Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 920/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 11,  art. 32  ust. 1  pkt 1 i  art. 32  ust. 2 w związku z  art. 53
journal: Dz.U. 2008 nr 25 poz 150
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska  - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 1 czerwca 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia del. NSA Jerzy Krupiński Protokolant asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2010 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 marca 2009 roku sygn. akt II SA/Po 1020/08 w sprawie ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] listopada 2007 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 3 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A. Spółki z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] listopada 2007 r. w przedmiocie stwierdzenia, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, wydania z naruszeniem prawa decyzji o środowiskowych warunkach zgody na realizację inwestycji.

Sąd I instancji przyjął następujący stan faktyczny:

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile na skutek wniosku M.A. decyzją z dnia [...] września 2007 r. stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta Piły z dnia [...] marca 2006 r. ustalającej dla A. sp. z o.o. z siedzibą w W. środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci [...] nr [...], zlokalizowanej na działce nr [...] przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art. 32 i 53 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, informacja przeznaczona dla społeczeństwa o wszczęciu postępowania musi zawierać określenie, że w terminie 21 dni można składać uwagi i wnioski. Tymczasem w obwieszczeniu o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia zamieszczonym w dniu 18 listopada 2005 r. na stronie internetowej Urzędu Miasta (BIP), poinformowano, że strona może składać uwagi i wnioski oraz brać udział w każdym stadium postępowania, nie wskazując jednak, że można tego dokonać w terminie 21 dni (nie podano żadnego terminu). W dniu 7 marca 2006 r. zawiadomiono o zakończeniu zbierania materiału dowodowego – obwieszczenie o wydanej decyzji zostało opublikowane na stronie internetowej BIP bez pouczenia o terminie i sposobie odwołania. W ocenie Kolegium powyższe uchybienia stanowią rażące naruszenia prawa. Jednocześnie stwierdzono, że sporządzony w sprawie raport o oddziaływaniu inwestycji na środowisko spełnia wymogi określone w art. 52 ust. 1 p.o.ś.

A. sp. z o.o. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zdaniem skarżącej Spółki, jakkolwiek przy wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach uchybiono przepisom prawa, to uchybienia te nie miały istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy oraz nie doszło do rażącego naruszenia prawa, chociaż Prezydent Miasta Piły nie określił powyższego terminu, to jednak okoliczność ta mogła działać nawet na korzyść osób zainteresowanych. Brak pouczenia w obwieszczeniu o decyzji o przysługującym prawie do złożenia środka zaskarżenia od tej decyzji oraz terminie, w którym ten środek można złożyć nie stanowi rażącego naruszenia prawa, ponieważ możliwość złożenia środka odwoławczego nie rozstrzyga jeszcze o jego zasadności. Ponadto strona skarżąca podkreśliła, że cały proces inwestycyjny dobiegł końca, stacja bazowa została wybudowana, zaistniał zatem nieodwracalny skutek prawny uniemożliwiający stwierdzenie nieważności wskazanej wyżej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie Kolegium, z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nastąpiło naruszenie przepisów art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 oraz art. 53 ustawy Prawo ochrony środowiska w prowadzonym postępowaniu. Organ I instancji umieścił na tablicy ogłoszeń w okresie od dnia 21 listopada do dnia 12 grudnia 2005 r. jedynie zawiadomienie z dnia 18 listopada 2005 r. o wszczęciu postępowania, informując jednocześnie strony, że mają prawo brać czynny udział w każdym stadium postępowania, zapoznać się z całością zebranych akt, zadawać pytania, a także składać wnioski dowodowe i wyjaśnienia. Brak było natomiast informacji o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku o wydanie decyzji oraz o terminie składania ewentualnych wniosków i uwag przez podmioty zainteresowane. Ponadto w dniu 7 marca 2006 r., organ umieścił na tablicy ogłoszeń, na okres od 7 do 14 marca 2006 r., zawiadomienie o zakończeniu zbierania materiału dowodowego w sprawie oraz o możliwości zapoznania się stron postępowania z aktami sprawy w terminie 7 dni od daty ukazania się zawiadomienia. Treść zawiadomienia zamieszczono dnia 7 marca 2006 r. na stronach BIP. Także nienależycie, zdaniem Kolegium, wykonano obowiązek wynikający z art. 32 ust. 2 p.o.ś., bowiem organ w dniu 24 marca 2006 r. zamieścił na stronach BIP zawiadomienie z dnia [...] marca 2006 r., na podstawie którego poinformowano społeczeństwo jedynie o fakcie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Te naruszenia, jako naruszenia przepisów ustawy – Prawo ochrony środowiska, spełniają kryteria rażącego naruszenia prawa.

Kolegium wskazało też, że nieodwracalność skutków prawnych decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia może być rozpatrywana wyłącznie w sferze obowiązującego prawa, a nie w sferze faktów. Zakończenie procesu inwestycyjnego i wbudowanie w całości stacji bazowej nie może świadczyć o nieodwracalności skutku prawnego.

A. sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] listopada 2007 r. Podniosła, że decyzja Kolegium została wydana po tym, jak w dniu 31 sierpnia 2007 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 158, poz. 1105). Zmiana dotyczy m.in. przepisu § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, w oparciu o który dokonano kwalifikacji przedmiotowego przedsięwzięcia. W konsekwencji tej zmiany nie kwalifikuje się ono do przedsięwzięć wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1-3 p.o.ś. i nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. To wszystko oraz fakt zakończenia przez stronę skarżącą procesu inwestycyjnego i wybudowania w całości stacji bazowej wskazuje na wystąpienie przesłanki negatywnej z art. 156 § 2 k.p.a., mamy bowiem do czynienia ze zmianą stanu prawnego, będącą – jak zauważyło Kolegium – jedną z trzech sytuacji warunkujących zaistnienie nieodwracalnych skutków prawnych.

Stowarzyszenie A. z siedzibą w R., dopuszczone przez Sąd do udziału w sprawie na rozprawie w dniu 3 marca 2009 r., wniosło o oddalenie skargi. Wskazało, że przepis art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji tylko wtedy, gdy przepis prawa materialnego przewiduje, że określona wadliwość decyzji powoduje jej nieważność. Takim przepisem był – w dacie wydania decyzji z dnia [...] marca 2006 r.- art. 11 ustawy Prawo ochrony środowiska. Powyższej decyzji uczestnik postępowania zarzucił naruszenie art. 91 Konstytucji RP z uwagi na podważenie postanowień Konwencji z Aarhus o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, że przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. otwiera drogę do stwierdzenia nieważności decyzji na skutek istnienia nienazwanej wady stanowiącej rażące naruszenie prawa, jeżeli nie jest ona objęta odesłaniem do przepisów odrębnych zawartym w punkcie 7. Przykładem takiego przepisu odrębnego był art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, stanowiący o nieważności decyzji wydanej "z naruszeniem prawa". W ocenie Sądu I instancji, Kolegium słusznie uznało, że zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta Piły z dnia [...] marca 2006 r. w sposób istotny naruszyła wskazane przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska, regulujące postępowanie prowadzone z udziałem społeczeństwa. Taką ocenę uzasadnia fakt konsekwentnego dopuszczenia się przez organ orzekający w postępowaniu zwyczajnym całego ciągu naruszeń, a nie tylko jednego drobnego uchybienia proceduralnego. Niezapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu dotyczącym ochrony środowiska niewątpliwie narusza zasady podejmowania decyzji w tych sprawach, a tym samym naruszenie przepisów regulujących udział społeczeństwa w sprawach dotyczących środowiska jest naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska.

Sąd I instancji wyjaśnił, że przez "podanie do publicznej wiadomości" rozumie się ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty, w siedzibie organu właściwego w sprawie oraz poprzez obwieszczenie w pobliżu miejsca planowanego przedsięwzięcia (...). Jedynie poinformowanie społeczeństwa łącznie we wszystkich trzech wymienionych formach o toczącym się postępowaniu stanowi gwarancję zapewnienia mu udziału w postępowaniu o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.

Zdaniem Sądu I instancji, w niniejszej sprawie zapewnienie społeczeństwu udziału w postępowaniu miało charakter pozorny. Z akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta Piły ograniczył się jedynie do zawiadomienia o zakończeniu postępowania wyjaśniającego (nie zawiadomił o wniosku inwestora) poprzez wywieszenie ogłoszenia na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Miasta Piły w okresie od 7 do 14 marca 2006 r. Z treści tego zawiadomienia nie wynika, żeby skierowano je do społeczeństwa w celu realizacji zasady wynikającej z art. 10 Prawa ochrony środowiska, tj. zapewnienia każdemu prawa do udziału w tym postępowaniu.

Nie można uznać, żeby Prezydent Piły prawidłowo ogłosił informację o toczącym się postępowaniu w sposób zwyczajowo przyjęty. Gdyby nawet przyjąć, że zwyczajowo przyjętym w Pile sposobem zawiadamiania społeczeństwa o decyzji Prezydenta Miasta i innych czynnościach organu jest zamieszczenie ogłoszenia w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP), to samo zamieszczenie w aktach sprawy adnotacji informatyka o "wprowadzeniu do BIP" zawiadomienia społeczeństwa o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, a także o wydaniu decyzji z [...] marca 2006 r. nie przesądza o tym, czy rzeczywiście do takich zawiadomień doszło. W aktach brak bowiem jakichkolwiek dokumentów, jak chociażby wydruków ze strony internetowej BIP aktualnych na dzień zawiadomień, z których wynikałoby, czy zawiadomień w tej formie istotnie dokonano i jaka była ich treść. Z adnotacji informatyka nie wynika nawet, na jaki okres umieszczono zawiadomienia w Biuletynie.

Sąd I instancji stwierdził ponadto, że Prezydent Miasta Piły zaniechał także podania do publicznej wiadomości faktu złożenia wniosku o wydanie decyzji i pouczenia o możliwości oraz terminie składania wniosków i uwag oraz o wydanej już decyzji – w formie obwieszczenia w pobliżu miejsca planowanego przedsięwzięcia. W aktach sprawy nie ma jakiejkolwiek wzmianki o tym, żeby o toczącym się postępowaniu i wydanym w jego ramach rozstrzygnięciu obwieszczono w pobliżu miejsca inwestycji, tj. w okolicy ul. [...].

Sąd I instancji nie podzielił zarzutu strony skarżącej, że decyzja Prezydenta Miasta Piły z dnia [...] marca 2006 r. o środowiskowych uwarunkowaniach wywołała nieodwracalne skutki prawne. Zdarzenia faktyczne zaistniałe po wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym stanowiące bezpośredni skutek decyzji o pozwoleniu na budowę w postaci zrealizowania przedmiotowej inwestycji, kwalifikują się wyłącznie do sfery faktów, a nie prawa, i w konsekwencji nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do zastosowania w niniejszej sprawie art. 156 § 2 k.p.a.

W ocenie Sądu I instancji, bez znaczenia jest też to, że decyzja Kolegium o stwierdzeniu nieważności decyzji z dnia [...] marca 2006 r. została wydana po tym, jak w dniu 31 sierpnia 2007 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 158, poz. 1105) w zakresie w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, w oparciu o który dokonano kwalifikacji przedmiotowego przedsięwzięcia. To, że w konsekwencji tej zmiany nie kwalifikuje się ono do przedsięwzięć wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1-3 p.o.ś. i jego realizacja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest o tyle nieistotne w warunkach niniejszej sprawy, że decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wywołuje skutek prawny ex tunc. Ponadto zgodnie z art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca spółka. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię:

1) art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 2 w związku z art. 53 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska, polegającą na zawężającej interpretacji przesłanek gwarancji udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia;

2) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegającą na uznaniu, że uchybienie przez Prezydenta Miasta Piły przepisom art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowi rażące naruszenie prawa;

3) art. 11 ustawy Prawo ochrony środowiska w związku z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., polegającą na uznaniu uchybień z art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 2 cyt. ustawy za wystarczające do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Piły;

4) art. 156 § 2 k.p.a., która polegała "na potraktowaniu sytuacji zaistniałej w przedmiotowe sprawie jako wywołującej jedynie nieodwracalne skutki w sferze faktycznej".

Skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.) – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Oceniając we wskazanych wyżej granicach zasadność wniesionej skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie, trzeba stwierdzić, że zarzuty nie są zasadne. Wynika to z następujących przesłanek.

Po pierwsze, należy stwierdzić, że chybione są zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego z powodu błędnej wykładni art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 2 w związku z art. 53 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.), biorąc pod uwagę także dyspozycję art. 6 Konwencji z Aarhus, która została ratyfikowana przez Rzeczpospolitą Polską na mocy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ratyfikacji konwencji o dostępie do informacji i udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz o dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących ochrony środowiska (Dz.U. Nr 89, poz. 970). Ponadto obowiązuje w tym zakresie także dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. Nr 2003/4/WE w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska, uchylająca dyrektywę Rady Nr 90/313/EWG (Dz.Urz. UE L z dnia 14 lutego 2003 r.). Dlatego też prawidłowo Sąd I instancji orzekł, że brak było wymaganej przez ustawodawcę informacji w tym zakresie o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych dotyczących wniosku o wydanie decyzji jak i o terminie składania wniosków i uwag przez zainteresowane podmioty. Ponadto błędnie wykonany został obowiązek z art. 32 ust. 2 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska, ponieważ właściwy organ dopiero w dniu 24 marca 2006 r. zamieścił przedmiotowe zawiadomienie z dnia [...] marca 2006 r. na stronach BIP, w którym poinformował tylko o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację danego przedsięwzięcia. Także w aktach sprawy administracyjnej brak jest informacji żeby o toczącym się postępowaniu administracyjnym i wydanej w jego ramach decyzji środowiskowej obwieszczono w pobliżu miejsca inwestycji, czyli w okolicach ul. [...]. W tym miejscu należy przypomnieć, że w świetle art. 32 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy właściwy organ administracji publicznej podaje do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu, w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku o wydanie decyzji oraz o możliwości składania uwag i wniosków, wyznaczając również miejsce i 21-dniowy termin ich składania. Ponadto już zgodnie z art. 32 ust. 2 organ administracji podaje do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych o decyzjach wymagających udziału społeczeństwa, w trybie określonym w tym dziale ustawy. Należy także podkreślić, iż w świetle art. 3 pkt 19 tejże ustawy przez podanie do publicznej wiadomości rozumie się przez to ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty, w siedzibie organu właściwego w sprawie oraz poprzez obwieszenie w pobliżu miejsca planowanego przedsięwzięcia. Z kolei jeżeli siedziba właściwego organu mieści się na terenie innej gminy niż gmina właściwa miejscowo ze względu na przedmiot ogłoszenia – także przez ogłoszenie w prasie lub w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscowości lub miejscowościach właściwych ze względu na przedmiot ogłoszenia.

Z powyższego wynika jednoznaczny obowiązek, o którym mowa w art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 i który należało wykonać także poprzez obwieszczenie w miejscu planowanego przedsięwzięcia. Oznacza to, że brak jest jakichkolwiek przesłanek do twierdzenia o błędnej wykładni art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 2 w związku z art. 53 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska z powodu "zawężającej" interpretacji przesłanek, które gwarantują udział społeczeństwa w tej sprawie.

Po drugie, także chybiony jest zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia w tej sprawie dyspozycji art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. w związku z art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 2 cyt. wyżej ustawy Prawo ochrony środowiska. Wynika to z tego, że wbrew zarzutowi kasacyjnemu Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni ówcześnie obowiązującego art. 11 tejże ustawy. Stanowi on, że decyzja wydana z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska jest nieważna. Natomiast w świetle przepisów prawa procesowego stwierdzenie nieważności decyzji zachodzi na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. w związku z powołanym art. 11 cyt. ustawy jak i przepisami prawa materialnego, które zostały naruszone w danej sprawie. W przedmiotowej sprawie tymi przepisami są właśnie art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska, które stanowią realizację z jednej strony zasady ogólnej prawa do informacji o środowisku i jego ochronie (art. 9), a z drugiej strony oczywiście zasady ogólnej prawa do uczestnictwa w postępowaniu w sprawie wydania decyzji z zakresu ochrony środowiska (art. 10).

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w tej sprawie podziela bowiem linię orzecznictwa, w świetle której stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 11 cyt. ustawy nie może dotyczyć tylko naruszeń prawa materialnego, lecz odnosi się także do naruszeń prawa procesowego, czyli tak jak w tej sprawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., a więc wady powodującej nieważność przedmiotowej decyzji z mocy prawa. Zachodzi bowiem przesłanka braku zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska (art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska). Należy także podkreślić, że art. 6 ust. 2, 7-9 cyt. Konwencji z Aarhus dotyczy procedury upubliczniania informacji dla społeczeństwa o wszczęciu postępowania w sprawach dotyczących środowiska, jego prowadzenia i wydania decyzji, zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu w drodze zgłaszania uwag i wniosków oraz ich rozpatrywania przez organ prowadzący postępowanie, a także uwzględnienie w decyzji wniosków uzyskanych w wyniku udziału społeczeństwa. Dlatego też normy wynikające z powołanych wyżej przepisów Konwencji zostały recypowane do ustawy Prawo ochrony środowiska, i w przedmiotowej sprawie powinny być zastosowane przez organ I instancji, co jednak nie nastąpiło. Stąd Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że wystąpiła w tym zakresie przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.) w związku z dyspozycją art. 11 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska, a nie przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Po trzecie, także całkowicie chybiony jest zarzut kasacyjny dotyczący braku zastosowania w tej sprawie art. 156 § 2 k.p.a. z powodu wystąpienia przesłanki wywołującej jedynie nieodwracalne skutki w sferze faktycznej, ponieważ zdaniem strony skarżącej wystąpiły w tej sprawie również nieodwracalne skutki prawne. Wynika to z tego, że Sąd I instancji słusznie orzekł, iż przedmiotowa decyzja organu I instancji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację danego przedsięwzięcia nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych, chociaż po jej wydaniu zostało wydane pozwolenie na budowę co spowodowało w praktyce, zrealizowanie danego przedsięwzięcia, co jednak jest zdarzeniem faktycznym, a nie prawnym. Ponadto należy podzielić pogląd Sądu I instancji, że stwierdzenie nieważności decyzji środowiskowej wywołuje skutek prawny ex tunc oraz musi poprzedzać zgodnie z dyspozycją art. 46 ust. 4 pkt 2 cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska wydanie decyzji o warunkach zabudowy lub gdy obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego pozwolenia na budowę. Dlatego też nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy okoliczność prawna i faktyczna, że przedmiotowa decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2006 r. została już wydana po dniu 31 sierpnia 2007 r. kiedy weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 158, poz. 1105) w zakresie w § 2 ust. 1 pkt 7cyt. wyżej rozporządzenia, w oparciu o który dokonano kwalifikacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Wynika to z tego, że zawsze decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wywołuje, co poniesiono wyżej, skutek prawny ex tunc, a nie ex nunc.

Z tych względów i na podstawie art. 184 cyt. ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną z powodu braku usprawiedliwionych podstaw.