Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1218/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2010-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 2, ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1218/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 kwietnia 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, WSA Paweł Dąbek, Protokolant: Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2010r., sprawy ze skargi M.K., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 30 czerwca 2009r. nr [...], w przedmiocie przyznania płatności z tytułu ONW na rok 2008, - skargę oddala-


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 30 czerwca 2009 r., nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 26 lutego 2009 r., którą przyznano M.K. płatność z tytułu ONW na rok 2008 w łącznej kwocie 974,16 zł.

Decyzje te zostały wydane w następującym stanie faktycznym:

We wniosku o przyznanie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2008, M. K. zadeklarował do płatności ONW – obszary ze specyficznymi utrudnieniami, grunty rolne o powierzchni 3,74 ha. W wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku wykryte zostały nieprawidłowości w zakresie działki ewidencyjnej nr [...] oraz powiązanych z nią działek rolnych C i C1. Efektem powyższego było wezwanie w/W do złożenia wyjaśnień na podstawie art. 50§1 K.p.a. M. K. na wezwanie to nie odpowiedział.

W związku z tym, ponieważ wyliczona różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną po kontroli administracyjnej wyniosła 1,36%, a więc mniej niż 3%, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał płatność ONW do powierzchni stwierdzonej, tj. 3,69 ha, w kwocie 974,16 zł.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji M.K. wskazał, że nie zgadza się z korektą powierzchni z obszaru 3,74 ha na 3,69 ha. Podał, że nie było żadnej zmiany w powierzchni uprawnej stąd bezzasadne jest zmniejszenie areału w stosunku do wcześniej podanego.

Organ II instancji nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymał ją w mocy. Uzasadniając decyzję z dnia 30 czerwca 2009 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR szczegółowo przedstawił przepisy regulujące problematykę przyznawania płatności i wskazał, że najważniejsze dla przedmiotowej sprawy okoliczności faktyczne ustalono w wyniku kontroli administracyjnej wniosku, która wykazała nieścisłości dotyczące działki ewidencyjnej o nr 279 i powiązanych z nią działek rolnych "C" i "C1". Organ przedstawił zasady i podstawy prawne przeprowadzenia w/w kontroli oraz podkreślił, iż przed wydaniem decyzji organ I instancji w związku z wykrytymi nieprawidłowościami wezwał skarżącego do złożenia stosownych wyjaśnień. Skarżący jednak nie zgłosił się do siedziby Biura Powiatowego celem wyjaśnienia nieprawidłowości, jak również nie przesłał korekty wniosku drogą pocztową. Stosownie do pouczenia niezłożenie wyjaśnień we wskazanym terminie miało wpływ na podjęcie decyzji w sprawie przyznania płatności. Organ odwoławczy wskazał na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej. Podkreślił także, iż wnioskodawca był zobowiązany do podania danych dotyczących działek rolnych w taki sposób, by możliwe było bezproblemowe ustalenie rodzaju i wymiaru wsparcia o jakie wnioskował. Płatności są przyznawane na dobrowolny wniosek producenta, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Organ administracyjny jest obowiązany jedynie w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organ odwoławczy podał, że pomniejszenie płatności wynika z samego faktu istnienia różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną. Strona miała świadomość negatywnych konsekwencji swojego działania, gdyż w w/w wezwaniu została w tej kwestii pouczona, a brak reakcji wskazuje na niedbałe podejście strony.

W skardze na decyzję z dnia 30 czerwca 2009 r. M. K. wniósł o jej uchylenie z uwagi na niezgodność z prawem. Podał, że dane dotyczące działki zostały podane w sposób prawidłowy i rzeczywisty. Skarżący, tak jak w odwołaniu wskazał, że nie zgadza się ze zmniejszeniem powierzchni deklarowanej we wniosku.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 3 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. nr 64, poz. 427 ze zm.), w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: stoi na straży praworządności; jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, jak również zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania. W ust. 3 tego artykułu znajduje się zapis, z którego wynika, iż "strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne". Z powyższych przepisów wynika zatem, że przebieg postępowania w sprawie przyznania płatności w dużym stopniu jest uzależniony od aktywności stron w zakresie przedstawiania dowodów, żądania zapewnienia udziału w postępowaniu oraz pouczeń. Organ administracji w toku postępowania natomiast, kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów, winien dokonać oceny poszczególnych dowodów zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny. Podkreślić również należy, iż wprawdzie to strona składając wniosek inicjuje wszczęcie postępowania dotyczącego przyznania płatności i to ona kształtuje zakres takiego żądania, to jednak organ administracji publicznej ma obowiązek zweryfikować prawidłowość złożonego wniosku, w tym zgodność deklarowanych powierzchni gruntów ze stanem rzeczywistym (wyrok WSA w Opolu z dnia 22.04.2009 r., sygn. akt I SA/Op 375/08, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W związku z powyższym stwierdzić należy, że źródłem danych związanych z działkami rolnymi jest wniosek strony o przyznanie płatności. Nie ulega również wątpliwości, iż dane zawarte we wniosku o przyznanie płatności winny być zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, w szczególności wymóg ten dotyczy powierzchni gruntów rolnych, w stosunku do których zgłoszone jest żądanie przyznania płatności. Jednym z podstawowych sposobów weryfikacji powyższych danych jest przeprowadzenie kontroli administracyjnej. Zgodnie z art. 23 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz.U.UE.L.03.270.1 ze zm.) Państwa Członkowskie przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o pomoc, obejmujące weryfikację kwalifikujących się powierzchni oraz odpowiadających im uprawnień do płatności (ust. 1). Kontrole administracyjne są uzupełniane przez system kontroli na miejscu w celu zweryfikowania kwalifikowania się do pomocy. W myśl art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.U.UE.L.04.141.18 ze zm.) kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Kontrole administracyjne stosownie do art. 24 ust. 1 wskazanego rozporządzenia, pozwalają na wykrycie nieprawidłowości za pomocą narzędzi informatycznych. Kontrole administracyjne są przeprowadzane w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli, który obejmuje skomputeryzowaną bazę danych, system identyfikacji działek rolnych, system identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności (umożliwiający weryfikację uprawnień, kontrole krzyżowe z wnioskami o pomoc i systemem identyfikacji działek rolnych), wnioski o pomoc, zintegrowany system kontroli oraz jednolity system rejestrowania tożsamości każdego rolnika, który składa wniosek o pomoc. Powierzchnia działek rolnych jest ustalana na podstawie wszelkich odpowiednich metod wyznaczonych przez właściwy organ. Kontrola i wykonane w jej trakcie za pomocą różnych metod pomiary są rozstrzygającym sposobem ustalenia, jakie są faktyczne dane dotyczące podanych we wniosku działek rolnych. Tak było również w rozpoznanej sprawie. Podstawą wydania decyzji przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR były bowiem wyniki kontroli administracyjnej wniosku strony, w toku której wykryto nieprawidłowości dotyczące działki ewidencyjnej nr 279 i powiązanych z nią działek rolnych C i C1. O nieprawidłowościach tych skarżący został poinformowany i wezwany do złożenia wyjaśnień w sprawie rozbieżności pomiędzy powierzchnią działek wskazaną we wniosku a danymi będącymi w posiadaniu organu. Strona miała więc zagwarantowaną ochronę jej praw w toczącym się postępowaniu. Zwrócić jednak należy uwagę, że to czy strona z gwarancji tej skorzysta zależy tylko od niej samej. Brak zatem działań strony w postępowaniu powoduje, że ponosi ona tego konsekwencje. W rozpoznanej sprawie o konsekwencjach tych skarżący został pouczony. W w/w wezwaniu zostało bowiem wskazane, że nie złożenie wyjaśnień w zakreślonym terminie będzie miało wpływ na podjęcie decyzji w sprawie przyznania płatności. Strona w toku postępowania nie podjęła nawet próby wyjaśnienia rozbieżności w powierzchni działek. Również odwołanie od decyzji organu I instancji, jest bardzo ogólne, lakonicznie i sprowadza się w gruncie rzeczy do stwierdzenia, że strona nie zgadza się z korektą powierzchni zadeklarowanej. Podobnie zresztą sformułowana jest skarga do tut. Sądu. Podważając zatem dokonaną przez organy ocenę złożonego wniosku, strona nie przedstawiła żadnych dowodów czy argumentów przemawiających za słusznością własnego stanowiska. W związku z tym dokonanym przez organy obu instancji ustaleniom na można skutecznie postawić zarzutu dowolności. Obowiązkiem organu jest zebrać i rozpatrzyć istniejące dowody, w tym przedłożone przez stronę w toku postępowania, pozostające w związku z faktami prawotwórczymi istotnymi w sprawie. Naruszenia w tym zakresie nie sposób zarzucić organom, jeśli skarżący w trakcie postępowania ma możliwość czynnego w nim udziału, ale z możliwości tej nie korzysta. Jeszcze raz w tym miejscu podkreślić należy, że postępowanie w przedmiocie przyznania płatności inicjuje strona składająca wniosek i to właśnie ona najlepiej orientuje się na podstawie jakich dokumentów i faktów dokonała kwalifikacji działek gruntów. W sytuacji zatem sporu co do prawidłowości tej kwalifikacji, powinna ona te dokumenty oraz fakty przedstawić organowi. Skarżący z możliwości tej nie skorzystał.

W związku z powyższym Sąd stwierdza, że rozstrzygnięcie postępowania o przyznanie płatności ONW na 2008 rok na podstawie oceny powierzchni kwalifikowanej opartej na wizualizacji działek rolnych w systemie elektronicznym ARiMR i bazie ewidencji gruntów i budynków z wykluczeniem powierzchni obarczonej niewyjaśnionymi błędami było prawidłowe.

Sąd stwierdza także, że zaskarżona decyzja odpowiada warunkom określonym w art. 107 kpa. Zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne oraz ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Została prawidłowo zredagowana pod względem merytorycznym i prawnym, co ma szczególne znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 kpa. Organy administracji publicznej prowadząc postępowanie w sposób właściwy zastosowały przepisy procedury administracyjnej, jak również przepisy prawa materialnego.

W tym stanie rzeczy, uznając skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.