Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2794/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6165 Nasiennictwo i ochrona roślin uprawnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183 par. 1, art. 174 pkt 1 i 2, art. 184, art. 204 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: par. 14 ust. 1 pkt 2 lit. c, par. 14 ust. 2 pkt 1 lit. a, par. 6
journal: Dz.U. 2002 nr 163 poz 1349
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędzia del. WSA Tamara Dziełakowska Protokolant starszy inspektor sądowy Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 303/12 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty sankcyjnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rzecz Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 26 czerwca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 303/12 oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie określenia opłaty sankcyjnej.

Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa utrzymał w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2011 r. o określeniu opłaty sankcyjnej w wysokości 350 737,44 zł za sprzedaż niedopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin.

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że w dniu [...] marca 2011 r. pracownicy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Roślin i Nasiennictwa we Wrocławiu przeprowadzili kontrolę w siedzibie spółki. W toku kontroli stwierdzono, że spółka nabyła w dniu [...] października 2009 r. od austriackiej firmy [...] środek ochrony roślin [...]. Ze względu, iż w dniu kontroli spółka nie przedłożyła dokumentów zbycia środka ochrony roślin, organ kontrolny wezwał spółkę do przedstawienia faktur sprzedaży bądź innych dokumentów potwierdzających dokonanie obrotu tym środkiem. W dniu [...] maja 2011 r. spółka przedstawiła faktury sprzedaży tego środka, z których wynikało, że przedsiębiorca dokonał sprzedaży środka ochrony roślin w okresie, w którym sprzedaż jego była niedozwolona, w ilości 829 kg i o wartości 175 368,72 zł. Organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu wymaga zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. W myśl art. 108 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, kto sprzedaje środki ochrony roślin niedopuszczone do obrotu, wycofuje je z obrotu na koszt własny oraz wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania opłatę sankcyjną w wysokości stanowiącej 200% kwoty wartości sprzedanych środków ochrony roślin według ceny ich sprzedaży, zgodnie z wystawionym dokumentem sprzedaży. Środek ochrony roślin został dopuszczony do obrotu przez Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej na podstawie zezwolenia Nr [...] z dnia [...] maja 1999 r. W dniu [...] grudnia 2008 r. powyższe zezwolenie zostało cofnięte przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Jednocześnie w decyzji tej określono, iż przedmiotowy środek powinien zostać wycofany z obrotu przed upływem terminu jego ważności, jednak nie później niż do dnia [...] grudnia 2009 r. Stwierdzenie udokumentowanej sprzedaży środka ochrony roślin, którego zezwolenie na dopuszczenie do obrotu utraciło ważność oraz minął termin przewidziany na jego wycofanie z obrotu, kwalifikuje się jako sprzedaż niedopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin, co zgodnie art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie roślin, jest podstawą do naliczenia opłaty sankcyjnej. W rozpatrywanym przypadku jej wysokość wynosi 350 737,44 zł. Odnosząc się do zarzutów spółki, organ odwoławczy nie zgodził się z twierdzeniem strony, iż postępowanie prowadzone przez organ pierwszej instancji powinno uwzględniać przepisy wynikające z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 764/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego procedury dotyczące stosowania niektórych krajowych przepisów technicznych do produktów wprowadzonych legalnie do obrotu w innym państwie członkowskim oraz uchylającego decyzję nr 3052/95/WE. Zdaniem organu rozporządzenie to, którego celem jest usunięcie przeszkód technicznych w swobodnym przepływie towarów pomiędzy państwami członkowskimi, ma zastosowanie wyłącznie do produktów, które nie podlegają środkom harmonizującym na szczeblu Wspólnoty oraz które są legalnie wprowadzane do obrotu w innym państwie członkowskim (art. 2 ust. 2 lit. a). Art. 3 dyrektywy 91/414/EWG stanowi, że środki ochrony roślin nie mogą być wprowadzane do obrotu na terytorium państw członkowskich, chyba że państwa te zezwolą na ich dopuszczenie zgodnie z tą dyrektywą. Jednocześnie państwa członkowskie nie powinny utrudniać, ze względu na niedopuszczenie środka ochrony roślin do stosowania na ich terytorium, produkcji, składowania lub przepływu takich środków przeznaczonych do stosowania w innym państwie członkowskim, pod warunkiem, że środek jest dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim oraz że są spełnione wymogi kontrolne ustanowione przez te państwa. Powyższy przepis został wdrożony do prawa krajowego ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin. Zgodnie z art. 61 tej ustawy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mogą być wprowadzane środki ochrony roślin dopuszczone do obrotu na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. Wyjątek stanowią środki ochrony roślin, które zostały dopuszczone do obrotu w innych państwach członkowskich i są przeznaczone do stosowania w tych państwach. Organ odwoławczy wskazał, że posiadaczem zezwolenia na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin [...] była spółka [...]. - [...] z siedzibą w [...]. Mając na uwadze art. 45 ustawy o ochronie roślin oraz w związku z § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie wymagań dotyczących etykiety - instrukcji stosowania środka ochrony roślin, posiadacz zezwolenia w przypadku, gdy nie ma siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazuje podmiot, który będzie wprowadzać środek ochrony roślin do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Do wprowadzania przedmiotowego środka na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazana została spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. Zgodnie z treścią wydanego zezwolenia, spółka [...] Sp. z o.o. nie została więc upoważniona przez posiadacza zezwolenia na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin do wprowadzenia tego środka na teren Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powyższym należy stwierdzić, zdaniem organu odwoławczego, iż spółka dokonała wprowadzenia środka ochrony roślin na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z naruszeniem zezwolenia na dopuszczenie do obrotu tego środka oraz z naruszeniem interesów posiadacza zezwolenia oraz podmiotu upoważnionego do wprowadzenia tego środka ochrony roślin na teren Rzeczypospolitej Polskiej. Fakt, że spółka dokonała bezprawnego przywozu środka ochrony roślin z Austrii na teren Rzeczypospolitej Polskiej nie może być uzasadniony tym, że środek ten był legalnie wprowadzony do obrotu w innym państwie członkowskim. Przepisy zezwalają, co prawda na wprowadzenie do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej środka ochrony roślin, który został legalnie wprowadzony do obrotu w innym państwie członkowskim, ale pod warunkiem, że powyższe wprowadzenie stanowi przywóz równoległy względem środka ochrony roślin już objętego zezwoleniem w Polsce. Informacje w zakresie dopuszczenia do obrotu środka ochrony roślin są udostępniane publicznie w rejestrze dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin, prowadzonym na podstawie ustawy o ochronie roślin przez ministra właściwego do spraw rolnictwa. Rejestr ten jest jawny. W czasie, gdy rejestr zawierał informacje dotyczące środka ochrony roślin, wskazany w nim był również termin, do którego środek ochrony roślin mógł znajdować się w obrocie w przypadku środków ochrony roślin, których zezwolenia wygasły lub zostały cofnięte. Odnosząc się do zgłoszonych wątpliwości strony odnośnie do prawdziwości i wiarygodności wpisów zamieszczonych w rejestrze, organ odwoławczy zauważył, że rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin publikowany jest w Biuletynie Informacji Publicznej, który został stworzony w celu powszechnego udostępnienia informacji publicznych wszystkim zainteresowanym i który jest publikatorem teleinformatycznym o charakterze urzędowym. Ponadto, wydruki z rejestrów zostały przekazane do organu odwoławczego pismem, które jest dokumentem urzędowym. W rozpatrywanej sprawie nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż dokonana przez spółkę sprzedaż środka ochrony roślin miała miejsce w terminie, gdy w rejestrze nie było już zapisów dotyczących dopuszczenia tego środka do obrotu. W ocenie organu, w sytuacji gdy informacja odnośnie terminu, do którego mógł być prowadzony obrót środkiem ochrony roślin była ogólnie dostępna, zatem fakt, że skarżąca nie została indywidualnie poinformowana o decyzji właściwego ministra o cofnięciu zezwolenia nie może tłumaczyć prowadzenia przez nią działalności niezgodnie z prawem. Organ wskazał, że ze względu na niezłożenie przez producenta środka ochrony roślin wymaganej dokumentacji, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o ochronie roślin, cofnął zezwolenia na dopuszczenie ww. środka ochrony roślin. Wedle art. 51 ust. 2 wyżej wymienionej ustawy minister właściwy do spraw rolnictwa wydając decyzję o cofnięciu zezwolenia na dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu określa w tej decyzji termin wycofania tego środka z obrotu. Zgodnie z powyższym termin ten dla ww. środka ochrony roślin został ustalony do dnia 31 grudnia 2009 r. Spółka nie była stroną w postępowaniu o wydanie zezwolenia na dopuszczenie do obrotu omawianego środka ochrony roślin i w związku z tym brak było podstaw prawnych do powiadamiania tej spółki o wszczęciu postępowania o cofnięcie wymienionego zezwolenia. Z powyższych względów, zdaniem organu odwoławczego, nie mógłby być zastosowany wobec tej spółki art. 6 i 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 764/2008.

Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła skarżąca spółka. Zaskarżonej decyzji zarzuciła szereg naruszeń. W obszernym uzasadnieniu skargi podniesiono, że spółka podejmując obrót ww. środkiem działała głównie w oparciu o zezwolenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej. Zezwolenie to miało charakter decyzji administracyjnej i mimo że decyzja ta nie była źródłem powszechnie obowiązującego prawa, to zawierała upoważnienie dla przedsiębiorców w zakresie możliwości obrotu wskazanym wyżej środkiem. Dodatkowo Spółka opierała się także na treści załącznika Nr 1 do obwieszczenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 maja 2002 roku. Działania dokonywane przez spółkę w przedmiotowym zakresie były podejmowane w dobrej wierze i w pełnym przeświadczeniu dopuszczalności handlu środkiem ochrony roślin. Uchylenie obowiązywania ustawy nie powoduje automatycznego derogowania wydanych na jej podstawie innych aktów. Wobec braku oficjalnej informacji co do utraty aktualności rzeczonego załącznika skarżący nie mógł przypuszczać, a tym bardziej wiedzieć o takim stanie rzeczy, czego dowodem są przeprowadzane testy analityczne. Zdaniem skarżącego z całej regulacji przepisów ustawy o ochronie roślin nie sposób wyprowadzić mocy wiążącej rejestru w odniesieniu do podmiotów zajmujących się obrotem środkami ochrony roślin. Sam rejestr ma jedynie charakter informacyjny, nie nakładając przy tym prawnego (ustawowego) obowiązku śledzenia zmian wprowadzonych w samym rejestrze w odniesieniu do tychże środków. Nadto, zdaniem skarżącego, nieuwzględnienie Rozporządzenia Nr 764/2008 w konsekwencji spowodowało, iż w przedmiotowej sprawie nie znalazły odzwierciedlenia art. 2 ust. 1 w zw. z art. 6 i 8, tego rozporządzenia, które zdaniem organu, nie miały zastosowania wobec spółki. Z punktu widzenia stanu faktycznego tego rodzaju założenie organu należałoby uznać za nieuzasadnione i błędne. Z uwagi na to, iż spółka nie jest producentem ww. środka ochrony roślin należy, zdaniem skarżącego, uwzględnić do niej dyspozycję lit. a art. 8 i art. 6 cytowanego rozporządzenia. Ponadto wskazała, że sankcja w postaci nałożenia opłaty na dany podmiot, przewidziana w art. 108 pkt 1 tej ustawy, powinna być stosowana po wyczerpaniu właściwej procedury wskazanej w Rozporządzeniu Nr 764/2008, (w art. 6 w zw. z art. 2). Wówczas, gdy podmiot, mimo poinformowania go przez odpowiedni organ o wycofaniu zezwolenia, dalej wprowadza dany produkt do obrotu, powinien ponosić odpowiedzialność za taki stan rzeczy. Dopiero w takim wypadku aktualizuje się możliwość nałożenia opłaty sankcyjnej. W razie przyjęcia odmiennej koncepcji obowiązywanie powołanego powyżej rozporządzenia wydaje się w zupełności fikcyjne, a tego rodzaju konsekwencja nie może być w żadnym razie akceptowalna.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Sąd wskazał, że spółka rozpowszechniała ww. środek ochrony roślin bez odpowiedniego zezwolenia i stwierdził, że wprowadzenie do obrotu na terenie Polski danego środka ochrony roślin legalnie wprowadzonego do obrotu w innym państwie członkowskim jest dopuszczalne w ramach przywozu równoległego, o ile ten środek ochrony roślin jest już objęty zezwoleniem w Polsce. Sąd stwierdził też, że organ nie miał obowiązku informować przedsiębiorcy o zmianach w rejestrze, gdyż obowiązkiem podmiotu prowadzącego tego rodzaju działalność jest znać warunki jej wykonywania, po to aby nie narazić się na ewentualnie negatywne skutki. Zdaniem sądu nie można podzielić również zarzutu skargi, że organ naruszył art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, bowiem w niniejszym postępowaniu powinien mieć zastosowanie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 6 i 8 rozporządzenia Nr 764/2008. Wbrew przekonaniu skarżącej to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE) z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiające procedury dotyczące stosowania niektórych krajowych przepisów technicznych do produktów wprowadzonych legalnie do obrotu w innym państwie członkowskim oraz uchylającym decyzję nr 3052/95/WE (Dz.U.UE.L.2008.218.21), ma zastosowanie wyłącznie do produktów, które nie podlegają środkom harmonizującym na poziome wspólnoty, oraz które są legalnie wprowadzone do obrotu w innym państwie członkowskim (art. 2 ust. 2 pkt a). Sąd wskazał, że zgodnie z art. 61 ust.1 pkt 1 ustawy na obrót środkami ochrony roślin na terenie Polski wymagane jest zezwolenie ministra właściwego do spraw rolnictwa. Natomiast w myśl pkt 2 powołanego art. 61 ust.1 takiego zezwolenia nie wymagają środki ochrony roślin, jednakże zgodnie ust. 3 art. 61 podmiot obowiązany jest przekazać na piśmie informację o zamiarze wprowadzenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków ochrony roślin wojewódzkiemu inspektorowi właściwemu ze względu na przejście graniczne, przez które środki te będą wprowadzane, w terminie nie krótszym niż 7 dni przed planowanym terminem wprowadzenia. Podmiot obowiązany jest złożyć nie tylko informację zawierającą dane określone w ust.4, lecz również oświadczenie o przeznaczeniu wprowadzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków ochrony do stosowania w innych państwach członkowskich, w których są one dopuszczone do obrotu, ze wskazaniem tych państw, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej ( ust. 5). Strona skarżąca niewykazała przed organami obu instancji, jak również przed sądem, że zakupiony od firmy austriackiej środek ochrony roślin - [...] został legalnie dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim, jak również, że wprowadzając go na teren Polski dochowała warunków określonych w art 61 ust. 2, 3 4 i 5 ustawy o ochronie roślin.

Od tego wyroku skarżąca spółka wniosła skargę kasacyjną, zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie:

Na podstawie art.174 pkt 2 p.p.s.a.

a) art. 134 § 1 ppsa w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o ochronie roślin oraz w zw. z art. 6 kpa poprzez niezbadanie przez WSA w pełnym zakresie legalności zaskarżonej decyzji organu i wskutek tego pominięcie przez WSA okoliczności, iż przepis art. 108 ust. 1 pkt 1 OURoś nie może stanowić podstawy do nałożenia opłaty sankcyjnej za obrót środkami ochrony roślin, które nie zostały dopuszczone do obrotu na terenie RP na mocy zezwolenia wydawanego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ale które zostały dopuszczone do obrotu w innym Państwie Członkowskim Unii Europejskiej. Powyższe miało kluczowy wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji prowadziło do wadliwego ujęcia przedmiotowego zagadnienia w niniejszej sprawie;

b) art. 134 § 1 ppsa w zw. z art. 7 kpa w zw. z art. 77 kpa poprzez niezbadanie w pełnym zakresie legalności zaskarżonej decyzji organu i pominięcie okoliczności, że to Organ powinien był w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy w sprawie, i w konsekwencji ustalić, czy środek ochrony roślin został dopuszczony do obrotu w innym Państwie Członkowskim Unii Europejskiej. Powyższe miało istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy, ponieważ od ustalenia tej okoliczności uzależniona była zasadność nałożenia na skarżącą opłaty sankcyjnej, a co więcej, również stwierdzenie czy wydający decyzję organ działał na podstawie przepisów prawa;

c) art. 151 ppsa i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa w zw. z art. 7 kpa

w zw. z art. 77 § 1 kpa i 80 kpa polegające na oddaleniu skargi mimo tego,

że organ naruszył wskazane powyżej przepisy procedury administracyjnej

poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego zgromadzonego w

sprawie oraz wszystkich zarzutów skarżącej, zawartych w odwołaniu od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa we Wrocławiu, co w konsekwencji mogło mieć także istotny wpływ na wynik sprawy;

d) art. 151 ppsa i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa w zw. z art. 6 ust. 1

i 2 w zw. z art. 8 lit. a) i art. 2 ust. 1 i ust. 2 lit. a) rozporządzenia

Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 764/2008 z dnia 9 lipca 2008

roku ustanawiającego procedury dotyczące stosowania niektórych krajowych

przepisów technicznych do produktów wprowadzonych legalnie do obrotu w

innym państwie członkowskim oraz uchylającego decyzję nr 3052/95/WE, poprzez niepowiadomienie skarżącej o zamiarze wydania decyzji w sprawie określenia wysokości opłaty sankcyjnej, niewyznaczenie stosownego terminu do przedstawienia przez skarżącą uwag oraz wydanie zaskarżonej decyzji mimo że stronie nie zapewniono możliwości realizacji ww. uprawnień procesowych wynikających z prawa Unii Europejskiej;

e) art. 141 § 4 ppsa poprzez:

(i) pominięcie argumentacji skarżącej zawartej w złożonym przez nią piśmie procesowym z dnia 30 maja 2012 roku, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

(ii) nieprawidłowe skonstruowanie przez WSA uzasadnienia wyroku, przejawiające się w ograniczeniu WSA do udzielenia aprobaty dla stanowiska zajętego w sprawie przez organ bez szerszego uzasadnienia takiego stanu rzeczy.

Zarzuciła także na podstawie art.147 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie:

a) art. 47 ust. 1 i 2 i art. 64 ust. 1 ustawy o ochronie roślin poprzez błędną wykładnię

prowadzącą do uznania, iż widniejący na stronie Ministerstwa Rolnictwa i

Rozwoju Wsi rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin jest

wiążący dla podmiotów wprowadzających je do obrotu, jak i również poprzez

przyjęcie bezprawnego domniemania jakoby z niniejszego rejestru wynikała

zasada jawności materialnej przejawiającą się w tym, że nikt nie może

zasłaniać się nieznajomością treści wynikającej z przedmiotowego rejestru,

mimo że powołane przepisy tego rodzaju skutków prawnych nie przewidują;

b) art. 47 ust. 1 i 2 i art. 64 ust. 1 ustawy o ochronie roslin poprzez błędną wykładnię

prowadzącą do uznania, że obowiązkiem podmiotu prowadzącego działalność regulowaną w zakresie obrotu środkami ochrony roślin jest znać warunki jej

wykonywania także inne niż wynikające bezpośrednio z treści norm prawnych, w tym znać treść rejestru dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin, mimo, że tego rodzaju obowiązek prawny nie wynika z jakichkolwiek przepisów powszechnie obowiązującego prawa;

c) naruszenie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f) ustawy z dnia

6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nieznajomość danych udostępnianych w trybie DIPU może powodować niekorzystne konsekwencje dla podmiotów indywidualnych, w tym prowadzić do nałożenia kar pieniężnych (opłat sankcyjnych);

d) naruszenie art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie roslin poprzez błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że skarżąca sprzedawała środki ochrony roślin niedopuszczalne w obrocie, podczas gdy faktycznie prowadzony przez nią obrót nie nosił znamion bezprawności, był dokonywany w dobrej wierze i w przeświadczeniu, że z punktu widzenia obowiązujących regulacji jest on prawidłowy i właściwy;

e) naruszenie art. 2 Konstytucji i art. 108 ust. 1 pkt 1 UORoś poprzez błędną

wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że w warunkach państwa prawa

nałożenie kary pieniężnej (opłaty sankcyjnej) z tytułu niedozwolonej sprzedaży

określonego środka ochrony roślin jest dopuszczalne mimo, że:

(i) zakaz sprzedaży tego środka nie wynikał z treści powszechnie obowiązujących przepisów prawa, a jedynie był konsekwencją indywidualnej decyzji administracyjnej adresowanej do osoby trzeciej, która to decyzja nie została doręczona ani w inny sposób zakomunikowana ukaranemu;

(ii) publiczny rejestr (rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin) zawierający informację o wycofaniu środka z obrotu nie ma charakteru prawnie wiążącego, a przepisy powszechnie obowiązującego prawa nie statuują zasady jawności materialnej ww. rejestru;

(iii) podmiot ukarany nie posiadał informacji o wycofaniu tego środka z obrotu;

f) naruszenie art. 83 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 roku dotyczącego wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin i uchylające dyrektywy Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że w sprawie ma zastosowanie dyrektywa Rady nr 91/414/EWG z dnia 15 lipca 1991 roku dotycząca wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin, mimo że dyrektywa ta utraciła moc ze skutkiem od dnia 14 czerwca 2011 roku;

g) naruszenie art. 2 ust. 2 pkt a) Rozporządzenia nr 764/2008, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że procedura właściwa dla wycofania lub zmiany zezwolenia na dopuszczenie danego środka ochrony roślin do obrotu została zharmonizowana na szczeblu Unii Europejskiej w przepisach art. 3 i art. 4 ust. 5 i 6 (uchylonej) Dyrektywy nr 91/114/EWG, podczas gdy zarówno ww. dyrektywa, jak i obecnie obowiązujące w tym zakresie rozporządzenie nr 1107/2009 (w tym art. 44 rozporządzenia nr 1107/2009) nie dokonują harmonizacji procedury krajowej w ww. sprawach;

h) naruszenie art. 3 i 4 ust. 5 i 6 Dyrektywy nr 91/414/EWG poprzez jej zastosowanie w sytuacji, w której zastosowanie powinien znaleźć art. 2 ust. 1 i ust. 2 lit. a) oraz art. 6 ust. 1 i 2 w zw. z art. 8 pkt a) Rozporządzenia nr 764/2008;

i) naruszenie art. 6 ust. 4 Rozporządzenia nr 764/2008 i art. 108 ust. 1 pkt 1 UORoś, poprzez niezastosowanie ww. przepisu unijnego oraz błędną wykładnię ww. przepisu ustawowego, tj. nałożenie na skarżącą kary pieniężnej (opłaty sankcyjnej) mimo, że zastosowanie takiego środka jest niedopuszczalne z uwagi na niewyznaczenie skarżącej terminu do przedstawienia uwag, skutkujące tym, że nie zaczął biec termin do wydania decyzji określony w art. 6 ust. 2 Rozporządzenia nr 764/2008, a w konsekwencji uznać należy, że środek ochrony roślin został wprowadzony do obrotu zgodnie z prawem;

j) naruszenie art. 288 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, poprzez nieuwzględnienie podstawowej zasady wynikającej z TFUE, iż rozporządzenie jako akt unijny wiąże Państwa Członkowskie i tym samym powinno być bezpośrednio stosowane. Powyższy zarzut wiąże się z koniecznością uwzględnienia w przedmiotowej sprawie treści Rozporządzenia nr 764/2008, w zakresie wskazanym w pkt h) i i).

Wniosła o uchylenie tego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazała, że sąd powinien był uwzględnić również inne uchybienia, niż wskazane w skardze. Ponadto, opłatę sankcyjną można nałożyć tylko w sytuacji, gdy środek ochrony roślin nie został dopuszczony do obrotu w jakimkolwiek państwie UE. Stwierdziła również, że pośrednim skutkiem wydania decyzji o nałożeniu opłaty jest zakaz wprowadzania do obrotu produktu oraz wycofanie go z rynku. Strona powinna więc być zawiadomiona o zamiarze wydania decyzji. Uzasadnienie wyroku jest wadliwe z wielu powodów. Rejestr dopuszczonych do obrotu środków ma jedynie charakter informacyjny, nie zaś wiążący. Art. 108 ust. 1 ww. ustawy nie może stanowić podstawy nałożenia opłaty, gdy środki te nie zostały dopuszczone do obrotu w Polsce na podstawie zezwolenia, ale zostały dopuszczone do obrotu w innym państwie członkowskim UE. Skarżąca kasacyjnie wskazując, że WSA nie dokonał prawidłowej wykładni powołała się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 lutego 2007r. ( sygn.akt: IV SA/Wa 1447/06 ) i podniosła, że art.108 ust.1 ww.ustawy nie może stanowić podstawy do nałożenia opłaty sankcyjnej za obrót środkami, które co prawda nie zostały dopuszczone do obrotu w Polsce na mocy zezwolenia wydanego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ale zostały dopuszczone do obrotu w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną GIORiN wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wskazał, że podnoszone zarzuty są modyfikacją dotychczasowego stanowiska strony. Rozporządzenie nr 1107/2009 nie wprowadziło zmian w spornym zakresie. Żaden środek ochrony roślin nie może zostać wprowadzony do obrotu bez uprzedniego udzielenia zezwolenia przez właściwe władze państwa członkowskiego na dopuszczenie go do obrotu. Zezwolenie MRiGŻ nie mogło obowiązywać w innych państwach członkowskich.

W odpowiedzi na to pismo skarżąca podtrzymała skargę kasacyjną i wskazała na dodatkowe argumenty przemawiające za słusznością jej stanowiska.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny, jak stanowi art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to zatem, że zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna jest niezasadna.

W obszernej skardze kasacyjnie zarówno z uwagi na ilość podniesionych zarzutów jak i samo uzasadnienie skargi wskazano jako podstawę prawną zarówno art.174 pkt 1 p.p.s.a a więc zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego jak i art.174 pkt 2 p.p.s.a. czyli zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, a naruszenie to mogło mieć zdaniem strony skarżącej istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczą zarówno naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, to z zasady najpierw należy rozważyć materię związaną ze sferą proceduralną. O tym bowiem, czy doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, można rozstrzygnąć dopiero wtedy, gdy stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego wyroku nie nasuwa wątpliwości. W przedmiotowej sprawie stan faktyczny dotyczący nabycia przez skarżącego kasacyjnie środka ochrony roślin [...] w dniu [...] października 2009r., a następnie sprzedaży tego środka w ilości 829 kg o wartości 175 368,72 zł. w 2010r. jest bezsporny. Natomiast sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania są konsekwencją podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię. Stąd też zasadne jest aby w przedmiotowej sprawie w pierwszej kolejności odnieść się do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, albowiem wyniki dokonanej oceny prawnej stanu faktycznego w sprawie, będą mieć bezpośredni wpływ na ocenę i zasadność sformułowanych zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty te są bezprzedmiotowe. Wśród zarzutów tych można wyodrębnić zarzuty, które dotyczą problematyki prawnej rejestru dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin prowadzonego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w tym charakteru prawnego tego rejestru, oraz drugą grupę zarzutów opartą o dokonaną przez skarżącego kasacyjnie wykładnię prawa z której wywodzi, że dopuszczenie do obrotu danego środka ochrony roślin w innym Państwie Członkowskim Unii Europejskiej nie uzasadnia nałożenia opłaty sankcyjnej. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego należy w pierwszej kolejności przypomnieć podstawową zasadę, że środek ochrony roślin może być wprowadzony do obrotu po uzyskaniu zezwolenia w danym państwie członkowskim. Zasada ta została sformułowana w art.3 dyrektywy Rady z dnia 15 lipca 1991r. dotyczącej wprowadzenia do obrotu środków ochrony roślin. Zgodnie z powołanym art.3 ust.1 państwa członkowskie stanowią, że środki ochrony roślin nie mogą być wprowadzone do obrotu na ich terytorium, chyba że państwa członkowskie zezwolą na ich dopuszczenie zgodnie z niniejsza dyrektywą z wyjątkiem przypadku, gdy zamierzone zastosowanie takich środków jest objęte przepisem art.22. Aktualnie zasada ta jest wyraźnie sformułowana w art.28 ust.1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009r. dotyczącego wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin i uchylającego dyrektywę Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG. Przepis art.28 ust.1 stanowi, środek ochrony roślin nie jest wprowadzany do obrotu ani stosowany, chyba że uzyskał zezwolenie w danym państwie członkowskim zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, zaś ust.2 wskazuje w pkt a do pkt e odstępstwa od ust.1, czyli sytuacje w których nie jest wymagane zezwolenie, jednak żadna z wymienionych sytuacji nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Należy wyraźnie zaznaczyć, że sam fakt dopuszczenia do obrotu środka ochrony roślin w innym państwie członkowskim nie oznacza automatycznego dopuszczenia do obrotu takiego środka w Polsce. Natomiast dopuszczenie do obrotu określonego środka w innym państwie może stanowić podstawę do uzyskania zezwolenia na import równoległy. Mianowicie art. 52 rozporządzenia nr 1107/2009 stanowi, że środek ochrony roślin, który uzyskał zezwolenie w jednym państwie członkowskim ( państwie członkowskim pochodzenia) może, z zastrzeżeniem wydania pozwolenia na handel równoległy, być wprowadzony do obrotu i stosowany w innym państwie członkowskim (państwie członkowskim wprowadzenia) jeżeli to państwo członkowskie ustali, że skład danego środka ochrony roślin, jest identyczny ze składem środka ochrony roślin, który uzyskał już zezwolenie na jego terytorium (środka referencyjnego). Wniosek składany jest właściwemu organowi państwa członkowskiego wprowadzenia. Można jeszcze zaznaczyć, że pozwolenie na handel równoległy uzyskuje się zgodnie z uproszczona procedurą. W prawie krajowym instytucja ta określana jest jako zezwolenie na import równoległy, a uregulowana w art.47a ustawy o ochronie roślin. Przepis art47a ust.1 stanowi, że środek ochrony roślin dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA)- stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym może zostać dopuszczony do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa na wprowadzenie tego środka na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zwanego dalej "zezwoleniem na import równoległy". Ust.2 art. 47a ustawy stanowi, kiedy wydaje się zezwolenie na import równoległy. Wskazane rozwiązania dodatkowo potwierdzają zasadę, że wprowadzenie do obrotu środka ochrony roślin wymaga uzyskania zezwolenia, a jeżeli dany środek ochrony roślin został już dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim ( państwie członkowskim EFTA lub EOG ) i spełnione są wymagane przesłanki to można uzyskać, w trybie uproszczonym" zezwolenie na import równoległy. W rozpoznawanej sprawie skarżąca kasacyjnie sprzedając w 2010r. środek ochrony roślin [...], uczyniła to nie tylko w czasie gdy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał decyzję o cofnięciu zezwolenia na dopuszczenie tego środka ochrony roślin do obrotu, a termin ten został ustalony na dzień [...] grudnia 2009r., ale nadto skarżąca kasacyjnie nie dysponowała również zezwoleniem na import równoległy. Tym samym skarżąca wprowadziła do obrotu na terytorium Polski środek ochrony roślin, który nie był dopuszczony do obrotu. Zgodnie z art. 108 ust.1 pkt 1 ustawy o ochronie roślin, kto sprzedaje środki ochrony roślin niedopuszczone do obrotu - wycofuje je z obrotu na własny koszt oraz wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania opłatę sankcyjną w wysokości stanowiącej 200 % kwoty wartości sprzedanych środków ochrony roślin według ceny ich sprzedaży, zgodnie z wystawionym dokumentem sprzedaży, a zgodnie z ust.2 opłatę sankcyjną, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, określa, w drodze decyzji, wojewódzki inspektor właściwy ze względu na siedzibę albo miejsce zamieszkania podmiotu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji i zasadnie ocenił, że w sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art.108 ust.1 pkt 1 ustawy.

Druga grupa zarzutów dotyczy problematyki prawnej rejestru dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin prowadzonego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w tym charakteru prawnego tego rejestru. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art.47 ust.1 i 2 i art.64 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o ochronie roślin poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin jest wiążący, dla podmiotów wprowadzających je do obrotu, że rejestr ten powinien być im znany jak również przyjęcie, że z tego rejestru wynika zasada jawności materialnej, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie podziela stanowiska skarżącej kasacyjnie. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że podstawę prawną wymierzenia opłaty sankcyjnej stanowił art.108 ust.1 ustawy, a przesłanką ustawową wymierzenia tej opłaty była sprzedaż środka ochrony roślin niedopuszczonego do obrotu. Natomiast prowadzony przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin pełni wyłącznie rolę informacją. O tym czy dany środek ochrony roślin jest, czy nie jest dopuszczony do obrotu decyduje fakt posiadania stosownego zezwolenia, a nie wpis do rejestru. Sam wpis do rejestru nie kreuje nowego prawa, nie wywiera skutków materialnoprawnych natomiast stanowi źródło informacji o udzielonych, cofniętych zezwoleniach. O tym, że prowadzony rejestr dopuszczonych do obrotów środków ochrony roślin ma wyłącznie charakter informacyjny stanowią przepisy regulujące problematykę rejestru. Art.57 rozporządzenia Nr 1107/2009 stanowi, że państwa członkowskie udostępniają publicznie w formie elektronicznej informacje na temat środków ochrony roślin, które uzyskały zezwolenie lub zostały wycofane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, przepis ten określa także pewne minimum danych, które należy zamieścić w rejestrze. W przepisach prawa krajowego rejestru dotyczył art.47 ustawy, który w ust.1 stanowił, że minister właściwy do spraw rolnictwa prowadzi rejestr środków ochrony roślin dopuszczonych do obrotu, zaś z ust.2 wynikało, że rejestr ten jest jawny, jak również jakie dane należy zamieszczać w rejestrze. Konkludując należy stwierdzić, że wśród rejestrów publicznych funkcjonujące w obowiązującym porządku prawnym możemy wyróżnić takie rejestry do których wpis ma charakter konstytutywny, a zatem dla powstania określonego prawa ten wpis jest konieczny (np. wpis do księgi wieczystej prawa użytkowania wieczystego, odrębnej własności lokalu, hipoteki, czy też wpisy do Krajowego Rejestru Sądowego) oraz takie rejestry publiczne, które pełnią wyłącznie funkcję informacyjną mimo, że z ustawy wynika zarówno obowiązek prowadzenia danego rejestru przez wskazany podmiot, jak również obowiązek zachowania zasady jawności. Wynikający zarówno z prawa europejskiego jak i prawa krajowego obowiązek udostępniania informacji o środkach ochrony roślin, które uzyskały zezwolenie na wprowadzenie do obrotu, lub co do których zezwolenie zostało wycofane, czyli prowadzenie rejestru środków ochrony roślin związane jest z naczelną zasadą zgodnie z którą dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu wymaga zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. Należy jeszcze zaznaczyć, że prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie konfekcjonowania lub obrotu środkami ochrony roślin jest działalnością regulowaną w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga wpisu do rejestru przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie konfekcjonowania lub obrotu środkami zwanego dalej "rejestrem" ( art.64 ust.1 ustawy). Zgodnie zaś z ust.2 art.64 ustawy przepis ust.1 nie dotyczy producentów środków ochrony roślin, którzy uzyskali zezwolenie ministra właściwego do spraw rolnictwa na dopuszczenie danego środka ochrony roślin do obrotu. Prowadzenie działalności gospodarczej, która ma charakter działalności regulowanej wymaga spełnienia dodatkowych przesłanek i zachowania szczególnych wymogów staranności oznacza to również, że obowiązkiem podmiotu prowadzącego tego rodzaju działalność jest znać warunki jej wykonywania.

Stąd też podnoszone w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące problematyki rejestru, a odnoszące się do naruszenia art.47 ust.1 i 2 i art.64 ust.1 ustawy są bezprzedmiotowe. Jeszcze raz należy podkreślić, że dla podmiotów prowadzących działalność regulowaną dotyczącą środków ochrony roślin wiążące są regulacje materialnoprawne określone w powołanych wcześniej przepisach europejskich i krajowych, które określają zasady wprowadzania środków ochrony roślin do obrotu, w tym naczelną zasadę jaką jest wymóg zezwolenia. Sam rejestr środków dopuszczonych do obrotu, nie kreuje reguł materialnoprawnych, jest natomiast źródłem informacji o środkach ochrony roślin, które aktualnie dopuszczone są do obrotu. Również zarzut dotyczący naruszenia art.1 ust.1, art.2 i art.6 ust.1 pkt 3 lit.f ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nieznajomość danych udostępnianych w tym trybie może powodować niekorzystne konsekwencje dla podmiotów, w tym prowadzić do nałożenia opłat sanacyjnych, w świetle wcześniejszych uwag jest bezzasadny. Natomiast fakt, że rejestr ten zgodnie z art.6 ust.1 pkt 3 lit. f ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowi informację publiczną i jest zamieszczany w Biuletynie Informacji Publicznej stanowi dodatkowe zabezpieczenie realizacji funkcji informacyjnej przez rejestr, a tym samym umożliwia podmiotom prowadzącym tego rodzaju działalność podejmowanie działań zgodnych z prawem.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art.83 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009r. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że w sprawie ma zastosowanie dyrektywa Rady nr 91/414/EWG z dnia 15 lipca 1991r., która utraciła moc 14 czerwca 2011r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że naruszenie to nie miało żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, albowiem wynikająca z rozporządzenia z art.28 zasada, że środek ochrony roślin może być wprowadzony do obrotu po uzyskaniu zezwolenia w danym państwie członkowskim, była kontynuacją analogicznej zasady uregulowanej wcześniej w art.3 dyrektywy. Na tą okoliczność zwrócił już uwagę organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji. Stąd tez zarzut ten nie mógł być uwzględniony.

Przechodząc do zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art.2 ust.2 pkt a, art.6 ust.4 Rozporządzenia nr 764/2008 z dnia 9 lipca 2008r. poprzez ich niezastosowanie, należy stwierdzić, że Sąd I instancji szczegółowo odniósł się tej kwestii wskazując, że rozporządzenie ma zastosowanie wyłącznie do produktów , które nie podlegają środkom harmonizującym na poziomie wspólnoty, oraz które są legalnie wprowadzone do obrotu w innym państwie członkowskim, Naczelny Sąd Administracyjny podziela to stanowisko. W sprawach dotyczących wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin miała zastosowanie powoływana dyrektywa Rady nr 914/414/EWG z dnia 15 lipca 1991r., zastąpiona rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009.. Powołane rozporządzenie m.in. w pkt 9 preambuły określa w następujący sposób cele tego rozporządzenia "aby w jak największy stopniu ograniczyć przeszkody w handlu środkami ochrony roślin wynikające z różnego poziomu ochrony w poszczególnych państwach członkowskich, niniejsze rozporządzenie powinno również ustanawiać zharmonizowane zasady zatwierdzania substancji czynnych oraz wprowadzania środków ochrony roślin do obrotu, w tym zasady dotyczące wzajemnego uznawania zezwoleń oraz handlu równoległego. Niniejsze rozporządzenie ma więc na celu zwiększenie swobodnego przepływu oraz dostępności takich środków w państwach członkowskich" . Mając powyższe na uwadze, podniesiony zarzut nie mógł być uwzględniony.

W skardze kasacyjnej odwoływano się również do poglądu wyrażonego w wyroku WSA w Warszawie z dnia 14 lutego 2007r. IV SA/Wa 1447/06, zgodnie z którym art.108 ust.1 ww.ustawy nie może stanowić podstawy do nałożenia opłaty sankcyjnej za obrót środkami, które co prawda nie zostały dopuszczone do obrotu w Polsce na mocy zezwolenia wydanego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ale zostały dopuszczone do obrotu w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, wskazując na jego zasadność również w przedmiotowej sprawie. Odnosząc się do tej kwestii należy przede wszystkim podkreślić, że wyrok w sprawie IV SA/Wa 1447/06 zapadł na tle odmiennego stanu faktycznego niż stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie. Mianowicie w sprawie IV SA/Wa 1447/06 spółka prowadziła sprzedaż środków ochrony roślin zakupionych u kontrahentów zagranicznych, w tym również środków niedopuszczonych do obrotu na terytorium Polski. Spółka wprowadzała te środki na terytorium Polski gdzie były składowane w magazynie, sortowane i przepakowywane, a następnie sprzedawane zagranicznym nabywcom z przeznaczeniem do zastosowania w innych niż Polska państwach Unii Europejskiej w których to państwach środki te zostały dopuszczone do obrotu i wywożone za granicę w imieniu indywidualnych odbiorców przez firmy spedycyjne. Stąd też mając na uwadze stan faktyczny w sprawie należy się zgodzić z poglądem wyrażonym w wyroku w sprawie IV SA/Wa 1447/06. Natomiast w rozpoznawanej sprawie stan faktyczny był odmienny, albowiem wprowadzony na terytorium Polski środek ochrony roślin [...] został sprzedany w 2010r. podmiotom z przeznaczeniem do zastosowania w Polsce, a nie z przeznaczeniem do zastosowania w innych państwach, w których środek ten był dopuszczony do obrotu. Aktualnie można wskazać na art.28 ust.2 lit d rozporządzenia nr 1107/2009, w którym postanowiono, że w drodze odstępstwa od ust.1 zezwolenie nie jest wymagane w przypadku produkcji, składowania lub przemieszczania środka ochrony roślin przeznaczonego do stosowania w państwie trzecim, pod warunkiem że państwo członkowskie, w którym w którym ma miejsce produkcja, składowanie lub przemieszczanie wprowadziło wymogi dotyczące kontroli w celu zapewnienia, aby dany środek ochrony roślin został wywieziony z jego terytorium, zaś w prawie krajowym na art.37 ust.4 pkt 2 ustawy zgodnie z którym wymóg uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do obrotu nie stosuje się do środka ochrony roślin magazynowanego w Rzeczypospolitej Polskiej lub przemieszczanego przez jej terytorium i przeznaczonego do stosowania w innym państwie członkowskim, jeżeli w tym państwie jest on dopuszczony do obrotu. Stąd też pogląd wyrażony w wyroku w sprawie IV SA/Wa 1447/06 nie może być stosowany w przedmiotowej sprawie z przyczyn wskazanych wyżej.

Tym samym podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego jako bezprzedmiotowe nie zostały uwzględnione. Ta ocena zarzutów prawa materialnego ma bezpośredni wpływ na ocenę zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania. Jak podnoszono już wcześniej w sprawie stan faktyczny dotyczący nabycia przez skarżącą kasacyjnie środka ochrony roślin [...] w dniu [...] października 2009r., a następnie sprzedaży tego środka w ilości 829 kg o wartości 175 368,72 zł. w 2010r. jest bezsporny. Natomiast sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania są konsekwencją podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. Nieuwzględnienie przez Naczelny Sąd Administracyjny zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego powoduje, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania są również nieuzasadnione, a tym samym nie mogły być uwzględnione.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art.204 pkt 1 p.p.s.a w zw. z § 14 ust.1 pkt 2 lit.c oraz § 14 ust.2 pkt 1 lit.a i § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.2013.490), uwzględniając udział w rozprawie przed NSA, a nie uwzględniając opłaty za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, albowiem nie została sporządzona przez zawodowego pełnomocnika.