Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 2567/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 113 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 27 par. 1 pkt. 1, art. 29 par. 2, art. 59 par. 7
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi Prezydenta Miasta B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwany dalej: k.p.a.) oraz art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1 i § 4 pkt 1, a także art. 59 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm., zwanej dalej u.p.e.a), po rozpatrzeniu zażalenia Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] r. nr [...], o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec zobowiązanego J.W. na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z [...] r. nr [...], obejmujące nieuregulowane należności z tytułu opłaty za pobyt dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym.

Z akt administracyjnych wynika, następujący przebieg postępowania egzekucyjnego:

Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w B. jako wierzyciel wystawił w [...] r. trzy tytuły wykonawcze o numerach: [...], [...], [...] oraz w [...] r. jeden tytuł wykonawczy o numerze [...] - wszystkie obejmujące powołanymi w nich decyzjami administracyjnymi należności za pobyt dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym co do zobowiązanego J.W. zam. w J., ul. [...]. Wymienione tytuły wykonawcze zostały opatrzone pieczęciami (podłużną i okrągłą) Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. oraz podpisane przez Zastępcę Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej T.K. i skierowane do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. jako organu egzekucyjnego. Organ egzekucyjny wszczął wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne, przy czym wobec J.W. zostały podjęte czynności egzekucyjne również na podstawie tytułów wykonawczych innych wierzycieli. Zobowiązany pismem datowanym z dnia [...] r. poinformował organ egzekucyjny, że nie uznaje roszczenia wierzyciela w całości, a decyzje sporządzone przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej są nieważne z mocy samego prawa ponieważ nie mają podstawy prawnej. Pismem z dnia [...] r. organ egzekucyjny zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej do wypowiedzenia się czy wykonuje obowiązki z zakresu pomocy społecznej z upoważnienia Prezydenta Miasta B. i w jego imieniu wskazując, że w takim przypadku wierzycielem należności objętych tytułami wykonawczymi jest Prezydent Miasta B. i to on powinien wystawić tytuły wykonawcze. Ponadto organ egzekucyjny poinformował o dotychczasowej bezskuteczności egzekucji. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w odpowiedzi z dnia [...] r. przyznał, że w tytułach wykonawczych omyłkowo wskazano jako wierzyciela MOPS, a powinien być Prezydent Miasta B. i załączonymi do pisma postanowieniami z dnia [...] r. z urzędu sprostował oczywistą omyłkę w wystawionych tytułach wykonawczych co do zobowiązanego J.W. za pobyt dziecka w placówce opiekuńczej w ten sposób, że zamiast dotychczasowego oznaczenia w pozycji nr [...] wierzyciela " Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej [...] B., ul. [...]" określił prawidłowe oznaczenie "Prezydent Miasta B.". Wskazał, że oczywista omyłka w tytule wykonawczym może zostać w powyższy sposób sprostowana. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z [...] r., nr [...] w oparciu o art. 17 w związku z art. 59 § 1 pkt 7 i art. 59 § 3 u.p.e.a. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec zobowiązanego J.W. na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] wystawionych przez wierzyciela Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w B.. W uzasadnieniu postanowienia organ egzekucyjny wskazał, że wierzycielem należności objętych tytułami wykonawczymi jest Prezydent Miasta i to on powinien wystawić tytuły wykonawcze. W przypadku wszczęcia postępowania egzekucyjnego i zastosowania środków egzekucyjnych wobec zobowiązanego, nie ma możliwości sprostowania omyłki, a postępowanie wierzyciela pozbawiło w tej sprawie zobowiązanego prawa złożenia zarzutów w trybie art. 33 u.p.e.a., na które przysługuje mu zażalenie, a następnie skarga do sądu administracyjnego. Dalej wskazał na niedopuszczalność zmiany treści tytułu wykonawczego w toku postępowania egzekucyjnego, powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, w którym wskazano na niedopuszczalność sprostowania w trybie art. 113 § 1 k.p.a. oczywistej omyłki w treści klauzuli o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji. Dalsze prowadzenie egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych uznał za niedopuszczalne.

W zażaleniu na to postanowienie Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w B. przyznając, że wykonuje obowiązki Prezydenta Miasta B. z zakresu pomocy społecznej wskazał na sprostowanie omyłki w oznaczeniu wierzyciela w tytułach wykonawczych i zarzucając organowi przewlekłość postępowania, która może doprowadzić do zmniejszenia skuteczności egzekucji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Dyrektor Izby Skarbowej zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, podzielając zajęte tam stanowisko.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] r. oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika [... Urzędu Skarbowego w B..

Zaskarżonemu postanowieniu strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego, a to art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. przez przyjęcie, że w sprawie występuje przesłanka niedopuszczalności egzekucji, w sytuacji sprostowania w jej toku nieprawidłowgo oznaczenia wierzyciela.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Przedstawił przebieg postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze zauważył, że oceniając prawidłowość rozstrzygnięcia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. stwierdził, iż nie naruszono obowiązujących przepisów prawa. Wskazał, że w sprawie egzekucji administracyjnej podlegały należności z tytułu opłaty za pobyt dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym wynikające z decyzji wydanych z upoważnienia Prezydenta Miasta B. przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w B.. Zgodnie z art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), do zadań własnych powiatu należy zapewnienie opieki i wychowania dzieciom całkowicie lub częściowo pozbawionym opieki rodziców, w szczególności przez organizowanie i prowadzenie ośrodków adopcyjno-opiekuńczych, placówek opiekuńczo-wychowawczych, dla dzieci i młodzieży, w tymplacówek wsparcia dziennego o zasięgu ponadgminnym, a także tworzenie i wdrażanie programów pomocy dziecku i rodzinie. Ponadto zgodnie z art. 81 ust.1 tej ustawy za pobyt dziecka lub osoby pełnoletniej, o której mowa w art. 80 ust. 8 , w całodobowej placówce opiekuńczo-wychowawczej opłatę ponoszą do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania, rodzice dziecka, osoba pełnoletnia lub jej rodzice, a także opiekunowie prawni lub kuratorzy, w przypadku gdy dysponują dochodami dziecka, z tym, że opłata ponoszona przez opiekunów prawnych, kuratorów lub osobę pełnoletnią nie może być wyższa niż 50% kwoty stanowiącej dochód dziecka lub osoby pełnoletniej. Zgodnie z ust. 5 powołanego przepisu starosta, ustalając wysokość opłaty, o której mowa w ust. 1 uwzględnia sytuację rodzinną, zdrowotną, dochodową i majątkową rodziny lub osoby. Podkreślił dalej, że zgodnie z przywołanymi przepisami wydanie decyzji ustalającej wysokość opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczej należy do zadań samorządu powiatu. Zgodnie natomiast z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu, jakim jest na mocy odrębnych przepisów miasto B., sprawuje Rada miasta oraz Prezydent miasta, który wykonuje zarówno zadania gminy, działając jako organ wykonawczy gminy, jak i zadania powiatu, działając jako organ wykonawczy powiatu, skupia więc funkcje przypisane prezydentowi miasta oraz staroście powiatowemu. W niniejszej sprawie decyzje o ponoszeniu opłaty za pobyt dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym zostały wydane z upoważnienia Prezydenta Miasta B. działającego jako organ wykonawczy powiatu, w celu wykonania zadania należącego do zakresu działania samorządu powiatowego. Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 1 a pkt 13 u.p.e.a., wierzycielem jest podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Wydanie decyzji ustalającej wysokość opłat za pobyt dziecka w Pogotowiu opiekuńczym należy do zadań samorządu powiatu. Zgodnie z art. 33 ustawy o samorządzie powiatowym, zarząd, a w mieście na prawach powiatu prezydent miasta, wykonuje zadania powiatu przy pomocy starostwa powiatowego oraz jednostek organizacyjnych powiatu, w tym miejskiego ośrodka pomocy społecznej. Ponadto, na podstawie art. 35 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym, starosta lub prezydent miasta na prawach powiatu jest kierownikiem starostwa powiatowego oraz zwierzchnikiem służbowym pracowników starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej wykonuje więc obowiązki z zakresu pomocy społecznej z upoważnienia Prezydenta Miasta B. i w jego imieniu. Zatem wierzycielem należności objętej tytułami wykonawczymi jest w niniejszej sprawie Prezydent Miasta B., a nie Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej. Organ odwoławczy wskazał ponadto na niedopuszczalność sprostowania tytułu wykonawczego w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 113 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej może z urzędu prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. A zatem ten przepis ma zastosowanie w sytuacji prostowania oczywistych omyłek w aktach administracyjnych jakimi są decyzje i postanowienia. Takim aktem nie jest tytuł wykonawczy. Tytuły wykonawcze, w których wskazano jako wierzyciela Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej nie spełniają wymogu z art. 27 § 1 pkt 1 u.p.e.a., a zatem posiadają istotną wadę uniemożliwiającą dalsze prowadzenie na ich podstawie postępowania egzekucyjnego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że tytuły te powinny zostać zgodnie z art. 29 § 2 u.p.e.a. zwrócone wierzycielowi przez organ egzekucyjny przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a skoro postępowanie egzekucyjne zostało już wszczęte koniecznym stało się jego umorzenie, co prawidłowo chociaż ze znacznym opóźnieniem uczynił Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B..

W konkluzji postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa.

Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwany dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez Sąd Administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Według art. 145 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję stwierdza jej nieważność w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszym rzędzie wskazać trzeba, że istotą sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie dopuszczalności postępowania egzekucyjnego w sytuacji wystawienia przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej jako wierzyciela administracyjnych tytułów wykonawczych zgodnie z treścią art. 26 § 1 u.p.e.a., a następnie ich sprostowania w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. co do określenia jako wierzyciela Prezydenta Miasta B. w miejsce Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej.

Należy przede wszystkim wskazać, że art. 1a pkt 13 u.p.e.a. określa, iż przez pojecie wierzyciela rozumie się podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym, zaś w pkt 7 tego przepisu, przez organ egzekucyjny rozumie się organ uprawniony do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków o charakterze pieniężnym lub obowiązków o charakterze niepieniężnych oraz zabezpieczenia wykonania tych obowiązków. Nadto, w art. 1a pkt 14 u.p.e.a. wskazano, że przez właściwy organ jednostki samorządu terytorialnego rozumie się odpowiednio wójta, burmistrza (prezydenta miasta), starostę lub marszałka województwa.

Art. 2 tej ustawy określa, jakie obowiązki podlegają egzekucji administracyjnej, z kolei w pkt 5 tego przepisu wskazano, że są to należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw.

Natomiast art. 5 § 1 pkt 1 u.p.e.a. stanowi, że uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 jest w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego- właściwy do orzekania organ I instancji (...)

Należy zauważyć, że zwrot " właściwy do orzekania organ I instancji" nie jest równoznaczny z organem, który wydał decyzję lub postanowienie w I instancji. Koniecznym jest zatem ustalenie organu, który jest właściwy do orzekania w pierwszej instancji, w dniu w którym występuje z żądaniem przeprowadzenia egzekucji administracyjnej.

Poza sporem w sprawie jest, że uprawnionym wierzycielem do żądania wykonania decyzji w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest Prezydent Miasta B..

W rozpatrywanej sprawie sporne tytuły wykonawcze zostały skierowane do postępowania egzekucyjnego w administracji w dniach [...] r. (nr [...], [...] i [...]) i w dniu [...] r.( nr [...]). Wszystkie wymienione tytuły wykonawcze określały jako wierzyciela Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w B., opatrzone były pieczęcią urzędową tej placówki i wystawione były przez zastępcę Dyrektora MOPS ds. Pomocy Środowiskowej i Usług T.K.. Tymczasem z akt administracyjnych wynika, że T.K. -zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. dopiero począwszy od dnia [...] r. na podstawie pełnomocnictwa Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. została upoważniona do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy i powiatu oraz do zawierania porozumień z powiatami w sprawie umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej lub placówce opiekuńczo-wychowawczej oraz ponoszenia wydatków na jego utrzymanie - art. 86 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej. Wypada podkreślić, że pełnomocnictwo to nie obejmowało upoważnienia do wystawienia tytułów wykonawczych w imieniu tej placówki utworzonej uchwałą Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. jako jednostka budżetowa Urzędu Miejskiego w B. działająca zgodnie ze statutem i podlegająca bezpośredniemu nadzorowi Prezydenta Miasta.

Stosownie do art. 27 § 1 pkt 1 u.p.e.a., tytuł wykonawczy zawiera oznaczenie wierzyciela.

Organ egzekucyjny prawidłowo zatem ustalił, chociaż jak sam przyznaje ze znacznym opóźnieniem, że Prezydent Miasta B. jako organ właściwy do orzekania w sprawie odpłatności za pobyt dziecka w Pogotowiu Opiekuńczym był jednocześnie uprawniony do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków wynikających z decyzji (art. 5 § 1 ust.1 u.p.e.a.). Skarżąca tego ustalenia nie kwestionuje.

Zgodnie z art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), do zadań własnych powiatu należy zapewnienie opieki i wychowania dzieciom całkowicie lub częściowo pozbawionym opieki rodziców, w szczególności przez organizowanie i prowadzenie ośrodków adopcyjno-opiekuńczych, placówek opiekuńczo-wychowawczych, dla dzieci i młodzieży, w tym placówek wsparcia dziennego o zasięgu ponadgminnym, a także tworzenie i wdrażanie programów pomocy dziecku i rodzinie. Ponadto zgodnie z art. 81 ust.1 tej ustawy za pobyt dziecka lub osoby pełnoletniej, o której mowa w art. 80 ust. 8 , w całodobowej placówce opiekuńczo-wychowawczej opłatę ponoszą do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania, rodzice dziecka, osoba pełnoletnia lub jej rodzice, a także opiekunowie prawni lub kuratorzy, w przypadku gdy dysponują dochodami dziecka, z tym, że opłata ponoszona przez opiekunów prawnych, kuratorów lub osobę pełnoletnią nie może być wyższa niż 50% kwoty stanowiącej dochód dziecka lub osoby pełnoletniej. Zgodnie z ust. 5 powołanego przepisu starosta, ustalając wysokość opłaty, o której mowa w ust. 1 uwzględnia sytuację rodzinną, zdrowotną, dochodową i majątkową rodziny lub osoby. Wydanie decyzji ustalającej wysokość opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczej należy do zadań samorządu powiatu.

Art. 38 ust.1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (j.t. Dz.U.z 2001, nr 142, poz.1592) stanowi, że w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości powiatu decyzje wydaje starosta, chyba że przepisy szczególne przewidują wydawanie decyzji przez zarząd powiatu. Z kolei zgodnie z art. 38 ust. 2 tej ustawy starosta może upoważnić wicestarostę, poszczególnych członków zarządu powiatu, pracowników starostwa, powiatowych służb, inspekcji i straży oraz kierowników jednostek organizacyjnych powiatu do wydawania w jego imieniu decyzji, o których mowa w ust. 1.

Zgodnie natomiast z art. 92 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu, jakim jest na mocy odrębnych przepisów miasto B., sprawuje Rada miasta oraz Prezydent miasta, który wykonuje zarówno zadania gminy, działając jako organ wykonawczy gminy, jak i zadania powiatu, działając jako organ wykonawczy powiatu, skupia więc funkcje przypisane prezydentowi miasta oraz staroście powiatowemu.

Zgodnie z art. 29 § 1 i § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Jeżeli obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji administracyjnej lub tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i 2, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji, zwracając tytuł wierzycielowi. Z przytoczonej regulacji prawnej wynika, że organ egzekucyjny jest zobligowany do badania z urzędu dopuszczalności egzekucji. Jeżeli organ ten stwierdzi, że tytuł wykonawczy zawiera braki formalne, bowiem nie spełnia wymogów stawianych przez ustawodawcę w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a., wówczas organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji, a tytuł wykonawczy zwraca wierzycielowi.

W przepisie art. 27 § 1 u.p.e.a. określono niezbędne elementy tytułu wykonawczego. Jedną z przesłanek uprawniających do uznania tytułu za nieprawidłowy jest błędne oznaczenie wierzyciela - którym jest właściwy do orzekania organ I instancji.

A zatem w niniejszej sprawie z naruszeniem powyższej regulacji wszczęto postępowanie egzekucyjne na podstawie wadliwych tytułów wykonawczych zamiast je zwrócić wierzycielowi.

Dopiero w toku postępowania egzekucyjnego, pismem z dnia [...] r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. jako organ egzekucyjny zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z wezwaniem do wypowiedzenia się czy MOPS wykonuje obowiązki z zakresu pomocy społecznej z upoważnienia Prezydenta Miasta B. wskazując, że w takim przypadku wierzycielem uprawnionym do wystawienia tytułów wykonawczych jest Prezydent Miasta. W dniu [...] r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej A.C. wydała cztery postanowienia odnoszące się do spornych tytułów wykonawczych, na mocy których sprostowała z urzędu na podstawie art. 123 k.p.a. i art. 113 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. oczywistą omyłkę w tytułach wykonawczych dotyczących zobowiązanego J.W. w ten sposób, że w pozycji nr [...] zamiast dotychczasowego oznaczenia wierzyciela Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej określiła Prezydenta Miasta B..

Zgodnie z art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż taki obowiązek ciążył na wierzycielu. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie skoro organ egzekucyjny wbrew regulacji zawartej w art. 29 § 2 u.p.e.a. błędnie przyjął, że tytuły wykonawcze spełniają wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 1 i nie zwrócił ich wierzycielowi, a jako wierzyciel występował podmiot nieuprawniony, to stwierdzenie wadliwości tytułów wykonawczych w toku postępowania obligowało organ do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Należy odróżnić i wskazać na dwa rodzaje przesłanek dopuszczalności egzekucji. Są to przesłanki dopuszczalności wszczęcia egzekucji i przesłanki dopuszczalności prowadzenia egzekucji. Oczywistym jest, że warunkiem możności prowadzenia egzekucji jest dopuszczalność jej wszczęcia. Trzeba wskazać, że tytuł wykonawczy będący podstawą prowadzenia egzekucji jest wystawiany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a nie w jego toku. Sąd wyraża pogląd, że wierzyciel może wystawić nowy tytuł wykonawczy- o treści zmienionej w stosunku do poprzedniego tytułu wykonawczego, ale przed złożeniem organowi egzekucyjnemu wniosku o wszczęcie egzekucji. Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 15 grudnia 1999 r. , sygn. SA 2035/99, Lex nr 47237, iż zmiana treści tytułu wykonawczego w toku postępowania egzekucyjnego nie jest dopuszczalna. Ponadto Sąd aprobuje również pogląd wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ( wyrok WSA w Warszawie z 10 grudnia 2004 r., III SA 2448/03, LexPolonica nr 37990080) co do niedopuszczalności sprostowania w trybie art. 113 § 1 k.p.a. oczywistej omyłki w treści klauzuli o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji.

Zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Zdaniem Sądu tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym, a nie decyzją w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a. Taki też pogląd dominuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i w piśmiennictwie (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 1992, s.318, wyrok NSA OZ we Wrocławiu z 25 października 1996 r., I SAB/Wr 1/96,LexPolinica nr 342407, wyrok NSA OZ we Wrocławiu z 30 października 1998 r., I SA/Wr 1249/96, LexPolonica nr 340580, Postępowanie egzekucyjne w administracji, Komentarz, Piotr Przybysz, LexisNexsis, Warszawa 2011, str.140-141).

W świetle powyższego, postanowienia o sprostowaniu tytułów wykonawczych wydane w toku postępowania egzekucyjnego w ocenie Sądu nie czynią zadość wymogom co do koniecznych elementów składowych tytułu wykonawczego zawartym w art. 27 § 1 u.p.e.a. Tytuł wykonawczy powinien spełniać wszystkie przewidziane prawem wymogi formalne, a jego treść nie powinna wzbudzać żadnych wątpliwości. Tymczasem sporne tytuły wykonawcze w [...] i [...] r. wystawiła osoba, która jak wynika z akt administracyjnych dopiero poczynając od [...] r. została przez Prezydenta Miasta B. upoważniona do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej co nie jest równoznaczne z upoważnieniem do reprezentowania tego organu w postępowaniu egzekucyjnym. Prezydent Miasta upoważnił Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. do reprezentowania Gminy B. i Miasta na prawach powiatu w postępowaniach egzekucyjnych dopiero od [...] r. Co więcej Sąd z urzędu stwierdził, że wystawione tytuły wykonawcze zawierają również inne istotne nieścisłości (co do określenia podstawy prawnej należności), które skarżąca w piśmie z dnia [...] r. kierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. nazywa błędami pisarskimi (k.68 akt administracyjnych).

Również w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 grudnia 2010 r. sygn. akt I SA/Sz 839/10, wskazano, iż Dyrektor miejskiego ośrodka pomocy społecznej działa jedynie z upoważnienia wierzyciela. Upoważnienie to nie obejmuje prawa do wystawiania tytułów wykonawczych w jego własnym imieniu.

W przedmiotowej sprawie prawidłowy tytuł wykonawczy winien posiadać pieczęć nagłówkową lub wskazanie na Prezydenta Miasta B. jako wierzyciela oraz pieczęć urzędową (potocznie zwaną okrągłą) Prezydenta Miasta B., oraz podpis osoby upoważnionej do jego podpisania w imieniu Prezydenta. Tytuł wykonawczy powinien wskazywać prawidłową (istniejącą) podstawę prawną należności. Sporne tytuły tych wymogów nie spełniają, co powoduje, że są wadliwe. W świetle powyższych rozważań uznać należy, że stanowisko organu egzekucyjnego i organu odwoławczego o niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego jest prawidłowe.

W tym stanie rzeczy umorzenie postępowania egzekucyjnego było uzasadnione i zgodne z art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a.

Podzielając zatem trafność poglądów wyrażonych w uzasadnieniu organu odwoławczego, co do braku uprawnienia do wystawienia tytułów wykonawczych przez skarżącego i tym samym niedopuszczalności egzekucji, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.