Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 314/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Grossmann Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 lipca 2021 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w R. z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. ([...]) Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. ([...]) Dyrektora Zakładu Karnego w R. odmawiającej W. S. udostępnienia informacji publicznej we wnioskowanej formie. Wskazaną podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.). w zw. z art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176).

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w poniżej udokumentowanych okolicznościach sprawy:

Wnioskiem z dnia [...] listopada 2020 r. W. S. (dalej także jako "Wnioskodawca" albo "Skarżący") wniósł do Dyrektora Zakładu Karnego w R. o udostępnienie informacji publicznej w postaci zanonimizowanej kopii odpowiedzi na skargi osadzonych dotyczących Zakładu Karnego w R., uznane za zasadne i częściowo zasadne przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w okresie od [...] stycznia 2019 roku do [...] grudnia 2019 roku w formie papierowej i przesłanie pocztą żądnej informacji (k. 1 akt adm.).

Wezwaniem z dnia [...] grudnia 2020 r. ([...]) Dyrektor Zakładu Karnego w R. zwrócił się do wnioskodawcy o wykazanie, że za udostępnieniem wnioskowanej informacji przemawia szczególnie istotny interes publiczny, a to w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. W wezwaniu wskazano także, że niewykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego uzasadniać będzie wydanie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej. (k. 3 akt adm.).

W motywach uzasadnienia wezwania, organ argumentował, że biorąc pod uwagę treść wniosku z dnia [...] listopada 2020 r. żądane informacje są informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Jednakże, dysponent informacji nie posiada bazy danych, której funkcjonalność umożliwiałaby proste wygenerowanie informacji żądanych we wniosku, a przygotowanie informacji obejmującej okres jednego roku działalności Zakładu Karnego w R. będzie wymagało dokonania przeglądu i analizy wszystkich skarg rozpatrywanych w Zakładzie Karnym w roku 2019, których łącznie było około 440, a następnie wyłonienie z nich tylko tych skarg, które uznano za zasadne bądź częściowo zasadne, dokonanie anonimizacji występujących na nich danych osobowych i sporządzenie kopii takich skarg. Oznacza to, że żądane informacje należy zakwalifikować jako informację przetworzoną. Dla udostępnienia informacji publicznej przetworzonej konieczne jest wykazanie, że przemawia za tym szczególny interes publiczny, stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wnioskodawca musi zatem wykazać, w jaki sposób zamierza wykorzystać wnioskowaną informację oraz dlaczego tak wykorzystana informacja przyczyni się w istotny sposób do realizacji interesu publicznego.

Powyższe wezwanie doręczono wnioskodawcy w dniu [...] grudnia 2020 r. (k. 6-7 akt adm.), a wnioskodawca nie odpowiedział na nie.

Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. ([...]) Dyrektor Zakładu Karnego w R. odmówił W. S. udostępnienia informacji publicznej we wnioskowanej formie, działając na podstawie art. 16 w zw. z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176) oraz art. 104 § 1 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.).

W motywach uzasadnienia organ przywołał wcześniej wyrażone stanowisko na temat tego, że żądana informacja jest informacją przetworzoną. Dodatkowo zwrócono uwagę, że wezwanie z dnia [...] grudnia 2020 r. o wykazanie, że za udostępnieniem wnioskowanej informacji przemawia szczególnie istotny interes publiczny pozostało bez reakcji wnioskodawcy. Nie wykazał on zatem szczególnie istotnego interesu publicznego.

Pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. W. S. wniósł odwołanie od powyższej decyzji (k. 12-15 akt adm.), zarzucając naruszenie art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż uzasadnienie zaskarżonej decyzji odmownej nie zawiera także imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenia podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2 tejże ustawy, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. Nadto, wnioskodawca wyraził także niezadowolenie z zaskarżonej decyzji, gdyż jego zdaniem w treści uzasadnienia tej decyzji zawarto kłamliwe informacje. W odwołaniu wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. ([...]) Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) w zw. z art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176).

W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, że w chwili złożenia wniosku z dnia [...] listopada 2020 r. informacja w kształcie objętym wnioskiem nie istniała. Warunkiem jej wytworzenia byłoby więc przeprowadzenie dodatkowych czynności organizacyjnych i analitycznych w oparciu o posiadane informacje proste, co wymagałoby poniesienia pewnych kosztów czasowych i osobowych. Zauważono, że w 2019 r. złożono około 440 skarg, z których należałoby następnie wybrać te, które zostały uznane za zasadne oraz częściowo zasadne, a następnie poddać je anonimizacji. To generowałyby konieczność podjęcia dodatkowych czynności angażujących do ich realizacji kilka osób, co nie pozostałoby bez wpływu na normalny tok pracy danej komórki organizacyjnej. W konsekwencji organ uznał, że wnioskodawca domagał się udostępnienia informacji przetworzonej. To uzasadniło poprawnie adresowane do wnioskodawcy wezwanie do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego do uzyskania wnioskowanej informacji, czego wnioskodawca nie uczynił. Dodatkowo, organ ocenił, że wnioskodawca nie ma indywidualnej, realnej i konkretnej możliwości wykorzystania żądanej informacji do działań dotyczących szczególnie istotnych interesów publicznych. Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ wskazał, że do podjęcia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, oprócz tego organu, który wydał decyzję odmowną, nie było potrzeby zajęcia stanowiska przez inne osoby, organ nie wystąpił także o zajęcie stanowiska w sprawie do jakiegokolwiek podmiotu zewnętrznego. Z tego względu nie było konieczne ani możliwe podanie imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowiska w toku postępowania.

Pismem z dnia [...] lutego 2021 roku W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. ([...]) o utrzymaniu w mocy decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. ([...]) Dyrektora Zakładu Karnego w R. odmawiającej W. S. udostępnienia informacji publicznej we wnioskowanej formie (k. 6-11 akt sądowy).

W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że zakwalifikowanie żądanej informacji jako informacji przetworzonej jest całkowicie bezzasadne. Skarżący wskazał na kontekst sprawy, zaznaczając, że według niego w 2019 r. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej uznał za częściowo zasadną wyłącznie jedną skargę osadzonego. Ponadto, zdaniem Skarżącego, organy służby więziennej gromadzą dane statystyczne odnośnie załatwianych próśb, skarg i wniosków osadzonych, w zakresie m.in. rozpatrzonych pozytywnie przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej skarg osadzonych na działalność Zakładu Karnego w R.. Skarżący przywołał także rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz.U. z 2013 r., poz. 647), w szczególności § 11 ust. 1–3 tego rozporządzenia. Zdaniem skarżącego, wyselekcjonowanie ze zbioru skarg z 2019 r. tych, które było zasadne lub częściowo zasadne, wiązało się z minimalnym nakładem pracy organu. Byłby to zatem, zdaniem skarżącego, proces bez wątpienia nieczasochłonny, nieangażujący większej liczby osób, który nie mógłby doprowadzić w żadnym zakresie do dezorganizacji pracy w Zakładzie Karnym w R., w szczególności nie miałoby to negatywnych skutków wobec realizacji ustawowych zadań nałożonych na służbę więzienną. W ocenie Skarżącego, byłoby to zadania, którego realizacja wymagałaby zaangażowania zasobów ludzkich w zakresie jednej osoby. W konsekwencji, skarżący podniósł, że wnioskowane przez niego informacje są informacją prostą. Te okoliczności uzasadniać powinny, zdaniem W. S., uwzględnienie jego skargi.

Do skargi załączono pismo Zastępcy Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] października 2020 r. ([...]).

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] marca 2021 r. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o oddalenie skargi, akcentując, że załączone do skargi pismo Zastępcy Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] października 2020 r. dotyczyło innego organu, który dysponuje innym zbiorem danych raz innego zakresu czasowego.

Postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt IV SPP/Po 50/21, przyznano Skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w P..

Pismem z dnia [...] czerwca 2021 r. Skarżący, zastępowany przez pełnomocnika fachowego, uzupełnił skargę, zarzucając zaskarżonej decyzji:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną wykładnię pojęcia informacji przetworzonej, nieuwzględniającą różnicy pomiędzy informacja publiczną przetworzoną, a informacją publiczną przekształconą, co skutkowało odmową udostępnienia informacji publicznej;

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci:

a. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z § 11 ust. 1-6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz.U. z 2013 r., poz. 647) poprzez zaniechanie wyjaśnienia sposobu prowadzenia przez Zakład Karny w R. ewidencji wniosków, skarg i próśb osób osadzonych, w szczególności biorąc pod uwagę wzór dziennika, które określa załącznik do przywołanego rozporządzenia w sprawie wniosków, skarg i próśb, co przyczyniło się do uznania, że organ administracji nie posiada danych wskazanych we wniosku o udostępnienie informacji publicznej i w efekcie do odmowy udostępnienia informacji publicznej;

b. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. 7 tiret siódme ustawy z dnia 8 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej poprzez zaniechanie wyjaśnienia sposobu wywiązywania się z obowiązku przekazywania przez Zakład Karny w R. informacji do Centralnej Bazy prowadzonej w systemie teleinformatycznym dotyczących wniosków, skarg i próśb osób osadzonych, co przyczyniło się do uznania, że organ administracji nie posiada danych wskazanych we wniosku o udostępnienie informacji publicznej i w efekcie do odmowy udostępnienia informacji publicznej;

c. art. 8 § 2 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia przyczyny pozytywnego załatwienia sprawy objętej wnioskiem skarżącego z dnia [...] października 2020 r. dotyczącej przesłania kopii odpowiedzi na skargi osadzonych dotyczących Zakładu Karnego w R. uznanych za zasadne i częściowo zasadne przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z okresu od [...] stycznia 2015 r. do [...] grudnia 2015 r. oraz negatywnego załatwienia sprawy objętej niniejszym postępowaniem, co przyczyniło się do wadliwego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a w efekcie odmowy udzielenia informacji publicznej;

d. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej przez organ I instancji w sytuacji, gdy była ona wadliwa.

Jednocześnie, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Okręgowej Służby Więziennej nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Zakładu Karnego w R. nr [...], a to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 P.p.s.a.

Dodatkowo, pełnomocnik skarżącego wniósł o zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, wskazując, że koszty te nie zostały opłacone w całości, ani w części, a to na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 30 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm. - w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 – dalej również jako: u.d.i.p.). Podkreślić też trzeba, że jakkolwiek na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mają generalnie zastosowania przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2021, poz. 735 – dalej jako: "k.p.a."), to wyjątek w tym zakresie stanowi art. 16 ust. 2 u.d.i.p., który przewiduje, że przepisy k.p.a. znajdą zastosowanie w sytuacji wydania przez podmiot zobowiązany decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej bądź decyzji o umorzeniu postępowania prowadzonego w tym zakresie. W judykaturze przyjmuje się przy tym, i Sąd sprawę niniejszą rozpoznający, stanowisko to podziela, że, wykładnia systemowa przepisu art. 16 ust. 2 u.d.i.p., nakazującego stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego do decyzji wskazanych w ust. 1 tego przepisu, prowadzi do wniosku, iż pod pojęciem "stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego do decyzji" nie należy rozumieć jedynie wymogu stosowania przepisów wprost odnoszących się do tej formy działania administracji publicznej, ale także nakaz stosowania wszelkich przepisów pozostających w związku z wydaniem decyzji. Są to w szczególności przepisy regulujące procedurę, która kończy się wydaniem decyzji, oraz przepisy, które normują dalsze postępowanie w sprawie zakończonej wydaniem decyzji. Oznacza to konieczność stosowania się do zasad tego postępowania, m.in. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. Obowiązek wydania decyzji występuje jednakże dopiero wówczas, gdy spełniony jest warunek przedmiotowy - żądana informacja ma charakter informacji publicznej, i podmiotowy - istnieje podmiot zobowiązany. W związku z powyższym w sytuacji gdy w sprawie chociażby potencjalnie zachodzi możliwość podjęcia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub decyzji o umorzeniu postępowania, albo też jakiegokolwiek innego aktu administracyjnego, który wiązałby się z ustaleniem podmiotu, od którego pochodzi wniosek należy stosować przepisy postępowania administracyjnego. (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt I OSK 705/17). Tym samym stosowanie przepisów k.p.a. na gruncie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. winno odnosić się również do oceny przesłanek na podstawie których organ decyduje się na wydanie decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, tj. w przypadku niniejszej sprawy organ winien zgodnie z zasadami k.p.a. przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i udokumentować, czy istotnie zachodzą przesłanki do wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, tj. w okolicznościach badanej sprawy organ powinien udokumentować, że wnioskowana informacja rzeczywiście stanowi informację przetworzoną. Przypomnieć bowiem należy, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest zagwarantowanie wnioskodawcy dostępu do informacji w określonym przez ustawę terminie. Oznacza to, że zasadą jest udostępnienie informacji, a wyjątkiem jej odmowa (por. wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2021 r. sygn. III OSK 2304/21).

Zauważyć trzeba, ze w okolicznościach badanej sprawy decyzje odmowne obu instancji nie poddają się kontroli sądowoadministracyjnej. Organy gołosłownie wskazały, że żądana informacja w postaci zanonimizowanej kopii odpowiedzi na skargi osadzonych dotyczących Zakładu Karnego w R., które zostały uznane za zasadne i częściowo zasadne przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w okresie od [...] stycznia 2019 roku do [...] grudnia 2019 – stanowi informację przetworzoną. Stanowisko organów uzasadnione zostało faktem złożenia w 2019 r. 440 skarg. Wyjaśniono, że wyłonienie tylko skarg uznanych za zasadne bądź częściowo zasadne, dokonanie anonimizacji danych osobowych oraz sporządzenie kopii tych skarg uzasadnia zakwalifikowanie wnioskowanej przez W. S. informacji, jako informacji przetworzonej. Odnosząc się do argumentacji zawartej w zaskarżonych decyzjach oraz dokumentacji akt sprawy, stanowisko organów należy uznać co najmniej za przedwczesne. Po pierwsze, należy wskazać, że słusznie podnosi Skarżący, a organy nie odnoszą się do tej kwestii w żaden sposób, że sposób załatwiania skarg osób osadzonych w zakładach karnych reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz.U, 2013, poz. 647 – dalej jako: "rozp.2003"). Na podstawie § 11 ust. 1 i 2 rozp.2003 ewidencję skarg - wpływających - do jednostki organizacyjnej prowadzi wyznaczony funkcjonariusz lub pracownik tej jednostki organizacyjnej albo określona komórka organizacyjna, przy czym ewidencję wniosków, skarg i próśb prowadzi się w formie dzienników, oddzielnie dla skarg oraz wniosków i próśb. Ponadto na podstawie § 11 ust. 4 rozp.2003 wzór dziennika, określa załącznik rozporządzenia. Analiza wzoru (załącznik do rozp.2003) "Dziennika skarg" (próśb i wniosków) wskazuje, że stanowi on tabelę składającą się z 15 kolumn. Kolumny oznaczone numerami 10-14 dotyczą "Załatwień" skarg, a kolumna 14 "Sposób" załatwienia skargi. Jak wynika z treści § 11 rozp.2003 nie jest prawem, ale obowiązkiem każdej jednostki organizacyjnej nie tylko prowadzenie ewidencji skarg - wpływających - do jednostki organizacyjnej (ust. 1), ale również prowadzenie tej ewidencji w formie dziennika (ust. 2), wg określonego w załączniku do rozp.2003 wzoru (ust. 4). Z rozp.2003 wynika, że w Dzienniku skarg, w kolumnie 14, powinna znajdować się informacja na temat sposobu załatwienia każdej ze skarg wpływających do danej jednostki organizacyjnej. Z uzasadnienia zaskarżonych decyzji nie wynika, czy Zakład Karny w R. skorzystał z danych zawartych w Dzienniku skarg tej jednostki, ani aby nie miał możliwości (i z jakich przyczyn) tego uczynić. Dane zawarte w kolumnie nr 14 Dziennika skarg (prowadzonego wg urzędowego wzoru), powinny umożliwiać ustalenie (i udokumentowanie) w prosty i nie budzący wątpliwości sposób, czy informacja o udzielenie której zwrócił się Skarżący stanowi informację przetworzoną. Ponadto, należy zauważyć, że stanowisko organów wydaje się co najmniej przedwczesne, również z tej przyczyny, że - jak wykazał - Skarżący bywa tak, że w ciągu całego roku za zasadną zostaje uznana tylko jedna skarga. Taka sytuacja miała miejsce np. w 2015 r. Sąd dostrzega, że ustalenia zawarte w załączonym do skargi piśmie z [...] października 2020 r. dotyczą roku 2015. Niemniej jednak, pismo to dotyczyło działalności Zakładu Karnego w R. i daje pewien obraz możliwych uwarunkowań, tzn. takich, że w ciągu całego roku za zasadną zostaje uznana jedna tylko skarga. Dalej należy wskazać, że Sąd dostrzega również argumentację odpowiedzi na skargę, w tym zastrzeżenie, że wniosek, którego dotyczy załączona do skargi W. S. odpowiedź z dnia [...] października 2020 r. "został skierowany do innego podmiotu, który dysponuje innym zbiorem danych". Należy jednak zauważyć, że Dyrektor Zakładu Karnego R. - nie kwestionuje - faktu dysponowania wnioskowanymi przez W. S. informacjami, natomiast w oparciu o treść uzasadnień zaskarżonych decyzji, jak i na podstawie akt sprawy nie sposób stwierdzić, czy żądana informacja publiczna za rok 2019 rzeczywiście stanowi informację przetworzoną, ani dlaczego jednostka organizacyjna nie korzysta z danych na temat sposobu załatwienia - wpływających - do niej skarg, pomimo wymogów formalnych (kolumna 14 dziennika skarg) jakie prawodawca formułuje w odniesieniu do ewidencji skarg osadzonych w zakładach karnych. Ubocznie należy też zauważyć, że w doktrynie podkreśla się, że punkt wyjścia dla regulacji zawartych w Kodeksie karnym wykonawczym (w tym w art. 6 § 2 k.k.w.) stanowi skarga powszechna, unormowana przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (por. K. Dąbkiewicz [w:] Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, LEX/el. 2020, art. 6.). Ze względu na to odpowiednie zastosowanie znajdują przepisy działu VIII k.p.a. (art. 221–260) oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków (Dz.U. poz. 46) – (por. T. Sobecki, Skarga jako instytucja prawa karnego wykonawczego, Toruń 2021, s. 53). Skoro zatem prawo tworzy pewne standardy postępowania ze skargami osób osadzonych, służące m.in. transparentności i efektywności postępowań nimi inicjowanych, to należało również rozważyć możliwość posłużenia się nimi dla wykazania statusu (jako informacji przetworzonej) wnioskowanej przez W. S. informacji. Brak jakichkolwiek dokumentów pozwalających na weryfikację stanowiska organów, co do charakteru wnioskowanej informacji jako przetworzonej, powoduje, że zaskarżone decyzje wymykają się kontroli sądowoadministracyjnej. Stanowisko organów wydaje się uzasadniać sama deklaracja - również nieudokumentowana w aktach sprawy - że w 2019 r. wpłynęło 440 skarg, a wyłonienie z nich tych skarg, które uznano za zasadne bądź częściowo zasadne oraz dokonanie anonimizacji występujących na nich danych osobowych i sporządzenie kopii takich skarg, powoduje, że wniosek złożony w niniejszej sprawie dotyczy informacji przetworzonej. Na zakończenie należy dodać, że Sądowi z urzędu znana jest sprawa skargi zarejestrowanej pod sygn. IV SA/Po 229/21, jednakże Sąd w składzie sprawę niniejszą rozpoznającym nie podziela stanowiska, jakoby

- a priori - należało przyjmować konieczność analizowania każdej pojedynczej skargi we wskazanym przez Skarżącego okresie, odrzucając - bez jakiegokolwiek uzasadnienia ze strony organów - możliwość ustalenia w oparciu o dziennik skarg - samej tylko liczby - skarg, które okazały się być w danym okresie w całości lub w części zasadne. Nakład pracy przy anonimizacji i sporządzeniu wnioskowanych kopii, pozostaje natomiast kwestią wtórną, wprost determinowaną, wcześniejszymi ustaleniami, co do - liczby skarg - które okazały się być w danym okresie w całości lub w części zasadne.

W tej sytuacji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegały uchyleniu z uwagi na naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Należy też podkreślić, że na organach ciążą obowiązki prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 8 k.p.a.) oraz zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), które wyrażają się w obowiązku stosownego uzasadnienia decyzji. Podkreślenia wymaga, że zarówno materiał dowodowy, jak i jego ocena winny – zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Uzasadnienie winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ administracji publicznej stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia. Norma ta jest uzupełnieniem postanowień zawartych w art. 11 k.p.a. zgodnie z którym organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy. W okolicznościach badanej sprawy, w istocie nie wyjaśniono na jakiej podstawie organy ustaliły, że wnioskowana informacja stanowi informację przetworzoną, a w konsekwencji że ziściły się przesłanki uzasadniające wydanie decyzji odmownej.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie udokumentowanie w aktach sprawy poczynionych ustaleń faktycznych, dotyczących liczby skarg, które w 2019 zostały uznane za zasadne i częściowo zasadne przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej. W tym celu organ posłuży się prowadzoną ewidencją. Jeżeli organ ponownie stwierdzi, że wnioskowana informacja stanowi informację przetworzoną, to ustalenia te udokumentuje w aktach sprawy, w sposób poddający się kontroli sądowoadministracyjej. Jeżeli zatem pozostające w dyspozycji organu ewidencje nie dostarczają niezbędnych danych, organ wyjaśni to szczegółowo, wskazując przyczyny takiego stanu rzeczy.

W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że nie orzekł w niniejszym wyroku w kwestii przyznania pełnomocnikowi zawodowemu skarżącego wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, gdyż zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. wydanie postanowienia w tym przedmiocie należy zasadniczo do referendarza sądowego – który w niniejszej sprawie niezwłocznie wyda stosowne orzeczenie.