Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 604/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 136, art. 137 § 3, art. 145 § 1 i § 2, art. 162 § 2 i § 3
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Sędziowie sędzia WSA Marek Krawczak (sprawozdawca), sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi I. I. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. określił I. Sp. z o.o. (dalej: "Spółka", "Strona" lub "Podatnik") zobowiązanie podatkowe za III kwartał 2012 r. w trybie art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm., dalej: "ustawa o VAT").

Pismem z dnia 2 października 2013 r. Skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. Uzasadniając złożony wniosek wskazała, iż o wydaniu powyższej decyzji oraz o wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za III kwartał dowiedziała się w dniu 26 września 2013 r., podczas przeglądania akt sprawy. Na okoliczność tej czynności sporządzony został protokół z dnia 27 września 2013 r.

Skarżąca zauważyła, że Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r., wszczął postępowanie w przedmiocie rozliczenia podatku od towarów i usług za III kwartał 2012 r. Postanowienie to zostało wysłane na adres Spółki i po dwukrotnym awizowaniu zostało uznane przez organ podatkowy za doręczono zastępczo.

Skarżąca wskazała, że przed dniem wszczęcia ww. postępowania organ podatkowy dysponował już pełnomocnictwem ogólnym dla doradcy podatkowego W. S. do reprezentowania Spółki przed organem podatkowym m.in. do podejmowania czynności w postępowaniu podatkowym, które wpłynęło do urzędu skarbowego w dniu 26 stycznia 2010 r.

W związku z powyższym, w ocenie Skarżącej, organ podatkowy naruszył w sprawie normę przepisu art. 145 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749, z późn. zm., dalej: "O.p."), poprzez pominięcie pełnomocnika w trakcie toczącego się postępowania.

Zdaniem Skarżącej, oznacza to, że zarówno decyzja wymiarowa jak i postanowienie o wszczęciu postępowania zostały wydane i doręczone wadliwie, gdyż z pominięciem wyznaczonego w sprawie pełnomocnika.

Odnosząc się do kwestii zachowania siedmiodniowego terminu zawartego w przepisie art. 162 § 2 O.p. wyjaśniono, że Strona reprezentowana przez pełnomocnika o wydaniu decyzji wymiarowej dowiedziała się w dniu 26 września 2013 r. podczas przeglądania akt sprawy, co potwierdza protokół sporządzony w dniu 27 września 2013 r.

W ocenie Strony, doręczenie zarówno postanowienia o wszczęciu postępowania, jak i decyzji wymiarowej odbyło się z naruszeniem art. 145 § 2 O.p., co skutkuje tym, że oba akty nie weszły do obrotu prawnego.

Pismem z dnia 27 listopada 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wezwał pełnomocnika Skarżącej do przedłożenia oryginału lub uwierzytelnionej kopii pełnomocnictwa upoważniającego W. S. do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz reprezentowania Strony w postępowaniu dotyczącym odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. Organ odwoławczy uzasadnił powyższe wezwanie okolicznością, iż pełnomocnictwo z dnia 22 stycznia 2010 r. zostało wniesione przed wszczęciem postępowania podatkowego. Zatem do wniosku z dnia 2 października 2013 r. powinno zostać załączone pełnomocnictwo uprawniające do reprezentowania Strony przed Dyrektorem Izby Skarbowej w W.. Brak takiego pełnomocnictwa ma charakter braku formalnego.

Pismem z dnia 9 grudnia 2013 r. pełnomocnik Skarżącej wniosła o uznanie ww. wezwania za bezprzedmiotowe, gdyż w jej ocenie Podatnik w rozpatrywanej sprawie już od chwili wszczęcia kontroli podatkowej był reprezentowany przez pełnomocnika, na podstawie pełnomocnictwa z dnia 22 stycznia 2010r. Jednocześnie z ostrożności procesowej do wskazanego pisma przesłany został dokument z dnia 29 października 2013 r. zatytułowany "Potwierdzenie pełnomocnictwa, pełnomocnictwo" wraz z potwierdzeniem dokonania opłaty skarbowej.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazał, iż w dniu 26 stycznia 2010 r. przesłany został do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa ogólnego z dnia 22 stycznia 2013 r. wraz z dowodem wniesienia opłaty skarbowej, na podstawie którego umocowano W. S. do reprezentowania Spółki m.in. przed organami podatkowymi i organami kontroli skarbowej, we wszystkich sprawach związanych z prowadzoną przez spółkę działalnością a w szczególności m.in. do składania oświadczeń i wyjaśnień, do udziału w trakcie kontroli, do podejmowania czynności w postępowaniu podatkowym, kontrolnym i wyjaśniającym, do wglądu w akta kontrolne, wymiarowe oraz do sporządzania pism, odwołań i wyjaśnień.

Następnie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. organ podatkowy pierwszej instancji wszczął wobec Spółki postępowanie podatkowe w sprawie rozliczenia podatku od towarów usług za III kwartał 2012r.

Postanowienie wysłane na adres Spółki, doręczone zostało w trybie zastępczym w dniu 8 maja 2013r. Następnie na adres Spółki wysłana została decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] sierpnia 2013r. odbiór której w dniu 22 sierpnia 2013 r. osoba reprezentująca Stronę potwierdziła swoim podpisem na dokumencie "potwierdzenie odbioru".

W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, iż termin do wniesienia odwołania w świetle art. 223 § 2 pkt 1 O.p. mijał w dniu 5 września 2013r. (czwartek).

Dyrektor Izby Skarbowej w W. wyjaśnił, iż dla przyjęcia, że strona w postępowaniu działa przez pełnomocnika (art. 136 O.p.), konieczne jest dołączenie do akt oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa. Tylko wówczas można bowiem uznać, że pełnomocnik jest skutecznie umocowany do działania w imieniu mandanta.

Organ odwoławczy wskazał, iż w przedmiotowej sprawie w dniu 22 stycznia 2010 r., czyli przed wszczęciem postępowania w niniejszej sprawie Strona przesłała do Naczelnika Urzędu Skarbowego uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa z dnia 22 stycznia 2010 r., w którym umocowała pełnomocnika m.in. do reprezentacji Strony w postępowaniu podatkowym, nie precyzując przy tym jakiego postępowania dotyczy.

Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji wszczynając postępowanie podatkowe w sposób prawidłowy doręczył postanowienie o jego wszczęciu do rąk Podatnika.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W., postępowanie organu było uzasadnione o tyle, że nie istniały żadne podstawy do przyjęcia, że Strona w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług za III kwartał 2012 r. reprezentowana ma być przez pełnomocnika.

Organ odwoławczy zauważył, iż w aktach niniejszej sprawy jest wprawdzie dokument pełnomocnictwa, ale nie może budzić wątpliwości, że złożony został przed wszczęciem postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego za III kwartał 2012 r.

W ocenie organu odwoławczego, w ustalonych w sprawie okolicznościach faktycznych brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że zamiarem Strony było umocowanie W. S. do postępowania podatkowego dotyczącego podatku od towarów i usług za III kwartał 2012r., chociażby dlatego, że zawarte w jego treści sformułowanie "do podejmowania czynności w postępowaniu podatkowych" nie wskazuje jakiego postępowania podatkowego dotyczy.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. podkreślił, iż w doktrynie wyrażono pogląd, zgodnie z którym wszczęcie postępowania wymiarowego, będącego odrębnym postępowaniem, zawsze obliguje najpierw do zawiadomienia strony wprost. Po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania strona może ustanowić pełnomocnika, który w toku postępowania nie może być pominięty.

Stąd też w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. zarówno postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego, jak i wydana w jego wyniku decyzja wymiarowa doręczone zostały w niniejszej sprawie prawidłowo.

Organ odwoławczy zauważył również, że żądanie pełnomocnika Strony o uznanie wezwania do złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania Strony w postępowaniu odwoławczym za bezprzedmiotowe nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym.

Organ odwoławczy wskazał, iż w aktach sprawy przesłanych do Dyrektora Izby Skarbowej w W. znajduje się bowiem pełnomocnictwo ogólne z dnia 22 stycznia 2010 r., przesłane do Urzędu Skarbowego w dniu 26 stycznia 2010 r., a zatem przed wszczęciem na podstawie postanowienia z dnia [...] kwietnia 2013 r., postępowania w przedmiocie rozliczenia podatku od towarów usług za III kwartał 2012 r.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W., nie można zatem uznać, że na podstawie pełnomocnictwa z dnia 22 stycznia 2010 r. Strona umocowała W. S. do jej reprezentacji w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i drugiej instancji w stosunku do konkretnego postępowania w przedmiocie rozliczenia podatku od towarów usług za III kwartał 2012 r.

Organ odwoławczy stwierdził, iż dopiero po przesłaniu stosownego pełnomocnictwa z dnia 29 października 2013r. upoważniającego W. S. do reprezentowania Spółki w sprawie odwołania z dnia 2 października 2013 r. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. organ odwoławczy mógł prowadzić postępowanie w niniejszej sprawie z udziałem pełnomocnika.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. uznał, iż Skarżąca nie wykazała, że wniesienie odwołania z uchybieniem terminowi nastąpiło bez jej winy.

Zdaniem organu podatkowego, skoro decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2013 r. została doręczona Stronie w dniu [...] sierpnia 2013 r., to zasadnym było powiadomienie pełnomocnika o tym fakcie, bądź już bez jego udziału samodzielne złożenie odwołania w tej sprawie.

W ocenie organu drugiej instancji, w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności uniemożliwiające złożenie odwołania w ciągu 14 dni od dnia otrzymania decyzji przez Stronę. Strona sama również nie wskazała co stało na przeszkodzie, aby takie odwołanie w ustawowym terminie złożyć i nie wykazała, iż wniesienie odwołania z uchybieniem terminowi nastąpiło bez jej winy.

Organ drugiej instancji podniósł, iż regulacja art. 233 § 2 pkt 1 O.p., mówi o tym, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia, co zdaniem organu drugiej instancji oznacza, że Strona mogła złożyć odwołanie w okresie pomiędzy pierwszym a czternastym dniem następującym po dniu, w którym otrzymała decyzję organu I instancji lub poprosić o to pełnomocnika wyznaczonego do reprezentowania Strony w tej konkretnej sprawie.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. podkreślił, iż Strona lub umocowany przez nią pełnomocnik mieli zatem 14 dni na złożenie odwołania, ale nie dopełnili tej czynności we wskazanym terminie i nie przedstawili usprawiedliwionych przyczyn uchybienia terminowi.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, wskazane przez Stronę okoliczności nie uprawdopodobniają iż uchybienie terminowi nie nastąpiło z winy Strony.

W zaistniałych realiach wymóg dochowania należytej staranności nie został spełniony.

Zdaniem organu podatkowego, nie można usprawiedliwić niedotrzymania terminu do złożenia odwołania brakiem wiedzy pełnomocnika o wydaniu przez organ podatkowy decyzji, podczas gdy decyzję taką Strona odebrała osobiście i miała pełną świadomość o jej istnieniu.

Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, iż nie zaszły przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.

W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

- art. 145 § 2 O.p., poprzez pominięcie w rozstrzygnięciu skarżonego postanowienia, a także na etapie doręczenia pism do skutecznie ustanowionego pełnomocnika i kierowanie ich pod inny adres niż adres do doręczeń w postępowaniu kontrolnym, postępowaniu podatkowym, a także we wszystkich sprawach podatkowych Skarżącej, co stanowi rażące naruszenie tego przepisu, a także miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 120, art. 121 §1 i § 2 O.p. wskutek pominięcia w rozstrzygnięciu merytorycznym postanowienia przez organy podatkowe przepisów regulujących miejsce (adres) doręczenia korespondencji podatkowej, w sytuacji gdy Skarżąca skutecznie ustanowiła pełnomocnika w postępowaniu i na adres tego pełnomocnika były doręczane pisma dotyczące jedynie kontroli przedsiębiorcy (łącznie z protokołem kontroli), a adres ten był całkowicie pomijany w dalszym postępowaniu organów zmierzającym do wydania decyzji wymiarowej oraz wskutek naruszenia zasady zaufania podatnika do organów podatkowych poprzez kierowanie wszystkich pism w innych sprawach podatkowych (poza tą objętą decyzją wymiarową) oraz zapytań (także telefonicznych) w sprawach podatkowych na adres pełnomocnika (poza pismami dotyczącymi wydanej decyzji wymiarowej), co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 123 § 1 O.p., wskutek pominięcia w skarżonym postanowieniu faktu niezawiadomienia Skarżącej o zamiarze wydania decyzji wymiarowej oraz o braku zawiadomienia o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w sprawie dotyczącej wydania decyzji wymiarowej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 123 § 2 O.p., wskutek odstąpienia przez organ od wydania postanowienia w sprawie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w przedmiocie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, w której odstąpienie od tej czynności może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie organu w całości uwzględnia wniosek strony, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 180, art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. i art. 191 O.p., wskutek niezebrania i nierozpatrzenia całości istotnego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności wskutek nierozpatrzenia przez organy zarzutów Skarżącej w przedmiocie skuteczności doręczenia, dowodów potwierdzających udzielenie pełnomocnictwa oraz szeregu okoliczności potwierdzających wiedzę i praktykę organów podatkowych uznających zarówno pełnomocnictwo udzielone pełnomocnikowi Skarżącej jak i posiadany przez Skarżącą adres do doręczeń w sprawach podatkowych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 291 b O.p., poprzez naruszenie tego przepisu wskutek doręczeń pism w sprawie podatkowej, na inny adres niż adres pod który doręczono protokół z kontroli, który jest jednocześnie adresem pełnomocnika Skarżącej.

W uzasadnieniu wskazała, iż wskutek źle przeprowadzonego postępowania podatkowego w sprawie wydania decyzji wymiarowej, poprzez nieuprawnione pominięcie w doręczeniach pełnomocnika Spółki, Skarżąca została pozbawiona narzędzi do skutecznej obrony swoich istotnych interesów w postępowaniu podatkowym.

W ocenie Skarżącej, pozbawienie jej możliwości czynnego udziału w postępowaniu podatkowym, oraz naruszenie przez organy podatkowe przepisów regulujących sposób doręczeń pism w postępowaniu podatkowym (gdzie inne pisma były zawsze doręczane na adres pełnomocnika, a także każda inna aktywność organów podatkowych zawsze rozpoczynała się od kontaktu z pełnomocnikiem), skutkowało nieuprawnionym określeniem zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług.

Skarżąca zaznaczyła, iż nie otrzymała jakiegokolwiek pisma związanego z prowadzonym postępowaniem do czasu zapoznania się pełnomocnika z aktami sprawy. Nie miała jakiejkolwiek wiedzy w przedmiocie toczącego się postępowania podatkowego oraz w przedmiocie wydanej decyzji, gdyż organ podatkowy nie skierował do Skarżącej jakiegokolwiek pisma w tej sprawie, w tym także nie skierował decyzji podatkowej w tej sprawie.

Zdaniem Skarżącej za skuteczne doręczenie prawidłowo umocowanemu pełnomocnikowi nie można uznać fikcji prawnej polegającej na przyjęciu skutku doręczenia, gdyż nie wystąpiły w przedmiotowej sprawie przesłanki do zastosowania tej instytucji.

Wskazała, iż dotychczasowe czynności zawsze były dokonywane przez pełnomocnika (i to zarówno w odniesieniu do czynności polegających na działaniu jak i czynności o charakterze biernym, tj. odbiór korespondencji). Czynności te także były uwzględniane przez organy podatkowe, które wszystkie działania dotyczące spółki, "rozpoczynały od kontaktu z pełnomocnikiem".

Skarżąca podniosła, iż w przedmiotowej sprawie istotne jest także to, że organy podatkowe nigdy nie kwestionowały pełnomocnictwa udzielonego W. S..

Zdaniem Skarżącej, dopiero na etapie skarżonego postanowienia, organ z sobie tylko znanych powodów stara się dowieść jakoby dla tego konkretnego postępowania podatkowego Spółka powinna udzielić odrębnego pełnomocnictwa.

W ocenie Spółki, takie działanie organu ma na celu próbę sanowania uprzednich błędów organów podatkowych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymując swoje stanowisko, wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Badając zaskarżony akt według kryteriów przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: "p.p.s.a.") Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wbrew jej zarzutom, zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób powodujący konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r., w którym odmówiono stronie skarżącej przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji

Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. określającej wysokość zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Rozstrzygnięcia to organ oparł na ustaleniu, że decyzja wymiarowa została doręczona Spółce zgodnie z prawem w dniu 22 sierpnia 2013 r.

Pełnomocnik strony skarżącej zakwestionował te ustalenia i wskazał na naruszenie art. 145 § 2 O.p. stwierdzając, że przed dniem wszczęcia postępowania podatkowego organ podatkowy dysponował już pełnomocnictwem ogólnym dla doradcy podatkowego W. S. do reprezentowania Spółki przed organem podatkowym m.in. do podejmowania czynności w postępowaniu podatkowym, które wpłynęło do urzędu skarbowego w dniu 26 stycznia 2010 r.

W ocenie pełnomocnika Strony, doręczenie zarówno postanowienia o wszczęciu postępowania, jak i decyzji wymiarowej odbyło się z naruszeniem wskazanego powyżej przepisu art. 145 § 2 O.p., co skutkuje tym, że oba akty nie weszły do obrotu prawnego.

Odnosząc się do meritum sprawy należy podkreślić, iż badając zgodność z prawem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania istotne znaczenie ma ustalenie czy doręczenie decyzji nastąpiło na podstawie przepisów prawa i w którym momencie, gdyż to od dnia prawnie skutecznego doręczenia należy liczyć terminu do złożenia odwołania, a w konsekwencji ustalić, czy rzeczywiście nastąpiło uchybienie terminowi. Ustalenie natomiast istnienia nieprawidłowości w tym zakresie mogą mieć wpływ na ocenę zasadności wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przy ocenie przesłanki braku winy w uchybieniu terminu.

Na wstępie należy przywołać treść przepisów mających zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z art. 136 O.p. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Stosownie do treści art. 137 § 3 O.p., pełnomocnik dołącza do akt sprawy oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Natomiast art. 145 § 1 O.p. stanowi, iż pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela, temuż przedstawicielowi, a w przypadku, gdy strona ustanowiła pełnomocnika, pisma winny zostać doręczone pełnomocnikowi co wynika z treści art. 145 § 2 O.p. Obowiązek doręczania pism dotyczy zatem tylko pełnomocnika ustanowionego w sprawie, art. 137 O.p., a pełnomocnictwo winno być udzielone na piśmie bądź zgłoszone do protokołu, zaś pełnomocnik zobowiązany jest dołączyć do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Organ natomiast winien być zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w konkretnej sprawie poprzez złożenie tegoż pełnomocnictwa do akt.

Reasumując, należy wskazać, iż udział pełnomocnika w postępowaniu powinien być przez niego zgłoszony, a udzielenie pełnomocnictwa potwierdzone złożeniem dokumentu potwierdzającego ten fakt do akt określonego postępowania. Złożenie pełnomocnictwa do danego postępowania, na przykład do akt postępowania kontrolnego, nie oznacza automatycznie dołączenia go do akt innego postępowania, na przykład postępowania podatkowego, które z postępowaniem kontrolnym nie jest prawnie tożsame (wyrok NSA z dnia 7 października 2011 r., sygn. akt II FSK 2081/10, LEX nr 965838).

Zgodnie z art. 137 § 3 O.p. osoba chcąca działać w sprawie jako pełnomocnik musi złożyć do akt konkretnej sprawy pełnomocnictwo lub jego odpis, zaś organ podatkowy nie ma podstaw prawnych do zastąpienia pełnomocnika w realizacji tego obowiązku. Dokument pełnomocnictwa winien trafić do akt konkretnej sprawy, jako wyraz woli strony działania w tej konkretnej sprawie za pośrednictwem pełnomocnika. Organ nie jest uprawniony do poszukiwania, czy innym organom, bądź w innym postępowaniu, takie pełnomocnictwo zostało udzielone (wyrok NSA z dnia 23 września 2011 r., sygn. akt I FSK 1271/10, LEX nr 964579).

W powyższym kontekście nie jest prawidłową praktyka składania pełnomocnictw o szerokim zakresie, reprezentowania strony we wszystkich rodzajach postępowań mogących toczyć się przed organem podatkowym, jak i innymi organami. Nie do przyjęcia jest praktyka, że pełnomocnictwo zostało złożone do organu np. naczelnika urzędu skarbowego, właściwego dla tych postępowań, a więc to organ jest zobowiązany przekazywać je do postępowań w pełnomocnictwie wymienionych (wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 429/10, LEX nr 863626).

Regulacja zawarta w art. 137 § 3 O.p. nakłada na pełnomocnika obowiązek dołączenia pełnomocnictwa do akt, pod rygorem skuteczności jego działania w danej sprawie, a regulacja ta jest kompletna i jednoznaczna (wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 429/10, LEX nr 863626).

Kwestie przywrócenia terminu reguluje art. 162 § 1 O.p., który daje możliwość przywrócenia go w razie uchybienia terminu, na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi zgodnie z art. 162 § 2 O.p. Jednocześnie ze złożeniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której termin był określony. Natomiast zgodnie z uregulowaniem art. 162 § 3 O.p. przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne. Przywrócenie terminu jest instytucją procesową mającą na celu ochronę jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę lub uczestnika postępowania. Instytucja ta ma zastosowanie tylko do terminów procesowych, co w sposób jednoznaczny wynika z art. 162 § 4 O.p. Przywołany wyżej art. 162 § 1 i § 2 O.p. ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić kumulatywnie, a to:

1/ zainteresowany musi złożyć wniosek o przywrócenie terminu,

2/ wniosek ten musi być wniesiony z zachowaniem zawitego (nieprzywracalnego) terminu wynoszącego 7 dni, licząc od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu,

3/ wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu strona jest zobowiązana dokonać czynności, dla której był ustanowiony, np. wnieść odwołanie; taką czynność procesową należy dopełnić nie czekając na przywrócenie terminu,

4/ zainteresowany musi uprawdopodobnić brak jego winy w uchybieniu terminu.

W orzecznictwie przyjmuje się, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Ka 1977/00 – nie publ.). Uprawdopodobnienie nie oznacza udowodnienia braku winy. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. (...). Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy." (J. Krajewski: [w:] T. Ereciński, M. Jędrzejewska, M. Jodłowski, J. Krajewski, Z. Krzemiński, K. Piasecki, J. Pietrzykowski, E. Wengerek, A. Zieliński: Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem. T. 1. Warszawa 1989, s.274-275). O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić wówczas, gdy strona nie mogła dopełnić obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której nie mogła ona usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. "Nie można natomiast poczytać stronie za winę niedopełnienie jakiegoś nadzwyczajnego wysiłku, np. zagrażającego jego zdrowiu lub życiu" (E. Iserzon [w:] E. Iserzon, J. Starościak: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory, formularze. Warszawa 1970, s. 136).

W orzecznictwie sądowym można wskazać następujące przykłady okoliczności faktycznych, które w ocenie sądów, mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu:

- mylne pouczenie o środkach zaskarżenia ( post. WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2004 r., sygn. akt III SA 1983/03 – niepubl.),

- odebranie w miejscu pracy pisma nie przez stronę, a przez osobę upoważnioną przez zakład pracy (post. SN z dnia 14 listopada 2002 r., sygn. akt III RN 115/02 - niepubl.),

- obalenie domniemania doręczenia adresatowi pisma (post. NSA z dnia 21 września 2001 r., sygn. akt II SA/Po 2646/00 – nie publ.),

- nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001 r., sygn. akt I SA/Wr 676/99 – niepubl.),

- zwlekanie z dokonaniem czynności do ostatniego dnia terminu nie jest zawinionym działaniem strony, jeśli więc zdarzenie uniemożliwiające jej dokonanie nastąpiło dopiero w ostatnim dniu, niedokonanie czynności jest niezawinione (post. SN z dnia 20 maja 1970 r., sygn. akt II CR 184/70 - Biuletyn SN 1970, nr 11, poz. 20).

Dokonując analizy stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy w kontekście powołanych wyżej przepisów prawa, w oparciu o zebrane dokumenty, należy stwierdzić, iż nie ulega wątpliwości, że W. S. reprezentowała Spółkę w ramach prowadzonej kontroli podatkowej, która zakończyła się z momentem zapoznania się z protokołem. Jednakże, złożenie w dniu 26 stycznia 2010 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa ogólnego z dnia 22 stycznia 2010 r. wraz z dowodem wniesienia opłaty skarbowej, na podstawie którego umocowano W. S. do reprezentowania Spółki m.in. przed organami podatkowymi i organami kontroli skarbowej, we wszystkich sprawach związanych z prowadzona przez spółkę działalnością a w szczególności m.in. do składania oświadczeń i wyjaśnień, do udziału w trakcie kontroli, do podejmowania czynności w postępowaniu podatkowym, kontrolnym i wyjaśniającym, do wglądu w akta kontrolne, wymiarowe oraz do sporządzania pism, odwołań i wyjaśnień, nie może stanowić wystarczającej podstawy do niewątpliwej oceny, że przez czynność tę została wyrażona wola uczestniczenia pełnomocnika również w postępowaniu podatkowym, które przecież w czasie postępowania kontrolnego jeszcze się nie toczy i nie można co do zasady w sposób pewny antycypować, że zostanie wszczęte.

W aktach sprawy brak jest dowodów świadczących o tym, że po wszczęciu z urzędu postępowania podatkowego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. W. S. nie tylko zgłosiła swój udział, ale też przedłożyła do akt tego postępowania stosowne pełnomocnictwo lub jego odpis wykazujące jego umocowanie zgodnie z art. 137 § 3 O.p. Tym samym nie można zasadnie twierdzić, że w tej sprawie, tj. w postępowaniu podatkowym, działała w imieniu Spółki, a wszelka korespondencja ze strony organu winna była być przesyłana na jej adres, dlatego organ pierwszej instancji prawidłowo wysyłał pisma na adres Spółki, w tym decyzję kończącą postępowanie.

Pełnomocnictwo zostało przedłożone dopiero przy piśmie Spółki z dnia 9 grudnia 2013 r. Po przesłaniu stosownego pełnomocnictwa z dnia 29 października 2013 r. upoważniającego W. S. do reprezentowania Spółki w sprawie odwołania z dnia 2 października 2013 r. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. organ odwoławczy mógł prowadzić postępowanie w niniejszej sprawie z udziałem pełnomocnika.

W sytuacji, gdy prawidłowo doręczono decyzję Spółce przesyłką, którą odebrał prezes zarządu Skarżącej, termin do wniesienia odwołania upłynął dnia 5 września 2013 r., a odwołanie wniesiono dnia 2 października 2013 r., nie można przyjąć, że zostało uprawdopodobnione, że nie ze swojej winy Spółka uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Mając to na uwadze należy uznać, że organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu i że nastąpiło jego uchybienie. Swoje stanowisko organ właściwie uzasadnił.

Zarzuty zgłoszone przez pełnomocnika Strony nie są zasadne. Decyzja wymiarowa została prawidłowo przesłana na adres Spółki zamiast do doradcy podatkowego W. S., która nie mogła być uznana za pełnomocnika Spółki we wszczętym z urzędu postępowaniu podatkowym, z powodu nie przedłożenia do akt tego postępowania właściwego pełnomocnictwa lub jego odpisu

Dokument pełnomocnictwa złożony w styczniu 2010 r. trakcie kontroli podatkowej nie mógł wywoływać skutków prawnych w nowo wszczętym postępowaniu podatkowym w kwietniu 2013 r. Poza tym decyzja została odebrana przez osobę upoważnioną, tj. L. D. - prezesa zarządu Skarżącej, jak wynika z opisu zawartego na zwrotnym potwierdzeniu odbioru.

Rację ma organ odwoławczy podnosząc w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż w sytuacji kiedy decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. została doręczona Skarżącej, to zasadnym było powiadomienie pełnomocnika o tym fakcie, bądź już bez jego udziału samodzielne złożenie odwołania w tej sprawie.

Z akt sprawy wynika, że w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności uniemożliwiające złożenie odwołania w ciągu 14 dni od dnia otrzymania decyzji przez Skarżącą. Spółka sama również nie wskazała co stało na przeszkodzie, aby takie odwołanie w ustawowym terminie złożyć i nie wykazała, iż wniesienie odwołania z uchybieniem terminowi nastąpiło bez jej winy.

Wskazać zatem należy, że nie wykazano istnienia przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu w postępowaniu toczącym się przed organem odwoławczym zakończonym wydaniem zaskarżonego postanowienia.

Organ podatkowy dokonał zatem prawidłowej oceny argumentacji Skarżącej przedstawionej we wniosku, z zachowaniem wymogów wynikających z art. 122, art. 187 oraz art. 191 O.p. W konsekwencji prawidłowo odmówił stronie skarżącej przywrócenia terminu do złożenia odwołania, działając w zgodzie z art. 162 § 1 O.p. Tym samym nie naruszono art. 120, art. 121, art. 123 i art. 145 § 2 O.p. i prawidłowo zastosowano art. 162 § 2 oraz art. 163 § 2 O.p.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności faktyczne i stan prawny Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.