Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 437/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Protokolant Sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi M. W., G. W., R. W. oraz T. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w części dotyczącej rozbiórki budynku mieszkalnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Lu [...]

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] Wojewoda – po rozpatrzeniu odwołania M. W. od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], odmawiającej stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L. z dnia [...] lipca 1970 r., znak: [...] w części nakazującej rozbiórkę budynku mieszkalnego murowanego posadowionego w południowej części działek nr ewid.[...] i [...] przy ul. K. [...] w L. – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia [...] lipca 1970 r., znak: [...] Kierownik Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L. udzielił R. W., G. W., W. W. i T. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego czterorodzinnego na nieruchomości położonej w L. przy ul. K. [...] oraz na wykonanie robót przygotowawczych związanych z budową, składowaniem materiałów oraz ogrodzeniem na okres budowy. W decyzji tej zawarto warunek, iż przed wystąpieniem z wnioskiem o wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku należy uporządkować teren przez rozbiórkę urządzeń i obiektów wzniesionych na okres budowy oraz istniejącego budynku mieszkalnego murowanego i szopy drewnianej.

W dniu [...] grudnia 2004 r. inwestorzy dokonali zgłoszenia zakończenia budowy i zamiaru przystąpienia do użytkowania zrealizowanego na podstawie ww. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego czterorodzinnego. Zgłoszenie to zostało przyjęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. bez sprzeciwu (potwierdzenie z dnia [...] grudnia 2004 r. – k. 6 akt adm. I inst.).

W dniu [...] maja 2016 r. Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta L. wystosował do R. W., G. W., M. W. i T. M. (obecnych współwłaścicieli nieruchomości zlokalizowanej na działkach nr ewid.[...] i [...] upomnienia wzywające do wykonania w terminie 7 dni wynikającego z ww. decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. obowiązku rozbiórki budynku mieszkalnego murowanego, posadowionego w południowej części działek nr ewid.[...] i [...] stanowiących posesję przy ul. K. [...] w L..

W odpowiedzi na powyższe upomnienia zobowiązani w piśmie z dnia [...] czerwca 2016 r. (data wpływu do organu: [...] czerwca 2016 r.) wnieśli (m.in.) o stwierdzenie wygaśnięcia przedmiotowej decyzji Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L., w zakresie zobowiązującym do rozbiórki budynku mieszkalnego, jako bezprzedmiotowej. Wnioskodawcy podnieśli, że wykonanie tego obowiązku nie jest zgodne z interesem strony, ani z też interesem społecznym, a przy tym może doprowadzić do katastrofy budowlanej. Podkreślili również, że na ich wniosek przedmiotowy obiekt został uwzględniony przy zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na danym terenie.

Precyzując podstawę prawną powyższego żądania wnioskodawcy w piśmie z dnia [...] sierpnia 2016 r. powołali się na art. 162 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) – dalej jako "k.p.a."

W piśmie z dnia [...] lipca 2016 r. Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta L. zwrócił się do Wydziału Planowania Przestrzennego tegoż Urzędu o udostępnienie dokumentów związanych z wnioskiem o dokonanie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, umożliwiającej pozostawienie objętego nakazem rozbiórki budynku mieszkalnego na działkach nr ewid.[...] i [...] w L., a także o odniesienie się do twierdzenia zobowiązanych, jakoby takowa zmiana została przyjęta.

W odpowiedzi na powyższe pismo Zastępca Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego Urzędu Miasta L. wyjaśnił, że na przedmiotowym terenie obowiązuje uchwała nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. - część I. R. W. w 1997 r. składał wniosek o zmianę przeznaczenia działek nr [...] i nr [...] na funkcję "usługowo-biurową". Uchwalony w 2002 r. plan wyznaczył natomiast na tych działkach funkcję "tereny mieszkaniowe - M4". Do przedmiotowego terenu odnoszą się postanowienia § 27 ust. 2 i 3, dotyczące "zrealizowanych osiedli mieszkaniowych". Plan dopuszcza tam możliwość uzupełnienia funkcji mieszkaniowej o funkcje usługowe (§ 27 ust. 3) i określa jednocześnie procentowy udział poszczególnych funkcji. W myśl § 10 ww. uchwały, do czasu zagospodarowania terenów zgodnego z ich przeznaczeniem podstawowym lub dopuszczalnym ustała się dotychczasowy sposób użytkowania gruntów i obiektów. Plan nie określa przy tym ram czasowych utrzymania istniejącego zagospodarowania. Brak jest również przepisów odrębnych, na podstawie których można by wymagać zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania w celu dostosowania funkcji do ustaleń planu. W ocenie autora cyt. pisma, § 15 planu, który stanowi, że na wyznaczonych terenach zabudowy mieszkaniowej, na działkach wydzielonych, ustala się zasadę realizacji na działce budowlanej jednego budynku mieszkalnego, dotyczy działek oraz budynków realizowanych po wejściu w życie planu.

W oparciu o tak ustalony stan faktyczny i prawny Kierownik Referatu ds. budownictwa wielkoskalowego Urzędu Miasta L. – działając z upoważnienia Prezydenta Miasta L. – wydał w dniu [...] sierpnia 2016 r. decyzję odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L. z dnia [...] lipca 1970 r. w części dotyczącej rozbiórki budynku mieszkalnego murowanego posadowionego w południowej części działek nr ewid.[...] i [...].

W uzasadnieniu powyższej decyzji wyjaśniono, że art. 162 § 1 k.p.a. ma zastosowanie, gdy w sprawie spełnione są równocześnie dwie przesłanki, tj. gdy decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji leży w interesie społecznym lub w interesie strony. Niespełnienie którejkolwiek z tych przesłanek oznacza, że mimo zaistnienia jednej z nich, przepis ten nie będzie miał zastosowania. W niniejszej sprawie – w ocenie organu pierwszej instancji – podmioty stosunku administracyjnoprawnego pozostają nadal tożsame. Nie przestał również istnieć przedmiot stosunku prawnego, czyli budynek mieszkalny przeznaczony do rozbiórki.

W związku z powyższym organ uznał, że bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż wygaszenie spornej decyzji jest uzasadniane interesem strony, bowiem dla zastosowania art. 162 § 1 k.p.a. niezbędne jest wypełnienie obu zawartych w tym przepisie przesłanek. Faktem – jak przyznał organ – jest to, że przestał obowiązywać plan zagospodarowania przestrzennego istniejący w dacie wydawania pozwolenia na budowę (tj. ogólny plan zagospodarowania przestrzennego L. Zespołu Miejskiego – uchwała nr [...] oraz miejscowy plan szczegółowy zagospodarowania przestrzennego "B." – uchwała nr [...], które to akty przedmiotową nieruchomość zaliczały do obszaru o symbolu 59MN przeznaczonym pod zabudowę budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi), zaś obecnie dla terenu tego obowiązuje nowy plan. Okoliczność ta nie czyni jednak spornej decyzji bezprzedmiotową. Jeśli bowiem naruszenie prawa spowodowane niewykonaniem rozbiórki po wybudowaniu (nowego) budynku mieszkalnego istniało, to późniejsze działania skutkujące zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie znoszą zobowiązania zawartego w decyzji. Odmienne stanowisko – zdaniem organu – kolidowałoby z zasadą trwałości decyzji administracyjnej, określoną w art. 16 k.p.a. Uwzględnione na wniosek R. W. zmiany w planie zagospodarowania przestrzennego, zapewniające "możliwość uzupełnienia funkcji mieszkaniowej o funkcje usługowe" (§ 27 ust. 3) mogłyby mieć znaczenie, gdyby budynek ten nie miał orzeczonego nakazu rozbiórki.

Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji złożyli wspólnie G. W., R. W. i M. W.. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Prezydentowi Miasta L., odwołujący podnieśli następujące zarzuty:

1) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 162 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka bezprzedmiotowości i odmowę stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. w części dotyczącej rozbiórki budynku, w sytuacji, gdy okoliczności faktyczne i prawne wskazane przez skarżących, tj. uwzględnienie przedmiotowego budynku w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, uzyskanie w dniu [...] grudnia 2004 r. zgody na użytkowanie przez wnioskodawców budynku, a także brak możliwości realizacji celu decyzji z dnia [...] lipca 1970 r w części dotyczącej rozbiórki, wskazują jednoznacznie na fakt, iż owa decyzja stała się bezprzedmiotowa we wskazanej części, a co za tym idzie, organ powinien stwierdzić jej wygaśnięcie;

2) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem reguł wskazanych w art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności prowadzących do ustalenia, iż przedmiotowy budynek posadowiony jest nie tylko na działkach skarżących, ale również na działce nr [...], której skarżący nie są właścicielami, a przystąpienie do rozbiórki budynku w obrębie działek skarżących spowodowałoby zawalenie się tego budynku również w części w jakiej posadowiony jest na sąsiedniej nieruchomości, co grozi katastrofą budowlaną;

3) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem reguł wskazanych w art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej tej decyzji, w szczególności lakoniczne uzasadnienie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. w części dotyczącej rozbiórki budynku, braku uzasadnienia pozostawienia bez rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wniosków skarżących z dnia [...] czerwca 2016 r. o wstrzymanie wykonania decyzji, zawieszenia postępowania oraz wznowienia postępowania, nieodniesienie się do wskazywanej przez skarżących, kluczowej dla sprawy okoliczności, iż przystąpienie do rozbiórki budynku w obrębie działek skarżących spowodowałoby zawalenie się tego budynku również w części, w jakiej posadowiony jest na sąsiedniej nieruchomości, co grozi katastrofą budowlaną, co uniemożliwia właściwe zapoznanie się z motywami działania organu pierwszej instancji, zrozumienie tych motywów, a w rezultacie ustosunkowanie się do nich w rzeczowy i wyczerpujący sposób.

Po rozpatrzeniu odwołania M. W. Wojewoda powołaną na wstępie decyzją ostateczną z dnia [...] lutego 20167 r. nr [...] - zaskarżoną w niniejszej sprawie - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

(Odwołanie G. W. oraz odwołanie R. W. zostały rozpatrzone przez organ drugiej instancji odrębnymi decyzjami z dnia [...] lutego 2016 r. o numerach odpowiednio: [...] i [...], w których również orzeczono o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji.)

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko Prezydenta Miasta L., iż nie zachodzą podstawy do stwierdzenia bezprzedmiotowości decyzji Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L. z dnia [...] lipca 1970 r., w której zawarty był warunek, aby przed wystąpieniem z wnioskiem o wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku, uporządkować teren przez rozbiórkę urządzeń i obiektów wzniesionych na okres budowy oraz istniejącego budynku mieszkalnego murowanego i szopy drewnianej. W omawianym przypadku nie zachodzi sytuacja, w której nakaz stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę wynika z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.; obecnie: t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.) – dalej jako "Pr.bud.", czyli ze względu na upływu czasu między poszczególnymi działaniami podejmowanymi przez inwestora w toku procesu budowlanego. Brak jest również podstaw do stwierdzenia, że bezprzedmiotowość ww. decyzji wynika z zaniechania prowadzenia robót budowlanych bądź, że zachodzi ona wskutek zmiany stanu prawnego i faktycznego (np. utraty tytułu prawnego do władania nieruchomością), braku możliwości wykonania decyzji lub też z rezygnacji przez stronę ze swych uprawnień.

W ocenie Wojewody, wbrew argumentom odwołania, nie można uznać, że bezprzedmiotowość ww. decyzji miałaby wynikać z faktu, iż rozbiórka budynku zlokalizowanego na działkach skarżących spowoduje zawalenie się tego budynku również w części posadowionej na sąsiedniej nieruchomości, co grozi katastrofą budowlaną. Obowiązek rozbiórki dotyczy bowiem również tej części budynku mieszkalnego, która położona jest na sąsiedniej działce (nr ewid. [...], należącej do L. W. i G. W.. Warunek zobowiązujący tych inwestorów do rozbiórki obiektów tymczasowych związanych z wykonaniem robót budowlanych, przed zgłoszeniem obiektu do użytkowania, a także obiektów stałych, których rozbiórka warunkowała docelowo możliwość realizacji nowego obiektu, został zapisany w pkt 3 decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta L. przez Głównego Architekta Miasta L. z dnia [...] listopada 1999 r., znak: [...], którą to decyzją (ostateczną od dnia [...] grudnia 1999 r.) zatwierdzono projekt budowlany i udzielono G. i L. W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego szeregowego na działce nr ewid.[...] przy ul. [...] w L.. Decyzja ta została wydana na podstawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] lutego 1999 r., nr [...], w której, w pkt 2, również zawarty został warunek cyt.: "istniejący budynek po wybudowaniu nowego należy rozebrać".

Jako niezasadny organ odwoławczy uznał także argument wskazujący, iż bezprzedmiotowość spornej decyzji wynika z uwzględnienia budynku przeznaczonego na jej mocy do rozbiórki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. Kwestionowany obowiązek został bowiem wprowadzony w czasie obowiązywania miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta L. z 1969 r. Uchwalenie w 2002 r. nowego planu dla tego terenu nie czyni zaś obowiązku rozbiórki orzeczonego w 1970 r. bezprzedmiotowym. Jeżeli bowiem nowe przepisy prawa nie przewidują uregulowań co do losu decyzji wydanych przed ich wejściem w życie i wydanych w oparciu o odmienne podstawy prawne, to decyzje takie nadal są wiążące pomimo, że przestała istnieć podstawa prawna, która uzasadniała jej wcześniejsze wydanie. Stanowisko powyższe – jak podkreślił organ odwoławczy – jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, w którym dominuje pogląd, że decyzja nakazująca rozbiórkę budynku nie staje się bezprzedmiotowa na skutek zaistniałych zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (organ powołał w tym względzie wyrok NSA z 6 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 749/09; wyrok WSA w Krakowie z dnia 23 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 1301/08, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 154/09 oraz wyroki WSA w Kielcach z dnia 22 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Ke 77/10 i II SA/Ke 78/10).

Zdaniem organu drugiej instancji bezzasadny jest również zarzut dotyczący naruszenia art. 7 k.p.a. Fakt, że skarżący nie zgadza się z przyjętym przez organ pierwszej instancji sposobem rozstrzygnięcia sprawy nie oznacza, że rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o wadliwie ustalony stan faktyczny. W ocenie Wojewody zaskarżona decyzja odpowiada również rygorom z art. 107 § 3 k.p.a.. Błędem było jedynie stwierdzenie w jej uzasadnieniu, że działki nr [...] i nr [...] w dacie wydawania pozwolenia na budowę podlegały ustaleniom ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego L. Zespołu Miejskiego (uchwała nr [...]) oraz ustaleniom miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego "B." (uchwała nr [...]).

Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego pozostawienia bez rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wniosków skarżących z dnia [...] czerwca 2016 r. o wstrzymanie wykonania decyzji, zawieszenia postępowania oraz wznowienie postępowania, Wojewoda podniósł, że w piśmie z dnia [...] lipca 2016 r., Prezydent Miasta L. poinformował M. W., że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę i zawieszenie postępowania może być rozpatrzony dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie pismem tym wezwano skarżącego, na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., do podania podstawy prawnej wniosku o wznowienie postępowania, z pouczeniem, że w razie nieusunięcia braków, wniosek pozostanie bez rozpatrzenia.

Końcowo organ odwoławczy podniósł, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy bez znaczenia pozostaje fakt, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego miasta L. piśmie z dnia [...] grudnia 2004 r., potwierdził przyjęcie bez sprzeciwu zgłoszenia o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania budynku mieszkalnego czterorodzinnego, zrealizowanego na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 1970 r. Uchybienie organu nadzoru budowlanego, polegające na przyjęciu przedmiotowego budynku do użytkowania bez potwierdzenia dokonania rozbiórki istniejącego budynku mieszkalnego, nie może być zweryfikowane w trybie nadzwyczajnym przewidzianym w k.p.a., gdyż nie miało formy decyzji lub postanowienia.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję ostateczną Wojewody złożyli wspólnie: M. W., R. W., T. M. i G. W. - reprezentowani przez adwokata K. K.. W treści skargi jej autor sformułował takie same zarzuty oraz argumenty na ich poparcie, jak wcześniej w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, odnosząc je tym razem do zaskarżonej decyzji drugoinstancyjnej (tj. zarzuty naruszenia art. 162 § 1, art. 7 i art. 107 § 3 k.p.a.). W oparciu o te zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zwrócili się ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie bezsporna pozostaje przede wszystkim okoliczność, iż decyzją ostateczną Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L. z dnia [...] lipca 1970 r., znak: [...], udzielającą R. W., G. W., W. W. i T. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego czterorodzinnego na nieruchomości usytuowanej przy ul. K. [...] w L. (obejmującej działki o nr ewid.[...] i [...], zobowiązano inwestorów do rozbiórki (m.in.) istniejącego w południowej części przedmiotowej posesji budynku mieszkalnego murowanego. Warunek ten – zgodnie z treścią powyższej decyzji – inwestorzy zobowiązani byli spełnić przed wystąpieniem z wnioskiem o wydanie pozwolenia na użytkowanie nowopowstałego budynku mieszkalnego czterorodzinnego.

Poza sporem pozostaje również, że będący przedmiotem ww. pozwolenia budynek mieszkalny czterorodzinny został już zrealizowany, przy czym do jego użytkowania przystąpiono nie na podstawie decyzji administracyjnej (pozwolenia na użytkowanie), lecz na podstawie przyjętego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. bez sprzeciwu zgłoszenia z dnia [...] grudnia 2004 r. o zakończeniu budowy i zamiaru przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego (zob. zgłoszenie zakończenia budowy - k. 5 akt adm. I inst.; potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia bez sprzeciwu – k. 6 akt adm. I inst.).

Nie jest nadto kwestionowane przez żadną ze stron postępowania, zaś materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy to potwierdza, iż pomimo zakończenia budowy i przystąpienia do użytkowania zrealizowanego na działkach nr ewid.[...] i [...] budynku mieszkalnego czterorodzinnego, zlokalizowany w południowej części tych działek budynek mieszkalny murowany nie został dotychczas rozebrany. Zobowiązani do wykonania przedmiotowego obowiązku współwłaściciele tej nieruchomości – wobec otrzymanych w tej sprawie upomnień – zwrócili się natomiast o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. w części dotyczącej niezrealizowanej dotychczas rozbiórki.

Przesłanki stwierdzenia wygaśnięcia decyzji administracyjnej określa art. 162 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja:

1) stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony;

2) została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku.

Odnosząc powyższe przesłanki do przedmiotowej decyzji Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady N. w L. z dnia [...] lipca 1970 r. w części objętej wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia, tj. części orzekającej o rozbiórce budynku mieszkalnego murowanego, należy w pełni podzielić stanowisko organów obu instancji, iż żądanie skarżących nie znajduje podstaw.

Wątpliwości Sądu nie budzi przede wszystkim fakt, iż przedmiotowy obowiązek rozbiórki stał się wymagalny. Wprawdzie jego wymagalność została w treści ww. decyzji powiązana ze złożeniem przez inwestorów wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie "nowego" budynku mieszkalnego czterorodzinnego (nakazana rozbiórka miała tę czynność poprzedzać), a wskutek zmiany stanu prawnego (wejścia w życie z dniem [...] stycznia 1995 r. ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. Prawo budowlane, która uchyliła obowiązującą w dacie wydania pozwolenia na budowę ustawę z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane) przystąpienie do użytkowania tego rodzaju budynku – w toku realizacji inwestycji – przestało być uwarunkowane uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie i zaczęło wymagać już wyłącznie zawiadomienia właściwego organu budowlanego

o zakończeniu budowy, przez co w przypadku przedmiotowej inwestycji nigdy nie doszło do złożenia przez inwestorów wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie owego budynku, jednak w tej sytuacji interpretacji decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. należało - zdaniem Sądu - dokonywać z uwzględnieniem zmiany stanu prawnego, co winno prowadzić do uznania, że sporny obowiązek rozbiórki stał się wymagalny i winien zostać wykonany po zakończeniu budowy nowego budynku, a przed dokonaniem zgłoszenia o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania. Innymi słowy, jedyny określony w przedmiotowej decyzji warunek wymagalności obowiązku rozbiórki "starego" budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działkach nr [...] i nr [...], tj. zamiar złożenia wniosku w wydanie pozwolenia na użytkowanie "nowego" budynku - wobec zmiany stanu prawnego - należy utożsamiać z zamiarem zgłoszenia zakończenia budowy "nowego budynku", co w niniejszej sprawie bezspornie zaistniało, bowiem zgłoszenia takiego inwestorzy dokonali w dniu [...] grudnia 2004 r. Z tego względu w niniejszej sprawie nie mogło być mowy o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. w części dotyczącej obowiązku rozbiórki "starego" budynku mieszkalnego w oparciu o przesłankę z pkt 2 art. 162 § 1 k.p.a.

Należy przy tym zgodzić się z organami orzekającymi w niniejszej sprawie, iż przyjęcie bez sprzeciwu zgłoszenia o zakończeniu budowy realizowanej w oparciu o decyzję z dnia [...] lipca 1970 r. i przystąpieniu do użytkowania nowopowstałego budynku mieszkalnego – bez uprzedniej weryfikacji, czy inwestorzy wykonali zawarty w tej decyzji warunek wykonania rozbiórki "starego" budynku mieszkalnego – stanowiło uchybienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L.. Okoliczność ta – co należy ubocznie podkreślić – nie uniemożliwia jednak ewentualnej egzekucji tego obowiązku, ani też nie uniemożliwia ewentualnego objęcia przedmiotowej inwestycji postępowaniem naprawczym na podstawie przesłanki przewidzianej w art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.). Przystąpienie do użytkowania budynku w następstwie dokonanego zgłoszenia nie wyklucza bowiem – odmiennie niż w przypadku uzyskania decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie – możliwości zastosowanie tego trybu (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 października 2015 r. sygn. akt II SA/Po 377/15, LEX nr 1932831).

Argumentacja skarżących podnoszona w toku postępowania w istocie bazowała wyłącznie na przesłance określonej w pkt 1 art. 162 § 1 k.p.a. Skarżący dążyli bowiem do wykazania, że przedmiotowa decyzja, w części dotyczącej rozbiórki budynku mieszkalnego murowanego, stała się bezprzedmiotowa, a za stwierdzeniem jej wygaśnięcia przemawia interes strony (zobowiązanych). W tym kontekście powoływali się oni na dwie kwestie:

- po pierwsze: na okoliczność, iż dla terenu, na którym zlokalizowany jest sporny obiekt, od dnia [...] listopada 2002 r. zaczął obowiązywać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Rady Miejskiej w L. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. - część I (Dz. Urz. Woj. Lubel. Nr 124 poz. 2670 ze zm.), który – w ocenie skarżących – dopuścił możliwość pozostawiania w obrębie działek nr ewid.[...] i [...] budynku przeznaczonego do rozbiórki (ze względu na przewidzianą w § 27 ust. 3 pkt 1 tej uchwały możliwość uzupełnienia funkcji mieszkaniowej o funkcje usługowe);

- po drugie: na twierdzenie, że rozbiórka spornego obiektu jest niewykonalna z przyczyn technicznych, albowiem obiekt ten jest połączony z budynkiem zlokalizowanym na działce sąsiedniej o nr ewid.[...] (przy ul. [...] w L.), który - w razie realizacji przedmiotowego obowiązku – może ulec zawaleniu.

W ocenie Sądu należy w pełni zgodzić się ze stanowiskiem organów administracji, iż żadna z powyższych okoliczności nie świadczy o bezprzedmiotowości decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. w kwestionowanej części.

Jak powszechnie przyjmuje się w doktrynie i orzecznictwie, bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu zgaśnięcia podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającej wykonanie decyzji albo zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku, gdy powoduje ona taki skutek (por. J.Borkowski [w:] B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 12. wydanie, Warszawa 2012, str. 667-668).

W wyroku z dnia 8 lipca 2015 r. sygn. II OSK 794/14 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która otwierałaby tryb legalizacji samowoli budowlanej, nie stanowi podstawy do stwierdzenia bezprzedmiotowości decyzji. Decyzja ta nie staje się bezprzedmiotowa przez sam fakt jej niewykonania, albowiem o ile strona może zrezygnować z realizacji uprawnienia, którym zgodnie z zasadą rozporządzalności dysponuje, o tyle realizacja obowiązku takiej cechy nie posiada i jest obwarowana przymusem państwowym. Wyrok ten wpisuje się w wyraźnie zarysowaną linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, który tak w swoim orzecznictwie przed reformą sądownictwa administracyjnego (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 27 sierpnia 1999 r. sygn. IV SA 1313/97, LEX nr 47878), jak i po reformie (por. wyroki NSA: z dnia 6 maja 2010 r. sygn. II OSK 749/09, LEX nr 597835; z dnia 3 września 2014 r. sygn. II OSK 519/13, LEX nr 1572752) prezentował jednoznaczne stanowisko, że zmiana w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie może mieć wpływu na decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego, gdyż decyzja ta zostaje wydana w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dacie orzekania o skutkach stwierdzonej samowoli budowlanej. Wprawdzie w swoim starszym orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny wyraził również stanowisko odmiennie interpretujące art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym zmiana planu miejscowego dokonana przed wykonaniem zaskarżonej decyzji o usunięciu samowoli budowlanej (nakaz rozbiórki) może stanowić uzasadnioną przesłankę do wystąpienia przez skarżących do organu administracji z wnioskiem o wszczęcie postępowania w celu uchylenia tej decyzji w trybie art. 155 k.p.a., bądź stwierdzenia jej wygaśnięcia na podstawie art. 162 k.p.a. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 19 lipca 1999 r. sygn. IV SA 1105/97, LEX nr 47797), niemniej jednak orzeczenie to miało charakter jednostkowy, a ponadto, jak już podkreślono, nie znalazło aprobaty w późniejszych licznych judykatach tego Sądu. Ten brak aprobaty, poza problemem dopuszczalności stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, obejmował również poruszoną w tym wyroku kwestę dopuszczalności uchylenia decyzji o nakazie rozbiórki w trybie określonym w art. 155 k.p.a. (por. wyroki NSA: z dnia 3 października 2006 r. sygn. akt II OSK 1165/05; z dnia 1 grudnia 2015 r. sygn. II OSK 813/14; z dnia 27 września 2016 r. sygn. II OSK 3160/14).

Skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela powyższy, dominujący kierunek wykładni, uznając tym samym za bezzasadny zarzut skargi wskazujący na wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 162 § 1 k.p.a., wynikającym z pominięcia okoliczności, iż przeznaczony do rozbiórki budynek został uwzględniony w uchwalonym w dniu [...] sierpnia 2002 r. miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta L. – część I. Skoro bowiem plan ten nie zawiera regulacji odnoszących się do losu decyzji wydanych przed jego wejściem w życie, jego uchwalenie nie mogło skutkować bezprzedmiotowością takich decyzji, w tym spornej decyzji z dnia [...] lipca 1970 r.

Wbrew twierdzeniu skarżących, kwestionowanego przez nich obowiązku rozbiórki "starego" budynku mieszkalnego usytuowanego na działkach nr [...] i nr [...] nie można również uznać za niewykonalny. Bezspornym pozostaje, że budynek ten jest połączony z budynkiem zlokalizowanym na działce nr ewid.[...], tworząc z nim w istocie jeden obiekt budowlany. Obowiązek rozbiórki części obiektu budowlanego winien natomiast zostać sformułowany i wykonany w taki sposób, by nie zagrażał pozostałej części obiektu, ale tylko wówczas, gdy owa pozostała części obiektu istnieje zgodnie z prawem (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2877/13, LEX nr 1783946; wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 marca 2017 r., sygn. akt VIII SA/Wa 744/16, LEX nr 2278769). Nie sposób natomiast wywodzić niewykonalności nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego ze względu na zagrożenie dla jego pozostałej części w sytuacji, gdy ta pozostała części również jest przeznaczona do rozbiórki na mocy decyzji administracyjnej funkcjonującej w obrocie prawnym jako ostateczna. Taka sytuacja ma zaś miejsce w niniejszej sprawie, albowiem – na co trafnie zwróciły uwagę organy orzekające w niniejszej sprawie i co prawidłowo udokumentowały w aktach sprawy – budynek zlokalizowany na działce nr ewid.[...] (połączony ze spornym budynkiem na działkach nr ewid.[...] i [...] również został przeznaczony do rozbiórki w ramach warunku zawartego w ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] listopada 1999 r. nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. i L. małż. W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego szeregowego na działce nr ewdi. [...] przy ul. [...] w L..

Z powyższych względów zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, a następnie w skardze na decyzję organu odwoławczego, okazały się bezzasadne. Ubocznie w tym miejscu wypada jednak zwrócić uwagę na uchybienie przepisom postepowania, a dokładnie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., popełnione przez Wojewodę, które to uchybienie Sąd dostrzegł z urzędu, lecz doszedł do wniosku, iż – wobec słuszności orzeczonej odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] lipca 1970 r. – pozostaje ono bez istotnego wpływu na wynik sprawy. Uchybienie to polegało na rozpatrzeniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, złożonego wspólnie przez M. W., G. W. i R. W., w drodze trzech odrębnych decyzji o takiej samej treści i wydanych w tym samym dniu, lecz odnoszących się oddzielnie do każdego z odwołań (przy czym tylko jedna z tych decyzji została zaskarżona do tutejszego Sądu). Tymczasem wniesienie kilku odwołań nie skutkuje wydaniem tylu decyzji, ile odwołań pochodzących od poszczególnych stron danego postępowania zostanie wniesionych. Wręcz przeciwnie, wniesienie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego nakłada na organ odwoławczy obowiązek łącznego ich rozpatrzenia w jednym terminie, zaś osobno mogą zostać rozpatrzone wyłącznie odwołania wniesione nieskutecznie lub pochodzące od osoby, której nie przysługuje w danej sprawie status strony postepowania.

Reasumując stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia rozpoznawanej skargi. Zaskarżona decyzja nie jest bowiem obarczona wadami, które w świetle art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) dawałyby podstawę do wyeliminowania tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.

Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 151 w/wym. ustawy, orzekł jak w sentencji wyroku.