Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 373/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 8 i 22
journal: Dz.U. 1997 nr 28 poz 153
law: Ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2009 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego M. W. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...]Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego przez M.a W., od decyzji wydanej przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] października 2008 r., znak: [...], w sprawie stwierdzenia, iż M. W. był objęty obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów zlecenia w okresie od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 30 września 2004 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ ustalił, iż M. W. w okresie od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 30 września 2004 r. wykonywał pracę na podstawie umów zlecenia zawartych z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w P. i nie został z tego tytułu zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego.

Wskazano, iż obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.) obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. oraz art. 8 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153, z późn. zm.) obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r.

Podniesiono, iż w myśl art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.) obowiązującej do dnia 30 września 2004 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego stosowało się przepisy dotyczące zlecenia, lub osobami z nimi współpracującymi. Natomiast zgodnie z art. 8 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153, z późn. zm.) obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby objęte ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub osobami z nimi współpracującymi.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył M. W..

Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2008 r., znak : [...]. Wniósł również o zasądzenie od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia kosztów procesu według norm przepisanych. Skarżący podniósł, iż zaskarżona decyzja wydana została bez podstawy prawnej i z naruszeniem art. 8 k.p.a. Wskazał, iż organy błędnie ustaliły stan faktyczny i prawny. Naruszono także art. 77 k.p.a., bowiem nie został w sposób wyczerpujący zebrany i rozpatrzony cały materiał dowodowy

W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Niezależnie od treści skargi zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegają uchyleniu, albowiem sprawa nie została wyjaśniona przez organy w stopniu pozwalającym na jej rozstrzygnięcie. Oznacza to więc w istocie naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a..

Faktem jest niespornym, iż skarżący prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą m.in. w okresie od 1 stycznia 2003 r. do 31 stycznia 2004 r.

W tym samym okresie wykonywał prace na podstawie umów zlecenia zawartych z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w P.. Jednakże w okresie od dnia 1 lutego 2004 roku do 30 września 2004 r. pracę świadczył jedynie w oparciu o umowy zlecenia, jako że pozarolniczą działalność gospodarczą zaczął świadczyć ponownie dopiero od dnia 1 października 2005 r. Przerwa w prowadzeniu tejże działalności przypada na okres pomiędzy dniem 1 lutego 2004 r. a dniem 31 października 2005 r. W związku z powyższym nie sposób przyjąć, iż w okresie kiedy skarżący realizował jedynie umowy zlecenia był objęty obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, albowiem takowego po prostu nie było.

Zupełnie inaczej należy jednak ocenić ten okres kiedy skarżący prowadził zarówno działalność gospodarczą oraz świadczył pracę także na postawie zleceń (tj. w okresie od 1 stycznia 2003 r. do 31 stycznia 2004 r.). Analiza samych umów zawieranych kolejno w dniach 1 stycznia 2003 r., 28 lipca 2003 r., 1 kwietnia 2004 r. i 30 kwietnia 2004 r. jest niewystarczająca.

Stroną tych umów jest M. W. (skarżący), ale byłoby tak niezależnie od tego czy występował on jako osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej jak i osoba która taką działalność prowadzi jednoosobowo.

Inaczej mówiąc w obu wyżej wskazanych przypadkach jako strona umowy wskazany byłby skarżący.

Nie można również przyjąć – jak uczyniły to organy – że w przedmiotowym stanie faktycznym rozwiązują problem przepisy zawarte w ustawach z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153, z późn. zm.) oraz z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.).

Przepisy art. 8 i 22 pierwszej z wymienionych ustaw, oraz art. 9 i 24 drugiej z nich są w swej treści identyczne i stanowią że: obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby objęte m.in. ubezpieczeniem społecznym które są osobami:

- prowadzącymi działalność pozarolniczą,

- wykonującymi pracę na podstawie umowy zlecenia (odpowiednio art. 8 pkt 1 lit c i e, oraz 9 ust. 1 pkt 1 lit c i e w/w ustaw).

Z kolei art. 22 ust. 1 i art. Ust. 1 tychże ustaw stanowiły, że jeżeli spełnione są przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia o którym mowa odpowiednio w ich art. 8 i w art. Ust. 9 ust. 1 z więcej niż jednego tytułu składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.

Niewątpliwie skarżący prowadził działalność pozarolniczą oraz jednocześnie świadczył pracę na podstawie umów zlecenia.

Było tak w okresie od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 31 stycznia 2004 r. Nie jest to jednak okoliczność wystarczająca do przyjęcia, iż w jego przypadku z pewnością mamy do czynienia z sytuacją o której mowa w art. 22 ust. 1 oraz w art. 24 ust. 1 w/w regulacji normatywnych tzn. z koniecznością uznania, iż istnieje obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z więcej niż jednego tytułu.

Kwestia o której mowa będzie wymagała wyjaśnienia w postępowaniu przed organami. Zasadnicze znaczenie ma bowiem w omawianej kwestii to w jaki sposób skarżący rozliczał otrzymane zlecania tzn. czy czynił to w ramach prowadzonej działalności gospodarczej czy tez nie. Odzwierciedleniem rzeczywistego stanu rzeczy w tej materii będą deklaracje podatkowe które składał, a mówiąc precyzyjniej dane które deklaracje te zawierały.

Nie sposób wykluczyć i tego, ze skarżący realizując zlecenia korzystał z uproszczonych form opodatkowania (ryczałt). Gdyby rzeczywiście tak było niewątpliwie byłby on objęty obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonania pracy na podstawie umów zlecenia w całym okresie wskazanym w decyzji wydanej w I-ej instancji.

To wszystko o czym wyżej mowa będzie wymagało wyjaśnienia w postępowaniu przed organami.

Z kolei w kwestii obowiązku doręczenia rozstrzygnięć organów obu instancji Powiatowemu Lekarzowi Weterynarii przyjąć należy, iż będzie on zależny od tego kto w postępowaniu przed organami zostanie uznany za płatnika składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Jeśli ustalenia organów doprowadziłyby do wniosku, ze winien to być skarżący wówczas doręczanie decyzji Powiatowemu Lekarzowi Weterynarii byłoby zbędne. Gdyby natomiast za płatnika uznano tegoż lekarza, to niewątpliwie adresatem decyzji o których mowa winien być także on.

Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, oraz art. 152 ppsa.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.