Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1469/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 11, art. 4 pkt 7, art. 4 pkt 9, art. 4 pkt 10, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1 ipkt 1 art. 5b ust.1 pkt  2 , art. 5b ust. 1 pkt 3, art. 18 ust. 4a, art. 18 ust. 4b pkt 2, art. 18 , art. 92 a ust. 1, 3, 7 pkt1
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: art. 7,art. 8,  art. 76 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Joanna Wegner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] (dalej jako "zaskarżona decyzja") Główny Inspektor Transportu Drogowego ( dalej jako "organ", "GITD") po rozpatrzeniu odwołania J. S. (dalej jako "Skarżący", "Strona") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2019 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.500 zł – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Zaskarżoną decyzją nałożono na Stronę karę pieniężną w wysokości 8.500 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące naruszenia:

- brak wyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140, dalej jako "utd") - za każdy dokument,

- wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

W dniu [...] czerwca 2019 r. w W. na ul. [...] przeprowadzono kontrolę drogową pojazdu marki [...] o nr rej. [...], który był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Ww. pojazdem kierował J. J. przewożąc pasażera w W. z ul. [...] na ul. [...]. Przewóz został zamówiony przez pasażera za pomocą aplikacji [...].

W trakcie kontroli stwierdzono m.in. naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy tj. lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Kontrolujący ustalili podczas kontroli, że przewóz był wykonywany w imieniu i na rzecz J. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...]. Kontrola została udokumentowana protokołem kontroli drogowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2019 r.

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. [...]Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu, w związku z naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym stwierdzonym w protokole kontroli.

W odpowiedzi na powyższe Strona złożyła wyjaśnienia pismem z dnia [...] września 2019 r. Skarżący wskazał, że po zapoznaniu się z treścią protokołu kontroli stwierdza, że firma [...] za pośrednictwem której wykonuje usługi przewozu nie jest przewoźnikiem w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, usługi, które wykonuje mają charakter okazjonalny i dotyczą przewozu konkretnych osób w konkretnym czasie, a nie jak w przedsiębiorstwach taksówkarskich, w których kierowcy pozostają w pełnej gotowości do przewozu. Ponadto Skarżący wskazał, że zarzuty dotyczące braku licencji nie dotyczą tego rodzaju usług, które wykonuje strona, osoby świadczące okazjonalne usługi transportowe nie są osobami, które wykonują te czynności stale, poza okazjonalnymi przewozami kierowcy wykorzystują samochody we własnych celach, a do usług transportu okazjonalnie, dlatego w ocenie strony niezrozumiały jest zarzut nieposiadania licencji przez osoby dokonujące tego typu usługi.

Pismem z dnia [...] września 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił Stronę, że po analizie zgromadzonego materiału dowodowego w związku z przeprowadzoną kontrolą drogową stwierdzono następujące naruszenia:

- niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 utd - za każdy dokument, lp. 1.12 zal. nr 3 do utd,

- wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy, lp. 2.11 zał. nr 3 do utd.

Postępowanie w tej sprawie zakończyło się wydaniem przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, jako organu I instancji, decyzji administracyjnej z dnia [...] października 2019 r. nr [...] nakładającej na Stronę karę pieniężną w wysokości 8.500 zł, za ww. naruszenia.

Pismem z dnia [...] października 2019 r. Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym wniosła o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania. Wydanej decyzji Strona zarzuciła naruszenie:

1) art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1298, dalej jako "k.p.a.") poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie, czy wykonywane przez Skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej,

2) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego przez Skarżącego; organ w żaden sposób nie wykazał na jakiej podstawie skarżący ma odpowiadać za naruszenie ustawy o transporcie drogowym w sytuacji, w której brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że zatrzymany kierowca wykonywał przejazd w imieniu Skarżącego,

3) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 5b utd w zw. z lp. 1.12. załącznika nr 3 do wskazanej ustawy, polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości 8.000 zł za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd,

4) art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd w zw. z art. 4 pkt 6a utd poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez Skarżącego.

W uzasadnieniu podniesionych wyżej zarzutów Skarżący podniósł, że brak ustalenia, czy podejmował i wykonywał działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób, o której mowa w art. 4 pkt 1 utd wskazując, że wykonywanie krajowego transportu zakłada świadczenie odpłatnie usługi przewozu osób lub rzeczy w ramach wykonywania działalności gospodarczej.

W ocenie Skarżącego organ nie ustalił, czy posiadał on status przedsiębiorcy ani nie wykazał, czy czynności przez niego wykonywane posiadały cechy prowadzenia działalności gospodarczej, czy faktycznie wykonywał przewóz. Ponadto, zakwestionował jakoby w dniu [...] czerwca 2019 r. wykonywał transport drogowy. Dalej zarzucił, że brak jest przesłanek do uznania, że wykonywane przez skarżącego czynności nosiły znamiona przewozu okazjonalnego (organ nie ustalił z czyjej inicjatywy doszło do przejazdu). Zdaniem Skarżącego, nie wykonywał on przewozu okazjonalnego, dlatego brak było możliwości nałożenia kary za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego. Ponadto, w związku z powyższym Skarżący nie miał obowiązku wyposażania kierowcy w wypis z licencji oraz zgłaszania samochodu, którym się poruszał do posiadanej licencji.

GITD po rozpatrzeniu odwołania skarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ II instancji po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, wskazał, że z zebranego materiału dowodowego, w tym protokołu kontroli drogowej z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...], okazanych dokumentów przez kierowcę oraz dokumentacji fotograficznej pojazdu wynika, że w dniu [...]czerwca 2019 r. inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę drogową pojazdu marki [...] o nr rej. [...], którym kierował J. J. przewożąc pasażera w W. z ul. [...] na ul. [...] ([...]). Przewóz został zamówiony przez pasażera za pomocą aplikacji [‘...] W trakcie kontroli ustalono, że podmiotem wykonującym przewóz był dostawca usług przedsiębiorca J. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...]. Na podstawie protokołu kontroli organ odwoławczy ustalił również, że kierowca nie okazał podczas kontroli wypisu z licencji lub zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego ww. przedsiębiorcy. Jednocześnie na podstawie informacji udzielonej przez pracownika Urzędu [...] ustalono, że J. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] posiada licencję nr [...] na wykonywanie przewozu drogowego osób pojazdem samochodowym.

Ponadto, w toku kontroli przesłuchano w charakterze świadka pasażera K. B., który potwierdził zamówienie przewozu w W. na trasie z ul. [...] na ul. [...] poprzez aplikację [...]. Pasażer zeznał także, że w aplikacji otrzymał informację o wysokości ceny za przejazd (6,88 zł), a także uiszczenie opłaty za przewóz gotówką kierowcy w wysokości 6,90 zł. Powyższe organ odwoławczy ustalił na podstawie protokołu przesłuchania pasażera. Ponadto, pasażer okazał w czasie kontroli również informacje z konta z aplikacji [...] z których wynika, iż przewóz był wykonywany w W. na trasie z ul. [...] na ul. [...], przewóz wykonywał kierowca o imieniu J., opłata za przewóz wyniosła 6,88 zł, forma płatności: gotówka, a także, że jako dostawca usług jest w skazany [...]; [...].

Dodatkowo, na podstawie pisma informacyjnego z Biura Administracji i Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta [...] z dnia [...] lipca 2019 r. organ odwoławczy ustalił, że przedsiębiorca J. S. posiadał na dzień [...] czerwca 2019 r. licencję nr [...] na wykonywanie przewozu drogowego osób pojazdem samochodowym udzieloną przez Prezydenta [...] w dniu [...] lipca 2018 r. (ważną do dnia [...] lipca 2033 r.), nie posiadał innego uprawnienia transportowego udzielonego przez Prezydenta [...], a także, że pojazd marki [...] o nr rej. [...] został zgłoszony do ww. licencji w dniu [...] lipca 2018r. (pismo z Biura Administracji i Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta [...] z dnia [...] lipca 2019 r. — w aktach sprawy).

GITD wskazał, że pismem z dnia [...] września 2019 r. Skarżący złożył wyjaśnienia w sprawie wskazując, że po zapoznaniu się z treścią protokołu kontroli z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] stwierdza, że firma [...] za pośrednictwem której wykonuje usługi przewozu nie jest przewoźnikiem w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, usługi, które wykonuje mają charakter okazjonalny i dotyczą przewozu konkretnych osób w konkretnym czasie, a nie jak w przedsiębiorstwach taksówkarskich, w których kierowcy pozostają w pełnej gotowości do przewozu. Ponadto, Skarżący wskazał, że zarzuty dotyczące braku licencji nie dotyczą tego rodzaju usług, które wykonuje strona, osoby świadczące okazjonalne usługi transportowe nie są osobami, które wykonują te czynności stale, poza okazjonalnymi przewozami kierowcy wykorzystują samochody we własnych celach, a do usług transportu okazjonalnie, dlatego w ocenie Strony niezrozumiały jest zarzut nieposiadania licencji przez osoby dokonujące tego typu usługi. Z powyższego organ odwoławczy wywiódł, że Strona co do zasady nie zakwestionowała okoliczności, że przedmiotowy przewóz był wykonywany w jej imieniu, a jedynie zakwestionowała sam charakter wykonywanego przewozu.

Z uwagi na powyższe organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił, że podmiotem wykonującym przewóz w przedmiotowej sprawie jest przedsiębiorca J. S., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: [...]

GITD wskazał, że z zebranego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności pisma informacyjnego z Biura Administracji i Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta [...] z dnia [...] lipca 2019 r., a także danych z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej dot. strony wynika, że przedsiębiorca J. S. posiada licencję nr [...] na wykonywanie przewozu drogowego osób pojazdem samochodowym udzieloną przez Prezydenta [...] w dniu [...] lipca 2018 r. (ważną do dnia [...] lipca 2033 r.). Co więcej, organ licencyjny potwierdził, że w dniu kontroli tj. [...] czerwca 2019 r. pojazd marki [...] o nr rej. [...] był zgłoszony do ww. licencji (został zgłoszony w dniu [...] lipca 2018 r.) Kierowca nie okazał w toku kontroli wypisu z licencji lub zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego ww. przedsiębiorcy, jednak z danych z aplikacji [...]udostępnionych przez pasażera wynika, że dostawcą usługi transportowej zamówionej przez pasażera pojazdem poddanym przedmiotowej kontroli był przedsiębiorca Pan J. S.. Co więcej, powyższe nie zostało co do zasady zakwestionowane przez Stronę w toku prowadzonego postępowania.

Organ podkreślił, że zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 1 utd podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. Bezspornym zdaniem GITD jest, że kierowca nie okazał kontrolującym wymaganego dokumentu w postaci wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie przewozu drogowego osób pojazdem samochodowym. Organ wyjaśnił, że skarżący powinien był upewnić się przed rozpoczęciem zadania przewozowego przez kierowcę, że kierowca jest wyposażony we wszystkie wymagane w związku z wykonywanym przewozem dokumenty, o których mowa w art. 87 utd.

Uwzględniając powyższe zdaniem GITD słusznie organ I instancji nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 500 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1) ustawy o transporcie drogowym i Ip. 1.12. załącznika nr 3 do tej ustawy za niewyposażenie kierowcy w wypis ww. licencji.

Z zebranego materiału dowodowego, zdaniem GITD, wynika jednoznacznie, że przewóz wykonywany przez skarżącego w dniu kontroli nie spełnił również wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. Mianowicie pojazd, którym Pan J. J. wykonywał przewóz okazjonalny osób w imieniu i na rzecz Pana J. S. jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, co jednoznacznie wynika z protokołu kontroli drogowej oraz z dokumentacji fotograficznej dołączonej do akt sprawy. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a utd - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Zatem ww. pojazd tego warunku nie spełniał. Ponadto, organ wskazał, że przewóz wykonywany przez skarżącego w dniu kontroli nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, który dopuszcza wykonywanie przewozów okazjonalnych. Warunki przewozu wykonywanego w dniu kontroli nie zostały ustalone pisemnie w lokalu przedsiębiorcy, ani zapłata za przewóz nie została uregulowana na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej ani wniesiona gotówką w lokalu przedsiębiorstwa.

Dlatego też, zdaniem GITD organ I instancji prawidłowo nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1) ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności organ odwoławczy wskazał, że Strona nie wyposażyła kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 utd - za każdy dokument, a także wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b utd. W oparciu o powyższe organ odwoławczy uznał za zasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o nałożeniu na Stronę kary pieniężnej w wysokości 8.500 zł tytułem popełnienia naruszenia z lp. 1.12 oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

Odnosząc się do zarzutów Strony podniesionych w odwołaniu, organ II instancji zważył, iż są one niezasadne i nie mogą zostać uwzględnione.

Przede wszystkim wskazał, że postępowanie administracyjne w I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem GITD organ I instancji zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i tym samym nie naruszył art. 7 i art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. Swoje rozstrzygnięcie organ I instancji oparł na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli i prawidłowo dokonał jego wszechstronnej oceny.

W dalszej kolejności GITD wskazał, że w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym prawidłowo ustalono podmiot wykonujący przewóz z dnia kontroli.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących niewypełnienia znamion przewozu okazjonalnego przez Stronę w dniu kontroli, organ podkreślił, że rozporządzenie Rady (EWG) nr 684/92 nie obowiązuję, ponieważ zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 1073/2009, które dotyczy usług transportowych wykonywanych pojazdem konstrukcyjnie przystosowanym do przewozu powyżej 9 osób łącznie z kierowcą. Definicja przewozu okazjonalnego określona w art. 4 pkt 11 utd, odnosi się do przewozów wykonywanych pojazdem przeznaczonym do przewozu, do 9 osób łącznie z kierowcą. W związku z powyższym obowiązującą definicją przewozu okazjonalnego, jest definicja z ustawy o transporcie drogowym, to ona ma zastosowanie do przewozu osób pojazdami konstrukcyjnie przystosowanymi do zarobkowego przewozu, do 9 osób łącznie z kierowcą.

Organ odwoławczy wskazał ponadto, że materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy w pełni potwierdza fakt naruszenia przepisów przez Stronę oraz nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c utd.

Na ww. decyzję Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której zarzucił:

naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4a b utd w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez Skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie[...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę J. J., nie zaś przez Skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na Skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd;

naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 18 ust. 4 b pkt 1 lit. c utd poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd Skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest [..].;

naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 92 a ust. 1 i 6 w zw. z lp. 1.12 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt 6a ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez Skarżącego;

naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy Kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu Skarżącego;

naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia[...] czerwca 2019 roku), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;

naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz Skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;

naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie tj. art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;

naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się przez organ do zarzutów sformułowanych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji o nazwie [...];

naruszenie art. 8 kpa poprzez procedowanie przez organ w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

W oparciu o powyższe zarzuty, które zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie narusza prawa w stopniu obligującym Sąd do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Stan faktyczny tej sprawy ustalono i oceniono prawidłowo, a wykładnia i zastosowanie przepisów prawa materialnego nie nasuwa istotnych zastrzeżeń.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest ustalenie czy czynności wykonywane przez Skarżącego nosiły znamiona przewozu okazjonalnego.

Przewóz okazjonalny, zgodnie z art. 4 pkt 11 utd to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.

W tej sprawie niewątpliwe jest, że przewóz, o którym mowa w zaskarżonej decyzji nie stanowił publicznego przewozu osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami (tj. przewozu regularnego określonego w art. 4 pkt 7 utd), niepublicznego przewozu regularnego określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób (tj. przewozu regularnego specjalnego określonego w art. 4 pkt 9 utd) ani też wielokrotnego przewozu zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym, przy spełnieniu warunków określonych w art. 4 pkt 10 utd (tj. przewozu wahadłowego).

Należy także mieć na uwadze, że stosownie do art. 5 ust 1 utd podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2 utd, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE.

W oparciu o wspominany art. 5b ust. 1 utd trzeba zauważyć, że podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Wyróżnić należy trzy rodzaje licencji w zakresie przewozu osób, w zależności od tego czy przewóz będzie dokonywany samochodem osobowym (art. 5b ust. 1 pkt 1 utd), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (art. 5b ust.1 pkt 2 utd) czy też taksówką (art. 5b ust. 1 pkt 3 utd).

Na podstawie art. 18 ust. 4a utd, przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przewozu okazjonalnego dokonywanego tego rodzaju pojazdem samochodowym w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób dotyczy zatem licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 2 utd.

Natomiast, w świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi, niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a tego artykułu i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Przewozu okazjonalnego dokonywanego na tej podstawie w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym dotyczy zatem licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 utd.

Reasumując dopuszczalny byłby przewóz okazjonalny, o którym mowa w art. 18 ust 4b utd w sytuacji gdyby przedsiębiorca legitymował się licencją na przewóz samochodem osobowym a nadto spełnione byłyby wszystkie, wskazane powyżej przesłanki dopuszczalności takiego przewozu w odniesieniu do samochodu osobowego niespełniającego kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a i będącego wyłączną jego własnością lub stanowiącego przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.

Zdaniem Sądu, organy obu instancji dokonały prawidłowej wykładni ww. przepisów prawa i zasadnie zastosowały je do niewadliwie ustalonego stanu faktycznego sprawy. Należy bowiem zgodzić się ze stanowiskiem, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny albowiem nie może być uznany za przewóz regularny, przewóz regularny specjalny czy przewóz wahadłowy.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że Skarżący posiadał licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, a zatem licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 utd. Ponadto z okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika także, że przewóz został wykonany w celach zarobkowych Skarżącego. Zamówienie wykonania przedmiotowej usługi transportu nastąpiło z wykorzystaniem aplikacji [...] Usługa została wykonana na rzecz i w imieniu Skarżącego, co jednoznacznie wynika z zeznań świadka.

Okoliczności przyjęte za podstawę dokonanych przez organy obu instancji ustaleń co do stanu faktycznego sprawy zostały wywiedzione z protokołu kontroli z dnia [...]czerwca 2019 r. i załączników do tego protokołu.

Wskazać należy, że protokół kontroli, jako dokument urzędowy, korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym i korzysta ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny.

Reasumując, Strona posiadała licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, przy czym niespełnione zostały wymogi wynikające z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 utd. Samochód osobowy, którym dokonano przewozu pasażerów, nie spełniał bowiem kryteriów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a utd, gdyż nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, lecz do przewozu 5 osób wraz z kierowcą, co wynika wprost z zapisów protokołu kontroli.

Nie zaistniały również wszystkie przesłanki, które umożliwiałyby niespełnienie przez Skarżącego wymogów konstrukcyjnych pojazdu z art. 18 ust. 4a utd. Jak natomiast wynika z treści art. 18 ust. 4a pkt 2 utd, przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie, aby możliwe było zastosowanie uregulowanego w tym przepisie wyjątku od wymogów konstrukcyjnych samochodu, którym dokonywany jest przewóz okazjonalny.

W konsekwencji zasadnie GITD uznał, że w niniejszej sprawie doszło do przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, w warunkach niespełnienia także przesłanek, o których mowa w art. 18 ust. 4b utd.

Zgodnie z art. 92a ust. 1 utd, w brzmieniu obowiązującym w dniu stwierdzonych naruszeń, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz zaś naruszeń lub warunków przewozu drogowego oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia popełnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy została określona w l.p. 1-9 załącznika nr 3 do utd.

Stosownie zaś do postanowienia l.p. 2.11. załącznika nr 3 do utd wysokość kary pieniężnej z tytułu tego naruszenia wynosi 8000 zł. a zatem przyjęta została w prawidłowej wysokości w zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji.

Odnosząc się do zarzutu sformułowanego przez Skarżącego w skardze a opierającego się na twierdzeniu, że czynności podejmowane przez Stronę nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego wskazać należy, że transportem drogowym jest podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy (art. 4 pkt 1 utd). W świetle prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy bezspornym jest, że to Strona, posiadając licencję na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, w dniu kontroli wykonywała przewóz okazjonalny w ramach transportu drogowego osób, odpłatnie (zarobkowy przewóz osób), w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, pojazdem zarejestrowanym w kraju.

Jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 lutego 2020 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2107/19), zasadnym staje się w tego typu sprawach posiłkowanie się dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizą charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji [...] Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (,,TFUE"). Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.

Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.

Ww. wyrok potwierdza dodatkowo prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Skarżącego jako usługi transportowej. Skoro bowiem TSUE potraktował firmę [...] (platformę konkurencyjną do [....] jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że Skarżący jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę i wystawia fakturę, również wykonywał usługę transportową (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (,,WSA") w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lutego 2018r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17 i z dnia 11 lipca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 390/19).

Mając powyższe na uwadze uznać należało, że działanie Skarżącego mieściło się w ramach pojęcia krajowego transportu drogowego, czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju. W tych okolicznościach należy zatem przyjąć, że Skarżący bezspornie wykonywał usługi w zakresie transportu drogowego. Nie zasługują zatem na uznanie twierdzenia Strony, że w oparciu o zgromadzony materiał nie można było ustalić, czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego. Nie sposób także podzielić poglądu Skarżącego naruszenia prawa materialnego tj. art. 92a ust. 1 i ust. 6 w związku z lp.1.5, 1.12 oraz l.p. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy oraz w związku z art. 4 pkt 6a utd poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy pomimo tego, że brak spełnienia tego kryterium przez Stronę.

W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo ustaliły, iż to Skarżący, a nie kierowca jest stroną przedmiotowego postępowania. Należy wskazać, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w dniu [...] czerwca 2019 r. kierowca wykonywał transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym w imieniu i na rzecz Skarżącego, a potwierdza to oświadczenia kierowcy zawarte w protokole przesłuchania świadka. Wbrew zarzutom zawartym w skardze, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy stwierdzić zatem należy, że przewóz ten był wykonywany w ramach działalności gospodarczej Skarżącego i to on był stroną umowy przewozu a nie kierowca, który tylko działał w jego imieniu i na jego rzecz. W tym stanie rzeczy nie było wymagane dodatkowe ustalenie, czy kierowca wykonywał powierzone mu czynności w ramach własnej działalności gospodarczej. Wbrew bowiem wątpliwościom wyrażonym w skardze, z umowy zawartej pomiędzy kierowcą a Skarżącym, jasno wynika jaki stosunek prawny łączył strony i, że to w wykonaniu powierzonych przez Skarżącego czynności kierowca dokonał przewozu.

W kontekście niniejszej sprawy nie może ostać się jako zasadny także zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a - b w związku z l.p. 2.11 załącznika nr 3 do utd polegający na uznaniu, że czynności wykonywane przez Stronę wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...] wykonanie tego przejazdu przez kierowcę nie zaś przez Skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na Skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Stronę, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd.

Organy dokonały prawidłowej wykładni wskazanych przepisów prawa materialnego i zasadnie przyjęły na gruncie stanu faktycznego sprawy, że to Strona jest podmiotem wykonującym przewóz drogowy a stwierdzone naruszenie wymagało nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej określonej w l.p. 2.11 załącznika nr 3 do utd.

W konsekwencji powyższego, należało uznać także za prawidłowe nałożenie na Skarżącego także kary pieniężnej w wysokości 500 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1) utd i Ip. 1.12. załącznika nr 3 do tej ustawy, za niewyposażenie kierowcy w wypis z posiadanej przez Skarżącego licencji. Stosownie bowiem do treści art. 87 ust. 1 pkt 1 utd, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. Tymczasem w trakcie przeprowadzonej kontroli kierowca nie okazał kontrolującym wymaganego dokumentu, w postaci wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie przewozu drogowego osób pojazdem samochodowym.

Podsumowując stwierdzić należało, że nałożenie na Stronę kary pieniężnej, w wysokości 8.500 zł, tytułem popełnienia naruszenia z lp. 1.12 oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do utd, było zgodne z prawem.

W ocenie Sądu, organy administracji publicznej w niniejszej sprawie nie uchybiły przepisom postępowania administracyjnego, w tym w szczególności normom wynikającym z art. 7, art. 76 § 1 art. 77 § 1 art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organ nie naruszył przy tym przepisu art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów formułowanych w odwołaniu w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji [...]. Taki zarzut nie został sformułowany w odwołaniu, a nadto Sąd ocenia, że wszystkie istotne okoliczności faktyczne sprawy zostały należycie wyjaśnione i opisane w zaskarżonej decyzji, spełniając wymogi w zakresie jej uzasadnienia.

Zdaniem Sądu, materiał dowodowy w oparciu o który organy wydały swoje rozstrzygnięcia został zebrany w sposób wyczerpujący, pozwalający na ustalenie okoliczności istotnych w niniejszej sprawie. Ustalenia te zaś pozwalały na przyjęcie przez organy, że wykonywany przez Stronę przewóz był przewozem okazjonalnym samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu. Następnie organy dokonały prawidłowej subsumpcji stanu faktycznego do przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie a za stwierdzone naruszenie została wskazana kara pieniężna w prawidłowej wysokości.

Niezasadność zarzutów skargi i potwierdzona zgodność z prawem decyzji obu instancji, prowadzi do wniosku, że organy w niniejszej sprawie nie naruszyły także art. 8 k.p.a., gdyż nie prowadziły postępowania w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Nie może zaś stanowić naruszenia tej zasady fakt, iż Strona nie zgadza się z kierowanym do niej rozstrzygnięciem organów administracji publicznej. Organ w zaskarżonej decyzji dał wyrazem należytej ocenie dowodowej, w pełni oddającej rzeczywisty stan rzeczy i zawarł przekonywującą argumentację oraz wyjaśnił na podstawie jakich dowodów zdecydował o nałożeniu na Skarżącego kary pieniężnej.

W konsekwencji powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.)