Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 582/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2016-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 84 ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 269 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz (spr.) Protokolant Referent stażysta Sebastian Żytkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, z dnia 29 kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do wykonywania zawodu diagnosty oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez Z. Z., reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika, jest decyzja Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu z dnia 29 kwietnia 2016 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Starosty Głubczyckiego z dnia 5 listopada 2015 r., [...], o cofnięciu skarżącemu uprawnień do wykonywania zawodu diagnosty.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:

Zawiadomieniem z dnia 22 października 2014 r. Starosta Głubczycki poinformował Z. Z. o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia mu uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów, w związku z otrzymaniem przez organ dnia 16 października 2014 r. postanowienia Prokuratury Rejonowej w [...] z dnia 2 października 2014 r. o zastosowania wobec skarżącego środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia wykonywania zawodu diagnosty.

W toku postępowania postanowieniem z dnia 21 listopada 2014 r. Starosta Głubczycki odmówił zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy zażalenia na postanowienie w przedmiecie zastosowania środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia wykonywania zawodu diagnosty. Organ uznał, że to do niego należy ustalenie, czy zostały spełnione przesłanek uzasadniających wydanie decyzji cofającej diagnoście uprawnienia, w związku z czym rozpoznanie zażalenia na postanowienie prokuratora nie stanowi zagadnienia wstępnego. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu postanowieniem z dnia 24 marca 2015 r.

Następnie decyzją z dnia 5 listopada 2015 r., [...], opartą o przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, z późn. zm.), zwanej dalej również ustawą, oraz art. 104 K.p.a., Starosta Głubczycki orzekł o cofnięciu Z. Z. uprawnień do wykonywania zawodu diagnosty nr [...], wydanego przez Starostę Głubczyckiego w dniu 8 grudnia 2004. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ zrelacjonował przebieg postępowania i wskazał, że w związku z ustaleniami dokonanymi w toku postępowania karnego, z których wynikało, że Z. Z., pełniąc funkcję publiczną diagnosty A w [...], w okresie od 21 października do 10 listopada 2013 r. wielokrotnie poświadczył nieprawdę w dowodach rejestracyjnych badanych pojazdów o numerach rejestracyjnych: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], poprzez dokonanie wpisów o przeprowadzonych badaniach technicznych lub wbiciu stempla przeprowadzenie badań technicznych, których to badań faktycznie nie przeprowadził, wezwany został do zwrócenia do Wydziału Komunikacji i Transportu Starostwa Powiatowego w Głubczycach oryginału dokumentu potwierdzającego posiadane uprawnienia diagnosty, tj. zaświadczenia o wydanym uprawnieniu diagnosty nr [...] oraz imiennej pieczęci diagnosty. Ponadto organ odnotował fakt wydania postanowienia odmawiającego zawieszenia postępowania. Dalej organ wyjaśnił, że w dniu 13 października 2014 r. przeprowadzono kontrolę A w [...], pod kątem zgodności wykonywania badań technicznych pojazdów z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, w wyniku której ustalono, że okresie od 1 października do 31 listopada 2013 r. Z. Z. wykonywał badania techniczne ww. pojazdów. Organ stwierdził, że w dniu 8 października 2015 r. otrzymał odpis prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia 6 sierpnia 2015 r., sygn. akt [...], o uznaniu Z. Z. za winnego popełnienia w okresie od 22 października 2013 r. do 8 listopada 2013 r. ciągu przestępstw opisanych w art. 91 § 1 K.k., tj. wielokrotnego poświadczenia nieprawdy w zamian za przyjęcie korzyści majątkowych pełniąc obowiązki diagnosty na A. Organ powołał wskazany w podstawie prawnej decyzji art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy, według którego starosta cofa diagnoście uprawnienia do wykonywania badan technicznych pojazdów, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 stwierdzono wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Ponadto organ wskazał na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2012 r., sygn. akt II GPS 2/11, w której stwierdzono, że sposób ujawnienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie ma znaczenia dla oceny możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w tym przepisie. Stosownie do tego Starosta Głubczycki stwierdził, że postępowanie dowodowe wykazało, iż Z. Z. poświadczył nieprawdę, stwierdzając dokonanie badań technicznych pojazdów, a wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia 6 sierpnia 2015 r. bezspornie potwierdził, że dokonał wpisu do dowodu rejestracyjnego oraz systemu elektronicznego niezgodnie ze stanem faktycznym i prawem. Na poparcie prezentowanego stanowiska organ powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, tj. wyrok NSA sygn. akt II GSK 1231/14 oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 20 maja 2014., sygn. akt SA/Bk 14/14. Organ zaznaczył, że celem art. 84 ust. 3 pkt. 2 ustawy jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów, którzy swoim postępowaniem zagrażają bezpieczeństwu w ruchu drogowym, a ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz ustaleń w toku przeprowadzonej kontroli na A w [...] wyszedł na jaw fakt nierzetelności diagnosty, który skutkować musi cofnięciem uprawnień. Organ podkreślił ponadto, że cofnięcie diagnoście uprawnień nie jest sankcją kamą, a diagnosta niezależnie od odpowiedzialności karnoprawnej ponosi również odpowiedzialność administracyjnoprawną w postaci cofnięcia uprawnień diagnosty i są to dwie niezależne od siebie, nie konkurujące ze sobą sankcje, mające odmienne funkcje.

Postanowieniem z dnia 23 listopada 2015 r., utrzymanym w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 kwietnia 2016 r., Starosta Głubczycki sprostował oczywiste omyłki pisarskie w uzasadnieniu decyzji z dnia 5 listopada 2015 r., dotyczące m.in. okresu popełnienia czynów, tj. od 21 października do 8 listopada 2013 r., a także oznaczenia pojazdów, których czyny te dotyczyły, poprzez dodanie pojazdu o numerze rejestracyjnym [...].

Nie godząc się z powyższą decyzją Z. Z. wniósł odwołanie, w którym zarzucił naruszenie:

- art. 10 § 1 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez przedwczesne zakończenie postępowania mimo wadliwego zawiadomienia strony o możliwości zaznajomienia się z materiałem dowodowym zebranym w postępowaniu oraz wypowiedzenia się co do tego materiału;

- art. 10 § 1 w zw. z art. 77 § 1 i art. 81 K.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na ustaleniach faktycznych, które z uwagi na brak wypowiedzenia się przez stronę (pozbawioną w istocie prawa do czynnego udziału w postępowaniu) co do treści tych ustaleń oraz poprzedzających je dowodów nie mogły stanowić podstawy faktycznej jej wydania;

- art. 10 § 1 w zw. z art. 77 § 4 i art. 81 K.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na poczynionych ustaleniach w oparciu o wyrok karny skazujący wydany w odrębnej sprawie a znanych organowi z urzędu;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło organ do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych;

- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej tej decyzji, co uniemożliwia właściwe zapoznanie się z motywami działania organu pierwszej instancji, zrozumienie tych motywów, a w rezultacie ustosunkowanie się do nich w rzeczowy i wyczerpujący sposób, a także ustalenie okoliczności faktycznych na podstawie innego materiału dowodowego nie dotyczącego niniejszego postępowania, na co wskazuje błędne przytoczenie w uzasadnieniu stanu faktycznego, strony, dat, jak i naruszenia, za które strona miała zostać skazana wyrokiem karnym z dnia 6 sierpnia 2015 r. ,

- art. 84 ust. 3 ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji w oparciu o wyrok karny skazujący, a nie w oparciu o protokół przeprowadzonej kontroli;

- art. 2 Konstytucji RP poprzez dwukrotne ukaranie Z. Z. za ten sam czyn, tj. sankcją administracyjną i karną.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Kolegium powołało mający zastosowanie w spawie przepis art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i na tej podstawie wywiodło, że w przypadku ustalenia nieprawidłowego działania diagnosty starosta jest zobowiązany cofnąć uprawnienia do wykonywania badań technicznych. Konieczne jest zatem dokonanie bezspornego i niebudzącego wątpliwości ustalenia, że diagnosta wydał zaświadczenie lub dokonał wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Kolegium uznało, ze organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i uznał, że zaistniały okoliczności uzasadniające konieczność cofnięcia Z. Z. posiadanych uprawnień diagnosty. Organ odwoławczy wskazał na przyjęty w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że prawomocny wyrok karny, którym skazano skarżącego za przestępstwo fałszu intelektualnego, jest wystarczającym dowodem na okoliczność spełnienia przesłanek cofnięcia diagnoście uprawnień na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wyrok ten potwierdza, że diagnosta dokonał wpisu do dowodu rejestracyjnego oraz systemu elektronicznego niezgodnie ze stanem faktycznym, a w konsekwencji i z prawem. Kolegium podzieliło przy tym stanowisko wyrażone w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 12 maca 2012 r., sygn. akt II GPS 2/11, w której stwierdzono, że sposób ujawnienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie ma znaczenia dla oceny możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w tym przepisie, przy czym "wynik kontroli" nie stanowi przesłanki zastosowania sankcji, lecz określa źródło informacji uzasadniające wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnoście. Na gruncie rozpatrywanej sprawy Kolegium wskazało, że na mocy wyroku karnego wydanego przez Sąd Rejonowy w [...] w dniu 6 sierpnia 2015 r. Z. Z. został uznany za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów, stanowiących występki z art. 271 § 3 K.k. i ukarany karą 1 roku pozbawienia wolności, którą warunkowo zawieszono na okres próby 2 lat oraz wymierzono karę grzywny i orzeczono zakaz prowadzenia działalności diagnosty na okres 1 roku. Kolegium przyjęło, że treść tego wyroku stanowiła źródło informacji, które uzasadniało wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień diagnosty. Ponadto, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, wskazało, że art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stanowiący podstawę cofnięcia uprawnień diagnosty, ma charakter bezwzględnie obowiązujący, stąd stwierdzenie uchybienia polegającego na wydaniu przez diagnostę zaświadczenia lub dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami skutkuje zastosowaniem przewidzianej w nim sankcji, przy czym odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia uprawnień jest niezależna od odpowiedzialności karnoprawnej.

Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania Kolegium stwierdziło, że wprawdzie organ pierwszej instancji w uzasadnieniu wydanej decyzji mało precyzyjnie przytoczył okoliczności faktyczne ustalone w postępowaniu karnym, które przesądziły o ukaraniu osób objętych wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2015 r., jednak te błędy nie mają wpływu na ocenę stanu faktycznego. Oceniając negatywnie także zarzut odwołania dotyczący naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu, Kolegium wskazało, że strona i jej pełnomocnik zostali dwukrotnie zawiadomieni o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.

We wniesionej skardze skarżący powtórzył i rozwinął zarzuty sformułowane wcześniej w odwołaniu, zarzucając zaskarżonej decyzji odwoławczej rażące naruszenie następujących przepisów:

- art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji wyłącznie w oparciu o wyrok karny skazujący, mimo koniczności poczynienia odrębnych ustaleń przez organ wydający decyzję;

- art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy uzasadniał uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w całości;

- art. 10 § 1 w zw. z art. 77 § 1 i art. 81 K.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na ustaleniach faktycznych, które z uwagi na brak wypowiedzenia się przez stronę (pozbawioną w istocie prawa do czynnego udziału w postępowaniu) co do treści tych ustaleń oraz poprzedzających je dowodów nie mogły stanowić podstawy faktycznej jej wydania;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło do poczynienia przez organ w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych. Stosownie do podniesionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie decyzji wydanych przez organy obu instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżący ponownie zarzucił, że w decyzji nie wskazano, aby kontrola przeprowadzona w dniu 13 października 2014 r. potwierdziła nieprawidłowości w wykonywaniu przez skarżącego zawodu diagnosty, z czego może wynikać, że po przeprowadzeniu kontroli organ nie dopatrzył się uchybień i dlatego oczekiwał na zakończenie postępowania karnego. Skarżący podniósł ponadto, że organ pierwszej i drugiej instancji błędnie zinterpretowały przepis, na podstawie którego wydały decyzję po otrzymaniu wyroku. Zdaniem skarżącego, przepisy ustawy nie nakazują organowi oczekiwać na rozstrzygnięcia w postępowaniach karnych, a obligują do wydania decyzji w oparciu o przeprowadzoną kontrolę. W tym zakresie wskazał na wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2007 r., sygn. akt II GSK 395/06, według którego organ samorządu terytorialnego nie jest uprawniony do wydania w oparciu o art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy decyzji o cofnięciu uprawnienia diagnosty wyłącznie na podstawie prawomocnego wyroku karnego stwierdzającego popełnienie przez niego przestępstwa i orzekającego zakaz wykonywania zawodu przez okres w nim wskazany. Poza tym skarżący zwrócił uwagę, że decyzja została wydana przez organ pierwszej instancji po upływie roku od powzięcia informacji o nieprawidłowościach, które nie zostały stwierdzone w wyniku przeprowadzonej kontroli oraz ponownie zarzucił niekonsekwencję organowi w prowadzeniu postępowania, gdyż nie uwzględnił on wniosku o zawieszenie stwierdzając, iż rozstrzygnięcie karne nie ma wpływu na postępowanie administracyjne, a następnie oczekiwał na zakończenie postępowania karnego i wydal decyzję. Zarzucił również skarżący, że jego pełnomocnik zawiadomienie w trybie art. 10 K.p.a. otrzymał w dniu 27 października 2015 r., natomiast decyzja została wydana w dniu 5 listopada 2015 r., przy czym organ nie pouczył o terminie zapoznania się z materiałem dowodowym. Jako kwestię sporną skarżący wskazał protokół z kontroli przeprowadzonej przez organ w dniu 13 października 2014 r., w czasie której skarżący nie był obecny, ani też o niej nie wiedział i nie miał możliwości odniesienia się do sporządzonego protokołu. Niezależnie od powyższego skarżący wskazał na naruszenie zasady "ne bis in dem" wyrażonej pośrednio w art. 2 Konstytucji RP, a to z uwagi na dwukrotne ukaranie skarżącego, tzn. sankcją administracyjną i karną, w odniesieniu do których wywiódł, że obie te mają charakter represyjny.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz argumentację przedstawioną w jej uzasadnieniu i wniosło o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r., wydanym w związku z wnioskiem skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zawartym w piśmie procesowym z dnia 29 września 2016 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wstrzymało wykonanie przedmiotowej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z tego względu w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa procesowego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracyjną następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a. - decyzji organu pierwszej instancji wykazała, że decyzje te nie naruszają prawa. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa materialnego. W ocenie Sądu, postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, ustalenia organów nie pozostawiają wątpliwości, a ocena dokonana na podstawie przyjętych ustaleń znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tego powodu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Odnosząc się do przedmiotu kontroli przypomnieć należy, iż zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Starosty Głubczyckiego z dnia 5 listopada 2015 r. o cofnięciu skarżącemu uprawnień do wykonywania zawodu diagnosty.

Materialnoprawną podstawę działania organów stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, z późn. zm.), zwanej nadal ustawą. Według art. 84 ust. 3 tej ustawy starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6, stwierdzono: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania; 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że zawarte w nim sformułowanie, iż uprawniony organ "cofa" diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych w razie stwierdzenia okoliczności określonych w art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym jednoznacznie wskazuje, że żadne inne okoliczności nie mogą być brane pod uwagę (por. wyroki NSA z 12 września 2012 r., sygn. akt II GSK 422/11 i z 27 czerwca 2012 r., II GSK 619/11, dostępne - jak wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych - na stronie internetowej Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednolicie przyjmuje się ponadto, że w razie ustalenia, iż okoliczności te zaistniały, organ nie ma swobody w podjęciu decyzji, lecz jest zobligowany do cofnięcia uprawnień. Przepis art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie daje również organowi prawa do miarkowania konsekwencji, co oznacza, że uchybienia o dużym ciężarze gatunkowym są traktowane na równi z uchybieniami o mniejszych skutkach. Wykonanie badań technicznych pojazdów sprzecznie z wymogami prawa i stanem faktycznym zawsze będzie rodziło po stronie organu obowiązek cofnięcia uprawnień. Na odpowiedzialność wynikającą z przepisu art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie mają także wpływu intencje, jakimi kierował się diagnosta poświadczając nieprawdę oraz jego wina (por. wyroki NSA z 25 lutego 2015 r., II GSK 46/14 i z 12 kwietnia 2013 r., II GSK 60/12 oraz z 12 stycznia 2012 r., II GSK 1395/10).

Przechodząc do rozstrzygnięcia kwestii istnienia podstaw prawnych zastosowania w niniejszej sprawie art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji, w kontekście zarzutów skargi dotyczących braku dokonania przez organ stosownych ustaleń w wyniku przeprowadzenia kontroli, zaznaczyć trzeba, że z treści komentowanego przepisu wynika, iż stwierdzenie nieprawidłowego działania diagnosty powinno wynikać z przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wprawdzie przepis art. 83 ust. 6 tej ustawy został uchylony z dniem 21 sierpnia 2004 r. na mocy art. 22 pkt 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1808., z późn. zm.), ale nie został przez ustawodawcę usunięty z treści art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Na tle wykładni tego przepisu w orzecznictwie sądów administracyjnych istniały istotne kontrowersje. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 12 marca 2012 r. podjął uchwałę II GSP 2/11, w której stwierdził, że "sposób ujawnienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) nie ma znaczenia dla oceny możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w tym przepisie". W uzasadnieniu NSA wyjaśnił, że użyty w omawianym przepisie zwrot "w wyniku przeprowadzonej kontroli" odnosi się do istnienia podstaw faktycznych do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnoście. Wskazał, że postępowanie to wszczynane jest z urzędu, a "wynik przeprowadzonej kontroli" jest informacją o takim stanie faktycznym, który w świetle prawa materialnego obliguje organ do uregulowania sytuacji poprzez podjęcie określonej decyzji.

Według NSA, brak jest racjonalnych przesłanek do wykluczenia możliwości wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień, w sytuacji gdy informacje o wydaniu przez diagnostę zaświadczenia albo dokonaniu wpisu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami zostały uzyskane podczas analizy akt w innej sprawie, czy też pochodzą od innych organów. Przyjęcie poglądu przeciwnego spowodowałby, iż przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie mógłby spełniać swojej funkcji. Celem tego przepisu jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów. Wydanie przez diagnostę zaświadczenia, czy też dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, może mieć bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego, godzić w życie i zdrowie ludzkie.

Zakładając racjonalność ustawodawcy, NSA stwierdził ponadto, iż brak jest argumentów dla wykazania, że tylko w sytuacji, gdy postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnoście z powodów określonych w art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym zostało wszczęte w "wyniku przeprowadzonej kontroli" wobec diagnosty można stosować sankcje administracyjnoprawne i karnoprawne. Natomiast nieujawnienie fałszu intelektualnego "w wyniku kontroli" znosi sankcję administracyjną. Wywiódł, że "wynik kontroli" określa źródło informacji uzasadniające wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnoście.

Powyższa uchwała jest na mocy art. 269 § 1 P.p.s.a. pośrednio wiążąca dla każdego składu orzekającego sądu administracyjnego. Przepis ten nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jeżeli skład sądzący w sprawie nie stwierdzi zasadności uruchomienia trybu przewidzianego w art. 269 P.p.s.a., to obowiązany jest respektować stanowisko wyrażone w uchwale składu poszerzonego Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w sentencji powyższej uchwały, jak również akceptuje argumentację podniesioną w jej uzasadnieniu. W tych okolicznościach wszelkie argumenty podważające prawidłowość poglądu wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu powiększonego z dnia 12 maja 2013 r., muszą być uznane za pozbawione podstaw.

Stosownie do powyższego odnotowania wymaga, że na tle komentowanego przepisu art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym w orzecznictwie sądowym zaakceptowane zostało stanowisko, iż prawomocny wyrok za poświadczenie nieprawdy o wykonaniu badań technicznych pojazdów bez faktycznego ich wykonania należy tak ocenić, jak wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, czego konsekwencją jest cofnięcie diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych (por. wyrok NSA z 30 lipca 2015 r., II GSK 1231/14 oraz wyrok WSA w Białymstoku z 20 maja 2014 r., SA/Bk 14/14).

Nie można również podzielić kolejnego podniesionego w skardze zarzutu, że zastosowanie przepisów art. 84 ust. 3 ustawy do skarżącego, który został już wcześniej skazany wyrokiem karnym na tej samej podstawie faktycznej za popełnienie przestępstwa, narusza wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadę państwa prawa poprzez złamanie zasady ne bis in idem. Orzeczenie sankcji administracyjnej wobec tej samej osoby nie skutkuje podwójnym ukaraniem, gdyż decyzja o cofnięciu diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów jest wyłącznie decyzją administracyjną, a nie rozstrzygnięciem w przedmiocie odpowiedzialności za czyn zabroniony pod groźbą kary. Jak słusznie wywodzi się w jednolitym orzecznictwie (por. wyroki NSA: z 30 lipca 2015 r., II GSK 1231/14; z 25 maja 2015 r., II GSK 1213/14; z 25 lutego 2015 r., II GSK 46/14; z dnia 28 sierpnia 2014 r., II GSK 928/13; z 17 grudnia 2013 r., II GSK 1460/12; z 24 stycznia 2013 r., II GSK 2040/11), zakaz ponownego ścigania lub karania za przestępstwo, który statuuje art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167), dotyczy natomiast postępowania karnego. Skazanie diagnosty przez sąd prawomocnym wyrokiem nie stoi więc na przeszkodzie wszczęciu czy kontynuowaniu postępowania administracyjnego, którego wynik skutkuje inną aniżeli karną odpowiedzialnością - odbywa się bowiem na odmiennej, niezależnej płaszczyźnie. Ich podmiotowa i przedmiotowa bliskość nie oznacza tożsamości. Zatem niezależnie od odpowiedzialności karnoprawnej diagnosta ponosi co do zasady odpowiedzialność administracyjną w postaci cofnięcia uprawnień. Cofnięcie takie jest bezterminowe, a ponowne wydanie uprawnień diagnosty nie może nastąpić wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu uprawnień stała się ostateczna. W przywołanej uchwale z dnia 12 marca 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że sąd karny nie zastępuje organu administracji w realizacji obowiązku wynikającego z normy administracyjnego prawa materialnego. Orzeczenie środka karnego z art. 41 § 1 K.k. jest uprawnieniem sądu karnego, wynikającym ze sformułowania "sąd może". Podobnie, odnośnie zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 10 K.p.a., zauważyć trzeba, że zarzut ten, w odniesieniu do wadliwego powiadomienia profesjonalnego pełnomocnika skarżącego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, nie mógł zostać uznany za uzasadniony. Zarzut ten może bowiem odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych oraz istnienie związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Tymczasem skarżący nie wykazał, aby naruszenie w tym zakresie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a z okoliczności faktycznych oraz argumentów skargi nie wynika w żaden sposób, aby istniały jakiekolwiek okoliczności faktyczne mogące podważać dokonane w sprawie ustalenia.

Z przedstawionych względów należało uznać, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw. Sąd nie dopatrzył się również z urzędu naruszeń uzasadniających uwzględnienie skargi.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.