Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 608/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 106 par. 3 art. 133 par. 1 art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 76 par. 1 par. 2 par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 15 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 70 par. 4
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 24 ust. 4 ust. 5b
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

SENTENCJA

Dnia 21 listopada 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Marek Sachajko Protokolant: st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2019 roku przy udziale sprawy ze skargi A. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2019r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 roku, nr [...], po rozpoznaniu sprawy na skutek zażalenia A. N., utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w [...] z dnia [...] marca 2019 roku o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2006 roku 2016 roku o numerach od [...] do [...] oraz od numeru [...] do numeru [...]

W uzasadnieniu orzeczenia organ wyjaśnił, że moment zawieszenia biegu terminu przedawnienia w niniejszej sprawie rozpoczął się w dniu [...] października 2006 roku na skutek doręczenia upomnienia z dnia [...] września 2006 roku o numerach od [...] do [...] obejmujących należności za październik 2003 roku oraz okres od grudnia 2003 roku do kwietnia 2005 roku. Natomiast w dniu [...] grudnia 2006 roku miało miejsce kolejne zdarzenie powodujące zawieszenie biegu terminu przedawnienia, gdyż zostały wystawione tytuły wykonawcze, które doręczono zobowiązanej wraz zawiadomieniem o zajęciu. Ze zgormadzonego materiału wynika, że powyższą korespondencję zobowiązana odebrała osobiście.

A. N., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego.

Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia i umorzenie postepowania egzekucyjnego, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

- naruszenie art. 59 §1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym poprzez błędne uznanie, że w sprawie nie ziściła się przesłanka przedawnienia roszczenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne,

- naruszenie art. 24 ust. 5b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wskutek błędnego uznania, iż wystawienie upomnień stanowiło pierwszą czynność zmierzającą do wyegzekwowania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne,

- naruszenie art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych na skutek błędnego uznania, że egzekwowane roszczenia nie uległy przedawnieniu w sytuacji, gdy skarżąca nigdy nie otrzymała przedmiotowych upomnień, bowiem w 2006 roku nie zamieszkiwała i nie prowadziła działalności pod adresem wskazanym na upomnieniach, a adnotacja pracownika poczty "znana osobiście" nie stanowi o prawidłowym doręczeniu, gdyż pod tym adresem zamieszkiwała wówczas siostra skarżącej posługująca się wówczas także nazwiskiem L.; doręczyciel pomylił adresatów, gdyż nie zwrócił uwagi na imię adresata,

- naruszenie art. 8 w związku z art. 123 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 32 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez błędne uznanie, że skarżącej prawidłowo doręczono tytuły wykonawcze oraz zawiadomienie o zajęciu na adres ul. [...], [...], a także błędne przyjęcie ustaleń faktycznych, że A. N. osobiście odebrała upomnienia, zawiadomienia o wszczęciu postepowania egzekucyjnego wraz z tytułami wykonawczymi oraz zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę.

Skarżąca zażądała przeprowadzenia dowodu z przesłuchania A. N. oraz M. L. na okoliczność kto dokonywał odbioru korespondencji pod adresem ul. [...], [...] oraz przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu grafologii na okoliczność stwierdzenia czy podpisy na potwierdzeniach odbioru korespondencji kierowanej do skarżącej są podpisami złożonymi przez zobowiązaną, czy jej siostrę M. L..

Dyrektor Izby Skarbowej w [...] podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wydanego postanowienia oraz wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy - art. 133 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019, poz. 2325 ze zm.). Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie – art. 106 §3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Mając na uwadze powołaną powyżej regulację prawną, postanowieniem wydanym na rozprawie Sąd oddalił, jako niedopuszczalne, wnioski dowodowe dotyczące przesłuchania w charakterze świadka A. N. oraz M. L., a także wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Sąd postanowił ponadto oddalić wniosek o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, jako nieprzydatny dla wyjaśnienia okoliczności objętych wnioskiem.

Zwrotne potwierdzenie odbioru jest to dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 §1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2018, poz. 2096 ze zm.).

Stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej jest prawidłowe. Okoliczności stwierdzone zwrotnym poświadczeniem odbioru przesyłki mają charakter okoliczności faktycznych należycie dowiedzionych. Jeśli organ przyjmuje ustalenia faktyczne zgodne z treścią prawidłowo sporządzonego zwrotnego potwierdzenie odbioru, to uznać należy, że organ w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy odnośnie zdarzenia jakim jest skuteczne doręczenie pisma.

Okoliczność, iż zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki ma charakter dokumentu urzędowego nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko treści takiego dokumentu (art. 76 §3 ustawy – Kodeks postepowania administracyjnego).

W ocenie Sądu realizacja dążeń skarżącej obejmujących wykazanie, że "od dłuższego czasu nie zamieszkiwała ona pod adresem ul. [...], [...]", a w dalszej konsekwencji podważenie skuteczności doręczenia przesyłki, nie wymaga ani przesłuchiwania świadków, ani przeprowadzania dowodu z opinii biegłego grafologa.

Skarżąca w łatwy sposób mogła wykazać, że korespondencja została skierowana na adres niewłaściwy. Do tego celu wystarczy przedłożenie dokumentów potwierdzających, że skarżąca przekazała Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych informację o zmianie miejsca zamieszkania (zmianie adresu dla doręczeń) lub przedłożenie zaświadczenia o zameldowaniu na datę kwestionowanego doręczenia, a wydanego w oparciu o rejestr mieszkańców prowadzonych przez gminę właściwą dla rzeczywistego miejsca zamieszkania skarżącej.

Uwzględniając stan prawny na dzień właściwy dla działań prowadzących do zawieszenia biegu przedawnienia wskazać należy, że należności z tytułu składek, zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze. zm.), przedawniały się po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Jednak, zgodnie z art. 24 ust. 5b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, bieg terminu przedawnienia pozostawał zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony do dnia zakończenia postepowania egzekucyjnego.

Upomnienia oraz wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego dotyczy należności składkowych za okres od za październik 2003 roku oraz okres od grudnia 2003 roku do kwietnia 2005 roku. Zatem zarówno na dzień doręczenia upomnień ([...] października 2006 roku), dzień doręczenia tytułów wykonawczych i zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia ([...] grudnia 2016 roku) oraz dzień doręczenia zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia pracodawcy ([...] grudnia 2006 roku) należności z tytułu składek nie były przedawnione.

Sąd podziela stanowisko organów, że czynnością zmierzającą do wyegzekwowania należności z tytułu składek prowadzącą do przerwania biegu przedawnienia jest doręczenia upomnienia. Za słusznością takiego stanowiska świadczy porównanie treści art. 24 ust. 5b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z brzmieniem art. 70 §4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2019, poz. 900 ze zm.). na gruncie zobowiązań podatkowych ustawodawca wyraźnie wskazał, że bieg terminu przedawnienia przerywa dopiero zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony.

Na gruncie zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ustawodawca przyjął, że do zawieszenia biegu terminu przedawnienia wystarczające jest podjęcie czynności zmierzającej do wyegzekwowania zaległości. W ocenie Sądu taką czynnością jest doręczenie upomnienia z zagrożeniem wszczęcia postepowania egzekucyjnego w rozumieniu art. 15 §1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.).

Wszczęte w 2006 roku postępowanie egzekucyjne toczyło się nieprzerwanie, nie zostało zakończone, do dnia [...] grudnia 2018 roku, kiedy to organ egzekucyjny ponownie dokonał zajęcia wynagrodzenia skarżącej u innego pracodawcy. Organ dokonał doręczenia zawiadomień o zajęciu wynagrodzenia po ustaleniu zmiany nazwiska zobowiązanej oraz po ustaleniu zmiany adresu zamieszkania.

W ocenie Sądu, akta sprawy, dokumenty w nich zgromadzone, nie wskazują, aby czynności egzekucyjne podejmowane w 2018 roku dotyczyły należności, które wygasły na skutek przedawnienia. Natomiast skarżąca nie podważyła treści dokumentów urzędowych, które stanowiły podstawę ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019, poz. 2325 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.

M. Sachajko M. Ławniczak M. G.