Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 774/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 13v ust. 1 - 2; ust. 13
journal: Dz.U. 2015 poz 187
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
article: art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1505
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 lutego 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu szkód w uprawach rolnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. G. (dalej: skarżąca, beneficjent, strona, producent) jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy) z [...] sierpnia 2020 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. (dalej: Kierownik ARiMR, organ I instancji) z [...] czerwca 2020 r. nr [...].

Zaskarżoną decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W dniu 29 listopada 2019r. do Biura Powiatowego ARiMR w K. wpłynął wniosek skarżącej o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, powstałe na powierzchni uprawy objęły, co najmniej 70% danej uprawy, powstałe na powierzchni upraw rolnych objęły co najmniej 30% i mniej niż 70% danej uprawy oraz powstałe na powierzchni wieloletnich użytków zielonych objęły co najmniej 30% i mniej niż 70% danej uprawy. Do wniosku producent dołączył protokół z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym nr 6.

Strona wnioskowała o udzielenie pomocy finansowej do powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych), na których wystąpiły szkody w wysokości, co najmniej 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi do powierzchni 9,91 ha oraz do powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych), na których wystąpiły szkody w wysokości, co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019r., suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi do powierzchni 2,34 ha a także do powierzchni wieloletnich użytków zielonych, na których wystąpiły szkody w wysokości, co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi do powierzchni 2,65 ha.

W CZĘŚCI VIII wniosku dotyczącej oświadczenia, że w dniu wystąpienia szkód posiadałem ubezpieczenie, co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie rolnym z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych, co najmniej od jednego z ryzyka: suszy, gradu itp., producent zaznaczył pole TAK.

W dniu 31 marca 2020 r. strona przysłała do BP ARiMR polisę ubezpieczenia upraw nr [...], z której wynika że okres ubezpieczenia obejmował uprawy od 27 maja 2019 r. do 26 maja 2020 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. Kierownik ARiMR, działając na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2019 r. poz. 1505; dalej ustawa o ARiMR) w związku z art. 104 ustawy z dnia 14czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020r., poz. 256 ze zm.; dalej: Kpa) i § 13v ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015r. poz. 187 ze zm.; dalej: rozporządzenie RM), przyznał skarżącej pomoc finansową o wartości brutto 6 202,50 zł stanowiącej równowartość 1 392,76 euro, w pozostałej części objętej wnioskiem odmówił udzielenia pomocy finansowej.

W uzasadnienia decyzji organ I instancji wyjaśnił, że z protokołu nr 6 sporządzonego przez Komisję ds. oszacowania szkód w gospodarstwie rolnym wynika, że szkoda została zgłoszona przez producenta rolnego do Urzędu Gminu w G. 28 maja 2019 r. (przymrozki) oraz 10 lipca 2019r. (susza). Komisja przeprowadziła oszacowanie szkód na miejscu w gospodarstwie rolnym strony w dniu 17 lipca 2019r., potwierdzając wystąpienie szkód powstałych w wyniku zjawiska atmosferycznego na dzień 15 kwietnia 2019r., (przymrozki wiosenne, susza). Z kolei z dokumentacji załączonej do wniosku, tj. polisy ubezpieczeniowej PZU uprawy Nr [...] wynika, że okres ubezpieczenia w gospodarstwie strony rozpoczyna się od 27 lutego 2019r., a kończy 26 maja 2020r. Wobec faktu, iż nie posiadała strona umowy ubezpieczenia na dzień 15 kwietnia 2019r., tj. dzień wystąpienia klęski, kwota przyznanej pomocy zostaje pomniejszona o 50%. Dlatego też, Kierownik ARiMR wydał decyzję o przyznaniu pomocy finansowej w części, bez uwzględnienia ubezpieczenia.

Po rozpatrzeniu wniesionego przez skarżącą odwołania, Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Przytoczył brzmienie § 13v ust. 1, 2, 4, 5, 7, 13 rozporządzenia RM. Wyjaśnił, że przepis § 13v ust. 13 rozporządzenia RM ustalając przesłankę pomniejszenia pomocy odnosi się do samego faktu ubezpieczenia upraw, a nie do chwili rozpoczęcia ochrony ubezpieczeniowej w stosunku do zakładu ubezpieczeń. Pomniejszenie pomocy jest uzasadnione, gdy przed powstaniem szkód nie zostanie zawarta umowa ubezpieczenia, nie zaś jeżeli przed powstaniem tych szkód nie rozpocznie się odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń w zakresie obowiązkowego ubezpieczenia upraw. Rolą ww. przepisu jest zmotywowanie rolników do ubezpieczenia się poprzez zagrożenie im obniżeniem pomocy, a nie przeniesienie ryzyka związanego z wystąpieniem szkód na zakład ubezpieczeń. Na taką interpretację wskazuje również okoliczność, iż w myśl § 13v ust. 13 rozporządzenia przesłanką wypłacenia pomocy w pełnej wysokości jest zawarcie ubezpieczenia co najmniej od jednego spośród ryzyk określonych w § 2ust 1 pkt 3 rozporządzenia, przy czym nie musi to być ryzyko, w związku z zaistnieniem którego powstały w gospodarstwie rolnym szkody skutkujące udzieleniem pomocy.

Dyrektor ARiMR zauważył także, iż w przypadku gdy szkody w uprawach wystąpiły w dwóch okresach, a ubezpieczenie zostało zawarte po dacie wystąpienia pierwszej szkody, w tym przypadku przymrozków wiosennych, pomoc finansową pomniejsza się o 50%, ponieważ Producent nie w każdym okresie wystąpienia szkód posiadał ubezpieczenie upraw.

Organ odwoławczy zauważył, iż z protokołu z oszacowania zakresu i wysokości szkód numer 6 wynika, że szkoda w gospodarstwie Strony wystąpiła 15 kwietnia 2019 r. oraz w dniu 30 czerwca 2019 r. Natomiast z polisy ubezpieczenia upraw nr [...] wynika, że okres ubezpieczenia obejmował uprawy od 27 maja 2019 r. do 26 maja 2020 r. W związku z powyższym, w dniu wystąpienia pierwszej szkody w gospodarstwie, czyli w dniu 15 kwietnia 2019 r. strona nie posiadała ubezpieczenia co najmniej 50% powierzchni upraw.

Dokonują wyliczenia kwoty przyznanej pomocy, organ odwoławczy zauważył, iż zgodnie z ogłoszeniem Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w Biuletynie Informacji Publicznej oraz podjętą uchwałą Rady Ministrów nr 86/2019 z dnia 6 września 2019 r. w sprawie ustanowienia programu pomocy dla rolników i producentów rolnych, którzy ponieśli szkody w gospodarstwach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi stawka pomocy wyniosła 1 000 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, na których powstały szkody w wysokości co najmniej 70%, 500 zł na 1 ha powierzchni upraw, na której powstały szkody w wysokości od 30% do 70% danej uprawy oraz 500 zł na 1 ha wieloletnich użytków zielonych, na których obsada zwierząt wynosi powyżej 0,3 sztuki dużej jednostki przeliczeniowej, a na których powstały szkody w wysokości co najmniej 30% i mniej niż 70% danej uprawy. W związku z tym początkowa kwota przyznanej pomocy na rok 2019 wyniosła 12 405 zł. Powyższa kwota pomocy ulega natomiast pomniejszeniu o 50 % na podstawie przepisu § 13v ust. 13 rozporządzenia RM, ponieważ w dniu wystąpienia szkód w uprawach rolnych co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, nie było ubezpieczonych co najmniej od jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3. Wobec powyższego pomoc przyznano w kwocie 6 202,50 zł (12 405 zł x 50%= 6 202,50 zł).

Konkludując organ II instancji stwierdził, że pomniejszenie pomocy o 50 % było w rozpatrywanym przypadku zasadne.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję organu odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2020 r. wywiodła skarżąca, wnoszą o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Autor skargi zarzucił naruszenie przepisów prawa, tj.:

1) § 13v ust. 13 rozporządzenia RM - poprzez jego zastosowanie (co najmniej implicite) w sposób niezgodny jego z intuicyjną, logiczną i zgodną z celami prawodawcy wykładnią;

2) art. 7 Kpa - poprzez niczym nieuzasadniony brak podjęcia przez organ czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz oczywiste uchybienie obowiązkowi załatwienia sprawy w sposób mający na względzie słuszny interes obywatela;

3) art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa - poprzez nieuzasadnione poniechanie wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych - konkretnie zaś zakresu i wartości szkód w gospodarstwie skarżącej, które miały miejsce bezspornie po zawarciu przez nią umowy ubezpieczenia w rozumieniu § 13v ust. 13 rozporządzenia RM oraz, w konsekwencji, zupełnie bezpodstawne przyjęcie, iż obniżenie pomocy o 50 %, o którym mowa w § 13v ust. 13 rozporządzenia RM powinno mieć zastosowanie do całości kwoty pomocy należnej na wniosek skarżącej, w tym, z powodów niezrozumiałych i kłócących się z elementarną logiką, także do tej części kwoty, która stanowiła odszkodowanie za straty w gospodarstwie wynikające ze zjawisk zaistniałych w sposób obiektywny po zawarciu przez skarżącą umowy ubezpieczenia, w rozumieniu ww. przepisu prawa materialnego;

4) art. 76 § 1 Kpa - poprzez pominięcie przez organ urzędowo sporządzonego dokumentu - jak należy zakwalifikować zignorowanie przez organ wynikających z niego prawnych skutków - w postaci protokołu Komisji Wojewody nr [...] dla gminy G. z dnia 3 października 2019 r, na okoliczność, iż określona część szkód w gospodarstwie skarżącej wystąpiła w okresie, którego nie mogło w świetle właściwych norm prawa materialnego (§ 13v ust. 13 rozporządzenia RM) dotyczyć obniżenie przyznanej kwoty pomocy finansowej;

5) art. 107 § 3 Kpa - poprzez de facto kompletny brak przedstawienia uzasadnienia przyjętego rozstrzygnięcia, w tym brak sensownego odniesienia się do argumentów podnoszonych przez stronę w odwołaniu oraz - przede wszystkim - brak przedstawienia przyjętej przez organ wykładni (przy optymistycznym założeniu, że ze strony organu w ogóle miała miejsce jakaś wykładnia) normy § 13v ust. 13 rozporządzenia RM z której wynikać miałoby, że w intencji ustawodawcy było, aby sankcję 50 % obniżki pomocy finansowej stosować także do strat wynikających ze szkód, jakie bezspornie miały miejsce po zawarciu przez rolnika umowy ubezpieczenia, o której mowa w tym przepisie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] sierpnia 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] czerwca 2020 r. przyznającą skarżącej częściową pomoc finansową w kwocie 6 202,50 zł brutto.

Istota sporu między stronami niniejszego postępowania sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organy zasadnie uznały, że skarżącej przysługuje jedynie częściowa pomoc finansowa z tytułu szkody w uprawach rolnych spowodowanej wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi.

Na wstępie należy wskazać, że zasady przyznawania pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2019 r. niekorzystnych zjawisk, zostały określone w wydanym na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy o ARiMR rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L z 2014 r. poz. 193 s. 1.).

Stosownie do treści § 13v ust. 1 rozporządzenia RM Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu:

1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;

2) w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy;

3) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014.

Zgodnie z ust. 2 omawianego przepisu pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana:

1) na warunkach określonych w przepisach rozporządzenia nr 702/2014 oraz zgodnie z przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły te szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji, albo

2) zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 1408/2013 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej, o której mowa w pkt 1.

Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana, w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego złożony na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej (§ 13v ust. 4 rozporządzenia RM).

Wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1, ustala się jako iloczyn deklarowanej przez producenta rolnego we wniosku, o którym mowa w ust. 4, powierzchni uprawy, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2019r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, oraz stawki pomocy (§ 13v ust. 7 rozporządzenia RM).

Stosownie zaś do treści § 13v ust. 13 rozporządzenia RM pomoc, o której mowa w ust. 1, nie przysługuje, jeżeli łączna kwota pomocy otrzymanej na podstawie odrębnych przepisów oraz otrzymanych odszkodowań przekracza kwotę, o której mowa w ust. 10. Z powyższego przepisu wynika zatem, że w przypadku gdy co najmniej 50% powierzchni innych upraw niż łąki i pastwiska istniejących w gospodarstwie nie zostało ubezpieczonych od jakiegokolwiek ryzyka, płatność do powierzchni, o którą ubiega się wnioskodawca jest pomniejszana o 50%. Uzyskanie zatem pomocy w związku z wystąpieniem szkód w wyniku suszy lub powodzi warunkowane jest w tym przypadku objęciem upraw innych niż łąki i pastwiska ubezpieczeniem od ryzyk, przy czym ubezpieczenie tych upraw powinno obejmować przynajmniej 50% powierzchni takich upraw. Z brzmienia cytowanego powyżej przepisu wynika zatem, że pomniejszenie pomocy odnosi się do sytuacji braku umowy ubezpieczenia w dniu wystąpienia szkody. Wystąpienie szkody oznacza natomiast dzień powstania szkody, nie zaś cały okres w jakim szkoda występowała.

W kontrolowanej sprawie istotne z punktu zastosowania ww. przepisu było zatem ustalenie okresu trwania ubezpieczenia wynikającego z polisy oraz ustalenia daty powstania szkody.

Sąd zauważa, iż ze zgormadzonego materiału dowodowego wynika, że szkody w gospodarstwie skarżącej wystąpiły w dniach 15 kwietnia 2019 r. oraz w dniu 30 czerwca 2019 r. Ponadto z przekazanej przez producenta polisy ubezpieczenia upraw nr [...] zawartej 27 maja 2019 r. wynika, że okres ubezpieczenia upraw obejmował od 27 maja 2019 r. do 26 maja 2020 r.

Na podstawie tych dokumentów organy ARiMR przyjęły, że w dniu wystąpienia pierwszej szkody w gospodarstwie, czyli w dniu 15 kwietnia 2019 r. skarżąca nie posiadała ubezpieczenia co najmniej 50% powierzchni upraw i przyznały skarżącej pomoc finansową w pomniejszonej wysokości. Skarżący nie zgadza się z takimi wnioskami organów ARiMR zarzucając im naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj. m.in. art. 7, art. 77, art. 80 Kpa.

Sąd zauważa, że postępowanie przed organami ARiMR uregulowane jest w art. 10a ust. 1 ustawy o ARiMR. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. Zasadniczo zatem w postępowaniu organy ARiMR nie stosują tych przepisów K.p.a., które nakładają na nie obowiązek podejmowania z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. W postępowaniach tych inicjatywa dowodowa pozostawiona jest co do zasady stronie.

Zastosowanie znajduje natomiast przepis art. 80 K.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W ocenie Sądu przepis ten nie został w sprawie naruszony bowiem organ w sposób wyczerpujących rozpatrzył zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Dokonując jego prawidłowej i logicznej oceny organ prawidłowo wywiódł, że w dniu wystąpienia szkody tj. 15 kwietnia 2019 r. skarżąca nie posiadała ubezpieczenia co najmniej 50 % upraw w gospodarstwie, co potwierdza polisa ubezpieczeniowa nr [...] zawartej 27 maja 2019 r. W dokumencie tym zaznaczono, że jest on potwierdzeniem zakresu ubezpieczenia upraw rolnych od dnia 27 maja 2019 r. do 26 maja 2020 r., a jako ubezpieczający widnieje w nim A. G..

W tym miejscu Sad wyjaśnia, iż z literalnego brzmienia § 13 ust. 13 rozporządzenia RM wynika, że przy ustalaniu przesłanki pomniejszenia pomocy nie ma znaczenia moment zawarcia umowy ubezpieczenia, lecz ważny jest fakt ubezpieczania upraw w dniu wystąpienia szkody (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 października 2020r. sygn. akt III SA/Gd 485/20; dostępny są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie natomiast do § 13v ust. 6 w zw. z § 5 ust. 5 Rozporządzenia RM za dzień wystąpienia szkody należy przyjąć dzień, w którym faktycznie została ona stwierdzona przez Komisję. Niemniej jednak zgodnie z § 5 ust. 5 Rozporządzenia RM w przypadku pomocy udzielanej zgodnie z ust. 2 pkt 2, wojewoda potwierdza wystąpienie szkód, sporządzając adnotację na tym protokole. Skoro zatem pierwsza szkoda w gospodarstwie skarżącej wystąpiła w dniu 15 kwietnia 2019r. a z przedłożonej przez nią ww. polisy o nr [...] wynika, że zakres tego ubezpieczenia obejmuje uprawy rolne skarżącej od dnia 27 maja 2019r. to zasadnym jest wniosek, że areał wynikający z tej polisy nie może zostać uznany jako ubezpieczony przez skarżącą w dniu wystąpienia w tym przypadku pierwszej szkody.

Sąd podziela argumentację organu, że przepis § 13v ust. 13 rozporządzenia RM ma na celu zmotywowanie producentów rolnych do ubezpieczenia upraw rolnych poprzez zagrożenie im obniżenia pomocy. Wskazaną wykładnię omawianego przepisu potwierdza literalne brzmienie art. 25 ust. 9 rozporządzenia 702/2014, który wprost stanowi, że to beneficjent pomocy powinien wykupić polisę ubezpieczeniową. Należy również zauważyć, że w pkt 54 preambuły do rozporządzenia nr 702/2014 ustawodawca unijny, powołując cele, jakim powinien ten akt prawny służyć, podniósł, że pomoc państwa na wyrównanie szkód spowodowanych przez niekorzystne zjawiska klimatyczne porównywalne do klęsk żywiołowych, na zwalczanie chorób zwierząt i szkodników roślin oraz pomoc z tytułu składek ubezpieczeniowych powinna ograniczać się do pomocy beneficjentom, którzy borykają się ze szczególnymi trudnościami, mimo że podjęli racjonalne wysiłki w celu zminimalizowania danego ryzyka. Pomoc państwa nie powinna zachęcać beneficjentów do podejmowania zbędnego ryzyka. Natomiast pkt 58 preambuły do rozporządzenia nr 702/2014 wskazuje, że warunki wyłączenia pomocy na wyrównanie szkód spowodowanych przez klęski żywiołowe są zgodne z ustalonymi praktykami oraz wiążą się z formalnym uznaniem przez organy państw członkowskich danego zdarzenia za klęskę żywiołową i istnieniem bezpośredniego związku przyczynowego między klęską żywiołową a szkodami poniesionymi przez beneficjenta. Powinny one również gwarantować zapobieganie nadmiernej kompensacji. W szczególności państwa członkowskie powinny unikać nadmiernej kompensacji spowodowanej połączeniem pomocy tego rodzaju z innymi odszkodowaniami, które beneficjenci otrzymali, w tym wypłatami w ramach systemów ubezpieczeń. Przepisy prawa unijnego wskazują zatem wprost na konieczność wykupienie polisy ubezpieczeniowej przez beneficjenta pomocy, co znajduje prakseologiczne uzasadnienie we wskazanych w preambule do rozporządzenia nr 702/2014 celach sprowadzających się do konieczności unikania zbędnego ryzyka oraz zapobiegania nadmiernej kompensacji poniesionych strat (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 29 sierpnia 2019 r. sygn. akt I SA/Ol 330/19).

W świetle powyższego Sąd uznał, iż, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, organy ARiMR prawidłowo zastosowały w sprawie § 13 v ust. 13 rozporządzenia RM i zasadnie przyjęły, że skarżącej przysługuje pomoc w pomniejszonej wysokości. A zatem należy uznać, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem nie narusza bowiem ani przepisów materialnoprawnych ani też przepisów postępowania w stopniu istotnym mającym wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875).