Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 3772/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Paweł Borszowski, Sędzia WSA (del.) Bogusław Woźniak, po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi A.[....] Oddział Regionalny w L. o wznowienie postępowania sadowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3344/17 oddalającym skargę kasacyjną A.[...] Oddział Regionalny w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 1 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Rz 373/17 w sprawie ze skargi A. [...] Oddział Regionalny w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 17 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2016 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz A. [...] Oddział Regionalny w L. kwotę 2261 (słownie: dwa tysiące dwieście sześćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania wznowieniowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3344/17 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 1 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Rz 373/17 w sprawie ze skargi A. [...] z siedzibą w W. Oddziału Regionalnego w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 17 marca 2017 r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok.

W uzasadnieniu wyroku NSA przyjął, że A. [...] należy uznać za podmiot prowadzący działalność gospodarczą, gdyż wynika to wprost z art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawie z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego. Wobec powyższego zasadne jest opodatkowanie będących w posiadaniu skarżącej gruntów i budynków według stawek podatku od nieruchomości przewidzianych dla gruntów budynków związanych z prowadzoną dzielnością gospodarczą.

Pismem z dnia 16 kwietnia 2021 r. A. [...], na podstawie art. 272 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, dalej jako p.p.s.a.), wniosła skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3344/17.

Na podstawie art. 279 p.p.s.a. wniosła o: 1) uchylenie w całości wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2019 r., sygn. akt: II FSK 1539/17; 2) uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 1 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Rz 373/17; 3) uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 17 marca 2017 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r.; 4) uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 10 listopada 2016 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r.; 5) uchylenie decyzji Burmistrza Miasta Sanoka z dnia 10 sierpnia 2016 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok; 6) uchylenie decyzji Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia12grudnia 2016 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok; 7) zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania strona skarżąca podniosła, że podstawą skargi jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r. sygn. SK 39/19, który został ogłoszony w dniu 3 marca 2021 r. w Dzienniku Ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 401) i z tym dniem wszedł w życie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga o wznowienie postępowania sądowego jest zasadna – w zakresie, w jakim dotyczy zastosowania materialnego prawa podatkowego zinterpretowanego w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., wydanego w sprawie (sygn. akt) SK 39/19.

Strona skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego na podstawie art. 270 w zw. z art. 272§ 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Zgodnie z art. 272§ 1 p.p.s.a. : Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Niniejsza skarga o wznowienie postępowania sądowego odnosi się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., wydanego w sprawie (sygn. akt) SK 39/19. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny orzekł, co następuje: Art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170) rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 190 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej: Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Z przywołanej regulacji konstytucyjnej wynika obowiązywanie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego erga omnes, a więc także w relacji do sądów administracyjnych i organów podatkowych. Jak trafnie rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 marca 2021 r, wydanym w sprawie (sygn. akt) III FSK 895/21: Mimo, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r., SK 39/19, zapadł na tle sprawy ze skargi konstytucyjnej osoby fizycznej, w zakresie przyjętej przez Trybunał interpretacji art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (u.p.o.l.) ma on uniwersalne znaczenie. Zawarta w sentencji tego wyroku wypowiedź odnosi się bowiem gruntów, budynków i budowli będących w posiadaniu wszystkich przedsiębiorców lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, bez względu na formę prawną.

Zinterpretowana konstytucyjnie regulacja prawna wynikająca z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. stanowiła (współ)podstawę prawną wydanych w sprawie decyzji podatkowych, które podlegały następnie ocenie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przywoływany przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., jako normatywny przedmiot wyroku Trybunału Konstytucyjnego, na podstawie którego strona wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego, stanowił obiekt i podstawę analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie jego zastosowania w wyroku wymienionego Sądu, wskazanego w skardze wznowieniowej. Inne regulacje prawne, w zakresie: stosowania materialnego prawa podatkowego lub unormowań postępowania podatkowego, nie stanowiły natomiast normatywnego przedmiotu wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który stał się uzasadnioną nim podstawą wystąpienia ze skargą o wznowienie postępowania sądowego, na podstawie art. 272§ 1 p.p.s.a. Na podstawie art. 270 p.p.s.a. w zw. z art. 272§ 1 p.p.s.a. - wniesienie i rozpoznanie skargi o wznowienie postępowania sądowego nie jest kolejną instancją tego postępowania, dotyczy oceny orzeczenia objętego skargą wznowieniową w zakresie stosowania regulacji prawnej, w relacji do której Trybunał Konstytucyjny orzekł o jej niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą. Przywoływaną regulacją prawną był w sprawie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Uwzględniając – na powyższej podstawie i w powyższym obszarze – skargę o wznowienie postępowania sądowego Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze konstytucyjne - zindywidualizowane do sprawy zastosowanie regulacji prawnej art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., która stanowiła normatywny przedmiot wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., SK 39/19. W tym celu, w uwzględnieniu skargi wznowieniowej zmieniony został objęty tą skargą wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego – w ten sposób, że uchylono zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazano sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Rozpoznając sprawę ponownie Sąd pierwszej instancji rozpatrzy skargę podatnika, zgodnie z art. 134 p.p.s.a., biorąc pod uwagę w analizie i ocenie subsumcji materialnego prawa podatkowego treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., SK 39/19. Należy przy tym uwzględnić zakres prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, wskazać konkretnie i jednoznacznie sporne w zakresie opodatkowania przedmioty, przedstawić ich związek lub brak związku z działalnością gospodarczą strony skarżącej. Brak wystarczająco jednoznacznych/precyzyjnych konstatacji w powyższych zakresach w uzasadnieniu wyroku, którego bezpośrednio dotyczyła skarga o wznowienie postępowania sądowego, uniemożliwił Naczelnemu Sądowi Administracyjnego przeprowadzenie w niniejszym postępowaniu samodzielnej kontroli konstytucyjności zastosowania art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Z tych powodów, na podstawie art. 282§ 2 p.p.s.a. i art. 276 p.p.s.a. w zw. z art. 200 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

s. NSA Paweł Borszowski s. NSA Jacek Brolik s. del. WSA Bogusław Woźniak