Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 925/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6202 Zakłady opieki zdrowotnej
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak WSA Maciej Busz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu z dnia 25 lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie wydania opinii o wpływie niespełnienia wymagań na bezpieczeństwo pacjentów oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

IV SA/Po 925/18

Uzasadnienie

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu postanowieniem z dnia 25.07.2018r. nr [...](2)18 wydanym na podstawie art. 1 pkt 7, art. 10 ust. 1 pkt 3, art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1261 z późn. zm.), art. 207 ust. 3 i 4 w związku z art. 22 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2018 r. poz. 160 z późn. zm., dalej u.d.l.) oraz w związku z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2012 r. poz. 739), po rozpatrzeniu wniosku Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu, ul. Juraszów [...] (dalej skarżący) z dnia 27 kwietnia 2018 r. znak [...] uzupełnionego pismem z dnia 18 czerwca 2018 r. (wpływ dnia 19.06.2018 r.) znak [...], o wydanie opinii o wpływie niespełnienia wymagań na bezpieczeństwo pacjentów stwierdził, iż skarżący nie spełnia wymagań określonych w § 15, § 18, § 27 ust. 1, § 40, § 41; pkt 2), 3), 4), 5) Części II Załącznika nr 1; ust. 1 pkt 3), ust. 2, ust. 4 Części X Załącznika nr 1; ust. 5 Załącznika nr 2; ust. 1 pkt 1) Załącznika nr 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2012 r. poz. 739, dalej rozporządzenie), które zostały ujęte w programie dostosowawczym podmiotu leczniczego, a także że brak spełnienia w/w wymagań ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów.

W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, że pismem z dnia 27 kwietnia 2018 r. znak [...] uzupełnionym pismem z dnia 18 czerwca 2018 r. znak [...] skarżący zwrócił się o wydanie opinii o wpływie niespełnienia wymagań w/w rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w związku z co najmniej częściowym nie zrealizowaniem programu dostosowawczego, na bezpieczeństwo pacjentów. Skarżący ocenił, że większość niezrealizowanych zadań wynikających z programu dostosowawczego nie ma wpływu na bezpieczeństwo pacjentów. W przypadku części niezrealizowanych zadań istnieje minimalne lub nieznaczne ryzyko wystąpienia zdarzenia niepożądanego.

W przedłożonej dokumentacji skarżący przedstawił propozycje rozwiązań usunięcia niezgodności oraz termin ich realizacji, jak również prowadzone działania zastępcze tj.:

- w Stacji Dializ zostanie wyznaczone odrębne pomieszczenie do hemodializ pacjentów zakażonych wirusami przenoszonymi drogą krwiopochodną lub chorzy zostaną przeniesieni do ośrodków spełniających wymagania - termin realizacji do dnia 31.12.2019 r. Obecnie pacjenci zakażeni wirusami przenoszonymi drogą krwiopochodną dializowani są na wyznaczonym stanowisku w Stacji dializ. W Stacji jest opracowana, stosowana i dokumentowana procedura dezynfekcji stanowiska dializacyjnego, obejmująca Plan dezynfekcji stacji uzdatniania wody i aparatów do dializy oraz Plan dezynfekcji stacji uzdatniania wody i aparatów do hemodializy, a także prowadzony jest rejestr dezynfekcji osprzętu, aparatów i małych powierzchni,

- po rozbudowie Zakładu Patomorfologii zostanie wyznaczona jadalnia dla pracowników, zostaną wykonane osobne wejścia dla przywożenia zwłok i wydawania zwłok, oraz śluza przy wejściu do prosektury sekcyjnej - termin realizacji do dnia 31.12.2020 r. Obecnie dla pracowników wyznaczono punkt socjalny, natomiast przy wejściu do prosektury zainstalowana jest umywalka do mycia rąk oraz wieszaki na odzież ochronną,

- zapewnienie bezpośredniego połączenia gabinetu badań z kabiną higieny osobistej w Poradni Proktologicznej - termin realizacji do dnia 31.12.2019 r.;

- zapewnienie bezpośredniego połączenia gabinetu badań z kabiną higieny osobistej w Poradni Ginekologicznej - termin realizacji do dnia 31.12.2018 r.;

- w brudowniku Oddziału Rehabilitacji Kardiologicznej zostanie zamontowana myjnia dezynfektor lub urządzenie do dekontaminacji w przypadku stosowania basenów jednorazowych - termin realizacji do dnia 31.12.2019 r.;

- wyposażenie pokoi łóżkowych w meble nadające się do mycia i dezynfekcji w Oddziale Rehabilitacji Kardiologicznej, Oddziale Rehabilitacji Narządu Ruchu oraz w Oddziale Rehabilitacji Neurologicznej - termin realizacji do dnia 31.12.2018 r.;

- zapewnienie dostępu do łóżek z trzech stron, w tym z dwóch dłuższych w salach chorych Oddziału Rehabilitacji Kardiologicznej, Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu oraz Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej - termin realizacji do dnia 31.12.2020 r. W ramach usprawnienia organizacji pracy Oddziału Rehabilitacji Kardiologicznej, Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu i Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej ustalono zasadę, że w jednej sali umieszczany jest tylko jeden pacjent poruszający się na wózku inwalidzkim, a pozostali to pacjenci poruszający się samodzielnie lub o kulach. Chorzy wymagający dodatkowych czynności pielęgnacyjnych lub wzmożonego nadzoru rozmieszczani są w salach jedno lub dwuosobowych,

- zainstalowanie myjni-dezynfektora lub urządzenia do dekontaminacji oraz utylizacji wkładów jednorazowych wraz z zawartością (w przypadku stosowania basenów i kaczek jednorazowych) w Oddziale Rehabilitacji Kardiologicznej - termin realizacji do dnia 31.12.2019 r.;

- zainstalowanie myjni-dezynfektora lub urządzenia do dekontaminacji oraz utylizacji wkładów jednorazowych wraz z zawartością (w przypadku stosowania basenów i kaczek jednorazowych) oraz wentylacji mechanicznej wyciągowej w brudowniku wspólnym dla zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej i dla Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu - termin realizacji do dnia 31.12.2019 r.;

- planowany remont zakładający rozdzielenie Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu i Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej na dwie niezależne jednostki - termin realizacji do dnia 31.12.2020 r.;

- wykonanie rezerwowego źródła zaopatrzenia w wodę Szpitala Rehabilitacyjnego przy ul. Uzdrowiskowej 2 - termin realizacji do dnia 31.12.2020 r.;

- wykonanie rezerwowego źródła zaopatrzenia w energię elektryczną Szpitala Rehabilitacyjnego przy ul. Uzdrowiskowej 2 - termin realizacji do dnia 31.12.2019 r.

Skarżący ocenił, iż w zakresie bezpieczeństwa pacjentów niespełnienie większości wymagań zawartych w programie dostosowawczym nie ma wpływu na ich bezpieczeństwo. W przypadku części niezrealizowanych zadań istnieje minimalne lub nieznaczne ryzyko wystąpienia zdarzenia niepożądanego.

Skarżący przedłożył Plan inwestycyjny na 2018 r. Zestawienie inwestycji i zakupów inwestycyjnych (korekta); pismo Departamentu Zdrowia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu z dnia 07.06.2018 r. sprawie ujęcia nowych przedsięwzięć w Wieloletniej Prognozie Finansowej w latach 2018 - 2020 pn. "Modernizacja Stacji Dializ Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja punktów sanitarnych w poradni Proktologicznej i Ginekologicznej Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja Zakładu Patomorfołogii Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja brudowników w Szpitalu Rehabilitacyjnym Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", wraz z Wykazem przedsięwzięć majątkowych realizowanych w latach 2015 - 2020.

Wymienił także wdrożone procedury postępowania.

Wcześniej skarżący opracował program dostosowawczy, który został pozytywnie zaopiniowany przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Do dnia 31 grudnia 2017 r. szpital nie zrealizował wszystkich zadeklarowanych zadań i nie spełnił przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą ujętych w:

- § 15 w/w rozporządzenia, tj. zespoły pomieszczeń stanowiących oddziały łóżkowe Oddział Rehabilitacji Narządu Ruchu, Oddział Rehabilitacji Neurologicznej w Szpitalu Rehabilitacyjnym przy ul. Uzdrowiskowej 2 są przechodnie, posiadają wspólną komunikację wewnętrzną oraz wspólny gabinet diagnostyczno-zabiegowy, punkt pielęgniarski z pokojem przygotowawczym pielęgniarskim, pomieszczenia higieniczno- sanitarne i brudownik;

- § 18 w/w rozporządzenia, tj. brak dostępu do łóżek z trzech stron, w tym dwóch dłuższych w części pokoi łóżkowych w Oddziale Rehabilitacji Narządu Ruchu, Oddziale Rehabilitacji Neurologicznej, Oddziale Rehabilitacji Kardiologicznej w Szpitalu Rehabilitacyjnym przy ul. Uzdrowiskowej 2;

- § 27 ust. 1 w/w rozporządzenia, tj. brak możliwości mycia i dezynfekcji mebli w części pokoi łóżkowych Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu, Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej, Oddziału Rehabilitacji Kardiologicznej w Szpitalu Rehabilitacyjnym przy ul. Uzdrowiskowej 2;

- § 40 w/w rozporządzenia, tj. brak rezerwowego źródła zaopatrzenia w wodę zapewniającego co najmniej jej 12- godzinny zapas w Szpitalu Rehabilitacyjnym przy ul. Uzdrowiskowej 2;

- § 41 w/w rozporządzenia, tj. brak rezerwowego źródła zaopatrzenia szpitala w energię elektryczną, tj. agregatu prądotwórczego wyposażonego w funkcję autostartu, zapewniającego co najmniej 30% potrzeb mocy szczytowej, a także urządzenia zapewniającego odpowiedni poziom podtrzymania zasilania w Szpitalu Rehabilitacyjnym przy ul. Uzdrowiskowej 2;

- pkt 2) Części II Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak wydzielonego punktu pielęgniarskiego z pokojem przygotowawczym odrębnego dla zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej i dla Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu, oddziały te są zlokalizowane na jednej kondygnacji i posiadają wspólny punkt pielęgniarski;

- pkt 3) Części II Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak wydzielonego gabinetu diagnostyczno-zabiegowego odrębnego dla zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej i dla Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu - oddziały te są zlokalizowane na jednej kondygnacji i posiadają wspólny gabinet zabiegowy;

- pkt 4) Części II Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak wydzielonych pomieszczeń higieniczno-sanitarnych odrębnych dla Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej i dla Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu - oddziały te są zlokalizowane na jednej kondygnacji i posiadają wspólne pomieszczenia higieniczno-sanitarne;

- pkt 5) Części II Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak wydzielonego brudownika odrębnego dla zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej i dla Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu - oddziały te są zlokalizowane na jednej kondygnacji i posiadają wspólny brudownik, w którym brak płuczko-dezynfektora łub urządzenia do dekontaminacji oraz utylizacji wkładów jednorazowych wraz z zawartością, oraz brak wentylacji mechaniczno-wyciągowej; brak płuczko- dezynfektora lub urządzenia do dekontaminacji oraz utylizacji wkładów jednorazowych wraz z zawartością w brudowniku zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych Oddziału Rehabilitacji Kardiologicznej;

- ust. 1 pkt 3) Części X Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak pomieszczenia socjalnego - jadalni - w Zakładzie Patomorfologu";

- ust. 2 Części X Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak osobnych wejść dla przywożonych zwłok i wydawania zwłok w Zakładzie Patomorfołogii;

- ust. 4 Części X Załącznika nr 1 w/w rozporządzenia, tj. brak śluzy szatniowej przy wejściu do prosektury sekcyjnej w Zakładzie Patomorfołogii;

- ust. 5 Załącznika nr 2 w/w rozporządzenia, tj. brak bezpośredniego połączenia gabinetu badań z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym dodatkowo w bidet w Poradni Proktologicznej i w Poradni Ginekologicznej;

- ust 1 pkt P Załącznika nr 7 w/w rozporządzenia tj. brak wydzielonego pomieszczenia do hemodializ pacjentów zakażonych wirusami przenoszonymi drogą krwiopochodną w Stacji Dializ.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu, biorąc pod uwagę rodzaj niezrealizowanych wymagań w/w rozporządzenia Ministra Zdrowia oraz analizę dokumentacji oraz ryzyka sporządzoną przez kierownika podmiotu wykonującego działalność leczniczą stwierdził, iż brak spełnienia przepisów ujętych w: § 15, § 18, § 27 ust. 1, § 40, § 41; pkt 2), 3), 4), 5) Części II Załącznika nr 1; ust. 1 pkt 3), ust. 2, ust. 4 Części X Załącznika nr 1; ust. 5 Załącznika nr 2; ust. 1 pkt 1) Załącznika nr 7 w/w rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów. Podkreślił, że skarżący nie przedstawił dowodów z których wynikałoby, że większość niezrealizowanych zadań wynikających z programu dostosowawczego nie ma wpływu na bezpieczeństwo pacjentów, a w przypadku części niezrealizowanych zadań istnieje minimalne lub nieznaczne ryzyko wystąpienia zdarzenia niepożądanego. Argumenty przedstawione przez skarżącego nie dają pewności, że realizacja wszystkich zadań jest realna w deklarowanych terminach.

Ponadto Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu wskazał, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r., określa warunki i wymagania w celu zapewnienia bezpieczeństwa pacjentom. Zatem niezależnie od oceny dokonanej przez organ należy uznać, że każda niezgodność z przepisami powyższego rozporządzenia może skutkować zagrożeniem bezpieczeństwa pacjentów.

Skargę na powyższe postanowienie w ustawowym terminie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Szpital Wojewódzki w Poznaniu ul. Juraszów 7 wnosząc o jego uchylenie w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił :

I. na podstawie art. 145 §1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. naruszenie przepisu prawa materialnego tj.:

1. art. 207 ust. 3 u.d.l. poprzez błędną wykładnię, polegające na przyjęciu, iż każda niezgodność z w/w rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. obliguje organ do wydania opinii o znacznym wpływie nieprawidłowości na bezpieczeństwo pacjentów w sytuacji, gdy przepis ten nakazuje organowi zaopiniować wpływ poszczególnych nieprawidłowości na bezpieczeństwo pacjentów, co miało wpływ na wynik sprawy bowiem istniejące nieprawidłowości nie miały lub mogły nie mieć wpływu na ocenę bezpieczeństwa pacjentów;

II. na podstawie art. 145 §1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. naruszenie następujących przepisów

postępowania tj.:

1. 124 §2 k.p.a. w zw. z art 126 k.p.a., art. 107 §3 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego postanowienia z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, w szczególności niewyjaśnienie, dlaczego organ uznał, iż niespełnienie przez skarżącego poszczególnych wymagań, o których mowa w art 22 ust.1 u.d.l. znacząco wpływa ma bezpieczeństwo pacjentów co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, które to miało istotny wpływ na wynik sprawy bowiem organ przekroczył granice dyskrecjonalności;

2. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie polegającej na bezpodstawnym przyjęciu, że:

- niespełnienie przez skarżącego poszczególnych wymagań, o których mowa w art. 22 ust.1 u.d.l. znacząco wpływa ma bezpieczeństwo pacjentów,

- przedstawione przez skarżącego dokumenty nie potwierdzają jego stanowiska, iż większość niezrealizowanych zadań wynikających z programu dostosowawczego nie ma wpływu na bezpieczeństwo pacjentów, a w przypadku części niezrealizowanych zadań istnieje minimalne lub nieznaczne ryzyko wystąpienia zdarzenia niepożądanego;

co miało istotny wpływ na ocenę, czy istniejące nieprawidłowości nie miały lub mogły nie mieć wpływu na ocenę bezpieczeństwa pacjentów;

3. art. 15 k.p.a. polegającego na braku możliwości dokonania kontroli instancyjnej skarżonego postanowienia w instancji pionowej bądź poziomej postanowienia, które ze względu na swoją treść i uzasadnienie jest niezgodne z prawem, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem postanowienie powinno zostać uchylone w trybie administracyjnym.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że skarżący z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej nie spełniał wszystkich wymagań, o których mowa w art. 22 u.d.l., a które zostały określone w w/w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. Dlatego skarżący opracował program dostosowania określonych pomieszczeń szpitala do wymagań obowiązujących przepisów, który został pozytywnie zaopiniowany przez Państwową Inspekcję Sanitarną, a następnie został przedłożony organowi prowadzącemu rejestr podmiotów wykonujących działalność leczniczą.

Do dnia 31 grudnia 2017 roku. skarżący zrealizował znaczącą (i priorytetową) część wszystkich zadeklarowanych zadań określonych w planie dostosowawczym, jednakże z uwagi na trudną sytuację ekonomiczną, jak i fakt, iż do Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu w latach 2016-2017 na podstawie uchwał Sejmiku Województwa Wielkopolskiego zostały przyłączone inne placówki (Zakład Opiekuńczo - Leczniczy w Poznaniu, Ośrodek Rehabilitacyjny dla Dzieci w Poznaniu - Kiekrzu oraz Szpital Rehabilitacyjno-Kardiologiczny w Kowanówku) skarżący nie zrealizował wszystkich pozycji określonych w programie dostosowawczym.

Wobec powyższego, na podstawie art. 207 ust. 3 u.d.l., skarżący wnioskiem z dnia 27 kwietnia 2018 roku zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu o wydanie opinii w przedmiocie wpływu niespełnienia wymagań, o których mowa w art 22.ust 1 u.d.l. na bezpieczeństwo pacjentów, przedstawiając analizę stanu faktycznego, propozycje rozwiązań usunięcia niezgodności, termin ich realizacji oraz zestawienie prowadzonych działań zastępczych.

W ocenie skarżącego większość niezrealizowanych zadań wynikających z programu dostosowawczego nie ma wpływu na bezpieczeństwo pacjentów, a w przypadku części niezrealizowanych zadań istnieje minimalne lub nieznaczne ryzyko wystąpienia zdarzenia niepożądanego.

Pismem z dnia 29 maja 2018 roku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu wezwał skarżącego do przedłożenia: dowodów potwierdzających możliwość spełnienia wymagań w określonym terminie (zabezpieczenie środków finansowych, dokonane przetargi etc.), akceptacji organu założycielskiego dotyczącą udziału w sfinansowaniu dostosowania placówki medycznej (w tym m. in. budowy, modernizacji i remontu), procedury postępowania, wprowadzone w związku z istniejącymi niedostosowaniami w poszczególnych komórkach organizacyjnych skarżącego, wyjaśnień, na czym mają polegać zmiany w organizacji pracy wprowadzone w poszczególnych komórkach placówki, celem zapewnienia bezpieczeństwa hospitalizowanym pacjentom.

Wobec powyższego, skarżący przedłożył organowi dokumenty potwierdzające stanowisko wyrażone we wniosku o wydanie opinii obejmujących m.in.:

- pismo Departamentu Zdrowia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu z dnia 07 czerwca 2018 roku w sprawie ujęcia nowych przedsięwzięć w Wieloletniej Prognozie Finansowej w latach 2018 — 2020 pn. "Modernizacja Stacji Dializ Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja punktów sanitarnych w poradni Proktologicznej i Ginekologicznej Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja Zakładu Patomorfologu Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja brudowników w Szpitalu Rehabilitacyjnym Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", wraz z wykazem przedsięwzięć majątkowych realizowanych w latach 2015 — 2020.,

- "procedurę dezynfekcji stanowiska dializacyjnego Oddziału Intensywnej Terapii — Stacja Dializ Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu",

- "plan dezynfekcji stacji uzdatniania wody i aparatów do dializy",

- "Plan dezynfekcji stacji uzdatniania wody i aparatów do hemodializy",

- Dokument dot. dezynfekcji aparatów dializacyjnych i innych sprzętów [...].05.2018 r.,

- Dokument dot. dezynfekcji aparatów dializacyjnych i innych sprzętów 23.05.2018 r.

- Zarządzenie nr [...] Dyrektora Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia01.09.2010 r. w sprawie zapobiegania i zwalczania zakażeń szpitalnych [...] (str. I -4, 20-22),

- procedurę "Zasady dezynfekcji i mycia powierzchni" [...] -03,

- procedurę "Zasady przeprowadzania dezynfekcji narzędzi, sprzętów i wyrobów medycznych" [...],

- PLAN HIGIENY DEZYNFEKCJA POWIERZCHNI I SPRZĘTU [...],

- Plan inwestycyjny na rok 2018 r, Zestawienie inwestycji i zakupów inwestycyjnych (korekta).

Pomimo tak szczegółowych wyjaśnień skarżącego oraz złożonego materiału dowodowego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu w zaskarżonym postanowieniu lakonicznie stwierdził, iż biorąc pod uwagę rodzaj niezrealizowanych wymagań oraz analizę dokumentacji sporządzonej przez kierownika podmiotu wykonującego działalność leczniczą, brak spełnienia przez skarżącego wymogów wskazanych w przepisach w/w rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów.

Zarzucono, że organ w treści swojego uzasadnienia nie wskazał merytorycznych przesłanek swojego rozstrzygnięcia, ograniczając się jedynie do stwierdzenia (a priori), iż brak spełnienia przez skarżącego wymogów określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów.

W ocenie skarżącego stanowisko wyrażone przez organ pozostaje w opozycji z istotą wydania opinii, o której mowa w art. 207 ust. 3 u.d.l. Jego zdaniem to organ jest zobowiązany do weryfikacji wpływu tych niespełnionych konkretnych wymagań przez Szpital na bezpieczeństwo pacjentów.

Podkreślono, iż tok rozumowania, który przedstawił organ jest bezzasadny, albowiem dla organu każda występująca nieprawidłowość z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. (niezależnie od jej rodzaju) znacząco wpływa na bezpieczeństwo pacjenta. Przy takim założeniu wydawanie opinii o wpływie nieprawidłowości na bezpieczeństwo pacjentów byłoby bezprzedmiotowe.

Wyjaśniono, iż niektóre niezrealizowane pozycje planu dostosowawczego nie mają nic wspólnego z procesem udzielania świadczeń opieki zdrowotnej pacjentom - np. brak śluzy szatniowej przy wejściu do prosektury sekcyjnej w Zakładzie Patomorfołogii – tym samym w sposób oczywisty pozostają bez wpływu na bezpieczeństwo pacjentów.

Dalej zarzucono naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. Treść uzasadnienia skarżonego postanowienia nie spełnia bowiem określonych tam kryteriów.

Organ wydając opinię w niniejszej sprawie działał w trybie uznania administracyjnego, dlatego miał szczególny obowiązek należytego uzasadnienia wydanej opinii, które powinno być wyczerpujące, by nie nosiło cech dowolności i z tego względu powinno wskazywać wszystkie okoliczności faktyczne i prawne oraz powody przemawiające za przyjętym, a nie innym rozstrzygnięciem. Treść uzasadnienia skarżonego postanowienia nie spełnia ww. kryteriów.

Organ przeprowadził postępowanie dowodowe z naruszeniem przepisów proceduralnych odnoszących się do przedmiotowej kwestii. Jeżeli organ miał wątpliwości co do złożonych dokumentów oraz faktów z nich wynikających, winien wystąpić o przedłożenie innych dodatkowych dokumentów lub np. przeprowadzić wizję lokalną, czy też dowód z opinii biegłego mające na celu ocenę stwierdzonych nieprawidłowości i ich wpływu na bezpieczeństwo pacjentów.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

W jej uzasadnieniu wyjaśniono, że zgodnie z art.207 ust.3 u.d.l. ,,Podmiot o którym mowa w ust. 1, który co najmniej częściowo nie zrealizuje programu dostosowania, o którym mowa w ust. 2, może wystąpić do właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej z wnioskiem o wydanie opinii o wpływie niespełnienia wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1" na bezpieczeństwo pacjentów. Opinia ta wydawana jest w formie postanowienia".

Skarżący, nie spełniający wszystkich wymogów wynikających z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, opracował program dostosowawczy pozytywnie zaopiniowany przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Do dnia 31 grudnia 2017 r. nie zrealizował jednak w pełni zadań ujętych w programie dostosowawczym.

Pismem z dnia 27 kwietnia 2018 r. znak [...], uzupełnionym pismem z dnia 18 czerwca 2018 r. znak [...] skarżący zwrócił się o wydanie opinii o wpływie niespełnienia wymagań określonych w w/w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w związku z co najmniej częściowym niezrealizowaniem programu dostosowawczego, na bezpieczeństwo pacjentów. Do złożonego wniosku skarżący dołączył wykaz zadań ujętych w programie dostosowania Szpitala do wymagań określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r., które nie zostały jeszcze zakończone wraz ze wskazaniem planowanego terminu ich realizacji oraz ocenę ryzyka wystąpienia możliwego zdarzenia niepożądanego.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu analizując złożony wniosek wystąpił do skarżącego pismem z dnia 29 maja 2018 r. znak: [...] -423/02/11 -3/18 o jego uzupełnienie. Skarżący uzupełnił wniosek w dniu 19 czerwca 2018 r. o wymienione poniżej dokumenty, które zostały ocenione przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej w aspekcie bezpieczeństwa pacjentów placówki.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu dokonując oceny, w toku prowadzonego postępowania brał pod uwagę:

- dowody potwierdzające możliwość spełnienia wymagań w proponowanym terminie (zabezpieczenie środków finansowych, dokonane przetargi itp.),

- akceptację organu założycielskiego dotyczącą udziału w sfinansowaniu dostosowania placówki medycznej (w tym m. in. budowy, modernizacji i remontu),

- procedury postępowania, wprowadzone w związku z istniejącymi niedostosowaniami w poszczególnych komórkach organizacyjnych Szpitala,

- wyjaśnienia, na czym mają polegać zmiany w organizacji pracy wprowadzone w poszczególnych komórkach placówki, celem zapewnienia bezpieczeństwa hospitalizowanym pacjentom.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu dokonał oceny na podstawie materiałów przekazanych przez Główny Inspektorat Sanitarny opracowanych jednolicie dla całego województwa przez Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, w których wskazano obszary ważne pod kątem zapewnienia bezpieczeństwa epidemiologicznego, takie jak m.in. sterylizacja i dekontaminacja, sale i bloki operacyjne, rezerwowe źródła zaopatrzenia w wodę. Zgodnie z tymi wytycznymi: "...Przy ocenie niezgodności w następujących obszarach mają charakter szczególnie istotny: bezpieczeństwo biologiczne - przenoszenie biologicznych czynników chorobotwórczych; sterylizacja i dekontaminacja; sala i bloki operacyjne; zapewnienie rezerwowych źródeł zasilania w energię i wodę; ciągi wentylacyjne; prawidłowy (z 3 stron) dostęp do łóżek; izolacja pacjentów chorych na choroby zakaźne, np. gruźlica.".

Organ w uzasadnieniu opinii wskazał, iż skarżący nie zrealizował programu dostosowawczego w wyznaczonym terminie, tj. do 31 grudnia 2017 r., w związku z czym nie spełnia przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Brak spełnienia tych wymagań, zdaniem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów.

Z uaktualnionego programu dostosowania Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu jednoznacznie wynika, że niektóre działania mające na celu wyeliminowanie nieprawidłowości, tj. zapewnienie dostępu do łóżek z trzech stron, w tym dwóch dłuższych w pokojach łóżkowych, wyodrębnienie zespołów pomieszczeń pielęgnacyjnych dla oddziałów łóżkowych przy ul. Uzdrowiskowej 2 są na etapie przygotowania dokumentacji, a skarżący zamierza dopiero wystąpić o środki finansowe w ramach budżetu Województwa Wielkopolskiego. Ponadto, pismo Departamentu Zdrowia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu z dnia 07.06.2018 r., w sprawie ujęcia nowych przedsięwzięć w Wieloletniej Prognozie Finansowej w latach 2018 - 2020 pn. "Modernizacja Stacji Dializ Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja punktów sanitarnych w poradni Proktologicznej i Ginekologicznej Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", ..Modernizacja Zakładu Patomorfologii Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", "Modernizacja brudowników w Szpitalu Rehabilitacyjnym Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu", wraz z Wykazem przedsięwzięć majątkowych realizowanych w latach 2015 - 2020 nie zawiera szczegółowej informacji na temat zakresu modernizacji Szpitala Rehabilitacyjnego w Kiekrzu. Wynika z niego, że zostały zapewnione środki finansowe na modernizację brudowników oraz podniesienie jakości świadczeń usług medycznych i poprawę bezpieczeństwa pacjenta w procesie diagnostyki i leczenia, co wiąże się z planowanym zakupem specjalistycznych sprzętów medycznych (wynika to z planu inwestycyjnego Szpitala na 2018 r.). Brak jest informacji odnośnie zapewnienia środków na przystosowanie oddziałów do obowiązujących przepisów dotyczących zapewnienia zmywalności mebli, a także zapewnienia rezerwowego zaopatrzenia w wodę oraz energię elektryczną obiektu Szpitala w Kiekrzu.

Ponadto zdaniem PPIS w Poznaniu przedłożone dokumenty nie przesądzają, że zadania zostaną wykonane w deklarowanym czasie.

W świetle powyższego zarzut skarżącego odnośnie naruszenia przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu art. 207 ust. 3 u.d.l. jest nietrafny, gdyż skarżący założył, że organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej wydaje tylko opinie o znacznym wpływie niespełnienia nieprawidłowości zawartych w programie dostosowania na bezpieczeństwo pacjentów, co nie jest zgodne z prawdą. Ponadto skarżący błędnie przyjął, że ww. przepis nakazuje organowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej zaopiniować osobno wpływ poszczególnych nieprawidłowości. Tymczasem z przytoczonego powyżej przepisu wynika, że ocena dokonywana przez Państwową Inspekcję Sanitarną jest oceną całościową dotyczącą wpływu niespełnienia niezrealizowanych wymagań zawartych w programie dostosowawczym na bezpieczeństwo pacjentów.

Niezasadne są również zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przez organ przepisów postępowania wskazanych w skardze.

Organ dodatkowo wyjaśnił, że niespełnienie określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia standardów może mieć wpływ na rozprzestrzenianie się czynników biologicznych. W Zespołach pomieszczeń pielęgnacyjnych oddziałów łóżkowych, zarejestrowanych jako odrębne komórki zakładu leczniczego. tj. Oddziału Rehabilitacji Narządu Ruchu i Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej w obiekcie przy ul. Uzdrowiskowej, warunki hospitalizacji pacjentów nie zapewniają właściwych standardów udzielania świadczeń zdrowotnych, w związku z koniecznością korzystania przez pacjentów i personel tych oddziałów ze wspólnych pomieszczeń, tj. gabinetu diagnostyczno-zabiegowego, punktu pielęgniarskiego z pokojem przygotowawczym, pomieszczeń higieniczno-sanitarnych i brudownika. Ważną kwestią jest brak zapewnienia dostępu do łóżek z trzech stron, w tym dwóch dłuższych we wszystkich oddziałach łóżkowych przy ul. Uzdrowiskowej 2. Takie warunki panujące w pokojach łóżkowych utrudniają prawidłowe realizowanie procedur sanitarnych w celu zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa higienicznego, co może mieć realny wpływ na wzrost zakażeń szpitalnych i ognisk epidemicznych. Brak zapewnienia funkcjonowania gabinetu diagnostyczno-zabiegowego zgodnie z jego przeznaczeniem oraz wydzielonych punktów pielęgniarskich z pokojami przygotowawczymi dla każdego zespołu pomieszczeń łóżkowych ma potencjalnie negatywny wpływ na bezpieczne wykonywanie procedur medycznych przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Brak zapewnionego pomieszczenia brudownika odrębnego dla każdego z zespołów pomieszczeń pielęgnacyjnych i jego niewłaściwe wyposażenie nie zapewnia odpowiedniego bezpieczeństwa higienicznego, utrudniając realizowanie procedur sanitarnych. Brudownik, który służy do opróżniania, dezynfekowania i przechowywania kaczek i basenów lub niszczenia tego rodzaju pojemników jednorazowego użytku oraz składowania brudnej bielizny, powinien być wyposażony w umywalkę, płuczkę-dezynfektor lub urządzenie do dekontaminacji oraz utylizacji wkładów jednorazowych wraz z zawartością, które powinno być zainstalowane w sposób eliminujący zagrożenia dla pacjentów oraz w wentylację mechaniczną wyciągową. W przypadku pacjenta leżącego, który nie może samodzielnie skorzystać z toalety w celu realizacji swoich potrzeb fizjologicznych, jest pożądane aby basen/kaczka były właściwie przygotowane do użycia przez pacjenta i bezpieczne pod względem epidemicznym zarówno dla pacjenta korzystającego z tego rodzaju udogodnień, jak i personelu zajmującego się jego właściwym przygotowaniem do użycia. Ponadto brak w oddziale łóżkowym odrębnych pomieszczeń higieniczno-sanitarnego wyposażonych dodatkowo w natrysk, powoduje, że pacjent nie ma możliwości realizowania podstawowych czynności higienicznych i skorzystania z natrysku w sposób wygodny i szybki. Brak rezerwowego źródła wody zapewniającego jej 12-godzinny zapas w przypadku awarii w dostawie wody, a także brak rezerwowego zaopatrzenia szpitala w energię elektryczną, tj. agregatu prądotwórczego wyposażonego w funkcję autostartu zapewniającego co najmniej 30% potrzeb mocy szczytowej oraz urządzenia zapewniającego odpowiedni poziom podtrzymywania zasilania w obiekcie Szpitala przy ul. Uzdrowiskowej 2, uniemożliwia bezpieczne funkcjonowanie placówki udzielającej stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych, realizowanie procedur medycznych, pielęgnacyjnych i higienicznych. Stacja Dializ to miejsce wykonywania inwazyjnych procedur medycznych, dlatego zapewnienie odpowiednich pomieszczeń wchodzących w jej skład jest istotne z uwagi na bezpieczne jej funkcjonowanie pod względem epidemiologicznym. Brak wydzielonego pomieszczenia do hemodializ pacjentów zakażonych wirusami przenoszonymi drogą krwiopochodną w Stacji Dializ może mieć wpływ na występowanie zakażeń szpitalnych oraz może stwarzać potencjalne zagrożenie dla pacjentów, często mających obniżoną odporność. Niezapewnienie zmywalności mebli i sprzętów stanowiących wyposażenie uniemożliwia prawidłowe realizowanie procedur ich mycia i dezynfekcji, co negatywnie wpływa na utrzymanie reżimu przeciwepidemicznego.

Odnosząc się do zarzutu polegającego na braku możliwości kontroli instancyjnej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu wskazał, że to ustawodawca nie przewidział trybu odwoławczego dla tego typu opinii, stąd zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. jest chybiony.

Podkreślono, że organ wystąpił o uzupełnienie dokumentacji, umożliwiając tym samym skarżącemu zawarcie w pełni swojego stanowiska i przedstawienie dowodów to stanowisko potwierdzających.

Bezspornym jest fakt, że skarżący nie spełnia wszystkich wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, a w ocenie organu skala i stopień niedostosowań znacznie wpływają na bezpieczeństwo pacjentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

W niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.). Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, zwana dalej "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena prawidłowości postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu z 25.07.2018r. nr [...](2)18 stwierdzającego, iż skarżący nie spełnia wymagań określonych w § 15, § 18, § 27 ust. 1, § 40, § 41; pkt 2), 3), 4), 5) Części II Załącznika nr 1; ust. 1 pkt 3), ust. 2, ust. 4 Części X Załącznika nr 1; ust. 5 Załącznika nr 2; ust. 1 pkt 1) Załącznika nr 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, które zostały ujęte w programie dostosowawczym podmiotu leczniczego, a także że brak spełnienia tych wymagań ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów.

Podstawę materialnoprawną kontrolowanego postanowienia stanowią przepisy ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2018 r. poz. 160 z późn. zm., dalej u.d.l.) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2012 r. poz. 739, dalej rozporządzenie).

W myśl art.22 ust.1 u.d.l. pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą odpowiadają wymaganiom odpowiednim do rodzaju wykonywanej działalności leczniczej oraz zakresu udzielanych świadczeń zdrowotnych. Według art.22 ust.2 u.d.l. wymagania, o których mowa w ust. 1, dotyczą w szczególności warunków:

1) ogólnoprzestrzennych;

2) sanitarnych;

3) instalacyjnych.

Zgodnie z art. 207 ust. 1 u.d.l. podmiot wykonujący działalność leczniczą w dniu wejścia w życie ustawy, niespełniający wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1, dostosuje pomieszczenia i urządzenia do tych wymagań do dnia 31 grudnia 2017 r. Ponadto według art.207 ust.2 u.d.l. podmiot wykonujący działalność leczniczą przedstawi organowi prowadzącemu rejestr program dostosowania tego podmiotu do wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1, w terminie do dnia 31 grudnia 2012 r., zaopiniowany przez właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Opinia ta jest wydawana w drodze decyzji administracyjnej. W myśl art.207 ust.3 u.d.l. Podmiot, o którym mowa w ust. 1, który co najmniej częściowo nie zrealizuje programu dostosowania, o którym mowa w ust. 2, może wystąpić do właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej z wnioskiem o wydanie opinii o wpływie niespełniania wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1, na bezpieczeństwo pacjentów. Opinia ta jest wydawana w formie postanowienia. Organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej przekazuje postanowienie, o którym mowa w ust. 3, właściwemu organowi prowadzącemu rejestr (ust.4).

Tak więc podmiot, który zamierza wykonywać działalność w zakresie ochrony zdrowia musi spełniać szereg warunków określonych w przepisach ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. Na tego rodzaju działalność powinien przeznaczyć pomieszczenia i urządzenia, które odpowiadają wymaganiom odpowiednim do rodzaju wykonywanej działalności oraz zakresu udzielanych świadczeń zdrowotnych (art. 17 ust. 1 pkt 1 u.d.l.). Owe wymagania dotyczą w szczególności warunków ogólnoprzestrzennych, sanitarnych i instalacyjnych (art. 22 ust. 1 i 2 u.d.l.).

Dokumentem potwierdzającym spełnienie warunków normatywnych w stosunku do pomieszczeń i urządzeń, jest opinia właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej, wydana w formie postanowienia (art. 22 ust. 3 u.d.l.). Przepisy zawarte w art. 22 ust. 1 i 2 u.d.l. mają charakter ogólny, blankietowy, gdyż ustawodawca upoważnił ministra właściwego do spraw zdrowia do określenia szczegółowych wymagań jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (art. 22 ust. 3 u.d.l.).

Na podstawie wskazanego upoważnienia ustawowego, Minister Zdrowia wydał w dniu 26 czerwca 2012 r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2012 r. poz. 739). Normy dotyczące wymagań odnoszących się do wszystkich pomieszczeń zawarto w rozdziałach 2-6 rozporządzenia. Dotyczą one wymagań ogólnoprzestrzennych, wymagań dla niektórych pomieszczeń i urządzeń, wymagań ogólnobudowlanych, oświetlenia oraz instalacji. Ponadto w siedmiu załącznikach określono szczegółowe wymagania, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia:

- szpitala (Załącznik Nr [...]);

- ambulatorium (Załącznik Nr [...]);

- szpitala jednodniowego (Załącznik Nr [...]);

- centrum (Załącznik Nr [...]);

- pracowni badań endoskopowych (Załącznik Nr [...]);

- zakładu rehabilitacji leczniczej (Załącznik Nr [...]);

- stacji dializ (Załącznik Nr [...]).

Do kompetencji właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy m.in. ustalenie, czy pomieszczenia i urządzenia podmiotu, który zamierza wykonywać działalność leczniczą jako podmiot leczniczy, odpowiadają określonym wymogom normatywnym. Efektem tych ustaleń jest opinia wydawana w formie postanowienia (pozytywna lub negatywna).

Artykuł 207 ust.1 u.d.l. odsyła do wymagań wskazanych w art. 22 ust. 1, z którego wynika, że pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą odpowiadają wymaganiom odpowiednim do rodzaju wykonywanej działalności leczniczej oraz zakresu udzielanych świadczeń zdrowotnych. Należy jednak mieć na uwadze, że wskazany art. 22 ust. 1 sam w sobie żadnych konkretnych i jednoznacznych wymagań nie określa. Przybliża je dopiero art. 22 ust. 2, jednoznacznie, konkretyzują je zaś dopiero rozporządzenia wykonawcze wydane na podstawie upoważnienia zawartego w art. 22 ust. 3 i 4, a wśród nich przywołane rozporządzenie Ministra Zdrowia z 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. W zasadzie więc podmiot wykonujący działalność leczniczą zobowiązany jest dostosować swoje pomieszczenia i urządzenia do tych wymagań, które w kontrolowanym przypadku wynikają z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą.

Końcowy termin dostosowania pomieszczeń i urządzeń do tych wymagań upłynął dnia 31 grudnia 2017 r.

Artykuł 207 ust. 2 obliguje podmiot wykonujący działalność leczniczą do przygotowania programu dostosowania tego podmiotu do wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1. Jednocześnie przepis ten nie wskazuje elementów, jakie ten program powinien zawierać. Wydaje się, że jest to program zbliżony do tego, który np. ZOZ-y opracowywały na podstawie dotychczasowych przepisów - § 40 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać pod względem fachowym i sanitarnym pomieszczenia i urządzenia zakładu opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 31, poz. 158) i rozporządzeń go poprzedzających. Program ten powinien wskazywać, jakich zmian dokona podmiot wykonujący działalność leczniczą, aby odpowiadał on wymaganiom ustawy o działalności leczniczej.

Program dostosowania pomieszczeń i urządzeń należy przedstawić (złożyć) organowi prowadzącemu rejestr. Jak powyższe wskazuje, kolejność czynności opisana w komentowanym przepisie jest następująca:

1) podmiot wykonujący działalność leczniczą przygotowuje program dostosowania tego podmiotu do wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1;

2) podmiot wykonujący działalność leczniczą przedstawia program do zaopiniowania właściwemu organowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej;

3) po uzyskaniu ww. opinii podmiot wykonujący działalność leczniczą przedstawia program organowi prowadzącemu rejestr;

4) podmiot wykonujący działalność leczniczą dostosowuje pomieszczenia i urządzenia do ww. wymagań zgodnie z programem - do dnia 31 grudnia 2017 r. (patrz T. R., Komentarz do art.207 ustawy o działalności leczniczej, publ. LEX/El)

Przechodząc na grunt niniejszej sprawy należy podkreślić, że w sprawie niesporne jest, że skarżący szpital nie spełnia określonych wymagań wymienionych w zaskarżonym postanowieniu. Sporne jest natomiast między stronami, czy niespełnienie tych wymagań ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów. W zaskarżonym postanowieniu brakuje szczegółowego odniesienia się do tego w jaki sposób poszczególne naruszenia wpływają na bezpieczeństwo pacjentów. Jest to niewątpliwie uchybienie wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Jednak uchybienie to w ocenie Sądu orzekającego nie ma w świetle niniejszej sprawy wpływu na wynik postępowania i jej rozstrzygnięcie. Organ w odpowiedzi na skargę opisał bowiem szczegółowo i jednoznacznie jak poszczególne uchybienia negatywnie wpływają na bezpieczeństwo pacjentów.

Przede wszystkim jednak zdaniem Sądu orzekającego wymienione przez organ w zaskarżonym postanowieniu stwierdzenie 14 przypadków niespełnienia wymogów ww. rozporządzenia trafnie zostało przez organ uznane za mające znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów. Wbrew bowiem zarzutom skargi nie sposób uznać, że z zaskarżonego postanowienia wynika, że każde uchybienie ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów. Z postanowienia tego wynika, że organ dokonał oceny ogółu (sumy) uchybień. Ich rodzaj i suma dały organowi asumpt do przyjęcia, że niespełnienie tych wymagań ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów. Oczywistym jest w ocenie Sądu, że wpływ istniejących naruszeń rozporządzenia na bezpieczeństwo pacjentów należy oceniać łącznie, a więc z uwzględnieniem efektu ich ewentualnej synergii w zakresie wpływu na bezpieczeństwo pacjentów.

W ocenie Sądu orzekającego organ wprawdzie ocenił jak poszczególne uchybienia negatywnie wpływają na bezpieczeństwo pacjentów dopiero w odpowiedzi na skargę, jednak już tylko samo naruszenie § 40 i 41 rozporządzenia, poprzez niezapewnienie 12 godzinnego rezerwowego źródła wody oraz brak agregatu prądotwórczego uzasadniało ocenę, że uchybienie takie ma znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów. Nie jest konieczne w tym zakresie dokonywanie żadnej szczególnej wykładni tego problemu, ponieważ nawet tylko doświadczenie życiowe oraz zasady racjonalnego i logicznego myślenia nie pozwalają przyjąć innej opinii, niż taka, że brak zabezpieczenia rezerwowych źródeł wody i prądu w placówce jaką jest szpital ma bezwzględnie znaczący wpływ na bezpieczeństwo znajdujących się w nim pacjentów. Poza ww. dwoma naruszeniami w niniejszej sprawie występuje jeszcze 12 innych naruszeń. Łączna (kumulatywna) ocena wspomnianych naruszeń (szczegółowo opisanych przez organ) prowadzi do wniosku, że mają one znaczny wpływ na bezpieczeństwo pacjentów.

Tak więc dostrzegając formalne uchybienia kontrolowanego postanowienia, które jednak nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., należało przyjąć, że jest ono zgodne z przepisami materialnoprawnymi i w rezultacie prawidłowe.

Dodatkowo należy wskazać, że mające zastosowanie w sprawie przepisy nie uzależniają wyniku dokonanej oceny od przyczyn niespełnienia wymogów ww. rozporządzenia. Sąd nie kwestionuje trudności w realizacji przedmiotowych wymogów, które mogą mieć charakter obiektywny (brak środków, przyłączenie nowych obiektów). Przepisy te jednak nakazują jedynie ustalenie, czy naruszenia występują (w niniejszej sprawie było to niesporne) oraz dokonanie oceny, czy mają one wpływ na bezpieczeństwo pacjentów, co organ i Sąd stwierdził.

Ponadto Sąd orzekający w pełni podziela pogląd Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu w zakresie zarzutu dotyczącego braku możliwości kontroli instancyjnej. Istotnie, to ustawodawca nie przewidział trybu odwoławczego dla tego typu opinii. W świetle takiego rozwiązania ustawowego zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. jest oczywiście chybiony.

Wobec powyższego na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalono,