiadanych przez strony oraz wysokość stawek podatku od nieruchomości i rolnego obowiązujących na terenie Gminy w 2020 r., wysokość zobowiązania podatkowego powinna być obliczona w następujący sposób:

a) podatek od nieruchomości

• grunty "pozostałe" tj. tereny mieszkaniowe "B" oraz zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy (Bp): 1123,00 m2 x 0,22 (stawka)

• budynki mieszkalne lub ich części 39,37 m2 x 0,59 (stawka)

• budynki "pozostałe" lub ich części 86,25 m 2 x 4,60 (stawka)

razem: 667,0383 zł (po zaokrągleniu) 667,00zł

b) podatek rolny

• użytki rolne 0,1358 ha x 292,30 (stawka) razem: 39,69 zł (po zaokrągleniu) 40,00 zł.

Wobec powyższego, wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego należnego za rok 2020 (z uwzględnieniem ustawowych zwolnień oraz zaokrągleń wynikających z art. 63 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa – Dz. U z 2019 r., poz. 900, dalej: "o.p.") w kwocie 707 zł, w ocenie organu odwoławczego, należało uznać za prawidłowy.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, strona wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zaskarżając je w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 156 par. 1 pkt ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej: "k.p.a.") poprzez wydanie aktu bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, gdyż w przedmiotowej sprawie organ postąpił w następujący sposób: co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji.

2. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 par. 1 k.p.a. ze względu na to, że decyzja wydana została w wyniku przestępstwa tj. co powinno skutkować wznowieniem postępowania.

3. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 105 par. 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i umorzenie postępowania administracyjnego, na skutek błędnego uznania, że nie było podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy ze względu na to, że skarżący nie miał w toczącym się postępowaniu przymiotu strony.

4. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1, art. 80 par. 1 i art. 107 par. 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, polegającego na tym, że: twierdząc jednoznacznie, że zobowiązanie finansowe wynikające z podatku od nieruchomości powinno być wykonane niezależnie od wywiązania się przez Gminę z jakichkolwiek obowiązków bowiem wynika z mocy prawa - jakiego prawa; prawa feudalnego które mamy nadzieje w województwie p. dawno zostało zniesione. Takie twierdzenie jest pogwałceniem konstytucyjnego prawa równości wszystkich podmiotów wobec prawa oraz jest sprzeczne z zasadą społecznej gospodarki rynkowej propagowanej przez Władze Centralne Rzeczpospolitej oraz Unię Europejską.

Z uwagi na powyższe uchybienia, strona wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności decyzji w całości. W razie, gdyby Sąd nie uwzględnił wniosku o stwierdzenie nieważności, wniosła o wznowienie decyzji w całości. Ewentualnie, w razie, gdyby Sąd nie uwzględnił wniosku o wznowienie postępowania, z ostrożności procesowej, o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji w całości oraz uchylenie aktu pierwszej instancji. Strona wniosła także o zwrot kosztów postępowania według norm przewidzianych.

SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy podatkowe w prawidłowy sposób opodatkowały należącą do skarżących działkę nr [...] o powierzchni 457m2 podatkiem od nieruchomości. Zdaniem skarżących, powyższa nieruchomość powinna korzystać ze zwolnienia wskazanego w art. 2 ust 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 z późn. zm., dalej: "u.p.o.l."). Skarżący wskazywali, że jako droga dojazdowa do trzech niezależnych zabudowań, powinna stanowić drogę publiczną. Ponadto prowadzi do działek rolniczych, wiec powinna być sklasyfikowana jako ziemia rolnicza, co jest zgodne z ustawą o drogach wewnętrznych.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2101, dalej: "p.g.k.") podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych (art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 p.g.k.). O znaczeniu normatywnym tych danych świadczy także to, że w art. 1a ust. 3 u.p.o.l. wskazano, że przez użyte w ustawie określenia rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków, zaś w cytowanym na wstępie art. 1 u.p.r. wskazano wprost, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają jedynie użytki rolne sklasyfikowane w taki sposób w ewidencji gruntów i budynków. Z powyższych regulacji w sposób jednoznaczny wynika, iż organy podatkowe dokonując wymiaru podatku rolnego, od nieruchomości, leśnego, mają obowiązek korzystać z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe, ustalając wysokość zobowiązań podatkowych np. w podatku od nieruchomości, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, że organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por.m.in. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09). Oznacza to, że co do zasady, o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Tym samym, podstawą wymiaru podatków nie jest stan faktyczny, lecz stan ujawniony (zapisany) w ewidencji gruntów i budynków.

Dopóki dane te nie zostaną zmienione, organy mają obowiązek wyliczania podatku, jak i przyjmowania właściciela gruntu na ich podstawie i nie są władne do kwestionowania, czy korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków. Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o jakim mowa w art. 194 § 1 o.p. (zatem stanowi ona dowód tego, co zostało w niej urzędowo stwierdzone), którego treść może zostać podważona we właściwym trybie., zaś podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji (por. przykładowo: uchwała NSA z 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09; wyroki NSA z 29 września 2015 r., sygn. akt II FSK 2027/13; z 26 kwietnia 2017r., sygn. akt II FSK 818/15; z 19 czerwca 2018r., sygn. akt I FSK 3541/17). Inicjatywa w tym zakresie należy do podmiotu, który nie zgadza się z tymi danymi. Jeżeli zatem skarżący kwestionowali zgodność wpisów w ewidencji gruntów z rzeczywistością, powinni wystąpić o wszczęcie postępowania, mającego na celu wyjaśnienie lub ewentualną zmianę zaistniałych rozbieżności. W niniejszej sprawie nie ujawniono takiej okoliczności, która mogłaby stanowić podstawę do innego niż dokonany wymiaru zobowiązania podatkowego.

Z akt sprawy, w zakresie spornej działki o nr [...], bezsprzecznie wynika, że w ewidencji gruntów została zaklasyfikowana jako tereny mieszkaniowe "B" (k. 6 akt administracyjnych organu I instancji). Powyższymi danymi organy podatkowe były związane w świetle brzmienia art. 21 ust. 1 u.p.g.k., dlatego też wskazywane przez skarżących niezgodności z rzeczywistym stanem faktycznym w zakresie przeznaczenia gruntu, nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia.

W tym miejscu zależy zaznaczyć, na co również zwracał uwagę NSA, m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13, że wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych (wyjątkowych) przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W takim przypadku organ podatkowy obowiązany będzie do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku.

Z taką sytuacją w niniejszej sprawie jednak nie mamy do czynienia, bowiem w żadnym innym rejestrze publicznym, a przynajmniej takiego nie wskazali skarżący, nie zachodzi sprzeczność pomiędzy danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków a danymi wskazywanymi przez skarżących.

Ponadto, organ I instancji podjął działania dążące do wyjaśnienia, czy spornia działka rzeczywiście stanowi drogę, kierując zapytania do odpowiednich podmiotów. Z otrzymanych odpowiedzi, znajdujących się w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy, wynika jednak, że ww. działka nie jest drogą wojewódzką z rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 470 z późn. zm.) – pismo Dyrektora P. Zarządu Dróg Wojewódzkich w B. z dnia [...] lipca 2020 r. Nie stanowi również drogi powiatowej (pismo Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg i Transportu z dnia [...] lipca 2020 r.).

W okolicznościach niniejszej sprawy nie ma zatem podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji SKO w zakresie w jakim odnosi się ona do opodatkowania działki [...]. Prawidłowo bowiem obciążono sporną działkę o powierzchni 457m2 podatkiem od nieruchomości. Grunt sklasyfikowany w ewidencji gruntów jako "B" nie jest drogą publiczną w rozumieniu art. 2 i 2a ustawy o drogach publicznych i nie może korzystać ze zwolnienia wskazanego w art. 2 ust 3 pkt 4 u.p.o.l.".

Podsumowując powyższe, należy wskazać, że zaskarżona decyzja SKO (a także poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji) jest w pełni zgodna z powołanymi wyżej przepisami prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się, aby przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, na jakie we wniesionej skardze wskazują skarżący. Co więcej, nie rozwinęli oni podnoszonych zarzutów, więc Sąd nie ma możliwości odniesienia się do nich. W ocenie sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Mając na uwadze powyższe, sąd oddalił skargę jako niezasadną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z póżn. zm.).