Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 661/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2009-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
article: art. 7 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 44 poz 262
law: Ustawa z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1 art. 138 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 2 pkt 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal,, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 marca 2009r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności do gruntów rolnych I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego T. G. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym VAT w kwocie 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych opłaty skarbowej - tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

II SA/Ke 661/08

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...], odmawiającą H. K. przyznania jednolitej płatności obszarowej i nakładającą sankcję w wysokości 2.867,65 zł., która będzie potrącana z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodność.

W uzasadnieniu tej decyzji organ II instancji stwierdził, że we wniosku z dnia 8 maja 2007 r. o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2007 rok, H. K. zadeklarował trzynaście działek rolnych oznaczonych literami od A do Ł o łącznej powierzchni 12,21 ha, położonych na czternastu działkach ewidencyjnych w obrębie ewidencyjnym [...], trzech działkach ewidencyjnych w obrębie Sz., gmina S.-N. oraz jednej działce ewidencyjnej w Ch. (powiat [...], województwo [...]). W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 18 października 2007 r. w gospodarstwie rolnym H.K., inspektorzy terenowi stwierdzili, że na zgłoszonych działkach rolnych D, E, H, I i J, nie była prowadzona działalność rolnicza, zaś działki rolne oznaczone literami A, B, C i G nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. W przypadku działki rolnej K, z zadeklarowanej powierzchni 3,00 ha stwierdzono 0,89 ha., a w przypadku działki rolnej L, zadeklarowano powierzchnię 0,40 ha., a stwierdzono 0,32 ha.

W piśmie z dnia 5 listopada 2007 r. H. K. zgłosił zastrzeżenia do wyników kontroli na miejscu, na które Kierownik Biura Kontroli na Miejscu odpowiedział w piśmie z dnia 8 listopada 2007 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał wskazaną wyżej decyzję z dnia [...].

W tak ustalonym stanie faktycznym organ II instancji wyjaśnił, że szczegółowe warunki i tryb udzielania płatności do gruntów rolnych na rok 2007 określają przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r. Nr 35, poz. 217 ze zm.) wraz z wydanymi na jej podstawie aktami wykonawczymi oraz przepisy unijne, w szczególności: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, ze zm.), Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. UE L 345 z 20.11.2004 r. str. 1, ze zm.) oraz Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004 r. str. 18 ze zm.).

Organ II instancji przytoczył również treść szeregu przepisów wymienionych aktów prawnych. Wskazał m. in., że:

- zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r., płatność przyznawana jest na wniosek rolnika, co oznacza, iż Kierownik Biura Powiatowego ARiMR związany jest bezpośrednio zakresem wniosku, a rozstrzygnięcie, wydawane jest w oparciu o zgromadzone we wniosku dane,

- w myśl art. 7 ust. 4 w/w ustawy, wysokość płatności ustala się jako iloczyn deklarowanej przez rolnika powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnościami, po uwzględnieniu zmniejszeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości i stawek płatności na 1 ha tej powierzchni,

- stosownie do art. 23 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, wnioski o płatności sprawdzane są w sposób zapewniający rzeczywistą weryfikację i zgodność z warunkami przyznawania pomocy. W przypadku stwierdzenia zawyżenia deklaracji powierzchni użytkowanej rolniczo stosowane są zmniejszenia lub wykluczenia zgodnie z przepisami prawa, to jest art. 138 powołanego wyżej Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.

Podniesione przez skarżącego zarzuty dotyczące wykonania błędnych pomiarów działek przez osoby niedoświadczone w trakcie kontroli na miejscu, organ ocenił jako bezpodstawne. Zgodnie z art. 23 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r., kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. W myśl art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu określonej w przepisach Unii Europejskiej, wykonywane są przez osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Prezesa Agencji. W myśl art. 30 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., powierzchnie działek rolnych określa się za pomocą wszelkich odpowiednich środków zdefiniowanych przez właściwe władze, a zapewniających wykonanie pomiaru z dokładnością przynajmniej równą dokładności wymaganej przy pomiarach wynikających z przepisów krajowych. Organ II instancji stwierdził, że zgromadzone w sprawie dowody, w szczególności raport z kontroli przeprowadzonej w dniu 17 czerwca 2008 r. wraz z dołączonymi zdjęciami oraz szkicami gruntów rolnych jednoznacznie potwierdzają, że faktyczna powierzchnia działek rolnych deklarowanych przez stronę wynosiła w roku 2007 - 2,70 ha. Organ wyjaśnił przy tym, że do powierzchni uprawnionej do płatności nie można zaliczyć powierzchni nie użytkowanych rolniczo. Dlatego z płatności wykluczone zostały działki rolne oznaczone literami D, E, H, I i J.

Co do zarzutu, że H. K. nie został powiadomiony o terminie przeprowadzenia kontroli, w związku z czym nie mógł w niej uczestniczyć organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 25 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. kontrole na miejscu są przeprowadzane bez uprzedzenia, a tylko jeżeli nie zagrażałoby to celowi kontroli można o niej zawiadomić z wyprzedzeniem ograniczonym do koniecznego minimum. Wynika stąd, że zasadą są kontrole niezapowiedziane, a wcześniejsze powiadomienie o nich jest wyjątkiem, z którego skorzystanie może być rozważane wyłącznie pod względem celowościowym.

Dlatego też Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, odmawiając przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2007 i nakładając sankcje, postąpił zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Organ odwoławczy wskazał na treść art. 138 ust.1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004r. według którego, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, iż ustalona różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50 % powierzchni stwierdzonej, za dany rok nie przysługuje żadna pomoc, a na rolnika nakłada się sankcje w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną. Kwota nałożonych sankcji jest odejmowana z płatności, do których producent rolny byłby uprawniony w okresie trzech lat kalendarzowych.

Ponieważ w niniejszej sprawie różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną, a stwierdzoną wynosiła 9,51 ha., co stanowi 352,22 % powierzchni stwierdzonej, to w myśl przytoczonego przepisu art. 138 ust. 1 Rozporządzenia Komisji, powoduje to odmowę przyznania płatności na 2007 rok i nałożenie sankcji w wysokości 2.867,65 zł (9,51 ha x stawka jednolitej płatności obszarowej 301,54 zł.).

Organ podkreślił, że sankcje jakie zostały naliczone w sprawie nie miałyby zastosowania, gdyby H. K/ poinformował ARiMR z własnej inicjatywy, przed kontrolą na miejscu, że złożony wniosek jest nieprawidłowy. W myśl art. 68 ust.2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r., obniżki i wyłączenia nie mają zastosowania w odniesieniu do tych części wniosku o przyznanie pomocy, co do których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem, że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu co do przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że ten organ nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku.

W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, H. K. zarzucił, że:

1. Nie został powiadomiony o przeprowadzonych kontrolach.

2. Przy pierwszej kontroli do której miał uwagi "okłamano go", że sprawa zostanie dokładnie sprawdzona, ale zażądano podpisania czystych druków protokołów. Kontrolujący chcieli też pieniędzy. Następnie druki wypełniono źle i przekazano ich kopie żonie skarżącego. Gdy skarżący zorientował się, że powierzchnie policzono błędnie złożył protest i zażądał "rekontroli" w jego obecności, czego jednak nie uczyniono. Dopiero po roku tj. 18 października 2007r. była "niby kontrola", o której skarżący nie wiedział.

3. Organy administracji przyjęły bezkrytycznie materiały "spreparowane" przez kontrolerów nie sprawdzając fizycznie w terenie powierzchni deklarowanych i kontrolowanych działek. Przy podejmowaniu decyzji oparto się tylko na "złośliwie niezgodnych z prawdą" ustaleniach co do których od początku skarżący miał uwagi.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie w całości oraz podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Podstawą prawną orzekania w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (na datę orzekania przez organy obowiązywał tekst ustawy ogłoszony w Dz.U. 07.35.217 ze zm.), zwana dalej ustawą oraz przepisy unijne: rozporządzenie Komisji (WE) NR 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz.U.UE L z dnia 20 listopada 2004r.) i Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu (WE) nr 479/2008 (Dz.U.UE.L.04.141.18).

Bezspornym w sprawie jest, że w dniu 8 maja 2007r. skarżący – w oparciu o przepisy ustawy - złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2007 w zakresie jednolitej płatności obszarowej (JPO).

Stosownie do treści art. 7 ust.1 i 2 ustawy (w brzmieniu jakie ma w sprawie zastosowanie z mocy art. 4 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej - Dz.U.08.44.262), rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia (czyli między innymi jednolita płatność obszarowa – art. 2 pkt 4a ustawy) na będące w jego posiadaniu grunty rolne, wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 143b ust. 4 zdanie drugie rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:

1) posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku XX do rozporządzenia nr 1973/2004;

2) utrzymuje wszystkie grunty rolne zgodnie z normami;

3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zgodnie zaś z art. 2 pkt 1, działka rolna oznacza działkę w rozumieniu art. 2 pkt 1a rozporządzenia nr 796/2004, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, tj. zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw.

Warunkiem podstawowym do przyznania płatności bezpośredniej, o jakiej mowa w zacytowanym wyżej art. 7 ust.1 pkt 2, jest zatem prowadzenie przez rolnika działalności rolniczej na posiadanych przez siebie działkach rolnych (prowadzenie na każdej z nich jednej grupy upraw) i utrzymanie wszystkich zgłoszonych do płatności bezpośredniej gruntów rolnych - zgodnie z normami. Niespełnienie przez skarżącego tych właśnie przesłanek w odniesieniu do kilku działek rolnych było powodem, dla którego organy administracji obu instancji nie uwzględniły jego wniosku o przyznanie JPO. Wyjaśnienia przy tym wymaga, że utrzymanie gruntów rolnych zgodnie z normami, to – stosownie do treści § 1 ust.1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz.U. z dnia 15 marca 2007 r.), zwanego w dalszym ciągu rozporządzeniem w sprawie minimalnych norm:

1) w przypadku gruntów ornych - prowadzenie na nich uprawy roślin lub ugorowanie, przy czym dla pszenicy, żyta, jęczmienia i owsa ten sam gatunek rośliny może być uprawiany na tej samej powierzchni w ramach działki ewidencyjnej nie dłużej niż 3 lata;

2) w przypadku łąk i pastwisk - koszenie i usuwanie okrywy roślinnej co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca, lub wypasanie na nich zwierząt w okresie wegetacyjnym traw, z tym że w przypadku:

a) łąk i pastwisk zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania płatności dla obszarów NATURA 2000 oraz związanych z wdrażaniem Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz we wniosku o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania programu rolnośrodowiskowego - okrywa roślinna ma być na nich koszona i usuwana w terminie określonym w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich,

b) łąk zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt - okrywa roślinna winna być na nich koszona i usuwana co najmniej raz w roku, w terminie określonym w przepisach w sprawie szczegółowych warunków

i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, jednak nie później niż do dnia 31 października.

Jak wynika zatem z przytoczonych przepisów ustawy oraz rozporządzenia w sprawie minimalnych norm, prowadzenie przez rolnika działalności rolniczej na posiadanych działkach rolnych, co jest warunkiem podstawowym do przyznania płatności bezpośrednich, polega na prowadzeniu na nich uprawy roślin lub ugorowania - w przypadku gruntów ornych, bądź utrzymywaniu - na pozostałych gruntach - łąki lub pastwiska.

Ponadto zgodnie z § 4 rozporządzenia w sprawie minimalnych norm, grunty rolne, o których mowa w § 1, nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami, z wyjątkiem:

1) drzew i krzewów:

a) niepodlegających wycięciu zgodnie z przepisami o ochronie przyrody,

b) mających znaczenie dla ochrony wód i gleb,

c) niewpływających na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną;

2) gruntów, na których są prowadzone plantacje wierzby (Salix sp.) wykorzystywanej do wyplatania;

3) gruntów, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2, które mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, o ile nie wpływają one na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną, a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar;

4) plantacji zagajników o krótkiej rotacji (CN ex 0602 90 41) wykorzystywanych na cele energetyczne.

Jak wynika z treści wniosku, skarżący zgłosił działki rolne o łącznej powierzchni 12,21 ha (oznaczone literami od A do Ł) i aby jego wniosek w zakresie przyznania JPO został uwzględniony, na wszystkich tych działkach winna być prowadzona działalność rolnicza, a ponadto w zakresie zadeklarowanej powierzchni, winny być one utrzymane zgodnie ze wskazanymi wyżej normami.

Oba organy ustaliły natomiast, że na działkach D, E, H, I i J nie była w ogóle prowadzona działalność rolnicza, a na działkach K i L zadeklarowana powierzchnia - jako utrzymywana zgodnie z normami - nie odpowiadała powierzchni stwierdzonej na gruncie.

Ustalenia te organy poczyniły w oparciu o wyniki kontroli przeprowadzonej na miejscu w dniu 18 października 2007r., z której sporządzony został protokół wraz z wynikami oraz materiał fotograficzny obrazujący stan zagospodarowania wszystkich zgłoszonych przez H. K. działek. Ocena tych dowodów nie budzi wątpliwości co do prawidłowości przyjętego przez organ stanu faktycznego. Podważając ich wiarygodność zarówno w toku postępowania administracyjnego jak i w skardze, skarżący nie przedstawił żadnych przekonujących przeciwdowodów czy argumentów przemawiających za słusznością własnego stanowiska. Dlatego dokonane przez organy obu instancji ustalenia poczynione zostały w zgodzie z art. 3 ust.2 pkt 2 ustawy i nie można im skutecznie postawić zarzutu dowolności.

1. Działki rolne oznaczone literami D, E, H, I i J uznane zostały przez organ za nieużytki (grunty, na których nie jest prowadzona działalność rolnicza – kod DR18), co obrazuje materiał fotograficzny z przeprowadzonej kontroli. Na działkach: D (zdjęcia 2468-2469), E (zdjęcie 2459), H (zdjęcia 2447-2449) oraz I (zdjęcia 2450 – 2456) występują wieloletnie chwasty i drzewa, a na działce H dodatkowo las. Jak wynika z treści cytowanego wyżej § 4 grunty rolne nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami (za wyjątkiem przypadków opisanych w pkt 1-4 tego przepisu, które nie dotyczą stanu faktycznego sprawy), a zatem las lub grunt, na którym występują drzewa lub krzewy musi zostać wykluczony z płatności bezpośrednich przewidzianych ustawą.

W świetle zgromadzonego w sprawie materiału fotograficznego nie może być także wątpliwości co do prawidłowego zakwalifikowania jako gruntu nie użytkowanego rolniczo działki rolnej oznaczonej literą J (zdjęcia 2457-2488), położonej na terenie byłego zakładu, na której znajdują się baseny i nie jest na niej prowadzona jakakolwiek uprawa ani ugorowanie czy urządzona łąka bądź pastwisko.

2. Jeśli chodzi o działki K i L, organy nie kwestionowały tego, że są one co do zasady utrzymywane zgodnie z normami. Wykonane pomiary geodezyjne wykazały natomiast, że stan taki występuje na mniejszej powierzchni aniżeli zadeklarowana. W świetle dowodów zgromadzonych w sprawie organy administracji nie miały żadnych powodów, aby prawidłowość tych pomiarów podważyć.

Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjmuje poczynione przez organy obu instancji ustalenia faktyczne za prawidłowe. W ich świetle zasadnie w zaskarżonej decyzji wywiedziono, że wnioskodawca zadeklarował zawyżoną powierzchnię działek rolnych zgłoszonych do przyznania JPO w takim zakresie, który skutkować musiał nieuwzględnieniem wniosku.

H. K. zgłosił we wniosku następujące działki:

- A - powierzchnia zadeklarowana i stwierdzona 2,26 ha,

- B - powierzchnia zadeklarowana i stwierdzona 0,14 ha,

- C - powierzchnia zadeklarowana i stwierdzona 0,15 ha,

- D - powierzchnia zadeklarowana 0,70 ha; powierzchnia stwierdzona 0,00 ha (nieużytek),

- E - powierzchnia zadeklarowana 0,41 ha, stwierdzona - 0,00 ha (nieużytek),

- F - powierzchnia zadeklarowana i stwierdzona 0,49 ha,

- G - powierzchnia zadeklarowana i stwierdzona 0,25 ha,

- H - powierzchnia zadeklarowana 0,14 ha, stwierdzona - 0,00 ha (nieużytek),

- I - powierzchnia zadeklarowana 5,07 ha (2,50 ha+ 0,75 ha+ 0,82 ha+ 1,00ha), powierzchnia stwierdzona - 0,00 ha (nieużytek),

- J – powierzchnia zadeklarowana 1 ha (0,10ha + 0,50 ha+ 0,40 ha), powierzchnia stwierdzona 0,00 ha (nieużytek),

- K - powierzchnia zadeklarowana 3,00 ha, powierzchnia stwierdzona 0,89 ha,

- L - powierzchnia zadeklarowana 0,40 ha, powierzchnia stwierdzona 0,32 ha,

- Ł - powierzchnia zadeklarowana i stwierdzona 0,20 ha,

Razem zadeklarowana powierzchnia działek rolnych wyniosła 12,21 ha, a stwierdzona 2,7 ha; różnica wynosi 9,51 ha, co przekracza 50% obszaru stwierdzonego.

Stosownie zaś do art. 138 ust.1 przytaczanego na wstępie rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004, z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, iż ustalona różnica między zadeklarowanym a stwierdzonym obszarem przekracza 3 %, lecz nie więcej niż 30 % stwierdzonego obszaru, to kwota, jaka ma być przyznana w ramach programu płatności za jeden obszar, jest pomniejszana w przedmiotowym roku o dwukrotną wykrytą różnicę. Jeżeli ta różnica przekracza 30 % stwierdzonego obszaru, za przedmiotowy rok nie przyznaje się żadnej pomocy. Jeżeli ta różnica przekracza 50% rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę.

Przypadek, o jakim mowa w zdaniu trzecim tego przepisu ma miejsce w sprawie, dlatego prawidłowo organy obu instancji odmówiły skarżącemu przyznania wnioskowanej płatności JPO i nałożyły na przyszłość stosowne sankcje.

Odnosząc się do zawartego w skardze zarzutu dotyczącego przeprowadzenia kontroli w nieobecności skarżącego wyjaśnić należy, że nie było potrzeby ponowienia kontroli z jego udziałem, gdyż wszystkie okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia wniosku zostały wyjaśnione w sposób nie budzący wątpliwości i wykazane zgromadzonym materiałem fotograficznym. Ponadto zgodnie z art. 31 ust.4 ustawy, czynności kontrolne Agencji mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika. Jak podkreślił już organ II-giej instancji, stosownie do treści art. 25 ust.1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 w brzmieniu obowiązującym do dnia 23 grudnia 2007r. (a więc w dacie przeprowadzania kontroli), kontrole na miejscu przeprowadzane były bez uprzedzenia. Jeżeli jednak nie zagrażałoby to celowi kontroli, można było zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres wyprzedzenia nie mógł przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych przypadków. Z dniem 24 grudnia 2007r. przepis ten uległ zmianie, jednak okoliczność ta pozostaje bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia podjętego w niniejszej sprawie. Aktualnie kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. Zawiadomienie o kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum, nieprzekraczającym 14 dni (art. 23a rozporządzenia nr 796/2004). Jak widać zatem, kontrola przeprowadzona w gospodarstwie skarżącego w październiku 2007r. odpowiadała obowiązującym wówczas przepisom unijnym i krajowym; także po ich zmianie nie ma obowiązku zawiadamiania rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli, a czynności kontrolne mogą być wykonane pod jego nieobecność.

Zarzuty przedstawione przez H. K. w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze sprowadzają się do zakwestionowania prawidłowości dokonanych pomiarów na gruncie oraz oceny stanu zagospodarowania zgłoszonych do płatności działek rolnych. Jak już podkreślono na wstępie, zarzuty te nie zostały jednak poparte żadnymi dowodami i pozostają gołosłowne. W piśmie z dnia 5 listopada 2007r. H. K. stwierdza, że "tu liczono z jadącego samochodu i z dachu budynku warsztatowego sąsiada" mając prawdopodobnie na myśli sposób wykonywania pomiarów.

Jak wynika z protokołu kontroli, jej wykonawcą było Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu, a dowody zgromadzone w sprawie (w szczególności formularz oceny raportu kontroli oraz dokumentacja znajdująca się na załączonej do raportu płycie CD) wskazują, że pomiary działek rolnych przeprowadzane były przy użyciu (między innymi) odbiorników GPS. W świetle akt sprawy i dowodów zgromadzonych przez organy nie ma zatem podstaw do tego, aby prawidłowość wykonanych pomiarów kwestionować, tym bardziej że skarżący formułując w tym zakresie zarzuty nie przedstawia na ich poparcie żadnych przekonujących argumentów poza własnym wewnętrznym przekonaniem i subiektywnym poczuciem krzywdy.

Nie wiadomo także, o jakiej wcześniejszej kontroli skarżący wspomina w oświadczeniu pisemnym złożonym dnia 26 maja 2008r. (k.16 akt administracyjnych) i następnie w skardze (w czasie której - jak twierdzi - "okłamano" go i zażądano podpisania czystych protokołów); akta sprawy nie zawierają bowiem jakiegokolwiek innego protokołu kontroli poza przeprowadzoną w dniu 18 października 2007r. Można się jedynie domyślać, że prawdopodobnie H. K. chodzi o kontrolę dotyczącą innego wniosku o przyznanie pomocy obszarowej, skoro twierdzi on, że kontrolę w sprawie niniejszej przeprowadzono po ponad roku od daty kontroli poprzedniej, kwestionowanej w skardze (wniosek w sprawie będącej przedmiotem oceny sądowej został złożony 8 maja 2007r., a kontrolę przeprowadzono 18 października tego samego roku).

Tym samym, nie ma podstaw aby merytorycznie odnieść się do tych zarzutów.

Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.