Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1440/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1 pkt 58
journal: Dz.U. 2010 nr 51 poz 307
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Protokolant Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2012 na rozprawie sprawy ze skargi K. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację; 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Sygnatura akt I SA/Łd 1440/11

UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. działając w imieniu Ministra Finansów wydając dnia [...] roku interpretację indywidualną uznał stanowisko przedstawione przez K. K. we wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego za nieprawidłowe.

We wspomnianym wniosku, z dnia [...]roku i uzupełnionym pismem z dnia 16 czerwca 2011 roku, K. K. przedstawił następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca, będący podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych, podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Od dnia 1 września 1985 roku pozostawał pracownikiem A Sp. z o.o. (dalej: Spółka), spółki zależnej B. Jako pracownik Spółki od dnia 1 września 1985 roku uczestniczył w pracowniczym programie emerytalno - rentowym (dalej: PPER), prowadzonym przez spółki z grupy C dla pracowników spółek należących do grupy. Spółką, która finansowała oraz zbiorczo odprowadzała składki dotyczące polskich pracowników biorących udział w programie była Spółka B z siedzibą w Niemczech. Zgodnie z postanowieniami regulaminu i zasadami działania tego programu, obowiązek finansowania wyżej wymienionych składek ciążył na tej właśnie Spółce.

PPER podlega odpowiednim niemieckim przepisom, regulującym tworzenie i działanie pracowniczych programów emerytalnych. Zasady działania PPER zostały określone w "Pracowniczym regulaminie emerytalno - rentowym" (dalej: Regulamin). Zgodnie z postanowieniami Regulaminu i zasadami działania pracowniczych programów emerytalnych, Spółka prowadząca PPER odprowadzała zbiorczo na rzecz pracowników uczestniczących w PPER zryczałtowaną składkę za każdy pełny rok, który pracownicy przepracowali w Spółce. Zgodnie z § 3 Regulaminu, pracownicy uczestniczący w PPER, co do zasady, nabywają prawo do wypłaty emerytury lub wcześniejszej emerytury. Na wyraźne oświadczenie pracownika, złożone wobec Spółki prowadzącej PPER, powyższe prawo może zostać zrealizowane poprzez jednorazową wypłatę kapitału, zgromadzonego do momentu zaistnienia zdarzenia objętego zabezpieczeniem emerytalno - rentowym.

Od dnia 1 sierpnia 2000 roku Wnioskodawca nie jest pracownikiem firmy B. W 2000 roku Wnioskodawcy orzeczono częściową niezdolność do pracy, przyznaną na stałe.

W związku z decyzją podjętą na szczeblu grupy C , począwszy od dnia 1 sierpnia 2010 roku PPER nie będzie obejmował pracowników Spółki. Program nie zostanie zlikwidowany, ani przekształcony, jednakże będzie dostępny tylko dla pracowników zatrudnionych w niemieckich spółkach z grupy C. W związku z tym faktem, Spółka prowadząca PPER zawarła z pracownikami Spółki porozumienia w sprawie jednorazowej wypłaty świadczenia, opartego na kapitale zgromadzonym w PPER (dalej: Porozumienie), z której pracownicy mogą skorzystać zgodnie ze wskazanym wyżej postanowieniem Regulaminu. Na mocy porozumienia została ustalona wysokość uprawnienia emerytalnego na dzień 1 grudnia 2009 r. Wypłatę pracownicy otrzymują jednorazowo lub w dwóch ratach w zależności od wybranej przez nich opcji.

W konsekwencji Wnioskodawca, jako uczestnik PPER, otrzymał wypłatę l raty kapitału przelewem na rachunek bankowy we wrześniu 2010 r. Wypłata nastąpiła po osiągnięciu przez Wnioskodawcę 60 roku życia (17 kwietnia 1950 r.) co spełnia warunki określone w art. 42 ust. 1 ustawy o pracowniczych programach emerytalnych. W związku z powyższą wypłatą powstała wątpliwość w zakresie obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych i wnioskodawca zadał następujące pytania.

1. Czy w przedstawionym stanie faktycznym, co do zasady, obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu uczestnictwa w PPER powstaje w Polsce wyłącznie w momencie uzyskania przez Wnioskodawcę przychodu w formie wypłaty kapitału zgromadzonego w PPER?

2. Czy przychód Wnioskodawcy uzyskany z wypłaty kapitału zgromadzonego w PPER utworzonym i prowadzonym na podstawie niemieckich przepisów regulujących funkcjonowanie pracowniczych programów emerytalnych podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych określonemu w art. 21 ust. 58 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 2. Natomiast w zakresie odpowiedzi na pytanie nr 1, wydano odrębne rozstrzygnięcie -interpretację indywidualną nr [...].

Zdaniem Wnioskodawcy, przychód uzyskany przez niego z wypłaty kapitału zgromadzonego w niemieckim PPER podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych określonemu w art. 21 ust. 58 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Strona wskazała, iż zgodnie z zapisami Porozumienia, uzyskany przez nią przychód ma charakter jednorazowej wypłaty kapitału zgromadzonego w Programie. Wynika to również z zapisów Regulaminu, które w określonych przypadkach przewidują możliwość otrzymania przez uczestników PPER jednorazowej wypłaty zgromadzonego kapitału w miejsce miesięcznych wypłat.

Nadto zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 58 lit. b) ustawy o PDOF, wolne od podatku dochodowego są wypłaty środków zgromadzonych w pracowniczym programie emerytalnym na rzecz uczestnika lub osób uprawnionych do tych środków po śmierci uczestnika.

Wnioskodawca wskazał, że w polskim ustawodawstwie pracowniczy program emerytalny został zdefiniowany wyłącznie w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 roku o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 116 póz. 1207, dalej: ustawa o PPE). W jego ocenie, brak jest argumentów przemawiających za ograniczeniem pojęcia pracowniczego programu emerytalnego wyłącznie do programów funkcjonujących w oparciu o przepisy polskiej ustawy. Należy wskazać, że ustawa o PPE wdraża w szczególności Dyrektywę 2003/41 AA/E Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie działalności instytucji pracowniczych programów emerytalnych oraz nadzoru nad takimi instytucjami (Dyrektywa z dnia 3 czerwca 2003 r., Dz. U. UE L z dnia 23 września 2003 r., dalej: Dyrektywa o PPE). Ponieważ pojęcie pracowniczego programu emerytalnego, o którym mowa w art. 21 ust. 58 lit. b) ustawy o PDOF, ma swoje normatywne umocowanie w prawie wspólnotowym (Dyrektywa o PPE), zdaniem Wnioskodawcy obejmuje ono swoim zakresem także pracownicze programy emerytalne prowadzone w innych państwach Unii Europejskiej, na podstawie przepisów wewnętrznych tych państw.

W ocenie Wnioskodawcy, bez wpływu na kwalifikację programu jako pracowniczego programu emerytalnego pozostaje jego "emerytalno - rentowy" charakter. Jeżeli PPER został utworzony zgodnie z niemieckim prawem implementującym Dyrektywę o PPE, to różnice terminologiczne i zakresowe wynikające z krajowych zasad tworzenia i funkcjonowania programów emerytalnych nie powinny skutkować odmienną kwalifikacją pracowniczego programu emerytalnego jednego kraju UE (Niemiec) na gruncie prawa wewnętrznego innego kraju (Polski). Taką interpretację pojęcia "program emerytalny" potwierdza również brzmienie art. 6 Dyrektywy o PPE. Zgodnie z tym przepisem "program emerytalny" oznacza umowę, porozumienie, umowę powierniczą lub reguły określające, które świadczenia emerytalne są przyznawane i na jakich warunkach (art. 6 lit. b), a z kolei określenie "świadczenia emerytalne" oznacza świadczenia wypłacane w zależności od osiągniętego lub przewidywanego osiągnięcia emerytury lub, gdy są one uzupełnieniem tych świadczeń i świadczone dodatkowo w formie wypłat z tytułu śmierci, niepełnosprawności lub zaprzestania zatrudnienia lub w formie zapomóg lub usług w razie choroby, ubóstwa lub śmierci (art. 6 lit. d). Oznacza to, że program gwarantujący obok świadczenia emerytalnego dodatkowe świadczenia o charakterze podobnym do świadczeń rentowych (np. wypłaty z tytułu utraty zdolności do pracy) również stanowi pracowniczy program emerytalny w rozumieniu Dyrektywy o PPE.

Wnioskodawca stwierdza, iż zaprezentowane stanowisko potwierdzają również interpretacje indywidualne Ministra Finansów, których treść przytoczył.

Mając na uwadze powyższą argumentację, zdaniem Wnioskodawcy jedyny obowiązek podatkowy z tytułu uczestnictwa w PPER powstaje w Polsce, w momencie wypłaty środków zgromadzonych w niemieckim pracowniczym programie emerytalnym. Jednakże przychód uzyskany z tego tytułu podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 58 lit. b) ustawy o PDOF.

Wydając zaskarżoną interpretację organ uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu wskazał, że dla oceny skutków podatkowych związanych z uzyskaniem przychodu z wypłaty kapitału zgromadzonego w pracowniczym programie emerytalno - rentowym utworzonym i prowadzonym na podstawie niemieckich przepisów regulujących funkcjonowanie pracowniczych programów emerytalnych, wymagane jest dokonanie kwalifikacji takich przychodów na gruncie umowy z dnia 14 maja 2003 r. między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (Dz. U. z 2005 r. Nr 12, poz.90).

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ww. umowy, emerytury i podobne świadczenia lub renty, otrzymywane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie z drugiego Umawiającego się Państwa, podlegają opodatkowaniu tylko w tym pierwszym Państwie.

Umowa nie definiuje co należy rozumieć poprzez sformułowanie "emerytury i podobne świadczenia", jednakże należy przyjąć, że powyższe sformułowanie powinno się odnosić do wynagrodzenia płatnego w odniesieniu do byłego zatrudnienia w sektorze prywatnym. Termin "emerytury i podobne świadczenia" oznacza wynagrodzenie, które jest wypłacane po przejściu na emeryturę i które w pierwszej kolejności, aczkolwiek nie wyłącznie, ma na celu zabezpieczenie źródła utrzymania osobie je otrzymującej.

Zdaniem organu z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, że powyższe warunki nie zostały spełnione. Powodem wypłaty kapitału, o którym mowa powyżej jest bowiem zmiana podejścia grupy kapitałowej, do której należy Spółka zatrudniająca Wnioskodawcę w kwestii finansowania składek odprowadzanych na rzecz pracowniczego programu emerytalnego.

Na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychody te należy zakwalifikować jako przychody z innych źródeł (art. 10 pkt 9 ustawy). Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Natomiast stosownie do treści art. 21 ust. 1 pkt 58 lit. b) ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są wypłaty środków zgromadzonych w pracowniczym programie emerytalnym dokonane na rzecz uczestnika lub osób uprawnionych do tych środków po śmierci uczestnika.

Zamiarem ustawodawcy było, aby określenie "wypłata" dotyczyło świadczeń, które realizują cel programu emerytalnego, tj. zabezpieczenie źródła utrzymania osobie otrzymującej wypłatę po przejściu na emeryturę - art. 2 pkt 18 i 42 ust. 1ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. Nr 116, poz. 1207 ze zm.).

Z opisanego stanu faktycznego wynika, iż przyczyną postawienia do dyspozycji środków była zmiana warunków prowadzenia programu emerytalnego, który ma obejmować tylko pracowników niemieckich, a nie nabycie praw do wypłaty z programu emerytalnego.

W konsekwencji organ stwierdził, iż w opisanym przypadku środki otrzymane przez Wnioskodawcę z niemieckiego pracowniczego programu emerytalno -rentowego nie podlegają zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Odnosząc się do powołanych we wniosku interpretacji i wyroków, organ stwierdził, że dotyczą one wyłącznie konkretnych spraw, w danym stanie faktycznym. Orzeczenia te zapadły w indywidualnych sprawach i w świetle art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i tym samym nie mogą być wiążące dla organu wydającego przedmiotową interpretację, która dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w 2010 r., tj. w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nie zgadzając się ze stanowiskiem organu Wnioskodawca wezwał go do usunięcia naruszenia prawa, podnosząc iż naruszenie w omawianym przypadku polega na błędnej interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 58 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, poprzez błędne uznanie, że przychód uzyskany przez Wnioskodawcę z wypłaty kapitału zgromadzonego w pracowniczym programie emerytalne - rentowym, utworzonym i prowadzonym na podstawie niemieckich przepisów regulujących funkcjonowanie pracowniczych programów emerytalnych, nie podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Po analizie uzasadnienia powyższych zarzutów, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, podtrzymując dotychczasowe argumenty.

W związku z powyższym K. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z powodu niezgodności interpretacji z prawem. Zarzucił naruszenie art. 120, art. 121 § 1, art. 124, art. 14c § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. – zwanej dalej jako "o.p."), a także art. 21 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z uwagi na zakres zaskarżenia wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji i orzeczenie, że jego stanowisko jest prawidłowe.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podnosił argumenty tożsame do tych jakie zawarte zostały zarówno w uzasadnieniu wniosku jak i w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa.

Strona podkreśliła, iż powodem wypłaty kapitału, zgromadzonego na jej indywidualnym koncie w ramach Pracowniczego Programu Emerytalnego, było zakończenie jego działalności w stosunku do określonej grupy osób, w której Skarżący się znalazł. Nie zmienia to jednak powodów dla których został on zgromadzony zgodnie z postanowieniami Regulaminu dla zabezpieczenia źródła utrzymania i bez znaczenia dla jego oceny jest fakt, że powodem wypłaty było ograniczenie kręgu osób dla których może być tworzony. Jego zdaniem nie można dokonywać oceny przez pryzmat jednorazowej wypłaty i zmiany postanowień co do kręgu osób, dla których może w Niemczech funkcjonować zapominając po co i dla kogo powstawał.

W tym kontekście zupełnie niezrozumiałe dla niego jest przytaczanie argumentacji co do tego, że przez wypłaty rozumie się wypłatę gotówkową lub realizację przelewu środków zgromadzonych w ramach programu na wskazany rachunek m.in. na wniosek osoby, która skończyła 60 lat. W ocenie Skarżącego to właśnie jego dotyczy, a zatem powinno to przemawiać za uznaniem jego stanowiska za prawidłowe.

Ponadto treść przepisu art. 21 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w ocenie Skarżącego przemawia na jego korzyść. Skoro wolne są od podatku dochodowego wypłaty środków zgromadzonych w pracowniczym programie emerytalnym dokonane na rzecz uczestnika, to taka właśnie sytuacja ma miejsce w omawianym przypadku, a zatem stanowisko zaprezentowane we wniosku o wydanie interpretacji jest prawidłowe.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, prezentując stanowisko jak w zaskarżonej interpretacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, póz. 60 ze zm.) Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretacje przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego a także do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego (art. 14b § 3 o.p.).

Organ podatkowy wydając interpretację przepisów prawa podatkowego nie ustanawia żadnej normy indywidualnej, lecz jego rola sprowadza się do przedstawienia poglądu dotyczącego rozumienia treści przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do określonej sprawy indywidualnej. Interpretacja indywidualna nie jest aktem rozstrzygającym o prawach i obowiązkach podmiotu w konkretnej sprawie podatkowej. Jak wskazuje liczne orzecznictwo interpretacja może być uznana za naruszającą prawo tylko wtedy, gdy została wydana niezgodnie z przepisami wydawania interpretacji, a nie z przepisami, które są przedmiotem interpretacji. Interpretacja nie może bowiem naruszać prawa, które interpretuje.

Wykładnia prawa stanowi zespół czynności zmierzających do ustalenia znaczenia i zakresu wyrażeń języka prawnego i powinna odtworzyć te wyobrażenia i pojęcia, które łączy z daną normą ustawodawca.

Sąd w niniejszym składzie podziela przytoczony w wyroku WSA w Warszawie z dnia 15 lutego 2007 r. (III SA/Wa 4172/06) pogląd, że "w sprawach interpretacji przy których nie prowadzi się postępowania dowodowego celem dokonania ustaleń faktycznych organ winien odpowiedzieć jedynie na postawione pytanie. Dopiero wówczas gdy organ nie może udzielić odpowiedzi z braku danych istotnych dla interpretowanego przepisu, wzywa stronę w trybie art. 169 § 1 o.p. o uzupełnienie wniosku. Powinny być to jednak sytuacje wyjątkowe, bowiem celem przepisów było usprawnienie obrotu gospodarczo-finansowego, a zasadą – pytanie z interpretacją – odpowiedź potwierdzająca lub przecząca."

W niniejszej sprawie wniosek o udzielenie interpretacji został uzupełniony w toku postępowania prowadzonego przez organ.

Organ wydając zaskarżoną interpretację ustalił, iż w stanie faktycznym opisanym przez wnioskodawcę obowiązek podatkowy powstaje na terenie Polski. Dla oceny skutków podatkowych związanych z uzyskaniem przychodu z wypłaty kapitału zgromadzonego w pracowniczym programie emerytalno - rentowym utworzonym i prowadzonym na podstawie niemieckich przepisów regulujących funkcjonowanie pracowniczych programów emerytalnych, wymagane jest dokonanie kwalifikacji takich przychodów na gruncie umowy z dnia 14 maja 2003 r. między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku.

Jak prawidłowo wskazał organ, zgodnie z art. 18 ust. 1 ww. umowy, emerytury i podobne świadczenia lub renty, otrzymywane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie z drugiego Umawiającego się Państwa, podlegają opodatkowaniu tylko w tym pierwszym Państwie. Umowa nie definiuje natomiast co należy rozumieć poprzez sformułowanie "emerytury i podobne świadczenia". W ocenie organu należy przyjąć, że powyższe sformułowanie powinno się odnosić do wynagrodzenia płatnego w odniesieniu do byłego zatrudnienia w sektorze prywatnym. Termin "emerytury i podobne świadczenia" oznacza wynagrodzenie, które jest wypłacane po przejściu na emeryturę i które w pierwszej kolejności, aczkolwiek nie wyłącznie, ma na celu zabezpieczenie źródła utrzymania osobie je otrzymującej.

W związku z powyższym, w kwestii opodatkowania tego dochodu zastosowanie znajduje art. 22 ust. 1 ww. umowy, zgodnie z którym dochody osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie, bez względu na to, gdzie są osiągane, a które nie są objęte postanowieniami poprzednich artykułów niniejszej umowy, podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie.

W ocenie organu, z przedstawionego przez Skarżącego stanu faktycznego wynika, że powyższe warunki nie zostały spełnione. Powodem wypłaty kapitału, o którym mowa powyżej jest bowiem zmiana podejścia grupy kapitałowej, do której należy spółka zatrudniająca Skarżącego w kwestii finansowania składek odprowadzanych na rzecz pracowniczego programu emerytalnego.

Powstaje pytanie co legło u podstaw przyjęcia przez organ powyższego stanowiska.

Zdaniem organu z opisanego stanu faktycznego wynika, iż przyczyną postawienia do dyspozycji środków była zmiana warunków prowadzenia programu emerytalnego, który ma obejmować tylko pracowników niemieckich, a nie nabycie praw do wypłaty z programu emerytalnego. W konsekwencji, w opisanym przypadku środki otrzymane przez Skarżącego z niemieckiego pracowniczego programu emerytalno - rentowego, w wyniku zmiany warunków prowadzenia programu emerytalnego, który ma obejmować tylko pracowników niemieckich, nie podlegają zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Opisaną kwotę należy w konsekwencji zakwalifikować jako przychody z innych źródeł (art. 10 pkt 9 cytowanej ustawy).

Punktem wyjścia w niniejszych rozważaniach winna być treść stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę. Warunkowałoby to oczywiście konieczność zastosowania odpowiednich norm prawnych.

Po analizie przedmiotowej sprawy wydaje się, że stan faktyczny w oparciu, o który wydana została zaskarżona interpretacja nie jest stanem jednoznacznym i zamkniętym, biorąc pod uwagę odpowiedź udzieloną przez organ oraz zastrzeżenia przedstawione przez wnioskodawcę.

Organ przyjął bowiem, że kwota jaka została Wnioskodawcy wypłacona nie ma charakteru świadczenia emerytalno – rentowego, lecz należała mu się z uwagi na zmianę zasad prowadzenia programu i rezygnacji z objęcia nim pracowników polskich oddziałów. Wydaje się, że ustalenie to stoi w sprzeczności z twierdzeniami samego zainteresowanego, a co ważniejsze nie znajduje oparcia w przedstawionym stanie faktycznym.

Wnioskodawca wskazał, iż od dnia 1 września 1985 r. był pracownikiem B Sp. z o.o., spółki zależnej B. Jako pracownik Spółki, i od tego dnia uczestniczy w pracowniczym programie emerytalno - rentowym, prowadzonym przez spółki z grupy C dla pracowników spółek należących do grupy. Spółką, która finansowała oraz zbiorczo odprowadzała składki dotyczące polskich pracowników biorących udział w programie była Spółka B z siedzibą w Niemczech. Zgodnie z postanowieniami regulaminu i zasadami działania tego programu, obowiązek finansowania wyżej wymienionych składek ciążył na tej właśnie Spółce.

Spółka prowadząca PPER odprowadzała zbiorczo na rzecz pracowników uczestniczących w tym programie zryczałtowaną składkę za każdy pełny rok, który pracownicy przepracowali w Spółce. Zgodnie z § 3 Regulaminu, pracownicy uczestniczący w PPER, co do zasady, nabywają prawo do wypłaty emerytury lub wcześniejszej emerytury. Na wyraźne oświadczenie pracownika, złożone wobec Spółki prowadzącej PPER, powyższe prawo może zostać zrealizowane poprzez jednorazową wypłatę kapitału, zgromadzonego do momentu zaistnienia zdarzenia objętego zabezpieczeniem emerytalno-rentowym.

Od 1 sierpnia 2000 roku Wnioskodawca nie jest pracownikiem firmy B, a w 2000 roku Wnioskodawcy orzeczono częściową niezdolność do pracy, przyznaną na stałe.

Począwszy od dnia 1 sierpnia 2010 r. PPER nie będzie, w związku z decyzją podjętą na szczeblu grupy C obejmował pracowników Spółki. Program nie zostanie zlikwidowany, ani przekształcony, jednakże będzie dostępny tylko dla pracowników zatrudnionych w niemieckich spółkach z grupy C. W związku z tym faktem, Spółka prowadząca PPER zawarła z pracownikami Spółki porozumienia w sprawie jednorazowej wypłaty świadczenia, opartego na kapitale zgromadzonym w PPER, z której pracownicy mogą skorzystać zgodnie ze wskazanym wyżej postanowieniem Regulaminu.

Na mocy porozumienia została ustalona wysokość uprawnienia emerytalnego, na dzień 1 grudnia 2009 r. Wypłatę pracownicy otrzymują jednorazowo lub w dwóch ratach, w zależności od wybranej przez nich opcji.

W konsekwencji Wnioskodawca, jako uczestnik PPER, otrzymał wypłatę l raty kapitału przelewem na rachunek bankowy we wrześniu 2010 r. Wypłata nastąpiła po osiągnięciu przez Wnioskodawcę 60 roku życia (17 kwietnia 1950 r.) co spełnia warunki określone w art. 42 ust. 1 ustawy o pracowniczych programach emerytalnych. W związku z powyższą wypłatą powstała wątpliwość w zakresie obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na uwagę zasługuje, że z powyższego stanu wynika, iż należna Stronie kwota została obliczona na dzień 1 grudnia 2009 roku tytułem uprawnienia emerytalnego. Znamienne jest również to, iż Wnioskodawca od dnia 1 sierpnia 2000 roku nie jest już pracownikiem firmy a od dnia 1 sierpnia 2010 roku polscy pracownicy nie byli już objęci niniejszym programem. Jednak świadczenie zostało Stronie wypłacone i to dopiero we wrześniu 2010 roku, czyli po skończeniu przez nią 60 roku życia.

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. stwierdził natomiast, iż w opisanym przypadku środki otrzymane przez Wnioskodawcę z niemieckiego pracowniczego programu emerytalno - rentowego nie podlegają zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Organ przyjął bowiem, że powodem wypłaty kapitału, o którym mowa powyżej jest zmiana podejścia grupy kapitałowej, do której należy Spółka zatrudniająca Wnioskodawcę w kwestii finansowania składek odprowadzanych na rzecz pracowniczego programu emerytalnego.

Powyższe twierdzenie stoi w sprzeczności z przedstawionym przez zainteresowanego stanem faktycznym. Wyraźnie wskazał on, iż przedmiotowa kwota została mu wypłacona, w momencie kiedy nabył prawa emerytalne, tj. po skończeniu przez niego 60 roku życia. Gdyby przyjąć stanowisko organu należałoby zastanowić się dlaczego w takim razie przedmiotowa kwota nie została wypłacona uprawnionemu w momencie kiedy przestał być pracownikiem spółki.

Przed wydaniem zaskarżonej interpretacji organ nie wyjaśnił (poprzez zobowiązanie Strony do uzupełnienia wniosku) konkretnie jaki charakter miała kwota wypłacona Wnioskodawcy, czy rzeczywiście, jak utrzymuje K. K., było to świadczenie emerytalne wypłacone po skończeniu przez niego 60 roku życia, czy też wypłata nastąpiła z uwagi na zmianę warunków prowadzenia omawianego programu i było to jedynie wypłacenie środków pieniężnych zgromadzonych na osobistym koncie Podatnika a termin ich wypłaty zbiegł się z osiągnięciem przez Stronę odpowiedniego wieku.

W przedstawionym stanie faktycznym brak jest jednoznacznego i precyzyjnego określenia charakteru przedmiotowej kwoty. Skoro tak i skoro organ nie zobowiązał Wnioskodawcy do uzupełniania w tym zakresie złożonego wniosku, należało odmówić wydania interpretacji.

Aby możliwe było udzielenie odpowiedzi czy w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia ze zwolnieniem określonym w art. 21 ust. 1 pkt. 58 lit. b) p.d.f., winna być rozstrzygnięta kwestia charakteru wypłaconej kwoty. Zgodnie bowiem z tym przepisem, wolne od podatku dochodowego są wypłaty środków zgromadzonych w pracowniczym programie emerytalnym dokonane na rzecz uczestnika. Chodzi zatem o dokonanie oceny czy środki wypłacone Wnioskodawcy były zgromadzone w pracowniczym programie emerytalnym. Z oświadczeń składanych przez skarżącego wynika, iż tak było, natomiast nie wynika to w sposób jednoznaczny z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, w oparciu o który winna być wydana przedmiotowa interpretacja. Nie bez znaczenia jest również okoliczność, iż pomimo tego, iż Wnioskodawca nie był już pracownikiem spółki program trwał nadal. Jaki zatem miał wpływ na późniejsze określenie wysokości wypłaconych środków pieniężnych.

Stwierdzenie organu, że z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, iż powodem wypłaty kapitału, o którym mowa powyżej jest zmiana podejścia grupy kapitałowej, do której należy Spółka zatrudniająca Wnioskodawcę w kwestii finansowania składek odprowadzanych na rzecz pracowniczego programu emerytalnego jest dla Sądu niezrozumiałe i nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym zawartym w przedmiotowym wniosku.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, organ wydał zaskarżoną interpretację zbyt pochopnie, a co najistotniejsze - bez zgłębienia problemu, którego dotyczy wniosek (nie chodzi tu oczywiście o prowadzenie postępowania dowodowego, lecz dążenie do sprecyzowania stanu faktycznego i/lub pytania). Skoro tego nie uczyniono, organ naruszył regulację art. 14b § 3 o.p.

Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ winien wziąć pod uwagę zawarte w uzasadnieniu wytyczne, dotyczące przede wszystkim kwestii ustalenia pełnego i jednoznacznego stanu faktycznego. Dopiero wówczas możliwe będzie ustalenie jakie przepisy winny być zastosowane a jakie nie będą miały zastosowania w danym stanie faktycznym, a co za tym idzie – wydanie prawidłowo interpretacji.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 146 § 1, art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

P.Z-C.