Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 399/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1 i 4, art. 51 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 10, art. 136
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 153
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 8 listopada 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2018 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2018 roku Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2018 r., nr [...], Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej Kpa) w zw. z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2017 poz. 935), oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 1332, ze zm., dalej ustawa Prawo budowlane), po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. (dalej: "PINB") z dnia 29 sierpnia 2016r. nr [...], znak [...], zatwierdzającej projekt budowlany zamienny wiaty gospodarczej na działce nr [...] w m. K. oraz zobowiązującej inwestora - J. A. - do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie wyżej wymienionego obiektu,

- uchylił zaskarżoną decyzję w całości i w to miejsce na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U z 2016 r. poz. 290 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany zamienny warsztatu samochodowego autorstwa mgr inż. J. S. z grudnia 2017 r., oraz

- zatwierdził projekt budowlany zamienny wiaty gospodarczej autorstwa mgr inż. arch. T. G. z czerwca 2016 r.,

- udzielił B. A. i J. A. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

Jednocześnie zobowiązano inwestorów do uzyskania przed przystąpieniem do użytkowania decyzji pozwolenia na użytkowanie.

W uzasadnieniu decyzji WWINB w pierwszej kolejności przytoczył stan faktyczny i prawny sprawy, którą PINB w W. prowadzi od 2010 roku. Wyjaśniono, że w wyniku przeprowadzonej w dniu 5 maja 2010 r. kontroli budynku gospodarczego i wiaty na działce nr [...] przy ul. [...] w miejscowości K. ustalono, że wybudowano część obiektu - wiatę od strony istniejącej stodoły oraz pomieszczenie na maszyny rolnicze. Nie wykonano wiaty z drugiej strony, co spowodowało uznanie, że obiekt budowany jest niezgodny z udzielonym pozwoleniem na budowę z dnia 13 czerwca 1994 r., sygn. [...] wydanym przez Kierownika Urzędu Rejonowego w W. dla inwestora - M. A.. Pozwolenie na budowę wydano dla inwestycji - budynku gospodarczego o powierzchni 72,4 m2 z dwoma przylegającymi do niego z dwóch stron wiatami o powierzchni 37,98 m2 i o pow. 31,49 m2. W miejscu, gdzie miały być posadowione ww. budowle, inwestor zbudował budynek gospodarczy o łącznej powierzchni 83,3 m2, przedzielony jedną wiatą o powierzchni 57,7 m2. Organ ustalił, że obiekt jest użytkowany bez wymaganego zgłoszenia lub bez decyzji pozwolenia na użytkowanie (dotyczy części obiektu), t.j. z naruszeniem art 54 i 55 Prawa budowlanego.

Wobec powyższego, PINB decyzją nr [...] z dnia [...] 2010 r. (sygn. [...])), po uprzednim wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych, nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego - wiaty na maszyny rolnicze, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Decyzja PINB została uchylona przez WWINB, a sprawa przekazywana do ponownego rozpatrzenia. Decyzją nr [...] z [...] 20I0r., PINB ponownie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, a decyzja ta również została przez WWINB uchylona (decyzja z [...] 2010 r. nr [...]) z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. Następnie, postanowieniem z 2 grudnia 2010 r., PINB wstrzymał inwestorowi prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie budynku gospodarczego

wiaty na maszyny rolnicze, a decyzją z dnia [...] 2011r., nr [...] (2) nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego - wiaty na maszyny rolnicze, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Decyzja ta została przez WWINB utrzymana w mocy (decyzja z dnia [...] 2011r., nr [...]). Skarga na tę decyzję została wyrokiem WSA w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2011 r. (sygn. II SA/Po 324/11) oddalona.

W dniu 26 maja 2011 r. inwestor przedłożył projekt budowlany zamienny budynku warsztatu samochodowego z wiatą, a decyzją nr [...] z [...] 2011r. (nr [...]), PINB zatwierdził i zobowiązał inwestora do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie. WWINB decyzją z [...] 2011 r. ([...]) uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując, iż należy ustalić prawidłową powierzchnię zabudowy przedmiotowego budynku i poddać kontroli przedłożony projekt budowlany zamienny.

Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] 2011r., nr [...], PINB zatwierdził przedłożony przez inwestora w dniu 16 września 2011r. projekt budowlany zamienny budynku warsztatu samochodowego z wiatą oraz zobowiązał inwestora do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ II instancji decyzją z dnia [...] 2011r., (nr [...]). WSA w Poznaniu wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2012 r. (sygn. II SA/Po 171/12) uchylił decyzje organu I i II instancji,

W międzyczasie organ I instancji decyzją nr [...] z [...] 2012r., nr [...], udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku warsztatu samochodowego z wiatą na działce nr [...] w m. K..

W dniu 6 września 2012 r. B. i J. A. przedłożyli poprawiony projekt budowlany zamienny, a PINB decyzją nr [...] z [...] 2012r. ([...].), zatwierdził go i zobowiązał inwestora J. A. do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie. WWINB decyzją z dnia [...] 2012 r., nr [...], utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. WSA w Poznaniu z dnia 22 maja 2013r., sygn. II SA/Po 123/13, uchylił zarówno decyzję WWINB jak i poprzedzająca ją decyzję PINB.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy PINB decyzją nr [...] z dnia [...] 2013 r. ([...]), zatwierdził przedłożony projekt budowlany zamienny warsztatu samochodowego z wiatą i pomieszczeniem gospodarczym oraz zobowiązał inwestora do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie. WWINB decyzją z dnia [...] 2013 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. K., uchylił w całości decyzję PINB i zatwierdził B. i J. A. projekt budowlany zamienny warsztatu samochodowego z wiatą i pomieszczeniem gospodarczym na nieruchomości nr [...] w m. K., ul. [...], autorstwa J. S. z września 2012r. oraz zobowiązał ich do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Ta decyzja WWINB została uchylona wyrokiem WSA w Poznaniu z dnia 18 czerwca 2014 r. (sygn. akt II SA/Po 188/14).

WWINB ponownie rozpoznał więc odwołanie Pani M. K. z dnia 14 października 2013r. od decyzji PINB z dnia [...] 2013 r. nr [...] i decyzją z dnia [...] 2013. (nr [...]), uchylił w całości decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. WSA w Poznaniu wyrokiem z dnia 26 marca 2015r., sygn. II SA/Po 1377/14, oddalił skargę na decyzję WWINB z dnia [...]., nr [...]

W trakcie ponownego rozpatrzenia sprawy inwestorzy uzyskali w dniu [...] 2015r. ostateczną decyzję Burmistrza W. nr [...] (znak: [...]) o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wiaty gospodarczej (legalizacja samowoli) na działce o nr [...] w m. K., a 20 lipca 2016r. złożyli do PINB 4 egzemplarze projektu budowalnego zamiennego wiaty gospodarczej na działce o nr [...]. Następnie PINB decyzją z [...] 2016 r. ([...]), zatwierdził projekt budowlany zamienny (autorstwa T. G. z września 2016 r.) wiaty gospodarczej na działce nr [...] i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu.

Decyzją z dnia [...] 2016 r. (nr [...]) WWINB uchylił ww. decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując, że przedmiotem postępowania jest budynek warsztatu samochodowego z wiatą i pomieszczeniem gospodarczym, a zatwierdzony projekt obejmuje jedynie wiatę gospodarczą, wobec czego konieczne jest przedstawienie projektu budowlanego zamiennego obejmującego całą inwestycję.

Wyrokiem z dnia 2 marca 2017 r. (sygn. akt II SA/Po 1019/16) WSA w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję WWINB, wskazując, że organ rozpoznając przedmiotową sprawę wyda decyzję "obejmującą całość inwestycji", rozstrzygając "o projekcie zamiennym J. Słomińskiego z września 2012 r. w zakresie warsztatu i o projekcie zamiennym autorstwa T. Gostyńskiego, dotyczącym samej wiaty". WSA wskazał, że "ponownie rozpoznając sprawę organ (...) wyda decyzję (...) przyjmując za przesądzone, że nie narusza prawa w tym przepisów u.p.z.p. projekt budowlany autorstwa J. S. z września 2012 r. w zakresie w jakim dotyczy on części legalizowanego obiektu określanego jako warsztat (pow. 84 m2), a zatwierdzając projekt zamienny w części zwróci uwagę, by nie dotyczył on w żadnej części drugiego z obiektów określanego jako wiata",

WWINB, wykonując ww. wyrok WSA z dnia 2 marca 2017 r. (II SA/Po 1019/16), opierając się na zabranym materiale dowodowym, stwierdził, iż

- przedłożony projekt zamienny Pana J.Słomińskiego nie jest zgodny z ww. zaleceniami Sądu, dotyczy bowiem warsztatu samochodowego z wiatą i pomieszczeniem gospodarczym (jak zaś wynika z wyroku, może dotyczyć wyłącznie warsztatu);

- przedłożony projekt zamienny autorstwa T.Gostyńskiego zawiera nieprawidłowości w zakresie zgodności zarówno z decyzją o warunkach zabudowy, jak i z warunkami technicznymi.

Wobec powyższego w dniu 18 sierpnia 2017 r. WWINB w oparciu o art. 35 pr. budowlanego wydał dwa postanowienia. Pierwsze, wzywające inwestorów do poprawy projektu zamiennego budowy warsztatu samochodowego z wiatą i pomieszczeniem gospodarczym, autorstwa mgr inż. J. Słomińskiego z września 2012 r. poprzez dostosowanie go do wymagań wskazanych w wyroku WSA w Poznaniu z 2 marca 2017 r. (II SA/Po 1019/16), dotyczących zakresu przedmiotowego projektu, który powinien obejmować wyłącznie część legalizowanego obiektu określanego jako warsztat (pow. 84m2). Drugie, wzywające inwestorów do usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym zamiennym budowy wiaty gospodarczej, autorstwa mgr inż. arch. T.Gostyńskiego z czerwca 2016 r. poprzez: 1. dostosowanie projektu budowlanego zamiennego do zgodności z decyzją o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...] 2015 r. w zakresie:

- rodzaju zabudowy, kwalifikowanej jako wiata (warunki zabudowy zostały wydane z przeznaczeniem dla wiaty gospodarczej, natomiast z projektu budowlanego wynika, że wiata w części określanej przez projektanta jako "część C" nie spełnia kryteriów przewidzianych dla wiaty, posiada trwałe związanie z gruntem oraz dach i jest trwale wydzielona z przestrzeni za pomocą czterech ścian);

- powierzchni zabudowy wiaty (warunki zabudowy jako max. powierzchnię zabudowy dla wiaty wskazują 60 m2; z przedłożonego projektu wynika, że po przebudowie wiata (składająca się z części: A, B i C) będzie mieć powierzchnię zabudowy równą 59,80 m2; z wyliczeń organu wynika zaś, że po przebudowie wiaty (w związku z odsunięciem jej części A od granicy z działką nr [...]) będzie ona mieć powierzchnię równą 64,495 m2);

- spadków równoległych do połaci dachu budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej (z warunków zabudowy wynika, że "w przypadku lokalizacji wiaty na granicy żadna jej część nie powinna wystawać poza obrys dachu budynku na działce sąsiedniej o nr [...], lub w przypadku ściany murowanej ogniowej należy ją wykonać ze spadkami równoległymi do połaci dachu tego budynku");

2. dostosowanie projektu budowlanego zamiennego do wymogów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422, dalej warunki techniczne), w zakresie:

- uzasadnienia kwalifikacji odporności ogniowej obiektu jako "E"

- uzupełnienie projektu o zalecenia (wraz z uzasadnieniem) dotyczące zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego

Termin do usunięcia nieprawidłowości w ww. projektach (wyznaczony na 30 dni) na pisemne wnioski inwestorów był dwukrotnie przedłużany do dnia 23 grudnia 2017 r.

Pismem z dnia 19 grudnia 2017 r. Inwestorzy przedłożyli dwa poprawione projekty zamienne: autorstwa T. G. (4 egz.) i J. S. (4 egz.). Złożyli również decyzję o warunkach zabudowy z 18 listopada 2015 r. i oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W dniu 22 lutego 2018 r. do organu wpłynęło pismo pełnomocnika Pani M. K. - A. zawierające uwagi do przedłożonego projektu wiaty gospodarczej.

WWINB następnie wyjaśnił, że ponowną ocenę sprawy dokonał uwzględniając uzupełniony materiał dowodowy oraz mając na uwadze wyroki WSA w Poznaniu, które zapadły w niniejszej sprawie. Wskazano, że inwestor posiadał pozwolenie na budowę budynku gospodarczego o powierzchni 72,4 m2 z przylegającymi z obu jego stron dwoma wiatami o pow. 37,98 m2 i 31,49 m2. Faktycznie wybudowany został jeden budynek gospodarczy o powierzchni 83,3 m2 przedzielony jedną wiatą o pow. 57,7 m2. Potwierdził to już WSA w Poznaniu wyrokiem z 21 czerwca 2011r. (sygn. II SA/Po 324/11) wskazując, iż " organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły, iż w niniejszej sprawie inwestor dopuścił się istotnych odstępstw od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu i prawidłowo zastosowały tryb postępowania określony w art: 50 ust. 1 i 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Pr. budowlane Inwestor zmienił bowiem powierzchnię zabudowy (o ok. 10 m2) oraz kubaturę obiektu (wysokość wzrosła o ok. 1m), a także nie przystąpił do budowy jednej z wiat i zamiast tego wybudował większy budynek gospodarczy od strony stodoły. Ponadto wybudowano komin i kanał służący do naprawy pojazdów oraz wykonano dwa okna w granicy z działką sąsiednią.

W toku postępowania przyjęto zatem, że legalizacji podlegają dwa obiekty budowlane. Pierwszym z nich jest pierwotnie określony jako budynek gospodarczy, a na etapach postępowania jako warsztat, hala warsztatowa z pomieszczeniem socjalnym, warsztat z pomieszczeniem gospodarczym. Drugim, obiekt budowlany określany jako wiata, w którym stwierdzono istnienie kanału remontowego do naprawy pojazdów.

PINB wydając natomiast decyzję Nr [...] z [...] 2016 r. zatwierdził jedynie przedłożony 4 lipca 2017 r. projekt zamienny dotyczący wiaty gospodarczej, co kończy postępowania. WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 2 marca 2017 r. (II SA/Po 1019/16) uznał, iż w przedmiotowej sprawie, wobec wcześniejszych stanowisk Sądu (ww. wyroki WSA w Poznaniu II SA/Po 171/12 II SA/Po 123/13, II SA/Po 188/14 i IISA/Po 1377/14), uznających iż "warsztat jest wykonany zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy z 2010 r. a projekt budowlany J. Słowińskiego z września 2012 r. prawidłowy w zakresie dotyczącym warsztatu", nie jest potrzebny kolejny projekt zamienny obejmujący całe zamierzenie budowlane. Natomiast "organ [WWINB] winien w przedmiotowej sprawie rozstrzygnąć o projekcie zamiennym J. Słomińskiego z września 2012 r. w zakresie warsztatu i o projekcie zamiennym dotyczącym wiaty". Będąc zatem związanym oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu, WWINB wydał dwa postanowienia dotyczące projektów zamiennych J. Słomińskiego i T. Gostyńskiego, wzywające do usunięcia w wyznaczonym terminie stwierdzonych nieprawidłowości, co inwestorzy uczynili.

Oceniając przedłożone poprawione projekty budowlane zamienne warsztatu i wiaty, WWINB stwierdził, że Projekt budowlany zamienny warsztatu samochodowego autorstwa mgr inż. J. Słomińskiego z września 2012 r. został dostosowany do wymagań wskazanych w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 2 marca 2017 r. (II SA/Po 1019/16), dotyczących zakresu przedmiotowego projektu, i po poprawkach naniesionych w grudniu 2017 r. obejmuje wyłącznie część legalizowanego obiektu określanego jako warsztat (pow. 84m2). Projektowany obiekt nie narusza również prawa, w tym przepisów u.p.z.p. (co stwierdzone zostało już w ww. wyrokach WSA w Poznaniu: II SA/Po 171/12, II SA/Po 123/13, II SA/Po 188/14 i II SA/Po 1377/14, uznających iż "warsztat jest wykonany zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...] 2010 r. "). Ponadto projekt spełnia warunki, określone art. 35 ust. 1 pkt 1-4 Prawa budowlanego i przepisami rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r., poz. 462 z późn. zm.), jest kompletny oraz sporządzony i sprawdzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na czas sporządzenia projektu zaświadczeniami o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego.

Zdaniem WWINB również Projekt budowlany zamienny wiaty gospodarczej autorstwa mgr inż. arch. T. G. z czerwca 2016 r. jest zgodny z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy. Z analizy projektu wynika bowiem, że wiata w części określanej przez projektanta jako "część C", spełnia obecnie warunki przewidziane dla wiaty (warunki zabudowy wydane zostały bowiem dla inwestycji polegającej na budowie wiaty gospodarczej). Dostosowując ją do wymagań kwalifikacji jako wiata (obiekt budowlany niezwiązany trwale z gruntem lub niewydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych lub nieposiadający fundamentów) usunięto w projekcie jedną ze ścian "części C". Ponadto, dostosowując obiekt do warunków zabudowy, zmniejszono powierzchnię "części C" (z 12,28m2 do 7,81m2); uzasadniono kwalifikację odporności pożarowej obiektu jako "E" i uzupełniono projekt o zalecenia bezpieczeństwa pożarowego. Ponadto projekt spełnia warunki, określone art. 35 ust. 1 pkt 1-4 Pr. budowlanego i przepisami rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, jest kompletny oraz sporządzony i sprawdzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na czas sporządzenia projektu zaświadczeniami o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego. W zakresie natomiast zmian w zaprojektowanym murze oddzielenia pożarowego, odstąpiono od ich wprowadzenia, uzasadniając to faktem, iż "wykonanie spadków ściany ogniowej murowanej na granicy działki jako równoległej do spadków połaci dachu budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej spowoduje naruszenie zapisu o maksymalnej wysokości obiektu "do 5,15 m", a "wykonanie ściany o takiej geometrii spowoduje, że będzie ona wyższa od istniejącego na działce sąsiedniej budynku mieszkalnego". WWINB wskazał, że cyt. punkt warunków zabudowy dotyczy projektowanej wysokości wiaty i brzmi: "wysokość całkowita; do 5,15 m. W przypadku lokalizacji wiaty na granicy żadna jej część nie powinna wystawać poza obrys dachu budynku na działce sąsiedniej o nr ewid. [...], lub w przypadku ściany murowanej ogniowej należy ją wykonać ze spadkami równoległymi do połaci dachu tego budynku. W cenie WWINB zapis ten precyzuje wymagania w przypadku lokalizacji w granicy działki odpowiednio wiaty lub ściany ogniowej. Tym samym w przypadku lokalizacji w granicy ściany murowanej ogniowej (jak w niniejszej sprawie), wiatę należy wykonać ze spadkami równoległymi do połaci dachu budynku na działce sąsiedniej. W przedmiotowej sprawie w granicy działki, na odcinku o długości 3,70 m, znajduje się ściana murowana ogniowa, a dach wiaty "części B", znajdujący się w tym miejscu, ma spadek równoległy do połaci dachu budynku na dz. nr [...]. WWINB uznał, że w powyższym zakresie przedłożony projekt spełnia wymagania warunków zabudowy.

Ponieważ w decyzji PINB jako inwestora wskazano jedynie J. A., to wobec treści decyzji o warunkach zabudowy z 8 września 2010 r. oraz z 18 listopada 2015 r. i przedłożonego projektu budowlanego zamiennego, decyzja zatwierdzająca projekt budowlany winna wskazywać obu inwestorów - B. i J. A..

Jednocześnie, z uwagi na planowane roboty budowlane związane m.in. z likwidacją kanału serwisowego, czy likwidacją ściany w "części C" wiaty, należało udzielić pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i zobowiązać Inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie.

WWINB wyjaśnił również, że w trakcie toczącego się postępowania naprawczego PINB decyzją nr [...] z [...] 2012 r. ([...].) udzielił B. i J. A. pozwolenia na użytkowanie warsztatu samochodowego z wiatą. Decyzja ta została wydana w oparciu o utrzymaną w mocy przez WWINB decyzję zatwierdzającą projekt budowalny zamienny (decyzja nr [...] z dnia [...] 2011 r. [...]). Obie ww. decyzje organu I i II instancji, wyrokiem WSA z dnia 26 kwietnia 2012 r. (II SA/Po 171/12), zostały jednak uchylone. Mając na uwadze wskazania Sądu, PINB decyzją nr [...] z dnia [...] 2017 r. ([...].), po wznowieniu postępowania uchylił ww. decyzję pozwolenia na użytkowanie nr [...] z [...] 2012 r. oraz odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie. Z uwagi jednak na upływ 5 lat od terminu doręczenia stronom przedmiotowego pozwolenia, WWINB decyzją z 24 listopada 2017 r. (WOA.7721.399.2017.MSW) uchylił zaskarżoną decyzję PINB w całości i orzekł iż decyzja PINB nr [...] z dnia 26 marca 2012 r, została wydana z naruszeniem prawa, jednak z uwagi na upływ 5-letniego terminu, nie może ona zostać uchylona. Zdaniem WWINB powyższe nie koliduje jednak z nałożonym niniejszą decyzją obowiązkiem uzyskania przez Inwestorów pozwolenia na użytkowanie, bowiem nałożenie takiego obowiązku wynika wprost z przepisu, a po drugie nieuchylona (ale wydana z naruszeniem prawa) decyzja pozwolenia na użytkowanie (oparta na pozwoleniu na budowę, które zostało wyeliminowane z obrotu prawnego), nie spełnia funkcji, jaką wyznaczają jej przepisy Pr. budowlanego (tj. stwierdzania zgodności wykonania obiektu budowlanego z istniejącym w obrocie prawnym pozwoleniem na budowę). W judykaturze wskazuje się, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, o której mowa w art. 59 ust. 1 Pr. budowlanego, nie jest decyzją, która służy uregulowaniu stanu prawnego obiektu budowlanego zrealizowanego na podstawie wyeliminowanego z obrotu prawnego pozwolenia na budowę. Samo zaś istnienie w obrocie prawnym pozwolenia na użytkowanie, gdy została prawomocnie wyeliminowana decyzja o pozwoleniu na budowę, nie stanowi o bezprzedmiotowości postępowania naprawczego (uchwała NSA I OPS 2/12).

Odnosząc się do pisma pełnomocnika Pani M. K.- A. z dnia 21 lutego 2018 r. WWINB wskazał, że przyjęta wartość obciążenia ogniowego obiektu i odpowiednio dostosowana do tego klasa jego odporności pożarowej nie są błędem projektowym. Projektant wykonując dla inwestora projekt (w tym wypadku wiaty) kieruje się wytycznymi zlecenia i tworzy projekt o konkretnych parametrach, wymaganiach i obostrzeniach. Nie ma zatem żadnych podstaw do nakazania zmian w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie z uwagi na obawy uczestników postępowania przed nieprawidłowym korzystaniem przez inwestora z powstałego obiektu w przyszłości. Sprawdzenie zgodności wykonanej inwestycji z zatwierdzonym projektem budowlanym będzie miało miejsce przy uzyskiwaniu przez inwestorów pozwolenia na użytkowanie. Kwestia zaś prawidłowego korzystania z wykonanego obiektu na tym etapie postępowania jest przedwczesna. Natomiast wątpliwości co do interpretacji zapisu warunków zabudowy w zakresie ściany ogniowej zostały wyjaśnione w treści decyzji.

Odpowiadając ponadto na zarzuty skargi Pani M. K. z dnia 3 listopada 2017 r. WWINB wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie toczy się w oparciu o przepisy art. 50-51 Pr. budowlanego, a nie art. 48-49b. Tym samym przedmiotowe postępowanie nie jest prowadzone wobec samowoli budowlanej, a wobec budowy wykonanej z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, tzn. nie jest postępowaniem legalizacyjnym a postępowaniem naprawczym, których procedury różnią w sposób znaczący. Ponadto kwestia wydanego w sprawie pozwolenia na użytkowanie i niemożności jego wyeliminowania z obrotu prawnego zostały szczegółowo omówione w decyzji WWINB z dnia [...] 2017 r. ([...]). Natomiast przewlekłość w prowadzeniu postępowania występuje wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez niego czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a. ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nie istotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. W niniejszym przypadku PINB wydawał rozstrzygnięcia, których płaszczyzna merytoryczna była korygowana przez rozstrzygnięcia zarówno organu II instancji, jak i przez wyroki WSA w Poznaniu, co w konsekwencji wydłużało postępowanie w sprawie. Nie wypełnia to jednak przesłanki przewlekłego prowadzenia postępowania.

Kończąc WWINB uznał, że zatwierdzone projekty budowlane zamienne warsztatu samochodowego oraz wiaty gospodarczej pozwalają na dokończenie robót budowlanych, a zgodność wykonanych robót z zatwierdzonym projektem i warunkami decyzji zatwierdzającej go, PINB sprawdzi w ramach kontroli obowiązkowej, przed dopuszczeniem obiektu do użytkowania.

Skargę na wyżej opisaną decyzję WWINB z dnia [...] 2018 r., nr [...], wniosła M. K. – działający w jej imieniu pełnomocnik - adwokat J. F.. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1. art. 15 K.p.a., poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, co nastąpiło poprzez przeprowadzenie całego postępowania dowodowego przez organ II instancji, co z kolei skutkowało ograniczeniem prawa uczestniczki do merytorycznej kontroli decyzji w ramach postępowania administracyjnego;

2. § 216 ust. 1 w zw. z § 212 ust. 1 i 4 rozporządzenia w sprawie norm budynków w zw. z art. 5 ustawy prawo budowlane, poprzez błędne przyjęcie że klasa odporności ogniowej projektowanej wiaty, jako jednokondygnacyjnego budynku kategorii PM, może być dla budynku o przeznaczeniu określonym decyzją o WZ jako przeznaczonym do składowania drewna i narzędzi ogrodowych, określona jako "E".

3. naruszenie § 232 ust. 4 w zw. z § 272 ust. 3 rozporządzenia w sprawie norm budynków w zw. z art. 5 ustawy prawo budowlane, poprzez jego niezastosowania i błędne przyjęcie że dla elementów oddzielenia ogniowego dla projektowanego budynku zlokalizowanego w granicy działki, nie stawia żadnych wymogów co do klasy odporności ogniowej.

Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do rozpoznania PINB w W., względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej projektowanej wiaty, w celu zobowiązania inwestorów do dokonania poprawek projektu.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia zasady dwuinstacyjności postępowania strona skarżąca podniosła, że przeważająca część postępowania dowodowego w niniejszej sprawie, tj. sporządzenie projektów i merytoryczna analiza projektów, dokonana została na etapie postępowania odwoławczego. Tym samym ograniczona została możliwość strony do rozpoznania do uczestnictwa w postępowaniu dwuinstancyjnym. Jednocześnie naruszenie tej zasady spowodowało, że odniesienie się do wykrytych przez stronę błędów projektu zamiennego wiaty możliwe jest dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, co z oczywistych względów formalnych utrudnia uczestniczce dochodzenie jej słusznych interesów.

Odnosząc się do merytorycznej zawartości projektu wskazano, że argumentacja dotycząca zastosowania najniższej klasy odporności pożarowej budynku stoi w istotnej sprzeczności z określonym przez decyzję o warunkach zabudowy przeznaczeniu budynku (wiata do składowania drewna i narzędzi ogrodowych). Unikanie przez organ oceny tego, jak przyjęte założenia projektowe (składowanie nie więcej niż 2,5m3 drewna) mają się do deklarowanego przeznaczenia budynku ocenić należy negatywnie, zwłaszcza że z przedstawionych przez projektanta wyliczeń jasno widać, że to nie klasa odporności ogniowej jest dobrana do planowanej ilości składowanego opału, lecz odwrotnie - zaczęto od ustalenia najniższej klasy odporności ogniowej.

Po drugie, zarówno projektant jak i organ nie uwzględnili, że projektowana wiata, a w zasadzie ściana oddzielenia ogniowego, znajduje się w granicy działki z nieruchomością skarżącej. W związku z czym błędnie nie zastosowano norm §§ 232 i 272 rozporządzenia w sprawie norm budynków i nie uwzględniono w projekcie, że elementy oddzielenia pożarowego powinny mieć klasę odporności pożarowej co najmniej REI 60 i to przy przyjęciu że budynek nadal byłby klasyfikowany w klasie "E" (przy czym skarżąca uważa, że taki budynek powinien mieć klasę co najmniej "C", wtedy elementy oddzielani musiałby mieć REI 120). Pierwsze ze wskazanych zagadnień zostało szczątkowo omówione przez WWINB w decyzji, jednak z przedstawioną argumentacją organu (że to inwestor określa planowane wykorzystanie budynku) nie sposób się w tym szczególnym przypadku zgodzić. Zwrócić bowiem należy uwagę na to, że zgodnie z wnioskiem złożonym przez strony została wydana decyzja określająca przeznaczenie nieruchomości, gdzie wskazano warunki zabudowy dla wiaty gospodarczej do składowania drewna i sprzętu ogrodniczego o powierzchni mniejszej niż 60m2. W istocie zgodnie z przedłożonym projektem wiata, a w zasadzie dwie (część AiB oraz C) mają powierzchnię nieznacznie mniejszą (54,4 m2). Jednocześnie w projekcie przewidziano, że w tak dużym obiekcie składować się będzie jedynie maksymalnie 2,5 m3 drewna, a więc ilość bardzo małą, 2-3 krotnie mniejszą niż wystarczająca na ogrzanie przeciętnie izolowanego 150-metrowego domu w sezonie grzewczym i co najmniej 4-5 krotnie mniejszą niż roczne zużycie. 2,5 m3 drewna na prawie 55 m2 powierzchni. I narzędzia ogrodnicze niezbędne dla utrzymania zieleni na powierzchni gruntu 976 m2. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika według skarżącej, że na żadnym etapie postępowania inwestor wprost nie zadeklarował jaką ilość opału chce na nieruchomości składować (co ma znaczenie dla określenia klasy odporności pożarowej budynku) oraz że projekt nie uwzględnia szczególnych norm klasy odporności pożarowej elementów budynku w sytuacji w której znajduje się on w granicy działki. Organ w ramach swoich kompetencji zobowiązany jest sprawdzić, czy pod względem pożarowym sąsiedzi są odpowiednio zabezpieczeni, zwłaszcza w sytuacji, gdy ściany składu sąsiadują bezpośrednio (ściana w ścianę) z budynkiem mieszkalnym.

Powyższe winno skutkować uchyleniem decyzji zatwierdzającej projekt zamienny. Organ powinien zobowiązać stronę do złożenia oświadczenia jak wiele opału zużywa i jak wiele zamierza składować w wiacie oraz uwzględnienia tych wielkości w projekcie zamiennym, celem ustalenia prawidłowej klasy odporności pożarowej budynku, a także nakazać uwzględnienie w projekcie szczegółowych wymagań jakie przepisy §§ 272 i 232 rozporządzenia w sprawie norm budynków stawiają ścianom oddzielenia ogniowego zlokalizowanych w granicy działki, dla tak określonej klasy odporności pożarowej budynku.

W odpowiedzi na skargę WWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zajęte w sprawie.

Na rozprawie dnia 8 listopada 2018r. pełnomocnik skarżącej oraz skarżąca podtrzymali skargę i jej zarzuty. Skarżąca M. K. – A. zlożyla do akt trzy zdjęcia obrazujące aktualny stan działki, na której posadowiona jest sporna wiata. Podniosła, że na działce znajduje się złomowisko i śmietnik, co ona, jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości musi znosić. Nie zgadza się z działaniami organu, które na przestrzeni kilku lat od zgłoszenia nielegalnej zabudowy na nieruchomości inwestorów, nie podjęły działań, które doprowadziłyby do skutecznego wyeliminowania nieprawidłowych ich działań. Podniosła, że nie wie, co wobec treści zaskarżonej decyzji ma zrobić. Uważa, że Państwo chroni osoby naruszające przepisy, a takiej ochrony nie daje skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje;

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem - nie zaś pod kątem słuszności i celowości. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.).

Na wstępie wskazać trzeba, że kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie została objęta decyzja WWINB z dnia [...] 2018 r., nr [...], która wydana została po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji PINB w W. z dnia [...] 2016r. nr [...], znak [...] Organ I instancji zatwierdził projekt budowlany zamienny wiaty gospodarczej na działce nr [...] w m. K. oraz zobowiązał inwestora J. A. do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie wyżej wymienionego obiektu. Zaskarżoną decyzją WWINB uchylił decyzję organu I instancji w całości i w to miejsce orzekł merytorycznie zatwierdzając

projekt budowlany zamienny warsztatu samochodowego autorstwa mgr inż. J. S. z grudnia 2017 r., oraz zatwierdził projekt budowlany zamienny wiaty gospodarczej autorstwa mgr inż. arch. T. G. z czerwca 2016 r., udzielając jednocześnie B. A. i J. A. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz zobowiązując inwestorów do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należy uwzględnić okoliczność, że sprawa była już przedmiotem kontroli sądowej, a zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy oraz orzekający aktualnie Sąd Wojewódzki, są zatem związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w przywołanych wcześniej wyrokach WSA w Poznaniu. Reguła wyrażona w art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że zasada ta traci moc jedynie w razie zmiany ustawy, zmiany - już po wydaniu orzeczenia sądowego - istotnych okoliczności faktycznych sprawy, a także po wzruszeniu orzeczenia w przewidzianym do tego trybie (por. wyrok NSA z 27 czerwca 1990 r., SA/Wr 137/90, ONSA 1990, nr 2-3, poz. 51; wyrok NSA z 26 czerwca 2000 r., I SA/Ka 2408/98, Lex Polonica). Związanie sądu administracyjnego oraz organów administracyjnych oceną prawną oznacza, że nie mogą one formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej w orzeczeniu sądowym poglądem i zobowiązane są do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (por. wyrok NSA z 22 marca 1999 r., IV SA 527/97, LEX nr 47275).

Ponadto dodać należy, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca orzeczenia określona w tym przepisie w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. W kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (zob. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, op. cit., Komentarz do art. 170).

Przypomnieć zatem należy stanowiska wyrażone przez WSA w Poznaniu w kolejnych wyrokach wydanych w granicach przedmiotowej sprawy, które w sposób szczegółowy opisane zostały w ostatnim z wydanych w sprawie wyroków – wyroku tut. Sądu z dnia 2 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Po 1019/16. I tak, zgodnie z wyrokiem w sprawie sygn. akt II SA/Po 1377/14 istotne zagadnienia postępowania zostały w dużej mierze rozstrzygnięte. Zmiana przepisów prawa budowlanego dokonana ustawą z dnia 20 lutego 2015r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015.443) nie ma wpływu na ustalenia dokonane przez sądy, zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 tej ustawy do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Nadto zmiany w zakresie wiat (art. 29 ust. 1 pkt 2c p.b.) nie dotyczą wiaty w niniejszej sprawie – jej powierzchnia przekracza bowiem 50m2. Kolejne zmiany przepisów prawa budowlanego po wydaniu ostatniego z wyroków nie dotyczą kwestii związanych z niniejszym postępowaniem. Nie zaszły też żadne inne okoliczności skutkujące utratą mocy wiążącej ocen i wytycznych sądu zawartych w opisanych na wstępie wyrokach. Z ich analizy bezspornie ustalono, że postępowanie prawidłowo toczy się w trybie postępowania naprawczego (art. 50 i 51 prawa budowlanego – wyrok II SA/Po 324/11). Obejmuje ono obiekty budowlane znajdujące się na działce nr [...] w miejscowości K.. Na tym terenie nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Badanie projektu zamiennego pod kątem spełnienia przesłanki z art. 35 ust. 1 pkt 1 Pr.bud. musi polegać zatem na ocenie zgodności tego projektu z właściwą decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Z ustaleń będących podstawą wszczęcia postępowania w sprawie wynikało, że inwestor dysponował pozwoleniem na budowę z 13.06.1994r. na budynek gospodarczy o powierzchni 72,4 m2 z przylegającymi z obu jego stron dwoma wiatami o pow. 37,98m2 i 31,49m2. Faktycznie wybudowany został jeden budynek gospodarczy o powierzchni 83,3 m2 przedzielony jedną wiatą o pow. 57,7m2. W toku postępowania przyjęto, że legalizacji podlegają dwa obiekty budowlane. Pierwszym z nich jest pierwotnie określony jako budynek gospodarczy, a na etapach postępowania jako warsztat, hala warsztatowa z pomieszczeniem socjalnym, warsztat z pomieszczeniem gospodarczym o pow. 83,3m2. Drugim obiekt budowlany określany jako wiata o pow. 57,7m2. W tej wiacie wskazywano na istnienie kanału remontowego do naprawy pojazdów. Sądy przyjęły, że decyzja o warunkach zabudowy nr [...] wydana przez Burmistrza W. dnia [...] 2010 r. dotyczyła inwestycji polegającej na "zmianie sposobu użytkowania" części budynku gospodarczego z przeznaczeniem na warsztat samochodowy, a nie wiaty (wyrok II SA/Po 1377/14). Przesądzono, że nie narusza prawa, w tym przepisów u.p.z.p. projekt autorstwa Jana Słomińskiego z września 2012r., w zakresie w jakim dotyczył on części legalizowanego obiektu określonej jako warsztat, składającego się z hali warsztatowej i pomieszczenia gospodarczego (wyrok II SA/Po 171/12). Pozostało zatem do rozstrzygnięcia zagadnienie kwalifikacji oraz zgodności z przepisami u.p.z.p. legalizowanego obiektu w zakresie obejmującym zrealizowaną na działce [...] wiatę (wyroki II SA/Po 188/14 i II SA/Po 1377/14). Niezbędne było pozyskanie przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej samej wiaty. Jak wskazał Sąd w wyroku w sprawie II SA/Po 1377/14, to w gestii samego inwestora pozostaje, czy wystąpi on o potrzebną decyzję ustalającą warunki zabudowy dla wiaty i czy będzie ona opiewała na wiatę z istniejącym kanałem naprawczym, czy ewentualnie – po trwałej, fizycznej likwidacji tego kanału – na samą wiatę. W tym wyroku Sąd zaznaczył, że samo "przykrycie" nie może być traktowane na równi z fizyczną likwidacją kanału naprawczego. Kierując się tymi zaleceniami inwestor uzyskał decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wiaty gospodarczej (legalizacja samowoli) na działce o numerze [...] w miejscowości K. (decyzja Burmistrza W. z [...] 2015r. nr [...]) i przedłożył 4 egzemplarze projektu zamiennego na budowę wiaty gospodarczej – legalizacja samowoli budowlanej autorstwa T. G.. Zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy wiata miała zajmować powierzchnię do 60m2. Z projektu wynikało, że obiekt po przebudowie miał zajmować 59,80m2. Przedkładając decyzję o warunkach zabudowy i projekt zamienny dotyczący wiaty inwestor postąpił zatem zgodnie z wytycznymi sądu w sprawie II SA/Po 1377/14. Sądy w wyrokach wydanych w sprawach II SA/Po 171/12, II SA/Po 123/13, II SA/Po 188/14 i II SA/Po 1377/14 uznały, że warsztat jest wykonany zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy z 2010r., a projekt budowlany J. Słomińskiego z września 2012r. jest prawidłowy w zakresie dotyczącym warsztatu. Oceny wymaga zatem wyłącznie prawidłowość wybudowania wiaty na działce nr [...] pod kątem spełnienia przesłanki z art. 35 ust. 1 pkt 1 pr.bud. przez pryzmat obecnie obowiązujących przepisów u.p.z.p., czyli z warunkami zabudowy. Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie organ winien rozstrzygnąć o projekcie zamiennym J. Słowińskiego z września 2012r. w zakresie warsztatu i o projekcie zamiennym dotyczącym samej wiaty. Winien mieć na uwadze, że oba obiekty winny zajmować powierzchnię nie większą niż 144m2, co wynika z dwóch decyzji lokalizacyjnych. Decyzja powinna obejmować całość inwestycji, a nie tylko wiaty, przyjmując za przesądzone, że nie narusza prawa w tym przepisów u.p.z.p. projekt budowlany autorstwa J. S. z września 2012r. w zakresie w jakim dotyczy on części legalizowanego obiektu określonej jako warsztat. Zatwierdzając projekt zamienny w części organ zwróci uwagę, by nie dotyczył on w żadnej części drugiego z obiektów określonego jako wiata. Nadto organ dokona w świetle treści projektu zamiennego autorstwa T. Gostyńskiego ustaleń w zakresie rodzaju obiektu (budynek czy wiata) i oceni jego zgodność z decyzją o warunkach zabudowy z 18 listopada 2015r. Nadto doprowadzi do wyeliminowania z obrotu decyzji z 26 marca 2012r. udzielającej Beacie i J. A. pozwolenia na użytkowanie budynku warsztatu samochodowego z wiatą na działce nr [...]. Wyjaśni kwestie koniecznych robót rozbiórkowych w obiekcie określanym jako wiata i da temu wyraz w decyzji zezwalając na wykonanie określonych robót, o ile będą one miały być wykonane po zatwierdzeniu projektu zamiennego. Prawidłowo określi również inwestora/inwestorów i odniesie się do zarzutów odwołania. Organ II instancji rozważy możliwość rozpatrzenia sprawy korzystając z możliwości wskazanej w art. 136 K.p.a., ewentualnie uznając, że zajdzie konieczność wyjaśnienia sprawy w zakresie przekraczającym uzupełniające postępowanie z art. 136 K.p.a, uchylając decyzję organu I instancji przekaże mu sprawę. Przy podejmowaniu decyzji organ II instancji uwzględni to, że rozstrzygnięcie kasacyjne ma charakter wyjątku od zasady merytorycznego załatwienia sprawy przez organy administracji. W sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego, tak jak w każdej sprawie administracyjnej, załatwienie sprawy jest obowiązkiem organu pierwszej instancji, a w razie wniesienia odwołania – obowiązkiem organu odwoławczego. W konsekwencji, także organ odwoławczy powinien rozpoznać sprawę co do jej istoty, stosując właściwe przepisy prawa materialnego, a nie tylko ograniczyć się do wskazania krytycznych uwag odnośnie do postępowania przed organem pierwszej instancji i wydanej przez ten organ decyzji. Oznacza to, że organ odwoławczy ma obowiązek ustalić, czy na podstawie dotychczas zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego – ewentualnie po jego uzupełnieniu w postępowaniu odwoławczym, stosownie do dyspozycji art. 136 k.p.a. – zachodzą przesłanki do zatwierdzenia projektu zamiennego, czy też nie.

Badając zatem obecnie prawidłowość zaskarżonej decyzji z dnia [...] 2018 r., nr [...], należało ocenić, czy rozstrzygając ostatecznie sprawę organ uwzględnił przytoczone wyżej stanowiska i wytyczne Sądu, a nadto zweryfikować, czy prawidłowo orzeczono o zatwierdzeniu projektu zamiennego wiaty gospodarczej na działce nr [...] w m. K.. Kontrola dotycząca prawidłowości orzeczenia o zatwierdzeniu projektu zamiennego budynku warsztatu samochodowego ma natomiast charakter formalny, sprowadzający się do oceny, czy organ objął ten budynek swoim rozstrzygnięciem – co zaskarżoną decyzją uczyniono. Jednocześnie obecnie nie można już kwestionować trybu postępowania przyjętego w niniejszej sprawie, nie można zatem również kontrolować legalności decyzji PINB, nakładającej na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektów budowlanych zamiennych. Sąd przesądził bowiem, że przyjęty w niniejszej sprawie tryb postępowania jest prawidłowy.

W opinii Sądu w składzie rozpoznającym obecnie sprawę, WWINB nie można zarzucić naruszenia powołanego przepisu art. 153 p.p.s.a, jak i wymienionych w skardze przepisów postępowania administracyjnego. WWINB prawidłowo zastosował się do oceny prawnej i wytycznych zawartych we wcześniejszych wyrokach, w tym w ostatnim – wyroku z dnia 2 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Po 1019/16. Przeprowadzono uzupełniające postępowanie dowodowe, w ramach którego pozyskano od inwestora materiał pozwalający uznać kompletność przedłożonych projektów budowlanych zamiennych oraz pozwalający odnieść się do zarzutów strony skarżącej. Uchylając decyzję PINB w całości orzeczono o zatwierdzeniu dwóch odrębnych projektów budowlanych zamiennych dla inwestycji objętych postępowaniem legalizacyjnym – warsztatu oraz wiaty. Nałożono na inwestorów – prawidłowo oznaczonych – uzyskanie pozwoleń na użytkowanie. Wyjaśniono kwestię uchylenia się od skutków prawnych uzyskanego w przeszłości przez inwestorów pozwolenia na użytkowanie warsztatu. Za prawidłowe należy uznać wydanie decyzji merytorycznej, kończącej trwające od 2010 roku postepowanie legalizacyjne, który to obowiązek wynikał również z wyroku wydanego w sprawie II SA/Po 1019/16. Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 136 K.p.a. oraz art. 15 K.p.a., bowiem zakres uzupełniającego postępowania dowodowego nie przekroczył ram określonych w pierwszym z powołanych przepisów oraz nie spowodował naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Pamiętać należy, że projekt zamienny dla warsztatu samochodowego orzekające wcześniej sądy uznały za prawidłowy, zatem konieczność jego zatwierdzenia nie powinna budzić wątpliwości. Natomiast co do drugiego ze spornych obiektów budowlanych na działce nr [...], projektant założył pozostawienie tylko trzech ścian oraz zmniejszenie jego powierzchni, co pozwoliło na zakwalifikowanie tego obiektu jako "wiaty". Jednocześnie projektant określił zakres koniecznych robót rozbiórkowych w tym obiekcie, obejmujących także likwidacje kanału do naprawy samochodów, czyniąc tym samym zadość zaleceniom wynikającym z wyroku II SA/Po 1019/16.

Stronie skarżącej zapewniono czynny udział w postępowaniu, informując o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia w sprawie (art. 10 K.p.a.) z miesięcznym wyprzedzeniem (zawiadomienie z 26 stycznia 2018 r., doręczone pełnomocnikowi skarżącej 29 stycznia 2018 r.), z którego to prawa pełnomocnik strony skarżącej skorzystał, wnosząc w dniu 22 lutego 2018 r. (drogą mailową pismo). Do zarzutów i argumentacji podniesionych w tym piśmie organ odniósł się w decyzji, która wydana została w dniu 23 lutego 2018 r.

W opinii Sądu przedstawione przez inwestorów projekty zamienne budowlane spełniają obecnie wymagania z art. 34 Pr. budowlanego oraz rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 z późn. zm.). W zatwierdzonym projekcie wiaty uzupełnione bowiem zostały braki, które WSA w Poznaniu dostrzegł rozpoznając sprawę II SA/Po 1019/16. Prawidłowo również WWINB przyjął, że projekt zawiera charakterystykę energetyczną oraz niezbędne rozwiązania techniczne oraz materiałowe, uwzględniające wymogi sąsiedztwa. Inwestorzy wyjaśnili ponadto, że odstąpiono od wykonania zmian w zaprojektowanym murze oddzielenia pożarowego, którego spadki zgodnie z wydaną decyzja o warunkach zabudowy miałyby być równoległe do spadków połaci dachu budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej. Wykazali, że wykonanie spadków ściany ogniowej murowanej na granicy działki jako równoległej do spadków połaci dachu budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej spowoduje naruszenie zapisu o maksymalnej wysokości obiektu "do 5,15m". Wyjaśniono, że wykonanie ściany o takiej geometrii spowoduje, że będzie ona wyższa od istniejącego na działce sąsiedniej budynku mieszkalnego, nie zwiększy zabezpieczenia przeciwpożarowego w stosunku do rozwiązania zaprojektowanego, pogorszy stateczność ściany i spowoduje zacienienie i przesłanianie części okien w elewacji frontowej istniejącego budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej. Uzupełnione zostały rysunki o przekroje wszystkich czterech elewacji z zaznaczonymi: budynkiem mieszkalnym na działce nr [...], granicami działki oraz ścianą ogniową o spadkach równoległych (k. nr [...] akt organu II instancji). Uzasadniono kwalifikację odporności pożarowej obiektu jako "E" oraz uzupełniono projekt o zalecenia bezpieczeństwa pożarowego. Dokumentacja ta została zweryfikowana przez WWINB i omówiona w uzasadnieniu decyzji.

Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej nie może przynieść oczekiwanego rezultatu argument, że parametry wiaty powinny skutkować przyjęciem założenia, że będzie wykorzystywana na składowanie większej ilości drewna, aniżeli przyjęto w projekcie. W tym zakresie prawidłowo WWINB przyjął, że to inwestor decyduje i charakterze, rodzaju i parametrach inwestycji. Skoro przyjęto założenie, że w wiacie składowane będzie nie więcej niż 2,5m3 drewna, to obiekt zaliczyć należało do klasy odporności ogniowej "E" (str. 16 Projektu budowlanego autorstwa mgr inż. arch. T. G.). Jak wynika z dołączonej do akt dokumentacji, przedłożony projekt budowlany w pkt 9 Ochrona p.poż. opisuje wymagane rozwiązania z zakresu ochrony przeciwpożarowej, w tym zawiera charakterystykę pożarową budynku, kwalifikacje pożarową, szczegółowo określa zabezpieczenia przeciwpożarowe wymagane dla tego obiektu. Rozwiązania te z racji klasy oporności pożarowej obiektu "E" zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 grudnia 2015 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2117) nie wymagały uzgodnienia i nie musiały być zatwierdzone przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że zarzuty dotyczące niezbadania, czy budynek wiaty nie będzie naruszać uzasadnionych interesów osób skarżącej, są nieuzasadnione. Dotyczą one bowiem ewentualnych zdarzeń przyszłych. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że organy administracji nie badają prawidłowości przyjętych w projekcie budowlanym rozwiązań. Za prawidłowość sporządzenia projektu budowlanego, w tym przyjęte w projekcie rozwiązania, odpowiada projektant i jeżeli istnieje wymóg jego sprawdzenia, również sprawdzający. Ponadto, zgodnie z wymogami Prawa budowlanego, osoby projektujące i sprawdzające winny się legitymować stosownymi uprawnieniami oraz przynależnością do właściwej izby samorządu zawodowego. Jak wynika z akt sprawy projektant w dacie wykonania projektu budowlanego, posiadał ważne uprawnienia zawodowe potwierdzone zaświadczeniami izb o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego.

Prowadzone od 2010 roku postępowanie to postępowanie określane jako "naprawcze", którego celem jest doprowadzenie realizowanego przez inwestora z odstępstwami obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa. Zgodnie bowiem z art. 36a ust. 1 Pr. budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. W przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 Pr. budowlanego, organ nadzoru budowlanego nakłada obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Legalizacja istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego uzależniona jest od zgodności tego odstępstwa z przepisami, w tym przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym. W ramach tego postępowania właściwy organ nadzoru budowlanego ocenia także, czy wykonane roboty budowlane są zgodne z przepisami prawa budowlanego i warunkami technicznymi. Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1 ustawy Pr. budowlanego przed zatwierdzeniem projektu budowlanego zamiennego organ nadzoru budowlanego sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami m.p.z.p. albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu (1); zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi (2); kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia o przynależności projektanta do właściwej izby zawodowej (3); wykonanie, w przypadku takiego obowiązku, sprawdzenia projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu, lub jego sprawdzenia zaświadczeniem o przynależności osoby sprawdzającej do właściwej izby zawodowej (4). Zgodnie z art. 35 ust. 4 Pr. budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę. Z kolei przepis art. 32 ust. 4 ustawy Pr. budowlane wskazuje, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jak również złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania terenem na cele budowlane. W razie spełnienia tych wymogów organ na podstawie art. 51 ust. 4 Pr. budowlanego wydaje decyzję zatwierdzającą projekt budowlany zamienny. Ten ostatni przepis stanowił materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji.

Z akt wynika, że inwestor spełnił wymogi będące przedmiotem oceny organu w niniejszej sprawie, w tym określone ww. przepisami. W ocenie Sądu, organy dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego, a WWINB w sposób prawidłowy ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne. Ustalono w sposób wyczerpujący wszystkie elementy niezbędne do oceny przedłożonego projektu budowlanego zamiennego z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa i przedstawiono wystarczające uzasadnienie dla podjętej decyzji.

Sąd nie doparzył się również innych naruszeń, aniżeli wymienione w skardze, przepisów postępowania.

Z podanych przyczyn Sąd, na podstawie art. 151 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.