Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1404/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 17
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Borkowska Sędzia WSA Anita Wielopolska Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi Miasta [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty rocznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi uczyniono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] kwietnia 2020 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3829,07 zł ustalonej decyzją Prezydenta W. z [...] maja 2019 r. nr [...] oraz w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie umorzenia opłat rocznych za lata 2020-2028 w łącznej kwocie 34461,63 zł ustalonych decyzją Prezydenta W. z [...] maja 2019 r. nr [...] - w części, tj. w zakresie odmowy umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3829,07 zł, ustalonej decyzją Prezydenta W. z [...] maja 2019 r nr [...].

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

W dniu 18 czerwca 2019 r. do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w W. wpłynął wniosek Prezydenta W. z [...] czerwca 2019 r. o umorzenie, na podstawie art. 12 ust. 17 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, całości opłat rocznych za wyłączenie z produkcji rolniczej gruntów rolnych położonych w Dzielnicy [...] W. w rejonie ul. [...], ul. [...] i al. [...], stanowiących część działek ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...], nałożonych na W. - Dzielnicę [...] decyzją Prezydenta W. z [...] maja 2019 r. nr [...] znak: [...]). Do wniosku dołączono wniosek Burmistrza Dzielnicy [...] W. z [...] maja 2019 r., skierowany do Biura Urzędu W. Wydziału Mienia Skarbu Państwa, o wystąpienie do Marszałka Województwa [...] na podstawie art. 12 ust. 17 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych z wnioskiem o umorzenie w całości opłat rocznych oraz potwierdzone za zgodność z oryginałem kopie: decyzji Prezydenta W. z [...] maja 2019 r. nr [...] w sprawie zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej wraz z planem zagospodarowania działki oraz pełnomocnictwa Prezydenta W. z [...] kwietnia 2019 r. W ww. piśmie Burmistrza wskazano, że zgodnie z art. 6 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, przedmiotowy grunt zostanie wydzielony pod budowę drogi publicznej. Wskazano ponadto, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rej. ul. B. nie ma możliwości wykonania inwestycji polegającej na budowie drogi oznaczonej jako 14 KDD na terenach nieobjętych ochroną.

Po rozpoznaniu ww. wniosku Marszałek Województwa decyzją z [...] lipca 2019 r.: odmówił umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3 829,07 zł, ustalonej decyzją Prezydenta W. z [...] maja 2019 r. nr [...] oraz umorzył postępowanie w sprawie umorzenia opłat rocznych za lata 2020 - 2028 w łącznej kwocie 34 461,63 zł, ustalonych ww. decyzją Prezydenta W.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji opisał syntetycznie stan faktyczny sprawy oraz powołał i wyjaśnił treść przepisów, jakie miały zastosowanie przy jej załatwieniu.

Organ I instancji stwierdził m.in., że złożony w sprawie wniosek spełnia przesłanki określone art. 12 ust. 17 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, dostrzegając jednak, że ww. ustawa nie nakłada żadnych warunków obligujących organ do wydania decyzji pozytywnej, nawet w wypadku zaistnienia faktu spełnienia przez wnioskodawcę wszystkich warunków ustawowych do umorzenia opłat.

Następnie organ I instancji uznał, że chociaż zostały spełnione wszystkie przesłanki formalne dopuszczające możliwość umorzenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej, to dokonana analiza sytuacji finansowej inwestora – W. uzasadnia stwierdzenie, że stan finansów Miasta nie jest okolicznością przemawiającą za umorzeniem opłaty rocznej za rok 2019. Organ I instancji dodał przy tym, że w interesie publicznym leży, aby nie umarzać należności i opłat rocznych wynikających z wyłączenia z produkcji gruntów rolnych w przypadku, w którym nie przemawiają za tym szczególne okoliczności.

Marszałek Województwa [...] wskazał także, że w przypadku działania w granicach uznania administracyjnego, w trybie art. 12 ust. 17 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, nie ma możliwości generalnego umorzenia opłat stałych jeszcze niewymagalnych. Powołując się w tym zakresie na analizę stosownych przepisów oraz orzecznictwa sądowego, organ uznał, że postępowanie o umorzenie opłat rocznych za lata 2020 - 2028 należało uznać za bezprzedmiotowe, co zobowiązywało go do wydania decyzji o umorzeniu w tym zakresie postępowania w trybie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Od decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] lipca 2019 r. odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wniósł Prezydenta W., skarżąc ją w części dotyczącej odmowy umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3829,07 zł.

Po rozpatrzeniu odwołania, opisaną na wstępie decyzją z 14 kwietnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Marszałka Województwa [...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w jego ocenie, organ pierwszej instancji przeprowadził w sprawie prawidłowe postępowanie wyjaśniające. Ponadto, podnoszony interes wnioskodawcy został skonfrontowany z interesem publicznym, który w sposób jasny został zidentyfikowany, chociażby poprzez wykazanie stanu finansów W. SKO w [...] uznało zatem, że decyzja organu I instancji nie została wydana w sposób dowolny, odnosi się do istotnych okoliczności faktycznych sprawy, dotyczących sytuacji faktycznej wnioskodawcy i dokładnie wyjaśnia stan faktyczny, jak również zasadnie wskazuje, że umorzenie podatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym spowodowałoby uszczuplenie budżetu Województwa [...], nie pozwalając przeznaczyć przedmiotowych środków na cele wskazane w ustawie, tym samym powodując niekorzystne skutki odczuwalne przez członków społeczności.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2020 r. wywiodło W., reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając ww. rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej jako: k.p.a.) poprzez zaniechanie wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, co skutkowało wydaniem w ramach uznania administracyjnego decyzji noszącej cechy dowolności, bez prawidłowego określenia i wyważenia interesu publicznego i interesu strony, wyrażające się w szczególności w sprowadzeniu interesu strony wyłącznie do oceny jej sytuacji finansowej z pominięciem szczególnego charakteru, celów i zasad jej działania,

b) art. 15 k.p.a. poprzez ograniczenie postępowania odwoławczego jedynie do weryfikacji decyzji wydanej przez organ I instancji i przytoczenia w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego stanowiska i ustaleń tam zawartych, bez dokonania przez ten organ własnych ocen czy analiz oraz bez odniesienia się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu i poczynienia jakichkolwiek ustaleń w ich zakresie, skutkiem czego było naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego,

c) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, która to decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazując na powyższe, wniesiono o:

1. o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] - w części odmawiającej umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3829,07 zł;

2. rozważenie uchylenia również decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] lipca 2019 r. nr [...] - w części odmawiającej umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3829,07 zł;

3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Uzasadniając zarzuty skargi, jej autor wskazał, że w sprawie bezsporne jest zaktualizowanie się przewidzianych w art. 12 ust. 17 u.o.g.r.l. przesłanek uprawniających organ do umorzenia opłaty rocznej, o której mowa w art. 12 ust. 1 tej ustawy. Istota sporu sprowadzała się natomiast do rozstrzygnięcia, czy w stanie faktycznym sprawy decyzja o odmowie umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 oparta została na wyczerpującym i wszechstronnie rozważonym materiale dowodowym, nie nosi znamion dowolności i nie została wydana z przekroczeniem granic uznania administracyjnego.

W ocenie strony skarżącej nie sposób uznać za wyczerpujące i kompletne ustaleń poczynionych przez organ w zakresie okoliczności identyfikujących interes strony i interes publiczny, co rzutuje na prawidłowość wyważenia tych interesów. Skarżące Miasto zakwestionowało przy tym argumentację organu odwoławczego opartą na ocenie interesu skarżącego w uzyskaniu umorzenia opłaty za rok 2019 wyłącznie przez pryzmat jego sytuacji finansowej podnosząc, że tego interesu nie sposób ograniczać wyłącznie do kondycji finansowej skarżącego, bez uwzględnienia jakichkolwiek innych współkształtujących go okoliczności. W szczególności skarżący wskazał na szczególne następstwa wiążące się z faktem, iż jako jednostka samorządu terytorialnego reprezentuje przede wszystkim interesy osób zamieszkałych na jej terenie, a więc jego działania nie są podejmowane w interesie komercyjnym, ale w interesie lokalnym, to jest w zbiorowym interesie członków wspólnoty samorządowej i w celu zaspokojenia potrzeb tej zbiorowości. To zaś obrazuje także cel, w jakim skarżący uzyskał najpierw decyzję o wyłączeniu gruntów z produkcji rolniczej a następnie wystąpił o umorzenie ustalonej w tej decyzji opłaty rocznej za rok 2019, którym była budowa drogi publicznej.

Strona skarżąca uznała również za niewyczerpujące ustalenia SKO w zakresie sytuacji finansowej skarżącego z uwagi na nieuwzględnienie bowiem specyfiki gospodarki finansowej Miasta wynikającej z jego statusu jako jednostki samorządu terytorialnego. Zdaniem autora skargi oceny w tym zakresie nie sposób sprowadzić jedynie do określenia wysokości zaplanowanego w uchwale budżetowej deficytu budżetowego. Ponadto organ odwoławczy miał pominąć w swoich rozważaniach, że skarżący, pod rygorem odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, jest zobowiązany do wydatkowania środków publicznych według ściśle określonych zasad.

Autor skargi nie podzielił także stanowiska SKO w zakresie argumentacji identyfikującej na gruncie niniejszej sprawy interes publiczny, zarzucając, iż w istocie Organ nie wyważył właściwie interesu strony i interesu publicznego.

Uzasadniając zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 15 k.p.a., autor skargi podniósł, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium dwukrotnie, referując stan sprawy i uzasadniając wydane rozstrzygnięcie, obszernie przytoczyło stanowisko Marszałka Województwa [...], powielając treść poczynionych przez niego ustaleń, nie przedstawiając jednak własnego stanowiska w sprawie i ograniczając się wyłącznie do kontroli postępowania organu I instancji. Ponadto wskazano, że Kolegium miało nie ustosunkowało się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, przywołując je tylko skrótowo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując zajmowane w sprawie stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie należy zauważyć, że skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, bez przeprowadzenia rozprawy i udziału stron, stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374). Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, są rozważane w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę. Ponadto dodać należy, że stosownie do treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020r., poz.1829) począwszy od 17 października 2020 r. miasto na prawach powiatu Warszawa, będące siedzibą tut. Sądu, zostało objęte strefą czerwoną. Powyższe oznacza, że odpowiednie zastosowanie ma również zarządzenie nr 39 Prezesa NSA z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem W. obszarem czerwonym (§ 1 w zw. z § 3 tego rozporządzenia) oraz zarządzenie nr 21 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2020 r. w sprawie wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS4 CoV-2 ustalonych w Zarządzeniu nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. Mając na uwadze powyższe regulacje, jak już wskazano na wstępie, Sąd rozpoznał niniejszą skargę w dniu 3 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Wziąwszy pod uwagę powyższe kryteria, Sąd doszedł do przekonania, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Kontrola rozstrzygnięć, jakie zapadły w sprawie przed organami administracji, prowadzi bowiem do wniosku, że odpowiadają one prawu, bowiem nie są dotknięte wadami, na jakie wskazuje skarga, a Sąd działając z urzędu, nie dopatrzył się innego rodzaju uchybień, które powinny skutkować uchyleniem zapadłych w sprawie decyzji z obrotu prawnego lub stwierdzeniem ich nieważności.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy odmawiając m.st. Warszawa umorzenia opłaty rocznej za rok 2019 w kwocie 3829,07 zł, orzekające w tym zakresie organy administracji przekroczyły granice uznania administracyjnego, naruszając przy tym wskazane skargą przepisy prawa procesowego.

W myśl art. 12 ust. 17 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1161 ze zm., dalej: ustawa), na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego marszałek województwa może umorzyć całość lub część należności i opłat rocznych w odniesieniu do gruntów rolnych w przypadku inwestycji zmierzającej do osiągnięcia celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, przeznaczonej na cele inne niż określone w ust. 16, jeżeli obszar gruntu podlegający wyłączeniu nie przekracza 1 ha i nie ma możliwości zrealizowania inwestycji na gruncie nieobjętym ochroną. Jak wskazuje użyte w ww. przepisie sformułowanie "może", kwestia umorzenia wskazanych w nim należności i opłat rocznych pozostawiona została uznaniu administracyjnemu, a więc co do zasady orzekające o tym organy nie mają obowiązku uwzględnienia złożonego w tym zakresie żądania wnioskodawcy, przy czym odmawiając jego zadośćuczynieniu, powinny swoje stanowisko rzetelnie i wyczerpująco uzasadnić, ważąc przy tym interes publiczny i interes strony. Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, że ocena, czy przesłanki umorzenia opłaty rocznej istnieją w konkretnej sprawie indywidualnie oznaczonego podmiotu, może być dokonana tylko po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu wyczerpująco zebranego materiału dowodowego oraz dokładnym wyjaśnieniu okoliczności faktycznych tej konkretnej sprawy (zob. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z 16 stycznia 2019 r., II SA/Gd 568/18; podobnie ten Sąd w wyroku z 17 stycznia 2018 r., II SA/Gd 442/17).

O ile same okoliczności związane z możliwością złożenia przez W. wniosku, o jakim mowa w art. 12 ust. 17 ustawy, nie mają w sprawie spornego charakteru, o tyle strona skarżąca kontestuje wydane w sprawie decyzje, twierdząc, że zostały one wydane bez wyczerpującego i wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego, a przez to mają one charakter dowolny. Ponadto, strona skarżąca kwestionuje ustalenia organów w zakresie okoliczności identyfikujących interes strony i interes publiczny, co miałoby rzutować na prawidłowość wyważenia tych interesów.

Zdaniem Sądu zarzuty strony skarżącej nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, stanowiąc jedynie polemikę z rozstrzygnięciem, z którego jest ona niezadowolona, a sporne decyzje zapadły z uwzględnieniem dostatecznego i prawidłowo ocenionego materiału dowodowego.

Sąd jako niesłuszne ocenił twierdzenia strony skarżącej, iż jej interes został w sprawie oceniony wyłącznie przez pryzmat jej sytuacji finansowej, pomijając inne ważne jej zdaniem aspekty, które przemawiały za wydaniem decyzji orzekającej o umorzeniu przedmiotowej opłaty. Należy zauważyć, że kwestionując powyższe, Miasto posługuje się argumentacją, która w gruncie rzeczy także opiera się o wymiar finansowy, bowiem twierdzi, iż umorzenie opłaty rocznej uszczupli jej dochody, które są wydatkowane na potrzeby lokalnej społeczności i może to dodatkowo prowadzić do naruszenia przez Miasto dyscypliny finansów publicznych. Stanowisko strony skarżącej jest zatem nielogiczne, skoro z jednej strony zarzuca organowi określone działanie, a z drugiej – w obronie swoich interesów – posługuje się retoryką, którą samo kontestuje. Co więcej, z tą retoryką, z kilku powodów, trudno się zgodzić. Po pierwsze, nie może umykać uwadze, że określenie spornej opłaty nastąpiło zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami, na mocy zgodnej z prawem decyzji administracyjnej, a więc trudno tego rodzaju wydatek kwalifikować jako prowadzący do naruszenia dyscypliny finansów publicznych, skoro ponoszona przez stronę kwota ma swoje prawne umocowanie. Po wtóre, wbrew twierdzeniom skargi, Sąd w pełni akceptuje stanowisko organu, iż za nieumarzaniem opłaty mogą przemawiać cele, na jakie przeznacza się środki z jej uzyskiwania. Te zaś, w myśl art. 22b ust. 1 ustawy, stanowią dochód budżetu województwa i są niepodatkowymi należnościami budżetowymi o charakterze publiczno-prawnym w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (ust. 3), które przeznacza się na realizację zadań, o których mowa w art. 22c ust. 1 ustawy, tj. na ochronę, rekultywację i poprawę jakości gruntów rolnych oraz wypłatę odszkodowań przewidzianych ustawą. Nadto, zgodnie z ust. 2 ww. art. 22c ustawy, dochody te powinny być w pierwszej kolejności przeznaczane na wykonywanie prac wymienionych w ust. 1 na obszarze tych gmin, w których powstają te dochody oraz istnieją warunki uzyskania wzrostu produkcji rolniczej, rekompensującej straty poniesione w wyniku zmniejszenia obszaru gruntów rolnych. Jednoznacznie zatem wynika z powyższego, że dochody ze spornej opłaty przeznaczane są na określone potrzeby lokalnych społeczności, a więc służą one realizacji celu publicznego. Z tego względu nie można zaakceptować takiego mechanizmu, a tego w istocie domagała się strona skarżąca, że gdy uszczuplenie jej dochodów budżetowych następuje w związku z koniecznością poniesienia opłaty, to fakt ten przemawia za umorzeniem tej należności, gdyż jej poniesienie nie służyłoby społeczności lokalnej, natomiast uszczuplenie środków przeznaczanych na zaspokajanie potrzeb innych społeczności, na skutek nieuzyskania należnych środków do budżetu samorządowego województwa, nie może przemawiać przeciwko oczekiwanemu umorzeniu. Oczywiście, organ wojewódzki jest w tej sytuacji w szczególnym położeniu, bowiem nie wystarczy, iż powoła się na powyższą okoliczność, ale jest zobowiązany również wskazać na dodatkowe względy, które wziął pod uwagę, związane z sytuacją wnioskującego o umorzenie, przemawiające za ewentualną odmową. Względy te będą przede wszystkim zaś dotyczyć właśnie sytuacji finansowej (materialnej) wnioskodawcy, która powinna być wyjątkowa, tzn. powinna wskazywać nie tyle, iż poniesienie danego wydatku uszczupli dochody, bo to jest oczywiste, ale że wpływ ten będzie na tyle istotny, iż zachwieje stabilnością (egzystencją) podmiotu zobowiązanego do jego dokonania. Powyższe wynika z tego, iż zasadą powinno być ponoszenie tego rodzaju należności, co sporna opłata, zaś umorzenie stanowi wyjątek o tej zasady, dlatego powinno mieć charakter wyjątkowy, opierając się również na wyjątkowych przesłankach.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, strona skarżąca nie wykazała, aby szczególnego rodzaju okoliczności przemawiały za słusznością umorzenia przedmiotowej opłaty. W toku postępowania administracyjnego Marszałek Województwa [...] uwzględnił szereg czynników obrazujących sytuację finansową Miasta, m.in. dane zawarte w budżecie W. na rok 2018, zauważając, iż realizacja budżetu zakończyła się osiągnięciem przez stronę dodatniego wyniku finansowego; dane zawarte w budżecie na rok 2019; sprawozdania z wykonania budżetu za lata 2016 oraz 2017; wskaźnik G, czyli podstawowych dochodów podatkowych gminy na jednego mieszkańca przyjmowany do obliczania subwencji wyrównawczej na rok 2019; dane z rankingu zamożności samorządów per capita w 2017 r. opublikowane na stronie internetowej http://wspolnota.org.pl, z których wynikało, że W. zajęło 1 pozycję wśród 66 gmin miejskich na prawach powiatu. Na marginesie, Sąd uznał za stosowne wskazać, że chybione są argumenty Miasta sformułowane jeszcze w odwołaniu, jakoby z tego rodzaju dowodów, co ostatni z wymienionych, organy nie mogły korzystać. Przypomnieć bowiem wypada, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. in fine, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Sąd takiej sprzeczności w odniesieniu do powołanych wyżej materiałów nie dostrzega, a więc nie ma podstaw do twierdzenia, iż organ nie mógł z nich skorzystać, ustalając istotne dla sprawy okoliczności jej stanu faktycznego.

Na podstawie ww. informacji organ doszedł do przekonania, że stan finansów Miasta nie przemawia za umorzeniem opłaty rocznej za rok 2019 r., a zważywszy na jej kwotę, tj. 3829,07 zł – jej uiszczenie nie wpłynie na kondycję finansową Miasta, gdyż stanowi to marginalny koszt w odniesieniu do osiąganych przez nie dochodów.

Sąd powyższy wywód w pełni akceptuje, ponieważ jest on logiczny, spójny i w wystarczający sposób przedstawia motywację stojącą za odmową umorzenia opłaty rocznej, o jaką wnosiła strona skarżąca. Co więcej, wnioski organu zostały należycie udokumentowane, a więc w całokształcie nie sposób zgodzić się z zarzutami skargi naruszenia przepisów postępowania wyjaśniającego, tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., gdyż postępowanie to zostało przeprowadzone z zachowanie standardów zakreślonych ww. unormowaniami, a wyprowadzona na tej podstawie ocena, wbrew zarzutom skargi, nie nosi cech dowolności, a więc nie narusza art. 80 k.p.a.

Sąd nie zgodził się również z zarzutem skargi naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] art. 15 k.p.a., tj. zasady dwuinstancyjności postępowania. Autor skargi opiera powyższe na twierdzeniu, iż SKO w [...] nie dokonało własnych analiz i ocen w niniejszej sprawie, ograniczając się do weryfikacji decyzji pierwszoinstancyjnej. Stanowisko strony skarżącej nie jest błędne, jednak pomija fakt, że dokonana przez organ odwoławczy weryfikacja mogła go doprowadzić do wniosku, iż nie są konieczne jakiekolwiek dodatkowe ustalenia, skoro materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji oraz jego ocena są wystarczające i prawidłowe, a w konsekwencji prawu odpowiada wydane w takich okolicznościach rozstrzygnięcie. W takim przypadku trudno oczekiwać od organu odwoławczego przeprowadzania dodatkowych ustaleń, gdyż byłoby to zbędne, a jednocześnie sprzeczne z ekonomiką procesową, naruszając w ten sposób wyrażoną w art. 12 k.p.a. zasadę szybkości i prostoty postępowania administracyjnego. Z tego względu Sąd uznał sformułowany w tym zakresie zarzut jako polemikę strony skarżącej z niezadowalającym ją rozstrzygnięciem.

Zgodzić natomiast można się ze stroną skarżącą, iż biorąc pod uwagę zarzuty odwołania, uzasadnienie organu drugiej instancji było niepełne, gdyż pomijało stanowisko tego organu co do należytego uwzględnienia w kwestionowanym postępowaniu interesów: publicznego i strony oraz wykorzystania – jak to ujął autor skargi – nieoficjalnych źródeł informacji. W tym względzie naruszono zatem art. 107 § 3 k.p.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie w pełni realizuje standardy wynikające z zawartej w nim normy prawnej. W ocenie Sądu naruszenie to nie miało jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż jej okoliczności wskazują na brak podstaw do umorzenia spornej opłaty, a nadto – działając z urzędu – Sąd nie dostrzegł innych uchybień prawa procesowego czy materialnego, które mogłyby lub miałyby wpływ na jej wynik. W całokształcie zatem chybiony jest także zarzut naruszenia w sprawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż odmiennie niż wskazywano w skardze, przepis ten został zastosowany prawidłowo.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając

na podstawie art. 151 p.p.s.a. oraz art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, orzekł jak w sentencji.