Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 384/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska /spr./ Sędziowie NSA Cezary Pryca WSA Beata Ziomek Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia państwowego z mocy prawa przez gminę oddala skargę


UZASADNIENIE

I SA/Wa 384/04

UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r., nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2003 r., nr [...], którą stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...], stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Gminę L., nieodpłatnie prawa własności nieruchomości położonej w L. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] m2, obręb [...], uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla L. w L. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część wyżej wymienionej decyzji.

Z ustaleń organu nadzoru wynika, że Wojewoda [...], działając na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm), decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...], stwierdził nabycie przez Gminę L. z mocy prawa, nieodpłatnie prawa własności nieruchomości opisanej w sentencji niniejszej decyzji.

Wobec niewniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. przez żadną ze stron w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, decyzja ta stała się ostateczna.

Wojewoda [...] wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pismem z dnia 18 września 2002 r., w którym wskazał na konieczność stwierdzenia z urzędu nieważności wyżej opisanej decyzji Wojewody [...].

Podstawowym dokumentem, na podstawie którego wojewoda podejmuje decyzję w zakresie komunalizacji określonego mienia państwowego, jest karta inwentaryzacyjna. W przedmiotowej sprawie z karty inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część decyzji nr [...], wynikało jednoznacznie, że na dzień 27 maja 1990 r. nieruchomość przy ul. [...] w L. (działka nr [...]) była mieniem Skarbu Państwa, należącym do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Zatem, konsekwencją zignorowania przez Komisję Inwentaryzacyjną Rady Miejskiej w L. – podczas przygotowywania spisu inwentaryzacyjnego mienia przewidzianego do komunalizacji – faktu, że działka nr [...] należała w dniu 27 maja 1990 r. do zasobów Państwowego Funduszu Ziemi, było wydanie decyzji komunalizacyjnej z rażącym naruszeniem prawa. Działanie Komisji Inwentaryzacyjnej Rady Miejskiej w L. zastanawia tym bardziej, że z kolei decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1997 r., nr [...], w sprawie przekazania na rzecz Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi (działki nr [...] o pow. [...] ha) została przesłana do wiadomości Wydziału Geodezji, Katastru i Inwentaryzacji Urzędu Miasta L. i nie została ona zaskarżona.

Z dokumentacji przedstawionej w sprawie wynika, że gospodarstwo rolne, w skład którego wchodzi m.in. działka nr [...], zostało przejęte nieodpłatnie, na wniosek jego dotychczasowych właścicieli, na własność Państwa na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu L. z dnia [...] sierpnia 1978 r., nr [...], zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140).

Potwierdzeniem rolniczego charakteru działki nr [...] oraz tego, że stanowiła ona w dniu 27 maja 1990 r. zasób Państwowego Funduszu Ziemi jest umowa dzierżawy z dnia [...] kwietnia 1991 r., nr [...], oddająca w dzierżawę do dnia 1 września 1991 r. osobie fizycznej grunt Państwowego Funduszu Ziemi, tj. nieruchomości położonej w mieście L. przy ul. [...], stanowiącą działkę nr [...]. Wydzierżawiającym przedmiotową nieruchomość był Zarząd Miasta L., działający w imieniu Skarbu Państwa. Analogiczną umowę dzierżawy dotyczącą przedmiotowej nieruchomości podpisano również w dniu [...] listopada 1991 r. na okres 2 lat i 10 miesięcy, tj. do dnia [...] września 1994 r.

Sporna nieruchomość została następnie w 1997 r. przekazana na rzecz Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa. W aktach sprawy jest udokumentowanie, że działka nr [...] została przejęta przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa jako mienie Państwowego Funduszu Ziemi.

Nie ulega wątpliwości, że nieruchomość, która stanowi działkę nr [...], należała w dniu 27 maja 1990 r. do Państwowego Funduszu Ziemi i w związku z tym podlegała ona wyłączeniu spod komunalizacji stosownie do treści przepisu art. 11 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające (...).

Przepis art. 11 wyżej wymienionej ustawy zawiera wyjątki od zasady, zgodnie z którą mienie ogólnonarodowe, o jakim mowa w art. 5 ust. 1-3 analizowanej ustawy, stało się z dniem 27 maja 1990 r. mieniem właściwych gmin.

Stosownie do art. 11 ust. 1 pkt 3 wyżej wymienionej ustawy składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o którym mowa w art. 5 ust. 1-3 ustawy, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli w dniu 27 maja 1990 r. należały do Państwowego Funduszu Ziemi.

W rozpatrywanym przypadku organ orzekający w sprawie komunalizacji z mocy prawa skoncentrował się na ocenie tego, czy na dzień 27 maja 1990 r. zaistniały przesłanki wynikające z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające (...), nie zbadał natomiast, czy nie ma przeciwwskazań do komunalizacji, które wymienia art. 11 ust. 1 przedmiotowej ustawy.

Ocena całości dokumentacji przedstawionej w sprawie prowadzi do konkluzji, że działka nr [...] nie mogła stać się z dniem 27 maja 1990 r. mieniem komunalnym, gdyż w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające (...) mienie to stanowiło nieruchomość rolną należącą do Państwowego Funduszu Ziemi.

W skardze na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2004 r. Gmina Miasto L. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. Zaskarżonej decyzji zarzucono niezgodność z prawem, tj. naruszenie przepisów art. 5 ust. 1 i art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych oraz art. 156 § 1 kpa.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Dla celów komunalizacji prowadzonej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) podstawowe znaczenie ma funkcja jaką dla skomunalizowanej nieruchomości wyznaczał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W ocenie organu nadzoru nieruchomość położone w L. przy ul. [...], oznaczona jako działka nr [...] należała w dniu 27 maja 1990 r. do Państwowego Funduszu Ziemi co mają dowodzić zapisy w planie zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w dniu 27 maja 1990 r., który stwierdzał, że skomunalizowana nieruchomość znajdowała się na "terenach zielonych", a pojęcie to nie jest tożsame z pojęciem "tereny zieleni". Użycie w planie zagospodarowania przestrzennego województwa [...] terminu "tereny zielone" na określenie przeznaczenia działki nr [...] wraz z innymi dokumentami, powołanymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w ocenie organu nadzoru prowadzi do wniosku, że działka nr [...] spełniała przesłanki z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości obowiązującej w dniu 27 maja 1990 r. i jako grunt wchodzący w skład Państwowego Funduszu Ziemi była wyłączona na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 maja 1990 r. spod komunalizacji z mocy prawa.

Pomimo, że organ nadzoru powołuje się w swoich decyzjach na plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dniu 27 maja 1990 r., to w materiale dokumentacyjnym brak było takiego planu. Sąd więc zobowiązał organ do uzupełnienia tego materiału. Z dostarczonych na żądanie Sądu dokumentów, z których Sąd przeprowadził dowód (k. 31-34) wynika, że w dacie 27 maja 1990 r. do działki nr [...] odnosił się plan zagospodarowania przestrzennego województwa miejskiego [...] zatwierdzony uchwałą Rady Narodowej Miasta L. nr [...] z dnia [...] marca 1977 r. zmieniony zarządzeniem nr 22/83 Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 lipca 1983 r. (Dziennik Urzędowy Rady Narodowej Miasta Łodzi nr 8, poz. 78). Z załącznika graficznego do tego planu i legendy wynika, że działka nr [...] znajdowała się na terenie oznaczonym symbolem RP co odnosiło się do rolniczych przestrzeni produkcyjnych. W dostarczonym na żądanie Sądu miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości nie znajduje się zapis, że nieruchomość ta znajduje się na terenach zielonych, lecz wprost wynika z niego, że znajdowała się na terenach przeznaczonych dla produkcji rolnej. Całość więc rozważań zarówno skarżącego jak i organu co do interpretacji określenia "tereny zielone", w świetle prowadzonego przez Sąd dowodu, pozostaje poza oceną Sądu i nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji, która w konsekwencji jest zgodna z prawem. Skoro bowiem przedmiotowa nieruchomość spełniała przesłanki z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.j. Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74 ze zm.) i wchodziła w skład Państwowego Funduszu Ziemi, to na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające (...) była wyłączona spod komunalizacji z mocy prawa. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. stwierdzająca komunalizację tej nieruchomości została więc wydana z rażącym naruszeniem art. 5 ust. 1 ustawy z 27 maja 1990 r. Prawidłowo więc Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził nieważność tej decyzji z powołaniem art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.