Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 167/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 2a
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) WSA Tomasz Grossmann Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2015 r. sprawy ze skargi [...] w P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] Prezydent Miasta P. po rozpatrzeniu wniosku Stowarzyszenia [...] działając na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. Nr 243 z 2010 r., poz. 1623 z późn. zm.) oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie wolnostojącej przy ul. P. [...] w P., odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu decyzji organ orzekający podniósł, iż inwestor w dniu [...]05.2014r. złożył wniosek o wydanie pozwolenia na budowę. W związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości w projekcie budowlanym, postanowieniem z dnia [...]06.2014r. inwestor został zobowiązany do ich usunięcia w zakreślonym terminie poprzez przedłożenie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzenie wód opadowych do ziemi poprzez urządzenia wodne oraz budowę skrzyni rozsączających i wrysowanie tych urządzeń na projekcie zagospodarowania terenu oraz czterech egzemplarzy projektu budowlanego, które należało doprowadzić do zgodności z :

1) rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25.04.2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez : ponumerowanie wszystkich stron i arkuszy stanowiących część projektu budowlanego oraz załączników do projektu (§ 5); uzupełnienie części rysunkowej o liczbę kondygnacji, wymiary budynku, odległości od granic z sąsiednimi działkami, odległość od projektowanego tarasu do granicy działki, zwymiarowanie miejsca postojowego oraz śmietnika, projektowanego układu sieci wodociągowej na działce w powiązaniu z siecią zewnętrzną, sporządzenie prawidłowego planu zagospodarowania działek z uwzględnieniem obrysu działek przedstawionych na mapie zasadniczej (§ 8 ust.3 pkt2); przedstawienie opisu technicznego budynki określającego charakterystykę energetyczną budynku (§ 11 ust.2 pkt 10 i ust.12); zaopatrzenie części rysunkowej w niezbędne oznaczenia graficzne i wyjaśnienia opisowe (§12);

2) decyzją o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2012r. wydaną dla niniejszej inwestycji w zakresie : linii zabudowy (pkt II 1.1); wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej (pkt II 1.4); przedłożenie wytycznych archeologicznych oraz pozwolenia Miejskiego Konserwatora Zabytków na prowadzenie prac budowlanych w zabytkowej dzielnicy (pkt III 2); przedłożenie uzgodnienia Zarządu Dróg Miejskich w zakresie zjazdu obejmującego przebudowę chodnika na odcinku przyległym do działki nr [...] (pkt IV 1 ); przedłożenie zgody Wydziału Ochrony Środowiska na ewentualną wycinkę drzew (pkt VIII 3);

3) aktualnymi warunkami technicznymi przyłączenia do sieci wodociągowej Aquanet S.A. oraz do sieci elektroenergetycznej Enea operator poprzez ich przedłożenie zgodnie z art.34 ust.3 pkt 3a p.b.;

4) funkcją projektowanego budynku – analiza układu funkcjonalnego wykazała, że budynek będzie pełnił funkcję zamieszkania zbiorowego, a nie budynku jednorodzinnego.

W dniu [...].11.2014r. inwestor złożył poprawione projekty oraz wyjaśnienia. Po analizie materiału dowodowego organ I instancji podniósł, iż zgodnie z art.35 ust.1 p.b. właściwy organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę sprawdza m.in. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym architektoniczno-budowlanymi, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, wykonanie projektu przez osoby posiadające wymagane prawem uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art.12 ust.7. W ust.3 tego artykułu wskazano, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust.1, organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. W ocenie organu inwestor tylko w części wywiązał się z obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia 16.06.2012r. Uzupełniono cztery egzemplarze projektu o ponumerowanie stron. Część sporządzoną na mapie uzupełniono o liczbę kondygnacji, charakterystyczną rzędną projektowanego obiektu budowlanego, zwymiarowano projektowany śmietnik do granicy działki sąsiada, uzupełniono projektowany układ sieci wodociągowej na działce w powiązaniu z siecią zewnętrzną, poprawiono projekt zagospodarowania działek uwzględniając obrys działek. Do projektów dołączono również charakterystykę energetyczną budynku wraz z analizą możliwości racjonalnego wykorzystania systemów ogrzewania. Część rysunkową uzupełniono o orientację położenia budynku w stosunku do stron świata. Dostarczono aktualne warunki techniczne przyłączenia do sieci wodociągowej oraz elektroenergetycznej. W dniu [...]11.2014r. wpłynęło pismo, w którym pełnomocnik inwestora wyjaśnił, że zgoda na wycinkę drzew wydawana jest po uzyskaniu pozwolenia na budowę, brak przepisu ustającego układ funkcjonalny domu jednorodzinnego - jest to wyłączną domeną inwestora – jedynym prawnym ograniczeniem jest zgodność z warunkami zabudowy co w projekcie zostało spełnione, natomiast w związku z kosztami wykonania rozsączania za pomocą skrzyń wprowadzono zamienne rozwiązanie polegające na zastosowaniu zbiorników retencyjnych z późniejszym wykorzystaniem wody szarej. Dostarczono także pozwolenie konserwatora zabytków oraz uzgodnienie projektu zjazdu. Projekt budowlany w ocenie organu jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie parametrów zabudowy takich jak powierzchnia zabudowy, szerokość elewacji, wysokość budynku, geometria dachu, usytuowania budynku, jednak w ocenie organu jest niezgodny w zakresie funkcji projektowanego budynku. Następnie organ przytoczył treść art.3 pkt 2a p.b. Następnie organ podniósł, iż budynek mieszkalny jednorodzinny służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych małej grupy społecznej – rodziny, składającej się z kilku osób. Z analizy części graficznej projektu (srt.63-66) wynika, że projektowany budynek posiada m.in. 16 toalet, 13 pokoi, 2 kuchnie, 9 pomieszczeń magazynowych, szatnię, prasowalnię i pralnię. Z części opisowej (str.49, 53, 54) wynika, że będzie też posiadał kaplicę i zakrystię. Część opisowa jest niespójna z częścią graficzną projektu w zakresie nazewnictwa pomieszczeń. Przedstawiony w projekcie układ funkcjonalny, zwłaszcza rzut II kondygnacji wskazuje, że projektowany budynek będzie pełnił funkcję budynku zamieszkania zbiorowego zdefiniowanego w § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ewentualnie budynku użyteczności publicznej zdefiniowanego w pkt 6 ww. § 3 rozporządzenia. W świetle obowiązujących przepisów w ocenie organu trudno uznać, że przedłożony projekt budowlany zakłada realizację budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organ nie podzielił stanowiska pełnomocnika inwestora, że brak przepisu ustalającego układ funkcjonalny domu jednorodzinnego i że jest to wyłącznie domena inwestora, albowiem istnieje definicja legalna budynku jednorodzinnego i w zasadzie zaprojektowany układ funkcjonalny determinuje jego przeznaczenie. Również w ocenie organu nie można zgodzić się z pełnomocnikiem inwestora, że tylko parametry zewnętrzne projektowanego budynku winne być zgodne z decyzją o warunkach zabudowy, a funkcja niekoniecznie, bo samo nazwanie budynku jednorodzinnym nie może przesądzać, że właśnie będzie on pełnił taką funkcję. Nadto organ wskazał, że decyzja o warunkach zabudowy ustala lokalizację tylko dwóch miejsc postojowych na działce inwestora, które zwykle zaspokajają potrzeby rodziny. Z części opisowej projektu (str.49, 53) wynika, że w budynku może przebywać na stałe aż 20 osób, zatem dwa miejsca postojowe z pewnością nie zapewnią możliwości parkowania pojazdów osób przebywających w budynku oraz osób dochodzących. Z uwagi, iż inwestor nie zastosował się w pełni do postanowienia z dnia [...]06.2011r. organ wydał decyzję odmowną.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyło Stowarzyszenie [...]w P. domagając się jej uchylenia i wydania pozwolenia na budowę. Odwołujący podniósł, iż powodem decyzji odmownej jest niezgodność układu funkcjonalnego budynku z jego wnioskowanym przeznaczeniem, jednak w ocenie odwołującego kilka lat wcześniej organ wydał pozwolenie na budowę na terenie tej samej dzielnicy dla bardzo podobnego budynku nie widząc niczego dziwnego w tym, że dom jednorodzinny nie musi się składać z bliżej nieokreślonej ale nieprzekraczalnej ilości pomieszczeń.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda W. decyzją z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...]wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżona decyzję.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że wymagania, których spełnienie stanowi warunek udzielenia pozwolenia na budowę zostały określone w treści art. 32-35 ustawy - Prawo budowlane.

Następnie Wojewoda W. przywołał w uzasadnieniu przepisy art. 34 ust.1, art. 35 ust. 1 i art.3 pkt 2a wskazanej powyżej ustawy oraz odnoszące się do terenu zainwestowania ustalenia decyzji o warunkach zabudowy, do których przedmiotowa inwestycja powinna być dostosowana.

Organ orzekający stwierdził jednocześnie, że budynek mieszkalny jednorodzinny to budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. W niniejszej sprawie decyzja o warunkach zabudowy, wniosek o pozwolenie na budowę, jak i dołączony do niego projekt budowlany dotyczą budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Z opisu planowanej inwestycji wynika, że projektowany budynek posiada rozbudowany program dla obsługi około 10 osób. Z opisu planowanej inwestycji wynika, że projektowany budynek posiada rozbudowany program dla obsługi około 10 osób. Rozbudowany program wynika z konieczności umożliwienia mieszkańcom realizowania różnorodnych działań związanych z osobistymi zainteresowaniami, a także z tradycją prowadzenia "domu otwartego" dla szerokiego grona przyjaciół. Jednocześnie z opsi projektu budowlanego wynika, iż kondygnacje na poziomach -1, 0, +1 charakteryzują się możliwością przebywania w budynku wielu osób nie będących stałymi mieszkańcami. Kondygnacja +2 zawiera 9 apartamentów przeznaczonych dla 11 osób. Zestawienia przedstawione w projekcie budowlanym (np. obrazujące bilans wentylacji mechanicznej) uwzględniają przebywanie w różnych pomieszczeniach (jadalni czy kaplicy) nawet 20 osób. Przedłożony projekt budowlany nie jest projektem budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Projektowany obiekt posiada cechy budynku zamieszkania zbiorowego. Z opisu projektowanej inwestycji wynika, że duża część lokatorów projektowanego budynku będzie zamieszkiwać w nim nie na stałe, lecz ich pobyt będzie miał charakter czasowy. Definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie mówi o przeznaczeniu budynku przez pryzmat ilości mieszkańców, ich koligacji, ilości pomieszczeń w tym kuchni, toalet – odnosi się do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych. Definicja budynku mieszkalnego nie określa maksymalnej ilości pomieszczeń jakie mogą się znajdować w takim budynku. Inwestor ograniczony jest decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która wskazuje maksymalną powierzchnię zabudowy, ilość kondygnacji, wysokość budynku i wskazaną w tej decyzji powierzchnią inwestor może rozporządzać w wybrany przez siebie sposób, jednak istotnym jest by czynił to w ramach właściwej funkcji. Budynek mieszkalny jednorodzinny służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych rodziny tj. małej grupy społecznej, składającej się z kilku lub kilkunastu osób. Dla zaspokojenia potrzeb małej grupy społecznej jaką jest rodzina w ocenie organu, w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych nie projektuje się kilkunastu toalet, 9 pomieszczeń magazynowych, szatni, windy, kaplicy, zakrystii, biblioteki, Sali ćwiczeń, zmywalni, pralni, prasowalni, pomieszczeń socjalnych, czy kilkunastu pokoi w tym 9 apartamentów. Nadto inwestor w opisie planowanej inwestycji zaznaczył, że projektowany dom będzie miał charakter otwarty dla szerokiego grona przyjaciół, w którym oprócz stałych mieszkańców będzie przebywać również wiele osób nie będących stałymi mieszkańcami, dla których zostały uwzględnione specjalne pomieszczenia w projekcie budowlanym (kondygnacje na poziomach -1,0,+1). Wobec powyższego w ocenie organu projektowana inwestycja nie spełnia funkcji budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Prawidłowo klasyfikacja obiektu budowlanego ma decydujące znaczenie dla przeprowadzenia oceny zgodności planowanej inwestycji z odpowiednimi przepisami prawa.

Skargę na powyższą decyzję wniosło Stowarzyszenie [...]reprezentowane przez pełnomocnika, które domagało się uchylenia decyzji organów obu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności: art.6 kpa poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej, art.11 kpa poprzez brak wskazania jakichkolwiek przesłanek czy przepisów uzasadniających podjętą decyzję, art.107kpa poprzez brak wskazania uzasadnienia prawnego decyzji. Nadto zarzuciło naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności : art.3 pkt 2a prawa budowlanego poprzez przyjęcie przez organy własnej definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego różnej od definicji legalnej, naruszenie art.35 ust.1 prawa budowlanego poprzez przekroczenie kompetencji wyznaczonych przepisami prawa i dokonanie analiz w zakresie niepodlegającym kontroli przez organy prowadzące postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, naruszenie art.35 ust.4 prawa budowlanego poprzez odmowę wydania pozwolenia na budowę mimo spełnienia przez inwestora wymagań określonych przepisami prawa. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż organ II instancji w uzasadnieniu decyzji nie wskazał jakie przepisy prawa zostały naruszone i to w stopniu uniemożliwiającym wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Zabrakło także wyjaśnień na jakiej podstawie organ dokonał zmiany przeznaczenia budynku, bowiem definicja legalna budynku jednorodzinnego zawarta w art.3 pkt 2a p.b. nie określa ilości osób, których potrzeby mieszkaniowe mają być w tym budynku zaspokajane. Projekt uwzględnia wszelkie parametry zawarte w decyzji o warunkach zabudowy. Fakt, że w projektowanym budynku może przebywać nawet 20 osób nie może podważać znamion definicji legalnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Przyjęcie przez organ orzekający, że projektowany program dla obsługi 10 osób zmienia charakter budynku, na budynek publiczny lub budynek zamieszkania zbiorowego jest chybiony. Warunkiem uznania budynku za mieszkalny jednorodzinny jest przede wszystkim to, aby służył zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych i stanowił konstrukcyjnie samodzielną całość. W procesie wykładni przepisów prawa zawsze należy stosować dane określenie w znaczeniu zgodnym z definicją legalną. W razie więc spełnienia wymagań określonych przepisami tj. zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń, wykonania projektu przez osobę uprawnioną oraz złożenia przez inwestora wymaganych oświadczeń organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sady administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacia wydania zaskarżonego aktu.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie stwierdził naruszenia prawa, które obligowałoby do uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie w sprawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. Nr 270, poz. 1101), przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 135 wskazanego aktu, z którego wynika, że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Ponadto poprzedzając wyjaśnienie motywów podjętego wyroku Sąd uznał za właściwe wyjaśnić, że w istniejących warunkach prawnych organ administracji architektoniczno-budowlanej jest uprawniony do stwierdzenia, iż projektant – jako osoba wykonująca samodzielne funkcje techniczne, podlegające regulacji art. 12 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane – poświadcza zgodność sporządzonego projektu budowlanego z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej i ponosi odpowiedzialność zawodową, a także cywilnoprawną za nieprawidłowe w tym zakresie rozwiązania projektowe przyjęte w przedłożonym do zatwierdzenie projekcie budowlanym. Należy bowiem zwrócić uwagę, że w przepisie art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, określającym konieczne czynności właściwego organu administracyjnego, poprzedzające wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego ustawodawca zobligował ten organ do sprawdzenia m.in. zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i wykonania w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2 także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem właściwej izby samorządu zawodowego o wpisie na listę jej członków, potwierdzającym prawo do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (art. 35 ust. 1 pkt 2 i 4).

Z kolei wskazany powyżej przepis art. 20 ust. 2 omawianej ustawy wymaga od projektanta zapewnienia sprawdzenia projektu architektoniczno-budowlanego pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub rzeczoznawcę budowlanego.

Z przyjętych regulacji ustawowych wynika jednoznacznie, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest uprawniony do sprawdzania zgodności projektu budowlanego z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, natomiast jest upoważniony do uznania, że zgodność tę gwarantuje stosowne oświadczenie projektanta i ewentualnie osób sprawdzających, o których mowa w art. 20 ust. 2 wskazywanej powyżej ustawy – Prawo budowlane (np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 września 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 480/10, Lex nr 665488).

W niniejszej sprawie przepisy ustawy – Prawo budowlane, stanowiły podstawę materialnoprawną orzekania w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym, które należą do sfery prawa administracyjnego, co podporządkowuje postępowanie prowadzone w warunkach tej regulacji – jako postępowanie w sprawie administracyjnej – przepisom kodeksu postępowania administracyjnego.

W procedurze administracyjnej do przepisów postępowania o uniwersalnym charakterze należą zasady sformułowane m.in. w art. 7 i art. 77 § 1 – 81 kpa, ustalające niektóre reguły postępowania wyjaśniającego.

Wskazany powyżej przepis art. 7 kpa statuuje zasadę prawdy obiektywnej, z której wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych mających istotne znaczenie w sprawie. Obowiązkowi temu podporządkowany jest każdy organ administracji publicznej prowadzący postępowanie w sprawie administracyjnej i dysponujący kompetencją decyzyjną, a zadośćuczynienie mu następuje poprzez ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości zaistnienia przesłanek warunkujących wydanie zgodnego z prawem orzeczenia, którym organ załatwia sprawę w rozumieniu przepisu art. 104 kpa. Realizując ten obowiązek właściwy w sprawie organ powinien przestrzegać reguł przyjętych w przepisach art. 77 § 1 i art. 80 kpa, gwarantujących prawidłowość czynności wyjaśniających.

W ocenie Sądu organy orzekające w rozpoznawanej sprawie nie naruszyły prawa w omawianym powyżej zakresie i nie uchybiły ustawowym obowiązkom, które obarczałyby przez to podjęte orzeczenia wadliwością wymagającą ich uchylenia.

Zważyć przede wszystkim należy, że przepis art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane stanowi w pkt. 1, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu w przypadku braku planu miejscowego.

Z materiału sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że teren zainwestowania tj. działki położone przy ul. P.... w P., oznaczone numerami ewidencyjnymi: [...] obręb G., nie są objęte ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dla tego terenu jest dopiero opracowywany miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...]". Zatem dla takich obszarów warunki zabudowy mogą być ustalone wyłącznie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Na podstawie zaś tych przepisów (w szczególności art. 61 ust.1), decyzją z dnia [...] grudnia 2012r. nr [...] Prezydent Miasta P.po rozpatrzeniu wniosku M. S. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż rodzajem inwestycji jest budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie wolnostojącej w strefie funkcjonalnego śródmieścia. Zatem nie ulega wątpliwości, iż wydana w toku procesu inwestycyjnego decyzja o warunkach zabudowy określała inwestycję jako budowę budynku jednorodzinnego. Następnie decyzją z dnia [...]marca 20134r. nr [...]Prezydent Miasta Poznania przeniósł decyzję o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji wydaną dla M. S. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] w P..

Z materiału sprawy wynika w sposób jednoznaczny, że inwestorowi – zgodnie z treścią wniosku udzielono warunków zabudowy na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, a następnie inwestorem został skarżący. Z dołączonej dokumentacji projektowej i analizy jej części graficznej wynika, że projektowany budynek będzie posiadał między innymi 16 toalet, 13 pokoi, 2 kuchnie, 9 pomieszczeń magazynowych, szatnię, a także rozbudowaną prasowalnię i pralnię. Z części opisowej wynika natomiast, że budynek będzie posiadał kaplicę i zakrystię. Po pierwsze należy podnieść, co słusznie podkreśla organ administracyjny, część opisowa projektu jest niespójna z jego częścią graficzną w zakresie nazewnictwa pomieszczeń.

Ponadto należy wskazać, że definicja legalna obiektu budowlanego określonego jako budynek mieszkalny jednorodzinny przyjęta została zapisem art. 3 pkt 2 a powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane, zgodnie z którym przez budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nie przekraczającej 30% powierzchni budynku. Tak określone przez ustawodawcę warunki powinien spełniać obiekt zrealizowany w zgodności z decyzją o warunkach zabudowy.

Istotne też jest, że wyjaśnienie pojęcia "mieszkanie" zamieszczone zostało w § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r.o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2003r., nr 164, poz.1588), stanowiącym, że jest to zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego.

Wyjaśniając natomiast pojęcie pomieszczenia mieszkalnego i pomocniczego w tym akcie wykonawczym ustawodawca postanowił, że przez pomieszczenie mieszkalne należy rozumieć pokoje w mieszkaniu, a także sypialnie i pomieszczenia do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego (§ 3 pkt 10), a przez pomieszczenie pomocnicze należy rozumieć znajdujące się w obrębie mieszkania lub lokalu użytkowego, służące do celów komunikacji wewnętrznej higieniczno-sanitarnych, przygotowywania posiłków, z wyjątkiem kuchni zakładów żywienia zbiorowego, także do przechowywania ubrań, przedmiotów oraz żywności. W myśl zaś § 3 pkt 5 powołanego rozporządzenia przez budynek zamieszkania zbiorowego należy rozumieć budynek przeznaczony do okresowego pobytu ludzi, w szczególności hotel, motel, pensjonat, dom wypoczynkowy, dom wycieczkowy, schronisko młodzieżowe, schronisko, internat, dom studencki, budynek koszarowy, budynek zakwaterowania na terenie zakładu karnego, aresztu śledczego, zakładu poprawczego, schroniska dla nieletnich, a także budynek do stałego pobytu ludzi, w szczególności dom dziecka, dom rencistów i dom zakonny.

W ocenie Sądu – uwzględniającego przedstawione powyżej uwarunkowania prawne – w przedmiotowym budynku, w przedstawionym przez inwestora projekcie układ funkcjonalny, zwłaszcza rzut II kondygnacji wskazuje, że projektowany budynek na pewno nie stanowi budynku mieszkalnego jednorodzinnego, a spełnia raczej funkcję budynku mieszkalnego zbiorowego. Budynki służące zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych i stanowiące konstrukcyjnie samodzielną całość nie mogą zostać uznane za budynki mieszkalne jednorodzinne, jeżeli zostaną w nich wydzielone więcej niż dwa lokale mieszkalne albo jeden lokal mieszkalny i lokal użytkowy o powierzchni całkowitej przekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Z opisu technicznego przedstawionego projektu budowlanego wynika, że przedmiotowy budynek nie stanowi budynku mieszkalnego jednorodzinnego, lecz jest projektowany dla dużej rodziny z zapewnieniem możliwości realizacji różnych rodzajów aktywności dla wszystkich mieszkańców. W suterenie zaplanowano salę ćwiczeń. Na parterze umieszczone zostały pomieszczenia wspólne jak: kaplica, zakrystia, szatnia, wiatrołap, przedsionek, pokój dzienny. Na I piętrze jadalnia z zapleczem kuchennym, pralnia, prasowalnia oraz gabinet - administracja, a na ostatniej kondygnacji sypialnie. Ponadto z charakterystyki budynku wynika, że kondygnacje na poziomach -1, 0, +1 charakteryzują się możliwością przebywania w budynku wielu osób nie będących stałymi mieszkańcami. Nadto kondygnacja +2 zawiera 9 niezależnych apartamentów przeznaczonych dla 11 osób. Każdy apartament wyposażono w indywidualną łazienkę. Tak zrealizowany projekt budowlany wyłącza możliwość kwalifikowania inwestycji jako budynku mieszkalnego jednorodzinnego, co w konsekwencji eliminuje możliwość stwierdzenia zgodności projektu budowlanego, zawierającego takie rozwiązanie projektowe z ustaleniami obowiązującej decyzji o warunkach zabudowy.

Zważyć przy tym należy, że stosownie do przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, poprzednio wskazywanego, zgodność w tym zakresie, podlegająca obowiązkowej ocenie organu administracji architektoniczno-budowlanej właściwego w sprawie jest warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę lub zatwierdzenia projektu budowlanego.

Przedstawione w projekcie rozwiązania nie stwarzają natomiast – w uznaniu Sądu – żadnej wiarygodnej podstawy do przyjęcia, że w przedmiotowym budynku wydzielono nie więcej niż jeden lokal mieszkalny i lokal użytkowy, zgodnie z kryteriami przyjętymi dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na realizację którego inwestor uzyskał warunki zabudowy.

Wyjaśnić w tym kontekście należy również, że Sąd w składzie orzekającym akceptuje stanowisko organów właściwych instancyjne, wyrażone w stwierdzeniu, iż organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może ingerować w przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania funkcjonalne obiektu, o ile są zgodne z przepisami prawa. Istotny jest jednak warunek sformułowany in fine, który w rozpoznawanej sprawie nie został spełniony, a akcentowana w przywołanym stwierdzeniu niemożność weryfikowania rozwiązań funkcjonalnych zawartych w projekcie oznacza w istocie przyzwolenie na obejście prawa, czy inaczej akceptację działań niezgodnych z prawem.

Zważyć też należy – na co zwracano już uwagę w judykaturze sądowoadministracyjnej, że prawo zabudowy nieruchomości posiadanej nie jest prawem absolutnym i podlega ograniczeniom w regulacjach publicznoprawnych.

Ograniczenie to znajduje oparcie zwłaszcza w przepisach ustawy – Prawo budowlane, w tym w jej art. 35 ust. 1 pkt 1, który określa zakres i formę ingerencji organów administracji. Do ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości zaliczyć trzeba także ograniczenia wynikające z decyzji o warunkach zabudowy.

Odnosząc przedstawione powyżej kwestie do okoliczności istniejących w rozpoznawanej sprawie należy uznać, że organy przeprowadziły warunkującą możliwość udzielenie pozwolenia na budowę czynność sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami warunków zabudowy w sposób prawidłowy, nie naruszający wymogów określonych w art. 7 i art. 80 kpa oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane. Należy przy tym wskazać, że ocena istotnych w sprawie okoliczności została dokonana w sposób racjonalny z zachowaniem reguł wnioskowania oraz z uwzględnieniem wiedzy fachowej, doświadczenia zawodowego i życiowego. Takie reguły ocenne są przyjęte w każdej procedurze. (W. Siedlecki: Postępowanie cywilne; Warszawa 1986; Z. Świda-Łagiewska: Zasada swobodnej oceny dowodów w polskim procesie karnym, Wrocław 1983; B. Adamiak, J. Borkowski: KPA, Komentarz, Warszawa 2006).

Dodatkowo należy wyjaśnić, że w myśl przepisu art. 35 ust. 4 (a contario) ustawy – Prawo budowlane decyzja o pozwoleniu na budowę może być wydana tylko w przypadku spełnienia wymagań określonych m.in. w art. 35 ust. 1 tej ustawy.

W rozpoznanej sprawie ten warunek – w ocenie Sądu – nie został spełniony, bowiem przedłożony projekt budowlany, przewidujący budynek nie odpowiadający definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie jest zgodny z ustaleniami warunków zabudowy, w których wyraźnie przyjęto przeznaczenie – zabudowy jednorodzinnej wolnostojącej.

W przedstawionych powyżej okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny – uznając, że nie ma racji skarżący, a zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji jako nie naruszające przepisów prawa nie wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego, stosownie do przepisu art. 151 powołanej we wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.