Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 877/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3
journal: Dz.U. 2011 nr 12 poz 59
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach - tekst jednolity
article: art. 83 , 88 i 89
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie : Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2013 r. sprawy ze skargi P.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 12 kwietnia 2013 r., znak: [....] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew skargę oddala.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy B. decyzją z 25.01.2013 r. , na podstawie art. 88 ust. 1 pkt. 2, art. 89 ust. 1 ustawy z 16.04.2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, póz. 1220 ze zm.), § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z 13.10.2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228 póz. 2306 ze zm.) w związku z Obwieszczeniem Ministra Środowiska z 14.10.2008r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za niszczenie zieleni na rok 2009 (Monitor Polski nr 82, póz. 725), rozporządzenia Ministra Środowiska z 22.09.2004r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów (Dz. U. z 2004r. Nr 219 póz. 2229), wymierzył P.M. administracyjną karę pieniężną w wysokości 789704,04 zł za usunięcie 196 szt. drzew gatunku sosna pospolita na działce nr [...] w miejscowości O. , bez wymaganego zezwolenia - zgodnie z załącznikiem nr 1 do decyzji.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 6.04.2010 r. na działce nr [...] w miejscowości O. organ l instancji w wyniku anonimowego telefonu, przeprowadził wizję w terenie, z której został sporządzony protokół. Wizja potwierdziła fakt dokonania wycinki 514 sztuk drzew gatunku sosna zwyczajna. Ustalono, że właścicielem działki jest Skarb Państwa, a dysponentem Agencja Nieruchomości Rolnych. Zgodnie z umową dzierżawy nr [...] z 5.04.2005r., która została przedstawiona przez Agencję Nieruchomości Rolnych dzierżawcą gruntu od 2005 r. jest P.M. . Działka nie była uprawiana przez ANR od 1993 r.

P.M. potwierdził, że to on osobiście dokonał wycinki drzew na działce nr [...] w m. O. Według niego zgoda na wycięcie nie była mu potrzebna, gdyż uznał, że teren objęty wycinką jest lasem. P.M. nie kwestionował ilości wyliczonych wyciętych drzew na wizji lokalnej w dniu 25.05.2010 r. jak również na kolejnej wizji z 13.09.2010 r. Ponadto słuchany na ta okoliczność przedstawiciel ANR – A.K. wyjaśnił, iż P.M. występował do ANR w styczniu 2009r. o wyrażenie zgody na wycinkę drzew i dostał odpowiedź pozytywną pod warunkiem uzyskania zezwolenia z Urzędu Gminy w B. . A.K. wyjaśnił również, iż z ustnych ustaleń z P.M. wynikało, że na przedmiotowej działce będzie uprawiał wierzbę energetyczną.

Organ ustalił, że decyzją nr [...] . Wójt Gminy B. zezwolił P.M. na wycięcie 50 sztuk drzew gatunku sosna w celu poprawienia wzrostu pozostałego drzewostanu na działce nr [...] w O. . P.M. uzasadniając wniosek wskazywał, że zamierza wyciąć wszystkie drzewa znajdujących się na działce nr [...] w celu oczyszczenia gruntu oraz umożliwienia wykonania melioracji. Powyższe potwierdza również fakt, że P.M. powołując się na umowę dzierżawy działki nr [...] , przystąpił do przetargu na odbiór komunalnych osadów ściekowych. Stąd organ uznał za niewiarygodne wyjaśnienia P.M. , że planował dokonanie nowych nasadzeń.

W czasie ponownego przesłania w dniu 8.11.2010 r. P.M. zmienił zeznania i oświadczył, że wyciął około 1/3 drzew od strony działki [...], natomiast nie wie kto wyciął pozostałą część. Faktu tego nie zgłosił na Policji. P.M. wyjaśnił, że dokonał wycinki drzew w okresie zimy 2010 r. , śnieg był do kolan i na tej wysokości wyciął drzewa. W ocenie organu, wyjaśnienia P.M. złożone w dniu 8.11.2010 r. są całkowicie niewiarygodne. Dodatkowo, żaden ze świadków nie potwierdził, iż wycinka tej 1/3 drzew miała miejsce w zimie, wszyscy świadkowie zgodnie przyznali, że była to pora ciepła, bez śniegu.

Odnosząc się do zebrane w toku postępowania dowodów z zeznań świadków organ podał, że zeznania świadków. LG. , M.K., B.K. i S.P. są zgodne i spójne, co do faktu, iż wiosną 2010 r. doszło od wycinki drzew na działce nr[...] . Świadkowie potwierdzili, iż na tym terenie rosły wcześniej sosny, a dodatkowo świadek B.K. wskazał na znaczny obszar terenu objętego wycinką gdyż około 20 arów, co znajduje potwierdzenie w stanie faktycznym zastanym na gruncie. Świadkowie jednogłośnie zeznali, iż grunt objęty wycinka stanowi role, stał odłogiem od wielu lat i obrósł samosiejkami. Nie słyszeli również o żadnych kradzieżach drzewa na tamtym terenie. Zeznania w/w świadków są dla organu w pełni wiarygodne, gdyż znajdują także potwierdzenie w treści opinii biegłych. Dodatkowo w/w świadkowie są obcy dla P.M. , nie są z nim związani żadnymi zleceniami, umowami, nie mają żadnego interesu faktycznego w kierunkowaniu swoich zeznań.

Na podstawie zeznań świadków oraz wniosku P.M. z 2009r. o zgodę na wycięcie wszystkich drzew na działce [...] organ uznał, iż fakt wycięcia drzew miał miejsce w pierwszej połowie roku 2010 na całej powierzchni przedmiotowej działki.

Jednocześnie organ wskazał, że zeznania świadków TF. i Z. C. nie są wiarygodne. Świadkowie byli zleceniobiorcami P.M. , czerpali korzyści majątkowe z faktu wykonywania dla niego czynności czyszczenia drzew. Dodatkowo, świadkowie mogą obawiać się również odpowiedzialności za udział w nielegalnej wycince drzew i dlatego ich zeznania zmierzają do pomniejszenia ich udziału w zdarzeniu. Ponadto zeznania tych dwóch świadków odbiegają od siebie co do czasu wykonywania wspólnej pracy. Świadkowie zeznali jednakże, że nie wiedzą nic o wycince tak znacznego obszaru działki nr [...] i w takiej wycince nie uczestniczyli. Świadkowie zgodnie zeznali, że zdarzenie, w którym uczestniczyli dotyczyło wycinki około od 50 do 60 sztuk drzew. Powyższa zgodność, wskazywać może na fakt, iż świadkowie zostali poinformowali przez stronę, że zezwolenie Wójta Gminy B. dotyczyło tylko 50 sztuk sosen.

Postanowieniem z 26.08.2010 r. został powołany biegły-M.S,. . Po przeprowadzeniu w dniu 13.09.2010 r oględzin nieruchomości została wykonana inwentaryzacja i opinia oraz ustaleniem wieku drzew znajdujących się na działce nr [...] Z inwentaryzacji wynika, że 246 sztuk wyciętych drzew gatunku sosna miało wiek 12 lat. W trakcie inwentaryzacji pni po ściętych drzewach sosnowych dokonano pomiaru obwodów pni w miejscu ściętych drzew. Pomiarami objęte zostały tylko takie pnie, których wiek oraz liczby okółków miały powyżej 5-ciu lat. W związku z powyższym organ dokonał pomiaru wszystkich wyciętych drzew na działce nr [...] w O. - 514 szt. drzew., a biegły zinwentaryzował tylko te drzewa, które miały powyżej 5 lat - czyli 246 szt. - pnie pochodzą po ściętych drzewach sosnowych, których wiek w chwili ścięcia określono na 12 lat.

Ponadto w inwentaryzacji biegły stwierdził, iż drzewa, które rosły i zostały wycięte oraz pozostały na przedmiotowej działce to samosiewy sosnowe rosnące na nieuprawianym gruncie ornym. W związku z faktem, że działka nr [...] w O. w Państwowej Ewidencji Gruntów zakwalifikowana jest jako R VI oraz nie spełnia art. 3 pkt. 1a) ustawy o lasach z dnia 28.09.1991 r. nie jest przeznaczona (w obecnym czasie) do produkcji leśnej, to nie można jej kwalifikować jako lasu. Nie

figuruje także w uproszczonym planie urządzenia lasów nie stanowiących własności

Skarbu Państwa. W dniu 28.10.2010 r. biegło w uzupełniającej opinii dodatkowo wyjaśnił, że niemożliwy był pomiar obwodu na wysokości 1,3 m z powodu braku na gruncie kłody (pnia). Następnie biegły wyjaśnił, że w inwentaryzacji pni z 13.09.2010 r. mylnie wpisał obwody pozostałych na gruncie pni po wycince drzew pod numerami 21, 89, 96, 148, 177,205, 211, 239 i poprawił w tym zakresie zestawienie inwentaryzacyjne. W opinii uzupełniającej z 26.10.2011 r. biegły wyjaśnił, że przyjął metodę pomiaru obwodów zgodnie z treścią art. 89 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody i na tej podstawie został wyliczony obwód wyciętych drzew. Biegły odniósł się do ustalenia wieku drzew informując, że ścięte na przedmiotowej działce drzewa to sosny pospolite, wiek ich ustalił przede wszystkim na podstawie liczby przyrostów rocznych (słojów rocznych).

W ocenie organu opinia wraz z inwentaryzacją biegłego M.S. jest kompletna, wszystkie konieczne elementy zostały w niej ujęte i wyjaśnione, a jej treść nie budzi żadnych wątpliwości.

Organ wskazał, że P.M. był dzierżawcą działki nr [...] w m. O. i jako posiadacz mógł uzyskać zezwolenie na ich usunięcie.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 83 ust. 6 pkt. 1 ustawy o ochronie przyrody, z obowiązku uzyskania zezwolenia zwolniono drzewa rosnące w lasach. Nawiązując do definicji lasu zawartej w ustawie o lasach organ wskazał, że najprostszym do wykonania dowodem świadczącym o tym, czy w konkretnym przypadku mamy do czynienia z lasem, będzie wypis z ewidencji gruntów. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów dla działki nr [...] położonej w O. są to użytki. gruntowe i klasy gleboznawcze R VI o powierzchni 0.3143. Działka nie jest również objęta uproszczonym planem urządzenia lasu.

Ponadto na podstawie informacji pisemnej pracowników Referatu Finansowego Urzędu ustalono, że P.M. wykazywał działkę [...] do zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego zużytego do produkcji rolnej w latach 2009-2010, co stanowi kolejny dowód na to, że P.M. wykazywał działkę nr [...] jako role, a nie las.

Dodatkowo w treści umowy dzierżawy 5.04.2005r. w § 3 ust. 1 wskazano, iż dzierżawca zobowiązuje się używać przedmiot dzierżawy zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki w celu wykonania na nim działalności rolniczej i nie może zmienić przeznaczenia przedmiotu dzierżawy bez zgody wydzierżawiającego wyrażonej na piśmie.

Organ konkludował, że wycinki drzew dokonał sam P.M. , za zgodą właściciela nieruchomości, a wycięte drzewa były w większości starsze niż 5-letnie, działka nr [...]jest rolą, a nie lasem.

Organ nadmienił, że P.M. pod koniec 2009 r. dokonał również wycinki 72 szt. drzew, które to zdarzenie jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wójta Gminy. Sprawca działał w sposób świadomy, dokonując zniszczeń w świecie roślin, zdając sobie sprawę z konsekwencji.

Naliczenie kary administracyjnej za nielegalną wycinkę 196 szt., drzew na działce nr [...] położonej w miejscowości O. nastąpiło zgodnie z Obwieszczeniem Ministra Środowiska z dnia 14 października 2009r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2010 w oparciu o opinię i inwentaryzację biegłego M.S. Naliczona kara została wyliczona zgodnie ze stawkami na 2010 w/w obwieszczenia. Inwentaryzacja drzew została wykonana na 246 szt., lecz organ uznał z korzyścią dla strony, że P.M. posiadał decyzję Wójta Gminy B. nr [...] z 31.03.2009r. zezwalającą na usunięcie 50 szt. drzew.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył P.M. . Zdaniem odwołującego się teren działki, z której usunięto drzewa stanowił las. Wskazał, że za las należy uznać grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0.10 ha pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi, drzewami i krzewami oraz runem leśnym), który nie spełnia żadnego dodatkowego kryterium z art. 3 pkt 1 lit. a, b i c. Dodatkowe kryteria dotyczą bowiem gruntów o obszarze co najmniej 0.10 ha przejściowo pozbawionych roślinności leśnej. Swoje stanowisko oparł na wykładni ustawy o lasach wynikającej z wyroku SN z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. IV CSK 353/08. Domagał się przeprowadzenia dowodu na okoliczność, czy działka nr [...]jest lasem w postaci ponownych jej oględzin oraz dowodu z umowy [...] dotyczącej odbioru przez stronę osadu ściekowego oraz z karty przekazania odpadu z 30.12.2009 r. Odwołujący się zarzucił, że nie zostało należycie wykazane, że wycinki drzew dokonał PM.. . Owszem, przyznał on, że wycinki dokonywał, ale nie podał ilości wyciętych przez siebie drzew. Tymczasem ilość drzew wyciętych jest tak duża, że ich usuniecie bez pomocy innych osób nie byłoby możliwe. W ocenie odwołującego się opinia biegłego jest niewiarygodna.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z [...]04.2013 r. znak:[...] , na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 89 ust. 1, ust.3, ustawy o ochronie przyrody oraz § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew w związku obwieszczeniem Ministra Środowiska z 14.10.2008 r. w sprawie opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za niszczenie zielenin rok 2009 oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że do usunięcia drzew doszło na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...]położonej w O. o powierzchni 0.3143 sklasyfikowanej jako grunty orne i oznaczonej w ewidencji gruntów jako R VI. Biorąc pod uwagę definicję lasu zawartą w art. 3 ustawy o lasach. Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa działka spełnia tylko jedno z kryteriów niezbędnych do uznania jakiegoś gruntu za las, to jest kryterium powierzchni. Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy nie wskazuje na to, że działka ta jest w jakikolwiek sposób związana z gospodarką leśną lub zajęta pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że na terenie miejscowości O. znajduje się las objęty uproszczonym planem urządzenia lasu, jednak działka nr [...] nie jest objęta»uproszczonym planem urządzenia lasu z uwagi na jej przeznaczenie na cele rolnicze. Wynika to m.in. ze stanowiska Nadleśnictwa w C. z 2.08.2010 r. oraz ze znajdującej się w aktach sprawy mapy. Ponadto w umowie dzierżawy z 5.04.2005 r. dzierżawca zobowiązał się używać przedmiotu dzierżawy zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki w celu wykonywania na nim działalności rolniczej i nie mógł zmienić przeznaczenia przedmiotu dzierżawy bez zgody wydzierżawiającego (§ 3 pkt 1 umowy, karta nr 18). Ponadto P.M. złożył dnia 23 stycznia 2009 r. wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew m.in. z działki[...], zaś w wyniku rozpatrzenia tego wniosku Wójt Gminy B. wydał decyzję zezwalającą na usunięcie tych drzew. W toku postępowania P.M. nie podnosił, jakoby działka nr [...] stanowiła las. Również przesłuchiwani w toku postępowania świadkowie wskazywali, że grunt objęty wycinką stanowił rolę, a ponieważ nie był od lat uprawiany obrósł samosiejkami (zeznania B.K. i L.G. .

Kolegium wskazało również, że to czy P.M. zamierzał prowadzić na działce nr [...] działalność z zakresie odbioru osadu ściekowego nie ma. istotnego dla sprawy znaczenia, stąd brak jest podstaw do przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę.

W świetle poczynionych ustaleń, usunięcie drzew z działki nr [...] wymagało uzyskania zezwolenia przez posiadacza działki tj.P.M. . Zasadnie odpowiedzialność przypisano zatem właśnie jemu, co znalazło potwierdzenie również w zeznaniach składanych przez słuchanych w sprawie świadków.

Kolegium podało, że także w kwestii ustalenia gatunku, ilości i obwodów pni wyciętych drzew organ l instancji poczynił staranne i kompletne ustalenia. Materiał dowodowy, który stał się podstawą ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej jest obszerny. Liczba i gatunek wyciętych drzew została ustalona na podstawie przeprowadzanych wizji w terenie, a ich lokalizacja ustalona została na podstawie znajdujących się w aktach sprawy szkicach rozmieszczenia pni. Dodatkowo ogólna liczba drzew, których usunięcie stwierdzono podczas wizji lokalnej 6.04.2010 r. została pomniejszona z uwagi na to, że część drzew nie przekraczała wieku 10 lat. Zatem 246 drzew, to drzewa, których wiek określono na 12 lat. Ta liczba została dodatkowo pomniejszona o liczbę drzew, które usunięte zostały z działki nr [...] w O. na podstawie decyzji Wójta Gminy B. z dnia 31.03.2009 r., co dało ogólną liczbę drzew uwzględnionych do naliczenia administracyjnej kary pieniężnej 196 sztuk. Wiek ściętych drzew został ustalony na podstawie opinii biegłego. Biegły przedłożył opinię z 13.09.2010 r, a następnie wskutek wskazań organu II instancji, opinia ta została uzupełniona 22.10.2011 r.. W uzupełnieniu opinii biegły wskazał, w jaki sposób ustalił wiek drzew.

P.M. wniósł do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzje samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. , domagając się jej uchylenia, jak i uchylenia poprzedzającej ja decyzji organu l instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszystkich czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego prawy poprzez nie odniesienie się i nie wyjaśnienie nie dających się pogodzić różnic w zeznaniach świadków oraz art. 3 ustawy o lasach poprzez błędną wykładnię przepisu i przyjęcie, że niezbędną przesłanką uznania gruntu za las jest kumulatywne spełnienie co najmniej dwóch przesłanek z art. 3 ust. 1 pkt a-c.

W uzasadnieniu skarżący zwrócił uwagę, że z zeznań Z.C. , T.F. i M.K. wynika, że zostało wyciętych około 50-60 drzew, a nie ilość zarzucana przez organ. Skarżący zaprzeczył aby usuwał drzewa powyżej deklarowanej ilości i podkreślił, że nie ma wiedzy kto to uczynił. Zdaniem skarżącego opinia biegłego została sporządzona błędnie, wnioski są nielogiczne. Wskazał, że działka nie była uprawiana przez Agencje od 1993 r. zatem porosła samosiejkami tworząc las, mimo, że wcześniej stanowiła ona grunt rolny. Dla

poparcia swojego stanowiska w zakresie interpretacji art. 3 ustawy o lasach skarżący

odwołał się do wyroku Sądu Najwyższego z 28.01.2009 r. sygn. akt IV CSK 353/08. Zakwestionował bezkrytyczne przyjęcie opinii biegłego M.S. w szczególności ze wszystkie drzewa wskazane w załączniku do decyzji l instancji maja ponad 10 tj. 12, co jest niezgodne z ustaleniami tabeli prof. Dr L.M. . Wskazuje, jednak , że i sama tabela nie jest miarodajna,

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a.

Sąd badając legalność zaskarżonych decyzji uznał, że nie naruszają one prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Zgodnie z treścią art. 83 ust. 1 ustawy z 16. 04. 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, póz. 880 ze zm.) usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości. Powyższy przepis ustanawia zasadę ochrony drzew i krzewów o jakiej mowa w art. 2 ust. 1 pkt 9 cyt. ustawy, zaś stosownie do dyspozycji z art. 88 ust. 1 pkt 2 wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego pozwolenia. Zgodnie z treścią art. 83 ust. 6 pkt. 1 i 4 przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do drzew lub krzewów w lasach (pkt 1 ); których wiek nie przekracza 10 lat (pkt 4).

Wskazanie w art. 83 ust. 1 cyt. ustawy jako podmiotu uprawnionego do złożenia wniosku o zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów powoduje, że do posiadacza, mającego możliwość złożenia ww. wniosku skierowana winna być decyzja nakładająca administracyjną karę pieniężną w przypadku wycięcia drzew bez wymaganego. Kara za usunięcie drzew lub krzewów może być zatem wymierzona posiadaczowi lub właścicielowi nieruchomości jedynie wówczas, gdy dokonali wycięcia drzew osobiści lub zlecili wykonanie tej czynności innym osobom. Wykazanie tej okoliczności jest zadaniem organów administracji publicznej (por. wyrok NSAz 19. 11. 2008 r. II OSK 1410/07, Lex 526063).

Odnosząc powyższe do okoliczności rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że podstawowe kwestie sporne dotyczą ustalenia czy nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] w m. O. , z której usunięto drzewa stanowi grunt leśny czy rolny oraz czy usunięcia wszystkich przedmiotowych drzew dokonał Skarżący lub osoby, za które nie ponosi on odpowiedzialność, czy też przedmiotowe drzewa zostały usunięte przez osoby, za które nie ponosi odpowiedzialności. Odnośnie kwestii pierwszej zgodnie ze stanowiskiem P.M. przedmiotowa nieruchomość jest gruntem leśnym, natomiast zgodnie ze stanowiskiem organów obu instancji działka nr [...] to grunt rolny. Mając na uwadze okoliczności rozpatrywanej sprawy trzeba wskazać, że zgodnie z

art. 3 ustawy z 28. 09. 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2011 r. Nr 12, póz. 59 ze. zm.) lasem w rozumieniu ustawy jest grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony, przeznaczony do produkcji leśnej lub stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo wpisany do rejestru zabytków, a także grunt związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

W związku z powyższym trzeba zauważyć, że pojęcie lasu tak jak to określił ustawodawca w ww. przepisie zakłada kumulatywne wystąpienie co najmniej dwóch elementów tj. kryterium obszarowego (lasem jest grunt o zwartej powierzchni wynoszący co najmniej 10 arów oraz ) oraz kryterium funkcjonalnego, ponieważ grunt ten musi być związany z gospodarka leśną, względnie musi być Wykorzystywany na potrzeby gospodarki leśnej. Nie można natomiast zaaprobować stanowiska prezentowanego przez Skarżącego, że dla uznania gruntu za las wystarczy spełnienie samego kryterium obszarowego w sytuacji gdy występowały na nim drzewa samosiejki. W ocenie Sądu nie stanowi to jeszcze spełnienia kryteriów wskazanych w przepisie art. 3 ustawy o lasach, ponieważ zgodnie definicją legalną lasu sformułowaną w tym artykule dla kwalifikowania gruntu jako leśny nie jest wystarczające spełnienie kryterium obszarowego. Ponadto analizując przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości należy wskazać na inne jeszcze okoliczności, wskazujące, że grunt działki nr [...] nie stanowi gruntu leśnego. O nieleśnym przeznaczeniu działki nr [...] o pow. 0,3143 ha, położonej w m. O. stanowi oznaczenie tego gruntu oznaczonego w ewidencji gruntów jako: grunt orny -f

VI. Co prawda samo oznaczenie przeznaczenia gruntów w ewidencji gruntów nie jest decydujące w każdej sytuacji dla określenia przeznaczenia gruntu, to jednak oznaczenie to nie może być nieuwzględnione gdy wraz z innymi okolicznościami wskazuje czy mamy do czynienia z gruntem rolnym (np. ornym) czy z gruntem leśnym. W rozpatrywanej sprawie na rolne przeznaczenie przedmiotowego gruntu wskazuje w sposób jednoznaczny treść umowie dzierżawy zawartej przez P.M. z Agencją Nieruchomości Rolnych oddział terenowy w O. w dniu 5 kwietnia 2005 r. W przepisie § 2 ww. umowy określono bowiem wyraźnie, że wydzierżawiane nieruchomości są rolne, a w § 3, że dzierżawca zobowiązuje się używać przedmiot dzierżawy w celu wykonywania na nim działalności rolniczej i nie może zmienić przeznaczenia dzierżawy. Dodatkowo, dążąc do jednoznacznego wyjaśnienia czy przedmiotowy grunt jest gruntem leśnym czy rolnym organ organy pozyskały informacje udzielone przez Nadleśnictwo C. w piśmie z 2 sierpnia 2010 r., z którym wskazano, że na terenie miejscowości O. znajduje się las objęty uproszczonym planem urządzenia lasu, jednakże nie obejmuje on działki nr ew. [...] , ze względu na jej rolnicze przeznaczenie. Co więcej sam skarżący traktował przedmiotową działkę jako grunt nieleśny ponieważ w wystąpił do Wójta gm. B. o zezwolenie na usunięcie drzew z terenu działki nr [...] i w piśmie z 5 stycznia 2009 r. określił, że jest to, "teren na którym rosną drzewa, przeznaczony pod rolnictwo", a "czyszczenie gruntów ma umożliwić dokonanie melioracji". Wniosek w odniesieniu do działki nr [...] ponowił w dniu 20 .02. 2009 r. wskazując, że zamierza wyciąć 150 drzew gatunku sosna stanowiących samosiejki o obwodzie pnia 10-15 cm. Zgodnie z decyzją wydaną przez Wójta Gminy B. w. dniu 31 marca 2009 r. P.M. otrzymał zezwolenie na usuniecie 50 drzew o obwodzie od 10 do 25 cm. W decyzji tej wskazano, że w zamian P.M. ma dokonać na ww. działce nasadzenia 60 drzew zapewniając im nieskrępowany rozwój, co w kolejnych latach może doprowadzić do zakwalifikowania gruntu jako las. Z decyzji tej wynika zatem niezbicie, że teren działki nr ew. [...] nie jest gruntem leśnym, lecz ewentualnie po nasadzeniach, w przyszłości mógłby nim zostać. W związku z powyższym zarzut skargi, iż organy nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego sprawy, niezasadnie przyjmując, iż grunt przedmiotowej nieruchomości nie stanowi lasu jest niezasadny, kwestia ta została bowiem wyjaśniona w sposób nie budzący wątpliwości w oparciu o ww. okoliczności, co potwierdzają dokumenty przedłożone w aktach administracyjnych, a organy nie poprzestały jedynie na wskazaniu określonego zapisu w ewidencji gruntów. A zatem nawet jeśli zapisy z ewidencji gruntów mogą nie mieć rozstrzygającego znaczenia dla uznania czy przedmiotowa działka stanowi grunt leśny, to danych z ewidencji nie można pominąć w szczególności gdy znajdują potwierdzenie w innych dokumentach i faktach. Nie można natomiast zgodzić, się że z samego faktu, iż przez okres ok. 20 lat przedmiotowa działka porosła samosiejkami sosny pospolitej to nastąpiło przekształcenie jej w grunt leśny. Co więcej Skarżący wiedział o rolnym przeznaczeniu działki i nie zamierzał jej przekształcić w grunt leśny, gdyż podejmował działania świadczące o innym wykorzystaniu przedmiotowej działki.

Odnosząc się natomiast do kwestii prawidłowości ustalenia, że to Skarżący dokonał usunięcia drzew z przedmiotowej nieruchomości, w tym drzew na usunięcie których wymagane było uzyskanie zezwolenia należy wskazać, że w ocenie Sądu organy uczyniły zadość przepisom postępowania i wbrew zastrzeżeniom Skarżącego dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy w oparciu o kilkakrotnie przeprowadzone oględziny terenu działki nr [...] ., wyjaśnienia Skarżącego, przesłuchanie świadków oraz opinię biegłego wraz z jej uzupełnieniami. W sprawie bezsporne jest, że z terenu przedmiotowej działki wycięto 514 drzew gatunku sosna pospolita, przy czym tylko na wycięcie 50 drzew tego gatunku o obwodach od 10 do 25 cm Skarżący uzyskał zezwolenie Wójta Gm. B. Poza sporem jest, że usunięcia 50-ciu drzew, na które zostało wydane przedmiotowe zezwolenie dokonał sam Skarżący, natomiast co do kwestii związanych bezpośrednio z usunięciem pozostałych drzew stanowiska stron różnią się. l tak Skarżący podnosi w skardze, analogicznie jak w odwołaniu, iż nie wie kto dokonał wycinki pozostałych drzew. Zgodnie z ustaleniami organów także pozostałe drzewa zostały usunięte przez P.M.

Stosownie do treści art. 7 kpa - w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Wyżej wskazany przepis stanowi naczelną zasadę postępowania administracyjnego, uszczegółowioną w przepisie art. 77 § 1 kpa stanowiącym, że organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz w art. 107 § 3 kpa, który nakłada obowiązek zawarcie w decyzji/postanowieniu uzasadnienia faktycznego, które w szczególności powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których na innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej, z przytoczeniem przepisów prawa.

Uwzględniając powyższe należy uznać, w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w przedłożonych aktach administracyjnych sprawy, że organy dokonały wszystkich wymaganych ustaleń, w tym pozwalających na uznanie, że Skarżący był

osobą, która samodzielnie, w przeciągu kilku miesięcy dokonała wycięcia 514 drzew

gatunku sosna pospolita z terenu przedmiotowej działki. Organy ustaliły, że osobami,

które mu pomagały - w niewielkim wymiarze godzin- w usunięciu kłód wyciętych już drzew względnie w obcinaniu gałęzi byli Z.C. i T.F. . Mając na uwadze ustalenia wskazujące, iż to Skarżący dokonał wycinki trzeba podkreślić, że P.M./ już w czasie oględzin na działce w dniu 25 maja 2010 r. przyznał początkowo, że drzewa zostały usunięte w grudniu 2009 r., a następnie po uwadze biegłego K .D. , że "wycinka drzew nastąpiła z początkiem wegetacji czyli w marcu 2010 r. uzupełnił, że "usunięcie nastąpiło grudzień 2009, kwiecień 2010 r.". Nadto P.M. podał jako przyczynę wszystkich drzew, których wiek wstępnie określono protokole oględzin na: od 5 do 15 lat (średnio 10 lat), że "usunął drzewa w związku z potrzebą wprowadzenia gospodarki planowej". Protokół z ww. oględzin - bez dodatkowych uwag czy zastrzeżeń - został podpisany przez P.M. , a zatem analiza tego dokumentu nie pozostawia wątpliwości, że usunięcia drzew dokonał Skarżący w przeciągu kilku miesięcy tj. od grudnia 2009 do kwietnia 2010 r. Trzeba nadto wskazać, że Skarżący przesłuchiwany przez organ l instancji w dniu 21 czerwca 2010 r. potwierdził, że "osobiście dokonał wycinki drzew na działce nr [...] w miejscowości O", wskazując, że dysponował zgodą na wycięcie 50 drzew oraz, że: "później okazało się, że nie była mu potrzebna, gdyż uznał, że teren jest lasem". Skarżący nie kwestionował wtedy również podanej przez organ liczby wyciętych drzew i nie wskazał, że ktoś inny dokonał wycinki części tych drzew za jego zgodą czy bez jego zgody.

Późniejsza zmiana stanowiska przez Skarżącego, która nastąpiła 8 listopada 2010 r., polegająca na wskazaniu, iż on sam wyciął jedynie około 1/3 drzew, a pozostałe zostały wycięte przez nieznane osoby mu osoby nie została w żaden sposób uprawdopodobniona w postępowaniu dowodowym prowadzonym przez organ l instancji. Przeciwnie, żaden ze światków przesłuchiwanych w sprawie, w tym także wnioskowani przez P.M. nie wskazali, że w okolicy były jakieś kradzieże drzew. Nadto z zeznań świadków oraz wyjaśnień Skarżącego wynika, że wycinanie drzew było dokonywane w dłuższym okresie czasu obejmującym co najmniej kilka miesięcy tj. zarówno gdy było zimno i na gruncie znajdował się śnieg (zima 2009 r. ), ale także gdy było ciepło (wiosna 2010 r.) oraz w jesieni. Należy zgodzić się z organami, że twierdzenia Skarżącego dotyczące kradzieży części drzew z terenu działki nie są wiarygodne i to nie tylko dlatego, iż zostały podniesioneprzez niego dopiero po kilku miesiącach od wszczęcia postępowania, ale także dlatego, iż Skarżący nie powiadomił policji ani żadnych innych .służb o wycięciu i kradzieży drzew. O kradzieżach drzewa z działki Skarżącego lub z innych działek nie słyszał także żaden z zeznających w postępowaniu świadków. Jednoznacznie wskazuje na to świadek. BK. . Nie można także uznać podnoszonej przez Skarżącego niespójności w zeznaniach świadków. W ocenie Sądu to, że niektórzy z nich wskazywali, że wycinki dokonano w zimie lub w okresie gdy było już ciepło (wiosna ale także jesienią) jest dodatkowym potwierdzeniem na to, iż wycinka była dokonywana przez jedną osobę i chociażby z tego względu musiała być rozłożona w czasie. Trzeba nadto zaznaczyć, że jak wynika z opisu położenia działki nr [...] znajduje się ona pomiędzy działkami leśnymi, stąd ograniczona ilość osób, które bezpośrednio widziały wycinkę.

Sąd nie dopatrzył się również sprzeczności w zeznaniach Z.C. T.F./ z zeznaniami pozostałych świadków odnośnie ilości wycinanych drzew. Mając na uwadze, że świadkowie Z.C. i T.F. zeznali, iż pracowali na działce nr [...] tylko przez kilka godzin, nie mogli widzieć wszystkich ściętych drzew, ponieważ były one ścinane sukcesywnie w przeciągu wielu miesięcy, podczas gdy ZC. I T.F. pomagali Skarżącemu na działce nr [...] tylko przez jeden dzień (dokładnie kilka godzi.) W związku z tym fakt, że wskazali oni na ok. 50-60 ściętych drzew nie przeczy ustaleniom organów obu instancji, że Skarżący wyciął także pozostałe drzewa. Analogicznie, zeznania M.K. , który wskazał iż widział, że wycięte drzewa mieściły się na jednej przyczepce, nie pozostają w sprzeczności z zeznaniami m. in. B.K. , który wskazuje na usunięcie większej liczby drzew. Trudno także uznać za znaczące wskazanie przez Z.C. , składającego zeznania w dniu 13.12. 2010 r., że "przycinał gałęzie drzewom na działce P.M. trzy lata temu w jesieni". Pomijając fakt iż świadek ten został wskazany przez Skarżącego nie można również wykluczyć, że pomagał on Skarżącemu także w przycinaniu gałęzi drzew znajdujących się na przedmiotowej działce w jesieni 2007 r. Należy natomiast podkreślić, że wszystkie pozostałe zeznania są spójne w zakresie wskazania, że wycinka dokonywana była w dłuższym okresie czasu i obejmowała okres pomiędzy grudniem 2009 r. a kwietniem 2010 r. Na koniec należy się wskazać, że w ocenie Sądu organy prawidłowo ustaliły wysokość administracyjnej kary za usunięcie 196 drzew gatunku sosna pospolita z działki nr [...] w wysokości 789 7004., 04 zł. Liczba drzew i sposób ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej za ich wycięcie bez zezwolenia były dokładnie analizowane przez organy obu instancji. W dniu oględzin przeprowadzonych 6 kwietnia 2010 r. pracownicy Urzędu Gminy dokonali inwentaryzacji 514 wyciętych drzew mierząc najmniejszy promień pozostałych po nich pni. Należy podkreślić, że organy prawidłowo wykazały istotne parametry usuniętych drzew tj. ich ilość, gatunek, wiek, obwód drzewa obliczony z uwzględnieniem najmniejszego promienia , co ma istotne znaczenie dla ustalenia wysokości wymierzonej kary. W sprawie został bowiem ustanowiony biegły mgr inż.M.S. , który sporządził ponownie inwentaryzację wyciętych drzew w dniu

13 września 2010 r. , uzupełnioną 26 października 2011 r. oraz 9 styczniu 2013 r. W inwentaryzacji biegły uwzględnił pnie pozostałych po wycince na dz. nr [...] drzew (ponieważ brakowało kłód) wskazując w opinii, iż wiek drzew obliczył w oparciu o liczbę przyrostów (słojów) oraz pomocniczo korzystając z tabeli wiekowej opracowanej przez prof., dr LM. , w której wskazano, że dla sosny pospolitej przy pierścienicy (średnicy) wynoszącej 12 cm - wiek sosny wynosi 20 lat, co oznacza, że przy pierścienicy wynoszącej 6 cm - wiek sosny wynosi 10 lat.

Kierując się powyższym inwentaryzacją objęto drzewa, których średnica pnia (pierścienica) wynosiła co najmniej 7 cm. Pozwoliło to zasadnie przyjąć, że w inwentaryzacji obejmującej 246 sztuk drzew sosny pospolitej znalazły się wyłącznie drzewa, których wiek przekracza 12 lat. Na marginesie trzeba zauważyć, ze spośród drzew, które wymagały zezwolenia na ich usunięcie tj. przekroczyły 10 lat tylko 10 drzew miało pierścienice( średnicę) wynoszącą 7 cm. Pozostałe miały średnicę wynoszącą co najmniej 8 cm. W uzupełniającej opinii z 26. 10. 2011 r. biegły rzeczoznawca mgr inż. M.S. dokonał dodatkowej weryfikacji 8 drzew , co do których mylnie wpisano obwody, a których wiek przekroczył 12 lat, wskazał sposób obliczenia obwodów pni (zredukowanych współczynnikiem 0.9) , a także szkic sytuacyjny ponumerowanych pni drzew na działce nr [...] których wiek przekroczył 12 lat. Uzasadnienie decyzji pierwszoinstancyjnej zawiera ona załącznik, w którym przedstawiono sposób obliczenia - zgodnie z art. 89 ustawy o ochronie przyrody - administracyjnej kary pieniężnej za poszczególne drzew usunięte z terenu przedmiotowej działki bez pozwolenia tj. 196 drzew. W tekście uzasadnienia wyjaśniona sposób obliczenia obwodu drzew i sposób wyliczenia kary. Co prawda w uzasadnieniu pojawia się stwierdzenie, że biegły zinwentaryzował tylko te drzewa, które miały powyżej 5 lat, ale jak wynika z całości wyjaśnień zamieszczonych w dalszej części uzasadnienia oraz z załącznika nr 1 do decyzji Wójta Gminy B. z 4 . 10. 2013 r. w zestawieniu inwentaryzacyjnym obejmującym 196 nielegalnie wyciętych drzew znalazły się wyłącznie drzewa których wiek przekraczał 10 lat, a więc na usunięcie których - zgodnie z art. 83 ust. 6 pkt. 4 wymagane jest wydanie zezwolenia. Zarówno z decyzji jak z przedłożonych do akt dokumentów (inwentaryzacji sporządzonej przez biegłego mgr inż. M.S. zgodnie z obwieszczeniem Ministra Środowiska z 23. 10. 2009 r.) wynika, iż liczba 246 drzew usuniętych z działki nr [...] które ze względu na wiek wymagały uzyskania zezwolenia na ich usunięcie została pomniejszona o 50 drzew, na które P.M. uzyskał zezwolenie, przy czym organ wyeliminował drzewa, których obwody wynosiły od 23 do 25 cm, co jest korzystne dla Skarżącego, uzyskał on bowiem zgodę Wójta Gm. B. z 31. 03. 2009 r. na usuniecie 50 drzew o obwodach od 10 do 25 cm. Należy podkreślić, że nie tylko liczba, ale wielkość obwodu wyciętych bez pozwolenia drzew rzutuje bezpośrednio i istotnie na wysokość kary. Organy wyjaśniły także dlaczego dla ustalenia wielkości drzewa i obliczenia administracyjnej kary pieniężnej zastosowano metodę określoną w art. 89 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, dotyczącą sytuacji gdy brak jest kłody.

Mając zatem na uwadze, że organy obu instancji uczyniły zadość prawu materialnemu i przepisom postępowania, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu.