Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 68/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości
Powołane przepisy: article: art. 150 par. 1, 2
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

I SA/ Wr 68/03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym; Przewodniczący: Sędzia NSA – Halina Betta Sędzia NSA – Józef Kremis Asesor WSA – Anetta Chołuj (sprawozdawca) Protokolant: Lucyna Barańska po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. W. na postanowienie Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest postanowienie Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Pierwszego Urzędu Skarbowego we W. z dnia [...] nr [...]w zakresie podatku od towarów i usług.

W wyniku przeprowadzonej kontroli w Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością A zostały wydane przez Pierwszy Urząd Skarbowy we W. decyzje w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług. Decyzje te zostały wysłane za pośrednictwem poczty w dniu [...] na adres domowy Pani T. R. wskazany w pełnomocnictwie, złożonym w Urzędzie Skarbowym w dniu [...]. W dniu [...] poczta awizowała przesyłkę. Urząd Skarbowy przyjął, iż nie można było doręczyć przesyłki w jeden ze sposobów wskazanych w art. 148 § 1 lub art. 149 Ordynacji podatkowej i przyjął, iż doręczenie zostało dokonane zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu [...] tj. po upływie 7 dni od daty zawiadomienia umieszczonego w oddawczej skrzynce pocztowej adresata.

W dniu [...] Pani T.R. zwróciła się za pośrednictwem Urzędu z prośbą skierowaną do Izby Skarbowej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wskazując iż doręczenie jest nieskuteczne, gdyż zawiadomienie zostało pozostawione w skrzynce pocztowej która jest rozbijana i otwierana przez nieuprawnione osoby, zamiast w drzwiach adresata. Wyjaśniła, iż przebywała na urlopie i zarzuciła Urzędowi nadanie decyzji pocztą bez sprawdzenia czy w okresie ich nadania pełnomocnik jest w pracy .

Izba Skarbowa ww. postanowieniem odmówiła przywrócenia terminu do złożenia odwołania powołała się na art. 162 §1 Op zgodnie z którym organ podatkowy przywróci termin jeżeli podatnik łącznie dopełni wymogi:

-zwróci się z wnioskiem

-uprawdopodobni, ze uchybienie nastąpiło bez jego winy

-uczyni to w określonym terminie

-wraz z wnioskiem złoży odwołanie.

Zdaniem Izby skarżąca nie udowodniła, iż nieskutecznie doręczono przesyłkę poprzez pozostawienie jej w uszkodzonej skrzynce a przebywanie na urlopie wypoczynkowym nie wyłącza winy w przekroczeniu terminu do złożenia odwołania. Ponadto organ podatkowy wskazał, iż wraz ze złożeniem wniosku skarżąca nie złożyła odwołania, gdyż wniosek o przywrócenie terminu złożyła [...] natomiast odwołanie w dniu [...].

Wskazała również na fakt, iż wszystkie pisma w toczącym się postępowaniu w sprawie podatku od towarów i usług były skutecznie odbierane.

W złożonej skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego strona skarżąca zarzuca naruszenie art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej.

Na poparcie twierdzeń o nieskuteczności doręczenia poprzez pozostawienie w skrzynce odbiorcy, która jej zdaniem była uszkodzona przedstawiono oświadczenie kierownika Administracji Osiedla z dnia [...] stwierdzające, iż w pierwszych dniach sierpnia bieżącego roku stwierdzono uszkodzenia zamknięcia w skrzynce pocztowej umieszczonej w klatce schodowej budynku wielorodzinnego na ul. J. [...].

Ponadto skarżąca podniosła w skardze, iż w dniu [...] tj w dniu kiedy dowiedziała się o wydanych decyzjach złożyła wniosek o przywrócenie terminu wraz z odwołaniami. W załączeniu przedstawia uwierzytelnione notarialnie kopie odwołań od decyzji, które zostały złożone w dniu [...], o czym świadczy prezentata Urzędu Skarbowego złożona na kopiach.

Dołączono również oświadczenia Prezesa Spółki, z którego wynika, iż w połowie września odebrał telefon, ze zginęły odwołania i zobowiązał się że dostarczy nowy egzemplarz odwołania i dlatego w dniu [...] i z tą datą wydrukował nowe odwołania, które wysłał pocztą do Urzędu Skarbowego.

W odpowiedzi na skargę Izba wskazała, iż w związku z nowymi zarzutami złożonymi dopiero w skardze Izba zwróciła się do Urzędu o złożenie stosownych wyjaśnień dotyczących złożonych odwołań. Jak wynika ze złożonych wyjaśnień przez Urząd w dniu [...] wpłynął tylko wniosek o przywrócenie terminu wraz z opłatą skarbową. Analizując dołączone do skargi kserokopie odwołań potwierdzonych notarialnie urząd nie mógł jednoznacznie stwierdzić czy były to kopie odwołań czy ich kserokopie. Zwrócił uwagę, iż brakuje na nich opłaty skarbowej oraz na brak odnotowania odwołań w rejestrze wpływu spraw znajdującym się w Urzędzie. Wskazał również, iż nie przeprowadzono żadnych rozmów z prezesem, gdyż kontaktowano się z pełnomocnikiem. Jednak zwrócił się do Telekomunikacji o wydruk połączeń z tego okresu, lecz otrzymał odpowiedź, iż nie możliwe było sporządzenia wydruków z rozmów telefonicznych. Izba podniosła, iż nie jest możliwe aby pracownik Izby dzwonił we wrześniu do prezesa, gdyż dopiero w dniu [...] sprawa zawisła przed Izbą.

Zdaniem Izby budzi wątpliwości postępowanie skarżącej strony w sytuacji gdy podatnik był w posiadaniu kopii złożonych odwołań a więc nieuzasadnionym było kolejne ich składanie z nową datą zamiast okazanie posiadanych z datą [...]. Izba zwróciła się o okazanie posiadanych przez stronę odwołań od decyzji wydanych z oryginalna czerwoną pieczęcią US, jednak jak wynika z dodatkowego pisma Izby Skarbowej Spółka powiadomiła, iż teczka z żądanymi dokumentami jest w posiadaniu radcy, który jest na urlopie a następnie kolejnym pismem poinformowała, iż teczkę tę skradziono na skutek włamania do samochodu służbowego pracownika. Izba uznała, iż skarżąca nie uprawdopodobniła faktu złożenia przedmiotowych odwołań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Powyższa skarga została wniesiona w dniu [...]do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy we W. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższy zapis ustawowy uzasadnia rozpoznanie niniejszej skargi przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uchylenie postanowienia może nastąpić w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonego postanowienia nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Oceniając zaskarżone postanowienie, w świetle powyżej wskazanych kompetencji, należy stwierdzić, iż narusza ono prawo w stopniu powodującym jego uchylenie.

Kwestią sporną i zasadniczą niniejszej skargi jest ocena czy skutecznie a jeżeli tak to kiedy doręczono stronie skarżącej decyzje w zakresie podatku od towarów i usług. Od wyjaśnienia tych okoliczności będzie bowiem zależeć, czy istniały podstawy do wydania spornego postanowienia Izby Skarbowej odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia odwołania.

W myśl art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 1997r. nr 137, poz. 926 ze zm. – zwanej dalej Op) w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 lub art. 149 poczta przechowuje pismo przez okres 7 dni w swojej placówce pocztowej, a zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.

Przesłanką zastosowania doręczenia na podstawie art. 150 Op będzie brak możliwości doręczenia pisma w mieszkaniu, gdy chodzi o doręczenie właściwe (art. 148 § 1) lub doręczenie zastępcze ( art. 149). Jednak aby przyjąć fikcję prawną doręczenia pism zawartą w art. 150 Op należy ustalić niemożność doręczenia na podstawie art. 148 § 1 lub art. 149 ażeby zastosować przepisy art. 150 Op ze wszystkimi ich konsekwencjami procesowymi (por. Komentarz do Ordynacji podatkowej – B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki str. 564).

Jak wynika z akt sprawy decyzje zostały wysłane za pośrednictwem poczty w dniu [...] na adres domowy Pani T. R. wskazany w pełnomocnictwie W dniu [...] poczta awizowała przesyłkę. Organy podatkowe przyjęły, iż doręczenie zostało dokonane zgodnie z art. 150 Op po upływie 7 dni od daty zawiadomienia umieszczonego w oddawczej skrzynce pocztowej adresata - w dniu [...].

Jednak analiza zwrotnego potwierdzenia odbioru i koperty w której znajdowała się przesyłka nie dają podstaw do uznania doręczenia w trybie art. 150 Op za skuteczne.

Na zwrotnym poświadczeniu odebrania wezwania nie znajdują się bowiem żadne adnotacje doręczyciela, że próbowano doręczyć przesyłkę w trybie właściwym lub zastępczym. Nie zaznaczono również, iż zawiadomiono adresata o przechowywaniu przesyłki w placówce pocztowej przez 7 dni. Ten brak powoduje, że nie można domniemywać prawidłowości doręczenia decyzji pełnomocnikowi skarżącej.

Wymóg szczególnej staranności przy zastępczym doręczaniu przesyłek potwierdza też orzecznictwo, w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2001r. sygn. akt III RN 70/00 (OSNP 2001/9/574) wyrażono pogląd: "Dla skuteczności doręczenia pisma sądowego w trybie art. 44 KPA niezbędne jest zawiadomienie adresata o złożeniu pisma na okres siedmiu dni we wskazanym urzędzie pocztowym" – pogląd ten jest aktualny również na gruncie art. 150 Op.

Nie wiadomo jak działał doręczający, wymogów określonych w art. 150 Op nie spełnia bowiem umieszczona na kopercie adnotacja o awizowaniu przesyłki w dniu [...]oraz jej zwrocie z powodu "nie podjęcia w terminie".

Należy wskazać, iż we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pełnomocnik skarżącej spółki zarzuca nieskuteczność doręczenia z uwagi na fakt, iż skrzynki w domu wielorodzinnym, w którym mieszka są bez przerwy rozbijane i otwierane i doręczenie czegokolwiek za pośrednictwem skrzynki nie jest pewne. Izba Skarbowa w zaskarżonym postanowieniu nie odniosła się do tych okoliczności wskazanych przez pełnomocnika spółki, nie przeprowadziła również postępowania wyjaśniającego w tym zakresie w urzędzie pocztowym.

W skardze na zaskarżone postanowienie skarżąca ponownie powołuje się na okoliczność rozbijania i otwierania skrzynek, równocześnie przedkładając oświadczenie kierownika Administracji Osiedla z dnia [...] stwierdzające, iż "w pierwszych dniach sierpnia bieżącego roku stwierdzono uszkodzenia zamknięcia w skrzynce pocztowej...".

Powyższe okoliczności jak również fakt, iż o wydaniu decyzji w zakresie podatku od towarów i usług pełnomocnik dowiedział się z informacji przekazanej telefonicznie od pracownika Urzędu Skarbowego w dniu [...] potwierdzają okoliczność nie otrzymania awiza przez pełnomocnika.

Uchybienia popełnione przy doręczeniu decyzji wymiarowych – wykluczają przyjęcie, że zostały one skutecznie doręczone w dniu [...]. W konsekwencji przyjąć należy, że odwołaniu nie można przypisać uchybienia terminu do jego wniesienia i nie można rozpatrywać wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z tych przyczyn zaskarżone postanowienie jako naruszające przepisy proceduralne art. 150 Op w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, podlega uchyleniu.

Inne zarzuty skargi, wobec stwierdzonego wyżej naruszenia nie miały znaczenia w sprawie.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. W przedmiocie kosztów - Sąd nie orzekł z uwagi na brak stosownego wniosku w tym zakresie.