Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 819/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 1 par. 1 i par. 2, art. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 237 par. 1 pkt 2 i pkt 3
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
article: Art. 8, art. 92 ust. 1, art. 178, art. 190 ust. 3 i ust. 4
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.) AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2009r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 lipca 2007r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz radcy prawnego A. K. Kancelaria Radców Prawnych [...] w K. ul. [...] kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług a nadto kwotę 17,00 (słownie: siedemnaście) złotych z tytułu pozostałych wydatków.


UZASADNIENIE

wyroku WSA w Krakowie z dnia 5 lutego 2009r.

Decyzją z dnia 23 lipca 2007r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 5 pkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006r. nr 122, poz. 851 z późn. zm.) i § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego Nr [...] z dnia [...] 2007r. znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia u A. Z. choroby zawodowej - obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem - wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych będącego załącznikiem do w/w rozporządzenia.

W postępowaniu wyjaśniającym ustalono, iż A. Z. pracował w następujących zakładach pracy:

w Przedsiębiorstwie Budowlanym "A", na stanowisku szklarza oraz obsługi betoniarki, kompresora i młota pneumatycznego - od 13.11.1968r. do 30.06.1970r. -zakład zlikwidowany,

w Przedsiębiorstwie [...] "B" w K., na stanowisku kierowcy ciągnika, kierowcy samochodu dostawczego, montera maszyn i urządzeń przemysłowych, ładowacza - od 23.07.1970r. do 30.06.1979r.,

w Przedsiębiorstwie C (praca na terenie [...]), na stanowisku kierowcy oraz operatora żurawia samojezdnego - od 07.09.1979r. do 31.07.1995r. -zakład zlikwidowany,

w Przedsiębiorstwie C Sp. z o.o. w K., na stanowisku operatora żurawia samojezdnego - od 01.07.1996r. do 31.08.1999r.,

w Firmie Remontowo-Budowlanej "D" w K., na stanowisku operatora żurawia wieżowego - od 01.07.1999r. do 29.02.2000r.,

w Przedsiębiorstwie Remontowo-Budowlanym "F" w K., na stanowisku operatora żurawia wieżowego - od 01.03.2000r. do 31.12.2001r. i od 15.03.2002r. do 30.11.2002r. -zakład zlikwidowany.

Od stycznia 2003r. A. Z. przebywa na rencie z przyczyn ogólnych.

Podczas pracy w Przedsiębiorstwie C, w okresie od 07.09.1979r. do 31.07.1995r., A. Z. narażony był na hałas przekraczający normatywy higieniczne (74-90 dBA).

Organ II instancji wyjaśnił, iż udokumentowany okres narażenia zawodowego wynosi 16 lat. Brak jest danych o narażeniu zawodowym dotyczącym pozostałego okresu zatrudnienia w wyżej wymienionych zakładach, jednak biorąc pod uwagę stanowiska pracy, na jakich A. Z. był zatrudniony (obsługa kompresora, obsługa młota pneumatycznego, operator żurawia) nie można wykluczyć tego, że pracował w warunkach narażenia na hałas.

A. Z. badany był w Ośrodku Medycyny Pracy, który w dniu [...] 2006r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...], znak: [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - zawodowego obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem. W uzasadnieniu orzeczenia podano, iż stwierdzone u pacjenta podwyższenie progu słuchu w audiometrii tonalnej, obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1,2 i 3 kHz wynosi dla UP-30 dB, UL-28 dB. Argumentowano, iż zgodnie z aktualnym wykazem chorób zawodowych, trwały obustronny ubytek słuchu typu ślimakowego wyrażony podwyższeniem progu słuchu w uchu lepiej słyszącym o mniej niż 45 dB nie spełnia kryteriów do rozpoznania choroby zawodowej.

W trybie odwoławczym A. Z. został skierowany do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. W czasie hospitalizacji w dniach od 27.09.2006r. do 03.10.2006r. przeprowadzono badania, których wynik był podstawą do wydania w dniu [...] 2006r. orzeczenia lekarskiego nr [...] o braku podstaw do rozpoznania zawodowego obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem. W uzasadnieniu orzeczenia tenże Instytut podał, iż w trakcie obserwacji klinicznej badaniem otoskopowym stwierdzono obustronnie błony bębenkowe z refleksem świetlnym. Przeprowadzona szeroka diagnostyka audiologiczna obejmująca audiometrię impedancyjną wykazała obustronny niedosłuch odbiorczy o lokalizacji pozaślimakowej. Podwyższenie progu słuchu obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz wynosi: dla ucha prawego - 30 dB, dla ucha lewego - 37 dB. Według Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, zgodnie z przyjętymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi w zakresie chorób zawodowych - jednoznacznie określonymi w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. - stwierdzana obustronnie lokalizacja uszkodzenia słuchu - pozaślimakowa, a więc nietypowa dla skutków klinicznych działania hałasu w warunkach przewlekłej ekspozycji zawodowej, jak również obustronnie wielkość ubytków słuchu (poniżej 45 dB) nie upoważniają do rozpoznania u A. Z. zawodowego obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem.

Na podstawie wydanych orzeczeń lekarskich oraz przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję z dnia [...] 2007r., znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej we wstępie, od której A. Z. wniósł odwołanie.

W postępowaniu odwoławczym Wojewódzki Inspektor Sanitarny, po zapoznaniu się z całością dokumentacji w sprawie, w piśmie z dnia 21.05.2007r. do Ośrodka Medycyny Pracy skierował prośbę o podanie lokalizacji stwierdzonego ubytku słuchu.

W odpowiedzi z dnia 08.06.2007r., znak: [...] Ośrodek Medycyny Pracy wyjaśnił, iż w czasie badania A. Z. diagnostykę lokalizacji uszkodzenia słuchu oparto o dwa badania - próby lokalizacyjne SISI, polegające na współpracy z pacjentem oraz audiometrię impedancyjną z badaniem odruchów z mięśnia strzemiączkowego. Badanie SISI, polegające na współpracy z pacjentem, nie wykazało uszkodzenia ślimakowego słuchu. Wynik tego badania jest zgodny z wynikiem badania w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Drugie badanie - badanie odruchów z mięśnia strzemiączkowego w audiometrii impedancyjnej jest badaniem obiektywnym, niezależnym od chęci współpracy badanej osoby. Badanie to wykazało tzw. objaw Metza, czyli różnicę pomiędzy progiem w audiometrii tonalnej, a progiem odruchu z mięśnia strzemiączkowego dla częstotliwości 4000 Hz, wskazujące na ślimakowe uszkodzenie słuchu. Nadmieniono także, iż zgodnie z aktualnym wykazem chorób zawodowych trwały obustronny ubytek słuchu wyrażony podwyższeniem progu słuchu w uchu lepiej słyszącym o mnie niż 45 dB, nie spełnia kryteriów do rozpoznania choroby zawodowej. U wyżej wymienionego wielkość ubytku słuchu dla obu uszu w żadnym z wykonanych badań (zarówno w OMP jak i w Instytucie) nie spełniała ustawowych wymagań - brak jest zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

Wobec powyższego, Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, iż wydana decyzja l instancji jest merytorycznie uzasadniona. W sprawie orzekały dwie jednostki l i II stopnia właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego.

Zgodnie z art. 10 § 1 Kpa Wojewódzki Inspektor Sanitarny zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. A. Z. zapoznał się z aktami sprawy i dołączył oświadczenie dot. jego pracy w ogromnym hałasie i zapyleniu. Odnosząc się do uwag A. Z. na temat narażenia zawodowego, Wojewódzki Inspektor Sanitarny poinformował, iż:

1) przedmiotowe postępowanie dotyczy choroby zawodowej narządu słuchu, tj. skutków szkodliwego oddziaływania hałasu na organizm,

2) Inspektor nie zakwestionował istnienia narażenia zawodowego na ponadnormatywny hałas, jednak zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. przy stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi dalej "narażeniem zawodowym". Pełna nazwa jednostki chorobowej ujętej w wykazie chorób zawodowych będącym załącznikiem do cytowanego na wstępie rozporządzenia, brzmi: "obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1,2 i 3 kHz". Dostępna w sprawie dokumentacja nie potwierdza u A. Z. takiego schorzenia.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził, że odwołanie A. Z. z dnia 03.03.2007r. nie wniosło żadnych nowych istotnych faktów, które mogłyby mieć wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy.

Reasumując organ II instancji stwierdził, że zgodnie z wykazem chorób zawodowych stanowiącym załącznik do cytowanego we wstępie rozporządzenia, chorobę zawodową narządu słuchu można rozpoznać pod warunkiem wystąpienia w okresie 2 lat od zakończenia narażenia zawodowego na hałas (kryterium czasowe) udokumentowanych objawów chorobowych spełniających warunki określone w wykazie chorób zawodowych - w tym przypadku w punkcie 21 wykazu, tj. obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego (kryterium jakościowe) wynoszący co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym (kryterium ilościowe). Spełnienie tych trzech kryteriów jednocześnie jest konieczne do rozpoznania choroby zawodowej.

Na podstawie dostępnej dokumentacji wiadomo, iż narażenie zawodowe na hałas przekraczający normatywy higieniczne ustało w roku 1995, zaś postępowanie w sprawie choroby zawodowej zostało rozpoczęło się w 2006 r. tj. 11 lat od ustania narażenia zawodowego udokumentowanego wynikami badań środowiska pracy, zatem w/w kryterium czasowe nie zostało spełnione. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - będący placówką naukowo-badawczą w dziedzinie medycyny pracy rozstrzygającą w sprawach spornych i wątpliwych, której orzeczenia są merytorycznie ostateczne - stwierdził jednoznacznie obustronny niedosłuch odbiorczy o lokalizacji pozaślimakowej, tym samym nie zostało również spełnione kryterium jakościowe. Obydwie jednostki orzecznicze właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych podały wielkości ubytków słuchu mniejsze niż 45 dB w uchu lepiej słyszącym - ostatnie wymienione wyżej kryterium także nie zostało spełnione.

Wobec powyższego Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie znalazł podstaw do zmiany decyzji organu l instancji.

W dniu 13 sierpnia 2007r. A. Z. wniósł skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 lipca 2007r. nr [...]. Skarżący podniósł w niej, że zaskarżona decyzja jest dla niego bardzo krzywdząca. Nadmienił, że w młodości nie chorował na tego typu schorzenia. Natomiast przez 30 lat pracował na ciężkim sprzęcie głównie w Kombinacie [...], Hucie [...] i w S., gdzie był bardzo duży hałas i detonacje wybuchowe z powodu wyburzeń. Skarżący stwierdził, że niedosłyszy na małą odległość przy minimalnym hałasie.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

Odnosząc się do zarzutów skargi organ II instancji stwierdził, iż w przeprowadzonym dochodzeniu epidemiologicznym ustalono narażenie na hałas ponadnormatywny w środowisku pracy skarżącego, co wynika z wydanych orzeczeń lekarskich i decyzji administracyjnych. Ponadto z wydanych orzeczeń lekarskich wynika, że u skarżącego stwierdzony został obustronny ubytek słuchu lecz nie zostały spełnione kryteria do uznania tego schorzenia za chorobę zawodową przyjmując jej określenie zawarte w poz. 21 wykazu chorób zawodowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 154, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W sprawie niniejszej podstawowe znaczenie dla jej rozstrzygnięcia ma fakt, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) oraz wydane na jego podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz.1115). W odniesieniu zaś do tych przepisów Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008r. w sprawie o sygn. akt P 23/07 (Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 740) orzekł o ich niezgodności z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że żaden z przepisów kodeksu pracy nie zawiera jakichkolwiek wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego oraz że takich wytycznych nie można zrekonstruować również z treści innej ustawy. Konsekwencją sformułowania takiego wniosku było uznanie przez Trybunał niezgodności art. 237 § 1 pkt 2 i 3 k.p. z art. 92 ust. 1 Konstytucji, przez to, że zawarte w nim upoważnienie do wydania rozporządzenia nie określa wytycznych dotyczących treści tego aktu. Powoduje to skutki także w stosunku do wydanego na tej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów, które - jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej - jest również niezgodne z Konstytucją.

Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny orzekł, że te przepisy tracą moc obowiązującą z upływem dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, które nastąpiło w dniu 2 lipca 2008r. Uzasadniając odroczenie utraty mocy obowiązującej niezgodnych z Konstytucją przepisów Trybunał wskazał, że "zakwestionowane w niniejszej sprawie przepisy są niezbędnym elementem porządku prawnego i służą realizacji istotnych uprawnień pracowniczych. Aby pozostawić ustawodawcy czas na przygotowanie koniecznych zmian legislacyjnych, a jednocześnie zapobiec powstaniu luki w prawie, uniemożliwiającej wydawanie decyzji w sprawach stwierdzania chorób zawodowych, Trybunał postanowił odroczyć utratę mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów. Wyznaczony przez Trybunał termin odroczenia powinien być wystarczający dla wprowadzenia w życie regulacji zgodnej z Konstytucją".

Powstaje zatem pytanie jakie skutki wywołało to orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w niniejszej sprawie.

Nie może ulegać wątpliwości, że z chwilą orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności z Konstytucją przepisów prawnych stanowiących podstawę prawną zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, obalone zostało domniemanie zgodności z Konstytucją tych przepisów. To zaś oznacza, że postępowanie administracyjne prowadzone w niniejszej sprawie, a także zaskarżona do sądu decyzja administracyjna, wydane zostały na podstawie przepisów prawnych niezgodnych z Konstytucją. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie oznacza to, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 litera a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wydaje się bowiem, że obowiązywania aktu nie powinno się utożsamiać z obowiązkiem jego stosowania (por. J. Trzciński, "Glosa do wyroku TK z dnia 23 października 2007r., P 10/07, ZNSA 2008, nr 1), a stosowanie przez sąd przepisu, który orzeczeniem TK, ostatecznym i powszechnie obowiązującym, został uznany za niezgodny z Konstytucją, nawet gdy Trybunał odroczył utratę jego mocy obowiązującej, kłóciłoby się z logiką stosowania prawa. Należy przyjąć, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją kontrolowanej normy umożliwia sądom odstąpienie od zasad wyznaczanych przez reguły determinujące datę, na którą określa się stan prawny miarodajny dla orzekania. Ta autonomia interpretacyjna przysługująca sądom znajduje swoją podstawę w art. 8 Konstytucji, będąc wyrazem bezpośredniego stosowania Konstytucji poprzez kierowanie się wykładnią zgodną z Konstytucją. Byłoby nielogiczne, gdyby dopuszczając - w celu przywrócenia stanu konstytucyjności - możliwość wznowienia postępowania w sprawach już rozstrzygniętych na podstawie norm uznanych za niekonstytucyjne, ustrojodawca dopuszczał dalsze naruszanie Konstytucji na przyszłość, przez bezwzględny nakaz dalszego stosowania przepisu już uznanego za niekonstytucyjny (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2007r., sygn. akt K 8/07, OTK-A 2007, nr 3, poz. 26; także wyrok TK z 23 października 2007, P 28/07, OTK-A 2007, nr 9, poz. 106). Wobec spraw będących w toku sąd administracyjny ma zatem możliwość dokonania oceny rozpatrywanej sprawy z punktu widzenia ochrony praw jednostki i uniknięcia sytuacji, kiedy sąd orzekałby według niekonstytucyjnych przepisów tylko po to, by następnie strona wniosła o wznowienie postępowania na podstawie procedur, o których mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji. Trudno też byłoby uznać za zgodne z zasadą ekonomiki procesowej zawieszenie postępowania przed sądem i oczekiwanie na wykonanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego przez ustawodawcę, skoro to wykonanie może trwać bardzo długo. Jeżeli więc Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności podstawy prawnej zaskarżonej decyzji z Konstytucją RP, to obowiązkiem sądu administracyjnego jest wskazanie i tej okoliczności, mogącej być przesłanką późniejszego wniosku strony o wznowienie postępowania administracyjnego (art.145a Kpa).

W niniejszej sprawie nie może więc mieć zastosowania zasada tempus regit actum, ze względu na pozbawienie domniemania konstytucyjności tych przepisów, które stanowiły podstawę prawną zaskarżonej decyzji. A zatem należy przyjąć, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niekonstytucyjność przepisów będących podstawą prawną zaskarżonej decyzji, musi być uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarówno zatem w takich przypadkach, gdy na skutek orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego przepis traci moc z chwilą ogłoszenia orzeczenia TK, jak i w tych przypadkach, gdy Trybunał korzystając z możliwości przewidzianej w art. 190 ust. 3 zd. 1 Konstytucji określa inny termin utraty mocy obowiązującej przepisu, sądy administracyjne mają prawo odmówić zastosowania tych przepisów. Przepisy uznane przez Trybunał za niekonstytucyjne nie powinny więc być stosowane w przyszłości, nawet jeśli za ich stosowaniem przemawiałyby ogólne reguły prawa międzyczasowego (por. K. Gonera, E. Łętowska, "Wieloaspektowość następstw stwierdzania niekonstytucyjności", PiP 2008, z. 5). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w tym względzie poglądy wyrażane w nowszym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z 21 czerwca 2007r., I OSK 1030/06; także wyrok NSA z 23 lutego 2006r., II OSK 1403/05, NSA z 31 stycznia 2008r., II OSK 1599/07, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie Sąd rozważając znaczenie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego odraczającego datę utraty mocy obowiązującej przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji, wziął pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnymi przepisami, przyczyny naruszenia i znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych tymi przepisami, powody dla których TK odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów oraz okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy i konsekwencje stosowania lub odmowy stosowania niekonstytucyjnych przepisów. Mając na uwadze wszystkie wymienione okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie należy uwzględnić orzeczenie Trybunału i odmówić stosowania niekonstytucyjnych przepisów, pomimo odroczenia terminu utraty ich mocy obowiązującej. Odsyłanie bowiem w niniejszej sprawie na drogę wznowienia postępowania byłoby sprzeczne z regułami demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, naruszeniem prawa do szybkiego załatwienia sprawy stanowiącego podstawowy standard europejski prawa do dobrej administracji, a na drodze sądowej - prawa do szybkiego procesu.

Tak więc Sąd w sprawie niniejszej, mając na uwadze treść art. 178 Konstytucji RP oraz art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, odmówił zastosowania niezgodnych z Konstytucją przepisów aktu rangi podustawowej - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Mając na uwadze powyższe, Sąd uchylił decyzje organów obu instancji na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Należy podkreślić, że w niniejszej sprawie wobec odmowy zastosowania przepisów materialnych i procesowych stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji jako niezgodnych z Konstytucją, Sąd nie dokonywał merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji. Organy administracyjne prowadząc ponownie postępowanie administracyjne, powinny rozpatrzyć sprawę strony skarżącej niezwłocznie po uchwaleniu przepisów prawa regulujących kwestię chorób zawodowych w zgodzie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.