Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1135/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 11
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 24 ust. 2, art. 28 ust. 1, ust. 3a, ust. 4
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: § 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - Aneta Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2008 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy; uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 8 października 2007 r. K. B. zwrócił się do ZUS o umorzenie należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenie społeczne za rok 1999, z uwagi na swoją trudną sytuacją materialną. Podał, iż choruje na [...], [...] jak również, że jest osobą [...], ponieważ uległ wypadkowi. Po wypadku pomimo starań nie uzyskał renty z uwagi na wiek, natomiast posiada orzeczenie lekarskie, zgodnie z którym może pracować tylko jako [...] lub [...] na wysokości [...] metrów. Z uwagi na powyższe ograniczenia wskazał, iż przez ostatnie lata zatrudnienia znajdował tylko na czas określony przy zarobkach najniższej średniej krajowej. Wskazał, że ostatnio stan jego zdrowia się pogorszył i na leki potrzebuje około 300 zł miesięcznie, a zarabia 750 zł. Podał również, że obecna umowa o pracę jaką posiada kończy mu się [...] 2007 r. i przez zimę zostanie bez dochodów. W okresie braku zatrudnienia leki refundowała mu opieka społeczna. W związku z powyższym stwierdził, że nie jest w stanie spłacić powstałego zadłużenia, gdyż dochody jakie posiada nie wystarczają za zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych i leczenie oraz równoczesną spłatę istniejącego długu z tytułu składek. W toku prowadzonego postępowania ustalono dodatkowo, że wnioskodawca jest zatrudniony na czas określony od [...].01.2007 r. do [...].11.2007 r. na stanowisku [...] i za miesiąc wrzesień 2007 r. otrzymał wynagrodzenie w kwocie [...] zł brutto, [...] zł netto. Natomiast żona zobowiązanego, z którą prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe, jest zatrudniona na pół etatu jako [...] i osiąga wynagrodzenie za pracę w kwocie [...] zł miesięcznie. Ze zgromadzonych dokumentów wynika także, że żona zobowiązanego jest również osobą chorą. Choruje na [...], [...] (leczona od 2006 r.), [...], [...] [...], [...], [...] i [...]. Ustalono również, że wnioskodawca wraz z rodziną mieszka w domu, który był własnością [...] żony dłużnika, zmarłej w [...] r., jednak do chwili obecnej sprawy spadkowe nie zostały uregulowane. Ponadto z kwestionariusza o możliwościach płatniczych płatnika składek z dnia [...] października 2007 r. wynika, że łączny miesięczny dochód małżonków [...] wynosi około 950,00 zł netto, wydatki na utrzymanie rodziny łącznie z opłatami wynoszą około 500,00 złotych, dodatkowo około 100 zł na raty w banku. Wskazano także, że wydatki na zakup lekarstw wynoszą 230,00 zł miesięcznie. Ustalono ponadto, że wnioskodawca posiada również zadłużenie w urzędzie skarbowym z tytułu PIT- podatek dochodowy od osób

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

fizycznych w kwocie [...] zł oraz zobowiązania w banku w łącznej kwocie [...] zł z tytułu rat za zakup sprzętu AGD, a także zobowiązania w różnych instytucjach "za faktury" na łączną kwotę około [...] zł.

Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. ZUS działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28 oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.), zwanej dalej u.s.u.s. odmówił wnioskującemu umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy w części finansowanej przez płatnika składek za okres od [...]/1999r. do [...]/1999r. W uzasadnieniu organ stwierdził, że rozstrzygnięcie o umorzeniu należności jest podejmowane w granicach uznania. Mając na uwadze okres dochodzenia należności, stan finansów ubezpieczeń społecznych oraz uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie umorzenia organ stwierdził, że niewątpliwie zły stan zdrowia dłużnika i jego żony nie jest okolicznością wskazaną w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. uzasadniającą umorzenie należności z tytułu składek. Ponadto wskazał na fakt pozostawania dłużnika i jego żony w stosunku pracy co świadczy o tym, iż stan zdrowia zobowiązanego oraz jego żony nie pozbawia ich możliwości uzyskiwania dochodu. Organ zwrócił także uwagę na rozbieżności w oświadczeniach wnioskodawcy o wysokości ponoszonych przez niego wydatków na leczenie swoje i żony. Wskazał również, że zobowiązany nie przedstawił żadnych dokumentów (np. paragonów z aptek, faktur za zakupione lekarstwa i innych wydatków przeznaczonych na leczenie), które potwierdzałyby ponoszone przez dłużnika i jego żonę wydatki na leczenie. Biorąc pod uwagę wszystkie aspekty sytuacji majątkowej wnioskodawcy, zarówno dotyczące źródeł utrzymania, jak i koniecznych wydatków w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych Zakład stwierdził, iż z oceny możliwości płatniczych dłużnika nie wynika brak możliwości zapłaty przez niego należności z tytułu składek, odsetek za zwłokę oraz kosztów upomnienia.

Pismem z dnia 31 grudnia 2007 r. K. B. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał, że wydana decyzja jest dla niego bardzo krzywdząca, zwłaszcza, że w ostatnim miesiącu sytuacja finansowa jego rodziny zmieniła się na jeszcze gorszą, gdyż jego żona od dnia [...] listopada 2007 r. straciła pracę z powodu stanu zdrowia nieodpowiadającego warunkom pracy. Podał, że żona posiada skierowanie do szpitala na operację na oddziale [...], jak również z powodu [...] na oddziale [....], a także powinna mieć operację na [...]. W związku z powyższym podniósł, że utrata pracy przez jego żonę zmniejszyła jeszcze i tak niskie dochody rodziny, natomiast postępująca choroba

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

zwiększyła wydatki na leczenie połączone z wyjazdami na konsultacje do [...]. Odnosząc się do zawartego w decyzji zarzutu braku rachunków na leki wnioskodawca wskazał, iż do tej pory nie żądano od niego przedłożenia takich dokumentów. Podał, iż jest w stanie dostarczyć żądane rachunki w ciągu tygodnia, gdyż pieniądze na leki otrzymywał z opieki społecznej i tam też te rachunki się znajdują. Do wniosku załączył rozwiązanie umowy o pracę żony oraz jej skierowanie do szpitala.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych działający w imieniu ZUS, decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane, z zastrzeżeniem ust. 3a, w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Przypadki, w których zachodzi całkowita nieściągalność, zostały enumeratywnie wymienione w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna ze wskazanych okoliczności wymieniona w pkt 1, 2, 3, 4, 4a. Odnosząc się natomiast do okoliczności wymienionej w pkt 5 powyższego przepisu wskazał, że wprawdzie Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. umorzył postępowanie egzekucyjne w stosunku do dłużnika ze względu na bezskuteczność egzekucji, to jednak w ocenie Prezesa ZUS wystąpienie tej przesłanki nie jest wystarczające do umorzenia zaległości. Organ wyjaśnił, że obowiązkiem wierzyciela jest badać na bieżąco czy sytuacja finansowa dłużnika nie uległa zmianie. A zatem wobec faktu, iż wnioskodawca osiąga dochody z tytułu wynagrodzenia za pracę to nie zachodzi wobec niego również przesłanka całkowitej nieściągalności wskazana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. Prezes Zakładu powołując się również na przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) stwierdził, iż ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że wnioskodawca pracuje jako [...] w związku z czym posiada stałe źródło dochodu jakim jest wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł brutto miesięcznie ([...]/2007). Natomiast żona zobowiązanego obecnie nigdzie nie pracuje. Organ za potwierdzone koszty utrzymania uznał wydatki na energię elektryczną w wysokości [...] zł (za okres roku), z tego 99,01 zł miesięcznie oraz wydatki na leki na łączną kwotę 227,88 zł. Z uwagi na brak dokumentów w ocenie Zakładu nie zostały udowodnione ponoszone przez wnioskodawcę, a wskazane w kwestionariuszu o możliwościach płatniczych płatnika składek z dnia 29.10.2007 r., wydatki na utrzymanie rodziny łącznie z opłatami w kwocie 500 zł, dodatkowo 100 zł na

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

raty w banku oraz na zakup lekarstw 230 zł miesięcznie. W związku z powyższym zdaniem Prezesa ZUS ze zgromadzonych dowodów nie wynika jednoznacznie, że sytuacja zobowiązanego jest wyjątkowo trudna i spłata zobowiązań wobec ZUS pozbawi wnioskodawcę i jego rodzinę możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Odnosząc się natomiast do zgromadzonej w sprawie dokumentacji medycznej dotyczącej stanu zdrowia dłużnika i jego żony organ uznał, że zobowiązany udowodnił zły stan zdrowia swój oraz swojej żony, jednak jest to niewystarczająca przesłanka do umorzenia należności z tytułu składek, zważywszy na fakt pozostawania dłużnika w stosunku pracy, co świadczy o tym, że stan zdrowia zobowiązanego oraz jego żony nie pozbawia wnioskodawcy możliwości uzyskiwania dochodu. Prezes ZUS wskazał ponadto na 10-letni okres przedawnienia należności z tytułu nieopłaconych składek ZUS, co daje możliwość spłaty zadłużenia w dłuższym okresie czasu. Ponadto zaznaczył, że przedsiębiorcy samodzielnie muszą ponosić ciężar prowadzenia działalności gospodarczej i tym samym zobowiązani są do opłacenia należności z tytułu składek w wyznaczonym ustawowym terminie płatności, niezależnie od przyczyn uniemożliwiających spełnienie takiego obowiązku. Generowanie długu oraz trudności finansowe płatnika nie mogą stanowić przesłanki obligującej organ do umorzenia zaległości względem ZUS.

K. B. pismem z dnia 20 marca 2008 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Prezesa Zakładu. Wskazał, że obecnie utrzymują się wraz z żoną z jego poborów w wysokości 860 złotych. Z kwoty tej muszą zapłacić światło około 180 zł oraz wykupić leki, jak podał nie wszystkie tylko najtańsze za około 200 zł, tak więc na życie pozostaje im kwota 480 zł. Wskazał ponadto, że zarówno on jak i jego żona są chorzy i muszą stale się leczyć, a dodatkowo żona jego czeka jeszcze na dwie operacje. W związku z powyższym stwierdził, iż z powodu niskich dochodów oraz stanu zdrowia jego i jego żony sytuacja finansowa jego rodziny jest bardzo ciężka i nie ma możliwości w żaden sposób odłożyć na spłatę zadłużenia z tytułu składek. Do skargi załączył zaświadczenia lekarskie żony potwierdzające jej schorzenia.

Odpowiadając na skargę, Prezes Zakładu podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Podkreślić należy również , iż Sąd nie ma kompetencji do zmiany merytorycznej wydanego przez organ, a następnie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Bada jedynie, czy nie doszło do naruszenia przepisów postępowania lub niewłaściwej wykładni przepisu materialnoprawnego. W tym kontekście, zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd ma obowiązek zastosować wszelkie przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych działającego w imieniu ZUS, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego, Sąd stwierdził, że skarga co do zasady zasługuje na uwzględnienie.

Sąd zauważa, iż przesłanki, po spełnieniu których należności z tytułu składek mogą być umorzone zostały określone w art. 28 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Należności z tytułu składek zasadniczo mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Przypadki całkowitej nieściągalności określone zostały w ust. 3 art. 28 u.s.u.s. Od tej zasadny istnieje wyjątek ustanowiony w ust. 3 a art. 28 u.s.u.s., zgodnie z którym należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe zasady

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

umarzania należności w sytuacjach określonych w ust. 3 a określa rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

Powyższe rozporządzenie stanowi, że zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Organ orzekający stwierdził, że dłużnik nie wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić należnych składek, jak również nie udowodnił, że uregulowanie należności spowoduje negatywne konsekwencje dla niego i rodziny. Oceniając zaskarżoną decyzję należy stwierdzić, że organ odmawiając umorzenia należności na podstawie art. 28 ust. 3 a u.s.u.s. i rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003r. nie rozważył wszystkich okoliczności występujących w sprawie i ich całościowego wpływu na sytuację materialną skarżącego i jego rodziny, w szczególności możliwości zapewnienia rodzinie dochodów wystarczających na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych przy spłacie istniejącego zadłużenia.

W sytuacji, gdy ustawodawca przewidział możliwość zastosowania umorzenia należności "w uzasadnionych przypadkach" organ odmawiając zastosowania tej instytucji zobowiązany jest należycie wykazać, że okoliczności konkretnej sprawy nie uzasadniają potraktowania jej w sposób szczególny.

Organ orzekający, odmawiając umorzenia należności winien więc wskazać jakimi przesłankami kierował się uznając, że w sprawie nie zostało wykazane, że spłata należności przez stronę, przy określonej wysokości dochodach i określonym majątku nie pociągnie zbyt ciężkich skutków dla zobowiązanego. Właśnie w przypadku decyzji podejmowanych w ramach uznania administracyjnego, a do takich należą decyzje dotyczące umarzania należności z tytułu składek, uzasadnienie decyzji spełnia szczególną rolę, zwłaszcza w kontekście wyrażonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Wprawdzie w zaskarżonej decyzji Prezes ZUS przeanalizował wszystkie przepisy dotyczące umorzenia należności z tytułu składek i stwierdził, że sytuacja skarżącego nie daje podstaw do ich umorzenia, to jednak organ nie wziął pod uwagę faktu, iż na drastyczną

6

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

sytuację skarżącego w określonej sprawie może wpłynąć zespół okoliczności występujących w rodzinie prowadzącej wspólne gospodarstwo, które powodują że stan finansowy rodziny nie rokuje poprawy. Sytuacja taka może mieć miejsce w niniejszej sprawie, gdyż ze względu na wiek skarżącego i jego żony, stan ich zdrowia (liczne stałe schorzenia poparte stosownymi dokumentami), a także konieczność przeprowadzenia kolejnych operacji żony oraz brak możliwości podjęcia innej, lepiej płatnej pracy przez skarżącego ze względu na ograniczenia zdrowotne (zaświadczenie o możliwych pracach ze względu na [...] - tylko jako [...] lub [...] na wysokości [...] metrów), posiadane wykształcenie, ewentualnie bezrobocie występujące w rejonie zamieszkania, ich sytuacja materialna może nie rokować poprawy. Sąd zauważa, że ze względu na wskazany zespół okoliczności dotyczący rodziny skarżącego jej sytuacja materialna może się jeszcze pogorszyć (stałe i postępujące choroby wnioskodawcy i jego żony), a w najlepszym wypadku utrzymać się w stanie występującym na dzień wydania decyzji. Ponadto Sąd zauważa, że skarżący zarabia miesięcznie 747 zł netto, co musi wystarczyć na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych jego rodziny po opłaceniu koniecznych wydatków i kosztów leków. W związku powyższym zauważyć należy, że organ nie zestawił dochodów skarżącego i nie odniósł ich do wydatków i potrzeb rodziny skarżącego. Ponadto, w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], które stwierdza, że rodzina skarżącego korzystała z pomocy finansowej ośrodka w formie zasiłków celowych i okresowych w latach 2001-2003 oraz w latach 2005 - 2006. Z wyjaśnień skarżącego wynika, że pomoc ta była mu udzielana w okresach braku zatrudnienia, a zatem nieuprawnione jest twierdzenie organu, że dofinansowanie do zakupu leków jest dużym odciążeniem budżetu rodzinnego, gdyż we wskazanym okresie rodzina skarżącego nie posiadała w ogóle dochodu lub był on bardzo niewielki.

W przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 2, a także ust. 3a u.s.u.s. w związku z § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003r. mamy, jak wyżej wskazano, do czynienia z tzw. uznaniem administracyjnym. Prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje ZUS. Może on, ale nie musi umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje organu orzekającego do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że organ przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym obowiązany jest do szczególnie rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy.

7

Sygn. akt V SA/Wa 1135/08

Podkreślić również należy, że wydając decyzję w przedmiocie umorzenia należności organ orzekający winien zawsze brać pod uwagę fakt, że ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności po spełnieniu określonych przesłanek, odmowa umorzenia nie może więc być traktowana jako zasada postępowania przy rozstrzyganiu tego typu spraw. W tym miejscu Sąd zauważa, iż nie kwestionuje powoływanych przez organ orzeczeń sądów, tj. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2004 r., sygn. akt II UZP 6/04 (OSNP 2004 nr 16 poz. 285) oraz wyroku WSA w Warszawie z dnia 11 marca 2005 r. sygn. akt III SA/Wa 2319/04 (LEX nr 164739), iż umorzenie należności ma charakter uznaniowy i jest instytucją wyjątkową, gdzie tylko nadzwyczajne, niezależne od płatnika okoliczności bądź względy społeczne mogą uzasadnić umorzenie. Odnosząc się jednak do powyższych twierdzeń, Sąd przypomina, na co zwracał już uwagę, że na ogólną drastyczną sytuację wnioskującego o umorzenie należnych składek może wpłynąć również cały zespół okoliczności dotyczących stanu materialnego i zdrowotnego rodziny wnioskodawcy prowadzącej wspólne gospodarstwo domowe, które powodują wyjątkowość jego sytuacji.

W związku z powyższym rozpoznając sprawę ponownie organ orzekający rozważy wszystkie okoliczności występujące w dacie ponownego orzekania, w tym również realną możliwość, przy określonych dochodach i stanie zdrowia skarżącego i jego żony, spłaty przez dłużnika istniejącego zadłużenia.

Wskazać przy tym należy, że istnieje możliwość częściowego uwzględnienia wniosku strony o umorzenie zadłużenia. W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że należności z tytułu składek zostały zdefiniowane w art. 24 ust. 2 u.s.u.s., jako "składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata". Przepis art. 28 ust. 1 u.s.u.s. przewiduje możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a więc zarówno składek jak i należności ubocznych, w tym odsetek za zwłokę. Przepis art. 28 ust. 4 u.s.u.s. stanowi, że umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty. W ocenie Sądu, w świetle przywołanych wyżej przepisów nie ma również przeszkód do umorzenia nie tylko całości, ale części składek (co z mocy prawa spowoduje umorzenie odpowiedniej części należności ubocznych).

W związku z powyższym, uznając, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.