Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 3006/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 10 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 i 8
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) sędzia NSA Monika Nowicka sędzia del. NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 318/14 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej Politechniki Łódzkiej z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji wydanej po wznowieniu postępowania w sprawie przyjęcia na studia stacjonarne drugiego stopnia 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od K. K. na rzecz Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej Politechniki Łódzkiej kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 318/14, oddalił skargę K. K. na decyzję Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej Politechniki Łódzkiej z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przyjęcia na I rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia, odmowy przyjęcia na I rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia po wznowieniu postępowania.

Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Komisja Egzaminu Dyplomowego Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nadała K. K. tytuł zawodowy licencjata.

K. K. w toku studiów w Wyższej Szkole Finansów i Informatyki posłużył się sfałszowanymi przez nieustaloną osobę dokumentami w postaci indeksu i karty egzaminacyjnej, co zostało stwierdzone wyrokiem Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, XIX Wydział Grodzki, z dnia [...] listopada 2006 r., sygnatura akt: XIX K [...]. Sąd uznał K. K. winnym zarzucanych mu czynów, które wyczerpały dyspozycję art. 270 § 1 k.k.

Decyzją z dnia [...] września 2007 r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej przyjęła K. K. na l rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunek zarządzanie dla licencjatów. Podstawą przyjęcia na studia była ocena dyplomowa na przedłożonym przez K. K. dyplomie Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi, nadanym na podstawie decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. o nadaniu tytułu zawodowego licencjata.

Komisja Egzaminu Dyplomowego Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. orzekła o uchyleniu decyzji z dnia [...] lipca 2005 r.

Rektor Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 24 czerwca 2009 r. uchylił decyzję Komisji z dnia [...] listopada 2007 r. i nie nadał K. K. tytułu zawodowego licencjata.

Komisja Egzaminu Zawodowego Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej decyzją z dnia [...] października 2009 r. nadała K. K. tytuł zawodowy magistra i wydała dyplom.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 18 grudnia 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 377/09, stwierdził nieważność decyzji Rektora Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi z dnia 24 czerwca 2009 r. oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] listopada 2007 r.

Zdaniem Sądu decyzja z dnia [...] listopada 2007 r. wydana przez Komisję Egzaminu Dyplomowego Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi rażąco naruszyła przepis art. 207 ust. 2 i 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, bowiem została wydana przez nieuprawniony organ.

Rektor Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. wznowił z urzędu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Komisji Egzaminu Dyplomowego Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi z dnia [...] lipca 2005 r.

Decyzją z dnia 30 grudnia 2010 r. Rektor Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi uchylił decyzję z dnia [...] lipca 2005 r. oraz orzekł o odmowie nadania K. K. tytułu zawodowego licencjata i stwierdził brak podstaw do wydania dyplomu ukończenia studiów pierwszego stopnia.

Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Rektora z dnia [...] lutego 2011 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 20 września 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 228/11, oddalił skargę K. K. na powyższą decyzję.

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd stwierdził, że organ uczelni, w związku z otrzymanym w dniu 7 sierpnia 2007 roku z Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia prawomocnym wyrokiem z dnia [...] listopada 2006 r. sygn. akt XIX K [...] o uznaniu K. K. za winnego tego, że w nieustalonym dniu w okresie pomiędzy czerwcem a październikiem 2005 r. w Łodzi posłużył się podrobionym dokumentem w postaci indeksu oraz karty egzaminacyjnej, które zawierały podrobione oświadczenia o uzyskaniu pozytywnej oceny z egzaminu, celem uzyskania zaliczenia rocznego, czym wyczerpał dyspozycję art. 270 § 1 k.k. (k. 13 akt admin.), miał niewątpliwie podstawy do uruchomienia procedury zmierzającej do weryfikacji ostatecznej decyzji o nadaniu K. K. tytułu zawodowego licencjata. Zgodnie bowiem z § 36 ust. 1 Regulaminu studiów Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi, stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały nr 3 Rady Naukowej Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi z dnia 19 czerwca 2002 r. w sprawie zmian w Regulaminie Studiów Uczelni, obowiązującego w dniu nadania K. K. tytułu zawodowego licencjata i wydaniu mu dyplomu, ukończenie studiów następowało po złożeniu egzaminu dyplomowego z wynikiem co najmniej dostatecznym i absolwent otrzymywał dyplom ukończenia studiów wyższych. Natomiast stosownie do § 34 ust. 1 pkt a powołanego Regulaminu, warunkiem dopuszczenia do egzaminu dyplomowego było: a) uzyskanie zaliczenia wszystkich przedmiotów i praktyk przewidzianych w planie studiów, b) uzyskanie oceny co najmniej dostatecznej z pracy dyplomowej. Zatem student, który nie uzyskał zaliczenia z przedmiotu objętego planem studiów, nie był uprawniony do przystąpienia do egzaminu dyplomowego. Tymczasem K. K. przystąpił do egzaminu dyplomowego w dniu [...] lipca 2005 r. bez uzyskania zaliczenia wszystkich przedmiotów przewidzianych w planie studiów. Nie miał bowiem zaliczenia przedmiotu "ekonomia matematyczna", przewidzianego w planie studiów na kierunku "finanse i bankowość" na trzecim semestrze, ponieważ – jak zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem karnym – przed Komisją posługiwał się podrobionym dokumentem w postaci indeksu i karty egzaminacyjnej. Skoro K. K. nie uzyskał zaliczenia wszystkich obowiązkowych przedmiotów, to nie spełnił wymagań koniecznych do ukończenia studiów, a w konsekwencji do nadania mu tytułu zawodowego licencjata i wydania dyplomu. Niewątpliwie, mając na uwadze zapisy Regulaminu, indeks i karta egzaminacyjna zawierające nieprawdziwe oświadczenia o zaliczeniu przedmiotu "ekonomia matematyczna", stanowiły dowody w oparciu, o które Komisja Egzaminu Dyplomowego Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi podejmowała w dniu [...] lipca 2005 r. decyzję o pozytywnym złożeniu przez K. K. egzaminu dyplomowego i nadaniu tytułu licencjata. Skoro skarżący nie zaliczył wszystkich przedmiotów przewidzianych w planie studiów, nie był uprawniony do przystąpienia do egzaminu dyplomowego w dniu [...] lipca 2005 roku i uzyskania tytułu zawodowego licencjata.

W ocenie Sądu, organ administracji prawidłowo zatem uznał, że stanowiło to przesłankę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. o nadaniu K. K. tytułu zawodowego licencjata. Okoliczność, iż skarżący pozytywnie złożył egzamin dyplomowy przed Komisją Egzaminu Dyplomowego Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi, nie może bowiem konwalidować braków i nieprawidłowości związanych z samym dopuszczeniem do egzaminu. Skoro bowiem, w myśl zapisów Regulaminu studiów Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi, wobec niezaliczenia wszystkich przedmiotów przewidzianych w planie studiów, brak było podstaw do udziału K. K. w egzaminie dyplomowym, to tym bardziej nie mógł on pozytywnie złożyć tego egzaminu i uzyskać tytułu zawodowego licencjata. Sąd odniósł się również do kwestii zatarcia skazania i wyjaśnił, że powoływana przez skarżącego okoliczność, iż jego skazanie na podstawie wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia XIX Wydziału Grodzkiego z dnia [...] listopada 2006 r. sygn. XIX K [...], uległo zatarciu, nie ma wpływu na ocenę rozstrzygnięcia podjętego przez Rektora Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki w Łodzi. Organ nie powoływał się na fakt skazania wyrokiem karnym lecz na okoliczność posłużenia się przez skarżącego sfałszowanymi wpisami w indeksie i karcie egzaminacyjnej, która to okoliczność wynika wprost z sentencji wyroku z dnia [...] listopada 2006 r. Organ nie wywodził skutków prawnych z samego faktu skazania strony wyrokiem sądu karnego, ale z ustaleń dokonanych przez ten sąd, co do nieprawdziwości oświadczeń znajdujących się w dokumentach przedłożonych przez skarżącego Komisji Egzaminu Dyplomowego w dniu [...] lipca 2005 r. Wyrok sądu karnego jest prawomocny i nie został wyeliminowany z obrotu prawnego, a zatem, w myśl art. 11 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa wiążą również sąd administracyjny.

Pismem z dnia 4 czerwca 2012 r. Rektor Politechniki Łódzkiej został poinformowany o prawomocnym wyroku WSA w Łodzi z dnia 20 września 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 228/11.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. Rektor Politechniki Łódzkiej uchylił decyzję Komisji Egzaminu Zawodowego z dnia [...] października 2009 r. w sprawie nadania tytułu zawodowego magistra i wydania dyplomu K. K. i odmówił nadania tytułu zawodowego magistra i wydania dyplomu.

Rektor Politechniki Łódzkiej decyzją z dnia 5 lutego 2013 r. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r.

WSA w Łodzi, po rozpoznaniu skargi K. K., wyrokiem z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 323/13, uchylił decyzję Rektora Politechniki Łódzkiej z dnia 5 lutego 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r.

W orzeczeniu tym Sąd wskazał, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. o nadaniu K. K. tytułu zawodowego licencjata, która stanowiła podstawę przyjęcia na studia magisterskie w Politechnice Łódzkiej, mogła stanowić podstawę do wznowienia – w oparciu o art. 145 § 1 k.p.a. – postępowania zakończonego decyzją Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej z dnia [...] września 2007 r. o przyjęciu K. K. na I rok studiów na kierunku Zarządzanie, dla licencjatów, studia dzienne magisterskie. Ta bowiem decyzja została wydana w oparciu o decyzję Rektora Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki z dnia [...] lipca 2005 r.

Wobec powyższego w pierwszej kolejności organ powinien rozstrzygnąć sprawę dotyczącą prawidłowości wydania decyzji o przyjęciu skarżącego na studia magisterskie. Dopiero w dalszej kolejności zająć się wzruszeniem w trybie nadzwyczajnym decyzji o nadaniu tytułu zawodowego magistra i wydaniu dyplomu.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej na podstawie art. 169 ust. 10 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz art. 149 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. wznowiła z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej z dnia [...] września 2007 r. w sprawie przyjęcia K. K. na l rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunek – zarządzanie.

Decyzją z dnia 3 lutego 2014 r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kK.p.a. oraz art. 169 ust. 1 pkt 2, ust. 9, 10 i art. 207 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, uchyliła ostateczną decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej z dnia [...] września 2007 r. w sprawie przyjęcia K. K. na l rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek – zarządzanie i odmówiła przyjęcia K. K. na l rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek – zarządzanie.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Stosownie do treści art. 169 ust.1 pkt 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym do odbywania studiów w uczelni może być dopuszczona osoba, która spełnia warunki rekrutacji ustalone przez uczelnię oraz ma, tak jak w przedmiotowej sprawie, tytuł licencjata – w przypadku ubiegania się o przyjęcie na studia drugiego stopnia. Przedłożony przez stronę dowód w postaci tytułu zawodowego licencjata – okazał się fałszywy, co uzasadniało w ocenie organu wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Wznowienie postępowania na podstawie cyt. przepisu uwarunkowane jest łącznym spełnieniem dwóch warunków. Po pierwsze, wystąpieniem w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie fałszywego dowodu, przy czym należy rozróżnić fałsz materialny i intelektualny dokumentu. Pierwszy godzi bezpośrednio w sam dokument i polega na jego podrobieniu. Drugi fałsz – intelektualny, tak jak w niniejszej sprawie, wyraża się w nieprawdziwej treści dokumentu, w poświadczeniu nieprawdy w jej części istotnej, chociaż sam dokument co do formy jest autentyczny i nie budzi zastrzeżeń. Po drugie, jest ograniczona wymogiem, by sfałszowanie dowodu było stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Po trzecie - zastosowanie wspomnianego przepisu k.p.a. zakłada, że fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy.

Zdaniem organu w niniejszej sprawie wymienione przesłanki zostały spełnione. Na podstawie sfałszowanego dyplomu, uzyskanego w wyniku potwierdzonego orzeczeniem sądu sfałszowania indeksu i karty egzaminacyjnej K. K. został przyjęty na studia drugiego stopnia na Politechnice Łódzkiej.

Od powyższej decyzji K. K. złożył odwołanie, w którym wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślił, że nigdy nie był karany.

Decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Uczelniana Komisja Rekrutacyjna Politechniki Łódzkiej utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy.

K. K. w skardze na powyższą decyzję zarzucił naruszenie art. 10 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Uczelniana Komisja Rekrutacyjna Politechniki Łódzkiej wniosła o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdził, że organ wykonał, stosownie do treści przepisu art. 153 p.p.s.a., zalecenia, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2013r., sygn. akt III SA/Łd 323/13.

Warunkiem wznowienia postępowania z przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., będącej podstawą wznowienia w rozpoznawanej sprawie, jest stwierdzenie, iż dowody na podstawie, których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Konieczne jest również, aby na podstawie tych fałszywych dowodów ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne. Cechę istotności będą miały te okoliczności, które dotyczą faktów prawotwórczych, tj. wpływają na określenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Drugą przyczyną wznowienia jest istnienie związku przyczynowego między wydaną decyzją, a popełnionym przestępstwem. Nie ma znaczenia fakt, czy przestępstwo wywarło wpływ na treść decyzji, nie musi istnieć, więc związek między treścią decyzji, a przestępstwem, jedynie między przestępstwem a wydaniem decyzji. Taka interpretacja wynika z porównania treści art. 145 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 k.p.a.

Dalej Sąd wskazał, że przyjęcia skarżącego na studia magisterskie, zgodnie z art. 169 ust. 1 pkt 2 Prawa o szkolnictwie wyższym, uwarunkowane było przedłożeniem dyplomu o nadaniu tytułu zawodowego licencjata. Skarżący decyzją Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] września 2007 r. został przyjęty na I rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia – kierunek zarządzanie. Jednakże sprawa legalności uzyskania dyplomu licencjata została przesądzona prawomocnym wyrokiem WSA w Łodzi z dnia 20 września 2011 r. sygn. akt III SA/Łd 228/11. W tej sytuacji posłużenie się dyplomem o nadaniu tytułu zawodowego licencjata uzyskanym w wyniku sfałszowania dokumentów będących podstawą jego uzyskania mogło stanowić podstawę wznowienia w sprawie decyzji o przyjęciu na I rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia.

Zdaniem Sądu przedłożony przez skarżącego dyplom licencjata obarczony jest fałszem intelektualnym i nie może potwierdzać ukończenia studiów licencjackich, skoro w ich toku doszło do sfałszowania karty egzaminacyjnej i indeksu. Dlatego też nie można akceptować sytuacji, w której osoba uzyskująca w wyniku czynu zabronionego dyplom licencjata, zostaje przyjęta na studia stacjonarne drugiego stopnia i otrzymuje status studenta.

W tej sytuacji Uczelniana Komisja Rekrutacyjna Politechniki Łódzkiej prawidłowo ustaliła, iż K. K. posługując się sfałszowanymi dokumentami w istocie wyłudził wydanie decyzji o przyjęciu na studia drugiego stopnia. Zasadnie zatem organ wyeliminował z obrotu prawnego przedmiotową decyzję.

Za niezasadny Sąd uznał zarzut skargi odnoszący się do art. 10 k.p.a. Naruszenie tego artykułu ma charakter względny, gdyż skutecznie powołać może to uchybienie procesowe strona, której gwarancje prawne uległy naruszeniu, przy czym oceny wymagają skutki procesowe tego naruszenia sprowadzające się do stwierdzenia, czy strona ta wykazała aby istotny wpływ na rozstrzygnięcie miało zapewnienie jej udziału w postępowaniu. Strona powinna więc podać konkretnie, w jaki sposób zamierzała wykorzystać przysługującą jej możność udziału w postępowaniu. Na tej podstawie istnieje więc możliwość uwzględnienia skargi tylko w sytuacji, gdy strona wykaże że naruszenie tego przepisu mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie. Skarga nie zawiera zaś żadnego uzasadnienia w tym względzie, natomiast analiza akt administracyjnych sprawy i istoty problemu prowadzi do konstatacji, że zarzut skargi nie uzasadnia jej uwzględnienia. W toku postępowania przed organem I instancji skarżący był pouczony o treści art. 10 k.p.a i nie skorzystał z tego uprawnienia. Organ drugiej instancji nie prowadził już żadnego postępowania wyjaśniającego, nie zgromadził żadnych dodatkowych dowodów.

Z tych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

K. K. w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie następujących przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

– art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 i art. 81 k.p.a w zw. z art. 8 k.p.a, polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organu II instancji, pomimo że decyzja wydana została z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, a skarżący w toku postępowania odwoławczego nie został pouczony o możliwości zapoznania się z aktami, wypowiedzenia się co do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego i złożenia końcowego oświadczenia w sprawie;

– art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a., polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organu II instancji, pomimo iż decyzja, mimo ciążącego na organie obowiązku w zakresie gromadzenia dowodów, została wydana bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego, w szczególności z pominięciem załączenia w poczet materiału dowodowego, przed wydaniem decyzji przez organ II instancji, prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi, Wydziału XIX Grodzkiego z dnia [...] listopada 2006 r. (sygn. akt XIX K [...]), co skutkowało czynieniem ustaleń faktycznych i wydaniem decyzji na podstawie niepełnego materiału dowodowego oraz sporządzeniem uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a.;

– art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy organ nie wykonał zaleceń wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2013 r. (sygn. akt III SA/Łd 323/13) i wydał postanowienie o wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., a następnie uchylił ostateczną decyzję administracyjną z dnia [...] września 2007 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., podczas gdy podstawą rozstrzygania o wznowieniu postępowania administracyjnego oraz ewentualnym uchyleniu ostatecznej decyzji administracyjnej winien być art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.

Wbrew zarzutowi kasacyjnemu Sąd Wojewódzki zasadnie przyjął, że w postępowaniu odwoławczym nie doszło do takiego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Zaznaczyć bowiem trzeba, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji następuje wówczas, gdy Sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku słusznie stwierdzono, że skarżący nie wykazał, aby niezachowanie przez organ odwoławczy wymogów wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. w rzeczywisty sposób ograniczyło jego udział w postępowaniu i pozbawiło realizacji konkretnych uprawnień procesowych.

Zgodzić się należy z Sądem Wojewódzkim, że w sytuacji gdy organ odwoławczy nie prowadził postępowania wyjaśniającego oraz rozstrzygał na podstawie materiału dowodowego zebranego przez organ pierwszej instancji, to niepouczenie strony o uprawnieniach przewidzianych w art. 10 § 1 k.p.a. nie oznacza automatycznie wadliwości decyzji.

W orzecznictwie sądowym istnieje ugruntowany pogląd, że zarzut naruszenia postanowień art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków – może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (por. wyroki NSA z 18 maja 2006 r. II OSK 831/05, z 16 października 2007 r., I OSK 1192/06, z 9 kwietnia 2014 r., I OSK 2572/12).

W niniejszej sprawie skarżący stawiając w skardze zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 k.p.a. nie sprecyzował jednocześnie, jaki to miało wpływ na realizację jego uprawnień procesowych. Podobnie autor skargi kasacyjnej, rozwijając zarzut w tym zakresie, ograniczył się do ogólnych uwag dotyczących art. 10 k.p.a., nie podał natomiast jak zarzucane Sądowi naruszenie przepisów wymienionych w pkt 1 skargi kasacyjnej mogło wpłynąć na wynik sprawy.

Tymczasem skuteczność zarzutu kasacyjnego postawionego na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wymaga wykazania, że naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jako nietrafny należało uznać również zarzut odnoszący się do oceny materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Podkreślenia wymaga to, że stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy.

Nie ulega wątpliwości, że weryfikując ustalenia faktyczne stanowiące podstawę kontrolowanych decyzji – Sąd Wojewódzki dysponował prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Łodzi z [...] listopada 2006 r. sygn. akt XIX K [...].

Dla oceny legalności decyzji nie miało więc istotnego znaczenia to, że wymieniony wyrok nie był dołączony do akt przed rozstrzygnięciem sprawy przez organ odwoławczy skoro fakt istnienia wyroku i jego treści wynika z uzasadnienia wyroku WSA z 20 września 2011 r., III SA/Łd 228/11, a więc dokumentu urzędowego. Wprawdzie rację ma autor skargi kasacyjnej, że organ administracji powinien włączyć wyrok karny do materiału dowodowego w toku prowadzonego postępowania, to jednak uchybienie temu obowiązkowi nie mogło dyskwalifikować decyzji. Dla końcowej oceny znaczenie miało bowiem to, że wywiedzione z treści wyroku WSA sygn. III SA/Łd 228/11 ustalenia co do faktu sfałszowania wpisów w indeksie i karcie egzaminacyjnej skarżącego, znalazły potwierdzenie w odpisie wyroku karnego. W szczególności dla kontroli sądowej istotna była okoliczność, że w dacie wydania decyzji organu drugiej instancji wyrok Sądu Rejonowego był wiążący z racji jego prawomocności uzyskanej w dniu 24 listopada 2006 r. Natomiast autor skargi kasacyjnej nietrafnie wywodził, że w sprawie Sąd nie powinien pominąć faktu uzyskania przez organ odwoławczy odpisu wyroku karnego wystawionego 31 marca 2014 r.

W przedstawionym stanie ważna była data uprawomocnienia się wyroku karnego, a nie data w jakiej sekretariat Sądu Rejonowego poświadczył zgodność odpisu wyroku z oryginałem. Zaznaczyć trzeba, że przy rozstrzyganiu sprawy Sąd Wojewódzki musiał kierować się przepisem art. 11 p.p.s.a., zgodnie z którym ustalenia wydanego w postępowaniu karnym wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny.

W rezultacie kontrola zaskarżonej decyzji musiała być dokonana przez Sąd Wojewódzki przy uwzględnieniu całego materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. W konsekwencji nie było podstaw do zakwestionowania stanu faktycznego przedstawionego w decyzjach obydwu instancji, zwłaszcza co do okoliczności posłużenia się przez skarżącego podrobionym dokumentem w postaci indeksu i karty egzaminacyjnej.

Niezasadny okazał się ponadto zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 153 p.p.s.a.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej organy uczelni podejmując rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie nie naruszyły wskazań zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 5 czerwca 2013 r., III SA/Łd 323/13. Wymieniony wyrok rozstrzygał o uchyleniu decyzji Rektora Politechniki Łódzkiej z 5 lutego 2013 r. wydanej w przedmiocie uchylenia decyzji o nadaniu tytułu zawodowego magistra i wydaniu dyplomu. Wymieniona więc sprawa sądowoadministracyjna w aspekcie przedmiotowym wiązała się z zaskarżoną decyzją. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd Wojewódzki wskazując na wadliwość kontrolowanej decyzji wskazał na relacje zachodzące pomiędzy poszczególnymi decyzjami i stwierdził w szczególności, że: "wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. o nadaniu K. K. tytułu zawodowego licencjata, która stanowiła podstawę przyjęcia na studia magisterskie w Politechnice Łódzkiej, mogła więc stanowić podstawę do wznowienia – w oparciu o art. 145 § 1 k.p.a. – postępowania zakończonego decyzją Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej z dnia [...] września 2007 r. o przyjęciu K. K. na I rok studiów na kierunku zarządzanie dla licencjatów, studia dzienne magisterskie. Ta bowiem decyzja została wydana w oparciu o decyzję Rektora Wyższej Szkoły Finansów i Informatyki z [...] lipca 2005 r. Wobec powyższego w pierwszej kolejności organ powinien rozstrzygnąć sprawę dotyczącą prawidłowości wydania decyzji o przyjęciu skarżącego na studia magisterskie. Dopiero w dalszej kolejności powinien zająć się wzruszeniem w trybie nadzwyczajnym decyzji o nadaniu tytułu zawodowego magistra i wydaniu dyplomu."

Mając na uwadze ramy przedmiotowe i podmiotowe omawianego wyroku należało przyjąć, że zasadniczo wytyczne wiązały Rektora Politechniki Łódzkiej w zakresie przesłanek warunkujących uchylenie decyzji o nadaniu tytułu zawodowego magistra i wydania dyplomu. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie wydane zostały decyzje przez inne organy Politechniki Łódzkiej oraz w innym przedmiocie, mianowicie w sprawie przyjęcia na I rok studiów stacjonarnych drugiego stopnia. Ponadto zaznaczyć trzeba, że Sąd w wyroku z 5 czerwca 2013 r., wypowiadając się co do ewentualnych rozstrzygnięć, powołał się na możliwość wznowienia postępowań na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., lecz to nie oznacza, że w ten sposób związał właściwe organy w zakresie podstawy wznowienia w niniejszej sprawie, czy w sprawie, która będzie jej następstwem. Organ uczelni wszczynając odrębną sprawę był uprawniony do samodzielnej oceny przesłanek wznowienia postępowania.

Zauważyć przy tym należy, że w konkretnej sprawie może zaistnieć więcej niż jedna przesłanka wznowienia postępowania, a organ administracji ma obowiązek ocenić je wszystkie, aby ostatecznie podjąć właściwe rozstrzygnięcie.

W rozpoznawanej sprawie Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej na podstawie ustalonego stanu faktycznego przyjęła, że zachodzi podstawa wznowienia przewidziana w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., ale tej podstawy zarzuty kasacyjne nie dotyczą. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł weryfikować zaskarżonego wyroku w zakresie oceny dotyczącej podstawy wznowienia zastosowanej w niniejszej sprawie.

Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzeczono zgodnie z art. 204 pkt 1 p.p.s.a.