Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 2435/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski ( spr ) Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus As.sąd. Edyta Podrazik Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004 r sprawy ze skargi T. R. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; skargę oddala /-/ E.Podrazik /-/ J.Stankowski /-/ E.Makosz-Frymus JFS


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r., nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił T. R. uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. 97.142.950 z późn. zm.). Odebranie uprawnień uzasadniono tym, że T. R. otrzymał je wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej i pracy w organach Milicji Obywatelskiej od [...] do [...]r. Organ wskazał również, że działalność w strukturach MO nie może być uznana za działalność kombatancką nawet w przypadku udziału w walkach z oddziałami UPA lub Wehrwolfu, jako że MO nie była służbą zmilitaryzowaną.

W odwołaniu od decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych T. R. wniósł o ponowną wnikliwą analizę dokumentów zebranych w sprawie i podkreślił, że jest inwalidą wojennym.

Decyzją z dnia [...]r., nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 3 i art. 129 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Organ podtrzymał swą dotychczasową argumentację ustosunkowując się dodatkowo do dalszych dokumentów w sprawie i wskazując, że uprawnienia kombatanckie nie przysługują także z tytułu wykonywania pracy przymusowej na rzecz III Rzeszy.

W skardze na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych T. R. podniósł, że działając w 1945r. w strukturach MO chronił opuszczone gospodarstwa przed złodziejami i szabrownikami. Skarżący podkreślił też, że z uwagi na odniesione obrażenia w wyniku wypadku powinien zostać uznany za inwalidę wojennego.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał w całości swą dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna. Z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że Skarżący w okresie od [...] do [...]. działał w strukturach Milicji Obywatelskiej i brał udział z walkach z reakcyjnym podziemiem. Z tego tytułu zostały przyznane Skarżącemu uprawnienia kombatanckie. Tymczasem w ustawie o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego nie przewiduje się przyznania uprawnień kombatanckich za tego rodzaju działalność, jaką podejmował w 1945r. Skarżący. W przedmiotowej sprawie rozważyć należało kilka przepisów ustawy. Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby wojskowej w Wojsku Polskim lub w polskich formacjach wojskowych przy armiach sojuszniczych podczas działań wojennych prowadzonych na wszystkich frontach przez Państwo Polskie. Na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 6 cyt. ustawy uprawnienia przysługują także za uczestniczenie w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu. Z kolei zgodnie z art. 2 pkt 2 działalnością uzasadniającą przyznanie uprawnień jest także udział w okresie do 31 grudnia 1945 r. w walkach o zachowanie suwerenności i niepodległości Państwa Polskiego w zmilitaryzowanych służbach państwowych. Działalność Skarżącego nie da się zakwalifikować z żadnego z wymienionych przepisów. MO nie jest służbą zmilitaryzowaną w rozumieniu ustawy (por. wyrok SN z 9 lutego 2001, OSNP 2001/19/572; wyrok NSA z 22 sierpnia 2000, syg. akt V SA 1756/99). Z kolei żadne dokumenty w sprawie nie wskazują, że Skarżący brał udział w operacjach prowadzonych przez Wojsko Polskie.

Ochrona praw nabytych kombatantów przewidziana jest w art. 25 ust.1 cyt. ustawy, który stanowi, że osoby, które uzyskały uprawnienia kombatanckie na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia. Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 25 ust. 2, na mocy którego tracą uprawnienia kombatanckie m.in. te osoby, które uzyskały je wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej". Taka sytuacja zachodzi w przedmiotowej sprawie.

Należy jednocześnie wskazać, że w niniejszym postępowaniu nie można wyjaśnić uprawnień Skarżącego, które mógłby uzyskać w ramach ewentualnego przyznania mu statusu inwalidy wojennego. Sprawa ta może być jedynie przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego w trybie określonym przez art. 56 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (t.j. Dz.U. z 2002r., nr 9, poz. 87 z późn. zm.).

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.

/-/ E.Podrazik /-/ J. Stankowski /-/ E.Makosz-Frymus

JFS