Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 975/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne: Podatek od spadków i darowizn
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 pkt 6, art. 6 ust. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2009 nr 93 poz 768
law: Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - tekst jednolity.
article: art. 70 par. 1, art. 155 par. 1, art. 245 par. 1 i 2, art. 246
journal: Dz.U. 2014 poz 121
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tekst jednolity.
article: art. 191
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold - Rogiewicz, sędzia del. SO Agnieszka Baran (sprawozdawca), Protokolant referent Magdalena Frąckiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi K. L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz K. L. kwotę 2215 zł (słownie: dwa tysiące dwieście piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lutego 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej jako: "DIAS", "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. (dalej jako "Naczelnik", "organ I instancji") z [...] października 2018 r. ustalającą K. L. (dalej jako "skarżąca") zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn w kwocie 9.946 zł od nabycia nieodpłatnej służebności.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Aktem notarialnym z [...] czerwca 2014 r., Repertorium A nr [...], B. L. sprzedał J. G.-G. nieruchomość o pow. 0,3800 ha położonej w miejscowości G. nr [...], powiat Ż., gmina S., księga wieczysta [...], zabudowaną budynkiem mieszkalnym o pow. 131,6 m2, za cenę 152.000 zł. W akcie tym, nabywca nieruchomości ustanowił na rzecz skarżącej ograniczone prawo rzeczowe - nieodpłatną dożywotnią służebność mieszkania, polegającą na prawie korzystania wraz osobami bliskimi ze wskazanej w akcie części nieruchomości.

Poprzez złożenie [...] września 2018 r. zeznania SD-3 wszczęte zostało postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od spadków i darowizn z tytułu ustanowienia ww. służebności.

Decyzją z [...] października 2018 r. Naczelnik, przyjmując do podstawy opodatkowania wartość nieodpłatnej służebności w kwocie 60.800 zł, zaliczając skarżącą do III grupy podatkowej, ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w kwocie 9.946 zł.

Od powyższej decyzji Naczelnika skarżąca złożyła odwołanie do organu odwoławczego, w którym wniosła o uchylenie w całości decyzji organu I instancji. Organowi pierwszej instancji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 6 ust. 1 pkt 8 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm., dalej jako "ustawa") oraz art. 245 § 1 w związku z art. 155 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm., dalej również jako "kc"), poprzez przyjęcie, że obowiązek podatkowy w ogóle powstał.

Skarżąca wyjaśniła, że o powyższym oświadczeniu złożonym przez J. G.-G., nigdy nie uzyskała informacji ani osobiście, ani przez notariusza, na co wskazuje między innymi brak adresu do korespondencji "uprawnionej", w wyżej powołanym akcie, a także nie uzyskała również zawiadomienia z sądu wieczystoksięgowego.

Następnie [...] lipca 2018 r., skarżąca została wezwana przez Naczelnika do złożenia wyjaśnień w sprawie nabycia ww. prawa nieodpłatnej służebności.

10 września 2018 r. skarżąca złożyła do akt - sporządzone w formie zwykłej pisemnej - oświadczenie o tym, że żadnych umów w przedmiocie służebności nie zawierała. Pismo to miało zostać przyjęte przez urzędników dopiero po wypełnieniu odpowiedniego formularza. Zdaniem skarżącej, zeznanie podatkowe SD-3, w oparciu o które została wydana zaskarżona decyzja, zostało jej podłożone do wypełnienia. Tymczasem służebność nigdy nie powstała, a także nie powstał również obowiązek podatkowy. W ocenie skarżącej organ podatkowy błędnie przyjął, że samo oświadczenie właściciela nieruchomości może być podstawą ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego - służebności. Zdaniem skarżącej ustawodawca wprost przewidział konieczność badania przez organ podatkowy, czy przy złożeniu oświadczenia o ustanowieniu służebności owa służebność w ogóle powstała, co wynika między innymi z art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy. Skarżąca poinformowała także, że 8 listopada 2018 r. złożyła oświadczenie z podpisem notarialnie poświadczonym, o niezawieraniu umowy o ustanowieniu służebności przesyłu, w którym dodatkowo wyraziła zgodę na wykreślenie wpisanej w dziale III księgi wieczystej nr [...] - służebności mieszkania oraz przesłała do sądu wniosek o wykreślenie wpisanej w dziale III księgi wieczystej - służebności mieszkania.

Po analizie materiału dowodowego oraz zarzutów zawartych w odwołaniu, DIAS decyzją z [...] lutego 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ odwoławczy wskazał, że skarżąca nie była obecna przy akcie notarialnym z [...] czerwca 2014 r. Rep. A [...], na mocy którego B. L. sprzedał J. G.-G. zabudowaną nieruchomość położoną w G. i jednocześnie kupująca ustanowiła ograniczone prawo rzeczowe - służebność osobistą na rzecz skarżącej. Jak podkreślił DIAS, nieodpłatna dożywotnia służebność mieszkania miała polegać na prawie korzystania wraz z osobami bliskimi z pomieszczeń położonych po prawej stronie od wejścia w budynku, znajdującym się na nieruchomości oraz z całej nieruchomości gruntowej. Z zapisów w akcie wynika także, że w budynku obok sprzedającego, zameldowana była również jego matka – skarżąca. Ustanowione przez J. G.-G. ograniczone prawo rzeczowe zostało ujawnione w dziale III księgi wieczystej nr [...].

Organ odwoławczy wyjaśnił następnie, że nieodpłatne ustanowienie służebności osobistej następuje w drodze umowy, a nabywca tego prawa może złożyć swoje oświadczenie woli przez czynności dorozumiane. Skoro więc skarżącej nie było przy składaniu przez właściciela nieruchomości oświadczenia w formie aktu notarialnego, to do zawarcia umowy, niezbędne było złożenie oświadczenia również przez nabywcę tego prawa.

W ocenie organu odwoławczego skarżąca stała się stroną tej umowy właśnie przez czynności dorozumiane. W zeznaniu podatkowym złożonym [...] września 2018 r. w Urzędzie Skarbowym w Z. skarżąca wskazała jako miejsce zamieszkania adres nieruchomości, na której ustanowiona została [...] czerwca 2014 r. na jej rzecz nieodpłatna służebność. Taki też adres skarżąca wskazała w piśmie z [...] września 2018 r., w którym oświadczyła, że J. G.-G. jest dla niej osobą obcą. Organ odwoławczy podkreślił, że pod adresem tym skarżąca była zameldowana do [...] października 2018 r., a zmiana adresu nastąpiła dopiero [...] października 2018 r., a więc w trakcie toczącego się już postępowania podatkowego.

Odnosząc się do argumentacji skarżącej, że nie miała wiedzy o złożonym przez J. G.–G., oświadczeniu o ustanowieniu służebności na jej rzecz, DIAS stwierdził, że całokształt okoliczności nie potwierdza stanowiska skarżącej. Zdaniem organu odwoławczego zamieszkiwanie przez skarżącą przez okres ponad 4 lat, będąc zameldowaną w budynku, którego właścicielem była osoba obca, mogło mieć miejsce właśnie dlatego, że ustanowiona została na jej rzecz służebność osobista. W przeciwnym razie, za mało prawdopodobną uznać należy sytuację, gdy matka byłego właściciela pozostaje tak długo zameldowana i zamieszkuje na terenie nieruchomości, będąc osobą obcą dla nowego właściciela nieruchomości. Natomiast złożenie przez skarżącą wniosku do sądu o wykreślenie służebności z księgi wieczystej i wygaśnięcie tego prawa – w ocenie organu odwoławczego - nie powoduje rozwiązania tej umowy z mocą wsteczną. Osobie, na rzecz której zostało ustanowione ograniczone prawo rzeczowe przysługuje bowiem stosownie do art. 246 kc uprawnienie do zrzeczenia się tego prawa.

Odpowiadając na zarzut, że ustawodawca przewidział w art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy konieczność badania przez organ podatkowy, czy przy złożeniu oświadczenia o ustanowieniu służebności owa służebność w ogóle powstała, DIAS stanął na stanowisku, że przepis w brzmieniu wskazanym przez skarżącą obowiązuje od 1 stycznia 2016 r. Z tym dniem katalog umów dokonanych w formie aktu notarialnego, od których notariusze są płatnikami podatku, został rozszerzony o umowy nieodpłatnego ustanowienia służebności. Natomiast w dniu powstania obowiązku podatkowego w przedmiotowej sprawie, tj. 13 czerwca 2014 r. z brzmienia przepisu tego wynikało, że notariusze są płatnikami ale tylko podatku od darowizny dokonanej w formie aktu notarialnego albo zawartej w tej formie umowy nieodpłatnego zniesienia współwłasności lub ugody w tym przedmiocie. W świetle powyższego organ odwoławczy stwierdził, że obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn od ustanowienia na rzecz skarżącej nieodpłatnej służebności powstał 13 czerwca 2014 r. i zgodnie z art. 17a. ust. 1 ustawy nabywca tego prawa zobowiązana była złożyć, w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego, właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych (SD- 3).

Odpowiadając na zarzut skarżącej dotyczący podłożenia jej zeznania SD-3 do wypełnienia organ odwoławczy wyjaśnił, że obowiązek złożenia zeznania podatkowego został nałożony na podatników podatku od spadków i darowizn przez ustawodawcę w przywołanym art. 17a ust. 1 ww. ustawy. Skarżąca zobowiązana była zatem do złożenia zeznania w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego. Tymczasem skarżąca złożyła zeznanie SD-3 dopiero 10 września 2018 r., tym samym naruszając obowiązujące przepisy prawa podatkowego.

Zdaniem DIAS organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawny sprawy, a w konsekwencji zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn od nabycia prawa majątkowego tytułem nieodpłatnej służebności.

Na powyższą decyzję organu odwoławczego skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając ww. organowi naruszenie:

1) art. 6 ust. 1 pkt) 8 ustawy, poprzez stwierdzenie, że powstało po stronie skarżącej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od spadków i darowizn;

2) art. 245 § 1 w związku z art. 155 § 1 kc, poprzez stwierdzenie, że służebność osobista na rzecz skarżącej w ogóle powstała;

3) art. 365 § 1 k.p.c. w związku z 6268 § 6 oraz § 7 k.p.c. poprzez pominięcie faktu, że wykreślenie ograniczonego prawa rzeczowego, to jest wpis (orzeczenie) ma powagę rzeczy osądzonej (res iudicata) w przedmiocie jego nieistnienia;

4) art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego;

W uzasadnieniu skarżąca powieliła argumentację odwołania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym kończących postępowanie lub podlegających zaskarżeniu zażaleniem postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym lub egzekucyjnym, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: "ppsa") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...).

Skarga jest zasadna.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że w świetle treści art. 1 ust. 1 pkt 6) ustawy, opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn podlega nabycie nieodpłatnej służebności. Zgodnie bowiem z treścią ww. przepisu, podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium rzeczpospolitej polskiej, tytułem nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności. Natomiast obowiązek podatkowy przy nabyciu w drodze nieodpłatnej służebności, renty oraz użytkowania – z chwilą ustanowienia tych praw.

Ustanowienie służebności osobistej następuje, co słusznie wskazał organ odwoławczy w drodze umowy. Zgodnie bowiem z treścią art. 245 § 1 kc, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego stosuje się odpowiednio przepisy o przeniesieniu własności. W myśl § 2 tego artykułu, do ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości nie stosuje się przepisów o niedopuszczalności warunku lub terminu. Forma aktu notarialnego jest potrzebna tylko dla oświadczenia właściciela, który prawo ustanawia. Zgodnie natomiast z treścią art. 155 § 1 kc (do którego odsyła powołany wyżej przepis art. 245 § 1 kc) umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

Słusznie zatem wskazał organ odwoławczy, że w oparciu o powołane przepisy ustawy oraz kodeksu cywilnego, obowiązek podatkowy w związku z nieodpłatnym nabyciem służebności powstaje w dacie zawarcia umowy ustanowienia tej służebności.

Sąd w pełni zgadza się z organem odwoławczym, który wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że dopuszczalne jest w świetle przepisów kodeksu cywilnego, złożenie oświadczenia woli przez każde zachowanie podmiotu prawa. Należy jednak przypomnieć, że w świetle regulacji kodeksu cywilnego, do zawarcia umowy dochodzi, gdy zostaną złożone zgodne oświadczenia woli. Przedmiotowa zgodność złożonych oświadczeń woli musi istnieć również w sytuacji "przesunięcia" w czasie oświadczeń. Akceptacja treści umowy przez drugą stronę (przez złożenie wyraźnego czy dorozumianego oświadczenia woli) musi być poprzedzone zapoznaniem się z oświadczeniem drugiej strony umowy. Trudno bowiem mówić o przyjęciu oświadczenia woli drugiej strony umowy, gdy w ogóle nie zna się jego treści – nie zna się warunków umowy. Potwierdzeniem tego jest choćby treść art. 70 § 1 kc. W myśl tej regulacji, w razie wątpliwości umowę poczytuje się za zawartą w chwili otrzymania przez składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu, a jeżeli dojście do składającego ofertę oświadczenia o jej przyjęciu nie jest wymagane – w chwili przystąpienia przez drugą stronę do wykonywania umowy. Uznając zatem nawet, że w niniejszej sprawie skarżąca – dla zawarcia umowy ustanowienia służebności nie miała obowiązku zakomunikować swojej akceptacji treści oświadczenia złożonego przez nabywcę nieruchomości, lecz wystarczyło samo wykonywanie tej umowy, to jednak bezwzględnie – dla zawarcia umowy – skarżąca musiała znać treść oświadczenia woli złożonego przez drugą stronę umowy (w niniejszej sprawie – treść oświadczenia J. G.–G. o ustanowieniu służebności). W ocenie sądu w niniejszej sprawie nie ma dowodów potwierdzających te okoliczności. Organ odwoławczy ustalenia te poczynił w oparciu jedynie o własne domniemania, czym w oczywisty sposób naruszył przepisy art. 191 ordynacji podatkowej.

Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji – organ odwoławczy stanął na stanowisku, że obowiązek podatkowy powstał [...] czerwca 2014 roku. Oznacza to, w świetle treści art. 6 ust. 1 pkt 8) ustawy, że organ odwoławczy uznał, że w tej dacie doszło do zawarcia umowy ustanowienia służebności. Organ odwoławczy stwierdził również, że skarżąca stała się stroną przedmiotowej umowy przez czynności dorozumiane. Nie wiadomo jednak (lektura uzasadnienia zaskarżonego postanowienia tego nie wyjaśnia) na jakiej podstawie organ uznał, że do zawarcia umowy doszło właśnie we wskazanej dacie [...] czerwca 2014 roku. Poza sporem pozostaje w niniejszej sprawie pozostaje, że w tej dacie zostało złożone (w formie aktu notarialnego) oświadczenie osoby ustanawiającej służebność. Odnosząc się do wcześniejszych rozważań, należy wskazać, że do zawarcia umowy w konsekwencji dorozumianej akceptacji skarżącej treści umowy służebności (wynikającej z oświadczenia nabywczyni nieruchomości) mogło dojść jedynie po wcześniejszym zapoznaniu się przez skarżącą z treścią tego oświadczenia. Materiał dowodowy zgromadzony dotychczas w niniejszej sprawie, w ocenie sądu, nie pozwala na ustalenie, że skarżąca dowiedziała się o treści oświadczenia J. G.–G. o ustanowieniu służebności właśnie 13 czerwca 2014 roku. W sprawie bezsporne pozostaje przecież, że skarżąca nie była obecna przy akcie notarialnym z [...] czerwca 2014 roku. Organ odwoławczy stwierdził to jednoznacznie na stronie 3 zaskarżonej decyzji. W sprawie nie ma żadnego dowodu, z którego wynikałoby, że [...] czerwca 2014 roku treść aktu notarialnego (w tym oświadczenia o ustanowieniu służebności zawartego w § 9 tego aktu) została przedstawiona skarżącej [...] czerwca 2014 roku.

W ocenie sądu, organ odwoławczy niesłusznie również wiąże dorozumiane oświadczenie woli skarżącej (prowadzące do zawarcia umowy o ustanowieniu służebności) z okolicznością wskazania adresu, jako adresu przedmiotowej nieruchomości jako adresu zamieszkania. Nawet zakładając, że skarżąca faktycznie zamieszkiwała pod adresem do którego odnosi się oświadczenie o ustanowieniu służebności , nie oznacza, że w ten sposób doszło do zawarcia umowy ustanowienia służebności. Za daleko idące jest twierdzenie organu odwoławczego zawarte na stronie 4 decyzji, że "(...)zamieszkiwanie przez p. K. L. przez okres ponad 4 lat, będąc zameldowaną w budynku, którego właścicielem była osoba obca, mogło mieć miejsce właśnie dlatego, że ustanowiona została na Jej rzecz służebność osobista." Podstawą zamieszkiwania na nieruchomości należącej do osoby obcej może być przecież umowa najmu czy użyczenia. Nie można również wykluczyć bezumownego zamieszkiwania na cudzej nieruchomości. Raz jeszcze należy podkreślić, że dla ustanowienia służebności osobistej konieczne jest zawarcie umowy, do czego w okolicznościach niniejszej sprawy mogło dojść poprzez złożenie oświadczenia woli przez skarżącą w sposób dorozumiany. Jednak – należy raz jeszcze podkreślić – takie dorozumiane oświadczenie woli musiało być poprzedzone zapoznaniem się z treścią oświadczenia złożonego przez drugą stronę umowy – osobę ustanawiającą służebność. Organy podatkowe nie przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia czy skarżąca w ogóle dowiedziała się o treści oświadczenia o ustanowieniu na jej rzecz służebności, a jeżeli tak – to kiedy miało to miejsce. W obecnym stanie sprawy jedną okolicznością, która ewentualnie może świadczyć o powzięciu przez skarżącą wiedzy o ustanowieniu służebności jest data złożenia przez nią zeznania SD-3 oraz oświadczenia, że nabywca nieruchomości ustanawiający służebność, jest osobą obcą. Miało to jednak miejsce we wrześniu 2018 roku, a nie – jak przyjął organ odwoławczy – [...] czerwca 2014 roku. Dodatkowo nie wiadomo czy wskazane dokumenty zostały przez skarżącą złożone po zapoznaniu się z treścią aktu notarialnego z [...] czerwca 2014 roku. Przy ocenie okoliczności niniejszej sprawy nie można bowiem pomijać, ze skarżąca w toku postępowania konsekwentnie twierdziła, że nigdy się nie dowiedziała o ustanowieniu służebności (por. odwołanie k. 25-28 akt postepowania podatkowego), czy też pismo skarżącej w toku postępowania odwoławczego (k. 35-36 akt postępowania podatkowego).

Mając na uwadze powyższe, w ocenie sądu, nie sposób w oparciu o powyższe okoliczności – na obecnym etapie sprawy, bez przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego ustalić, czy we wskazanej dacie ([...] września 2018 roku) rzeczywiście doszło do zawarcia umowy ustanowienia służebności. Należy bowiem mieć na uwadze jeszcze jedną sporną w niniejszej sprawie okoliczność. Skarżąca w toku postępowania twierdziła bowiem, że nie mieszka na spornej nieruchomości, bowiem zamieszkała wraz z córką R. przy ul. [...]. Twierdzeń skarżącej nie można uznać za gołosłowne i powoływane jednie dla potrzeb postępowania w niniejszej sprawie. Należy bowiem zauważyć, że w aktach sprawy znajduje się adnotacja z 4 października 2018 roku z przeprowadzonej rozmowy telefonicznej (k. 21 akt postępowania podatkowego). Z adnotacji tej wynika, że została przeprowadzona rozmowa telefoniczna z B. L. (synem skarżącej), który poinformował, że jego matka już od pięciu lat zamieszkuje pod adresem ul. [...], R. Twierdzenie to organ I instancji uznał za wiarygodne, bowiem w dalszym toku postepowania korespondencja skierowana do skarżącej była wysyłana przez niego na ww. adres.

Zdaniem sądu, również przedwczesna była dokonana przez organ odwoławczy ocena złożenia przez skarżącą wniosku o wykreślenie służebności z księgi wieczystej. Organ odwołał się w tym zakresie do art. 246 kc, który przewiduje uprawnienie do zrzeczenia się ograniczonego prawa rzeczowego, na skutek czego prawo to wygasa. Oznacza to – w ocenie sądu – że najpierw to ograniczone prawo rzeczowe musiało powstać, a zatem, że – jak stanowi art. 155 kc w zw. z art. 245 § 1 kc – doszło do zawarcia umowy w tym przedmiocie. W niniejszej sprawie, wobec braku jednoznacznego ustalenia, że skarżąca znała treść oświadczenia o ustanowieniu służebności i w sposób dorozumiany je zaakceptowała, a zatem wobec braku ustalenia czy doszło do zawarcia umowy o ustanowieniu służebności, przedwczesna jest ocena organu, że wniosek o wykreślenie służebności z księgi wieczystej w wobec jej wygaśnięcia na skutek zrzeczenia się, jest przedwczesny. Nie poddaje się on również kontroli sądu. W materiale dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie nie ma bowiem wniosku skarżącej o wykreślenie służebności z księgi wieczystej, nie ma również postanowienia sądu który wpis ten wykreślił.

W ocenie sądu wskazane powyżej okoliczności potwierdzają zasadność skargi, bowiem zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz przy nieprawidłowej ocenie dowodów dotychczas zgromadzonych w niniejszej sprawie. W konsekwencji zaskarżona decyzja organu odwoławczego musiała zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu. W szczególności organ odwoławczy ustali, w jakiej konkretnie dacie skarżąca dowiedziała się o złożeniu oświadczenia o ustanowieniu na jej rzecz służebności osobistej przez J. G.-G. (nowego właściciela przedmiotowej nieruchomości położonej w G.). Następnie, w oparciu o dokonane ustalenie określi datę zawarcia umowy ustanowienia służebności i zastosuje w sprawie odpowiednie przepisy ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia ww. umowy. Mając na uwadze treść stosowanych w sprawie przepisów, organ rozważy również, czy istotną w sprawie okolicznością jest fakt wykonywania służebności przez skarżącą, m. in. przeprowadzając postępowanie dowodowe również na okoliczność daty zamieszkania skarżącej u córki w R.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) ppsa orzeczono jak w punkcie 1) sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ppsa. Łączną kwotę 2 215 zł zasądzoną z tego tytułu na rzecz skarżącej stanowią: wpis od skargi – 398 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 1 800 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł.