Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1876/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Andrzej Góraj, , , , Protokolant Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi B.T. przedstawicielki ustawowej małoletniego P.W. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. uchyla postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2009 r.; 3. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku B. T. – przedstawicielki ustawowej małoletniego syna P. W. z dnia 5 października 2007 r., powołując się na art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), odmówił przyznania dla wyżej wymienionego dziecka świadczenia w drodze wyjątku po jego zmarłym w dniu [...] sierpnia 2006 r. ojcu P. W. (ur. [...]).

W uzasadnieniu decyzji podał, że świadczenie w drodze wyjątku może być przyznane ubezpieczonym oraz pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków wymaganych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą – ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek – podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, a powyższe warunki muszą być spełnione łącznie. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie ojciec dziecka skarżącej na przestrzeni 25 lat życia posiadał udokumentowany okres składkowy i nieskładkowy wynoszący jedynie 2 lata 8 miesięcy i 25 dni. Ponadto od ukończenia nauki w dniu 23 czerwca 1999 r. aż do rozpoczęcia odbywania zasadniczej służby wojskowej w dniu 4 czerwca 2002 r. i od dnia 7 czerwca 2004 r. do dnia 1 stycznia 2005 r., nie został udokumentowany żaden okres zatrudnienia poparty opłacaniem składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Stąd też – zdaniem organu – nie zostały wykazane żadne szczególne okoliczności uniemożliwiające ojcu dziecka kontynuowanie zatrudnienia i nabycia świadczenia w trybie zwykłym, bowiem w tym czasie był on zdolny do pracy. Organ podkreślił jednocześnie, że przy rozpatrywaniu wniosku ocenie podlega również sytuacja materialna, lecz nie stanowi ona jedynego kryterium przesądzającego o przyznaniu świadczenia w drodze wyjątku.

W dniu 11 lutego 2008 r. B. T. wystąpiła do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku podniosła, że ubiega się o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku, gdyż pozostaje obecnie bez środków do życia, a zmarły ojciec dziecka nie jest w stanie uzupełnić okresów zatrudnienia niezbędnych do uzyskania przez dziecko renty rodzinnej w normalnym trybie.

W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia [...] marca 2008 r. poinformowano skarżącą, że z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy mogła wystąpić do organu w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, a ponieważ nie skorzystała z tego prawa decyzja z dnia [...] grudnia 2007 r. stała się ostateczna. Z treści wniosku nie wynika natomiast, że w sprawie pojawiły się istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, które uzasadniałyby wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

W dniu 11 kwietnia 2008 r. B. T. wystąpiła do organu z kolejny wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku.

W uzasadnieniu wniosku nie zgodziła się ze stanowiskiem organu, że jej małoletni syn nie spełnia warunków do przyznania świadczenia w drodze wyjątku na podstawie art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Decyzję organu oceniła jako niezrozumiałą i krzywdzącą, a nadto sprzeciwiającą się zasadom współżycia społecznego. Uzasadniając natomiast swój wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podała, że po śmierci ojca dziecka znajdowała się w stanie "rozbicia" emocjonalnego. W decyzji pouczono ją wprawdzie o trybie zaskarżenia decyzji, jednak nie pouczono jej o możliwości ubiegania się o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku, dlatego we wniosku z dnia 8 lutego 2008 r. nie podała, że wnosi o przywrócenie terminu. Dopiero szukając pomocy trafiła do przykościelnego ośrodka [...], w którym otrzymałam w dniu 2 kwietnia b.r. bezpłatną poradę prawną oraz pouczono ją o możliwości wnoszenia o przywrócenie terminu na zasadach określonych w k.p.a.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r., wydanym na podstawie art. 59 § 1 w zw. z art. 58 § 1 k.p.a., przywrócił skarżącej termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy powołując się w uzasadnieniu na fakt stanu emocjonalnego skarżącej spowodowanego śmiercią męża jako okoliczność, na którą nie miała ona wpływu.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. wydaną na podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r. o odmowie przyznania świadczenia w drodze wyjątku, podtrzymując w jej uzasadnieniu swoją wcześniejszą argumentację.

Na skutek wniesionej przez B. T. skargi na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 września 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 937/08 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2008 r., a także nieważność postanowienia z dnia [...] kwietnia 2008 r. w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydając postanowienie z dnia [...] kwietnia 2008 r. o przywróceniu terminu w sposób rażący naruszył przepis art. 58 § 2 k.p.a., w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest bowiem, że wniosek z dnia 8 kwietnia 2008 r. skarżąca nadała w Urzędzie Pocztowym w dniu 11 kwietnia 2008 r., natomiast poradę w przykościelnym ośrodku [...] otrzymała w dniu 2 kwietnia 2008 r. Zatem uchybiła siedmiodniowemu terminowi do wystąpienia z prośbą o przywrócenie terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W konsekwencji, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. organ również w sposób rażący naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Niezależnie od powyższego Sąd podniósł, że pozostaje cały czas nierozstrzygnięta kwestia dotrzymania przez skarżącą terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 11 lutego 2008 r. Nie budzi bowiem żadnych wątpliwości fakt, że w aktach administracyjnych sprawy nie ma jakiegokolwiek dokumentu świadczącego o dacie doręczenia skarżącej decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r. A zatem stwierdzenia organu zawarte w piśmie z dnia [...] marca 2008 r., są całkowicie gołosłowne.

Organ, zatem raz jeszcze winien zbadać sprawę i ocenić na nowo, czy skarżąca składając ów wniosek, dotrzymała terminu, o którym mowa w treści art. 129 § 2 k.p.a. Następnie zaś wydać decyzję w myśl art. 138 k.p.a., bądź postanowienie, o którym mowa w art. 134 k.p.a.

W toku ponownego rozpoznania sprawy organ podjął czynności wyjaśniające mające na celu ustalenie w jakiej dacie została doręczona stronie decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2007 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono jedynie, że decyzja została wysłana do strony, za pośrednictwem Urzędu Pocztowego, w dniu 19 grudnia 2007 r., nie ustalono natomiast daty doręczenia tej decyzji.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. wydanym na podstawie art. 58 i art. 59 § 1 k.p.a., Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmówił B. T. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, iż z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, że decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2007 r. została wysłana do strony w dniu 19 grudnia 2007 r. Zgodnie z art. 58 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Wniosek z dnia 8 kwietnia 2008 r. skarżąca nadała w Urzędzie Pocztowym dniu 11 kwietnia 2008 r. We wniosku podała natomiast, że poradę w przykościelnym ośrodku [...] otrzymała w dniu 2 kwietnia 2008 r. Zatem uchybiła siedmiodniowemu terminowi do wystąpienia z prośbą o przywrócenie terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.

W postanowieniu tym organ zawarł pouczenie, że strona może zwrócić się do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

B. T., zgodnie z powyższym pouczeniem, wystąpiła do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy o przywrócenie terminu, postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy swoje wcześniejsze postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r.

W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca podniosła zarzuty merytoryczne w stosunku do decyzji odmawiającej przyznania małoletniemu P. W. świadczenia w drodze wyjątku. Zarzuciła organowi naruszenie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych poprzez zastosowanie niewłaściwej wykładni i niedopełnienie obowiązku ustalenia stanu faktycznego w sposób wszechstronny, a także naruszenie art. 8 i 9 k.p.a. poprzez wybiórcze powoływanie się na orzecznictwo sądów wskazujące na sposób stosowania art. 83 ww. ustawy oraz nieinformowanie jej o okolicznościach mogących mieć wpływ na wynik postępowania.

Wobec powyższego wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, przyznanie małoletniemu świadczenia w drodze wyjątku na podstawie art. 83 ww. ustawy., a także zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że organ nie wziął pod uwagę młodego wieku ojca dziecka w zestawieniu z udowodnionymi okresami składkowymi, a także faktu, że ubezpieczony czynnie poszukiwał pracy. Ponadto bacząc na wiek, dokumentacja wskazuje na niewielką różnicę pomiędzy wymaganym okresem ubezpieczenia, a udokumentowanym przez ubezpieczonego. Podkreśliła, że okres ubezpieczenia ojca małoletniego został przerwany przez nagłą śmierć ubezpieczonego. Decyzję o odmowie przyznania świadczenia oceniła jako niezrozumiałą i krzywdzącą, a nadto sprzeciwiającą się zasadom współżycia społecznego. Podkreśliła też, że po śmierci ojca dziecka, znajdując się w trudnej sytuacji, nie zwróciła uwagi na termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Występując z wnioskiem z dnia 8 lutego 2008 r. z nieświadomości nie zwróciła się o przywrócenie terminu. Organ w odpowiedzi na powyższy wniosek nie pouczył jej natomiast o przysługującym prawie do przywrócenia terminu, czym naruszył zasadę pogłębiania świadomości prawnej obywateli i zaufania do organów Państwa wynikającą z art. 8 k.p.a. Skarżąca podniosła ponadto, że nie dotrzymała terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu z powodu choroby. Na potwierdzenie tego do skargi załączyła zaświadczenie lekarskie z dnia 8 października 2009 r. Podkreśliła też, że pozostaje aktualnie bez środków do życia, a wiek małoletniego nie pozwala jej aktualnie na podjęcie jakiejkolwiek pracy zarobkowej.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie w części dotyczącej decyzji odmawiającej świadczenia w drodze wyjątku oraz oddalenie w części dotyczącej postanowienia z dnia [...] września 2009 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ w uzasadnieniu swojego stanowiska podkreślił, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest przyznanie bądź nie świadczenia w drodze wyjątku, lecz jedynie kwestia przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W kwestii odmowy przywrócenia terminu organ podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Skarżąca w piśmie procesowym z dnia 21 stycznia 2010 r. ponownie podkreśliła, że spóźnione złożenie przez nią wniosku o przywrócenie terminu nastąpiło z przyczyn usprawiedliwionych, co potwierdzają dokumenty załączone do skargi. Podniosła też, że z powodu opieszałości organu pozostaje wraz z dzieckiem niemal bez środków do życia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie należy podkreślić, że przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie była wyłącznie legalność zaskarżonego postanowienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2009 r. oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia z dnia [...] lipca 2009 r. o odmowie przywrócenia terminu do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie nie mogła być natomiast i nie była decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2007 r. o odmowie przyznania świadczenia w drodze wyjątku.

Kontrolując zaskarżone postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2009 r. Sąd stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych względów niż podniesione w skardze. Zaskarżone postanowienie dotknięte jest bowiem wadą nieważności, gdyż wydane zostało bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.

Na postanowienie wydane na podstawie art. 59 § 2 k.p.a. nie służy zatem zażalenie, lecz postanowienie to jako kończące postępowanie podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).

Z akt sprawy wynika natomiast, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydał zaskarżone postanowienie z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a., w literaturze prawniczej jest kwalifikowany jako szczególny środek odwoławczy - surogat odwołania. Stąd, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania od decyzji. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy służy tylko od orzeczeń wydawanych w trybie, w którym przepisy k.p.a. przewidują środek odwoławczy. Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego z mocy art. 59 § 2 k.p.a. zawsze wydawane jest natomiast w postępowaniu jednoinstancyjnym, niezależnie od tego, czy orzeka w tym przedmiocie naczelny organ administracji publicznej, czy też organ niższego stopnia. Postanowienie to kończy postępowanie administracyjne, bo jest ostateczne. Na postanowienie to nie służy zatem środek odwoławczy, a co za tym idzie, nie przysługuje od niego także wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a. Organ wydał zatem postanowienie z dnia [...] września 2009 r. utrzymujące w mocy postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r. o odmowie przywrócenia terminu do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy bez podstawy prawnej, co uzasadniało stwierdzenie jego nieważności.

Oceniając natomiast legalność postanowienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2009 r. o odmowie przywrócenia terminu Sąd uznał, że winno być ono uchylone ze względu na brak dokładnego wyjaśnienia i rozpatrzenia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, co świadczy o naruszeniu przez organ przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Należy w tym miejscu przypomnieć, że postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2009 r. wydane zostało w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy po stwierdzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 września 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 937/08 nieważności decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2008 r. oraz postanowienia tego organu z dnia [...] kwietnia 2008 r.

Stosownie do treści art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych rozpoznając ponownie sprawę był zatem związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2008 r.

Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt zostało uznane za wadliwe. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią zaś z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 września 2008 r. przesądzając kwestię, iż skarżąca uchybiła siedmiodniowemu terminowi z art. 58 § 2 k.p.a. występując z wnioskiem z dnia 11 kwietnia 2008 r., wskazał jednocześnie wyraźnie, że w sprawie pozostaje nierozstrzygnięta kwestia dotrzymania przez skarżącą terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 11 lutego 2008 r. Nie budzi bowiem wątpliwości fakt, że w aktach administracyjnych sprawy nie ma jakiegokolwiek dokumentu świadczącego o dacie doręczenia skarżącej decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r. Organ, zatem raz jeszcze winien zbadać sprawę i ocenić na nowo, czy skarżąca składając ów wniosek, dotrzymała terminu, o którym mowa w treści art. 129 § 2 k.p.a. Następnie zaś wydać decyzję w myśl art. 138 k.p.a., bądź postanowienie, o którym mowa w art. 134 k.p.a.

Organ stosując się do powyższych wskazań Sądu, w toku ponownego rozpoznania sprawy zobowiązany był zatem wyjaśnić przede wszystkim kwestię terminowości złożenia przez skarżącą wniosku z dnia 11 lutego 2008 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. O przywróceniu terminu do dokonania czynności procesowej można bowiem mówić dopiero w sytuacji, gdy strona uchybiła terminowi do jej dokonania.

Dla ustalenia, czy strona dochowała terminu 14-dniowego do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zasadnicze znaczenie miała kwestia ustalenia daty doręczenia stronie decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2007 r.

Zgodnie z art. 71a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.) Zakład Ubezpieczeń Społecznych może przesyłać pisma i decyzje listem zwykłym. W razie sporu ciężar dowodu doręczenia pisma lub decyzji, o których mowa w ust. 1, spoczywa na Zakładzie.

Podjęte przez organ czynności wyjaśniające w toku ponownego rozpoznania sprawy nie doprowadziły do ustalenia daty doręczenia stronie decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r. Organ ustalił jedynie w sposób pewny, że decyzja ta została wysłana do strony w dniu 19 grudnia 2007 r.

W ocenie Sądu, w sytuacji zatem, gdy organ nie był w stanie stwierdzić w sposób jednoznaczny, czy B. T. występując w dniu 11 lutego 2008 r. z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotrzymała terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a., powinien, mając na względzie słuszny interes strony rozważyć, czy nie należy uznać, że termin ten został dotrzymany.

Rozpoznanie przez organ wniosku skarżącej z dnia 11 kwietnia 2008 r. o przywrócenie terminu stałoby się aktualne dopiero w sytuacji, gdyby organ ustalił w sposób pewny, że strona występując w dniu 11 lutego 2008 r. z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy uchybiła terminowi 14-dniowemu od dnia doręczenia decyzji.

Z powyższych względów, z uwagi na naruszenie przez organ w toku ponownego rozpoznania sprawy postanowień art. 153 p.p.s.a., a także przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd uznał za zasadne uchylenie postanowienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2009 r.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i pkt 2 oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.