Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3569/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 168a, art. 97 par.2, art. 54
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), sędzia WSA Marta Waksmundzka – Karasińska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 października 2017 r. sprawy ze skargi T. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] września 2016 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 poz. 23 ze zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 18 i 54 § 1, § 4 i § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., dalej "u.p.e.a."), po rozpatrzeniu zażalenia T. Sp. z o.o. z siedzibą

w W. (dalej: "skarżąca", "zobowiązana", "spółka"), utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r.

w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną.

Do wydania ww. postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Na podstawie tytułów wykonawczych: z dnia [...] lipca 2015 r., z dnia [...] sierpnia 2015 r., z dnia [...] sierpnia 2015 r. wystawionych przez Dyrektora Izby Celnej w G. oraz z dnia [...] września 2015 r. wystawionego przez Dyrektora Izby Celnej w K. obejmujących zaległości z tytułu kar pieniężnych wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne wobec majątku spółki przez Dyrektora Izby Celnej w W. .

W celu realizacji należności objętych przedmiotowymi tytułami wykonawczymi, organ egzekucyjny, dokonał w dniu [...] maja 2016 r. zajęcia ruchomości w postaci 27 automatów do gier na podstawie sporządzonego protokołu zajęcia i odbioru ruchomości. Odpis przedmiotowego protokołu został doręczony zobowiązanej w dniu 3 czerwca 2016 r.

W dniu 22 czerwca 2016 r. do Dyrektora Izby Celnej w W. wpłynęła skarga na przedmiotową czynność egzekucyjną, wniesiona przez pełnomocnika spółki, który zarzucił naruszenie art. 67 § 2 pkt 4 u.p.e.a., poprzez niewłaściwe określenie tytułu wykonawczego stanowionego podstawę do zajęcia, bowiem organ egzekucyjny w protokole określił wystawiającego ww. tytuły egzekucyjne jako Dyrektora Izby Celnej w S., podczas gdy względem zobowiązanej nie jest prowadzone żadne postepowanie egzekucyjne na podstawie takich tytułów wykonawczych, co w efekcie doprowadziło do naruszenia art. 32 w zw. z art. 15 u.p.e.a., poprzez dokonanie czynności egzekucyjnych przez organ egzekucyjny w ramach niewszczętego prawidłowo postępowania egzekucyjnego i z brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., Dyrektor Izby Celnej w W. oddalił ww. skargę na czynność egzekucyjną, uznając iż zaskarżona czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z art. 67 § 4 u.p.e.a.

Pismem z dnia 12 sierpnia 2016 r. pełnomocnik spółki wniósł zażalenie,

w którym zaskarżył w całości powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. oraz podniósł kwestie tożsame do zawartych w skardze na czynność egzekucyjną, tj. naruszenie art. 67 § 2 pkt 1 i art. 67 § 4 u.p.e.a., które doprowadziło do naruszenia art. 32 w zw. z art. 15 u.p.e.a., a także naruszenie art. 67 § 4 pkt 2 u.p.e.a.

Utrzymując w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. , Dyrektor Izby Skarbowej w W., wskazując na utrwaloną linię orzeczniczą podkreślił, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynność egzekucyjną, organ egzekucyjny bada jedynie prawidłowość dokonanej czynności, a nie działania będące podstawą egzekucji, w tym zasadności wystawienia tytułów wykonawczych przez wierzyciela, czy też istnienia egzekwowanego obowiązku.

DIS wyjaśnił również, że Dyrektor Izby Celnej w W. , działając jako organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia ruchomości – automatów do gier, należących do spółki.

Organ wskazał, że zajęcia ruchomości – automatów do gry dokonano zgodnie z obowiązującymi przepisami, tj. nastąpiło to poprzez sporządzenie przez poborcę skarbowego w obecności świadków protokołu zajęcia obejmującego w/w ruchomości. Do zajęcia wierzytelności wykorzystano druk "protokół zajęcia i odbioru nieruchomości", który jest zgodny z wzorem protokołu zajęcia i odbioru ruchomości, stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17.12.2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 2310). Dokument ten został podpisany przez poborcę skarbowego, spełnia wymagania formalne określone w art. 67 § 2 u.p.e.a., a jego odpis doręczono spółce w dniu 3 czerwca 2016 r.

W ocenie organu, wierzyciel – Dyrektor Izby Celnej w S. został także wskazany prawidłowo, zgodnie z § 1 Rozporządzenia Ministra Finansów zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania z dnia 15 września 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz.1494), które weszło w życie z dniem 1 października 2015 r. Na jego mocy ww. organ został wyznaczony do wykonywania zadań wierzyciela w wyszczególnionych w ww. przepisie przypadkach.

Zwrócił przy tym uwagę, iż zgodnie z § 3 rozporządzenia w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S., przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy. Treść powyższego paragrafu potwierdza, że Dyrektor Izby Celnej w S. pełni obowiązki wierzyciela również w sprawach, w których tytuły wykonawcze wystawione zostały przez innych dyrektorów izb celnych, bez konieczności wystawiania tytułów wykonawczych wskazujących ww. organ celny jako wierzyciela.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W., w świetle powołanych przepisów, wskazanie w protokole zajęcia i odbioru ruchomości z dnia [...] maja 2016r. tytułów wykonawczych wystawionych przez Dyrektora Izby Celnej w G. i Dyrektora Izby Celnej w K. , przy jednoczesnym określeniu Dyrektora Izby Celnej w S. jako wierzyciela dochodzonych na podstawie ww. tytułów wykonawczych należności, jest prawidłowe.

Ponadto organ wskazał, że zobowiązanej doręczono odpisy tytułów wykonawczych oraz upomnienia, nie można więc zgodzić się z argumentacją spółki, że czynność egzekucyjna została podjęta w ramach nieprawidłowo wszczętego postępowania egzekucyjnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

1) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 7 i 77 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy organ egzekucyjny winien w pierwszej kolejności wyjaśnić istotną w sprawie okoliczność jaką jest ustalenie, czy ruchomości, których dokonania zajęcia planuje stanowią własność zobowiązanego, gdyż czynność egzekucyjna skierowana do składnika nie będącego majątkiem zobowiązanego jest wadliwa i jako taka winna zostać uchylona, ponieważ zajęte w sprawie ruchomości nie stanowią własności zobowiązanej spółki, a znajdowały się w jej posiadaniu na podstawie stosownych umów zobowiązaniowych;

2) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy w protokole z zaskarżonej czynności egzekucyjnej organ egzekucyjny błędnie określił wierzyciela wskazując, iż zajęcie dotyczy wskazanych tytułów tytułu wykonawczych i podając wierzyciela jako Dyrektora Izby Celnej w S., w sytuacji gdy Dyrektor Izby Celnej w S. zgodnie z dyspozycją art. 5 § 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 1a pkt 13 u.p.e.a. nie jest wierzycielem i podmiotem uprawnionym do zainicjowania postępowania egzekucyjnego na podstawie aktu administracyjnego powoływanego w tytułach wykonawczych, co stanowi brak elementarnego składnika protokołu czynności egzekucyjnej;

3) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy w przedmiotowej sprawie doszło do niewłaściwego określenia tytułu wykonawczego stanowiącego postawę zajęcia, który to organ egzekucyjny określił jako tytuły wykonawcze wystawione przez Dyrektora Izby Celnej w S., w sytuacji, gdy wobec zobowiązanej na podstawie takich tytułów wykonawczych nie jest prowadzone żadne postępowanie egzekucyjne, w efekcie czynność taka należało by uznać za podjętą w ramach niewszczętych prawidłowo postępowań egzekucyjnych oraz z brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia, co winno uzasadniać uwzględnienie skargi;

4) naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przejawiające się w obciążaniu zobowiązanego ciężarem identyfikacji wierzyciela, podczas gdy z zasady legalizmu oraz działania organów w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej wynika, że to organ egzekucyjny winien dokonywać czynności egzekucyjnej w taki sposób, aby jednoznacznie wynikało z niej z inicjatywy jakiego wierzyciela czynność ta zostaje dokonana;

5) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 54 § 5a u.p.e.a. oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy w przedmiotowej sprawie doszło do sporządzenia protokołu zajęcia i odbioru ruchomości na nieaktualnym w dacie wystosowania zawiadomienia wzorze zajęcia, przy czym zgodnie z treścią naruszonej normy prawnej, podstawę stosowania środków egzekucyjnych stanowi zawiadomienie sporządzone według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, zaś jakiekolwiek modyfikacje ustalonego wzoru dopuszczalne są jedynie w zakresie przewidzianym w tym wzorze.

W uzasadnieniu skarżąca wywiodła, że w jej ocenie organ egzekucyjny nie wyjaśnił istotnej w sprawie okoliczności, jaką jest ustalenie, czy ruchomości, których dokonania zajęcia planuje stanowią własność zobowiązanego. Stanowiące przedmiot zajęcia nie są bowiem własności spółki, a znajdowały się w jej posiadaniu jedynie na podstawie stosownych umów zobowiązaniowych. Ponadto, zdaniem skarżącej, organ błędnie określił wierzyciela – Dyrektora Izby Celnej w S., gdyż zgodnie z dyspozycją art. 5 § 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 1a pkt 13 u.p.e.a. nie jest on wierzycielem i podmiotem uprawnionym do zainicjowania postępowania egzekucyjnego na podstawie aktu administracyjnego powoływanego w tytule wykonawczym, co stanowi brak elementarnego składnika protokołu czynności egzekucyjnej.

Skarżąca zwróciła uwagę na fakt, iż właściwość miejscowa wierzyciela w przypadku postępowań egzekucyjnych dotyczących obowiązków wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego decyzji, postanowień lub mandatów karnych, z przyjętych przez naczelnika urzędu celnego zgłoszeń celnych, deklaracji, informacji o opłacie paliwowej albo informacji o dopłatach, z wydanych przez dyrektora urzędu kontroli skarbowej decyzji w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od wydobycia niektórych kopalin została określona przez ustawodawcę w art. 5 § 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 1a pkt 13 u.p.e.a., z którego wynika, że właściwym miejscowo wierzycielem jest właściwy dyrektor izby celnej dla podmiotu wydającego bądź decyzję bądź postanowienie określające obowiązek podlegający zgodnie z art. 2 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej. Ponadto wskazała, że w ww. ustawie nie wprowadzono upoważnienia dla odpowiedniego organu umożliwiające dokonanie w drodze rozporządzenia wyznaczenia jednego dyrektora izby celnej do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżąca zarzuciła też, że rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. zostało wydane bez delegacji ustawowej, co jest sprzeczne z art. 92 Konstytucji R.

W ocenie skarżącej prawidłowo wystosowane zawiadomienie o zajęciu, determinuje prawidłowość samej czynności egzekucyjnej. Protokół, jako dowód przeprowadzenia danej czynności egzekucyjnej, musi wiernie obrazować jej przebieg oraz zawierać w swej treści wszystkie elementy obligatoryjne wynikające z art. 67 § 4 u.p.e.a., na potwierdzenie czego przytoczyła poglądy doktryny oraz szereg wyroków sądów administracyjnych.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej – "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie,

a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] września 2016 r. wydane w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne.

Przedmiot sporu dotyczy prawidłowości dokonanej przez poborcę skarbowego czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu ruchomości w postaci automatów do gier.

Na wstępie wskazać należy, że w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. zdefiniowano czynność egzekucyjną jako wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, tj. środka wymienionego w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Do czynności egzekucyjnych zalicza się więc wszelkie czynności zajęcia prawa majątkowego, takie jak np. zajęcie wynagrodzenia, renty, rachunku bankowego bądź innej wierzytelności pieniężnej, a także zajęcia ruchomości lub nieruchomości oraz dalsze czynności związane z realizacją tych środków egzekucyjnych, takie jak np. odebranie zajętych ruchomości bądź ich licytacja. W art. 1a pkt 12 lit. a) tiret 12 u.p.e.a. wymieniono jako środek egzekucyjny, w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych, egzekucję z ruchomości.

Podkreślić również trzeba, na co zwracały uwagę organy obu instancji w swoich rozstrzygnięciach, że w postępowaniu wszczętym przez Skarżącą złożeniem na podstawie art. 54 u.p.e.a. skargi na czynności egzekucyjne, które to postępowanie stanowi w istocie fragment postępowania egzekucyjnego, ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej.

W ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. W postępowaniu tym nie orzeka się natomiast o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia.

Skarga na czynności egzekucyjne, składana w trybie art. 54 u.p.e.a., nie może więc być traktowana jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny lub egzekutora w toku całego postępowania egzekucyjnego. Nie jest zatem możliwe w trybie tego środka prawnego podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, czy też osób trzecich.

Innymi słowy, skarga na czynności egzekucyjne nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje w związku z określonymi zdarzeniami w postępowaniu egzekucyjnym wniesienie, np. zarzutów, zażalenia na postanowienia, żądania wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji, czy też wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego albo w sytuacjach, gdy przewiduje wniesienie pozwu do sądu. Podkreśla się przy tym szczególnie, że skarga na czynność egzekucyjną nie może dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zgłoszenia zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają zatem tylko zastrzeżenia odnoszące się do czynności egzekucyjnych dokonanych przez organ egzekucyjny.

Sąd zauważa, że organy rozpoznając skargę na czynności egzekucyjne dokonały badania dochowania wymogów ustawowych regulujących sposób i wymogi zastosowania, tak jak w tym przypadku, konkretnego środka egzekucyjnego.

W tym zakresie Sąd podziela ustalenia organów, co do prawidłowości dokonanej czynności egzekucyjnej.

Zgodnie z art. 67 § 1 u.p.e.a., z zastrzeżeniem art. 68 § 1 (który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania), podstawę zastosowania środków egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 12 lit. a, stanowi protokół zajęcia i odbioru ruchomości, sporządzony według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.

Na podstawie art. 67 § 2 pkt 1, 4-6 i 9, § 4 oraz art. 53 § 1 pkt 5 protokół zajęcia i odbioru ruchomości zawiera:

- oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego;

- numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia

- kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia;

- kwotę należnych kosztów egzekucyjnych;

- datę wystawienia protokołu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego.

- wyszczególnienie zajętych ruchomości z podaniem ich ilości, rodzaju jednostki miary i wartości szacunkowej ruchomości, jeżeli jej oszacowanie nie zostało zastrzeżone dla biegłego skarbowego;

- adnotację, które z zajętych ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu, a także które ruchomości poborca pozostawia pod dozorem zobowiązanego lub osoby zastępującej zobowiązanego, a które odbiera;

- pouczenie zobowiązanego o skutkach zajęcia ruchomości i przysługującym mu prawie zaskarżenia w postaci zgłoszenia zarzutów;

- pouczenie dozorcy o skutkach przyjęcia ruchomości pod dozór.

- podpisy obecnych lub wzmiankę o przyczynie braku podpisów;

Jak wynika z akt sprawy, protokół zajęcia ruchomości w postaci automatów do gier z dnia [...] maja 2016 r. zawiera wszystkie elementy wskazane w wyżej wymienionych przepisach. W szczególności do protokołu zajęcia ruchomości zostały wpisane automaty do gier z oznaczeniem ich numerów i wartości szacunkowej. Ponadto wskazane zostały kwoty należności odpowiadające kwotom określonym

w tytułach wykonawczych, a także rodzaj i stopa odsetek oraz koszty egzekucyjne. Protokół został podpisany przez poborcę skarbowego oraz dwóch magazynierów uczestniczących przy sporządzaniu protokołu. Zostały więc spełnione przesłanki zajęcia nieruchomości określone w art. 98 § 1 u.p.e.a., który stanowi, że zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę skarbowego. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie.

Protokół zajęcia ruchomości został doręczony Skarżącej w dniu 3 czerwca 2016 r., a tym samym spełniono wymogi wynikające z art. 98 § 2 u.p.e.a.

W ocenie Sądu, dokonując w dniu [...] maja 2016 r. zajęcia ruchomości organ egzekucyjny chociaż wykorzystał druk protokołu zajęcia i odbioru ruchomości niezgodny z wzorem określonym dla druków tego rodzaju w rozporządzeniu Ministra Finansów z 17 grudnia 2015r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2015r., poz. 2310), to należy jednak zauważyć, że wykorzystany formularz zawierał wszystkie wymagane w art. 67 § 4 u.p.e.a. elementy i dlatego przywołana okoliczność nie skutkuje wadliwością dokonanej czynności egzekucyjnej. Stąd za bezskuteczny należało uznać zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 54 § 5a u.p.e.a. oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych.

Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy również tego, czy Dyrektor Izby Celnej w S. jest wierzycielem w stosunku do dochodzonej w sprawie należności pieniężnej. Skarżąca podniosła, że Dyrektor Izby Celnej w S. nie może występować w charakterze wierzyciela w rozpoznawanej sprawie, ponieważ nie mieści się to w zakresie jego kompetencji, które powinny być ustalane w świetle postanowień ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ustawa ta nie przewiduje zaś możliwości wyznaczenia jednego dyrektora izby celnej do pełnienia roli wierzyciela w stosunku do określonych obowiązków.

W ocenie Sądu, za trafne należy uznać stanowisko organów, które wywodzą kompetencję Dyrektora Izby Celnej w S. do występowania w rozpoznawanej sprawie w charakterze wierzyciela z przepisów normujących ustrój Służby Celnej. Mianowicie Minister Finansów wydał rozporządzenie z 15 września 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania (Dz.U. z 2015 r., poz. 1494, zwane dalej "rozporządzeniem z 2015 r.") na podstawie art. 9 ust. 2a ustawy z 27 sierpnia 2009r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2015r., poz. 990, ze zm., zwana dalej "u.s.c."), który stanowi, że minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, wyznaczyć organ Służby Celnej do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określić terytorialny zasięg jego działania, uwzględniając potrzebę sprawnego wykonywania zadań organów Służby Celnej oraz gospodarcze potrzeby przedsiębiorców. Warto również podkreślić, że przepis art. 9 ust. 1 u.s.c. wskazuje organy Służby Celnej, którymi są: 1) minister właściwy do spraw finansów publicznych; 2) Szef Służby Celnej; 3) dyrektorzy izb celnych; 4) naczelnicy urzędów celnych.

Z art. 19 ust. 1 pkt 15 u.s.c. wynika, że do zadań dyrektora izby celnej należy wykonywanie zadań wierzyciela określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, natomiast z art. 19 ust. 1 pkt 16 u.s.c. wynika, że jego zadaniem jest również prowadzenie postępowania egzekucyjnego należności pieniężnych zgodnie z przepisami o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Nie można uznać, że Minister Finansów nie był właściwy do wydania ww. rozporządzenia z 2015 r., a tym samym, że w sprawie jako wierzyciel działał niewłaściwy organ – Dyrektor Izby Celnej w S.. Skoro bowiem Minister Finansów mógł wyznaczyć organ Służby Celnej, jakim jest dyrektor izby celnej, do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określić terytorialny zasięg jego działania, uwzględniając potrzebę sprawnego wykonywania zadań organów Służby Celnej oraz gospodarcze potrzeby przedsiębiorców, to tym samym mógł też wyznaczyć - zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 15 i 16 u.s.c. w związku z § 1c ww. rozporządzenia z 2015r. – Dyrektora Izby Celnej w S. właściwego na terytorium całego kraju do wykonywania zadań wierzyciela w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego decyzji, postanowień lub mandatów karnych, z przyjętych przez naczelnika urzędu celnego zgłoszeń celnych, deklaracji, informacji o opłacie paliwowej albo informacji o dopłatach, z wydanych przez dyrektora izby celnej decyzji lub postanowień, z wydanych przez dyrektora urzędu kontroli skarbowej decyzji w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od wydobycia niektórych kopalin, a także z orzeczeń sądowych, których wykonanie następuje w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Skoro Dyrektor Izby Celnej w S. w świetle obowiązujących przepisów prawa stał się wierzycielem należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia tj. przed dniem 1 października 2015 r., to określenie go w protokole z dnia [...] maja 2016 r. wierzycielem należności objętych tytułami wykonawczym wystawionymi w dniach: [...] lipca 2015 r., [...] sierpnia 2015 r., [...] sierpnia 2015 r. przez Dyrektora Izby Celnej w G. oraz w dniu [...] września 2015 r. wystawionego przez Dyrektora Izby Celnej w K. , jest prawidłowe.

Nie można również zgodzić się z argumentacją Skarżącej, że czynności egzekucyjne zostały podjęte w ramach nieprawidłowo wszczętego postępowania egzekucyjnego. W niniejszej sprawie doręczona bowiem skarżącej zarówno upomnienia jak i tytuły wykonawcze. Spółka miała więc wiedzę o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Fakt, że wierzycielem obowiązków wskazanych w tytule wykonawczym jest inny organ niż pierwotnie wystawiający tytuł wykonawczy, nie stanowi o naruszeniu przepisów prawa wskazywanych przez spółkę w skardze na czynności egzekucyjne.

Za niezasadny uznać należało podniesiony dopiero na etapie skargi do Sądu zarzut niedopuszczalności egzekucji, z uwagi na fakt, iż zajęta ruchomość nie stanowi własności zobowiązanej.

Zgodnie z art. 97 § 2 u.p.e.a. zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione.

Na podstawie art. 97 § 2 u.p.e.a. poborca skarbowy jest uprawniony do zajęcia wszystkich ruchomości, którymi zobowiązany faktycznie włada, z wyłączeniem tych przedmiotów, które są wyłączone spod egzekucji na podstawie art. 8 i n. u.p.e.a. Poborca nie jest również ani obowiązany, ani uprawniony do badania, czy zobowiązany ma tytuł prawny do rzeczy, którą dysponuje. Przyjmuje się bowiem domniemanie, że wszystko, co znajduje się w mieszkaniu zobowiązanego, jest jego własnością. Zajęciu podlegają rzeczy ruchome stanowiące własność zobowiązanego i niezwolnione spod egzekucji (art. 13 § 1 u.p.e.a.) lub niewskazane w ustawie jako rzeczy niepodlegające egzekucji (art. 8 i n. u.p.e.a.), również wówczas, gdy nie znajdują się w posiadaniu zobowiązanego, lecz są w posiadaniu innej osoby.

Osoba roszcząca sobie prawa do zajętej rzeczy może bronić swych praw, zgłaszając wniosek o wyłączenie danej rzeczy spod egzekucji. Zgodnie z art. 38 § 1 u.p.e.a. kto, nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub prawa majątkowego, z którego prowadzi się egzekucję administracyjną, może wystąpić do organu egzekucyjnego w terminie czternastu dni od dnia uzyskania wiadomości o czynności egzekucyjnej skierowanej do tej rzeczy lub tego prawa z żądaniem ich wyłączenia spod egzekucji, przedstawiając lub powołując dowody na poparcie swego żądania.

W sytuacji, gdy zobowiązana spółka ma świadomość, iż zajęte ruchomości nie stanowią jej własności, tylko własność osoby trzeciej, powinna o fakcie zajęcia powiadomić osobę, której jej zdaniem prawa majątkowe zostały naruszone, żeby mogła ona ewentualnie wystąpić do organu egzekucyjnego ze stosownym wnioskiem. W myśl art. 168a u.p.e.a. osoba, która rości sobie prawo do rzeczy lub prawa majątkowego, z których przeprowadzono egzekucję przez sprzedaż rzeczy lub wykonanie prawa majątkowego, może dochodzić od zobowiązanego odszkodowania na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę. Zobowiązany odpowiada bowiem za szkodę poniesioną przez tę osobę, jeżeli wiedząc o tym, że rzecz lub prawo do niego nie należy, nie powiadomił właściciela o zajęciu rzeczy lub prawa w terminie umożliwiającym tej osobie złożenie żądania wyłączenia danej rzeczy lub prawa spod egzekucji. Tym samym zobowiązany odniósł korzyść wskutek skierowania egzekucji do rzeczy lub prawa majątkowego, które nie stanowiły jego własności (P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji, Komentarz, wyd. VII, Lex/el. 2015, komentarz do art. 168a, pkt 2).

Podsumowując, przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia w zakresie podniesionych w skardze zarzutów oraz przesłanek wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu wykazała, że postanowienie to jest zgodne z prawem, nie narusza bowiem ani przepisów materialnoprawnych, ani też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotnym wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.