Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 254/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2013-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 pkt 1, art. 34 par. 1, 4, art. 33 pkt 1-7, 9, 10, art. 33 pkt 1-5, art. 18, art. 15 par. 1, art. 26 par. 5,
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 13 ust. 1 pkt 1art. 13b ust. 3 , 4, art. 13 f ust. 1,2, 3, art. 21 ust. 1a, art. 19 ust. 2 pkt 2-4, ust. 5,
journal: Dz.U. 2000 nr 71 poz 838
law: Ustawa dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77, art. 75, art. 268a, art. 85,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi J.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 22 lutego 2013 r. nr (...) w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Tok postępowania przed organami administracyjnymi.

1.1 Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy postanowienie z dnia [...] nr [...]wydane z upoważnienia Prezydenta Miasta K. w sprawie odmowy uznania za uzasadnione zarzutów na prowadzone względem J. P. (dalej jako "skarżący") postępowanie egzekucyjne.

1.2 W postanowieniu tym SKO wskazało, że w niniejszej sprawie podniesiony został zarzut z przepisu art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012, poz. 1015 ze zm., dalej jako "u.p.e.a."), tj. zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej. Odpowiadając na ten zarzut organ wskazał, że obowiązek poniesienia opłat dodatkowych z tytułu nieopłaconego postoju w Strefie Płatnego Parkowania (SPP) określony został w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2000 r., nr 71, poz. 838 ze zm., dalej jako "u.d.p."). W związku z tym organ przytoczył treść art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13b ust. 1, 2, 3, 4 pkt 1 i 3, 7; art. 13f ust. 1, 2 i 3 oraz art., 19 ust. 5 u.d.p. Stwierdził przy tym, że obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w SPP jest obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa, tj. z u.d.p. i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta. Obowiązek taki winien być wykonany niezwłocznie po wystąpieniu określonego stanu faktycznego (zaparkowania w SPP, a w odniesieniu do opłaty dodatkowej - nieuiszczenia opłaty parkingowej), z wystąpieniem którego ustawa wiąże ten obowiązek. Dla realizacji obowiązku poniesienia opłaty parkingowej lub opłaty dodatkowej nie jest zatem konieczna jego konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego, np. decyzji. Sporządzane przez inspektorów SPP (działających z upoważnienia zarządcy drogi) zawiadomienie o nieopłaconym postoju w SPP, którego oryginał umieszczany jest za wycieraczką pojazdu - stanowi jedynie dokument (dowód) potwierdzający nieuiszczenie opłaty. Zawiadomienie to zarazem stanowi dla korzystającego z drogi wystarczającą informację o (powstałym z mocy prawa) obowiązku uiszczenia opłaty. Obowiązujące przepisy nie ustanawiają obowiązku doręczania takich zawiadomień za potwierdzeniem odbioru. Obowiązek poniesienia opłaty powstał bowiem z mocy prawa w momencie postawienia pojazdu w SPP.

Kolegium stwierdziło również, że dokumenty zwarte w aktach sprawy (kopia zawiadomienia oraz dokumentacja fotograficzna), wskazują na fakt nieuiszczenia opłat za parkowanie pojazdu samochodowego marki Toyota o nr rejestracyjnym [...][...] w SPP w K. przy ul. Ż. w dniu 12 listopada 2008 r. Potwierdzają więc, że obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej w niniejszej sprawie istnieje. Z dowodów tych wynika, że zobowiązany nie posiadał w pojeździe samochodowym za przednią szybą wykupionej karty postojowej lub dokumentu upoważniającego do nieograniczonego czasu parkowania w SPP w K.. Organ podkreślił również, że zawiadomienia - wezwania do zapłaty za parkowanie, nałożono zgodnie z § 15 Regulaminu SPP w K., stanowiącego Załącznik Nr 3 do uchwały Nr XX/338/2003 Rady Miejskiej w K. z dnia 27 listopada 2003 r. z późn. zm. Ponadto przed wystawieniem tytułu wykonawczego wierzyciel doręczył zobowiązanemu upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku wpłacenia należności w kwocie 58,80 zł z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Organ podkreślił także, że dla obowiązku poniesienia opłaty parkingowej nie jest konieczne udokumentowanie przez wierzyciela faktu parkowania pojazdu w SPP za pomocą fotografii.

Kolegium zauważyło również, że skarżący nie podważa ustalenia, że parkował w SPP i nie uiścił należnej opłaty, lecz kwestionuje procedurę doręczania zawiadomień. Organ stwierdził przy tym, że informacja zamieszczona za wycieraczką pojazdu stanowi czynność faktyczną potwierdzającą ustalenia kontrolerów o nieuiszczeniu opłaty za parkowanie. Nie ma więc podstaw prawnych, by w odniesieniu do niej stosować przepisy kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach. W ocenie Kolegium jest to uzasadnione specyfiką i skalą obowiązku. Jednocześnie organ podkreślił, że takie zasady nie zostały zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny.

2. Skarga do sądu administracyjnego.

2.1 Na powyższe rozstrzygnięcie J. P. złożył skargę do Wojewdzódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Zaskarzonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1) art. 1a pkt 13 u.p.e.a. w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a. przez niezajęcie stanowiska przez podmiot będący wierzycielem;

2) art. 33 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i przyjęcie a priori istnienia obowiązku;

3) art. 75 k.p.a. przez pominięcie dowodów w postaci dokumentacji fotograficznej i oparcie rozstrzygnięcia tylko na wezwaniu z dnia 12.11.2008 r;

4) art. 13 u.d.p. przez niewłaściwą interpretację sformułowania "korzystający z dróg publicznych" w zw. z art.78 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym;

5) zasad o doręczeniach (art. 39 – 49 k.p.a.) przez przyjęcie, że informacja pozostawiona za wycieraczką samochodu spełnia warunki prawidłowego doręczenia.

W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz orzeczenie, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.

2.2 W motywach skargi skarżący podkreślił, że skarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wydane w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a. stanowisko Głównego Księgowego Miejskiego Zarządu Dróg w K. - działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta - nie jest bowiem stanowiskiem wierzyciela w rozumieniu art. 1a pkt 13 u.p.e.a. Pod pojęciem wierzyciela należy rozumieć podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Tymczasem delegacja ustawowa zawarta w art. 13f ust. 2 u.d.p. nie uprawnia rady gminy (rady miasta) do upoważnienia Głównego Księgowego MZD w K. do występowania w roli wierzyciela w sprawach dotyczących opłat dodatkowych za nieuiszczenie opłaty za parkowanie w SPP (ani do udzielania dalszych upoważnień w tym zakresie). Zatem w niniejszej sprawie Prezydent Miasta K. nie utracił roli wierzyciela.

Dodatkowo skarżący podniósł, że w dniu 12 listopada 2008 r. nie przebywał w K., a Miejski Zarząd Dróg w K. nie umie bezspornie wykazać, że tego dnia samochód marki Toyota o nr rej. [...][...] parkował w SPP. Choć w postanowieniu z dnia 6 listopada 2012 r. Główny Księgowy MZD w K. poinformował o zgromadzonej w sprawie dokumentacji fotograficznej, to dokumentacji tej nie udostępnił skarżącemu. Ponadto SKO dokumentację tę pominęło, gdyż stwierdziło, że dla realizacji obowiązku poniesienia opłaty parkingowej nie jest konieczne udokumentowanie za pomocą fotografii faktu parkowania pojazdu w SPP. W ten sposób SKO - mimo istnienia rzekomej dokumentacji fotograficznej w aktach sprawy - rozstrzygnęło zażalenie skarżącego tylko w oparciu o wezwanie, czym naruszyło art. 75 k.p.a.

Skarżacy stwierdził również, że na mocy u.d.p. korzystający z dróg publicznych są m.in. obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych w SPP. Organ przyjął, że obowiązek zapłaty obciąża właściciela pojazdu, a kierowanie do niego egzekucji opiera się na domniemaniu faktycznym, że to właściciel samochodu jest korzystającym z dróg publicznych. Ponadto organ założył, że jeśli skarżący w danym dniu nie korzystał z samochodu, to wie, kto to czynił. Takie stanowisko jest niezgodne z interpretacją art. 78 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym, gdyż po stronie właściciela pojazdu brak jest obowiązku wskazania komu w określonym czasie powierzył samochód. W powyższym kontekście skarżący zwrócił również uwagę, że w świetle art. 23 k.r.o. małżonkowie są obowiązani do wzajemnej pomocy i wierności. Z kolei rodzice i dzieci są obowiązani do wzajemnego wspierania się (art. 87 k.r.o.). W związku z tym wątpliwe jest czy prawny obowiązek obciążenia zeznaniami współmałżonka lub dziecka realizuje ustawowe zasady.

Skarżacy podkreślił również, że wkładanie za wycieraczkę samochodu zawiadomienia nie można uznać za skuteczne doręczenie. Takiego zawiadomienia nie przewiduje żadna cywilizowana procedura.

2.3 W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało dotychczasową argumentację. Dodało, że ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu pełnomocnictwa wynika, że Prezydent Miasta K. upoważnił J.B. Głównego Księgowego MZD w K. do dokonywania w imieniu Gminy K. czynności prawnych objętych statutem Miejskiego Zarządu Dróg w K., co czyni niezasadnym zarzut naruszenia art. 1a pkt 13 u.p.e.a. w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a.

2.4 W piśmie z dnia 20 czerwca 2012 r. skarżący podkreślił, że powoływanie się przez organ na dokumentację fotograficzną w nieniejszej sprawie jest fikcją prawną. Weryfikacja przez skarżącego tej dokumentacji jest trudna ze względu na dużą odległość dzielącą miejscowość Poręba (miejsce zamieszkania skarżącego) od K.. W takiej sytuacji prawo zapoznania się z dokumentacją w siedzibie MZD K. jest prawem iluzorycznym, zwłaszcza że skarżący nigdy nie otrzymał kopii zdjęć od MZD K..

Ponadto zawiadomienie–wezwanie do uiszczenia zapłaty nie jest dokumentem wiarygodnym i potwierdzającym parkowanie w SPP. Zawiadomienie takie może bowiem zostać wystawione przez kontrolera na podstawie danych o samochodzie jedynie przejeżdzającym przez SPP. Natomiast obowiązek wskazania komu samochód został udostępniony ciąży na właścicielu pojazdu jedynie względem policji lub prokuratury, nie zaś względem straży miejskiej lub innych jednostek lub organów.

3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje:

3.1 Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "ustawa p.p.s.a."), sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Badając sprawę w wyżej określonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Ponadto Sąd uznał, że ustalony przez organ podatkowy stan faktyczny sprawy ma oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Ustalenia te Sąd przyjął za podstawę dalszych rozważań.

3.2 Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia istnienia obowiązku zapłaty przez skarżącego opłaty dodatkowej związanej z nieuiszczeniem opłaty za parkowanie w SPP w K.. W ocenie skarżącego, nie ciąży na nim obowiązek zapłaty takiej opłaty m.in z tego powodu, że zawiadomienie–wezwanie do uiszczenia zapłaty nie zostało mu w prawidłowy sposób doręczone, a wierzyciel nie umie w bezsporny sposób wykazać istnienia obowiązku. Zdaniem zaś SKO dokumentacja załączona do akt sprawy jednoznacznie wskazuje, że obowiązek zapłaty wspomnianej wyżej opłaty istnieje. Ponadto doręczenie zawiadomienia–wezwania do uiszczenia zapłaty było prawidłowe, gdyż brak jest podstaw prawnych do stosowania w tym zakresie przepisów k.p.a.

3.3 W niniejszej sprawie skarżący zgłosił zarzut w toczącym się wobec niego postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 33 pkt 1 u.p.e.a. Przepis ten stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Aby stwierdzić czy w odniesieniu do skarżącego istnieje czy nie istnieje obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej, a zatem by ustalić czy zarzut zgłoszony przez skarżącego jest zasadny, należy w pierwszej kolejności odnieść się do przepisów, z których wynika wspomniany obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Opłatę tę pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w SPP, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo (art. 13b ust.1 u.d.p.). SPP może ustalić rada gminy (rada miasta) na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zaopiniowany przez organy zarządzające drogami i ruchem na drogach (art. 13b ust. 3 u.d.p.). W myśl natomiast art. 13b ust. 4 u.d.p. rada gminy (rada miasta), ustalając SPP ustala: wysokość stawek w/w opłaty (...), może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane oraz zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników drogi oraz określa sposób pobierania w/w opłaty. Zgodnie zaś z art. 13f ust. 1, 2 i 3 u.d.p. za nieuiszczenie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w SPP, pobiera się opłatę dodatkową. Rada gminy (rada miasta) określa wysokość opłaty dodatkowej oraz sposób jej pobierania. Wysokość opłaty dodatkowej nie może przekroczyć 50 zł. Opłatę dodatkową pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku zarządca drogi. Rada Miejska w K. uchwałą nr XX/338/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. ustaliła strefę płatnego parkowania na drogach publicznych w K. oraz w załączniku nr 3 do tej uchwały uregulowała zasady funkcjonowania SPP i pobierania opłat za parkowanie oraz opłat dodatkowych.

3.4 W ocenie Sądu, Kolegium zasadnie przyjęło - kierując się w/w przepisami i zgromadzonym materiałem dowodowym – że wobec skarżącego istnieje obowiązek egzekucyjny z tytułu niezapłaconej opłaty dodatkowej. W konsekwencji w prawidłowy sposób utrzymało w mocy postanowienie wydane z upoważnienia Prezydenta Miasta K. w sprawie odmowy uznania za uzasadniony zarzutu podniesionego w postępowaniu egzekucyjnym.

Należy zauważyć, że w sprawie powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za nieopłacenie należności za parkowanie pojazdu samochodowego w SPP nie prowadzi się postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga się w drodze decyzji administracyjnej. Obowiązek taki powstaje bowiem z mocy samego prawa z chwilą wystąpienia stanu faktycznego określonego w wyżej powołanych przepisach. Nie mamy więc w tej sytuacji do czynienia z ostateczną decyzją administracyjną czy postanowieniem. Nie prowadzi się również postępowania wyjaśniającego, poprzedzającego rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Możliwość dochodzenia swych racji oraz obrony swoich interesów przez zobowiązanego powstaje zatem dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego, co następuje poprzez zgłoszenie zarzutu. Wniesienie zarzutu wszczyna postępowanie w sprawie jego rozpoznania i wydania rozstrzygnięcia w zakresie jego zasadności. Stanowią o tym art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a. W myśl tych przepisów zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, u.p.e.a. (...), organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Podkreślenia wymaga również, że wierzyciel zajmujący stanowisko w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a. ma możliwość przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przy zastosowaniu przepisów k.p.a. – zgodnie z odesłaniem ustawowym znajdującym się w art. 18 u.p.e.a. Postępowanie takie ma pomóc mu zweryfikować zasadność zgłoszonych zarzutów, co do których ma zająć stanowisko.

W niniejszej sprawie wierzyciel – prowadzący takie postępowanie wskutek wniesionego zarzutu z art. 33 pkt 1 u.p.e.a. – nie naruszył, wbrew twierdzeniu skarżącego, art. 7 i 77 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i przyjęcie a priori istnienia obowiązku. Wskazane przez skarżącego przepisy stanowią o konieczności wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Jak słusznie zauważyło Kolegium, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (zdjęcia pojazdu oraz kopia zawiadomienia – wezwania nr 336775 z dnia 12 listopada 2008 r.) jednoznacznie wskazuje, że samochód marki Toyota o nr rejestracyjnym [...][...] był zaparkowany przy ul. Ż. w K. (a zatem – zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej nr XX/338/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. - przy ulicy objętej SPP) w dniu 12 listopada 2008 r. i od jego postoju nie została uiszczona opłata parkingowa. Z takim stanem faktycznym normodawca krajowy oraz lokalny wiążą zaś powstanie obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej, o czym stanowi art. 13f ust. 1 u.d.p. oraz § 14 regulaminu strefy płatnego parkowania w K. stanowiącego załącznik nr 3 do uchwały nr XX/338/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia SPP na drogach publicznych w K..

To, że organ stwierdził, że do powstania obowiązku poniesienia opłaty parkingowej nie jest konieczne udokumentowanie przez wierzyciela faktu parkowania pojazdu w SPP za pomocą fotografii – nie zmienia powyższej oceny. Twierdzenie takie nie oznacza zwłaszcza – wbrew zarzutom skarżącego – że SKO naruszyło art. 75 k.p.a. i pominęło dowody w postaci dokumentacji fotograficznej, opierając rozstrzygnięcie tylko na wezwaniu z dnia 12.11.2008 r. W ocenie Sądu, organ wziął pod uwagę dokumentację fotograficzną, na co wskazuje treść zaskarżonego postanowienia. Organ w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wprost wskazał, że dokumenty zawarte w aktach przedmiotowej sprawy (fotografie i kopia – zawiadomienia wezwania) wskazują na nieuiszczenie opłat za parkowanie pojazdu samochodowego marki Toyota o nr rejestracyjnym [...][...] w SPP w K. przy ul. Ż. w dniu 12 listopada 2008 r. Oznacza to, że fotografie zostały uwzględnione w rozstrzygnięciu podjętym przez SKO. Formułując zaś tezę o braku konieczności istnienia dokumentacji fotograficznej dla powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej, organ podkreślił jedynie okoliczność, że obowiązek opłacenia opłaty dodatkowej powstaje z mocy samego prawa i nie jest w tej mierze konieczne gromadzenie dokumentacji wykazującej określony stan, z którym ustawodawca wiąże określony skutek. Dokumentacja ta może być jednak konieczna w późniejszym etapie sprawy (niezależnym od faktu powstania obowiązku). Może być bowiem pomocna w postępowaniu egzekucyjnym w sytuacji wniesienia przez skarżącego zarzutów. Dokumentacja taka może bowiem pomóc wykazać, że zarzut zobowiązanego jest lub nie jest zasadny.

Wpływu na zapadłe w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie nie może mieć również podkreślana przez skarżacego okoliczność, że nie mógł się on zapoznać z dokumentacją fotograficzną zamieszczoną w aktach sprawy z uwagi na odległość dzielącą jego miejsce zamieszkania od K.. Zasadnie bowiem organ zaznacza, że skarżący mógł wystąpić o przesłanie mu kserokopii fotografii, lecz tego nie uczynił. Podkreślenia wymaga również okoliczność, że wysłanie takich fotografii skarżacemu nie mogło mieć znaczenia dla powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej, gdyż ten powstaje z mocy samego prawa na skutek zajścia zdarzenia opisanego w opisanych wyżej normach prawnych (nieuiszczenie opłaty parkingowej za postój w SPP).

Bezpodstawny jest również zarzut skarżącego o niewiarygodności dokumentu zawiadomienia-wezwania z powodu możliwości wpisania na nim danych pojadu dowolnego, np. jedynie przejeżdżającego przez SPP. Zarzut ten nie może zostać uznany za zasadny w obliczu istnienia dokumentacji fotograficznej, z której wynika okoliczność postoju określonego samochodu w SPP. Nie można również a priori przyjąć, że kontroler SPP – będący funkcjonariuszem publicznym – w wystawionym i podpisanym przez siebie dokumencie poświadczył nieprawdę. Skarżący nie powołuje na potwierdzenie swojej tezy żadnego dowodu obalającego domniemanie prawdziwości stanu wynikającego z zawiadomienia-wezwania.

3.5 Nie można się również zgodzić z twierdzeniem skarżącego, że stanowisko wydane w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a. podpisane przez Głównego Księgowego MZD w K. J. B. nie jest stanowiskiem wierzyciela w rozumieniu art. 1a pkt 13 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem, ilekroć w u.p.e.a. jest mowa o wierzycielu - rozumie się przez to podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Podmiotem takim jest w niniejszej sprawie Prezydent Miasta K., co wynika z treści art. 13f ust. 3 u.d.p. w związku z art. 19 ust. 5 tej ustawy. To zatem wierzyciel – zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. – powinien zająć stanowisko co do zgłoszonych w sprawie zarzutów.

Należy jednak zauważyć, że w dniu 20 maja 2009 r. Prezydent Miasta K. (występujący w niniejszej sprawie w charakterze wierzyciela) udzielił Głównemu Księgowemu MZD pełnomocnictwa. Zakres umocowania wynikający z tego dokumentu, w ocenie Sądu, zawiera również możliwość podpisywania stanowiska wydawanego w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a., a związanego z egzekucją obowiązków wynikających z korzystania z SPP w K.. Możliwość udzielenia takiego pełnomocnictwa wynika z art. 21 ust. 1a u.d.p. oraz z art. 268a k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Pierwszy z wskazanych przepisów stanowi bowiem, że zarządca drogi może upoważnić pracowników odpowiednio: urzędu marszałkowskiego, starostwa, urzędu miasta lub gminy albo pracowników jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, do załatwiania spraw w jego imieniu, w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych. Drugi zaś przepis, bardziej ogólny, stanowi, że organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Termin "pracownicy", którym posługują się art. 21 ust. 1a i art. 268a k.p.a., nie powinien być rozumiany wyłącznie przez odwołanie się do stosunku prawnego regulowanego kodeksem pracy. Przepis ten dotyczy wszelkich osób, które znajdują się względem organu w relacji podległości służbowej i podporządkowania hierarchicznego, niezależnie od tego, czy relacje te są oparte na stosunku pracy (por. wyrok NSA z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 1012/11, LEX 1145478).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że J. B. jest zatrudniony w Miejskim Zarządzie Dróg w K. jako Główny Księgowy. Zgodnie zaś z § 1 Statutu MZD w K., stanowiącego załącznik do uchwały nr XXXVIII/789/2005 Rady Miejskiej w K. z dnia 17 marca 2005 r., Miejski Zarząd Dróg w K. jest jednostką organizacyjną miasta K., przy pomocy której Prezydent Miasta K. wykonuje swoje obowiązki zarządcy drogi i zarządzającego ruchem. Wynika to również z treści art. 21 ust. 1 zd. 1 u.d.p., zgodnie z którym zarządca drogi, o którym mowa w art. 19 ust. 2 pkt 2-4 i ust. 5, może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy. Ponadto § 6 ust. 1 w/w Statutu stanowi, że nadzór nad działalnością MZD w K. sprawuje Prezydent Miasta K.. Nie ulega zatem wątpliwości, że stanowisko Głównego Księgowego MZD w K. znajduje się w podległości służbowej wobec Prezydenta Miasta K.. Powyższe oznacza zaś, że Prezydent Miasta K. mógł upoważnić J. B. do dokonywania określonych czynności na podstawie art. 21 ust. 1a u.d.p. i art. 268a k.p.a., także do wydawania w jego imieniu stanowiska w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a.

Ponadto zaznaczyć należy, że przepisy art. 21 ust. 1a u.d.p. i art. 268a k.p.a. regulują tzw. przedstawicielstwo administracyjne, które służy dekoncentracji zadań realizowanych przez organ administracji publicznej. Upoważnienie, o którym mowa w tych przepisach, jest instrumentem dekoncentracji wewnętrznej. Udzielenie takiego upoważnienia jest czynnością o charakterze wewnętrznym. Nie powoduje ono utraty przez organ udzielający kompetencji do załatwienia sprawy, gdyż podmiot upoważniony działa w tym zakresie w imieniu organu i na jego odpowiedzialność (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2012.r., sygn. akt I OSK 1563/11, LEX nr 1107463). Biorąc zatem pod uwagę powyższe należy uznać, że upoważnienie wynikające z dokumentu z dnia 20 maja 2009 r. pozwalało J.owi B.owi – jako Głównemu Księgowemu MZD w K. – zająć stanowisko w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a. Było to bowiem stanowisko wydane z upoważnienia Prezydenta Miasta, co wprost wynika z postanowienia z dnia 6 listopada 2012 r. Niejako było to zatem stanowisko samego wierzyciela.

Na marginesie zaznaczyć należy również, że w orzecznictwie sądów administracyjnych pojawia się także dalej idący pogląd, że Zarządca Dróg Miejskich jako komunalna jednostka budżetowa, za pomocą której prezydent miasta wykonuje swoje obowiązki zarządcy dróg miejskich może też występować w charakterze wierzyciela w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym w kwestii opłaty za parkowanie pojazdów (por. wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 149/10, LEX nr 757157). Jednostka ta wywodzi bowiem wszystkie swoje kompetencje od Prezydenta, nie posiadając odrębnych, samodzielnych uprawnień.

3.6 Jak już wyżej wspomniano, art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. stanowi, że korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. W związku z tym, to również korzystający z dróg są obowiązani do uiszczania opłat dodatkowych w przypadku, o którym mowa w art. 13f ust. 1 u.d.p. W ocenie Sądu, zasługuje na aprobatę zaprezentowany przez Kolegium pogląd, że co do zasady korzystającym z drogi, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. jest właściciel danego pojazdu, gdyż to przede wszystkim on korzysta z własnego pojazdu w celu poruszania się po drodze. W związku z powyższym prawidłowe jest uznanie, że to właściciel pojazdu zobligowany jest do uiszczenia opłaty parkingowej lub opłaty dodatkowej. Za przyjęciem takiego domniemania faktycznego przemawiają zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania oraz treść prawa własności (art. 140 kodeksu cywilnego).

Oczywiście właściciel pojazdu może obalić wskazane wyżej domniemanie, składając w postępowaniu egzekucyjnym zarzut błędu co do zobowiązanego (art. 33 pkt 4 u.p.e.a.) i wskazując na osobę, która rzeczywiście w danym dniu lub momencie była użytkownikiem pojazdu. Przyjmuje się bowiem, że właściciel pojazdu – jeśli sam nie korzystał z niego w danym dniu – wie, kto to czynił i może to wykazać. Organ jest wobec tego uprawniony do stosowania domniemania faktycznego, zgodnie z którym za zobowiązanego do zapłaty uważa się właściciela pojazdu aż do chwili, gdy ten zwolni się z obowiązku, wskazując faktycznego użytkownika samochodu. To na właścicielu pojazdu spoczywa zatem ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi on korzystne dla siebie skutki prawne (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 12 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 209/07, LEX nr 344875; 11 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1513/08 i 9 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 869/09 i I OSK 868/09, publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dowód taki musi zaś polegać na wskazaniu konkretnej osoby i wszystkich danych tak, aby było możliwe skuteczne wyegzekwowanie należnych opłat od tej osoby (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10, publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I SA/Sz 700/11, LEX nr 1027141).

Możliwość zwolnienia się spod egzekucji niezapłaconej opłaty dodatkowej poprzez wskazanie osoby zobowiązanej do jej zapłaty – wbrew temu, co twierdzi skarżący – nie została wyinterpretowana przez organ z art. 78 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym. W związku z tym nie można mówić o naruszeniu tego przepisu. Konieczność wskazania korzystającego z pojazdu, który nie uiścił opłaty parkingowej w celu zwolnienia się z obowiązku przez właściciela pojazdu została wywiedziona z istoty instytucji zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Instytucja ta służy bowiem m.in. temu by składający zarzuty mógł zwolnić się z egzekucji, która została wszczęta wobec niego wbrew określonym okolicznościom faktycznym i prawnym. Takie zwolnienie - w przypadku gdy tylko właściciel auta ma odpowiednie informacje na temat tego, komu udostępnił pojazd – może zaś nastąpić jedynie, gdy właściciel pojazdu wyjawi informacje na temat faktycznego użytkownika samochodu. Inaczej ani wierzyciel, ani organ egzekucyjny nie mają możliwości poszukiwania faktycznego korzystającego z pojazdu, który nie uiścił opłaty. Przerzucenie obowiązku dowodowego w tym zakresie wynika zatem głównie z tego, że właściciel przekazując pojazd innej osobie bierze na siebie ryzyko, że osoba ta nie wywiąże się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej. Tym samym musi albo ponieść skutki zaniechania obowiązku przez tę osobę, albo ujawnić, komu przekazał pojazd i kto nie opłacił opłaty parkingowej.

Warto również wskazać, że obowiązek wzajemnego wspierania się przez małżonków oraz rodziców i dzieci (art. 23 i 87 k.r.o.) nie może polegać na tym, że działając wspólnie (ukrywając faktycznego użytkownika pojazdu) osoby te będą unikać obowiązków, które w równym stopniu ciążą na wszystkich obywatelach – w tym przypadku na korzystających z drogi i parkujących w SPP. Takie rozumienie tych przepisów powodowałoby, że w sytuacji ewidentnie wypełniającej przesłanki uiszczenia opłaty dodatkowej (art. 13f ust. 1 u.d.p.) organ egzekucyjny nie mógłby egzekwować należnej opłaty. Nie mógłby bowiem ustalić zobowiązanego, gdyż jego tożsamość ukrywałby właściciel pojazdu powołując się na bliską relację z faktycznym użytkownikiem pojazdu.

Podkreślenia wymaga także, że w niniejszej sprawie zgłaszający zarzuty nie występuje w charakterze świadka. Nie ma zatem zastosowania – jak sugeruje skarżący – art. 85 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a, poprzez zwolnienie zgłaszającego zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym z obowiązku składania zeznań obciążających faktycznego użytkownika pojazdu w sytuacji, gdy zgłaszający zarzuty jest m.in. małżonkiem czy rodzicem faktycznego użytkownika pojazdu. Ponadto warto podkreślić, że osoba składająca zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym nie działa w ramach obowiązku nałożonego przez przepis prawa (tak jak jest to w przypadku świadka). Taka osoba poprzez zgłoszenie zarzutu realizuje jedynie swoje uprawnienie. W związku z tym nie można czynić porównania sytuacji świadka do sytuacji zgłaszającego zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym.

3.7 Nie można się również zgodzić z twierdzeniem skarżącego, że pozostawienie zawiadomienia–wezwania do uiszczenia opłaty za wycieraczką samochodu nie spełnia warunków prawidłowego doręczenia. Należy bowiem zauważyć, że przepis art. 13f ust. 2 zd. 1 u.d.p. stanowi, że rada gminy (rada miasta) określa wysokość opłaty dodatkowej, o której mowa w ust. 1, oraz sposób jej pobierania. Na podstawie i w granicach upoważnienia wynikającego z tego przepisu została podjęta uchwała nr XX/338/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. wraz z załącznikiem nr 3 ustalającym regulamin SPP w K.. W § 15 tego regulaminu wskazano wyraźnie, że kontrolerzy SPP stwierdzając, że pojazd samochodowy zaparkowany w obszarze strefy nie posiada opłaconego czasu postoju, lub gdy postój trwa dłużej niż opłacony czas wystawiają zawiadomienie – wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej i: 1) wręczają je kierującemu pojazdem informując go jednocześnie o konsekwencjach wynikłych z nieopłaconego czasu postoju lub postoju ponad opłacony czas, 2) pozostawiają je za wycieraczką przedniej szyby – w przypadku nieobecności kierującego pojazdem. Należy uznać, że powyższe czynności kontrolerów składają się na proces (sposób) pobierania opłaty dodatkowej, do którego określenia ustawodawca upoważnił radę miejską w art. 13f ust. 2 u.d.p. Skoro zatem rada zrealizowała to upoważnienie, określając m.in. jak ma następować doręczenie dokumentów potwierdzających fakt nieuiszczenia opłaty za postój w SPP, to należy uznać, że przepisy te mają moc powszechnie obowiązującą na obszarze działania Rady Miejskiej w K. (art. 94 Konstytucji RP). W związku z tym osoba korzystająca ze SPP w K. ma obowiązek respektować przepisy w/w uchwały, a doręczenie zawiadomienia – wezwania w sposób ustanowiony w tej uchwale ma skutek prawny i powinien być uznawany za prawidłowy.

Uznanie takiej procedury doręczeń zawiadomienia–wezwania za wystarczającą i prawidłową wiąże się głównie z tym, że doręczenie tej informacji nie wywołuje powstania obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej. Obowiązek taki powstaje bowiem – jak już wcześniej zaznaczono – z mocy samego prawa z chwilą nieuiszczenia opłaty za postój w SPP. Zawiadomienie-wezwanie jest zaś tylko informacją skierowaną do korzystającego z drogi, że taki obowiązek wobec niego powstał. Nawet w przypadku sytuacji nieotrzymania z jakiegoś powodu zawiadomienia-wezwania przez zobowiązanego właściciel pojazdu otrzymuje na podstawie art. 15 § 1 u.p.e.a. dodatkową informację o powstałej należności do zapłaty w postaci upomnienia (doręczanego zgodnie z zasadami wynikającymi z k.p.a.). Uiszczenie opłaty dodatkowej na tym etapie nie spowoduje wszczęcia postępowania egzekucyjnego, gdyż to wszczynane jest dopiero z momentem doręczenia tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.). Nie zachodzi zatem niebezpieczeństwo prowadzenia egzekucji wobec osoby, która wcześniej nie zostanie poinformowana o powstałym z mocy prawa obowiązku.

3.8 Reasumując, żaden z podniesionych w skardze zarzutów nie miał usprawiedliwionych podstaw. Nie był zasadny zarzut naruszenia art. 1a pkt 13 u.p.e.a. w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a. poprzez zajęcie stanowiska nie przez wierzyciela, lecz przez Głównego Księgowego MZD w K.. W sprawie istniało bowiem prawidłowe upoważnienie wydane przez Prezydenta Miasta dla Głównego Księgowego MZD w K.. Ponadto bezpodstawny okazał się zarzut naruszenia art. 33 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. Organy zajmujące stanowisko w sprawie zarzutów skarżacego oparły bowiem swoje rozstrzygnięcia o w pełni wyjaśniony stan faktyczny. Dokonały tego nie tylko uwzględniając kserokopię zawiadomienia - wezwania z dnia 12 listopada 2008 r., lecz wzięły pod uwagę także dokumentację fotograficzną zamieszczoną w aktach sprawy. Nie doszło zatem do naruszenia art. 75 k.p.a. Ponadto Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie dopatrzył się naruszenia art. 13 u.d.p. przez niewłaściwą interpretację sformułowania "korzystający z dróg publicznych". Prawidłowe było bowiem przyjęcie domniemania faktycznego, że korzystającym z drogi co do zasady jest właściciel pojazdu. Dodatkowo bezpodstawny okazał się zarzut o naruszeniu zasad doręczeń określonych w k.p.a. W zakresie tym istnieją bowiem wydane na podstawie i w granicach ustawowego upoważnienia przepisy prawa miejscowego, które w niniejszej sprawie powinny być w pełni respektowane.

Z uwagi na powyższe – na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. – Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. orzekł jak w sentencji.