Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1371/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6463 Wzory przemysłowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant st. ref. Renata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2013 r. sprawy ze skargi R. w B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "B." [...] oddala skargę


UZASADNIENIE

R. S.A. z siedzibą w B. (dalej też jako skarżąca, spółka, strona) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] , który unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...] " [...] udzielonego na rzecz jej poprzednika prawnego R. sp. j. z siedzibą w B.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 102 i art. 104 w związku z art. 89 ust. 1 oraz art. 117 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm.), dalej jako "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:

Decyzją z [...] stycznia 2003 r. Urząd Patentowy RP, na podstawie art. 110 i art. 111 w zw. z art. 316 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508), udzielił na rzecz R. sp. j. B. prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt "[...] " nr [...] (dalej też jako "sporne prawo"). Zgłoszenia wzoru dokonano w dniu [...] kwietnia 2001 r. (nr [...] ).

Dnia [...] maja 2006 r. U., [...] , Holandia (dalej też jako "wnioskodawca", "uczestnik postępowania") wystąpił do Urzędu Patentowego RP, działającego w trybie postępowania spornego z wnioskiem o unieważnienie spornego prawa. Jako podstawę prawną wniosku wskazał art. 102, 103, 104, 106 ust. 1 i art. 117 p.w.p. w związku z art. 316 ust. 1 p.w.p. Interes prawny wnioskodawca uzasadniał faktem posiadania prawa ochronnego na przestrzenny znak towarowy [...] z wcześniejszym pierwszeństwem od dnia [...] stycznia 1999 r., naruszanego w ocenie wnioskodawcy przez sporny wzór przemysłowy.

Wniosek uzasadnił przede wszystkim faktem naruszenia przez zarejestrowany wzór prawa ochronnego na przestrzenny znak towarowy, który stanowi prawo majątkowe wnioskodawcy w rozumieniu art. 117 ust. 2 p.w.p. Ponadto, zdaniem wnioskodawcy, rejestracja spornego wzoru nastąpiła także z naruszeniem dobrych obyczajów, o których mowa w art. 106 ust. 1 p.w.p., gdyż uprawniony z rejestracji wykorzystał renomę znaku towarowego nr [...] . Wnioskodawca podniósł także, że w dacie zgłoszenia do ochrony wytwór według postaci przedmiotowego wzoru nie posiadał zdolności rejestrowej określonej w art. 102 i 103 p.w.p. z powodu braku nowości, z uwagi na intensywne używanie na polskim rynku butelki będącej przedmiotem znaku przestrzennego nr [...] przed datą pierwszeństwa spornego prawa z rejestracji ([...] kwietnia 2001 r.). Zdaniem wnioskodawcy sporny wzór nie był także oryginalny w rozumieniu art. 104 p.w.p., o czym może świadczyć istnienie dużego stopnia swobody twórczej przy projektowaniu spornego wzoru przemysłowego.

W odpowiedzi na wniosek, uprawniony z rejestracji wzoru przemysłowego wniósł o jego oddalenie, podnosząc, że wydruki z bazy internetowej Urzędu Patentowego nie mogą stanowić materiału dowodowego w sprawie, zdjęcia stanowiące kadry 4 reklam telewizyjnych znaku przestrzennego nr [...] emitowanych przed datą zgłoszenia spornego wzoru nie są podpisane za zgodność, natomiast artykuły prasowe dotyczą jedynie nazwy [...] .

Uprawniony porównał także butelki będące przedmiotem spornego wzoru przemysłowego pt.: "[...] " nr [...] oraz przeciwstawionego mu znaku przestrzennego nr [...] i stwierdził, że konstrukcja i wygląd zewnętrzny porównywanych butelek różnią się zasadniczo w zakresie wymiarów gabarytowych, przy czym butelka według spornego wzoru posiada: skośną powierzchnię wypukłą na ścięciu pod zakrętką, dwa wgłębienia poniżej szyjki, wypukłą opaskę w sąsiedztwie dna, dwie płaskie powierzchnie na opasce w sąsiedztwie dna, oraz wgłębienia na opasce w sąsiedztwie dna.

Decyzją z [...] października 2007 r., nr [...] Urząd Patentowy RP działający w trybie postępowania spornego na podstawie art. 102, 104, 117 ust. 2 w zw. z art. 316 ust. 1 p.w.p. i art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p. unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...] " nr [...] (pkt 1) i przyznał wnioskodawcy od uprawnionego zwrot kosztów postępowania.

Organ uznał, że podstawę prawną rozstrzygnięcia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji ww. wzoru przemysłowego stanowi p.w.p. w brzmieniu Ppierwotnym. Przedmiotowy wzór przemysłowy bowiem został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] kwietnia 2001 r. jako zgłoszenie wzoru zdobniczego przed dniem wejścia w życie ustawy p.w.p. i zarejestrowany dnia [...] stycznia 2003 r. na podstawie przepisów art. 110 i 111 w związku z art. 316 ust. 1 i 4 ustawy p.w.p. w jej pierwotnym brzmieniu (Dz. U. z 2001 r. Nr 49 poz. 508).

Odwołując się do definicji wzoru przemysłowego, zawartej w art. 102 p.w.p. organ wskazał, że analiza porównawcza spornego wzoru przemysłowego, z materiałami przeciwstawionymi sprowadza się do porównania postaci wytworu stanowiącego przedmiot spornego wzoru i postaci wytworów ujawnionych w materiałach przeciwstawionych, niezależnie od charakteru tych materiałów, przy czym za postacie wytworów uważa się ich wszystkie cechy widoczne w ich normalnym użytkowaniu.

Porównując oba przedmioty ochrony Urząd Patentowy RP uznał, że zachodzi znaczne podobieństwo obu porównywanych wytworów, wynikłe z praktycznej tożsamości w zakresie cech istotnych ukształtowania wskazanych w zastrzeżeniu i uwidocznionych na rysunku zawartym w dokumentacji zgłoszeniowej spornego wzoru przemysłowego, co uzasadnia zarzut, że wykorzystywanie tego wzoru przemysłowego narusza prawo ochronne wnioskodawcy na przeciwstawiony przestrzenny znak towarowy, stanowiące jego prawo majątkowe w rozumieniu art. 117 ust. 2 p.w.p. Fakt ten stanowił, zdaniem organu, samoistną podstawę unieważnienia spornego wzoru przemysłowego.

Urząd Patentowy odniósł się także do pozostałych zarzutów, uznając, że wzór przemysłowy pt.: "[...] " nr [...] nie jest oryginalny w rozumieniu art. 104 p.w.p., gdyż nie różni się w sposób wyraźny od znanego wytworu według przeciwstawionego mu znaku przestrzennego nr [...] , co wynika z tożsamości w zakresie cech istotnych ukształtowania, wskazanych w zastrzeżeniu i uwidocznionych na rysunku zawartym w dokumentacji zgłoszeniowej spornego wzoru, przy czym jest on tak podobny do przeciwstawionego mu znaku przestrzennego nr [...] , że można uznać, że jest pozbawiony indywidualnego charakteru. Przy ocenie oryginalności organ uwzględnił swobodę twórczą w zakresie projektowania kształtu butelek, na którą wskazują przedłożone wydruki ze sklepów internetowych przedstawiające różne butelki do środków czyszczących.

Organ nie podzielił zarzutu wnioskodawcy odnośnie braku nowości wskazując, że przedmiotowy wzór przemysłowy pt.: "[...] " nr [...] jest nowy w rozumieniu art. 103 p.w.p., ponieważ nie został podany do powszechnej wiadomości w sposób umożliwiający jego odtworzenie, zaś różnice pomiędzy porównywanymi wytworami uniemożliwiają pełne odtworzenie przedmiotowego wzoru na podstawie przeciwstawionego mu znaku przestrzennego nr [...] .

Urząd Patentowy nie zgodził się także z twierdzeniem wnioskodawcy, jakoby wykorzystywanie spornego wzoru było sprzeczne z dobrymi obyczajami w rozumieniu art. 106 ust. 1 p.w.p. Wskazał, że przepis ten odnosi się do wzoru przemysłowego jako takiego i jest związany z cechami tego wzoru, a nie z postępowaniem uprawnionego. Przedmiotowy wzór ma zaś charakter czysto techniczny i nie posiada cech sprzecznych z dobrymi obyczajami.

R. S.A. zaskarżyła decyzję Urzędu Patentowego z [...] października 2007 r. nr [...] i wniosła o jej uchylenie w całości zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na:

- niewłaściwym niezastosowaniu przepisów p.w.p. (Dz. U. z dnia 21 maja 2001 r., ze zmianami Dz.U.02.108.945, Dz.U.02.153.1271), w szczególności poprzez niewłaściwe niezastosowanie:

- art. 104 p.w.p. – tj. brak przyjęcia określonych w nim wymogów wpływających na indywidualny charakter wzoru przemysłowego, tj. zorientowanego użytkownika, czy zakresu swobody twórczej,

- art. 104 w zw. z art. 13 p.w.p. – tj. brak przyjęcia, że indywidualnego charakteru nie mógł zniweczyć przestrzenny znak towarowy, skoro został publicznie udostępniony po dacie pierwszeństwa wzoru przemysłowego zaś z ostrożności procesowej, gdyby Sąd przyjął za właściwe dla rozstrzygnięcia przepisy p.w.p. w brzmieniu pierwotnym strona zarzuciła:

1. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 104 p.w.p. - poprzez nieuwzględnienie zapisów Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzecząpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z drugiej strony, a w konsekwencji także Dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów, a co za tym idzie brak uwzględnienia w ramach oceny indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego m.in. zorientowanego użytkownika, zakresu swobody twórczej oraz publicznego udostępnienia po dacie pierwszeństwa wzoru przemysłowego,

względnie także

2. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 104 p.w.p. - poprzez brak przyjęcia, że słowo "znany", użyte w art. 104 p.w.p. należy oceniać jako udostępniony publicznie przed datą pierwszeństwa wzoru przemysłowego,

3. błędną wykładnię art. 104 p.w.p. - poprzez brak dokonania oceny oryginalności tylko w zakresie elementów, które nie są uwarunkowane wymogami funkcjonalnymi, poprzez niewłaściwy brak przyjęcia, że wzór przemysłowy nie posiada indywidualnego charakteru (nie jest oryginalny) tylko wówczas, gdy przeciwstawi się mu inny wzór przemysłowy, a nie przestrzenny znak towarowy oraz poprzez niewłaściwe przyjęcie, że wzór przemysłowy powinno się porównywać do wcześniejszego wzoru przy uwzględnieniu podobieństw, zamiast przyjęcia, że winno się porównywać różnice,

4. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 117 ust. 2 p.w.p. - poprzez niewłaściwy brak przyjęcia, że w przypadku powoływania się na naruszenie prawa majątkowego należy wykazać stwierdzenie takiego naruszenia, dokonane przez sąd powszechny, a samo ewentualne istnienie podobieństwa tej podstawy stanowić nie może, co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało wydanie decyzji unieważniającej prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...] " nr [...] i obciążającej stronę skarżącą - kosztami postępowania w sytuacji, gdy w sprawie winna zostać wydana decyzja oddalająca żądanie wnioskodawcy;

Ponadto podniesiono naruszenie przepisów postępowania tj.:

- art. 2558 ust. 1 pkt 6 p.w.p. polegające na błędnym wskazaniu podstawy prawnej wydanej decyzji, ponieważ Urząd Patentowy za podstawę rozstrzygnięcia przyjął art. 104 p.w.p. w brzmieniu pierwotnym (co potwierdził w treści uzasadnienia), podczas gdy powinien był wskazać jako podstawę prawną decyzji art. 104 ust. 1 i ust. 2 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w dniu 14 stycznia 2003 r., to jest w dniu wydania decyzji o zarejestrowanie wzoru przemysłowego nr [...] ;

- art. 80 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych i niewłaściwą ocenę dowodów, polegające w szczególności na:

1. niepełnym i wadliwym opisie wzoru przemysłowego, w zakresie pominięcia rzeczywistego wyglądu zakrętki (istnienie rowków, ich odstępów, powierzchni płaskich etc.)

2. niepełnym i wadliwym opisie przestrzennego znaku towarowego, w zakresie pominięcia koloru korpusu i zakrętki, jak również niezgodnego z prawdą wskazania wyglądu zakrętki (kształt stożka posiada tylko górna część zakrętki, natomiast dolna część ma kształt walca) oraz wskazania nieistniejących powierzchni płaskich po bokach, przy jednoczesnym nieopisaniu płaskich, skośnych powierzchni o kształcie półkoli występujących w górnej części bocznych ścian butelki, a także pominięcie istotnych cech górnej części butelki, tj. trzech wgłębień (o różnych wymiarach) o kształcie prostokąta, którego krótsze boki są zaokrąglone,

3. przy uwzględnieniu właściwego zastosowania odpowiedniej wersji p.w.p. oraz prawidłowej wykładni opisanych przepisów - niewłaściwe przyjęcie, że wzór przemysłowy nie posiadał przymiotu indywidualnego charakteru (oryginalności).

- art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., poprzez niewłaściwe rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie, polegające m.in. na błędach wyszczególnionych w pkt II powyżej,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., poprzez zaniechanie podjęcia kroków niezbędnych do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a także przez prowadzenie postępowania w sprzeczności z zasadą praworządności, co objawiało się w naruszeniu wymienionych w skardze przepisów prawa materialnego i proceduralnego,

- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, przez m.in. naruszenie, niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię przywołanych wyżej przepisów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało nienależyte wyjaśnienie wszystkich jej okoliczności i doprowadziło Urząd Patentowy do błędnych ustaleń i wniosków.

Skarżący podniósł także, że wzór przemysłowy nr [...] został zarejestrowany dnia [...] stycznia 2003 r., a zatem właściwe dla oceny wniosku o unieważnienie powinny być przepisy obowiązujące w tym dniu, a więc p.w.p. w wersji nadanej przez ustawę z dnia 6 czerwca 2002 r. o zmianie ustawy - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z dnia 17 lipca 2002 r.), kiedy to art. 102-105 p.w.p. otrzymały nowe, zmienione brzmienie, a tym samym inna jest treść normatywna dekodowanych na ich podstawie norm prawnych. Urząd błędnie jednak zastosował powołaną ustawę w jej pierwotnym brzmieniu.

Wskazano również, że Urząd Patentowy RP nieprawidłowo przy tym uznał, że przedmiotowe postępowanie dotyczy sprawy naruszenia prawa do znaku towarowego (w zakresie oceny podobieństw), a nie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Te dwa postępowania są znacząco odmienne: przede wszystkim inny jest cel i metody, jak również instytucje uprawnione do dokonywania oceny. W przypadku zarzutu, że wykorzystanie wzoru przemysłowego narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich miarodajnym w tym zakresie może być wyrok sądu.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP jak i uczestnik postępowania U. [...] , Holandia wnieśli o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 710/08 oddalił skargę.

Sąd ten podniósł przede wszystkim, że Urząd Patentowy RP działający w trybie postępowania spornego rozpoznając powyższy wniosek i wydając decyzję w sprawie działał w ramach swojej właściwości i przypisanych ustawą zadań. Wskazał także, że zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie art. 102, art. 104 i art. 117 ust. 2 p.w.p. z tym, że Urząd Patentowy RP uznał, iż zostały spełnione przesłanki do zastosowania art. 117 ust. 2 p.w.p. i przyjęcia, iż ich spełnienie stanowi samoistną podstawę unieważnienia spornego wzoru. Nie oznaczało to, że postępowanie dotyczyło naruszenia prawa do znaku towarowego. Z treści zaskarżonej decyzji wraz z uzasadnieniem wynikało, że Urząd Patentowy RP działający w postępowaniu spornym rozpoznał wniosek o unieważnienie spornego wzoru przemysłowego i wydał rozstrzygnięcie wyłącznie w tym przedmiocie. Sąd wskazał także, że nie jest kwestionowana właściwość Urzędu Patentowego w zakresie rozpoznawania wniosków o unieważnienie znaku towarowego na podstawie art. 8 pkt 2 ustawy o znakach towarowych, tj. w przypadku naruszenia praw osobistych i majątkowych, jeżeli u jego podstaw nie leży spór co do kwestii o charakterze podmiotowym, a taka sytuacja w sprawie nie zachodzi. Zdaniem Sądu w przypadku art. 117 ust. 2 p.w.p. wystąpiła analogiczna sytuacja. Z tego też powodu uznał, że nie ma podstaw do przyjęcia, iż art. 117 ust. 2 p.w.p. jest niezgodny z prawem wspólnotowym.

Zdaniem WSA, Urząd Patentowy RP prawidłowo dokonał porównania z przeciwstawionym wzorem (przedmiotem znaku przestrzennego) przez cechy wskazane jako istotne w dokumentacji zgłoszeniowej. Miał przy tym, stosownie do art. 101 p.w.p., na uwadze postać wytworu stanowiącego przedmiot spornego wzoru i postaci wytworów objętych przeciwstawionymi materiałami rozumianą jako wszystkie cechy widoczne w ich normalnym użytkowaniu. Analiza ta wskazuje na podobieństwo obu porównywanych wytworów w stopniu uzasadniającym stwierdzenie, iż zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 117 ust. 2 p.w.p. Sąd podkreślił także, iż obowiązujące prawo nie zawiera zakazu przeciwstawienia wzorowi przemysłowemu przestrzennego znaku towarowego.

Zdaniem WSA, stosownie do art. 153 ust. 2 p.w.p. ochrona przeciwstawionego znaku obejmuje dzień zgłoszenia jak i cały okres od dnia zgłoszenia do jego udzielenia i przyszły okres. Z chwilą udzielenia ochrony trwa ona zatem od dnia zgłoszenia tj. od [...] kwietnia 2001 r. zaś prawo z rejestracji spornego wzoru zostało udzielone z późniejszym pierwszeństwem, bo od dnia [...] stycznia 2003 r. Za nietrafne uznał więc twierdzenie skarżącej, że w dacie zgłoszenia wzoru nie istniało żadne skuteczne prawo, które można przeciwstawić skarżącemu.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku R. S.A. wniósł o uchylenie go w całości i rozpoznanie skargi zgodnie z żądaniem skarżącego, względnie o odroczenie rozprawy i przedstawienie Trybunałowi Sprawiedliwości zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości w kwestii zgodności art. 117 ust 2 p.w.p. z art. 11 dyrektywy 98/71/WE Rady i Parlamentu Europejskiego z 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów, ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 481/09, uwzględniając skargę, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Nie podzielił poglądu skarżącego, że Urząd Patentowy nie był właściwy do rozpoznania wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, opartego na przesłance z art. 117 ust. 2 p.w.p. Jednocześnie zauważył, że Urząd Patentowy RP unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego nie tylko na podstawie art. 117 ust. 2 p.w.p., ale także na podstawie art. 102, 104 w zw z art. 316 ust. 1 p.w.p.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego kwestionującego właściwość Urzędu Patentowego RP w zakresie orzekania na podstawie przesłanki z art. 117 ust. 2 p.w.p. Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że Urząd Patentowy uprawniony jest do rozstrzygania kwestii naruszenia praw osobistych lub majątkowych, o ile kwestia ta dotyczy sfery przedmiotowej znaku, a nie jest sporne, której ze stron przysługuje prawo do określonego oznaczenia.

Z kolei rozpoznając zarzuty naruszenia prawa procesowego, NSA uznał, że doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wyczerpującego stanowiska Sądu I instancji co do stanu faktycznego ustalonego przez organ oraz brak przeanalizowania wszystkich zarzutów zawartych w skardze. Sąd I instancji odniósł się prawie wyłącznie do zarzutów braku kompetencji Urzędu Patentowego RP do rozstrzygania, wniosku opartego na przesłance z art. 117 ust. 2 p.w.p. Tymczasem zasadność wniosku o unieważnienie prawa na podstawie art. 117 ust. 2 p.w.p. powinna być przedmiotem rozważań Sądu dopiero po ustaleniu, że organ słusznie uznał, że przeciwstawione przedmioty objęte prawem wyłącznym są do siebie podobne w takim zakresie, że korzystanie ze wzoru narusza prawa majątkowe do znaku towarowego oraz, że ewentualne podobieństwo powoduje brak indywidualnego charakteru po stronie wzoru przemysłowego. Do tej ostatniej kwestii, w ocenie NSA, Sąd I instancji odniósł się lakonicznie, pomijając zarzuty skarżącego co do niepełnego opisu znaku przestrzennego w zakresie pominięcia koloru, korpusu i zakrętki. Nie ocenił stanowiska organu pod kątem zarzutów skarżącego w zakresie braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących podobieństwa. Ocena decyzji organu w takim zakresie powinna być dokonana również w kontekście ewentualnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.

Sąd kasacyjny podkreślił, że w sprawach z zakresu konfliktu praw własności przemysłowej prawidłowe ustalenie stanu faktycznego nie polega jedynie na ustaleniu zakresu obu praw, które w zasadzie nie powinny budzić sporów, bowiem wynikają bezpośrednio z decyzji o ich udzieleniu. Powinny przede wszystkim zostać ustalone wzajemne relacje tych praw. Należy zatem ustalić, czy sporne prawa kolidują ze sobą, to jest, czy przedmioty tych praw są wystarczająco podobne do siebie, aby powodować bądź ryzyko konfuzji, bądź skutkować brakiem cech konstytutywnych dla niektórych praw własności przemysłowej (nowości, indywidualnego charakteru). Sąd ten powołał się na stanowisko Sądu Europejskiego zawartego w wyroku z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie T-148/08 Beifa Group Co.Ltd. przeciwko OHIM, iż art. 25 ust. 1 pkt e) rozporządzenia Rady 6/2002 z 12 grudnia 2001 r. w sprawie wzorów wspólnotowych (Dz. Urz. L z 2002 r., Nr 3, s. 1) pozwala właścicielowi krajowego oznaczenia odróżniającego unieważnić późniejszy wzór wspólnotowy, jeśli prawo wspólnotowe lub prawo krajowe upoważnia właściciela do zakazania takiego używania.

W świetle powyższego NSA zalecił, aby Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ocenił, czy organ prawidłowo przeprowadził analizę podobieństwa wzoru przemysłowego i znaku przestrzennego pod kątem prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. Skarżący bowiem wskazał na szereg elementów występujących w wytworze stanowiącym wzór przemysłowy, które jego zdaniem nie zostały odpowiednio zbadane przez organ. Bez odpowiedniego natomiast wyjaśnienia ewentualnego podobieństwa przeciwstawionego znaku przestrzennego z zakwestionowanym wzorem nie można mówić o naruszeniu przez korzystanie ze wzoru praw majątkowych do przeciwstawionego znaku towarowego.

Co do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, NSA przyjął, że uchylenie zaskarżonego wyroku z powodów wyżej przytoczonych oznaczało bezprzedmiotowość pozostałych zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W związku ze stanowiskiem NSA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1817/10 uchylił decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2007 r. nr [...] . Stwierdził, że organ błędnie zastosował przepisy ustawy – Prawo własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dacie zgłoszenia do rejestracji spornego wzoru przemysłowego Nr [...] , tj. w dniu [...] kwietnia 2001 r. Wzór ten został zgłoszony jako wzór zdobniczy. Zatem na mocy art. 316 ust. 1 i 4 p.w.p. organ uznał, że Prawo własności przemysłowej w pierwotnym brzmieniu, ogłoszonym w Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508 będzie stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia wniosku o unieważnienie spornego prawa. Stanowiska organu w tym zakresie Sąd nie zaakceptował.

Odwołując się właśnie do art. 316 ust. 1 p.w.p. (stanowiącego, że zgłoszenia wzorów zdobniczych dokonane przez dniem wejścia w życie tej ustawy czyli przed dniem 22 sierpnia 2001 r. i nierozpatrzone do tego czasu uważa się za zgłoszenia wzorów przemysłowych), a także art. 316 ust. 4 p.w.p. (mówiącego, że postępowanie związane m.in. ze zgłoszeniem wzoru przemysłowego w Urzędzie Patentowym toczy się od dnia wejścia w życie powołanej ustawy według jej przepisów), należało w ocenie Sądu przyjąć, że przepisami stanowiącymi podstawę do rozstrzygnięcia wniosku o unieważnienie przedmiotowego prawa z rejestracji jest Prawo własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dacie rejestracji kwestionowanego wzoru przemysłowego czyli w dniu [...] stycznia 2003 r. (do p.w.p. zostały wprowadzone istotne zamiany, także w zakresie regulacji odnoszących się do wzorów przemysłowych i prawa z rejestracji wzorów przemysłowych – Dz. U. z 2002 r. Nr 108, poz. 945, Nr 153, poz. 1271). Sąd jednocześnie zauważył, że stanowisko co do rozstrzygania wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego według przepisów z daty rejestracji zgłoszenia zaprezentował także WSA w Warszawie w wyrokach z dnia 31 marca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1654/05 i z dnia 26 kwietnia 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 30/06.

Zdaniem Sądu, organ w skarżonej decyzji nie był konsekwentny co do wersji przepisów Prawa własności przemysłowej mających zastosowanie w niniejszej sprawie (data rejestracji czy data zgłoszenia, str. 4 decyzji). Ponadto strony postępowania administracyjnego w trakcie tego właśnie postępowania również nie były konsekwentne. Wnioskodawca we wniosku o unieważnienie powołał przepisy z daty rejestracji wzoru przemysłowego [...] , by na rozprawie w dniu [...] października 2007 r. zmienić podstawę prawną żądania unieważnienia i wskazać na przepisy obowiązujące w dacie zgłoszenia (protokół rozprawy, k. – 190 akt adm.). Z kolei pełnomocnik skarżącego w kwestii przepisów, według których ma być rozstrzygnięty wniosek o unieważnienie spornego wzoru przemysłowego nie zajął jednoznacznego stanowiska (odpowiedź na wniosek o unieważnienie, k.-.96 - 100, protokół rozprawy, k. – 189 akt adm.). Na mocy ustawy z dnia 6 czerwca 2002 r. o zmianie ustawy – Prawo własności przemysłowej (Dz. U. Nr 108, poz. 945) zostało nadane nowe brzmienie m.in. art. 102, 103 i 104 p.w.p. Przepisy te określają cechy konstytutywne wzoru przemysłowego i nie chodziło jedynie o zmiany terminologiczne, ale o zmiany merytoryczne, mające na celu implementację dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 r. o ochronie prawnej wzorów przemysłowych (vide: uzasadnienie projektu tej ustawy, druk sejmowy Nr IV.249). W tej sytuacji w niniejszej sprawie Urząd Patentowy podczas rozstrzygania w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego powinien zastosować przepisy Prawa własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dniu rejestracji tego wzoru czyli w dniu [...] stycznia 2003 r.

Odnosząc się do naruszeń prawa procesowego Sąd zwrócił uwagę, że Urząd Patentowy dopuścił się naruszenia art. 6 k.p.a. w zw. z art. 30 i 32 k.p.a. Przepis art. 6 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Z kolei art. 30 § 1 k.p.a. mówi, że zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych ocenia się według przepisów prawa cywilnego, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W przepisie art. 32 k.p.a. wprowadzono zasadę, że strona może działać przez swego pełnomocnika. Na gruncie niniejszej sprawy wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego wniesiony został przez pełnomocnika Unilever N.V. – radcę prawnego D. R. (wniosek, k. – 83-90 akt administracyjnych). Pełnomocnictwo dla D. R. zostało podpisane przez H. B. w dniu [...] czerwca 2005 r. (kopia pełnomocnictwa, k. – 82 akt administracyjnych). Wśród dokumentów dołączonych do wniosku brak jest dokumentu wykazującego umocowanie dla H. B. do reprezentacji wnioskodawcy, będącego publiczną spółką z ograniczoną odpowiedzialnością (tłumaczenie wyciągu z rejestru handlowego Izby Handlowo – Przemysłowej [...] , k. – 60 - 71 akt adm.). Organ nie podjął działań na mocy art. 64 § 2 k.p.a. w celu usunięcia tego braku formalnego. W trakcie postępowania administracyjnego wnioskodawca ustanowił nowych pełnomocników, w tym rzecznika patentowego M. F. Nie odwołał wcześniejszego pełnomocnictwa ani nie zajął stanowiska co do czynności dokonanych przez radcę prawnego D. R. Kwestia prawidłowego umocowania M. F. została wyjaśniona dopiero na etapie postępowania sądowego przez Naczelnym Sądem Administracyjnym. Na wezwanie tego Sądu M. F. przedstawił kopię pełnomocnictwa m.in. dla H. B., jednakże podpisanego i obowiązującego od dnia [...] stycznia 2007 r. (kopia pełnomocnictwa, k.309 – 311 akt sądowych). Zatem kwestia prawidłowości umocowania dla radcy prawnego D. R. nadal pozostaje niewyjaśniona w sytuacji, gdy działanie pełnomocnika bez umocowania powoduje nieważność czynności.

Z kolei co do ustalonego przez organ stanu faktycznego, NSA wskazał, że powinna być wyjaśniona kwestia wzajemnych relacji prawa z rejestracji wzoru przemysłowego [...] i prawa udzielonego na znak towarowy [...] . Jednakże, aby dokonać porównania obu praw, zakres obu praw nie powinien budzić wątpliwości. W aktach administracyjnych brak jest jednak dokumentów jednoznacznie wskazujących zakres prawa ochronnego przeciwstawionego znaku towarowego, np. decyzji udzielającej to prawo. Organ w zaskarżonej decyzji dokonał porównania wytworów według obu praw, choć nie wskazał na jakim materiale dowodowym się oparł. Z uwagi na wątpliwości co do zakresu prawa dotyczącego znaku towarowego nie można, w oparciu o znajdujący się w aktach administracyjnych materiał dowodowy, dokonać oceny stanowiska organu w przedmiocie porównania obu praw (ich wytworów), a także stwierdzić czy występuje kolizja obu praw i w jakim zakresie. Z powyższych względów, zdaniem Sądu wydanie zaskarżonej decyzji w zakresie wyżej opisanym nastąpiło z naruszeniem art. 7, 77 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. oraz art. 2558 ust. 1 pkt 8 p.w.p. Sąd zauważa, że decyzja zaskarżona została w trybie postępowania spornego i wniosek o unieważnienie winien wskazywać także środki dowodowe, zgodnie z art.2551 ust. 3 pkt 5 p.w.p. Jednocześnie zgodnie z art. 25511 p.w.p. do postępowania spornego stosuje odpowiednio art. 242 i 243 p.w.p. zobowiązujące organ do wyznaczania stronom odpowiednich terminów na dokonanie określonych czynności. Nadto w myśl art. 256 ust. 1 p.w.p. do postępowania spornego przez Urzędem Patentowym w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. W aktach administracyjnych brak jest dowodów wykazujących, aby organ podejmował czynności zmierzające do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego według wskazanych wyżej uregulowań. Sąd wskazał, że organ rozstrzygając ponownie sprawę powinien mieć także na uwadze treść art. 255 ust. 4 p.w.p., co do związania granicami wniosku i podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę. Co do możliwości porównania przedmiotów wzoru przemysłowego i znaku towarowego jednoznacznie wypowiedział się NSA w omawianym wyroku, podkreślając że porównanie powinno dotyczyć podobieństwa wzoru przemysłowego i znaku przestrzennego pod kątem prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, związany wytycznymi Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrokiem z dnia 19 listopada 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 1817/10 uchylił zaskarżona decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] .

Po zwrocie akt do organu decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego unieważniło prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...] " [...] .

Przedstawiając w decyzji w sposób graficzny wzór przemysłowy oraz przeciwstawiony znak towarowy organ podkreślił, że stanowią one w istocie butelki z zakrętką. Sporny wzór przemysłowy pt. "[...] " o numerze [...] stanowi, jak wskazano w zastrzeżeniu i uwidoczniono na rysunku zawartym w dokumentacji zgłoszeniowej (przy pominięciu cech niewidocznych w jego normalnym użytkowaniu), butelkę z zakrętką, której korpus i dno mają kształt owalu, przy czy górna część butelki jest osłonięta zakrętką o kształcie stożka ściętego (o bardzo małym kącie zbieżności) zaopatrzoną na całym obwodzie we wzdłużne rowki i dwie płaskie powierzchnie umieszczone naprzeciw siebie, gdzie górna część ma sfazowaną wzdłuż płaszczyzny powierzchnię i ma poniżej, po obu bocznych stronach, dwa podłużne wgłębienia o kształcie prostokąta, którego krótsze boki są zaokrąglone, środkowa część butelki ma wgłębioną w stosunku do górnej części i dolnej części powierzchnię o obrysie owalu, a dolna część butelki ma wypukłą obwodową opaskę zaopatrzoną w dwie naprzeciwległe płaskie powierzchnie o kształcie zaokrąglonego od góry prostokąta i łezkowate wgłębienia umieszczone od strony czołowej. Przeciwstawiony znak towarowy przestrzenny o numerze [...] stanowi również butelkę z zakrętką, której korpus i dno mają kształt owalu, przy czym górna część butelki jest osłonięta zakrętką, o kształcie zbliżonym do kształtu stożka ściętego o bardzo małym kącie zbieżności, zaopatrzoną na całym obwodzie we wzdłużne rowki i dwie płaskie powierzchnie umieszczone naprzeciw siebie, gdzie górna część ma sfazowaną wzdłuż płaszczyzny powierzchnię i ma poniżej, po obu bocznych (węższych) stronach, dwa

podłużne wgłębienia o kształcie prostokąta, którego krótsze boki są zaokrąglone, środkowa część butelki ma wgłębioną w stosunku do górnej części i dolnej części powierzchnię o obrysie owalu, a dolna część butelki ma wypukłą obwodową opaskę zaopatrzoną w dwie naprzeciwległe powierzchnie o kształcie zaokrąglonego od góry prostokąta. Zgodnie z definicją wskazaną w art. 103 ust. 1 p.w.p. identyczność wzoru przemysłowego zachodzi, gdy występuje identyczność między wzorami lub, gdy wzór sporny różni się od wzoru przeciwstawionego jedynie nieistotnymi szczegółami. W ocenie organu różnice między porównywanymi wytworami nie mają charakteru nieistotnych szczegółów, co eliminuje możliwość zastosowania cytowanego przepisu. Różnice dotyczą powierzchni wypukłej na ścięciu pod zakrętką, brak ścięć bocznych pod zakrętką (sporny wzór przemysłowy), inaczej uformowane dwa wgłębienia poniżej szyjki, brak łezkowatych wgłębień poniżej szyjki (sporny wzór przemysłowy), a także łezkowate wgłębienia umieszczone od strony czołowej na opasce w sąsiedztwie dna (sporny wzór przemysłowy). Zdaniem Kolegium Orzekającego różnic tych nie można uznać za nieistotne szczegóły w rozumieniu art. 103 ust. 1 p.w.p, co powoduje, że sporny wzór posiada cechę nowości.

Organ uznał jednakże, iż, rozpatrywany jako całość sporny wzór różni się od znaku towarowego przeciwstawionego w niewielkim stopniu, a zorientowany użytkownik nie będzie w stanie rozróżnić porównywanych wzoru przemysłowego i znaku towarowego. Sporny wzór miał w dacie dokonania zgłoszenia cechę nowości, jednak nie spełniał wymogu indywidualnego charakteru. Decydujące znaczenie będą miały w tym przypadku wskazane powyżej podobieństwa (m.in. korpus i dno w kształcie owalu, górna część butelki osłonięta zakrętką o kształcie stożka ściętego, a także wyodrębniona część dolna i górna - szersza od części środkowej, przy czym w obu przypadkach analogiczne proporcje kształtu porównywanych wytworów). Zdaniem Kolegium materiały zebrane w sprawie stanowią dowody potwierdzające, że sporny wzór przemysłowy nie spełniał wymogu indywidualnego charakteru w dacie jego zgłoszenia do Urzędu Patentowego RP. W ocenie organu ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku sporny wzór przemysłowy, nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez przeciwstawiony znak towarowy przestrzenny publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo wzoru spornego. Nadto, mając na względzie wytyczne NSA, organ odniósł się do kwestii podobieństwa wzoru przemysłowego i znaku przestrzennego pod kątem prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. Uwzględniając orzecznictwo dotyczące znaków towarowych przyjął, że takie ryzyko w przypadku porównywanych w niniejszej sprawie przedmiotów własności przemysłowej istnieje. Wskazówkę stanowiło to, że "ogólna i całościowa ocena ryzyka wprowadzenia w błąd uwarunkowana jest szeregiem współzależności występujących pomiędzy wszystkimi elementami, które należy poddać analizie w danej sprawie" (zob. wyrok WSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1524/08). Urząd Patentowy RP miał na uwadze także warunki obrotu dotyczące przedmiotowych towarów (tj. środków czystości), w szczególności fakt, że klienci nabywając tego rodzaju towary dokonują wyborów konsumenckich szybko i nie analizują znaku. Z uwagi na intensywną reklamę w środkach masowego przekazu, głównie w telewizji konsumenci kojarzyli w dacie dokonania zgłoszenia spornego wzoru przemysłowego charakterystyczną butelkę "[...] ". W ten sposób są pakowane detergenty, produkty niedrogie i równocześnie takie, w przypadku których konsumenci nie dokładają staranności podczas ich wyboru. Należy również mieć na uwadze, że przy dokonywaniu oceny podobieństwa znaków z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy (dobrze poinformowanego, rozsądnie spostrzegawczego i ostrożnego), którym na gruncie rozpatrywanej sprawy może być każdy konsument, należy uwzględniać nie tylko to, że taka osoba rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania znaków i zachowuje w pamięci jedynie ich niedoskonały obraz (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 czerwca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 180/10). Tym samym, zdaniem organu przeciętny konsument choć zapamięta jedynie ogólny wygląd porównywanych przedmiotów własności przemysłowej (szczególnie promowanego przez wiele lat przed dokonaniem zgłoszenia spornego wzoru przemysłowego oznaczenia w postaci przeciwstawionego znaku towarowego) może mieć problem z rozróżnieniem porównywanych wytworów. Unieważnienie spornego prawa z rejestracji z powodu braku indywidualnego charakteru powoduje, że analiza dotycząca przepisu art. 117 ust. 2 p.w.p. stała się zbędna. W literaturze podkreślano, że brak indywidualnego charakteru jest wystarczającą samodzielną przesłanką do unieważnienia spornego wzoru przemysłowego (R. Skubisz, System Prawa Prywatnego, Prawo Własności Przemysłowej, Tom 14B, Warszawa 2012). Organ nie dokonał analizy w zakresie art. 106 p.w.p., gdyż wnioskodawca wycofał się z tego zarzutu na rozprawie w dniu [...] marca 2012 r. Ocena przesłanek nowości i indywidualnego charakteru została przeprowadzona łącznie (choć unieważnienie zostało oparte jedynie na braku indywidualnego charakteru scharakteryzowanego w art. 104 p.w.p.), gdyż przepis art. 103 p.w.p. (dotyczący braku nowości) stanowi przesłankę filtrującą dla oceny braku indywidualnego charakteru. Organ uznał nadto za prawidłowe umocowanie pierwotnego pełnomocnika wnioskodawcy – D. R.. Kolejny, ustanowiony w sprawie pełnomocnik, M. F. potwierdził prawidłowość wszelkich czynności dokonanych na rzecz wnioskodawcy w niniejszej sprawie przez wcześniejszego pełnomocnika – D. R. Prawidłowość umocowania M. F. do działania w niniejszej sprawie jako pełnomocnika wnioskodawcy jest niepodważalna a jego oświadczenie wyrażone w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. sanuje wszelkie wcześniejsze ewentualne braki formalne dotyczące pełnomocnictwa D. R.

R. S.A. z siedzibą w B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] unieważniającą prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...] " [...] . Wniosła o jej uchylenie w całości zarzucając jej naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego polegającego na:

- błędnej wykładni art. 104 pwp - poprzez brak właściwego przyjęcia określonych w nim wymogów wpływających na indywidualny charakter wzoru przemysłowego, tj. zorientowanego użytkownika, czy zakresu swobody twórczej, względnie brak zastosowania przyjętych przez urząd interpretacji, mimo ich wyartykułowania w uzasadnieniu (w szczególności w zakresie modelu zorientowanego użytkownika),

- niezastosowaniu art. 104 w zw. z art. 13 pwp - poprzez brak przyjęcia, że indywidualnego charakteru nie mógł zniweczyć przestrzenny znak towarowy, skoro został publicznie udostępniony po dacie pierwszeństwa wzoru przemysłowego,

- niezastosowaniu art. 105 ust. 5 w zw. z art. 104 pwp - poprzez nieuwzględnienie, że ocena indywidualnego charakteru winna być dokonywana w zakresie wytworów, dla których nastąpiło zgłoszenie wzoru przemysłowego,

- niezastosowaniu art. 105 ust. w zw. z art. 296 i in. pwp - poprzez nieuwzględnienie, że ocena prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd winna być dokonywana w zakresie wytworów, dla których nastąpiło zgłoszenie wzoru przemysłowego,

- błędnej wykładni i nieprawidłowym zastosowaniu art. 89 w zw. z art. 117 pwp i w zw. z art. 28 kpa - poprzez dorozumiane przyjęcie, że na istnienie interesu prawnego nie wypływa wygaszenie prawa do przeciwstawionego znaku towarowego

2. przepisów postępowania polegającego na:

- naruszeniu art. 33 i in. w zw. z art 156 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji w sytuacji, gdy strona nie była należycie reprezentowana a czynności osoby występującej w charakterze pełnomocnika nie mogły być potwierdzone (nie zostały potwierdzone),

- naruszeniu art. 153 ppsa, poprzez brak uwzględnienia ocen prawnych i wskazań dokonanych przez sądy administracyjne, zwłaszcza w zakresie braku wypowiedzenia się co do granic związania wnioskiem o uniważnienie i podstawy prawnej wskazanej przez wnioskodawcę, wskazania dowodów, na których organ oparł swoją decyzję z uwzględnieniem wymagań art. 255[1] w zw. z art. 242, 243 i 256 pwp, czy na powołaniu "dokumentów jednoznacznie wskazujących zakres prawa ochronnego przeciwstawionego znaku towarowego"

- naruszeniu art. 80 w kpa w zw. z art. 255[1] ust. 3 pk 5) w zw. z art. 256 ust. 1 pwp, poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych i niewłaściwą ocenę dowodów, polegające w szczególności na:

a. oparciu się na niewiarygodnych dowodach przedstawionych przez wnioskodawcę (np. brak oznaczeń czasowych, prywatny charakter, etc.), jak również dowodach nie zgłoszonych we wniosku, względnie w terminach wskazanych w art. 242 i 243 pwp,

b. niepełnym i wadliwym opisie przestrzennego znaku towarowego, w szczególności w zakresie pominięcia koloru korpusu i zakrętki, jak również niezgodnego z prawdą wskazania wyglądu zakrętki (kształt stożka posiada tylko górna część zakrętki, natomiast dolna część ma kształt walca) oraz wskazania nieistniejących powierzchni płaskich po bokach, przy jednoczesnym nieopisaniu płaskich, skośnych powierzchni o kształcie półkoli występujących w górnej części bocznych ścian butelki, a także pominięcie istotnych cech górnej części butelki, tj. trzech wgłębień (o różnych wymiarach) o kształcie prostokąta, którego krótsze boki są zaokrąglone,

c. niewłaściwym przyjęciu, że wzór przemysłowy nie posiadał przymiotu indywidualnego charakteru,

d. niewłaściwym wyjaśnieniu (wykazaniu) granic swobody twórczej, 5. pominięciu faktu, że przeciwstawiony znak towarowy został przez UPRP wygaszony,

- naruszeniu art. 77 §1 kpa w zw. z art. 256 ust. 1 pwp, poprzez niewłaściwe rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie, polegające m.in. na błędach wyszczególnionych w pkt III powyżej,

- naruszeniu art. 7 kpa w zw. z art. 256 ust. 1 pwp, poprze zaniechanie podjęcia kroków niezbędnych do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a także przez prowadzenie postępowania w sprzeczności z zasadą praworządności, co objawiało się w naruszeniu wymienionych w skardze przepisów prawa materialnego i proceduralnego,

- naruszeniu art. 8 kpa w zw. z art. 256 ust. 1 pwp, poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, przez m.in. naruszenie, niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię przywołanych wyżej przepisów,

- naruszenie art. 156 kpa poprzez wydanie decyzji wobec osoby niebędącej stroną w sprawie (mimo wielokrotnego informowania, że podmiot taki jak R. sp.j. z siedzibą w B. nie istnieje już),

- naruszenie art. 107 kpa, poprzez brak wskazania dowodów, na których oparto się przy wydawaniu decyzji, jak i podania przyczyny uwzględnienia ich wiarygodności, czy też w zakresie sprzeczności między uzasadnieniem a decyzją, w zakresie nieuwzględnienia przyjętego przez urząd modelu zorientowanego użytkownika,

3. przepisów prawa ustrojowego poprzez niewłaściwą realizację zadań i celów ustrojowych oraz kompetencji stawianych i powierzonych Urzędowi Patentowemu Rzeczypospolitej Polskiej, co objawiło się w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Również uczestnik postępowania w pismie procesowym w pełni podzielił stanowisko Urzędu Patentowego RP wyrażone w skarżonej decyzji, uznając, że została ona wydana na podstawie właściwie zastosowanych przepisów prawa materialnego oraz zgodnie z obowiązującymi przepisami postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

1.

Skardze złożonej przez R. S.A. z siedzibą w B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] , który unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...] " o numerze [...] należy odmówić zasadności.

Jak wskazano w stanie faktycznym, niniejsza sprawa była przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 481/09, który uwzględniając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok tut. Sądu z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 710/08 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Następnie, tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 19 listopada 2010 roku sygn. akt VI SA/Wa 1817/10 uchylił poprzednio zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2007 r. nr [...] oddalającą wniosek o unieważnienie spornej rejestracji.

Obecnie przedmiotem kontroli Sądu jest zaskarżona skargą decyzja Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] , który unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...] " o numerze [...] .

Kontrolując zaskarżoną decyzję należy podkreślić, że ramy postępowania administracyjnego przed Urzędem Patentowym jak i przed tut. Sądem wyznaczył art. 190 i art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 tekst jednolity ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Art. 190 p.p.s.a. stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny i związanie dokonaną przez ten Sąd wykładnią ma szeroki zasięg. Nie można bowiem oprzeć skargi kasacyjnej - od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy - na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Jednocześnie przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA, granice sprawy podlegają zawężeniu do granic, w jakich NSA rozpoznał skargę kasacyjną (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2006 r., II OSK 1117/05, LEX nr 238489, Bogusław Gruszczyński, Komentarz do art.190 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stan prawny na dzień 30. 03. 2011 Lex).

Stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 lutego 2013 r. w sprawie II OSK 1865/11, LEX nr 1293568).

Co istotne, wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. S. Hanausek, tamże, s. 319).

Innymi słowy, przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że zaskarżona obecnie decyzja Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] podlega badaniu pod kątem realizacji przez organ realizacji i zastosowania wykładni prawa, oceny prawnej jak i wskazań co do dalszego postępowania dokonanych w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 czerwca 2010 r.

Badając zatem ponownie sprawę według powyższego kryterium i w ramach kontroli zaskarżonej decyzji należy uznać, że skarga jest nie uzasadniona.

W sytuacji, kiedy skarga zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, jak to ma miejsce w okolicznościach sprawy, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony.

2.

Pierwszą przesłanką jaką miał zbadać organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy był podniesiony zarzut nieważności postępowania. NSA uznał, że nie została wyjaśniona kwestia prawidłowości umocowania dla radcy prawnego D. R., która w imieniu U. w [...] maja 2006 r. złożyła wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego. Pełnomocnictwo dla D. R. zostało podpisane przez H. B. w dniu [...] czerwca 2005 r. (kopia pełnomocnictwa, k. – 82 akt adm.). Wśród dokumentów dołączonych do wniosku brak jest dokumentu wykazującego umocowanie dla H. B. do reprezentacji wnioskodawcy, będącego publiczną spółką z ograniczoną odpowiedzialnością. NSA, a za jego wyrokiem WSA w Warszawie wytknęli organowi, że nie podjął działań na mocy art. 64 § 2 k.p.a. w celu usunięcia tego braku formalnego. Dopiero bowiem przed NSA, na wezwanie tego Sądu, później ustanowiony pełnomocnik M. F. przedstawił kopię pełnomocnictwa m.in. dla H. B., jednakże podpisanego i obowiązującego od dnia [...] stycznia 2007 r.

W ocenie Sądu, Urząd Patentowy w kontrolowanej obecnie decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. unieważniając po raz drugi sporne prawo prawidłowo uznał skuteczność wniosku. Słusznie wskazał, że obecnie prawidłowo umocowany pełnomocnik wnioskodawcy, zobowiązany do uzupełnienia tego braku, M. F. potwierdził wszelkie czynności dokonane w niniejszej sprawie na rzecz wnioskodawcy przez pełnomocnika - radcę prawnego D. R. Na tym bowiem etapie postępowania, kiedy został zauważony brak umocowania, złożono pełnomocnictwo dla H. B. wystawione przez aktualnie uprawniony organ działający w imieniu spółki.

W ocenie Sądu, w okolicznościach wniosku o unieważnienie prawa ochronnego, wnioskodawca nie może ponosić niekorzystnych dla siebie skutków niewezwania go we właściwym czasie przez organ do uzupełnienia braków pełnomocnictwa. To Urząd Patentowy powinien zauważyć, że wśród dokumentów dołączonych do wniosku: pełnomocnictwa dla D. R. ustanowionej przez H. B., brak jest dokumentu wykazującego umocowanie dla H. B. od organu reprezentującego spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Dlatego spóźnione działanie w tym zakresie – w trybie wezwania do uzupełnienia braków i wykonanie go poprzez złożenie pełnomocnictwa dla H. B., podpisanego przez mocodawcę, jednakże obowiązującego od dnia [...] stycznia 2007 r. , a następnie konwalidowanie wszystkich czynności D. R. dokonanych przed tą datą przez pełnomocnika M. F. należy uznać za skuteczne.

Na podkreślenie też zasługuje, że działania pełnomocnika zmierzające do ochrony praw wnioskodawcy nie były uzależnione od terminu, bowiem przesłanką rozpoznania wniosku o unieważnienie prawa ochronnego jest posiadanie przez wnioskodawcę interesu prawnego, który został wykazany i nie był kwestionowany. Dlatego nie można odmówić skuteczności konwalidacji czynności D. R. przez wnioskodawcę U. z siedzibą w [...] (Holandia) (tj. umocowanego należycie pełnomocnika), skoro wniosek nadal jest popierany przez aktualnie umocowany do reprezentacji organ spółki.

Za powyższą interpretacją przemawia także cywilnoprawny charakter pełnomocnictwa wskazany w art. 103 § 1 Kodeksu cywilnego, który stanowi, że "jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta."

3.

Odnosząc się do zarzutów procesowych, w kontekście ewentualnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przy porównaniu przedmiotowych praw należy stwierdzić, że Urząd Patentowy – co do zasady uprawniony do rozstrzygania kwestii naruszenia praw osobistych lub majątkowych, o ile kwestia ta dotyczy sfery przedmiotowej znaku – rozstrzygając niniejszą sprawę dochował wymogu określonego w art. 255 ust. 4 p.w.p. działając w granicach wniosku i w warunkach związania podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę, tj. art. 102, 104 w zw. z art. 316 ust. 1 p.w.p. i art. 117 ust. 2 p.w.p.

Co istotne, dostosował się do wskazań NSA zawartych w wyroku z dnia 15 czerwca 2010 r. sygn. akt II GSK 481/09 który stwierdził, że "zasadność wniosku o unieważnienie prawa na podstawie art. 117 ust. 2 p.w.p. powinna być przedmiotem rozważań Sądu dopiero po ustaleniu, że organ słusznie uznał, że przeciwstawione przedmioty objęte prawem wyłącznym są do siebie podobne w takim zakresie, że korzystanie ze wzoru narusza prawa majątkowe do znaku towarowego oraz, że ewentualne podobieństwo powoduje brak indywidualnego charakteru po stronie wzoru przemysłowego".

Uznać zatem należy, że organ prawidłowo, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zajął się ustaleniem, czy sporny wzór przemysłowy pt. "[...] " o numerze [...] zgłoszony w dniu [...] kwietnia 2001 r. - zarejestrowany w dniu [...] stycznia 2003 r. i przeciwstawiony mu przez wnioskodawcę znak towarowy przestrzenny o numerze [...] z wcześniejszym pierwszeństwem od dnia [...] stycznia 1999 r. są do siebie podobne w takim zakresie, że korzystanie ze wzoru później zarejestrowanego narusza prawa uprawnionego do znaku towarowego oraz, że ewentualne podobieństwo powoduje brak indywidualnego charakteru po stronie wzoru przemysłowego.

4.

Odnosząc się do kwestii materialnych, błędnej wykładni i nieprawidłowego zastosowania prawa materialnego wskazać należy, że realizując wytyczne NSA wskazane w wyroku z dnia 15 czerwca 2010 r. Kolegium Orzekające wzięło pod uwagę przepisy obowiązujące w dacie udzielenia ochrony wzoru, tj. w dniu [...] stycznia 2003 r.:

- art. 102 ust. 1 p.w.p. stanowiący, że wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację;

- art. 103 ust. 1 p.w.p. stanowiący, że wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, identyczny wzór nie został udostępniony publicznie przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób, z zastrzeżeniem ust. 2. Wzór uważa się za identyczny z udostępnionym publicznie także wówczas, gdy różni się od niego jedynie nieistotnymi szczegółami. Dodatkowo art. 103 ust. 2 p.w.p. precyzuje, że wzoru nie uważa się za udostępniony publicznie, w rozumieniu ust. 1, jeżeli nie mógł dotrzeć do wiadomości osób zajmujących się zawodowo dziedziną, której wzór dotyczy;

- art. 104 p.w.p. w ust. 1 stanowi, że wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo. Istotny jest przy tym przepis art. 104 ust. 2 p.w.p. określający, że przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru;

- art. 117 ust. 2 p.w.p. stanowi zaś, że podstawą do unieważnienia prawa z rejestracji może być również stwierdzenie, że wykorzystywanie wzoru przemysłowego narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich. Przy czym, zasadność wniosku o unieważnienie prawa na podstawie art. 117 ust. 2 p.w.p. mogła być przedmiotem rozważań dopiero po ustaleniu przez organ, że przeciwstawione przedmioty objęte prawem wyłącznym są do siebie podobne w takim zakresie, że korzystanie ze wzoru narusza prawa majątkowe do znaku towarowego oraz, że ewentualne podobieństwo powoduje brak indywidualnego charakteru po stronie wzoru przemysłowego.

Na wstępie przypomnieć należy, że argumentem uzasadniającym możliwość porównania wzoru przemysłowego jako spornego przedmiotu własności przemysłowej i znaku towarowego jako przeciwstawionego przedmiotu własności przemysłowej jest m.in. decyzja Urzędu Harmonizacji Rynku Wewnętrznego w sprawie ICD 5031 z dnia 26 listopada 2008 r., którą OHIM unieważnił prawo wyłączne na wzór przemysłowy z uwagi na wykorzystanie w jego strukturze zarejestrowanego znaku towarowego z wcześniejszym pierwszeństwem. Skoro wytworem w rozumieniu art. 102 ust. 2 p.w.p. może być opakowanie produktu, także jako opakowanie towaru należy traktować znak towarowy przestrzenny uprawnionego.

W ocenie Sądu, Urząd Patentowy prawidłowo przeprowadził analizę podobieństwa wzoru przemysłowego i znaku przestrzennego pod kątem prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. Wziął pod uwagę, zgodnie z wytycznymi NSA, zarówno zakres obu praw jak i wzajemne ich relacje dokonując oceny, czy sporne prawa kolidują ze sobą, to jest, czy przedmioty tych praw są wystarczająco podobne do siebie, aby powodować bądź ryzyko konfuzji, bądź skutkować brakiem cech konstytutywnych dla niektórych praw własności przemysłowej (nowości, indywidualnego charakteru). NSA powołał się bowiem na stanowisko Sądu Europejskiego zawartego w wyroku z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie T-148/08 Beifa Group Co.Ltd. przeciwko OHIM, iż art. 25 ust. 1 pkt e) rozporządzenia Rady 6/2002 z 12 grudnia 2001 r. w sprawie wzorów wspólnotowych (Dz. Urz. L z 2002 r., Nr 3, s. 1) pozwala właścicielowi krajowego oznaczenia odróżniającego unieważnić późniejszy wzór wspólnotowy, jeśli prawo wspólnotowe lub prawo krajowe upoważnia właściciela do zakazania takiego używania.

W ocenie Sądu, organ w sposób nie budzący wątpliwości odniósł się do dokumentacji zgłoszeniowej obu znaków i okoliczność jej zawartości nie była kwestionowana, bowiem dane te są publicznie udostępnione w bazie danych Urzędu Patentowego. Sąd nie jest uprawniony do ustalania stanu faktycznego, ale obowiązany jest do odnotowania, na marginesie, że do wniosku zostały załączone kolorowe wydruki zawierające informacje organu o rejestracji obu porównywanych prawach, datach zgłoszenia, osobach do nich uprawnionych, klasyfikacji : rysunku w przypadku wzoru przemysłowego i postaci graficznej znaku przestrzennego. O tym, że zakres przeciwstawionego skarżącemu znaku nie budził wątpliwości świadczy m.in. znajdujące się na k. 52-54 pismo z [...] sierpnia 2005 r. doręczone uprawnionemu przez jego kontrahenta (V. Sp. z o.o. z/s w [...] ) do wiadomości, w którym kontrahent ten potwierdził fakt "zarejestrowania w UP RP pod nr [...] na rzecz firmy "U." z/s w Holandii przestrzennego znaku towarowego obrazującego butelkę w kolorze zielonym z czerwona nakrętką, posiadająca korpus o przekroju poprzecznym owalnym, z pogrubieniem w dolnej części i płaskim jego ścięciem z przodu, przy czym dolna pogrubiona część korpusu butelki poniżej nakrętki ma przednie ścięcie płaskie oraz przylegające do niego dwa boczne ścięcia w kształcie półkolistym, a poniżej nich na całym obwodzie wgłębienia owalne o zróżnicowanej ich długości", jak i wprowadzanie do obrotu środka do czyszczenia "[...] ".

Jak prawidłowo ocenił organ, odwołując się do dokumentacji zgłoszeniowej, przedmiotowy wzór przemysłowy został określony jako butelka z zakrętką, a przeciwstawiony zarejestrowany znak towarowy stanowi oznaczenie przestrzenne w postaci butelki. Porównywane sporny wzór przemysłowy i przeciwstawiony znak towarowy, niezależnie od ich nazw, stanowią butelki z zakrętką o charakterystycznym kształcie. Oba posiadają takie same funkcje, tj. funkcję naczynia do przechowywania cieczy i funkcję dozowania cieczy w postaci otworu (dodatkowo obie butelki są wyposażone w zakrętkę).

Należy wskazać, że do porównania – opartego na materiałach zgłoszeniowych - prawa wcześniejszego ze znaku przestrzennego i późniejszego ze wzoru przemysłowego organ w sposób nie budzący wątpliwości przedstawił w zaskarżonej decyzji w formie graficznej obie postacie objęte ochroną: spornego wzoru przemysłowego [...] oraz przeciwstawionego mu znaku przestrzennego [...] wskazując, że w istocie oba prawa stanowią butelki z zakrętką.

Ustalił, zdaniem Sądu, zgodnie ze stanem faktycznym, że sporny wzór przemysłowy pt. "[...] " o numerze [...] stanowi, jak wskazano w zastrzeżeniu i uwidoczniono na rysunku zawartym w dokumentacji zgłoszeniowej (przy pominięciu cech niewidocznych w jego normalnym użytkowaniu), butelkę z zakrętką, której korpus i dno mają kształt owalu, przy czy górna część butelki jest osłonięta zakrętką o kształcie stożka ściętego (o bardzo małym kącie zbieżności) zaopatrzoną na całym obwodzie we wzdłużne rowki i dwie płaskie powierzchnie umieszczone naprzeciw siebie, gdzie górna część ma sfazowaną wzdłuż płaszczyzny powierzchnię i ma poniżej, po obu bocznych stronach, dwa podłużne wgłębienia o kształcie prostokąta, którego krótsze boki są zaokrąglone, środkowa część butelki ma wgłębioną w stosunku do górnej części i dolnej części powierzchnię o obrysie owalu, a dolna część butelki ma wypukłą obwodową opaskę zaopatrzoną w dwie naprzeciwległe płaskie powierzchnie o kształcie zaokrąglonego od góry prostokąta i łezkowate wgłębienia umieszczone od strony czołowej.

Z kolei przeciwstawiony wcześniejszy przestrzenny znak towarowy o numerze R-134678 stanowi butelkę z zakrętką, której "korpus i dno mają kształt owalu, przy czym górna część butelki jest osłonięta zakrętką, o kształcie zbliżonym do kształtu stożka ściętego o bardzo małym kącie zbieżności, zaopatrzoną na całym obwodzie we wzdłużne rowki i dwie płaskie powierzchnie umieszczone naprzeciw siebie, gdzie górna część ma sfazowaną wzdłuż płaszczyzny powierzchnię i ma poniżej, po obu bocznych (węższych) stronach, dwa podłużne wgłębienia o kształcie prostokąta, którego krótsze boki są zaokrąglone, środkowa część butelki ma wgłębioną w stosunku do górnej części i dolnej części powierzchnię o obrysie owalu, a dolna część butelki ma wypukłą obwodową opaskę zaopatrzoną w dwie naprzeciwległe powierzchnie o kształcie zaokrąglonego od góry prostokąta".

Sąd zgadza się z oceną nowości spornego wzoru, poczynioną w oparciu o art. 103 ust. 1 p.w.p., regulującego identyczność wzoru przemysłowego, poprzez uznanie, że różnice między porównywanymi wytworami nie mają charakteru nieistotnych szczegółów. Różnice bowiem dotyczą powierzchni wypukłej na ścięciu pod zakrętką, brak ścięć bocznych pod zakrętką (sporny wzór przemysłowy), inaczej uformowane dwa wgłębienia poniżej szyjki, brak łezkowatych wgłębień poniżej szyjki, a także łezkowate wgłębienia umieszczone od strony czołowej na opasce w sąsiedztwie dna (sporny wzór przemysłowy). Skoro różnic tych nie można uznać za nieistotne szczegóły w rozumieniu art. 103 ust. 1 p.w.p, to prawidłowa jest konkluzja co do uznania, że sporny wzór posiada cechę nowości.

Sąd podziela także skrupulatnie dokonaną przez organ i opartą na utrwalonym stanowisku doktryny i orzecznictwa analizę oceny indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego na podstawie art. 102 i 104 p.w.p. wskazując, że przedmiotem porównania obu praw są "całe postacie wytworów objętych prawem z rejestracji tj. przedstawione na zdjęciu lub rysunku zbiorczym załączonym do dokumentacji zgłoszeniowej, w świetle ich cech istotnych". Odwołując się do przesłanek wskazanych w art. 104 p.w.p. szczegółowo wyjaśnił pojęcia "ogólnego wrażenia" i "zorientowanego użytkownika", a także ustalenie zakresu swobody twórczej w branży - butelek (opakowań) przeznaczonych do sprzedaży detergentów.

Należy się zgodzić ze stanowiskiem Kolegium Orzekającego Urzędu Patentowego, że wzór cechuje indywidualny charakter wówczas, gdy ogólne wrażenie, jakie wywołuje on u zorientowanego użytkownika różni się znacznie od wrażenia wywoływanego przez wcześniejszy wzór i dlatego wzór postrzegać należy całościowo, nie zaś wyrywkowo porównywać poszczególne jego cechy. Nie budzi zatem watpliwości Sądu, że ocena czy wzór przemysłowy posiada indywidualny charakter postaci wytworu, nadany mu przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację musi być dokonana przez zorientowanego użytkownika przy uwzględnieniu zakresu swobody twórczej przy opracowywaniu tego konkretnego wzoru.

Oznacza to, że przy analizie indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru, który z kolei jest zdeterminowany przez cechy funkcjonalne przedmiotu oraz przez wcześniejsze wzornictwo, do którego zaliczyc należy także przeciwstawiony przestrzenny znak towarowy. W przypadku wzorów, które muszą uwzględniać przede wszystkim wymogi funkcjonalne przedmiotu, "zorientowany użytkownik" wie, że zakres swobody twórczej przy ich opracowywaniu jest mniejszy niż w przypadku wzorów, w których przeważają założenia estetyczne. Zatem właściwym dla dokonania oceny jest ten użytkownik, który styka się ze wzorem, by skorzystać z niego zgodnie z przeznaczeniem i w celu wyzyskania wartości tkwiącej dla niego w tym produkcie. Właściwe jest przyjęcie, że "zorientowany użytkownik" przed dokonaniem zakupu uważnie ogląda produkt, bada jego budowę i funkcjonalność oraz zwraca uwagę na detale, które tej funkcjonalności służą.

Innymi słowy, przymiot użytkownika "zorientowanego" może być rozumiany jako posiadany poziom świadomości i orientacja na temat znaczenia określonych cech wzoru i wiedza o innych podobnych rozwiązaniach, bowiem jest użytkownikiem określonych produktów lub osobą mającą orientację w sektorze, do którego należą produkty obejmujące wzór, w szczególności świadomość aktualnego stanu wzornictwa w określonej dziedzinie produkcji. Przy czym orientacja użytkownika może wynikać z długotrwałego, stałego używania określonych produktów, ale nie jest uzasadnione wymaganie, by "zorientowany użytkownik" znał wszystkie wzory przemysłowe z określonego sektora, czy był specjalistą z dziedziny projektowania wzorów przemysłowych. Jak słusznie wskazał organ, powołując sie na doktrynę o orzecznictwo, zorientowanemu użytkownikowi przypisuje się wyższy niż u przeciętnego konsumenta poziom zdolności spostrzegania istniejących różnic. Pojęcie zorientowanego użytkownika nie powinno być utożsamiane ani z modelem przeciętnego konsumenta odpowiednio poinformowanego i uważnego, wykształconym w orzecznictwie dotyczącym znaków towarowych i nieuczciwej konkurencji ani z modelem znawcy (eksperta, fachowca, specjalisty) w prawie patentowym, którego wiedza stanowi wyznacznik przy ocenie poziomu wynalazczego.

Należy zatem zgodzić się, że wykładnia językowa pojęcia "zorientowany użytkownik" wskazuje, że chodzi o osobę dobrze poinformowaną, mającą dobre rozeznanie i wiadomości w danej dziedzinie, korzystającą z określonych przedmiotów lub grupy przedmiotów porównywanych, do której należą - w przypadku niniejszego sporu - butelki o określonym przeznaczeniu. Jest to osoba używająca w sposób stały danych przedmiotów, mająca na ich temat więcej wiadomości praktycznych lub teoretycznych niż przeciętny użytkownik i mająca większą od niego zdolność spostrzegania cech charakterystycznych danego przedmiotu.

Jak trafnie powołał się Urząd, jeżeli chodzi o porównanie przedmiotów codziennego użytku, z których każdy korzysta, nie każdy jest zorientowanym użytkownikiem w rozumieniu art. 104 ust. 1 p.w.p., nie każdy bowiem, nawet stały użytkownik, ma wystarczające rozeznanie stanu wzornictwa przemysłowego, umożliwiające porównanie wzorów w zakresie niezbędnym dla oceny odmienności lub podobieństwa wzorów z punktu widzenia ochrony praw z rejestracji wzoru, co zauważył Sąd Najwyższy w z dnia 23 października 2007 r. (sygn. II CSK 302/07). W orzecznictwie OHIM zorientowany użytkownik powinien mieć ogólne wyobrażenie o cechach wzorów występujących w obrocie gospodarczym, którymi interesuje się jako użytkownik, zaś jego orientacja zrównywana jest ze zwykłym doświadczeniem wynikającym z faktycznego posługiwania się danym produktem i posiadaniem przeciętnej wiedzy o segmencie rynkowym, do którego zaliczany jest produkt (L. Brancus-Cieślak, Podstawy nieważności wzorów wspólnotowych w świetle decyzji OHIM, EPS 10/2008).

Odniesienie się przez Kolegium Orzekające do w/w praktyki pozwoliło na trafną, zdaniem Sądu, ocenę uznania w niniejszej sprawie za zorientowanego użytkownika pracowników agencji reklamowych odpowiedzialnych za tworzenie marki produktu (lub design przemysłowego), osób zajmujących się handlem w zakresie środków czystości, a także producentów opakowań przeznaczonych do składowania środków czystości jak i producentów środków czystości. Istotne jest, że ocena z punktu widzenia zorientowanego użytkownika powinna być dokonywana przy założeniu, że dokonuje on bezpośredniego zestawienia porównywanych wzorów przemysłowych. Jednakże przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru uwzględniać należy rodzaj produktu, w którym zastosowano wzór lub który wzór ucieleśnia, a także w szczególności sektor przemysłu, do którego należy oraz stopień swobody projektanta przy tworzeniu wzoru. Zależnie od zakresu swobody projektanta oceniany jest indywidualny charakter wzoru. Przy małym marginesie swobody twórczej już stosunkowo niewielkie różnice nie pozostaną niezauważone przez poinformowanego użytkownika i będą wystarczające dla stwierdzenia indywidualnego charakteru wzoru. Natomiast w przypadkach, gdy swoboda jest duża, wymagane będą większe różnice dla uznania, iż wzór spełnia tę przesłankę. Ocena zakresu swobody powinna być dokonywana również z perspektywy zorientowanego użytkownika. Należy w pełni podzielić ten pogląd zawarty w publikacjach K. Szczepanowskiej-Kozłowskiej, Zdolność rejestracyjna wzoru w prawie Unii Europejskiej, PPH 3/2005, czy J. Kępińskiego Definicja wzoru przemysłowego oraz warunki jego ochrony, PUG 9/2007.

Z kolei zakres swobody twórczej jest zdeterminowany przez cechy funkcjonalne przedmiotu oraz przez wcześniejsze wzornictwo.

Dokonując analizy kwestii ograniczeń możliwości projektowania nowych i oryginalnych rozwiązań w zakresie tego typu opakowań (butelek na detergenty) organ słusznie miał na uwadze, że w przypadku wzorów, których ukształtowanie jest jedynie efektem założeń estetycznych, swoboda twórcza jest większa, niż w przypadku wzorów, które realizują również wymogi natury funkcjonalnej. Przypadek rozpatrywanej butelki Kolegium oceniło jako przykład wytworu gdzie cechy estetyczne dominują nad elementami funkcjonalnymi, chociaż nie zaprzeczyło, że przedmiotowe butelki spełniają określone cechy związane chociażby z funkcją dozowania płynu.

Co istotne jednak, w ocenie Sądu, Kolegium trafnie wzięło pod uwagę, że opakowanie musi przyciągać uwagę potencjalnego nabywcy, gdyż spełnia rolę "niemego sprzedawcy", a ten aspekt estetyczny wzoru zbiega się z funkcją reklamową znaków towarowych, których zadaniem jest wabienie klienteli (szczególnie w przypadku znaków towarowych przestrzennych). Powyższa okoliczność bezpośrednio zatem wskazuje na wzajemne relacje prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego i prawa udzielonego na przeciwstawiony znak towarowy, bowiem w obu przypadkach mają one na celu zabezpieczenie interesów uprawnionych zainteresowanych w zbyciu swoich towarów.

Sąd w całości podziela dokonaną przez Urząd Patentowy ocenę, że swoboda twórcza w rozpatrywanym przypadku jest stosunkowo duża. Urząd dokonał trafnej oceny dowodów na tę okoliczność w postaci przedstawionych przez wnioskodawcę w pismie z dnia [...] marca 2012 r. przykładów opakowań środków czystości dostępnych na rynku (karty 91-114 akt sprawy [...] ). Niewątpliwie bowiem mają one różnoraką postać (m.in. kształt, kolorystyka i wielkość). Ocenił także przedstawiony w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. przez uprawnionego, udokumentowany na fotografii dowód, który jednoznacznie przedstawia odmienność kształtów butelek występujących na rynku.

Z tego względu Sąd podzielił ocenę Kolegium Orzekającego, że rozpatrywany jako całość, sporny wzór różni się od znaku towarowego przeciwstawionego w tak niewielkim stopniu, a zorientowany użytkownik nie będzie w stanie rozróżnić porównywanych wzoru przemysłowego i znaku towarowego. Mimo, że równocześnie Kolegium stwierdziło, iż występujących różnic nie można uznać za nieistotne szczegóły w rozumieniu art. 103 ust. 1 p.w.p.

Decydujące o tej ocenie są podobieństwa m.in. korpusu i dna w kształcie owalu, górnej część butelki osłoniętej zakrętką o kształcie stożka ściętego, a także wyodrębniona część dolna i górna - szersza od części środkowej, przy czym w obu przypadkach analogiczne proporcje kształtu porównywanych wytworów.

Zdaniem Sądu, ooznacza to trafną ocenę, że sporny wzór miał w dacie dokonania zgłoszenia cechę nowości, jednak nie spełniał wymogu indywidualnego charakteru. Ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku sporny wzór przemysłowy, nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez przeciwstawiony znak towarowy przestrzenny - publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo wzoru spornego.

Niewątpliwie ocenę ogólnego wrażenia ułatwiła organowi realizacja wytycznych NSA.

Kolegium Orzekające odniosło się bowiem do kwestii podobieństwa wzoru przemysłowego i znaku przestrzennego pod kątem prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd i trafnie uznało, że takie ryzyko w przypadku porównywanych praw i ich przedmiotów w postaci butelek z zakrętką istnieje. Istotne jest, że podkreślił warunki obrotu dotyczące towarów na jaki znak i wzór sa nakładane, tj. środków czystości.

Nie można nie zgodzić się z wnioskiem, że ze względu na intensywną reklamę w środkach masowego przekazu, głównie w telewizji, o czym przekonał organ uprawniony ze znaku przestrzennego złożonymi dowodami (karty 165-170 akt sprawy 125/11) - konsumenci kojarzyli, w dacie dokonania zgłoszenia spornego wzoru przemysłowego, charakterystyczną butelkę "[...] ". Oznacza to, że wprowadzając na rynek towary, między innymi w reklamie, uprawniony do prawa ochronnego przestrzennego znaku towarowego posługuje się tym opakowaniem.

Natomiast nie można pominąć faktu, że klienci nabywając tego rodzaju towary jak środki czystości, dokonują wyborów konsumenckich szybko i nie analizują znaku. Z uwagi na sposób w jaki pakowane są detergenty, produkty niedrogie, równocześnie nie dokładają staranności podczas ich wyboru. Kojarzą dany produkt z opakowaniem tym silniej, jak intensywna jest jego reklama, a ta – została wykazana.

Dlatego, na gruncie niniejszej sprawy, skoro w art. 104 ust. 1 p.w.p. mowa o "wywołanym" "ogólnym wrażeniu" , to nie mają znaczenia różnice

Tym samym, co zostało trafnie podkreślone, przeciętny konsument choć zapamięta jedynie ogólny wygląd porównywanych przedmiotów własności przemysłowej (szczególnie promowanego przez wiele lat przed dokonaniem zgłoszenia spornego wzoru przemysłowego oznaczenia w postaci przeciwstawionego przestrzennego znaku towarowego) może mieć problem z rozróżnieniem porównywanych wytworów. Ponadto, co jest utrwalone w orzecznictwie, przy dokonywaniu oceny podobieństwa znaków z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy (dobrze poinformowanego, rozsądnie spostrzegawczego i ostrożnego), którym na gruncie rozpatrywanej sprawy może być każdy konsument, należy uwzględniać nie tylko to, że taka osoba rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania znaków i zachowuje w pamięci jedynie ich niedoskonały obraz.

Skoro ogólne wrażenie spornego wzoru przemysłowego nie wywołuje na zorientowanym użytkowniku różnicy od ogólnego wrażenia wywołanego przez przestrzenny znak towarowy publicznie udostępniony z wcześniejszym pierwszeństwemIch to, w myśl art. 104 ust. 1 i 2 p.w.p., nie odznacza się indywidualnym charakterem.

Powyższe oznacza, że dokonana przez organ prawidłowa ocena ogólnego wrażenia, wywołanego na zorientowanym uzytkowniku, uwzględniająca zakres swobody twórczej wypełnia wytyczne zawarte w wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego i pozwoliła Urzędowi Patentowemu na uzasadnione unieważnienie prawa do wzoru przemysłowego udzielonego z póżniejsza datą.

Ocena przesłanek nowości i indywidualnego charakteru została przeprowadzona łącznie (choć unieważnienie zostało oparte jedynie na braku indywidualnego charakteru scharakteryzowanego w art. 104 p.w.p.), gdyż przepis art. 103 p.w.p. (dotyczący braku nowości) stanowi przesłankę filtrującą dla oceny braku indywidualnego charakteru.

Dlatego wystarczającym wykonaniem wytycznych – w zakresie oceny nowości spornego wzoru, poczynionej w oparciu o art. 103 ust. 1 p.w.p., było uznanie, że różnice między porównywanymi wytworami nie mają charakteru nieistotnych szczegółów. Organ wszak ocenił, że różnice dotyczą powierzchni wypukłej na ścięciu pod zakrętką, brak ścięć bocznych pod zakrętką odnośnie spornego wzoru przemysłowego, także inaczej uformowane dwa wgłębienia poniżej szyjki, brak łezkowatych wgłębień poniżej szyjki, ale są także łezkowate wgłębienia umieszczone od strony czołowej na opasce w sąsiedztwie dna odnośnie spornego wzoru przemysłowego.

Należy zaaprobować ocenę, że unieważnienie spornego prawa z powodu braku indywidualnego charakteru powoduje, że organ mógł odstąpić od analizy dotyczącej przepisu art. 117 ust. 2 p.w.p. Brak indywidualnego charakteru jest wystarczającą samodzielną przesłanką do unieważnienia spornego wzoru przemysłowego, co znajduje potwierdzenie w literaturze (R. Skubisz, System Prawa Prywatnego, Prawo Własności Przemysłowej, Tom 14B, Warszawa 2012).

Z kolei organ nie dokonał analizy art. 106 p.w.p., wobec wycofania się wnioskodawcy z tego zarzutu na rozprawie w dniu 23 marca 2012 r.

W świetle powyższego Sąd nie zgadza sie z zarzutami wskazanymi obecnie w skardze, a tym bardzie upatrywanie – do tej pory nie kwestionowanego interesu prawnego wnioskodawcy. Nie może bowiem mieć istotnego znaczenia fakt toczącego sie postępowania o wygaszenie znaku, wobec nieprawomocnej decyzji w tym przedmiocie. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 105 ust. 5 p.w.p.

Zdaniem Sądu argumentacja skarżącego stanowi polemikę z oceną dokonaną przez organ.

Podnoszone uchybienie procesowe w zakresie nieuwzględnionego w decyzji przekształcenia skarżącego - o czym poinformował organ pismem z [...] stycznia 2012 r. , które nastąpiło w trybie art. 551-570 i 580 Kodeksu spółek handlowych niewątpliwie winno być uwzględnione w zaskarżone decyzji. Niemniej jednak okoliczność ta nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro uniewaznione prawo dotyczy poprzednika prawnego obecnego skarzącego.

Z powyższych wzgledów Sąd skarge oddalił działajac na mocy art. 151 p.p.s.a