Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 875/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2,  art. 41 ust. 12
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 114 poz 9  art. 98
law: Dyrektywa 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów. (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Wiesner, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Krzysztof Kandut (spr.), Protokolant St. sekr. sądowy Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2014 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A" s.c. w R. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku ot towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; 2. stwierdza, że zaskarżona interpretacja indywidualna nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] r. I. J. i J. J. prowadzący działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej "A" s.c. zwrócili się do Dyrektora Izby Skarbowej w K., działającego jako organ upoważniony przez Ministra Finansów, o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie stawki podatku dla montażu trwałej zabudowy przestrzeni.

We wniosku pytający przedstawili następujący stan faktyczny:

spółka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie realizacji zabudowy przestrzeni wnękowych na wymiar, pod dokładnie określone i sprecyzowane zamówienie klienta. Usługi polegają na wykonaniu z wcześniej zakupionych materiałów: płyt meblowych, frontów, blatów, zawiasów i elementów metalowych oraz innych elementów niezbędnych do realizacji zamówienia, trwałej zabudowy, która jest zainstalowana, przytwierdzona na stałe bez możliwości jej przemieszczenia. Wyżej wskazane materiały wykorzystywane do wykonania usługi są montowane na stałe - stanowiąc jedną całość (zabudowę). Spółka nie jest producentem materiałów, a jedynie nabywa je i ewentualnie docina na potrzeby konkretnego indywidualnego zamówienia. Usługi montażu stanowią jeden niedający się podzielić kompleksowy proces.

Na tle tak przedstawionego opisu stanu faktycznego wnioskodawca zadał następujące pytanie: czy usługa montażu zabudowy wnękowej i mebli kuchennych, która będzie produkowana z zakupionych materiałów: płyt meblowych, blatów, okuć i elementów metalowych, dociętych na konkretny wymiar i trwale montowanych w budynkach i lokalach mieszkalnych w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym grupa 111 i 112, podlega opodatkowaniu obniżoną 8% stawką podatku VAT?

Zdaniem wnioskodawcy, usługi montażu stałej zabudowy wykonywane na potrzeby konkretnego lokalu mieszkalnego, który spełnia przesłanki do uznania go za obiekt budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w rozumieniu art. 41 ust. 12a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, korzystają z opodatkowania tym podatkiem według stawki 8 %. Takie przekonanie pytającego wynika z tego, że świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową – stanowi usługę modernizacji. Produkowane i później instalowane zabudowy można wykorzystać jedynie w lokalu, dla którego zastały wykonane i ich trwałe połączenie z substancją budowlaną wskazuje, iż są częścią składową obiektu budownictwa mieszkaniowego objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Pytający dodał, że podobne do prezentowanego przez niego stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w Uchwale 7 sędziów z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 2/13, a zatem należy przyjąć, że stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe.

Pismem z dnia [...]r. organ interpretacyjny wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, poprzez poszerzenie opisu stanu faktycznego w zakresie wskazanym w tym piśmie.

Czyniąc zadość wezwaniu wnioskodawca w piśmie z dnia [...]r. wskazał, że na wykonanie zabudowy przestrzeni składają się następujące czynności:

- prezentacja oferty klientowi, a także wybór materiałów, które stanowią podstawę wstępnej kalkulacji ceny mebli,

- na miejscu montażu dokonuje się pomiaru uwzględniającego niepowtarzalną, przestrzenną charakterystykę pomieszczenia, a także planowanych punktów i ciągów wodnych, elektrycznych oraz wentylacyjnych. Określony zostaje także rodzaj materiału wykorzystanego do budowy ścian, podłóg i sufitu,

- następnie wykonywany jest projekt uwzględniający wszelkie właściwości pomieszczenia oraz wybrane przez klienta materiały i akcesoria. Na tej podstawie przedstawiany jest kosztorys, który w razie jego akceptacji prowadzi do zawarcia umowy wykonania mebli do zabudowy,

- rozpisanie elementów indywidualnie do każdego projektu z zastrzeżeniem, że większość z nich zostanie dopasowana na miejscu podczas montażu,

- zamówienie materiałów niezbędnych do wykonania zlecenia,

- przycinanie na konkretny wymiar płyt, profili, oklein itd., z uwzględnieniem nietypowych elementów krzywoliniowych,

- montaż wstępnie przygotowanych elementów w lokalu klienta.

Wnioskodawca wyjaśnił także, iż montaż zabudowy polega na połączeniu wszystkich elementów wraz z pomieszczeniem, które łącznie tworzą pełnowartościowy produkt. Płyty meblowe są dopasowywane do krzywizn oraz kątów pomieszczenia poprzez docinanie, heblowanie, nawiercanie otworów. Wykonanie zabudowy to montowanie do ścian, sufitów, podłóg niezbędnych elementów konstrukcyjnych za pomocą śrub, kołków, kotew, klejów i silikonu. Powoduje to naruszenie elementów pomieszczenia poprzez wykonanie otworów montażowych w ścianach, sufitach i podłodze. Wszystkie moduły zostają ze sobą połączone, a także z pomieszczeniem, stanowiąc jego modernizację. Każda próba zdemontowania gotowego produktu prowadziłaby do utraty wartości oraz funkcjonalności zabudowy.

Dalej wnioskodawca wyjaśnił, że na wykonanie zabudowy zawiera z kontrahentami umowy ustne, które określają cenę produktu jako całości po dokonaniu montażu, sposób płatności, termin realizacji zamówienia, szczegóły techniczne wraz z wymiarami, które zostaną uwzględnione w projekcie oraz rodzaj materiałów do wykonania zabudowy.

Określenie udziału zużytych materiałów w cenie ostatecznej jest możliwe jedynie każdorazowo dla poszczególnej zabudowy. Uzależnione jest bowiem od wielu czynników. Klient otrzymuje fakturę na cały produkt, bez podziału na materiały i robociznę.

W ramach wykonywanych czynności elementem dominującym jest odebranie przez klienta gotowej zabudowy w miejscu przeznaczenia, a więc wykonanie usługi montażu, nie zaś dostawa towaru. Czynności montażowe wymagają fachowych kwalifikacji i nie mają charakteru pomocniczego, a wręcz przeciwnie – są dominujące.

Zabudowa nie stanowi zbioru odrębnych elementów. Sposób jej zamocowania powoduje ingerencję w ściany, sufity oraz podłogi poprzez wykonanie otworów, przyklejanie do elementów konstrukcyjnych, a także naruszenie struktury tynków oraz pokryć w miejscach mocowania i dopasowania zabudowy. Montaż nie ingeruje w elementy konstrukcyjne budynku, których zadaniem jest przenoszenie obciążeń.

Wnioskodawca oświadczył przy tym, że pytanie dotyczy wykonywania zabudowy w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w klasie PKOB ex 1264, którego definicja znajduje się w art. 41 ust. 12a u.p.t.u.

W dniu [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w K., działający z upoważnienia Ministra Finansów, wydał indywidualną interpretację uznając, stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu organ wskazał, że pytający we wniosku opisał zaistniały stan faktyczny, a zatem interpretacja wydana została w oparciu o stan prawny obowiązujący na 31 grudnia 2013 r. Dalej organ powołał art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku i usług (Dz. U. z 2001 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.) – dalej: p.p.t.u. - zgodnie z którym stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1, przy czym stosownie do art. 146a pkt 1 tej ustawy, w okresie od 1 stycznia 2011r. do 31 grudnia 2013 r. stawka wynosi 23 %. Ustawa przewiduje jednak dla niektórych czynności stawki obniżone. I tak w myśl art. 41 ust. 2 w powiązaniu z art. 146a pkt 2 p.p.t.u., dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, w okresie od 1 stycznia 2011r. do 31 grudnia 2013 r. stawka podatku wynosi 8%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1. Stawkę tę stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, przy czym przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych (art. 41 ust. 12).

Do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym nie zalicza się natomiast:

1) budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2;

2) lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b obniżoną stawkę podatku stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c).

Organ wskazał przy tym, że art. 41 ust. 12 p.p.t.u. stanowi implementację art. 98 ust. 1 i 2 Dyrektywy Rady nr 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE L nr 347 ze zm.).

Organ interpretacyjny zauważył, że ustawa nie zawiera definicji legalnej pojęć zawartych w art. 41 ust. 12 p.p.t.u., zatem należy odwołać się do ich rozumienia w języku potocznym. Za Słownikiem języka polskiego (E.Sobol, Warszawa 2005), przez budowę należy rozumieć m.in. wznoszenie budowli, budowanie (...). Natomiast budować, to znaczy wznosić budowle, pomieszczenie, ich części lub zespoły. Z kolei modernizacja oznacza unowocześnienie i usprawnienie czegoś. Przebudowa zaś, to zmiana istniejącego stanu czegoś na inny; ulepszenie, poprawienie czegoś.

Organ zauważył przy tym, że również Naczelny Sąd Administracyjny w Uchwale z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 2/13, znaczenie tych pojęć wywodzi z języka potocznego.

Przechodząc do subsumpcji stanu faktycznego organ stwierdził, że przy ustalaniu właściwej stawki podatku VAT na wykonanie trwałej zabudowy decydujące znaczenia ma to, co jest przedmiotem sprzedaży, a mianowicie czy jest to dostawa towarów, czy świadczenie usług, a także to, czy czynność wykonywana przez podatnika mieści się w zakresie art. 41 ust. 12 p.p.t.u.

Przywołując pogląd wyrażony w w/w Uchwale NSA organ wskazał, że w przypadku świadczeń kompleksowych (złożonych) polegających na trwałej zabudowie meblowej z uprzednio nabytych komponentów wykonywanych w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, gdy elementem dominującym będzie wydanie towaru w celu przeniesienia prawa do rozporządzania nim jak właściciel, zaś pozostałe czynności będą miały charakter pomocniczy lub uboczny, wówczas transakcja powinna być traktowana jako dostawa towarów, ze stawką podstawową (23%).

W ocenie organu na podstawie opisu przedstawionego przez wnioskodawcę, wykonywana przez niego zabudowa nie jest połączona w sposób trwały z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego. Trudno uznać, że przytwierdzenie do ściany szaf za pomocą kołków, kotew, silikonu lub listew montażowych, oznacza trwałe połączenie z elementami konstrukcyjnymi lokalu czy budynku. Jak wynika z internetowego Słownika języka polskiego (www.sjp.pl) słowo "trwały" oznacza niezmienny, nieulegający zmianom, ponadczasowy. Natomiast opisany przez wnioskodawcę sposób montażu elementów szaf wnękowych, czy mebli kuchennych sprowadza się do prostego połączenia komponentów meblowych ze ścianami, obiektu budowlanego lub jego częściami. Nie są to również zabiegi nadmiernie skomplikowane technicznie oraz mają charakter odwracalny. Jak wskazano we wniosku demontaż zabudowy powoduje takie uszkodzenia, jak między innymi otwory montażowe czy też wykucia, czyli nie dochodzi do uszkodzenia elementów konstrukcyjnych lokalu (budynku). Stwierdził także, że czynności montażu mebli nie dotyczą substancji samego budynku.

Zatem, zdaniem organu, wykonywana przez podatnika zabudowa przestrzeni, to w istocie dostawa zabudowy meblowej wraz z montażem, gdzie elementem dominującym jest dostawa towaru. W konsekwencji stawka obniżona nie może mieć zastosowania.

Wnioskodawca, działając przez pełnomocnika, wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w ten sposób, że stanowisko wnioskodawcy uznaje się za prawidłowe. W uzasadnieniu stwierdził, że wykonywane przez niego usługi stanowią modernizację lub przebudowę, bowiem wyczerpują treść tych pojęć w rozumieniu art. 41 ust. 12 p.p.t.u. Dominującym elementem wykonywanych usług jest trwały montaż elementów indywidualnie zaprojektowanych i dopasowanych do struktury lokalu, a nie ich dostawa. Montaż zabudowy wykorzystuje elementy konstrukcyjne lokalu i ma charakter trwały. Podniesiona zostaje przy tym jego wartość. Z kolei demontaż czyni elementy składowe nieprzydatnymi, a lokal pozostawia dziury i zniszczenia. W związku z tym do czynności montażu zabudowy przestrzeni zastosowanie powinna znaleźć obniżona stawka podatku VAT w wysokości 8 %. Dokonując analizy porównawczej Uchwały NSA z 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 2/13 oraz argumentów przedstawionych przez organ interpretacyjny pełnomocnik podkreślił, że powyższa Uchwała zapadła w odniesieniu do identycznego stanu, jak opisany we wniosku o interpretację. W tej sytuacji bezpodstawne wywiedzenie z niej przez organ wniosków przeciwnych niż sąd, uzasadnia zmianę wydanej interpretacji.

Do odwołania załączono opinię techniczną oraz opinię prawną dotyczącą czynności wykonywanych przez podatnika.

Ustosunkowując się do tego wezwania Dyrektor Izby Skarbowej w K., działający z upoważnienia Ministra Finansów, nie znalazł podstaw do zmiany zajętego stanowiska.

Na interpretację wnioskodawca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

W skardze skarżący zarzucił wydanie spornej interpretacji z naruszeniem:

- art. 41 ust. 12 w zw. z art. 41 ust. 2 p.p.t.u., poprzez uznanie, że wykonywane przez podatnika usługi nie powinny zostać objęte stawką 8 %,

- art. 121 Ordynacji podatkowej, poprzez nieprawidłową interpretację Uchwały NSA z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 2/13.

W uzasadnieniu skarżący powtórzył argumenty zgłaszane organowi interpretacyjnemu dodając, że we wszystkich usługach wykonywanych przez podatnika cena samych elementów niezbędnych do wykonania zabudowy stanowi 30% tego, ile zleceniodawca płaci za całą usługę. Zatem 70 % ceny stanowi usługa, na którą składa się zaprojektowanie i montaż zabudowy. Wskazuje to, że elementem dominującym jest usługa, a nie dostawa towaru. W skardze zaakcentowano, że czynności wykonywane przez podatnika stanowią modernizację lub przebudowę. Świadczy o tym trwałe łączenie wszystkich elementów konstrukcyjnych zabudowy w indywidualnych warunkach konkretnego lokalu, w efekcie czego następuje poprawa funkcjonalności wnętrza. Do montażu wykorzystane zostają elementy konstrukcyjne obiektu, takie jak ściany czy sufit.

Autor skargi powtórzył, że poparciem formułowanych przez niego argumentów jest Uchwała NSA z 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 2/13, która zapadła w odniesieniu do identycznego stanu, jak opisany we wniosku o interpretację.

W tej sytuacji wniesiono o uchylenie zaskarżonej interpretacji.

W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny podtrzymał swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a", kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.

Podkreślenia wymaga, że specyfika postępowania w sprawie wydania pisemnej interpretacji polega między innymi na tym, iż organ interpretacyjny rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach zagadnienia prawnego zawartego w pytaniu wnioskodawcy, stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego przez niego oraz wyrażonej przez wnioskodawcę oceny prawnej. Organ interpretacyjny nie przeprowadza w tego rodzaju sprawach postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku tylko do tych okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które winno być ustosunkowaniem się do stanowiska prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę, a w razie negatywnej oceny stanowiska wyrażonego we wniosku winno wskazywać prawidłowe stanowisko z uzasadnieniem prawnym (art. 14b § 3 i art. 14c § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), zwanej dalej "O.p."

Kontrola sądu administracyjnego w swojej istocie polega na ocenie, czy za podstawę udzielonej interpretacji podatkowej posłużył stan faktyczny przedstawiony przez podatnika we wniosku o interpretację, jeśli tak, to czy organ prawidłowo zinterpretował przepisy prawa.

Realizując wyżej określone granice kontroli Sąd stwierdza, że skarga jest zasadna.

W myśl art. 41 ust. 12 ww. ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej p.p.t.u. - stawkę podatku, o której mowa w ust. 2 (tj. 7%, a w stanie prawnym niniejszej sprawy, na podstawie art. 146a pkt. 2 p.p.t.u., w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2013 r. – 8%) stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do rozumienia tych terminów przyjętego w prawie budowlanym. W myśl art. 3 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o:

- budowie - należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego (pkt 6),

- robotach budowlanych - należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (pkt 7),

- przebudowie - należy przez to rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; (...) (pkt 7a),

- remoncie - należy przez to rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych, polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (pkt 8).

W znaczeniu słownikowym (Słownik języka polskiego", red. M.Szymczak, Warszawa 1989), "remont" oznacza przywrócenie wartości użytkowej danego obiektu, urządzenia, maszyny (...), natomiast "montaż" to składanie, zespalanie części lub zespołów (...) w dalsze zespoły lub gotowy wyrób (...). Łączenie oddzielnych części w jedną (...) całość. Z kolei "instalować" oznacza zakładać, montować urządzenia techniczne. Modernizacja to "unowocześnienie, usprawnienie czegoś".

Dokonując wykładni powyższego przepisu ustawy o VAT należy mieć na uwadze powołaną przez stronę Uchwałę NSA z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. I FPS 2/13. Zgodnie z jej treścią: "W stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, wykonywane w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług na podstawie art. 41 ust. 12 w związku z ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.)."

Odnosząc powołaną uchwałę do stanu faktycznego sprawy przypomnieć trzeba, że strona skarżąca we wniosku o udzielenie interpretacji zadała pytanie: czy usługa montażu zabudowy wnękowej i mebli kuchennych, która będzie produkowana z zakupionych materiałów: płyt meblowych, blatów, okuć i elementów metalowych, dociętych na konkretny wymiar i trwale montowanych w budynkach i lokalach mieszkalnych w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym grupa 111 i 112, podlega opodatkowaniu obniżoną 8% stawką podatku VAT?

Organ stwierdził, że usługa taka nie może korzystać ze stawki obniżonej, gdyż połączenie zabudowy ze ścianami, stropami i podłogami pomieszczenia, gdzie są montowane za pomocą kołków, kotew, klejów i silikonu, nie jest wystarczające, aby uznać, że ma charakter trwały i tworzy całość z elementami konstrukcyjnymi obiektu, a zatem, że wykonywane prace mają charakter modernizacji obiektu budowlanego.

Zdaniem sądu ocena taka jest nieuzasadniona.

Z opisu stanu faktycznego przedstawionego w Uchwale NSA z dnia 24 czerwca 2013 r., I FPS 2/13 wynika, że dotyczy wniosku o interpretację zgłoszonego przez spółkę, której "część oferty handlowej stanowi kompleksowe świadczenie polegające na montażu elementów mebli (wykonanych przez podmioty zewnętrzne) do zabudowy kuchennej, wnękowej, łazienkowej itp., przygotowanych na konkretny wymiar z materiałów zakupionych przez skarżącą od innych podmiotów, które są wbudowane w sposób trwały w lokalu mieszkalnym lub budynku mieszkalnym jednorodzinnym wskazanym przez klienta. W szczególności kompleksowe świadczenie oferowane przez skarżącą polega na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym zainstalowaniu (zabudowie lokalu klienta drewnianymi komponentami meblowymi – "kompleksowe świadczenie"). Jednocześnie sprzedaż poszczególnych elementów opisanego wyżej świadczenia kompleksowego na rzecz klienta nie jest możliwa. W szczególności nie jest możliwe zamówienie przez klienta poszczególnych elementów mebli bez ich zaprojektowania i montowania. Świadczenie kompleksowe można nabyć wyłącznie jako całość."

Rozstrzygając zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości składu orzekającego, NSA uznał, że nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 p.p.t.u. Innymi słowy montaż komponentów meblowych niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu), nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie. Po trwałym połączeniu komponentów meblowych z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części komponenty te podnoszą standard takiego obiektu. Dlatego też należy uznać, że czynności, polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym montażu takich komponentów w obiekcie budowlanym lub jego części, mieszczą się w pojęciu modernizacji obiektów budowlanych lub ich części. W przypadku zaś, gdy modernizacja dotyczy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, to wymienione wyżej czynności są objęte hipotezą normy wyprowadzonej z art. 41 ust. 12 p.p.t.u. Oznacza to, że do takich czynności ma zastosowanie preferencyjna stawka podatku, o której mowa w ust. 2 tego artykułu.

Z powyższego, zdaniem NSA wynika, że taką zabudowę meblową jak opisana we wniosku (i w istocie identyczną, jak będąca przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie) sąd ten uznał za dostatecznie związaną z obiektem lub lokalem, aby możliwe było zastosowanie do niej 8% stawki podatku VAT. W żadnym bowiem miejscu omawianej Uchwały NSA nie wskazał na konieczność powiązania zabudowy z obiektem, w którym jest wykonywana, w ten sposób, aby jej demontaż spowodował naruszenie elementów konstrukcyjnych budynku i to takich, których głównym zadaniem jest przenoszenie obciążeń konstrukcyjnych (np. fundamenty, czy ściany konstrukcyjne).

Rację ma zatem strona skarżąca stwierdzając, że organ dokonując takiej zawężającej modyfikacji treści Uchwały dopuścił się jej nadinterpretacji.

Podobnie dokonana przez organ ocena elementu trwałości – zdaniem Sądu – nie jest właściwa. Jak się wydaje organ warunek trwałości uznaje za spełniony, gdy nie jest możliwe odłączenie rzeczy od budowli bez zniszczenia tej rzeczy, a nawet zniszczenia budynku (na to zdaje się wskazywać ta część interpretacji, która odnosi się do połączenia zabudowy z elementami konstrukcyjnymi przenoszącymi obciążenia). Zdaniem Sądu przymiotu trwałości nie można jednak rozumieć tak wąsko. Taka wykładnia omawianej Uchwały NSA prowadziłaby do wniosku, że w istocie żadna zabudowa meblowa nie ma charakteru trwałego, umożliwiającego skorzystanie ze stawki preferencyjnej, a to z kolei stałoby w sprzeczności z tezami w niej zawartymi.

Na mocy przepisu art. 269 § 1 p.p.s.a. stanowisko zajęte w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Zgodnie bowiem z wyżej wskazaną normą prawną, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przy czym owa ogólna moc wiążąca uchwały powoduje, że wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany przepis (por. wyrok NSA z 18 czerwca 2010 r., I FSK 994/09, CBOSA).

Sąd w niniejszej sprawie stanowisko wyrażone w Uchwale podziela

W świetle powyższych uwag za zasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 41 ust. 12 p.p.t.u. Należało bowiem przyjąć, że wykonanie na zamówienie klienta stałej zabudowy przestrzeni, która przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową mieści się w pojęciu "modernizacji" i w związku z tym usługa wykonania trwałej zabudowy w budownictwie objętym społecznym programem mieszkaniowym podlega opodatkowaniu wg obniżonej stawki w wysokości 8%.

Uwzględniając powyższe Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżony akt narusza prawo, a w szczególności art. 41 ust.12 ustawy o VAT, zatem na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.