Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 393/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Przewodniczący, , sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, , Sędziowie Sędziowie, sędzia WSA Anetta Chołuj sędzia WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca), sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca) sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 października 2022 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 26 lutego 2021 r. nr 0201-IEE2.711.20.2021.2.AK w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 26 stycznia 2018 r., znak sprawy 430200/71/635/2017-RKS, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w K. stwierdził, że A. D. (dalej jako: strona skarżąca, skarżący) jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz, że zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 60 842,65 zł.

Wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2020 r., sygn. akt III AUa 1317/19, Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił apelację strony skarżącej od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 16 lipca 2019 r., sygn. akt VII U 425/18 w sprawie z wniosku strony skarżącej przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychu o wysokość zadłużenia z tytułu składek.

Odnośnie należności wynikających z ww. decyzji administracyjnej, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychu wystawił tytuły wykonawcze z dnia 4 sierpnia 2020 r. o numerach od [...] do [...], które zostały doręczone stronie skarżącej w dniu 11 sierpnia 2020 r.

W piśmie z dnia 16 sierpnia 2020 r. zatytułowanym "Zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej" strona skarżąca wskazała na następujące błędy i braki tytułów wykonawczych: 1) brak wniosku wierzyciela o wszczęcie egzekucji; 2) błędne wyliczenie kwot odsetek; 3) błędną datę wydania orzeczenia. Ponadto zarzucono organowi egzekucyjnemu wszczęcie postępowania egzekucyjnego przed zakończeniem postępowań sądowych prowadzonych w Sądzie Okręgowym w Świdnicy w przedmiocie okresów składkowych objętych tytułami wykonawczymi oraz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w przedmiocie bezczynności organu egzekucyjnego. W powyższym piśmie skarżący wniósł nadto o wyłączenie organu egzekucyjnego i przekazanie sprawy do innego oddziału ZUS, wskazując, że przed Sądem Okręgowym w Świdnicy toczy się postępowanie z jego powództwa przeciwko organowi w przedmiocie naruszenia dóbr osobistych.

Pismem z dnia 28 sierpnia 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Wałbrzychu, zwrócił się do skarżącego o doprecyzowanie charakteru ww. pisma poprzez wskazanie, czy pismo to ma zostać potraktowane jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z r. 2022 r., poz. 479, dalej jako: u.p.e.a.), czy jako zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 2 u.p.e.a. W wezwaniu organ egzekucyjny wyznaczył skarżącemu 7-dniowy termin na udzielenie odpowiedzi i wskazał, że w przypadku braku odpowiedzi pismo zostanie potraktowane jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. (niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.) i jednocześnie jako zarzut na podstawie art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. W odpowiedzi na powyższe wezwanie z dnia 28 sierpnia 2020 r. skarżący, powołując się na art. 9 k.p.a., wniósł o wskazanie jego podstawy prawnej oraz zakwestionował podejmowanie przez organ czynności w sprawie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wyłączeniu organu (pismo z dnia 9 września 2020 r., k. 132 akt administracyjnych).

Postanowieniem z dnia 4 września 2020 r. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Wałbrzychu orzekł o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia organu egzekucyjnego, tj. Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Wałbrzychu i przekazania innemu Oddziałowi ZUS postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko stronie skarżącej na podstawie tytułów wykonawczych.

Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu postanowieniem z dnia 2 listopada 2020 r. uchylił powyższe postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Postanowieniem z dnia 18 listopada 2020 r. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Wałbrzychu orzekł o odmowie wyłączenia organu egzekucyjnego i przekazania innemu Oddziałowi ZUS postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko stronie skarżącej na podstawie tytułów wykonawczych.

Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2020 r., znak: 430200/71/166/2020-RED-P, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychu oddalił zarzut w postępowaniu egzekucyjnym dotyczący braku wymagalności obowiązku, złożony przez stronę skarżącą w piśmie z dnia 16 sierpnia 2020 r.

Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2020 r., znak: 430200/71/167/2020-RED-P, Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Wałbrzychu orzekł o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Po rozpatrzeniu zażalenia strony skarżącej na powyższe postanowienie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, postanowieniem z dnia 26 lutego 2021 r., znak: 0201-IEE2.711.20.2021.2.AK, doręczonym skarżącemu w dniu 5 marca 2020r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

W skardze na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 9, art. 7, art. 7a, art. 11, art. 15, art. 77 § 1 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej jako: k.p.a.), art. 32 ust. 2 Konstytucji RP, art. 184 Konstytucji RP i art. 3 ustawy – Prawo przedsiębiorców. Kolejno wskazał przyczyny, z powodu których syndyka masy upadłości nie można traktować jak przedsiębiorcy. Następnie zarzucono organowi rentowemu pominięcie znanych mu faktów, w szczególności wniosku skarżącego o częściowe umorzenie składek oraz zaleceń departamentu realizacji dochodów ZUS opisanych w piśmie z dnia 19 listopada 2020 r. Zdaniem skarżącego organ dopuścił się naruszenia zasad współżycia społecznego poprzez żądanie składek na ubezpieczenie przewyższającej dziesięciokrotnie uzyskane w spornym okresie dochody. Skarżący podniósł, że ubezpieczyciel żąda pełnej wysokości składek, wiedząc, że nie może ich odliczyć od podatku, ani zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu. Powyższe skutkuje poniesieniem szkody przez skarżącego w wysokości 75% żądanych przez ZUS kwot na ubezpieczenie zdrowotne i 19 % pozostałych kwot. Skarżący zakwestionował nadto twierdzenia organu, że bezczynność przy wydaniu decyzji abolicyjnej nie miała znaczenia na wysokość żądanej kwoty. Jak wskazał, w decyzji tej organ rentowy wskazał jedynie okresy nieobjęte decyzją, lecz nie pouczył o skutkach prawnych z tym związanych, o procedurze umorzenia i warunkach zawarcia układu ratalnego. Co do okresów nie objętych powołaną decyzją organ nie podał kwot ewentualnego zadłużenia i nie podjął przez kolejny rok żadnych czynności zmierzających do ich wyegzekwowania. Skarżący uznał nadto za dowolną "uznaniowość" twierdzenia organu, według których nadanie klauzuli jest jednoznaczne z podpisaniem przez osobę upoważnioną do działania w imieniu wierzyciela.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Skarga podlegała oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329), dalej: p.p.s.a. W świetle art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd może stwierdzić nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest dokonana przez organ odwoławczy ocena prawidłowości stanowiska organu egzekucyjnego będącego jednocześnie wierzycielem, dotyczącego odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych, obejmujących zadłużenie składkowe określone decyzją.

Jak wskazuje się w literaturze przedmiotu, istotą umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma na celu zakończenie postępowania egzekucyjnego, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Co do zasady umorzenie postępowania egzekucyjnego oznacza, że nie jest realizowany jego cel z powodu wystąpienia przyczyn niedopuszczalności prowadzenia (P. Pietrasz [w:] D. R. Kijowski (red.), Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, System Informacji Prawnej Lex, tezy do art. 59 u.p.e.a.).

Ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070 z późn. zm. – dalej ustawa zmieniająca z dnia 11 września 2019 r.) znowelizowano m.in. art. 59 u.p.e.a., regulujący przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Zgodnie ze znowelizowanym na jej podstawie brzmieniem art. 59 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku:

1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego;

2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym;

3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27;

4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek:

a) jest ściśle związany ze zobowiązanym,

b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego;

5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel;

7) gdy odrębne ustawy tak stanowią.

Nadto zgodnie z brzmieniem art. 59 § 2 u.p.e.a., obowiązującym na moment wszczęcia postępowania egzekucyjnego (por. art. 1 pkt 12, art. 6 ust. 1 i art. 15 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2019 r., poz. 1553), postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Zgodnie z art. 26 ust. 3a u.p.e.a., w brzmieniu nadanym ustawą zmieniająca z dnia 11 września 2019 r., wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą: 1) doręczenia wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej i tytułu wykonawczego organowi egzekucyjnemu, jeżeli wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym; 2) nadania tytułowi wykonawczemu klauzuli o skierowaniu tego tytułu do egzekucji administracyjnej, jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym; 3) wystawienia tytułu wykonawczego w przypadku przekształcenia zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne. Zgodnie z art. 26 § 1 i § 4 u.p.e.a., w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie, organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru (§ 1). Jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego (§ 4). Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.).

Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy zmieniającej z dnia 11 września 2019 r. do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 (tj. u.p.e.a.) i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Stosownie do treści art. 29 ustawy zmieniającej z dnia 11 września 2019 r. ustawa ta wchodzi w życie po upływie 9 miesięcy od dnia ogłoszenia. Wskazana nowelizacja weszła zatem w życie w dniu 30 lipca 2020 r.

W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne toczy się na podstawie tytułów wykonawczych wydanych w dniu 4 sierpnia 2020 r., obejmujących należności wskazane w decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 26 stycznia 2018 r. z tytułu nieuiszczonych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy. Doręczenie odpisów tytułów wykonawczych skarżącemu nastąpiło w dniu 11 sierpnia 2020 r. W sprawie zastosowanie znajdą zatem przepisy w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z dnia 11 września 2019 r.

Zwrócić należy uwagę, że znowelizowane ustawą zmieniającą z dnia 11 września 2019 r. brzmienie art. 59 § 1 u.p.e.a. pozwala rozpatrywać zarzuty w zakresie wadliwości tytułu wykonawczego w ramach postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Dla zarzutu wadliwości formalnych tytułu egzekucyjnego adekwatna jest przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego wymieniona w art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a., która w zakresie wymogów tytułu wykonawczego odsyła do art. 27 u.p.e.a.

Zgodnie z art. 27 § 1 u.p.e.a., tytuł wykonawczy zawiera: 1) oznaczenie wierzyciela; 1a) oznaczenie organu albo organów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług (Dz. U. z 2021 r. poz. 1140); 2) wskazanie imienia i nazwiska lub nazwy zobowiązanego i jego adresu, a także PESEL, NIP lub REGON, jeżeli zobowiązany taki numer posiada; 3) treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości i rodzaju, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek; 4) wskazanie zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową albo przez ustanowienie zastawu skarbowego lub rejestrowego lub zastawu nieujawnionego w żadnym rejestrze, ze wskazaniem terminów powstania tych zabezpieczeń; 5) wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, jeżeli należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej; 6) wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej; 7) datę wystawienia tytułu, podpis, imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela; 8) pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie adresu miejsca zamieszkania lub siedziby; 9) pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu prawie wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej oraz o skutkach wniesienia tego zarzutu nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu; 9a) pouczenie zobowiązanego o przysługującym jego małżonkowi prawie do wniesienia sprzeciwu w sprawie odpowiedzialności majątkiem wspólnym; 10) klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej; 11) wskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych; 12) datę doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane, podstawę prawną braku tego obowiązku; 13) datę doręczenia zobowiązanemu powiadomienia o wniosku o egzekucję administracyjnej kary pieniężnej lub grzywny administracyjnej, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy, o której mowa w pkt 1a; 14) datę, do której można prowadzić egzekucję należności pieniężnej, o której mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. g.

Słusznie organy uznały, że podniesiony w piśmie inicjującym postępowanie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego zarzut "braku wniosku wierzyciela o wszczęcie egzekucji" może wskazywać, że skarżący zarzuca wadliwość tytułów wykonawczych polegającą na braku elementów wymienionych w art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a., tj. podpisu, imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela.

Wskazać jednak należy, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych skupia w niniejszej sprawie kompetencje zarówno wierzyciela, jak i organu egzekucyjnego. W tytułach wykonawczych z dnia 4 sierpnia 2020 r. wskazano jako wierzyciela Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychu Inspektorat w K., a jako organ egzekucyjny wymieniono Dyrektora Oddziału ZUS w Wałbrzychu. Na podstawie art. 19 § 4 u.p.e.a. dyrektor oddziału ZUS jest organem egzekucyjnym uprawnionym do prowadzenia egzekucji m.in. w zakresie należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.

Na mocy ustawy zmieniającej z dnia 11 września 2019 r, która weszła w życie w dniu 30 lipca 2020 r., do art. 27 u.p.e.a. został dodany § 1b, zgodnie z którym tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela będącego jednocześnie organem egzekucyjnym, w tym w postaci elektronicznej, może nie zawierać podpisu osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Nadanie klauzuli o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej uznaje się za podpisanie tego tytułu przez osobę upoważnioną do działania w imieniu wierzyciela. Znowelizowane przepisy dają zatem możliwość odstąpienia do wymogu podpisania tytułu wykonawczego przez osobę upoważnioną do działania w imieniu wierzyciela będącego jednocześnie organem egzekucyjnym. Z tego powodu podnoszony przez skarżącego zarzut wadliwość tytułu wykonawczego okazał się niezasadny.

Zamierzonego skutku nie mogą również odnieść pozostałe zarzuty i argumenty skargi. W istocie zmierzają one bowiem do podważenia zasadności lub prawidłowości obowiązku wynikającego z orzeczenia objętego tytułem wykonawczym, co wykracza poza granice niniejszej sprawy. Wyjaśnić należy, że w postępowaniu dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego ustalenia faktyczne organu egzekucyjnego mogą dotyczyć jedynie wymienionych w art. 59 u.p.e.a. podstaw (przesłanek) umorzenia postępowania egzekucyjnego, a nie kwestii związanych z oceną prawną zasadności lub prawidłowości obowiązku określonego w orzeczeniu będącym podstawą wystawienia tytułu wykonawczego. Powyższe wynika z art. 29 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ egzekucyjny nie ma zatem możliwości kwestionowania decyzji rozstrzygającej o obowiązku podlegającym egzekucji. Ewentualna wadliwość tej decyzji może być podnoszona w innym, odrębnym postępowaniu, nie zaś w sprawie, której przedmiotem jest wyłącznie ocena podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowania egzekucyjnego nie można łączyć z postępowaniami administracyjnymi zmierzającymi do merytorycznego rozpoznania sprawy (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 19 grudnia 2012 r., II SA/Gd 643/12, LEX nr 1235475). Nawet jeżeli jeden organ łączy funkcję organu egzekucyjnego i wierzyciela, egzekwując obowiązki wynikające z własnej decyzji ostatecznej, bądź decyzji wydanej przez inny organ, to nie może w toku postępowania egzekucyjnego dowolnie zmienić tego, co zostało w niej skonkretyzowane i zindywidualizowane.

W tym wątku sprawy należy również zauważyć, że decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych określająca wysokość zadłużenia stała się ostateczna i prawomocna wobec wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2020 r. oddalił apelację skarżącego złożoną od wyroku sądu pierwszej instancji oddalającego odwołanie od ww. decyzji.

Co do podniesionej w skardze okoliczności złożenia przez skarżącego wniosku z dnia 2 listopada 2019 r. o częściowe umorzenie należności z tytułu składek, wyjaśnić należy, że okoliczność ta nie skutkuje niedopuszczalnością egzekucji do czasu rozstrzygnięcia tego wniosku. Zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a., w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Na gruncie administracyjnego postępowania egzekucyjnego obowiązuje zatem zasada obligatoryjnego podejmowania egzekucji, a skutkiem podjętych przez wierzyciela czynności jest zasadniczo powstanie obowiązku wszczęcia przez organ egzekucyjny postępowania i przystąpienia do egzekucji. Tutejszy Sąd w pełni podziela stanowisko judykatury, że samo złożenie wniosku o umorzenie dochodzonego obowiązku nie czyni egzekucji niedopuszczalną, a zatem nie stanowi podstawy do odstąpienia od prowadzenia egzekucji, jak również nie wstrzymuje wykonania obowiązku do czasu wydania decyzji (wyroki WSA w Łodzi z dnia 18 sierpnia 2021, sygn. akt III SA/Łd 337/21 i WSA w Bydgoszczy z dnia 16 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Bd 124/20).

W tym miejscu należy zauważyć, że zgodnie z ustaleniami zawartymi w postanowieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych rozstrzygającym w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, decyzją z dnia 13 sierpnia 2019 r., nr 2270/A-U/2019, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Wałbrzychu orzekł o odmowie umorzenia należności z tytułu składek. Powołane przez skarżącego w piśmie z dnia 16 sierpnia 2020 r. postępowanie prowadzone przed Sądem Okręgowym w Świdnicy pod sygn. akt VII U 1353/19, dotyczy odwołania od ww. decyzji. W świetle powyższych ustaleń dotychczas nie wydano decyzji pozytywnie rozstrzygającej wniosek skarżącego o umorzenie należności. Zdaniem Sądu, ewentualny brak zakończenia postępowania sądowego przed Sądem Okręgowym w Świdnicy nie stanowił przeszkody do wydania rozstrzygnięcie o odmowie umorzenia postępowania.

Ustalony w toku postępowania stan faktyczny i prawny wskazuje, że w sprawie nie wystąpiła jakakolwiek przesłanka uzasadniająca umorzenie postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 § 1 u.p.e.a. Wyjaśnienia organów co do stanu faktycznego i prawnego są wyczerpujące i zdecydowanie wystarczające dla wydania zaskarżonych rozstrzygnięć, jak również zostały oparte na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, bez naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy innych przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności należy zauważyć, że we wniosku inicjującym postępowanie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego strona skarżąca wnioskowała o wyłączenie organu od udziału w rozstrzyganiu. Wniosek ten został w toku postępowania formalnie rozstrzygnięty w sposób negatywny poprzez wydanie stosownego postanowienia. Na etapie postępowania zażaleniowego oraz sądowego powyższe postanowienie nie było przez skarżącego kwestionowane.

Reasumując Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a.