Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 273/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 154
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Asesor WSA Paweł Groński (spr.), , Protokolant Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi J. S. na niewykonanie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2006 r. o sygn. VII SA/Wa 1040/06 I. wymierza [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego grzywnę w wysokości 2500 (dwa tysiące pięćset) złotych za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2006 r. o sygn. VIISA/Wa 1040/06., II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego J. S. kwotę 100 ( sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 1040/06, uchylono postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji Wojewody [...] z dnia [...].

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący domagał się podjęcia czynności "związanych z wydaniem decyzji uzupełniającej, gdyż organ prowadzący postępowanie w okresie od 11 stycznia 1995 r. do dnia 4 kwietnia 1996 r. zobowiązał się do wydania odrębnej decyzji rozstrzygającej naruszenie warunków technicznych w moim domu". Sąd uznał zatem, że w istocie J. S. domagał się od organów nadzoru budowlanego podjęcia działań zmierzających do rozstrzygnięcia kwestii niezgodności realizowanej w bezpośrednim zbliżeniu inwestycji, która powoduje naruszenie § 140 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). W konsekwencji Sąd wskazał, że rzeczą organów w sprawie niniejszej będzie więc prawidłowa ocena żądania zgłoszonego przez skarżącego w piśmie z dnia 27 marca 2006 r. (art. 63 § 2 kpa), przy czym jeśli zdaniem organu nie czyni ono zadość wymaganiom ustawowym w przepisach prawa należy podjąć działania przewidziane w art. 64 § 2 kpa.

W dniu 14 lutego 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga J. S. na niewykonanie wyroku tego Sądu z dnia 5 października 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1040/06 przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu tej skargi J. S. wskazał, że organ nadzoru budowlanego jest w bezczynności w wydaniu decyzji częściowej, naruszając w ten sposób art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 1456, poz. 1118 ze zm.). Bezczynność ta - w ocenie Skarżącego - ma związek z wcześniejszym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] znak: [...], którą organ na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 52 Prawa budowlanego zobowiązał inwestora do dostarczenia opinii kominiarskiej dotyczącej szczelności przewodów kominowych w segmencie budynku szeregowego przy ul. W. w O., orzeczenia technicznego dotyczącego wykonanej niezgodnie z projektem ściany przylegającej do sąsiada od strony [...] oraz orzeczenia określającego wpływ różnicy poziomów połaci dachowych między szeregowcem i budynkiem sąsiada na ciąg przewodów kominowych w budynku przy [...].

W odpowiedzi na ww. skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i wskazał, że odpowiednio do sugestii Sądu zawartej w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 października 2006 r. wezwał J. S. do sprecyzowania wniosku z dnia 27 marca 2006 r. Podniósł, że z pisma J. S. wynika, że jego żądanie dotyczy wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego w związku z niewykonaniem przez zobowiązanego postanowień zawartych w decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...], a zatem sprawy rozstrzygniętej już decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...]. W rezultacie organ nie mógł wydać ponownej decyzji nie narażając się na wystąpienie przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 3 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 154 § 1 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny.

Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 cyt. wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Analizując skargę przy zastosowaniu powyższych kryteriów należy stwierdzić, iż zasługuje ona na uwzględnienie, choć Sąd nie podzielił stanowiska Skarżącego dotyczącego naruszenia przez organ nadzoru budowlanego przepisu art. 51 Prawa budowlanego.

Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z zacytowanym wyżej przepisem przesłanką uznania skargi na niewykonanie wyroku jest m. in. bezczynność organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność danego aktu. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 października 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 1040/06 uchylono postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji Wojewody [...] z dnia [...]. W wyroku tym Sąd wskazał jednoznacznie, że J. S. domagał się od organów nadzoru budowlanego podjęcia działań zmierzających do rozstrzygnięcia kwestii niezgodności realizowanej w bezpośrednim zbliżeniu inwestycji, która powoduje naruszenie § 140 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Mając powyższe na uwadze Sąd zobowiązał organ do ustalenia dokładnej treści wniosku Skarżącego i po dokonaniu powyższych ustaleń, wydania decyzji w przedmiotowej sprawie. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na treść art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W ocenie Sądu [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pozostaje w bezczynności po wyroku z dnia 5 października 2005 r. Wprawdzie wezwał Skarżącego do sprecyzowania wniosku J. S. z dnia [...] niemniej jednak - po uzyskaniu informacji, iż Skarżący domaga się wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego - uznał, że sprawa ta była już przedmiotem orzekania i zakończyła się ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...], znak: [...], w związku z czym uznał brak podstaw do podejmowania jakichkolwiek dalszych działań. Takie stanowisko nie może zostać ocenione jako prawidłowe. Organ nadzoru budowlanego zobowiązany był do właściwej oceny wniosku Skarżącego, jednakże w kontekście ustaleń Sądu i oceny prawnej wyrażonej w wyroku z dnia 5 października 2006 r. Dlatego powinien podjąć działania w zakresie zabezpieczenia spornego obiektu przed pogorszeniem stanu technicznego pod kątem przestrzegania przepisu § 140 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z tym przepisem przewody (kanały) kominowe w budynku: wentylacyjne, spalinowe i dymowe, prowadzone w ścianach budynku, w obudowach, trwale połączonych z konstrukcją lub stanowiące konstrukcje samodzielne, powinny mieć wymiary przekroju, sposób prowadzenia i wysokość, stwarzające potrzebny ciąg, zapewniający wymaganą przepustowość, oraz spełniające wymagania określone w Polskich Normach dotyczących wymagań technicznych dla przewodów kominowych oraz projektowania kominów. Przewody kominowe powinny być szczelne i spełniać warunki określone w § 266 tego aktu wykonawczego (być wykonane z materiałów niepalnych i spełniać wymagania określone w Polskiej Normie dotyczącej badań ogniowych małych kominów). Ponadto cytowany § 140 stanowi w ust. 3, 4 i 5, że najmniejszy wymiar przekroju lub średnica murowanych przewodów kominowych spalinowych o ciągu naturalnym i przewodów dymowych powinna wynosić co najmniej 0,14 m, a przy zastosowaniu stalowych wkładów kominowych ich najmniejszy wymiar lub średnica - co najmniej 0,12 m, wewnętrzna powierzchnia przewodów odprowadzających spaliny mokre powinna być odporna na ich destrukcyjne oddziaływanie, zaś przewody kominowe do wentylacji grawitacyjnej powinny mieć powierzchnię przekroju co najmniej 0,016 m2 oraz najmniejszy wymiar przekroju co najmniej 0,1 m. Organ nadzoru budowlanego zobowiązany był zatem przeprowadzić odpowiednie czynności wyjaśniające w przedstawionym zakresie pod kątem ewentualnego zastosowania art. 61 Prawa budowlanego. Należy w tym miejscu podkreślić, że Prawo budowlane nakłada na właściciela lub zarządcę nieruchomości obowiązek:

1. utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywania w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej,

2. zapewnienia, dochowując należytej staranności, bezpiecznego użytkowania obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.

Z akt postępowania wynika co prawda - na co powołuje się [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego - że decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...] utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] nakazano m. in. rozbiórkę ściany kominowej przylegającej do ściany sąsiada oraz wykonanie jej zatwierdzonej dokumentacji. Jednakże dopóki sporna ściana budynku istnieje, a w obecnym stanie faktycznym nie można stwierdzić zgodności funkcjonowania budynku z treścią cytowanego § 140 rozporządzenia Ministra Infrastruktury to nie można uznać, że organy nadzoru budowlanego nie mają obowiązku podjęcia odpowiednich działań w celu zabezpieczenia całego obiektu i przylegającego w zabudowie szeregowej domu Skarżącego przed pogorszeniem stanu technicznego. W tym zakresie organy mają pełne podstawy do orzeczenia w ramach posiadanych kompetencji wynikających z art. 61 Prawa budowlanego.

Nawiązując do kwestii wezwania Skarżącego w trybie art. 63 § 2 kpa należy podnieść, że instrument zawarty w niniejszym przepisie służy jednoznacznemu precyzowaniu żądania strony, co umożliwia właściwe prowadzenie postępowania administracyjnego zgodnie z jej intencją. Zastosowanie tego przepisu nie może jednak - jak w niniejszym przypadku - powodować zamknięcia możliwości dochodzenia ochrony uzasadnionych prawnie interesów. Skoro bowiem Sąd stwierdził, że wniosek J. S. dotyczy przestrzegania konkretnie wskazanej normy techniczno-budowlanej tj. § 140 cyt. rozporządzenia to organ nie może ukierunkować żądania Skarżącego w sposób, który pozbawi go możliwości załatwienia sprawy ze względu na wcześniejsze wydanie decyzji Wojewody [...] z dnia [...].

Podsumowując powyższe wywody Sąd pragnie zwrócić uwagę, że analiza dotychczasowego postępowania administracyjnego dotyczącego sprawy naruszenia § 140 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie prowadzi do wniosku, że organy nadzoru budowlanego prowadzą postępowanie administracyjne w sposób opieszały i nieskuteczny, co powoduje, iż przedmiotowa sprawa nie może być ostatecznie załatwiona - pomimo nie budzących najmniejszych wątpliwości ustaleń dotyczących nieprawidłowości przy budowie segmentu przylegającego do budynku J. S. Wprawdzie przewlekłość tego postępowania wynika w pewnej mierze z niedostatecznej znajomości obowiązujących przepisów prawa samego Skarżącego, który inicjując postępowania administracyjne i sądowe wpływa niewątpliwie na ekonomikę procesową organu. Tym niemniej - w ocenie Sądu - wszystkie inicjatywy Skarżącego wynikają właśnie z braku skuteczności organu i swoistej bezsilności w zakresie przeciwdziałania negatywnym skutkom inwestycji zrealizowanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] na budynek należący do J. S. Podkreślenia wymaga, że to na organie, a nie na Skarżącym pozbawionym fachowej pomocy prawnej ciąży obowiązek takiego procedowania i udzielania wskazówek aby doprowadzić kwestię nieprawidłowości budowy segmentu przylegającego do budynku przy [...] do stanu zgodnego z prawem. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego - na które powołuje się organ - w celu wykonania decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] i wystawienie tytułu wykonawczego dopiero w dniu [...] świadczy o naruszeniu zasad szybkiego procedowania, co w praktyce pozbawia stronę możliwości realizacji jej prawa do ochrony uzasadnionego prawnie interesu w sytuacji ewidentnego naruszenia przepisów techniczno-budowlanych przez inwestora przylegającego obiektu.

Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i 6 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.