Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 699/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję organu administracji
Powołane przepisy: article: art. 188 w zw. z art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 203 pkt 1, art. 205 par. 2 w zw. z art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 52, art. 48 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 47 par. 2, art. 48
journal: Dz.U. 2018 poz 1025
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Roman Hauser, Sędzia NSA Jerzy Siegień, Sędzia WSA (del.) Marcin Kamiński (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Bernadetta Pręgowska, po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej C. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2845/16 w sprawie ze skarg C. sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz N. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], 3) zasądza od Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz C. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 1.707 (słownie: jeden tysiąc siedemset siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2845/16, oddalił skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie i N. Sp. z o.o. z siedzibą w W., na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (organ odwoławczy) z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...]w przedmiocie nakazu rozbiórki.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia:

Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] czerwca 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy (organ I instancji) stwierdził, że na działce ew. [...] w obrębie [...], przy ul. R. w W., znajduje się nośnik reklamowy w konstrukcji stalowej składający się z dwóch oświetlonych od góry ram stalowych o numerach ident. [...] i [...], mocowanych do słupa stalowego o przekroju ok. 0,30 m x 0,70 m, zakotwiczonego w stopie żelbetowej. Pismem z dnia [...] września 2015 r. organ I instancji wezwał C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. do przedłożenia dokumentów potwierdzających legalność budowy w/w nośnika reklamowego. W dniu [...] października 2015 r. C. Sp. z o.o. przedłożyła do akt sprawy wyciąg z umowy najmu terenu przy ul. R. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. zawartej między C. Sp. z o.o. a D. P. w celu zainstalowania wolnostojącego nośnika reklamowego o wysokości 5 m posiadającego 2 oświetlone plansze reklamowe o wymiarach 6,00 m x 3,00 m. W § 1 tej umowy znajduje się stwierdzenie, że plansze reklamowe wraz z konstrukcją stanowią własność Najemcy. Aneksami z dnia [...] kwietnia 2012 r. i [...] maja 2015 r. przedłużono czas trwania w/w umowy. W dniu [...] maja 2016 r. upoważniony pracownik organu I instancji przeprowadził kontrolę przedmiotowej nieruchomości, w trakcie której zweryfikował wymiary tablic reklamowych, które wynoszą ok. 3,00 m x 6,00 m. Ponadto potwierdzono stan faktyczny opisany w protokole nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. W piśmie z dnia [...] lipca 2016 r. C. Sp. z o.o. poinformowała, iż nie jest stroną postępowania, gdyż na mocy umowy przewłaszczenia z dnia [...] maja 2016 r. właścicielem przedmiotowego nośnika jest spółka N. Sp. z o.o. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. organ I instancji odmówił uznania udziału spółki N. Sp. z o.o. w charakterze strony w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2016 r. organ I instancji nakazał C. Sp. z o.o. całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego w postaci dwóch podświetlanych tablic reklamowych o wymiarach ok. 3,00 m x 6,00 m, mocowanych do słupa stalowego utwierdzonego w fundamencie ustawionym na powierzchni terenu, wybudowanego na działce ew. nr [...] w obrębie [...], przy ul. R. w W.

Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołanie wniosła C. Sp. z o.o.

Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] organ odwoławczy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (u.p.b.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym organ stwierdził, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego. W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że przewłaszczenie na zabezpieczenie wierzytelności to umowa, polegająca na tym, że dłużnik lub osoba trzecia przenosi własność rzeczy na wierzyciela, który zobowiązuje się względem zbywcy do korzystania z nabytego prawa wyłącznie w zakresie, w jakim jest to potrzebne dla zabezpieczenia wierzytelności, pozostawiając możliwość korzystania z niej przez dotychczasowego właściciela - dłużnika bądź osobę trzecią. Celem umowy przewłaszczenia jest zabezpieczenie wierzytelności. W obrocie prawnym ta forma zabezpieczenia funkcjonuje w oparciu o zasadę swobody umów, wykorzystując instytucje Kodeksu cywilnego, takie jak przeniesienie własności pod warunkiem zawieszającym lub rozwiązującym. W sytuacji umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie własność jest zastrzeżona na rzecz wierzyciela, lecz jest w posiadaniu dłużnika. W polskim prawie dopuszczalne są sytuacje, gdy przedmiotem włada osoba niebędąca jej właścicielem np. w przypadku dzierżawy, czy leasingu, ale taka sytuacja nie oznacza, że danej osobie przysługuje prawo własności. W takich sytuacjach nie ma obowiązku dochowania jawności. Wyżej wymienione zobowiązania mają charakter obligacyjny, a nie rzeczowy. W przypadku posługiwania się prawami rzeczowymi do zabezpieczenia, zasada jawności jest uzasadniona, gdyż wierzyciel powinien wiedzieć, czy na majątku dłużnika ciążą inne zobowiązania i może to spowodować niemożność zaspokojenia jego roszczeń. W przypadku zawarcia umowy pod warunkiem rozwiązującym przeniesienie własności na wierzyciela jest warunkowe. Powstanie omawianego zobowiązania powoduje najczęściej przejście własności rzeczy na dłużnika, zgodnie z art. 155 § 1 k.c. Podnosząc te okoliczności organ odwoławczy wskazał, że nie można uznać, iż umowa z dnia [...] maja 2016 r. o przewłaszczeniu nośnika z zastrzeżeniem warunku rozwiązującego wywołuje skutki, polegające na zmianie adresata obowiązków nałożonych na gruncie prawa administracyjnego. Takie postępowanie, w ocenie organu, ma na celu wyłącznie uchylenie się od obowiązku rozbiórki przedmiotowego nośnika, który jest niezgodny z przepisami prawa i nie może być zalegalizowany. Ponadto organ wskazał, że nakaz rozbiórki, zgodnie z art. 52 u.p.b., powinien być w pierwszej kolejności skierowany do inwestora, jako sprawcy samowoli budowlanej i podmiotu odpowiedzialnego za nielegalny proces inwestycyjny. Zdaniem organu, w niniejszej sprawie C. Sp. z o.o. nadal jest inwestorem i de facto nie wyzbyła się prawa własności, a jedynie przekazała tymczasowo nośnik innemu podmiotowi w celu zabezpieczenia wierzytelności. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że w świetle u.p.b. można mówić o co najmniej dwóch rodzajach urządzeń reklamowych. Do pierwszej grupy należy zaliczyć, wymienione jako budowle w art. 3 pkt 3 u.p.b. "wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe", na które wymagane jest pozwolenie na budowę, bowiem ich budowa nie została wymieniona jako niewymagająca pozwolenia na budowę w art. 29 ust. 1 u.p.b. Do drugiej zaś grupy należy zaliczyć tablice i urządzenia reklamowe, na instalowanie których jest wymagane jedynie, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.b., dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi. Przepis art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.b. ma zastosowanie do tablic i urządzeń reklamowych instalowanych na obiektach budowlanych i do wolno stojących niezwiązanych trwale z gruntem (stojących na gruncie). Cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. O tym czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, ani technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 235/14; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Po 445/14). Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowe urządzenie reklamowe składa się z dwóch oświetlonych tablic ekspozycyjnych o wymiarach ok. 3,00 x 6,00 m montowanych do słupa stalowego utwierdzonego w fundamencie żelbetowym ustanowionym na powierzchni terenu. Powyższe ustalenia potwierdza treść protokołów nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. oraz nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., a także dokumentacja zdjęciowa stanowiąca załącznik do w/w protokołów. Organ wskazał, iż w jego ocenie przedmiotowa reklama powinna być trwale związana z gruntem, by móc się opierać czynnikom atmosferycznym (jak silne podmuchy wiatru) i nie stwarzać zagrożenia dla uczestników ruchu drogowego i przechodniów. Powyższe zdaniem organu odwoławczego świadczy o tym, iż opisywany nośnik reklamowy to wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, o którym mowa w art. 3 pkt 3 u.p.b. Zatem na realizację przedmiotowej budowli jaką jest nośnik reklamowy wymagane było pozwolenie na budowę. W związku z tymi ustaleniami, organ I instancji prawidłowo ustalił, iż właściwym trybem prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie jest art. 48 u.p.b. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania obszaru osiedla Z. – E. zatwierdzonego Uchwałą Rady m. st. Warszawy nr [...] z dnia [...] października 2006 r. (MPZP): "wielkość (...) płaszczyzny ekspozycyjnej nośnika reklamowego nie może przekraczać 12 m2 (...); wysokość nośników reklamowych (łącznie z płaszczyzną ekspozycyjną) nie może przekraczać 5 m od poziomu terenu, przy czym ustala się, że nośniki reklamowe mogą być lokalizowane wyłącznie na terenach przeznaczonych pod usługi - bez przesądzania ich profilu (UU) oraz usługi różne, w tym produkcyjno- techniczne (UPT)" (§ 5 ust. 2 pkt 2 ppkt b i c). Organ odwoławczy wskazał, że z analizy akt sprawy naruszona została maksymalna powierzchnia reklamowa nośnika określona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Z protokołu oględzin z dnia [...] maja 2016 r., jak również z treści umowy najmu z dnia [...] kwietnia 2009 r. wynika, że powierzchnia przedmiotowego nośnika wynosi ok. 18,0 m2 (3,0 m x 6,0 m) zaś dopuszczalna wielkość powierzchni wynosi 12,0 m2.

Skargi na powyższą decyzję złożyły N. Sp. z o.o. i C. Sp. z o.o. Pierwsza z tych Spółek w swojej skardze w pierwszej kolejności wskazała, że N. Sp. z o.o. ma interes prawny we wniesieniu niniejszej skargi, ponieważ jest właścicielem nośnika reklamowego, weszła w prawa i obowiązki inwestora tego nośnika. N. Sp. z o.o. powinna uczestniczyć w tym postępowaniu, gdyż na podstawie umowy przewłaszczenia z dnia [...] maja 2016 r. nabyła od C. Sp. z o.o. własność ww. nośnika reklamowego usytuowanego na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. R. Następnie N. Sp. z o.o. wskazała, że zaskarżona decyzja narusza prawa Spółki ponieważ nakazuje rozbiórkę nośnika reklamowego, który stanowi własność N. Sp. z o.o., a nakaz ten kieruje do C. Sp. z o.o., która nie jest jego właścicielem. W ocenie N. Sp. z o.o. zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania: art. 10 § 1 i art. 28 k.p.a. oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 81 i art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ Spółka nie miała możliwości wzięcia udziału w postępowaniu i przedstawienia swego stanowiska oraz wniosków dowodowych, a zaskarżona decyzja została skierowana do C. Sp. z o.o., która nie jest stroną postępowania. Ponadto w postępowaniu nie został wyjaśniony stan faktyczny sprawy, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest błędne. Powyższe naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziły do braku udziału N. Sp. z o.o. w postępowaniu dotyczącym jej mienia i skierowania decyzji do niewłaściwego podmiotu, co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Nadto N. Sp. z o.o. wskazała, że zaskarżona decyzja błędnie wskazuje art. 157 § 1 k.c. dotyczący nieruchomości, ponieważ nośnik reklamowy nie jest nieruchomością. Spółka nie zgodziła się też ze stwierdzeniem zaskarżonej decyzji, że "dłużnik nadal jest właścicielem nieruchomości", ponieważ sprawa prowadzona przez nadzór budowlany i umowa przewłaszczenia dotyczą nośnika reklamowego, który nie jest nieruchomością. N. Sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie nieważności w całości zaskarżonej decyzji, a w przypadku nieuwzględnienia powyższego wniosku o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, oraz zasądzenie na rzecz Spółki od organu, który wydał zaskarżoną decyzję, zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

Spółka C. Sp. z o.o. w swojej skardze zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności naruszenie: art. 48, art. 52 u.p.b., art. 28 k.p.a. przez nakazanie C. Sp. z o.o. rozbiórki nośnika reklamowego będącego własnością innego podmiotu; MPZP, w szczególności przez błędne zastosowanie i wykładnię § 5 ust. 2 pkt 2 b i c MPZP; art. 4 u.p.b. przez naruszenie zasady wolności budowlanej; art. 49b ust. 2 pkt 3 u.p.b. ewentualnie art. 48 ust. 3 pkt 1 u.p.b. ponieważ rozstrzygnięcie kwestii wydania zaświadczenia, o którym mowa w ww. przepisach u.p.b., o zgodności przedmiotowego nośnika reklamowego z MPZP, stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla niniejszego postępowania; art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez odmowę zawieszenia postępowania pomimo, że rozstrzygnięcie kwestii wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 49b ust. 2 pkt 3 u.p.b. ewentualnie art. 48 ust. 3 pkt 1 u.p.b., o zgodności przedmiotowego nośnika reklamowego z MPZP, stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla niniejszego postępowania; art. 81 i art. 81a ust. 2 u.p.b. przez przyjęcie za podstawę decyzji ustaleń nieprawidłowo sporządzonego Protokołu kontroli z dnia [...] maja 2016 r. (Protokół Nr - [...]) - jedyną osobą uczestniczącą w tej kontroli byt przedstawiciel organu nadzoru budowlanego; przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności naruszenie art. 7, 8, 9, 10 § 1, 11, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. m.in. przez: błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, wadliwe wskazanie wymiarów nośnika reklamowego, naruszenie obowiązku działania na podstawie przepisów prawa, niewyjaśnienie zarzutów C. Sp. z o.o. zgłoszonych w toku postępowania, nierozpoznanie zarzutu C. Sp. z o.o. dotyczącego nieprzeprowadzenia dowodu z oględzin; art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, przepisów Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, przepisów Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r., w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych - przez ich niezastosowanie.

Podnosząc te zarzuty Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zasądzenie na rzecz C. Sp. z o.o. zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Sąd na podstawie art. 111 p.p.s.a. połączył sprawy powyższych skarg do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wyrokiem z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2845/16, Sąd I instancji oddalił obie skargi.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji stwierdził, że przedstawiona przez organ odwoławczy prawna kwalifikacja wykonanych robót budowlanych nie jest wadliwa i znajduje potwierdzenie w aktualnym orzecznictwie. Sąd I instancji uznał, że w rozpoznawanej sprawie, bezspornym między stronami jest, że inwestor C. Sp. z o.o. wybudował wolnostojący nośnik reklamowy w postaci dwóch podświetlanych tablic reklamowych o wymiarach ok. 3,00 m x 6,00 m, mocowanych do słupa stalowego utwierdzonego w fundamencie ustawionym na powierzchni terenu. Sąd stwierdził, że mając na uwadze powyższe, prawidłowo orzekające w sprawie organy dokonały oceny klasyfikacji spornej konstrukcji w świetle przepisów u.p.b., ustalając końcowo, że realizacja przez inwestora urządzenia reklamowego bez wymaganego pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną wyczerpującą normę art. 48 u.p.b. Prawidłowo, w ocenie Sądu, orzekające w sprawie organy wywiodły również, że konstrukcja, rozmiary, posadowienie spornej reklamy wyczerpuje znamiona art. 3 pkt 3 u.p.b. Sąd wyjaśnił, że w świetle definicji budowli, dla oceny spornej inwestycji podstawowymi kryteriami jest ustalenie czy jest to wolno stojące, trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe. Zdaniem Sądu, nie budzi wątpliwości w realiach sprawy, że ta pierwsza przesłanka (urządzenie wolno stojące) została spełniona. W ocenie Sądu, prawidłowo też organ ocenił, że sporne urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem nie poprzez fundamenty, lecz poprzez konstrukcję znacznych rozmiarów - stopa fundamentowa. Mamy więc w sprawie do czynienia ze stabilną i oporną na działanie warunków atmosferycznych np. wiatru, konstrukcją znacznych rozmiarów, a z tych powodów w istocie trwale związanym z gruntem urządzeniem reklamowym. W rozpoznawanej sprawie nie można zatem twierdzić, że objęte nakazem rozbiórki urządzenie reklamowe, nie jest obiektem budowlanym trwale związanym z gruntem.

W ocenie Sądu I instancji, nie zasługuje na uwzględnienie żaden z zarzutów podniesionych w skargach dotyczących naruszenia w sprawie przepisów postępowania administracyjnego. W okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzić wątpliwości to, że realizacja nośnika reklamowego, o tak znacznych wymiarach i bezsprzecznie związanego z gruntem, wymagała pozwolenia na budowę. Inwestor nie dysponował takim dokumentem, zatem zasadnie wszczęto procedurę wynikającą z przepisu art. 48 u.p.b. W szczególności Sąd za organem odwoławczym wskazał, że jakkolwiek czynności dowodowe przeprowadzane przez organ I instancji zostały wykonane wadliwie, bez umożliwienia wzięcia w nich udziału stronom postępowania , to jednak aby zarzut ten mógł być skuteczny należało wykazać jego wpływ na treść rozstrzygnięcia. Tymczasem zarówno w odwołaniu jak i w skargach brak jest jakiejkolwiek argumentacji wskazującej na związek podnoszonego naruszenia prawa procesowego z treścią rozstrzygnięcia. W szczególności nie wskazywano, że ustalenia poczynione przez organ na podstawie tak przeprowadzonych dowodów są wadliwe. Żadnych też dowodów przeciwnych skarżący w sprawie nie przedstawili. Podobnie Sąd I instancji ocenił zarzut dotyczący naruszenia art. 81 i art. 81a ust. 2 u.p.b. poprzez wadliwe sporządzenie protokołu. Przy czym wadliwość ta polega, zdaniem skarżącej Spółki na uczestnictwie w oględzinach tylko pracownika organu. Natomiast nie kwestionowano żadnych zapisów tego protokołu oraz nie przestawiono jakichkolwiek dowodów, które podważały by zawarte w protokole dane. Sąd I instancji podkreślił także, że do czynności procesowych jakimi są oględziny nie mają zastosowania przywołane w skardze przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, przepisy Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, oraz przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r., w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych.

W ocenie Sądu prawidłowo również uznały organu nadzoru budowlanego, iż legalizacja obiektu nie jest możliwa ze względu na sprzeczność z przepisami planistycznymi. Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z ustaleniami obowiązującego MPZP "wielkość (...) płaszczyzny ekspozycyjnej nośnika reklamowego nie może przekraczać 12 m2 (...); wysokość nośników reklamowych (łącznie z płaszczyzną ekspozycyjną) nie może przekraczać 5 m od poziomu terenu, przy czym ustala się, że nośniki reklamowe mogą być lokalizowane wyłącznie na terenach przeznaczonych pod usługi - bez przesądzania ich profilu (UU) oraz usługi różne, w tym produkcyjno- techniczne (UPT)" (§ 5 ust. 2 pkt 2 ppkt b i c MPZP). W świetle powyższych regulacji Sąd I instancji uznał, że zrealizowana reklama przekracza dopuszczalną powierzchnię reklamową nośnika określoną w MPZP. Dodatkowo przedmiotowy nośnik znajduje się w obszarze oznaczonym na mapie, stanowiącej załącznik do MPZP, symbolem UUM 2 - usługi z towarzyszącą funkcją mieszkaniową - który nie został wymieniony jako obszar na terenie, którego można lokalizować nośniki reklamowe.

Sąd I instancji wyjaśnił, że stosownie do regulacji przepisów art. 48 ust. 1 u.p.b. samowola budowlana, polegająca na budowie albo wybudowaniu obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę, co do zasady skutkuje nakazem rozbiórki. W obowiązującym stanie prawnym nakaz rozbiórki nie jest orzekany bezwzględnie. Ustawodawca zobowiązał organy administracji do badania, czy budowa zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z przepisami, w szczególności o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, i czy umożliwia doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Jeśli tak, to właściwy organ jest zobowiązany wszcząć postępowanie zmierzające do legalizacji obiektu budowlanego lub jego części.

Zdaniem Sądu I instancji, organy nadzoru budowlanego w sposób prawidłowy w pierwszej kolejności oceniły zgodność inwestycji z przepisami planistycznymi i dochodząc do wniosku, że takiej zgodności nie ma, nie kontynuowały postępowania legalizacyjnego. Na marginesie Sąd dodał, że wydane w sprawie zaświadczenie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy również nie potwierdziło tej zgodności. W związku z tym Sąd I instancji za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. art. 49b ust. 2 pkt 3 u.p.b., art. 48 ust. 3 pkt 1 u.p.b. oraz art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. ponieważ organ nadzoru budowlanego uprawniony był na wstępnym etapie postępowania samodzielnie ocenić zgodność inwestycji z przepisami planistycznymi. Odnosząc się do kolejnego z zarzutów Sąd I instancji wskazał, że wypływające z art. 4 u.p.b. prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej nie jest bezwzględne, gdyż przysługuje podmiotowi, jeśli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i zamierzenie budowlane jest zgodne z przepisami. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie takiej zgodności z prawem nie było, co oznaczało niemożność powoływania się na ww. art. 4 u.p.b.

Na koniec Sąd I instancji odniósł się należy do kwestii podmiotu, do którego skierowano nakaz rozbiórki. Sąd wyjaśnił, że podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia ma w tych okolicznościach prawidłowa wykładnia art. 52 u.p.b., który odnosi się do zasad ponoszenia kosztów wykonania decyzji. Przepis ten stanowi, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Ponieważ decyzje, o których mowa w powołanym wyżej przepisie, dotyczą samowoli budowlanej, co do zasady obowiązek wykonania wymienionych w tych decyzjach czynności winien w pierwszej kolejności być kierowany do inwestora jako sprawcy samowoli. Najczęściej bowiem inwestor jest jednocześnie właścicielem działki na której został usytuowany obiekt będący przedmiotem nakazu rozbiórki. Sąd I instancji stwierdził, że w sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie, zarówno w chwili powstawania spornej samowoli, kiedy realizowano inwestycję, jak i w czasie orzekania przez organy nadzoru budowlanego, C. Sp. z o.o. nie dysponowała prawem własności do nieruchomości, na którym powstała przedmiotowa reklama. Sąd I instancji wskazał, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym za przeważające uznać należy stanowisko, zgodnie z którym nie można orzec nakazu rozbiórki adresując go wyłącznie do inwestora, jeśli w dacie orzekania nie posiada on takich uprawnień do władania obiektem budowlanym, które pozwoliłyby mu na wykonanie nakazu. Kryterium wyboru spośród trzech wymienionych w art. 52 u.p.b. podmiotów jest posiadanie tytułu prawnego umożliwiającego wykonanie decyzji. Kierując się tymi kryteriami Sąd I instancji rozważył, czy adresatem nakazu rozbiórki winna być C. Sp. z o.o. jako inwestor, czy właściciel nieruchomości, czy może N. Sp. z o.o. Ostatni z podmiotów nie jest inwestorem i sprawcą samowoli budowlanej, nie jest też właścicielem nieruchomości ani jej zarządcą. W ocenie Sądu oznacza to, że z całą pewnością nie może być adresatem decyzji. Sąd I instancji uznał, że wobec powyższego należało ustalić, czy C. Sp. z o.o. jako inwestor i sprawca samowoli posiada prawo do dysponowania nieruchomością w zakresie umożliwiającym wykonanie nakazu rozbiórki. Sąd wskazał, że z umowy zawartej w dniu [...] kwietnia 2009 r., co najmniej dwukrotnie przedłużanej, pomiędzy właścicielem nieruchomości a Spółką wynika, że takie prawo jej przysługuje. W § 3 umowy najemca ma zagwarantowany stały, swobodny dostęp do wynajmowanego gruntu. Sąd I instancji podkreślił, że chociaż termin trwania ww. umowy nie wynika z przedstawionych przez pełnomocnika Spółki aneksów, gdyż został celowo usunięty, C. Sp. z o.o. nie wskazywała na wygaśnięcie tej umowy, a wręcz składając wspomniane dokumenty potwierdzała prawo do zajmowanego gruntu. W tej sytuacji w ocenie Sądu I instancji za pozbawione uzasadnienia było by nakazanie wykonania rozbiórki przez właściciela nieruchomości.

Uzupełniająco Sąd I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 48 k.c. zasadą jest, że budynki i inne urządzenia trwale związane z gruntem są częścią składową gruntu. Pojęcie "trwale związane" jest "kwestią faktu", a decyduje o nim struktura techniczna obiektu i jego przeznaczenie. Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję. O uznaniu za części składowe decydują więc przesłanki natury obiektywnej, połączenie musi mieć charakter fizyczny, materialny i trwały. Skoro tablica reklamowa stanowi część składową gruntu nie może być przedmiotem odrębnej własności. Przyjmując, że są nakładami, oczywiście nie są rzeczą w rozumieniu art. 45 k.c., nawet jeśli polegają na przyłączeniu jakichś rzeczy (na przykład materiałów budowlanych) z rzeczą inną (na przykład z nieruchomością), przez ich przyłączenie bowiem stają się jej częścią składową, o jakiej mowa w art. 47 § 2 k.c. lub w art. 48 k.c. Oznacza to, że nie jest możliwe nabycie ich własności, jej przedmiotem bowiem być może jedynie rzecz.

Reasumując Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem i dlatego skargi jako nieuzasadnione należało oddalić.

C. Sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Zaskarżonemu wyrokowi w części oddalającej skargę C. Sp. z o.o. zarzuciła:

1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. i art. 8 k.p.a., w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. w zw. z art. 151 p.p.s.a. - przez brak ustalenia w zaskarżonym wyroku stanu faktycznego niniejszej sprawy, nie skontrolowanie ustaleń faktycznych dokonanych w zaskarżonej decyzji, w szczególności, czy materiał dowodowy został wyczerpująco rozpatrzony przez organ administracyjny, czy przedstawiony został stan rzeczywisty, ustalony i przyjęty zgodnie z obowiązującym prawem, czy dokonane zostały ustalenia faktyczne istotne dla rozpoznania sprawy samowoli budowlanej uregulowanej w przepisach art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b.;

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 81a ust. 2 i ust. 3 u.p.b. oraz art. 6, 7, 10 § 1, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - przez nieuwzględnienie zarzutu skargi dotyczącego niezachowania wymagań z art. 81a ust. 2 i ust. 3 u.p.b. oraz art. 6, 7, 10 § 1, 77 § 1 k.p.a. w odniesieniu do zaskarżonej decyzji, przez zaakceptowanie nieprawidłowego Protokołu kontroli z dnia [...] maja 2016 r. (Protokół Nr - [...]);

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a., w zw. z art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, § 3 i nast. Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, § 6 i nast. Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych, w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - przez nieuwzględnienie zarzutu skargi dotyczącego niezachowania wymagań z art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych, - przez zaakceptowanie ustaleń faktycznych dotyczących wielkości urządzenia reklamowego oraz jego lokalizacji, co doprowadziło do stwierdzenia, że urządzenie reklamowe narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wymaga pozwolenia na budowę a nie zgłoszenia zamiaru instalacji tablicy reklamowej;

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., w zw. z art. 48 ust. 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. w zw. z art. 151 p.p.s.a. - przez brak wyjaśnienia przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w niniejszej sprawie: art. 48 ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych) oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych), brak wyjaśnienia ich wykładni, powoduje wątpliwość, czy Sąd uwzględnił przesłanki stosowania wynikające z tych przepisów, uniemożliwia ustalenie czy Sąd zastosował powyższe normy prawa materialnego oraz, jaka jest ich prawidłowa wykładnia, a wady te nie pozwalają na kontrolę kasacyjną wyroku;

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 49b ust. 2 pkt 3 i art. 48 ust. 3 pkt 1 u.p.b. w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b., w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., w zw. z art. 151 p.p.s.a. - przez niezgodne z udokumentowanymi faktami stwierdzenie: "Na marginesie należy dodać, że wydane w sprawie zaświadczenie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy również nie potwierdziło tej zgodności." - pomimo, że toczy się postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia o zgodności przedmiotowego nośnika reklamowego z ustaleniami MPZP, przez zaniechanie przedstawienia stanu rzeczywistego, zaniechanie ustalenia faktów zgodnie z obowiązującym prawem, istotnych dla rozpoznania sprawy samowoli budowlanej uregulowanej w przepisach art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b.

2) naruszenie przepisów prawa materialnego przez:

- błędną wykładnię art. 3 pkt 3 u.p.b. w odniesieniu do pojęcia - trwale związany z gruntem, oraz art. 29 ust. 2 pkt 6 u.p.b. przez jego niezastosowanie, oraz nie uwzględnienie tego, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 28 ust. 1 u.p.b., ponieważ podstawą prawną orzekania w sprawie samowoli budowlanej są przepisy: art. 48 ust. 1 u.p.b. albo art. 49b ust. 1 u.p.b.;

- niezastosowanie przesłanek z art. 48 ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych) lub z art. 49b ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych);

- niezastosowanie art. 3 pkt 6 u.p.b., który definiuje "budowę", o której mowa w przepisach art. 48 ust. 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. mających zastosowanie w sprawach samowoli budowlanej;

- błędne zastosowanie i wykładnię § 5 ust. 2 pkt 2 b i c MPZP;

- niezastosowanie następujących przepisów MPZP: § 5 ust. 3, § 110, § 5 ust. 2, § 2 pkt 21, § 2 pkt 22;

- niezastosowanie art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.);

- niezastosowanie art. 4 u.p.b. a tym samym naruszenie zasady wolności budowlanej;

- błędną wykładnię art. 52 ustawy u.p.b. oraz art. 47 § 2 k.c., art. 48 k.c., art. 45 k.c., ponieważ zaskarżony wyrok wywodzi, że kryterium wyboru spośród trzech wymienionych w art. 52 u.p.b. podmiotów jest posiadanie tytułu prawnego do terenu, na którym został wykonany nośnik reklamowy, konkretnie wskazując C. Sp. z o.o., jako jedyny podmiot, który może legalnie wykonać rozbiórkę pomimo, że C. Sp. z o.o. nie jest ani inwestorem (status inwestora, jako adresata ww. nakazu kończy się z chwilą zakończenia robót budowlanych) ani właścicielem ani zarządcą obiektu budowlanego, oraz pomija ustawowe przesłanki dotyczące części składowych gruntu i rzeczy, wskazując, m.in. pozaustawowe kryterium: opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję oraz nie uwzględnia ustawowego kryterium możliwości odłączenia bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego, nie uwzględnia kwestii połączenia tylko dla przemijającego użytku, w konsekwencji błędnie stwierdza, że tablica reklamowa nie jest rzeczą w rozumieniu art. 45 k.c. pomimo, że tablica reklamowa posiada wszystkie cechy rzeczy w rozumieniu art. 45 k.c.: jest przedmiotem materialnym, stanowi przedmiot wyodrębniony, może samodzielnie występować w obrocie.

Natomiast zaskarżonemu wyrokowi w części oddalającej skargę N. Sp. z o.o. skarżąca kasacyjnie Spółka zarzuciła:

1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 i art. 28 k.p.a., art. 61 § 1 i § 4 k.p.a. oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 81 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., w zw. z art. 15 k.p.a., w zw. z art. 78 Konstytucji RP w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b., w zw. z art. 151 p.p.s.a. - polegające na naruszeniu podstawowych zasad czynnego udziału strony, pozbawieniu spółki N. Sp. z o. o. prawa do rozpoznania sprawy w dwóch instancjach w postępowaniu administracyjnym, przez uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione pomimo, że N. Sp. z o. o. nie miała możności wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, przez brak ustalenia w zaskarżonym wyroku stanu faktycznego niniejszej sprawy, nie skontrolowanie ustaleń faktycznych dokonanych w zaskarżonej decyzji, w szczególności czy materiał dowodowy został wyczerpująco rozpatrzony przez organ administracyjny, czy przedstawiony został stan rzeczywisty, ustalony i przyjęty zgodnie z obowiązującym prawem, czy dokonane zostały ustalenia faktyczne istotne dla rozpoznania sprawy samowoli budowlanej uregulowanej w przepisach art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b.;

- art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 48 ust. 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. - przez brak wyjaśnienia przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w niniejszej sprawie: art. 48 ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych) oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych), brak wyjaśnienia ich wykładni, powoduje wątpliwość, czy Sąd uwzględnił przesłanki stosowania wynikające z tych przepisów, uniemożliwia ustalenie czy Sąd zastosował powyższe normy prawa materialnego oraz jaka jest ich prawidłowa wykładnia, a wady te nie pozwalają na kontrolę kasacyjną wyroku.

2) naruszenie przepisów prawa materialnego:

- art. 8 i art. 64 Konstytucji RP oraz art. 140 k.c. przez ich niezastosowanie i ustalenie, że [...] Sp. z o. o. właściciel nośnika reklamowego nie ma żadnych uprawnień w sprawie wydania decyzji nakazującej rozbiórkę tego nośnika;

- przez błędne zastosowanie i wykładnię § 5 ust. 2 pkt 2 b i c MPZP;

- przez niezastosowanie następujących przepisów MPZP: § 5 ust. 3, § 110, § 5 ust. 2, § 2 pkt 21, § 2 pkt 22;

- przez niezastosowanie art. 35 u.p.z.p.;

- przez niezastosowanie art. 4 u.p.b., a tym samym naruszenie zasady wolności budowlanej;

- przez błędną wykładnię art. 3 pkt 3 u.p.b. w odniesieniu do pojęcia "trwale związany z gruntem" oraz art. 29 ust. 2 pkt 6 u.p.b. przez jego niezastosowanie, oraz nie uwzględnienie tego, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 28 ust. 1 u.p.b., ponieważ podstawą prawną orzekania w sprawie samowoli budowlanej są przepisy: art. 48 ust. 1 u.p.b. albo art. 49b ust. 1 u.p.b.;

- przez niezastosowanie przesłanek z art. 48 ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych) lub z art. 49b ust. 1 u.p.b. (dotyczy tylko budowy obiektów budowlanych);

- przez niezastosowanie art. 3 pkt 6 u.p.b., który definiuje "budowę", o której mowa w przepisach art. 48 ust. 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. mających zastosowanie w sprawach samowoli budowlanej;

- przez błędną wykładnię art. 52 u.p.b. oraz art. 47 § 2 k.c., art. 48 k.c., art. 45 k.c., ponieważ zaskarżony wyrok wywodzi, że kryterium wyboru spośród trzech wymienionych w art. 52 u.p.b. podmiotów jest posiadanie tytułu prawnego do terenu, na którym został wykonany nośnik reklamowy, konkretnie wskazując C. Sp. z o. o., jako jedyny podmiot, którym może legalnie wykonać rozbiórkę pomimo, że C. Sp. z o.o. nie jest ani inwestorem (status inwestora, jako adresata ww. nakazu kończy się z chwilą zakończenia robót budowlanych) ani właścicielem ani zarządcą obiektu budowlanego, oraz pomija ustawowe przesłanki dotyczące części składowych gruntu i rzeczy, wskazując, m.in. pozaustawowe kryterium: opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję oraz nie uwzględnia ustawowego kryterium możliwości odłączenia bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego, nie uwzględnia kwestii połączenia tylko dla przemijającego użytku, w konsekwencji błędnie stwierdza, że tablica reklamowa nie jest rzeczą w rozumieniu art. 45 k.c. pomimo, że tablica reklamowa posiada wszystkie cechy rzeczy w rozumieniu art. 45 k.c.: jest przedmiotem materialnym, stanowi przedmiot wyodrębniony, może samodzielnie występować w obrocie.

Mając powyższe na uwadze C. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i zasądzenie na rzecz Spółki kosztów postępowania wg norm przepisanych, ewentualnie o zmianę w całości zaskarżonego wyroku, rozpoznanie obu skarg oraz uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Nr [...] z dnia [...] listopada 2016 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2016 r., ewentualnie stwierdzenie nieważności w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na rzecz C. Sp. z o.o. zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie związania granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Jedynie w drodze wyjątku – w razie stwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. – Naczelny Sąd Administracyjny jest upoważniony i zobowiązany do przekroczenia granic skargi kasacyjnej i wyjścia poza zakres zaskarżenia oraz zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. W takiej sytuacji Sąd ten z urzędu bierze pod rozwagę wady nieważności postępowania i sankcjonuje je niezależnie od granic zaskarżenia oraz podniesionych zarzutów (art. 183 § 1 i art. 186 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od strony skarżącej kasacyjnie konkretyzacji przez sformułowanie zarzutów.

Mając na względzie wskazane wyżej zasady postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny – wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego – ograniczył rozpoznanie sprawy do weryfikacji zarzutów skargi kasacyjnej.

Przeprowadzona weryfikacja dorowadziła Sąd kasacyjny do wniosku, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, albowiem podniesione w niej zarzuty naruszenia art. 52 u.p.b. w zw. z art. 47 § 2 i art. 48 k.c. (odniesione odrębnie do oddalenia w zaskarżonym wyroku skargi strony skarżącej kasacyjnie oraz skargi podmiotu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W.) okazały się mieć usprawiedliwione podstawy.

Nie można zgodzić się z poglądem Sądu Wojewódzkiego, że wolnostojący nośnik reklamowy w postaci dwóch podświetlanych tablic reklamowych przymocowanych do słupa stalowego utwierdzonego w betonowym fundamencie ustawionym na powierzchni gruntu może zostać zakwalifikowany w świetle art. 47 § 2 k.c. jako część składowa nieruchomości gruntowej. Błędny w związku z tym jest także wniosek kontrolowanego Sądu, że tego rodzaju nośnik reklamowy nie może – jako część składowa gruntu – być odrębnym od gruntu przedmiotem własności lub innych praw rzeczowych (art. 47 § 1 k.c.).

Dokonując prawidłowej wykładni i subsumpcji art. 47 § 2 i art. 48 k.c. na tle art. 3 pkt 3 u.p.b., należało przede wszystkim dostrzec, że definicje prawnobudowlane wykazują odrębność pojęciową i funkcjonalną specyfikę względem pojęć i instytucji prawa cywilnego.

Wolno stojące tablice reklamowe lub urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 3 pkt 3 u.p.b., jakkolwiek muszą być trwale związane z gruntem, to jednak powyższa cecha definicyjna tego rodzaju budowli nie może być utożsamiana z cechą trwałości związania z gruntem budynków i innych urządzeń, która zgodnie z zasadą interpretacyjną z art. 48 k.c. przesądza o uznaniu powyższych obiektów za części składowe gruntu. O ile bowiem celem regulacji cywilnoprawnej w zakresie definiowania rodzajów rzeczy jako przedmiotów własności i innych praw majątkowych jest wyznaczenie granic kategorialnych i samodzielności przedmiotów praw majątkowych, o tyle cele regulacji prawnobudowlanej w tym zakresie są całkowicie odmienne. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że cecha trwałości powiązania obiektu budowlanego z gruntem nie może być automatycznie uznawana za spełniającą warunek trwałości związania, o którym mowa w art. 48 k.c., odczytywanym w świetle art. 47 § 2 k.c. Prawnobudowlana cecha trwałości powiązania obiektu budowlanego z gruntem odnosi się bowiem do techniczno-funkcjonalnych cech tego obiektu, a nie do zagadnienia jego samodzielności jako przedmiotu prawa własności lub innych praw rzeczowych. Przepis art. 48 k.c. ustanawia wprawdzie zasadę, że budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane (jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania) stanowią części składowe gruntu, jednakże powyższa zasada doznaje wyjątków w szczególnych regulacjach ustawowych (np. ustanawiających odrębną od własności gruntu własność budynków). Ponadto cecha trwałości związania z gruntem musi być interpretowana zgodnie z definicjami sformułowanymi w art. 47 § 2-3 k.c. Zgodnie z art. 47 § 2 k.c. częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego, natomiast zgodnie z art. 47 § 3 k.c. przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie stanowią jej części składowych. Z powyższych przepisów wynika zatem, że budowle trwale – w sensie prawnobudowlanym – z gruntem związane (np. wolnostojące tablice lub urządzenia reklamowe) mogą być uznane za odrębny i samodzielny (niestanowiący części składowej gruntu) przedmiot praw rzeczowych, jeżeli istnieje techniczna możliwość ich odłączenia od gruntu bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości (naruszenia substancji) oraz jeżeli połączenie z gruntem nie ma charakteru stałego, a więc zostało dokonane jedynie czasowo ("dla przemijającego użytku").

Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego sprawy, należy stwierdzić, że sporny nośnik reklamowy – niezależnie od trwałości technicznobudowlanej jego posadowienia na gruncie, co przesądza o jego kwalifikacji jako budowli – został zainstalowany na nieruchomości gruntowej w taki sposób, że istnieje techniczna możliwość jego demontażu i odłączenia od gruntu bez naruszenia substancji zarówno gruntu, jak i samego nośnika. Cechę czasowego (niestałego) połączenia z gruntem potwierdza natomiast umowa najmu terenu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. (przedłużana kolejnymi aneksami), zgodnie z którą właściciel nieruchomości gruntowej oddał stronie skarżącej kasacyjnie do użytkowania określoną powierzchnię w celu zainstalowania na niej wolnostojącego nośnika reklamowego, stanowiącego – co istotne – własność najemcy (zob. § 1 umowy).

W tym stanie rzeczy wyrażone pośrednio przez Sąd Wojewódzki w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stanowisko, że sporny nośnik reklamowy – jako część składowa nieruchomości gruntowej – nie może być przedmiotem umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie, jest błędne. Przedmiotowy nośnik jako odrębny od nieruchomości gruntowej przedmiot własności mógł stać się przedmiotem zawieranej na podstawie art. 353 (1) k.c. nienazwanej umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie, na mocy której dłużnik będący właścicielem rzeczy (w tym wypadku nośnika reklamowego) przenosi własność tej rzeczy na wierzyciela (w tym wypadku właściciela nieruchomości gruntowej) w celu zabezpieczenia wykonania określonego zobowiązania. Umowa tego rodzaju jako typ umowy przysparzającej charakteryzuje się własną przyczyną przysporzenia, którą jest tzw. causa cavendi, a więc przyczyna zabezpieczająca (zob. szersze rozważania zawarte w uzasadnieniach orzeczeń Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 1992 r., II CRN 87/92, OSNCP 1993/5/89, oraz z dnia 5 maja 1993 r., III CZP 54/93, OSNC 1993/12/219).

W przedmiotowej sprawie na mocy umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie z dnia [...] maja 2016 r. strona skarżąca kasacyjnie jako dłużnik i właściciel nośnika reklamowego przeniosła "solo consensu" na swojego wierzyciela (spółkę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W.) własność i posiadanie spornego nośnika reklamowego, w celu zabezpieczenia określonych niespornych wierzytelności, z zastrzeżeniem warunku rozwiązującego, że "po zapłacie" powyższych "wierzytelności" własność i posiadanie nośnika reklamowego "przejdą z powrotem" na jego właściciela, to jest na spółkę C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (§ 2 ust. 2 i 3 umowy z dnia [...] maja 2016 r.). Dodatkowo strony powyższej umowy postanowiły, że ma ona charakter czasowy (zgodnie z § 9 ust. 2 umowa została zawarta na czas oznaczony do dnia [...] grudnia 2017 r.), co oznacza, że warunek rozwiązujący umowy w postaci wykonania zobowiązania przez dłużnika, skutkujący powrotnym przeniesieniem prawa własności nośnika reklamowego na jego byłego właściciela będącego dłużnikiem, mógł zostać spełniony najpóźniej do dnia [...] grudnia 2017 r. Postanowienia umowne tego rodzaju są akceptowane w orzecznictwie Sądu Najwyższego jako dopuszczalne. Nie więc wykluczone, że strony umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie uzależnią skuteczność roszczenia byłego właściciela będącego dłużnikiem o zwrotne przeniesienie prawa własności przewłaszczonego przedmiotu od okoliczności, które łączą w sobie cechy warunku i terminu (zob. np. wyrok SN z dnia 5 marca 1999 r., I CKN 1069/98, OSNC 1999/9/160; wyrok SN z dnia 8 marca 2002 r., III CKN 748/00, OSNC 2003/3/33). W takim jednak wypadku, w razie niewykonania w wyznaczonym terminie zobowiązania przez dłużnika będącego przewłaszczającym, wygasa zobowiązanie wierzyciela do powrotnego przeniesienia własności przewłaszczonej rzeczy na dłużnika i wierzyciel ten powinien niezwłocznie podjąć czynności zmierzające do zaspokojenia zabezpieczonego długu z przewłaszczonego prawa oraz do rozliczenia się z dłużnikiem z przedmiotu zabezpieczenia (por. wyrok SN z dnia 13 maja 2011 r., V CSK 360/10).

W związku z powyższym, wobec zawarcia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie spornego nośnika reklamowego (umowa z dnia [...] maja 2016 r., która wywołała skutki prawnorzeczowe) i zawiadomienia o tym fakcie organu pierwszej instancji ([...]czerwca 2016 r.), organy obydwu instancji nie mogły nie uwzględnić powstania tego rodzaju skutków przewłaszczenia, kierując nakaz rozbiórki nielegalnie zrealizowanego wolnostojącego nośnika reklamowego jedynie do inwestora będącego według stanu własnościowego na dzień orzekania (decyzje z dnia [...] września 2016 r. i z dnia [...] listopada 2016 r.) byłym właścicielem tej budowli. W konsekwencji rację należy przyznać stronie skarżącej kasacyjnie w takim zakresie, w jakim kwestionuje ona wadliwy pogląd Sądu Wojewódzkiego, że jedynym adresatem nakazu rozbiórki powinien być inwestor samowolnie zrealizowanej budowli reklamowej uznanej za część składową nieruchomości gruntowej.

Dokonana wyżej ocena zasadniczego zarzutu kasacyjnego jest wystarczająca do wzruszenia zaskarżonego wyroku oraz – wobec uznania, że istota sprawy sądowoadministracyjnej została dostatecznie wyjaśniona – do rozpoznania skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny i jej uwzględnienia przez uchylenie zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając ponownie odwołanie skarżony organ drugiej instancji zastosuje się do prawomocnie i ostatecznie wiążącej oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania, jakie zostały sformułowane przez Sąd kasacyjny.

Niezależnie od obowiązku uwzględnienia oceny prawnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, konieczne będzie ustalenie aktualnego stanu prawnego w zakresie podmiotu prawa własności spornej budowli reklamowej. Uwzględniając treść § 2 ust. 2 i 3 w zw. z § 9 ust. 2 umowy przewłaszczenia na zabezpieczenia z dnia [...] maja 2016 r., w tym upływ terminu jej obowiązywania, organ zobowiąże strony tej umowy do złożenia oświadczeń w przedmiocie aktualnego stanu spornego nośnika reklamowego w zakresie podmiotu prawa własności (wyjaśnienia wymaga czy własność nośnika ostatecznie przeszła na wierzyciela z dniem [...] stycznia 2018 r., czy też doszło do powrotnego przeniesienia własności przewłaszczonej rzeczy na dłużnika, czyli stronę skarżącą kasacyjnie). Jeżeli ustalenia w tym zakresie okażą się bezsporne, organ odwoławczy wydając decyzję, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchyli decyzję organu pierwszej instancji i rozstrzygnie na nowo sprawę co do istoty przez nałożenie obowiązku rozbiórki nośnika reklamowego na jego aktualnego właściciela. Jeżeli natomiast status prawnopodmiotowy powyższego nośnika okaże się sporny i z okoliczności sprawy będzie wynikać, że wierzyciel będący podmiotem przewłaszczonym może pozostawać właścicielem tego nośnika, organ odwoławczy – w celu ostatecznego i końcowego załatwienia sprawy – rozważy orzeczenie nakazu rozbiórki solidarnie na inwestora samowoli budowlanej (strony skarżącej kasacyjnie) oraz na nabywcę tego obiektu w drodze przewłaszczenia.

Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów kasacyjnych, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że podlegają one oddaleniu.

Po pierwsze, oczywiście bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. w zw. z art. 151 p.p.s.a. Stan faktyczny sprawy został poddany kontroli legalnościowej Sądu pierwszej instancji w sposób dostatecznie prawidłowy i wystarczający dla dokonania weryfikacji wykładni prawa materialnego oraz subsumpcji.

Po drugie, nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 81a ust. 2 i ust. 3 u.p.b. oraz art. 6, 7, 10 § 1, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Zarzut ten zmierzał do zakwestionowania prawidłowości oceny Sądu pierwszej instancji w zakresie zachowania przez kontrolowane organy wymagań wynikających z art. 81a ust. 2 i ust. 3 u.p.b. w odniesieniu do protokołu kontroli Nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. Należy zgodzić się ze stroną skarżąca kasacyjnie, że organ pierwszej instancji przeprowadzając w dniu [...] maja 2016 r. czynności kontrolne w zakresie spornego nośnika reklamowego naruszył wymogi formalne określone w art. 81a ust. 2 u.p.b., albowiem czynności te zostały dokonane pomimo braku obecności inwestora. Zgodnie natomiast z art. 81a ust. 2 u.p.b. czynności kontrolne, związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego, przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym – w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. Strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała jednak, że naruszenie powyższego wymogu i wadliwa – jej zadaniem – kontrola Sądu Wojewódzkiego w tym zakresie co najmniej mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego zarzut ten podlegał oddaleniu.

Po trzecie, wadliwy i bezzasadny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a., w zw. z art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, § 3 i nast. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, § 6 i nast. rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych, w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Za pośrednictwem tego zarzutu strona skarżąca kasacyjnie zmierzała do podważenia wiarygodności ustaleń faktycznych kontrolowanych organów i Sądu Wojewódzkiego w zakresie wyników pomiarów wysokości spornego nośnika reklamowego i jego lokalizacji. Stanowisko strony skarżącej jest całkowicie błędne. Wskazane w skardze kasacyjnej przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. mają zastosowanie do prac geodezyjnych i kartograficznych oraz geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych sporządzanych w celu ich przekazania do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jeżeli natomiast chodzi o przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych, to w tym zakresie wystarczy jedynie stwierdzić, że uszło uwadze autora skargi kasacyjnej, że powyższy akt utracił moc obowiązującą jeszcze przed wniesieniem skargi kasacyjnej, z dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla przyrządów pomiarowych (10 czerwca 2016 r.), zgodnie z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.

Po czwarte, bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 48 ust. 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b. w zw. z art. 151 p.p.s.a. Zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest dopuszczalne podważanie wykładni i stosowania prawa materialnego przez sąd pierwszej instancji za pośrednictwem zarzutów dotyczących zachowania wymogów formalnej i konstrukcyjnej prawidłowości uzasadnienia wyroku.

Po piąte, nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 49b ust. 2 pkt 3 i art. 48 ust. 3 pkt 1 u.p.b. w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. oraz art. 49b ust. 1 u.p.b., w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zakresie, w jakim zamierza on do zakwestionowania końcowej oceny Sądu Wojewódzkiego w odniesieniu do kwestii zaświadczenia w sprawie zgodności spornej inwestycji reklamowej z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla Z. – E., przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia [...] października 2006 r. (MPZP). Jakkolwiek Sąd pierwszej instancji błędnie stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (s. 14), że w sprawie Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy wydał zaświadczenie co do zgodności inwestycji z powyższym planem, podczas gdy postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2016 r. odmówiono wydania zaświadczenia o planistycznej zgodności inwestycji, to jednak wada ta nie miała wpływu na wynik sprawy. Sąd Wojewódzki – niezależnie od zaskarżenia powyższego postanowienia w drodze zażalenia – był bowiem uprawniony do dokonania samodzielnej oceny zgodności samowolnej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Po szóste, nie są uzasadnione pozostałe – poza już uwzględnionymi – zarzuty naruszenia prawa materialnego w zakresie naruszenia art. 3 pkt 3, art. 4, art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 6, art. 48 ust. 1, art. 49b ust. 1 u.p.b., art. 35 u.p.z.p. oraz § 2 pkt 21, § 2 pkt 22, § 5 ust. 2 pkt 2 lit. b) i c), § 5 ust. 3 i § 110 MPZP. W tym zakresie należy przede wszystkim wskazać autorowi skargi kasacyjnej na niedostrzeżony przez niego fakt oczywistej sprzeczności samowolnie zrealizowanej inwestycji z przepisem § 5 ust. 2 pkt. 2 lit. c) MPZP. Z powyższego przepisu planistycznego wynika jednoznacznie, że niezależnie od tego, że wysokość nośników reklamowych (łącznie z płaszczyzną ekspozycyjną) nie może przekraczać 5 m liczonych od poziomu terenu, nośniki reklamowe mogą być lokalizowane wyłącznie na terenach objętych symbolami UU (przeznaczenie pod usługi – bez przesądzania ich profilu) oraz UPT (przeznaczenie pod usługi różne, w tym produkcyjno-techniczne). Tymczasem z akt sprawy wynika, że sporny nośnik reklamowy jest zlokalizowany w jednostce terenowej oznaczonej na rysunku planu symbolem UUM 2 (przeznaczenie pod usługi – bez przesądzania ich profili – z towarzyszącą funkcją mieszkaniową). Już sam ten fakt przesądza definitywnie o niedopuszczalności wdrożenia procedury legalizacyjnej względem spornego nośnika i konieczności orzeczenia nakazu jego rozbiórki. Tym samym przepis § 5 ust. 2 pkt. 2 lit. b) MPZP nie znajduje zastosowania do przedmiotowego nośnika, gdyż wymogi w nim zawarte odnoszą się jedynie do nośników lokalizowanych zgodnie z przepisami planu. Zupełnie niezrozumiały i bezzasadny jest natomiast zarzut naruszenia art. 35 u.p.z.p. w zw. z § 14 MPZP. Zasada tymczasowego wykorzystania terenów w dotychczasowy sposób do czasu ich zagospodarowania zgodnie z planem ma zastosowanie do obiektów istniejących przed dniem wejścia w życie planu. Przedmiotowy plan wszedł w życie [...] grudnia 2006 r., a sporny nośnik mógł zostać – zgodnie z treścią umowy najmu terenu z dnia [...] kwietnia 2009 r. – zainstalowany najwcześniej po dniu [...] kwietnia 2009 r.

Po siódme, nie zasługują na uwzględnienie podniesione w odniesieniu do części wyroku oddalającej skargę podmiotu [...] Sp. z o.o. zarzuty naruszenia art. 10 § 1 i art. 28 k.p.a., art. 61 § 1 i § 4 k.p.a., art. 7, art. 77 § 1, art. 81 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., w zw. z art. 15 k.p.a., w zw. z art. 78 Konstytucji RP oraz art. 8, art. 64 Konstytucji RP i art. 140 k.c. Zarzuty naruszenia uprawnień procesowych innego podmiotu (spółki [...] Sp. z o.o.) nie mogą być podnoszone przez stronę skarżącą kasacyjnie, która nie jest ich dysponentem. Wskazana wyżej spółka, pomimo formalnej odmowy uznania za stronę postępowania, była zresztą zawiadamiana o treści rozstrzygnięć wydanych w sprawie w obydwu instancjach, przez doręczenie decyzji. Niezależnie od powyższego należy stwierdzić, że – zgodnie z oceną prawną i wskazaniami proceduralnymi Naczelnego Sądu Administracyjnego – w ponownie prowadzonym postępowaniu podmiot [...] Sp. z o.o. zostanie uwzględniony jako strona postępowania i potencjalny adresat nakazu rozbiórki.

Mając na względzie całość przedstawionej argumentacji, Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję organu odwoławczego (punkty pierwszy i drugi wyroku).

Na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 w zw. z art. 207 § 1 oraz art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c), ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie w punkcie trzecim wyroku zasądzono od skarżonego organu na rzecz strony skarżącej kasacyjnie kwotę 1.707 (jeden tysiąc siedemset siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.