Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1107/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5,32,35,50,81
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1, 151,153,170
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Nowak, sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej także "[...] WINB", decyzją z dnia [...] marca 2016 r., nr [...], znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania A. K., zwanej dalej również "skarżącą", utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], zwanego dalej "PINB", z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą.

Wskazaną decyzją PINB zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą, usytuowanego na działce nr ewid. [...], obręb C., gm. C., przy ul. [...]. Równocześnie organ pierwszej instancji udzielił inwestorom pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i wykonanie ich zgodnie z powyższym projektem, w tym poprzez wykonanie barierki ochronnej przy drzwiach balkonowych usytuowanych na poddaszu, a także nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie ww. budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

W dniu [...] września 1992 r. Wójt Gminy C. wydał na rzecz M. i D. B., zwanych dalej "inwestorami", decyzję nr [...] o pozwoleniu na budowę. Roboty budowlane miały obejmować połączenie istniejącego budynku gospodarczo-garażowego z istniejącym budynkiem mieszkalnym na działce położonej przy ul. [...] w C.. Ww. rozbudowa obejmowała wykonanie pomieszczeń mieszkalnych na parterze, tj. pokoju, kuchni, korytarza, łazienki oraz schodów na poddasze nieużytkowe.

Decyzja nr [...] była wiele lat później kwestionowana przez A. K. która w 2009 r. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności tego aktu. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji Wójta Gminy C. nr [...] z dnia [...] września 1992 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. utrzymał decyzję Wojewody w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1778/09 oddalił skargę A.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Wcześniej jednak, w dniu [...] grudnia 2005 r. pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w O. przeprowadzili oględziny ww. obiektu objętego decyzją nr [...] o pozwoleniu na budowę.

Zgodnie z oświadczeniem inwestorów poddasze nieużytkowe w przedmiotowym budynku zostało adaptowane na pomieszczenie mieszkalne w 1994 r. Ponadto, czynności kontrolne wykazały, że na poddaszu rozbudowanej części budynku mieszkalnego od strony północno-zachodniej wykonano dwie lukarny, zamiast jednej, natomiast od strony południowo-wschodniej wykonano jedną lukarnę, podczas gdy zatwierdzony projekt nie przewidywał lukarny w tym miejscu.

Rozbudowany budynek mieszkalny jest zlokalizowany od strony zachodniej w ostrej granicy działki sąsiadując z nieruchomością należącą do skarżącej A.K.. Dach budynku jest dwuspadowy, ze spadkiem dachu północ-południe, wody opadowe odprowadzane są na posesję inwestorów. Podczas wizji D. B. (inwestor) okazał także zaświadczenie wydane przez Urząd Gminy C. z dnia [...] października1997 r., w którym stwierdzono, że decyzją

Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. ww. rozbudowa budynku mieszkalnego została w części przyjęta do użytkowania. Do zakończenia inwestycji pozostało ok. 25% niedokończonych robót budowlanych.

Po dokonanych podczas wizji lokalnej ustaleniach, organ prowadzący zwrócił się pismem z dnia [...] grudnia 2005 r. do Urzędu Gminy C. o udzielenie informacji, która część przedmiotowej rozbudowy budynku mieszkalnego na ww. działce została przyjęta do użytkowania. W odpowiedzi, Urząd Gminy poinformował, że w oparciu o posiadaną dokumentację archiwalną dotyczącą rozbudowy budynku mieszkalnego na etapie częściowego przekazania do użytkowania, nie można jednoznacznie ustalić, która z części rozbudowanych została oddana do użytkowania. Wyjaśniono jednak, iż według oświadczenia inwestora, pozostające do wykonania roboty określone na 25% stanowiły: brak stałego pokrycia dachowego, roboty dociepleniowo-termiczne oraz elewacyjne.

W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego prowadzone w sprawie budynku mieszkalnego usytuowanego na działce położonej przy ul. [...] w C..

Odwołanie od ww. aktu administracyjnego, w ustawowym terminie wniosła A. K., zarzucając decyzji PINB w O. nieuwzględnienie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i naruszenia przepisów prawa budowlanego.

Po rozpatrzeniu powyższego środka zaskarżenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2008 r. uchylił w całości decyzję PINB w O. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W dalszym toku postępowania PINB w O. przeprowadził w dniu [...] czerwca 2008 r. czynności kontrolne na spornej nieruchomości, które wykazały, że stan faktyczny sprawy od czasu ostatniej wizji lokalnej nie uległ zmianie.

Rozpatrując całość akt sprawy PINB w O. podkreślił, że skoro w dniu zgłoszenia do użytkowania części rozbudowy ww. budynku mieszkalnego do wykonania pozostały roboty polegające na zrealizowaniu stałego pokrycia dachowego, jak również docieplenie budynku, to należy wnioskować, że rozbudowany budynek mieszkalny został przyjęty przez właściwy organ do użytkowania już po dokonaniu odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegającego na wykonaniu dodatkowych lukarn, jak również zmianie sposobu użytkowania poddasza. Tak więc okoliczności przyjęcia spornego obiektu budowlanego do użytkowania przesądziły o bezprzedmiotowości postępowania w trybie art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, zwanej w skrócie także "pr.bud.". W związku z tym decyzją z dnia [...] września 2008 r. organ umorzył postępowanie administracyjne w sprawie spornego budynku.

Odwołanie od ww. decyzji w ustawowym terminie złożyła A. K..

Po rozpatrzeniu powyższego środka zaskarżającego [...] WINB w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. uchylił ww. decyzję PINB w całości i na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy powziął wątpliwości, na jakiej podstawie zostały stwierdzone odstępstwa, gdyż w aktach sprawy brak było właściwej dokumentacji technicznej. Ponadto według [...] WINB organ pierwszej instancji nie ustalił prawidłowo daty samowolnej zmiany sposobu użytkowania poddasza w przedmiotowym obiekcie.

Drugą z wymienionych okoliczności PINB w O. ustalił w marcu 2009 r. M. B., współwłaścicielka nieruchomości inwestycyjnej, pouczona o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań zeznała do protokołu z przesłuchania, że samowolnej zmiany sposobu użytkowania poddasza dokonała na przełomie lata i jesieni 1994 roku. Także A. K. zeznała do protokołu, że M. i D. B. zmienili zamierzony sposób użytkowania w 1994 r., zaraz po tym jak wprowadzili się do przedmiotowego budynku mieszkaniowego. Dodatkowo, zeznania świadków wykazały, że na przełomie lat 1989-1990 na posesji przy ul. [...] w C. istniały już budynki usytuowane w granicy działki od strony posesji przy ul. [...], na usytuowanie, których A.K.wyraziła zgodę.

Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie jednoznacznie wykazał, że inwestorzy M. i D. B. zmienili zamierzony sposób użytkowania poddasza z nieużytkowego na użytkowe przed przyjęciem go do użytkowania. W związku z powyższym należało uznać, iż rozbudowa budynku mieszkalnego została wadliwie przyjęta do użytkowania. Brak sprzeciwu organu administracji publicznej w sprawie przystąpienia do użytkowania nie spowodowało zatem zalegalizowania stanu nieodpowiadającego obowiązującym przepisom prawa.

W związku z powyższym, decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. PINB w O. podjął czynności mające na celu doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem i nakazał M. i D. B. dostarczenie czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych dotychczas robót budowlanych przy rozbudowie budynku mieszkalnego w stosunku do decyzji zezwalającej na budowę z dnia [...] września 1992 r., wydanej przez Urząd Gminy C..

Odwołanie od ww. decyzji w ustawowym terminie złożyła A. K..

Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2009 r. [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję., a na tę decyzję A. K. złożyła skargę do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 lutego 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1966/09, uchylił zaskarżoną decyzję [...] WINB oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd stwierdził, że organ prowadzący nie wyjaśnił, czy przedmiotowa rozbudowa jest i w jakim zakresie samowolą budowlaną oraz, że nie uwzględnił samowolnej budowy budynku gospodarczego.

W ponownym postepowaniu, po zbadaniu całości akt sprawy, PINB w O. nakazał rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego usytuowanego na działce położonej przy ul. [...] w C..

Odwołanie od ww. decyzji w ustawowym terminie złożyła M. B.. W konsekwencji wojewódzki organ nadzoru budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., uchylił decyzję PINB w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Skargę do sądu administracyjnego na tę decyzję złożyła A.K..

Niezależnie od powyższej skargi, w dniu [...] października 2012 r. M.B. przedłożyła w inspektoracie dwa egzemplarze ekspertyzy technicznej Nr [...] z października 2012 r. wykonanej przez rzeczoznawcę budowlanego – Z.S. (nr up. [...]). Ekspertyza ta stała się później przedmiotem rozstrzygnięć organów administracji w kwestii konstrukcji budynku i dopuszczalności rozbiórki.

W październiku 2012 r. PINB w O., działając na wniosek A. K., zawiesił postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie do czasu rozpatrzenia skargi na decyzję [...] WINB przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

W dniu [...] stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2032/12, oddalił skargę A.K. na decyzję [...] WINB z dnia [...] lipca 2012 r.

Dalsze działania w sprawie podjęto w połowie 2013 r. Między innymi w dniu [...] lipca 2013 r. na terenie ww. nieruchomości przeprowadzono czynności kontrolne, które wykazały, że stan techniczny budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego z nadbudowaną częścią mieszkalną jest zgodny z ekspertyzą techniczną Nr [...] z października 2012 r. wykonaną przez Z. S.. Stwierdzono, że istniejący budynek mieszkalny z częścią gospodarczą po rozbudowie stanowi konstrukcyjnie jedną trwale połączoną bryłę. Przedmiotowy obiekt posiada również trzon kominowy. Przedłożona opinia kominiarska stwierdza, że ww. komin nie stanowi zagrożenia ani dla użytkowników budynku, ani dla sąsiednich nieruchomości.

W rezultacie wymienionych czynności PINB w O. stwierdził, że inwestor w sposób istotny odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego i przyjęcie budynku mieszkalnego jednorodzinnego do użytkowania na obecnym etapie nie było możliwe. W związku z tym na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 pr.bud. PINB w O. nakazał inwestorom decyzją z dnia [...] października 2013 r. sporządzenie i przedłożenie projektu budowlanego zamiennego, który będzie uwzględniał zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych.

Od powyższej decyzji złożyła odwołanie A. K., a organ drugiej instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 807/14, oddalił skargę A. K. w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego.

Nałożone czynności inwestor wykonał i przedłożył w PINB w O. cztery egzemplarze projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą stanowiącego trwale, konstrukcyjnie powiązany obiekt. Po złożeniu dokumentacji organ prowadzący nakazał w dniu [...] czerwca 2014 r. doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przedłożonym zamiennym projektem budowlanym poprzez wykonanie ogniomuru o wym. 24x30 cm ponad krawędź istniejącego dachu. Inwestor wykonał ww. roboty.

Kolejno Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. uchylił decyzję z dnia [...] września 1992 r. zezwalającą na rozbudowę budynku mieszkalnego usytuowanego na terenie działki nr [...] przy ul. [...] w C.. Dodatkowo, w związku z wnioskiem A. Ć., Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., [...] WINB postanowieniem [...] z dnia [...] września 2015 r. postanowił wyłączyć go od udziału w postępowaniu prowadzonym w przedmiotowej sprawie i przekazał prowadzenie postępowania administracyjnego Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w [...].

W dniu [...] października 2015 r. pracownicy PINB w [...] dokonali oględzin obiektu stwierdzając, że stan budynku odzwierciedla ustalenia dokonane w okresie prowadzonego przez PINB w O. postępowania. Odnosząc się do uwag podniesionych w trakcie oględzin przez A. K. stwierdzono, że rysy pionowe widoczne na tynku ściany budynku gospodarczego (od strony sąsiedniej działki) nie stanowią w chwili obecnej zagrożenia stabilności konstrukcji. Dodatkowo, zbudowane przez inwestora odprowadzenia wód opadowych, a także cokół ogrodzenia pomiędzy działkami uniemożliwiają przepływ wód opadowych na działkę skarżącej.

Mając powyższe na względzie, PINB w [...] powołaną we wstępie decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...]: (1) zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą stanowiący trwale, konstrukcyjnie powiązany obiekt; (2) udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i wykonania ich zgodnie z powyższym projektem; oraz (3) nałożył na inwestorów obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie ww. budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą.

Przedmiotowa decyzja organu pierwszej instancji została wydana na podstawie art. 51 ust. 4 pr.bud. oraz art. 104 k.p.a.

W dniu [...] grudnia 2015 r. od ww. decyzji odwołanie złożyła A. K. wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca zarzuciła organowi pierwszej instancji przede wszystkim to, że wydał decyzję zatwierdzającą zamienny projekt budowlany bez dokonania jego merytorycznej oceny. Zdaniem skarżącej projekt zamienny nie został rzetelnie sprawdzony w zakresie, o którym mowa w art. 35 ust. 1 pkt 2 pr.bud. Należało m.in. zbadać, czy wykorzystywanie budynku jako warsztatu blacharskiego nie będzie stanowiło nadużycia prawa i przyczyny niedozwolonego oddziaływania na sąsiadów.

Ponadto skarżąca zarzuciła, że PINB w [...] nie dokonał oceny przeprowadzonych przez inwestorów robót budowlanych pod kątem ich zgodności z przepisami techniczno–budowlanymi, a także z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i z wymaganiami ochrony środowiska.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 pr.bud.

Organ drugiej instancji na wstępie wskazał, że organy nadzoru budowlanego tj. PINB w O. oraz [...] WINB zastosowały się do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Warszawie z dnia 1 lutego 2010 r. sygn. akt. VII SA/Wa 1966/09. Dlatego skarżoną decyzję organu pierwszej instancji należy uznać za prawidłową.

Organ wojewódzki odniósł się także do zarzutu skarżącej odnoszącego się do wykorzystywania części gospodarczej rozbudowanego budynku na cele warsztatu blacharskiego. Organ zauważył, że zastrzeżenia dotyczące sposobu użytkowania przedmiotowej nieruchomości bądź jej części, skarżąca będzie mogła wnieść, o ile zajdzie taka potrzeba, do właściwego organu nadzoru budowlanego dopiero gdy inwestorzy wystąpią z wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego budynku.

W dniu [...] kwietnia 2016 r. A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r., wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zwrot kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła decyzji organu drugiej instancji naruszenie art. 5 ust. 1 pkt. 8 i 9 pr.bud. oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 pr.bud. w związku z § 12 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Konsekwencją naruszenia wymienionych przepisów mogłaby być rozbiórka części obiektu budowlanego wybudowana przez inwestorów bez ważnego pozwolenia na budowę.

Ponadto skarżąca podniosła, że wydane decyzje uwzględniają interes tylko jednej ze stron postępowania (inwestora) i naruszają bezwzględnie obowiązujące przepisy prawa materialnego (art. 140 k.c., art. 144 k.c.). Przy wydaniu zaskarżonej decyzji pominięto również konstytucyjny obowiązek równego traktowania wobec prawa zarówno inwestora, jak i właściciela działki sąsiedniej (art. 32 Konstytucji), a także przepisy konstytucyjne o ochronie prawa własności.

Skarżąca wskazała, że przedstawionych okolicznościach [...] nie rozważył wnikliwie jej interesu jako właściciela sąsiedniej nieruchomości i w sposób arbitralny i oderwany od dowodów uznał, że obiekt nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych dla otoczenia.

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] maja 2016 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze organ stwierdził, że są one bezzasadne i odesłał do wyczerpującego uzasadnienia przedstawionego w skarżonej decyzji. Ponadto MWINB wskazał, że wydając zaskarżoną decyzję miał na względzie cały zebrany materiał dowodowy, który został przez tutejszy organ wnikliwie zbadany oraz przeanalizowany, zaś skarżona decyzja zawiera wszelkie niezbędne elementy przewidziane w 107 § 1 i § 3 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.) zadaniem Sądu jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów, Sąd stwierdza, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą, jest w pełni zgodna z prawem, a skarga A. K.na wskazaną decyzję [...] WINB jest bezzasadna.

Sąd wziął pod uwagę przede wszystkim to, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest skarga na decyzję organu nadzoru budowlanego zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na wznowienia robót budowlanych. Sąd zobowiązany jest zatem zbadać, czy dopuszczalne jest prowadzenie postępowania legalizacyjnego, czy też organy powinny nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego, tak jak sugeruje skarżąca.

Otóż w sprawie stwierdzono, że rozbudowany budynek mieszkalny powstał jeszcze w latach 1960-ych i inwestorami byli rodzice D. B.. W tym samym czasie zbudowana została komórka, przebudowana później i pełniąca funkcję garażu lub budynku gospodarczego (vide: oświadczenie M. i D. B. z dnia [...] sierpnia 2005 r. złożone do PINB, k. 3 akt admin.).

W dniu [...] września 1989 r. Naczelnik Gminy C. wydał decyzję Nr [...], którą udzielił J. i J. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego według projektu typowego W-0115. Powierzchnia zabudowy przewidziana w projekcie wynosiła 111,16 m2, a powierzchnia użytkowa budynku – 91,90 m2 (k. 88 akt adm.). Budynek ten nie powstał, natomiast właściciele zdecydowali się wyremontować istniejący już wcześniej budynek mieszkalny, położony w centralnej części działki nr ewid. [...], opisany jako "istniejący budynek mieszkalny przewidziany do rozbiórki ewentualnie do adaptacji" (vide: Plan sytuacyjny w skali 1:500 przed k. 88).

M. i D. B. dokonując w 1994 r. rozbudowy budynku mieszkalnego połączyli go z istniejącym już również budynkiem gospodarczym (dawną komórką-garażem). W ten sposób powstał jeden obiekt budowlany ściśle ze sobą powiązany, składający się z części mieszkalnej i części gospodarczej, przy czym ściana południowo-zachodnia tego budynku znajduje się na granicy z działką skarżącej. Ściana ta, stanowiąca część budynku gospodarczego, powstała przed 1989 r. W owym czasie, skarżąca ani jej poprzednicy prawni takiego rozwiązania nie kwestionowali.

Przedmiotowa rozbudowa budynku mieszkalnego była prowadzona na podstawie pozwolenia na budowę udzielonego decyzją Wójta Gminy C. nr [...] z dnia [...] września 1992 r. Inwestorzy dokonali jednak istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, a zatem w świetle prawa mieliśmy do czynienia z obiektem "wybudowanym niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie [jego] budowy". W takim przypadku, art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., nr 38, poz. 229 z późn. zm.) obiekt budowlany podlegał przymusowej rozbiórce, jeśli terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdził, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

W rozpatrywanej sprawie żadna z wymienionych okoliczności nie miała miejsca. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że samowolnie wybudowana część (rozbudowa) obiektu budowlanego znajduje się na terenie, który jest przeznaczony pod zabudowę tego samego rodzaju. Zarówno budynek mieszkalny, jak i budynek gospodarczy jeszcze przed rozbudową istniały na obszarze, na którym (w tym na sąsiednich działkach) zlokalizowane były podobne budynki. Potwierdzają to załączone do akt sprawy mapy i inne dokumenty. Obiekt budowlany nie powoduje też niebezpieczeństwa dla ludzi bądź mienia, ani też niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Obie wymienione przesłanki odpadły. W tych okolicznościach PINB uznał, że należy nakazać inwestorom wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami.

Sąd stwierdza, że wymienione przepisy ustawy z 1974 r. zostały zastosowane prawidłowo. Procedura legalizacyjna była też dopuszczalna na podstawie obowiązujących wówczas przepisów o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r.). Organ stwierdził bowiem, że budynek gospodarczy, stanowiący obecnie część obiektu mieszkalnego trwale powiązanego konstrukcyjnie, usytuowany jest na wysokości północno-zachodniej ściany w odległości 8 m od budynku mieszkalnego znajdującego się na działce sąsiedniej, będącej własnością skarżącej, a zatem nie powoduje naruszenia § 12 ww. rozporządzenia z 1980 r.

Rozbiórki przedmiotowego budynku nie uzasadniały również obecnie obowiązujące przepisy. Organ nadzoru budowlanego uznały, że z mocy art. 153 oraz art. 170 p.p.s.a. są związane wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2010 r., sygn. akt SA/Wa 1966/09. Wyrok ten został wydany w sprawie ze skargi A. K. na wcześniejszą decyzję [...] WINB w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego należącego do M. i D. B.. W powoływanym wyroku Sąd wyraził opinię, że w przypadku budynku składającego się z części mieszkalnej i części gospodarczej powiązanych ze sobą konstrukcyjnie nie można nakazać częściowej rozbiórki budynku. Rozbiórka budynku gospodarczego powiązanego technologicznie z budynkiem mieszkalnym może bowiem mieć wpływ na schemat statyczny konstrukcji. Może to spowodować osłabienie ściany konstrukcyjnej zewnętrzne] całego budynku, co w konsekwencji może spowodować jego pęknięcie i stworzyć zagrożenie dla osób trzecich. Organy oparły swoje rozstrzygnięcia na ekspertyzie technicznej Nr [...] z października 2012 r. wykonanej przez rzeczoznawcę budowlanego – Z. S. (nr up. [...]) i przygotowanej dla potrzeb postępowania nadzorczego prowadzonego przez PINB.

Ze względu na zasadę sformułowaną w wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 lutego 2010 r., sygn. akt SA/Wa 1966/09, a także ustalenia techniczne przedstawione w ekspertyzie technicznej Nr [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił w 2012 r. wcześniejszą decyzję PINB nakazującą rozbiórkę samowolnie dokonanej rozbudowy budynku mieszkalnego należącego do M. i D. B..

Skoro niedopuszczalna była rozbiórka kwestionowanej rozbudowy budynku mieszkalnego powiatowy organ nadzoru budowlanego podjął czynności mające na celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodności z prawem. Ze względu na przepisy końcowe obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane, w szczególności art. 103 § 1 i § 2 (które nie mogą być zastosowane w niniejszej sprawie) oraz art. 108 pr.bud., doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z prawem, czyli tzw. legalizacja, powinno być prowadzone na podstawie przepisów obecnie obowiązującej ustawy z 1994 r. – Prawo budowlane (art. 50-51 pr.bud.). Zastosowanie powołanych przepisów ustawowych przez organy administracji Sąd orzekający w niniejszej sprawie uważa za prawidłowe i w pełni zasadne. Analogiczne wnioski płyną też z orzecznictwa innych sądów administracyjnych, vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1533/13, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 255/08).

Organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie w sprawie stwierdziły jednocześnie, że w zakresie zachowania odległości budynków od granic nieruchomości, a także budynków zlokalizowanych na działkach sąsiednich, roboty budowlane przeprowadzone przez M. i D. B. nie naruszyły przepisów rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. jako aktu obowiązującego w chwili prowadzenia prac budowlanych Dlatego też w obecnie toczącym się postępowaniu w przedmiocie nakazów przedstawienia i zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz oceny tego projektu nie ma zastosowania § 12 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.; obecnie: tekst jedn. Dz.U.2015.1422).

Trafność takiego rozwiązania potwierdza również wprost § 330 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r. Nr 10, poz. 46 ze zm.), a więc aktu wykonawczego do obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane. Przepis ten wskazuje, że (oprócz nieistotnych w niniejszej sprawie wyjątków) "przepisów rozporządzenia [z 1994 r.] nie stosuje się (...) jeżeli przed dniem wejścia w życie rozporządzenia: 1) została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę". Analogiczny w skutkach przepis przejściowy (§ 330) zawarty jest w powołanym wyżej i obowiązującym obecnie rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

W rozpatrywanej sprawie rozbudowa budynku mieszkalnego, choćby z odstępstwami, została dokonana na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] września 1992 r. (decyzji Wójta Gminy C. nr [...]). Z tego powodu nie ma podstaw do stosowania innych przepisów o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, niż przyjęte w 1980 r. i obowiązujące przed dniem 31 marca 1995 r. Sąd potwierdza zatem, że zarzut skarżącej odnoszący się do kwestii odległości budynków jest oparty na błędnej wykładni właściwych przepisów przejściowych, a przez to bezzasadny.

Z powyższych względów Sąd nie stwierdził też, aby w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego doszło do zarzucanego przez skarżącą naruszenia art. 5 ust. 1 pkt. 8 i 9 pr.bud. oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 pr.bud.

Nie naruszono także w żaden sposób dwóch konstytucyjnych zasad wskazanych przez skarżącą: zasadą równości wobec prawa (art. 32) oraz zasady ochrony własności prywatnej (art. 21 ust. 1). W pierwszej kwestii należy bowiem pamiętać, że ustawa zasadnicza chroni równość pojmowaną przede wszystkim jako zasadę równego traktowania i niedyskryminacji. Mowa jest zatem o równości w zakresie stanowienia i stosowania prawa, a nie jakąś faktyczną "identyczność wyników". Zasada konstytucyjna ma zapewnić i gwarantować każdej osobie równą możliwość realizacji jej praw podmiotowych, wyrażonych w ustawach zwykłych, jak i rozpoznanych przez sądy, choć znajdujących tylko bardzo ogólną podstawę w tekstach aktów prawnych. (vide: W. Borysiak, L. Bosek, Komentarz do art. 32 [Konstytucji], w: Konstytucja RP. Tom I. Komentarz. Art. 1 – 86, Seria: Duże komentarze Becka, Warszawa 2016, s. 832 i nast.). W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się przypadku pozbawienia skarżącej przysługującego jej prawa podmiotowego: skarżąca brała udział w postępowaniu jako strona, złożyła skargę do sądu administracyjnego, a sprawa została rzetelnie rozpatrzona. Konstytucja nie gwarantuje natomiast nikomu skutku w postaci uwzględnienia skargi, uzyskania pożądanych przez określoną osobę korzyści, rezultatów lub skutków decyzji administracyjnych bądź orzeczeń sądowych. Zarzut nierównego traktowania jest więc całkowicie bezpodstawny.

Analogicznie, w przypadku ochrony własności prywatnej. Własność konstytucyjna ma zapewniać bezpieczeństwo egzystencji w społeczeństwie, ekonomiczną wolność jednostki, ochronę podstaw bytu materialnego i w tym wymiarze niezależność każdego człowieka. W przypadku, gdy konkretne działania ludzi pozostają w kolizji z naszymi interesami lub oczekiwaniami, państwo może jedynie rozstrzygać konflikty zgodnie z literą i duchem prawa. Nie oznacza to oczywiście realizacji takich potrzeb i oczekiwań w pełnej skali (K. Zaradkiewicz, Komentarz do art. 21 [Konstytucji], w: Konstytucja RP., jak wyżej, s. 571-575).

Podsumowując analizę kluczowych przepisów prawa, należy stwierdzić, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego miał pełne podstawy prawne, aby uznać za zgodną z prawem decyzję PINB w [...] zatwierdzającą projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą, usytuowanego na działce nr ewid. [...], w C. przy ul. [...], oraz udzielającą inwestorom pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i wykonanie ich zgodnie z powyższym projektem, a także nakładającą obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie ww. budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą.

Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa mających zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga całkowicie niezasadna.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2016 r., poz. 1259, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji