Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1345/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne: Straż graniczna
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 65a ust. 6
journal: Dz.U. 2016 poz 1643
law: Ustawa z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 132, art. 200, art. 205 par. 2, art. 209
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Adam Lipiński Sędzia WSA – Danuta Kania Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant specjalista – Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, 2. zasądza od Komendanta Głównego Straży Granicznej na rzecz skarżącego K. J. kwotę 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], zawiesił skarżącego [...] SG K. J. w czynnościach służbowych na okres trzech miesięcy i następnie decyzją tegoż organu z dnia [...] marca 2008 r. nr [...], okres zawieszenie został przedłużony do czasu zakończenia postępowania karnego.

Następnie powyższy organ rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 45 ust. 2 pkt 11 w zw. z art. 49 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej, zwolnił skarżącego z dniem [...] lipca 2013 r. ze służby stałej w Straży Granicznej, zaś po złożeniu odwołania, Komendant Główny Straży Granicznej decyzją z dnia [...] września 2013 r. nr [...], uchylił zaskarżony rozkaz w części dotyczącej terminu zwolnienia ze służby w Straży Granicznej orzekając, że zwolnienie ze służby nastąpi z dniem [...] września 2013 r.

Z kolei Sąd Rejonowy w [...] Wydział [...] wydał wyrok z dnia [...] stycznia 2016 r. sygn. akt. [...], natomiast Sąd Okręgowy w [...] Wydział [...] wydał wyrok z dnia [...] lipca 2016 r. sygn. akt. [...], mocą których umorzono postępowanie karne wobec skarżącego K. J. i w tej sytuacji funkcjonariusz z dniem [...] lipca 2016 r. został przywrócony do służby, a Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej rozkazem personalnym z dnia [...] września 2016 r. nr [...], mianował go na stanowisko służbowe.

Następnie skarżący pismem z dnia [...] września 2016 r. zwrócił się do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej o wypłatę równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres zawieszenia w czynnościach służbowych od [...] grudnia 2007 r. do [...] września 2013 r.

W tej sytuacji Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], działając na podstawie art. 65a ust. 6 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz.1643 ze zm.) w zw. z rozporządzeniem z dnia 31 marca 2016 r. w sprawie wysokości przyznawanego funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za przedmioty umundurowania niewydane w naturze oraz na czyszczenie umundurowania (Dz. U. z 2016 r. poz. 423), odmówił skarżącemu [...] SG K. J. wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres zawieszenia w czynnościach służbowych od [...] grudnia 2007 r. do [...] września 2013 r. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że skarżący został zwolniony ze służby [...] września 2013 r., a na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 6 marca 2013 r. w sprawie zniesienia niektórych oddziałów Straży Granicznej oraz zmiany rozporządzenia w sprawie utworzenia oddziałów Straży Granicznej, [...] Oddział Straży Granicznej został zniesiony z dniem [...] listopada 2013 r. w tym samym roku, w którym skarżący został zwolniony ze służby. Zobowiązania i należności oraz sprawy wszczęte i niezakończone przejął [...] Oddział Straży Granicznej, gdzie nie było ujętych i należności i zobowiązań wobec wymienionego funkcjonariusza, co wprost wskazuje na ich brak, a tym samym na rozliczenie funkcjonariusza z należności mundurowych przed dniem likwidacji [...] Oddziału Straży Granicznej. Z powyższego wynika, że sprawy administracyjne dotyczące zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych oraz sprawy administracyjne związane ze zwolnieniem ze służby zostały zakończone, zaś przywrócenie skarżącego do służby w dniu [...] lipca 2016 r. nastąpiło po dniu [...] kwietnia 2016 r. Wobec powyższego brak jest przesłanek do zastosowania art. 6 ustawy z dnia 9 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1336), gdzie do spraw określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 65a ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych do dnia 1 kwietnia 2016 r. , stosuje się przepisy dotychczasowe. W świetle zapisu art. 65a ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 12 października 1990 roku o Straży Granicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1643 z późn. zm.), równoważnik pieniężny za przedmioty umundurowania niewydane w naturze, nie przysługuje za okres nieobecności funkcjonariusza w służbie z powodu zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Jednocześnie wskazano, że na podstawie § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 marca 2004 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie, funkcjonariuszowi zawieszonemu w czynnościach służbowych zawiesza się równoważnik pieniężny w zamian za umundurowanie niewydane w naturze oraz podwyższenie tego równoważnika o których mowa w art. 6 pkt 2.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego z dnia [...] kwietnia 2017 r., Komendant Główny Straży Granicznej decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...]. W uzasadnieniu – powołując się na argumenty w niej zawarte i na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że w okresie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych przypadającym na lata zaopatrzeniowe, zmieniały się akty prawne w przedmiocie równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie:

1) w dacie od 1 kwietnia 2007 r. do 31 marca 2011 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 maja 2004 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz. U. poz. 1467, z 2006 r. poz. 623 oraz z 2009 r. poz. 1654);

2) w dacie od 1 kwietnia 2011 r. do 31 marca 2014 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 marca 2011 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie.

Z kolei w myśl art. 6 ustawy z dnia 9 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1336), do spraw określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 65 ust. 4 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych do dnia 1 kwietnia 2016 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. W kontekście opisanego stanu faktycznego, przez "sprawy wszczęte i niezakończone", o których mowa w wyżej wymienionym art. 6, należy rozumieć sprawy administracyjne dotyczące zawieszenia w czynnościach służbowych, zwolnienia ze służby oraz przywrócenia do służby. W chwili wejścia w życie powołanego art. 6, sprawy administracyjne dotyczące zawieszenia funkcjonariuszy w czynnościach służbowych, zawieszenia wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za przedmioty umundurowania, zwolnienia ze służby, zostały ostatecznie zakończone, zaś sprawy administracyjne związane z przywróceniem do służby zostały wszczęte po dniu [...] kwietnia 2016 r. Powyższe okoliczności wskazują na to, że w omawianym stanie faktycznym nie zostały wyczerpane przesłanki z art. 6 ustawy z dnia 9 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw, uprawniające do stosowania dotychczasowych przepisów. Uznać zatem należy, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie przepis z art. 65 a ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej w brzmieniu obowiązującym po 1 kwietnia 2016 r., zgodnie z którym równoważnik pieniężny za przedmioty umundurowania niewydane w naturze nie przysługuje za okres nieobecności funkcjonariusza w służbie z powodu zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych zarzucając naruszenia przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego i jego dowolnej ocenie oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie istoty samego zdarzenia, tj. postępowania karnego prowadzonego przeciwko niemu stanowiącego podstawę zawieszenia w czynnościach służbowych, a następnie podstawę zawieszenia wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie, które to zdarzenie rozciągnięte było w czasie obowiązywania starych, jak i nowych przepisów ustawy o Straży Granicznej oraz jej przepisów wykonawczych;

2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżoną decyzją decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy prawidłowe było jej uchylenie i orzeczenie o przyznaniu mu równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres zawieszenia od [...] grudnia 2007 r. do [...] września 2013 r.;

3. art. 65a ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1643 z późn. zm.) przez dokonanie błędnej subsumcji do ustalonego stanu faktycznego, będącej wynikiem błędnego przyjęcia, iż art. 6 ustawy o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw z dnia 9 lip[ca 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1336) nie może być zastosowany wobec braku realizacji wynikających z niego przesłanek w sytuacji, gdy jednoznaczna treść tego przepisu nakazuje przyjąć, że w okolicznościach niniejszej sprawy spełnione zostały przesłanki w nim wskazane, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania art. 65a ust. 6 pkt 2 ustawy o Straży Granicznej;

4. art. 6 ustawy o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw z dnia 9 lipca 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1336), poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że pod pojęciem "sprawy wszczęte i niezakończone" należy rozumieć sprawy administracyjne dotyczące zawieszenia w czynnościach służbowych, zwolnienia ze służby oraz przywrócenia do służby, podczas gdy sprawami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 65 ust. 4 ustawy zmienianej, tj. ustawy o Straży Granicznej w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z dnia 9 lipca 2015 r., są sprawy enumeratywnie wymienione w § 1 pkt 1 – 7 rozporządzenia z dnia 31 marca 2011 r. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz. U. Nr 70, poz. 374) i dotyczą wyłącznie zasad obliczania i przyznawania równoważnika pieniężnego;

5. § 10 ust. 4 pkt 2 i ust. 6 oraz § 11 ust. 3 pkt 2 i ust. 4 rozporządzenia z dnia 31 marca 2011 r. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz. U. Nr 70, poz. 374) w związku z art. 6 ustawy z dnia 9 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1336), poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie.

W uzasadnieniu natomiast rozwinął powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 65a ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1643 z późn. zm.), który stanowił materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia, równoważnik pieniężny nie przysługuje za okres nieobecności funkcjonariusza w służbie z powodu zawieszenia w czynnościach służbowych. Z kolei zgodnie z treścią art. 6 ustawy z dnia 9 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw, do spraw określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 65 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych do dnia 1 kwietnia 2016 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Natomiast na podstawie art. 65 ust. 4 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1399, z późn. zm.), wydano rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 marca 2011 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz. U. Nr 70, poz. 374).

Wskazać w tym miejscu należy, że koniecznym elementem możliwości prawidłowego zastosowania powołanych wyżej przepisów prawa materialnego uprawniających organ do rozstrzygnięcia sprawy, jak też do stwierdzenia wystąpienia przesłanek określonych powołanych wyżej przepisach, jest poczynienie jasnych, wyczerpujących i nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych, co powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym zgodnie z wymogami art. 107 ust. 3 k.p.a. Podstawową więc kwestią w rozpoznawanej sprawie jest ocena, czy organ w sposób zgodny z prawem, nie budzący wątpliwości i przekonywujący wykazał, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do stwierdzenia, iż zaistniały przesłanki do wydania decyzji o odmowie wypłaty funkcjonariuszowi równoważnika pieniężnego za przedmioty umundurowania.

Tymczasem w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] organ odwołał się do § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 marca 2004 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie i należy się domyślać, że prawdopodobnie chodziło o rozporządzenie z 21 maja 2014 r. Z kolei w podstawie prawnej decyzji organ odwołał się do rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 marca 2011 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz. U. Nr 70, poz. 374), nie wskazując przy tym na konkretny przepis.

Zdaniem Sądu organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie w sposób naruszający przepisy art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., bowiem w rzeczywistości nie wyjaśnił i nie wykazał, że w sprawie istotnie zachodził brak przesłanek do zastosowania art. 6 ustawy z dnia 9 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1336).

Stwierdzić w tym miejscu należy, że kompetencja Sądu ogranicza się wyłącznie do kontroli legalności rozstrzygnięć organów administracyjnych, a nie do dokonywania za nie ustaleń stanowiących postawę podjętych przez nie rozstrzygnięć. Wobec tego, iż w rozpoznawanej sprawie istotne ustalenia albo nie znajdują odzwierciedlenia w uzasadnieniu, lub też są niespójne, to Sąd nie ma kompetencji do dokonywania koniecznych ustaleń w zamian za organ. Zakres okoliczności, jakie należy udowodnić w celu wydania rozstrzygnięcia, wyznaczają normy prawa materialnego, wskazujące okoliczności istotne z punktu widzenia dyspozycji określonej normy prawnej, jakie należy poprzez stosowanie przepisów procedury zbadać i wyjaśnić w celu poczynienia ustaleń mogących być podstawą rozstrzygnięcia.

Ponadto zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., każda decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne, zawierające wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz uzasadnienie prawne, czyli wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem, zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z niezbędnych warunków skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez sąd administracyjny. Zatem prawidłowe uzasadnienie decyzji ma nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie stron postępowania do organów administracyjnych. Ponadto uzasadnienie prawne decyzji nie może polegać tylko na powołaniu przez organ wydający decyzję, artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazanie, jaki zachodzi związek między tą oceną, a treścią rozstrzygnięcia. Z kolei uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać przede wszystkim wskazanie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy faktów, które organ uznał za udowodnione.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji nie spełniły w sposób wystarczający owej powinności, bowiem nie wskazały w uzasadnieniach swoich decyzji wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy opisanych powyżej. W rzeczywistości decyzje nie zawierają uzasadnienia prawnego.

Wspomnieć również się godzi, że wniesienie odwołania od decyzji administracyjnej wydanej w pierwszej instancji, przenosi na organ odwoławczy kompetencję merytorycznego rozpatrzenia indywidualnej sprawy administracyjnej. Istota postępowania odwoławczego polega na ponownym merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, która była przedmiotem rozstrzygnięcia przez organ niższego stopnia, w jej całokształcie. Innymi słowy, stosownie do treści art. 15 k.p.a., sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznawana i rozstrzygnięta, co oznacza, że tak organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy mają obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Przystępując zaś do rozpatrzenia odwołania, organ drugiej instancji dokonuje oceny materiału dowodowego zebranego i rozpatrzonego przez organ pierwszej instancji oraz bada ustalenia poczynione przez ten organ. W wyniku przeprowadzonej oceny organ odwoławczy może określić zakres i kierunki dalszego postępowania wyjaśniającego w drugiej instancji. Bezdyskusyjnym jest, iż organ odwoławczy musi dokonać w toku postępowania odwoławczego oceny, w jakim zakresie w postępowaniu przed organem pierwszej instancji zebrano i rozpatrzono materiał dowodowy załatwianej sprawy. W przypadku, gdy materiał dowodowy został w toku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w pierwszej instancji zebrany w sposób wyczerpujący, organ odwoławczy ma obowiązek dokonać ponownej jego oceny i wydać orzeczenia co do istoty sprawy, zaś w sytuacji gdy uzna, iż postępowanie wyjaśniające organu I instancji obarczone jest nieznacznymi brakami, zobowiązany jest w oparciu o przepis art. 136 k.p.a. przeprowadzić uzupełniające postępowanie wyjaśniające lub zlecić jego wykonanie organowi I instancji.

Zatem zasadniczy cel postępowania odwoławczego sprawdza się do merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją organu pierwszej instancji. Co do zasady, także orzeczenie organu odwoławczego ma charakter merytoryczny (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.) lub merytoryczno – reformacyjny (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.). Stanowi to bezpośrednią realizację zasady ekonomiki postępowania, gdyż służy przyspieszeniu załatwienia sprawy administracyjnej przez organy administracji publiczne, najpóźniej na etapie postępowania odwoławczego. Temu samemu celowi służy instytucja przewidziana w przepisie art. 136 k.p.a. uprawniająca organ odwoławczy do przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Wyniki poczynionych ustaleń faktycznych i prawnych, organ odwoławczy winien uzewnętrznić w uzasadnieniu wydanej decyzji administracyjnej w spełniającym wymogi określone w art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., zatem zawierającym jednoznaczne wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zadecydowały o treści decyzji. Organ musi więc zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, w tym w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. W uzasadnieniu poza elementami wskazanymi wprost w art. 107 § 3 k.p.a., organ winien nadto szczegółowo odnieść się do argumentów podnoszonych w odwołaniu pamiętając o tym, że wskazania faktów, które uznaje za udowodnione nie może zastąpić opisem postępowania przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji.

Reasumując, prawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia powinno umożliwiać stronie zapoznanie się z motywami, którymi kierował się organ, a także kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia przez sąd, zaś treść uzasadnienia winna obrazować szczegółowy tok rozumowania organu, które doprowadziło do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, oraz wskazywać i wyjaśniać przesłanki faktyczne i prawne, jakimi kierował się organ podejmując konkretne rozstrzygnięcie. Uzasadnienie decyzji wydawanej przez organ odwoławczy winno nadto zawierać szczegółowe ustosunkowanie się do zarzutów zawartych w odwołaniu

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie czyni zadość powyższym powinnościom, bowiem uzasadnienie organu drugiej instancji nie zawiera w ogóle własnych ustaleń, ani też własnych rozważań. Takie zaś stanowisko organu odwoławczego, powiela uchybienia organu pierwszej instancji. Wszak Komendant Główny Straży Granicznej nie dostrzegł w ogóle, że organ pierwszej instancji nie poczynił istotnych dla sprawy ustaleń, zaś w uzasadnieniu zabrakło koniecznych wyjaśnień przyczyn rozstrzygnięcia, a w szczególności braku uzasadnienia prawnego. Wykazane uchybienia stanowią zatem – w ocenie Sądu – naruszenie prawa mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia albowiem doprowadziło do niewyjaśnieni istotnych w sprawie okoliczności związanych ze stosowaniem przepisów prawa, a w obrocie prawnym nie może się ostać decyzja organu odwoławczego, która w uzasadnieniu nie zawiera własnych ustaleń i rozważań poprzestając na ustaleniach i rozważaniach organu pierwszej instancji. Również nie może pozostawać w obrocie decyzja organu pierwszej instancji, skoro zabrakło w niej koniecznych ustaleń i wyjaśnień, zaś poprzedzające ją postępowanie nie było wolne od wad.

W związku z powyższym Sąd uznał, że zarzuty podniesione w skardze w zakresie naruszenia przepisów postępowania za zasadne i wobec braku uzasadnienia prawnego decyzji, nie można się odnieść do zarzutów związanych z naruszeniem wskazanych w skardze przepisów materialnego. Dotyczy to naruszenia art. 15 oraz 107 § k.p.a. odnośnie zaskarżonej decyzji i art. 7, 77, 80, 107 § 3 k.p.a. odnośnie postępowania przed organem pierwszej instancji oraz jego decyzji, które to uchybienia naruszają wskazane przepisy w stopniu mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę na nowo, organ winien się odnieść do poczynionych powyżej przez Sąd rozważań i dokonanych wskazań, które są dla organu wiążące. Innymi słowy, rzeczą organów będzie przeprowadzić wyczerpujące postępowanie wyjaśniające z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego w podanym wyżej zakresie, a następnie dokonanie analizy sprawy poprzez zinterpretowanie znajdującego się w aktach administracyjnych materiału dowodowego i wydanie stosownych decyzji. Wynik przeprowadzonego w ten sposób postępowania, stosownie do treści art. 107 § 3 k.p.a., powinien znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej w sprawie decyzji administracyjnej, kończącej postępowanie w sprawie.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.