Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1305/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 70 par. 1,  art. 62,  art. 55
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Trelka, Sędzia WSA Anna Wesołowska, Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2010 r. sprawy ze skargi "Z." Spółka z o.o. z siedzibę we W. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia dokonanych wpłat na poczet zaległości z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za okres od maja do grudnia 2001 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...] 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz "Z." Spółka z o.o. z siedzibę we W. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych postanowieniem z [...] stycznia 2010 r. zaliczył wpłaty dokonane w dniu [...] czerwca 2006 r. w wysokości 16.509,84 zł i wysokości 8.120,27 zł oraz w dniu [...] stycznia 2007 r. w wysokości 2.402,01 zł, przez Z. Spółka z o.o. (dalej - "Skarżąca" lub "Spółka"), na poczet zaległości z tytułu wpłat na PFRON za okres od maja 2001 r. do grudnia 2001 r., w tym na kwotę główną -15.129,63 zł oraz odsetki - 11.902,49 zł.

Na to postanowienie Spółka złożyła zażalenie, w którym wniosła o jego uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie. W zażaleniu zarzuciła naruszenie prawa materialnego, poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie, tj. uznanie przez organ, iż mimo przedawnienia zobowiązania podstawowego jest on uprawniony do dokonywania rozliczeń. Zarzuciła także błędną interpretację art. 70 §1 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON przedawniają się z upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął płatności. Podniosła, iż wpłaty na PFRON nie są podatkiem w rozumieniu prawa podatkowego, zatem jako rodzaj daniny, okres ich przedawnienia należy liczyć w cyklach miesięcznych. Skarżąca zarzuciła również niezastosowanie się przez organ do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 lutego 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 3218/06.

Minister Pracy i Polityki Społecznej zaskarżonym postanowieniem z [...] kwietnia 2010 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Na wstępie wskazał, że przepis art. 49 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.

o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2008 r., Nr 14, poz. 92 ze zm., dalej - "ustawa") wyraźnie stanowi, iż do wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej z tym, że uprawnienia organu podatkowego określone w tej ustawie, przysługują Prezesowi Zarządu PFRON. Powołując się na przepis art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, organ II instancji stwierdził, iż pięcioletni okres przedawnienia liczony od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, dotyczy zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa, do których należą także wpłaty na rzecz PFRON. Ponieważ termin płatności zobowiązania za okres od maja do listopada 2001 r. upływał w 2001 r., zobowiązanie to mogłoby ulec przedawnieniu z końcem 2006 r. Zobowiązanie za grudzień 2001 r., którego termin płatności upływał w 2002 r., mogłoby się przedawnić z końcem 2007 r. Organ wskazując na przepis art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, wyjaśnił, iż w sprawie wszczęto postępowanie egzekucyjne, na podstawie tytułów wykonawczych z [...] maja 2006 r. (wystawionego na zobowiązania obejmujące okres od maja do listopada 2001 r.) oraz z dnia [...] grudnia 2006 r. (wystawionego na zobowiązania obejmujące okres od grudnia 2001 r. do lipca 2002r.), które przerwało bieg terminu przedawnienia. Prawidłowości postępowania egzekucyjnego Spółka nie kwestionowała. Organ odwoławczy wskazał, że kwoty wyegzekwowano przed upływem okresu przedawnienia zobowiązań, bo w dniu [...] czerwca 2006 r. za zobowiązania, które przedawniłyby się z końcem 2006 r. a w dniu [...] stycznia 2007 r. za zobowiązanie, które uległoby przedawnieniu z końcem 2007 r. Skarżąca, będąc zobowiązana, na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy, do dokonywania wpłat na Fundusz w terminie do dnia 20 następnego miesiąca po miesiącu, w którym zaistniały okoliczności powodujące powstanie obowiązku, z powyższego obowiązku nie wywiązała się. Wyegzekwowane kwoty zostały więc rozliczone zgodnie z przepisem art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej.

W skardze na powyższe postanowienie Spółka zarzuciła:

1. naruszenie prawa materialnego tj.:

- art. 70 § 1 w zw. z art. 6 Ordynacji podatkowej, poprzez uznanie, że wpłaty na PFRON są podatkiem w rozumieniu prawa podatkowego, a zatem stosuje się do nich pięcioletni okres przedawnienia liczony od końca roku podatkowego, w którym minął termin płatności zobowiązania,

- art. 70 § 4 w zw. z art. 6 Ordynacji podatkowej, poprzez uznanie, iż przerwany został bieg terminu przedawnienia bowiem organ I instancji wystawił tytuły wykonawcze i wszczął postępowanie egzekucyjne, gdy faktycznie zastosowanie środka egzekucyjnego miało miejsce w chwili, gdy zobowiązanie wygasło z mocy prawa,

- art. 59 § 1 pkt 9 Ordynacji podatkowej, poprzez jego niezastosowanie,

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.

- art. 120 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie zasady legalności i praworządności,

- art. 121 Ordynacji podatkowej, poprzez rażące naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych i zasady udzielania informacji, polegające na lakonicznym uzasadnieniu postanowienia i nie odniesieniu się do wszystkich argumentów zawartych w uzasadnieniu zażalenia,

- art. 122 w zw. z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, polegające na zbyt pobieżnym zbadaniu całości materiału dowodowego oraz całkowite zignorowanie zaleceń zawartych w uzasadnieniu wyroku WSA w Warszawie z 14 lutego 2007 r. wydanego w sprawie III SA/Wa 3218/06,

- art. 139 § 3 w zw. z art. 239 i art. 233 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez rozpoznanie zażalenia z naruszeniem terminu,

- art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, polegające na niewskazaniu w uzasadnieniu, podstawy prawnej w oparciu, o którą organ uznaje wpłaty na PFRON jako zobowiązanie podatkowe.

Skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z akt sprawy WSA w Warszawie sygn. akt III SA/Wa 3218/06, III SA/Wa 4334/06, III SA/Wa 1405/08 na okoliczność niewykonania przez organy wyroków wydanych w tych sprawach.

W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych powodów niż zarzuty w niej podniesione.

Oceniając legalność zaskarżonego postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz poprzedzającego go postanowienia Prezesa Zarządu PFRON uznać należy, iż postanowienia te zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 55 § 2 oraz art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, z uwagi na ich błędne zastosowaniowe w stanie faktycznym sprawy.

Zauważyć bowiem należy, iż przepisy te, dotyczą sytuacji, w której sam podatnik w ramach ciążących na nim zobowiązań dokonuje wpłaty na rzecz organu. Regulują one tryb zaliczania dokonanej wpłaty na istniejące zaległości.

W rozpoznawanej sprawie natomiast,, "wpłaty" z [...] czerwca 2006 r. oraz [...] stycznia 2007 r. nie zostały wpłacone dobrowolnie przez Spółkę na konto organu w celu wywiązania się z ciążących na niej zobowiązań publicznoprawnych, ale wyegzekwowane w ramach toczącego się postępowania egzekucyjnego. Z akt sprawy wynika, że w stosunku do Spółki prowadzone było postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu wpłat na PFRON za okres od 1 maja 2001 r. do 30 listopada 2001 r. (tytuł wykonawczy z [...] maja 2006 r. nr [...]) oraz za okres od 1 grudnia 2001 r. do 31 lipca 2002 r. (tytuł wykonawczy z [...] grudnia 2006 r. nr [...]). W ramach realizacji wystawionych tytułów wykonawczych dokonano zajęcia rachunków bankowych Skarżącej. Wskazane wyżej "wpłaty" nie zostały wiec wpłacone przez Spółkę.

W rozpoznawanej sprawie mamy więc do czynienia z czynnością egzekucyjną organu, o której mowa w art. 80 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. - dalej u.p.e.a.), a nie z wpłatą, do której odnoszą się przepisy art. 55 i art. 62 Ordynacji podatkowej. Organy błędnie utożsamiły wyegzekwowanie danej kwoty w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego z wpłatą własną podatnika.

Nie byoł więc podstaw prawnych do wydania postanowienia o zaliczeniu wpłat na poczet zaległości podatkowych w oparciu o przepisy art. 55 i art. 62 Ordynacji podatkowej. Do kwot wyegzekwowanych w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego (dalej – u.p.e.a), stosuje się bowiem przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjny w administracji. W Rozdziale 9 u.p.e.a. uregulowane są zasady podziału kwoty uzyskanej z egzekucji. Przepis art. 115 § 6 u.p.e.a. stanowi, że jeżeli kwota przeznaczona do podziału nie wystarcza na zaspokojenie w całości wszystkich należności, należności dalszej kolejności zaspokaja się dopiero po zupełnym zaspokojeniu należności wcześniejszej kolejności, a gdy kwota nie wystarcza na pokrycie w całości wszystkich należności tej samej kolejności, należności te zaspokaja się proporcjonalnie do wysokości każdej z nich.

Również zarzuty Skarżącej dotyczące przedawnienia egzekwowanych należności powinny być podnoszone w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego na co wskazuje art. 33 ust. 1 u.p.e.a.

Jednocześnie mając na uwadze, że główny przedmiot sporu między Spółką a organami sprowadza się do kwestii przedawnienia wyegzekwowanych zobowiązań, Sad zauważa, że w aktualnym orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż do wpłat na PFRON znajduje zastosowanie przepis art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej (por. wyroki WSA w Warszawie z 15 lutego 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1503/07, z 12 maja 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 291/08, z 16 lipca 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 652/08, z 13 listopada 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1011/08, z 12 sierpnia 2010 r. sygn. akt III SA/Wa 1940/09, wyrok NSA z 25 listopada 2009 r. sygn. akt III FSK 904/08).

Z uwagi na naruszenie przepisów art. 62 oraz 55 Ordynacji podatkowej, skutkujące uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, Sąd odstąpił od szczegółowego odnoszenia się do pozostałych zarzutów dotyczących naruszenia zasad postępowania podatkowego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ) i c) postanowił jak w sentencji.