Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 956/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4,6,14
journal: Dz.U. 2018 poz 1330
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Magdalena Strzałkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] nr [...] w wyniku rozpatrzenia odwołania K. J. – dalej strona, skarżący Dyrektor Izby Administarcji Skarbowej w Katowicach – dalej Dyrektor, organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z dnia [...] o nr[...] , mocą której odmówiono udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia 12.04.2018r. Jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia Dyrektor wskazał między innymi art. 16 ust. 1 i ust. 2 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.; dalej: "u.d.i.p.").

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał się na dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Wyjaśnił, że skarżący pismem z 12.04.2018 r. powołując się na przepisy u.d.i.p., wystąpił o udostępnienie informacji publicznej w zakresie ;

1. ilości opinii pisemnych, sporządzonych przez biegłego R. R. na potrzeby prowadzonych przez Urząd Celny w K. oraz Urząd Celny w B. (a obecnie przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K.) postępowań przygotowawczych dotyczących czynów z art. 107 § 1 k.k.s., w latach 2013-2018 wraz ze wskazaniem liczby opinii sporządzonych przez ww. biegłego oraz ilości urządzeń do gier, które te opinie dotyczyły,

2. wynagrodzenia otrzymanego przez biegłego R. R. w latach 2013-2018 z tytułu wydania ww. opinii,

3. trybu w jakim dochodziło do wyboru ww. biegłego, czy było prowadzone postępowanie przetargowe , czy też biegły był wybierany z wolnej ręki,

4. treści umów dotyczących sporządzania opinii w sprawach prowadzonych przez urzędy celne (naczelników urzędów celno-skarbowych) zawieranych z ww. biegłym oraz faktur wystawionych przez biegłego R. R. w związku z pełnionymi przez niego czynnościami.

Organ I instancji pismem z dnia 27.04.2018 r. poinformował stronę, że żądane informacje mają charakter informacji przetworzonych w rozumieniu u.d.i.p., a tym samym udostępnienie ww. danych będzie wiązało się z koniecznością wykazania istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego w związku z czym wezwano do wykazania tej okoliczności .

W odpowiedzi na wezwanie strona wskazała, że informacja, której dotyczy wniosek, nie stanowi informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie informacji publicznej, wobec czego podtrzymuje wniosek zawarty w piśmie z dnia 12.04. 2018 r., a niezależnie od tego wskazała, że udostępnienie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Nadto w piśmie z dnia 24.05.2018 strona podniosła, iż w dużej liczbie spraw dotyczących naruszeń ustawy o grach hazardowych zapadły wyroki, u podstaw których legły ustalenia faktyczne obejmujące charakter gier urządzanych przez oskarżonych w tych sprawach, a ustalenia były dokonywane w oparciu o opinie biegłych, w tym o opinie R. R. Interes publiczny obejmujący prawidłowy tok postępowań sądowych nakazuje organom administracji publicznej ujawnienie informacji pozwalających na zobrazowanie skali zjawiska i weryfikację poprawności procedur związanych z wyznaczaniem biegłych w ww. sprawach.

Organ I instancji decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem skarżącej wywodząc, iż strona domaga się udzielenia informacji publicznej przetworzonej zatem winna wyjaśnić w jaki sposób zamierza wykorzystać ja dla ochrony szczególnie uzasadnionego interesu publicznego lub poprawy funkcjonowania administracji publicznej. Wskazał, że zakres i układ przedstawienia wymaganych informacji określony we ww. wnioskach sprawia, że chodzi o informację przetworzoną wymagającą dodatkowych czynności polegających na indywidualnej analizie akty wszystkich spraw, angażowania środków osobowych w celu przeanalizowania każdej sprawy oraz prześledzenia spraw w rejestrach i ręcznego ich liczenia.

Organ I instancji stwierdził, że szeroki zakres wniosków wymagałby podjęcia takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłóciłyby normalny tok działania organu i utrudniłyby, w pewnych obszarach, wykonywanie ich statutowych zadań.

W odwołaniu od decyzji strona zarzuciła organowi :

I. naruszenie art. 7, art. 77 §1 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na uznaniu, iż wnioskowane informacje stanowią informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., podczas gdy w przypadku informacji tych nie można mówić o przetworzeniu, a już na pewno statusu takiego nie ma informacja dotycząca wysokości wynagrodzenia wypłacanego biegłemu R. R. ani informacja polegająca na nadesłaniu kopii faktur przez tego biegłego wystawionych,

II. naruszenie art. 7, art. 77 §1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na uznaniu, iż wnioskodawca nie przedstawił szczególnie istotnego interesu publicznego, podczas gdy z samej treści pisma z dnia 12.04. 2018 r., jak i z treści pisma z dnia 24.05.2018 r. jednoznacznie wynika, iż interesem takim jest dobro wymiaru sprawiedliwości, a konkretnie prawidłowość postępowań karnych w tzw. sprawach "hazardowych" i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz umorzenie postępowania w pierwszej instancji w całości.

Wnioskodawca podniósł ponadto, że na identyczny wniosek o udzielenie tych samych informacji w ciągu dwóch tygodni odpowiedział Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w O., ujawniając liczbę opinii, liczbę przebadanych urządzeń oraz kwotę wynagrodzenia biegłego, co nie spowodowało paraliżu urzędu. Wnioskodawca wskazał, stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu decyzji można traktować albo w kategoriach wybitnie nieefektywnego zorganizowania pracy podległych Naczelnikowi urzędników albo świadomej próby zniechęcenia wnioskodawcy, skutkującej możliwością niewypełnienia obowiązków nałożonych przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. Ponadto zdaniem Wnioskodawcy informacją przetworzoną nie stanowi informacja o wynagrodzeniu biegłego, a także kopia faktur przez tego biegłego wystawionych. Podkreślił że nie sposób przyjąć, że organ nie posiada jakiejkolwiek dokumentacji księgowej związanej z wydatkami podległego mu urzędu celno-skarbowego (oraz dawnych urzędów celnych), takich choćby jak rejestr VAT. Powołując się na dane uzyskane od Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w O. oszacował, że biegły sporządzał ponad 3000 opinii rocznie, czyli po 8 opinii dziennie (uwzględniając dni wolne od pracy), stwierdzając, iż tego rodzaju nakład pracy jest fizycznie niemożliwy. Wnioskodawca wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości, powziął pod wątpliwość jakość i rzetelność sporządzanych przez biegłego opinii. Jego zdaniem kwestia rzetelności i prawidłowości sporządzanych przez biegłego opinii jawi się jako szczególnie istotna dla interesu publicznego, z uwagi na to, że opinie dotyczyły istoty odpowiedzialności karnej za czyny z art. 107 § 1 k.k.s. W przypadku potwierdzenia okoliczności, które poddawałyby w wątpliwość jakość i rzetelność sporządzanych w sprawach hazardowych opinii, zasadne będzie podjęcie działań związanych z poinformowaniem zainteresowanych podmiotów, skierowaniem stosownych zawiadomień, skarg, petycji, a także wykorzystaniem opiniotwórczej roli mediów w celu zainicjonowana zmian usprawniających działanie wymiaru sprawiedliwości.

Po rozpatrzeniu sprawy w postępowaniu odwoławczym Dyrektor utrzymał w mocy sporną decyzję i powołał treść stosownych przepisów u.d.i.p. Zauważył, że przepisy tej ustawy nie zawierają definicji legalnej informacji publicznej przetworzonej. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia powołał się na opinie doktryny w tym zakresie i poglądy prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych. Na tej podstawie wywiódł, że z informacją przetworzoną mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot zobowiązany do jej udzielenia nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją. Zaś jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych. W efekcie czego powstaje nowy, czyli przetworzony dokument, czy też zespół danych. Odnosząc powyższe do wniosku skarżącej organ uznał, że taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, gdyż nie dysponuje gotowymi danymi niezbędnymi do udzielenia informacji objętych treścią wniosku skarżącej. Zatem udzielenie informacji także w tym zakresie wymaga przeprowadzenia dodatkowych analiz w celu wytworzenia żądanej informacji objętej wnioskiem. Zdaniem Dyrektora żądane informacje stanowią w świetle powyższego informacje publiczne przetworzone, do których udzielenia niezbędne jest wykazanie spełnienia przesłanki interesu publicznego czyli wykazania realnego znaczenia tych informacji dla funkcjonowania struktur publicznych, których zdaniem Dyrektora nie wykazano.

Zdaniem Dyrektora zarzut naruszenia art. 7, art. 77 §1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłową kwalifikację informacji dotyczących ilości opinii pisemnych, sporządzonych przez biegłego na potrzeby prowadzonych przez Urząd Celny w K. oraz Urząd Celny w B. (a obecnie przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K.) postępowań przygotowawczych dotyczących czynów z art. 107 § 1 k.k.s., w latach 2013-2018 wraz ze wskazaniem liczby opinii sporządzonych przez ww. biegłego oraz ilości urządzeń do gier, które te opinie dotyczyły, wynagrodzenia otrzymanego przez biegłego w latach 2013-2018 z tytułu wydania ww. opinii, trybu w jakim dochodziło do wyboru ww. biegłego, treści umów dotyczących sporządzania opinii w sprawach prowadzonych przez urzędy celne zawieranych z ww. biegłym oraz faktur wystawionych przez biegłego w związku z pełnionymi przez niego czynnościami, jako informacje przetworzone nie zasługuje na uwzględnienie.

Dyrektor nie zgodził się z poglądem strony że w sprawie zainicjowanej wnioskami chodzi o informacje prostą mogące być bezzwłocznie udzielone stronie. Skoro w komórkach dochodzeniowo-śledczych będących we właściwości Dyrektora byłej Izby Celnej w K., jak również Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K., nie prowadzono i nie prowadzi się dodatkowych rejestrów dotyczących opinii sporządzonych przez biegłych, rejestry komputerowe organu obejmujące m.in. informacje o wydawanych decyzjach i postanowieniach nie zawierają informacji, których udostępnieniem jest zainteresowany Wnioskodawca a udostępnienie ww. informacji wymagałoby dodatkowych czynności polegających na indywidualnej analizie akt wszystkich spraw, angażowania środków osobowych w celu przeanalizowania każdej sprawy oraz prześledzenia ich w rejestrach i ręcznego ich liczenia tym samym wytworzenie ww. informacji wymaga stworzenia nowego dokumentu - opracowania zawierającego żądane informacje. Dyrektor podkreślił, że wymagane przez Wnioskodawcę dokumenty (w tym wystawione przez biegłego faktury) oraz informacje (m.in. o wynagrodzeniu ww. biegłego) znajdują się w aktach spraw prowadzonych przez komórki dochodzeniowo-śledcze zatem ww. dane nie istnieją w żadnych rejestrach komputerowych, co - również z uwagi na zmiany organizacyjne polegające na połączeniu się izb administracji skarbowych, izb celnych oraz urzędów kontroli skarbowych oraz utworzeniu Krajowej Administracji Skarbowej - w znaczny sposób utrudnia ich uzyskanie a wiązałoby się bowiem z analizą akt spraw postępowań przygotowawczych dotyczących czynów z art. 107 § 1 k.k.s.

Ponadto - w celu uzyskania żądanych informacji – konieczne byłoby również dokonanie analizy dokumentacji księgowej prowadzonej przez Izbę Celną oraz Izbę Administracji Skarbowej w Katowicach , które to akta i dokumentacje księgowe w większości zostały już przekazane do archiwów i składnic akt, co jest istotnym czynnikiem wpływającym na możliwość realizacji żądania w rozsądnym terminie i znacznie utrudniającym swobodny dostęp do informacji, których uzyskaniem jest zainteresowany Wnioskodawca.

Dyrektor zaznaczył także , że powołanie się przez organ I instancji na przepisy Instrukcji kancelaryjnej miało na celu uświadomienie Wnioskodawcy drogi udostępniania informacji zarchiwizowanej, a nie stanowić podstawy do ograniczenia uprawnień obywatela.

Podkreślenia wymaga, że brak możliwości bezzwłocznego załatwienia wniosku nie wynika bynajmniej z podniesionego przez Wnioskodawcę nieefektywnego zorganizowania pracy podległych Naczelnikowi pracowników. Pracownicy komórek dochodzeniowo-śledczych w ramach wykonywanych przez siebie obowiązków prowadzą postępowania przygotowawcze w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe, dokonują rozpoznawania, wykrywania i zwalczania przestępstw i wykroczeń wskazanych w regulaminie organizacyjnym [...] Urzędu Celno-Skarbowego oraz prowadzą działania mające na celu zapobieganie tym przestępstwom i wykroczeniom, a także ściganie ich sprawców, jeżeli zostały ujawnione przez Służbę Celno-Skarbową. Tak sprecyzowane zadania wymagają pełnego zaangażowania ww. pracowników i każde dodatkowe zadanie, które odrywa ich od realizacji ich podstawowych obowiązków, musi być zatem szczególnie istotne nie tylko dla urzędu celno-skarbowego, ale również dla interesu publicznego. Tym samym zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. dotyczący nieprawidłowej kwalifikacji żądanych informacji jako informacji przetworzonych Dyrektor uznał za nie zasługujący na uwzględnienie.

Odnosząc się do istnienia w sprawie szczególnie istotnego interesu publicznego, Dyrektor zauważył słuszność poglądu organu I instancji jego brak po stronie wnioskodawcy. Strona nie wykazała jak żądane informacje mogą zostać przez niego wykorzystane do usprawnienia funkcjonowania organów państwa. Po wezwaniu do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w piśmie z dnia 24 maja 2018 r. Wnioskodawca powołując się na liczbę spraw dotyczących naruszeń ustawy o grach hazardowych, w których ustaleń dokonywano na podstawie opinii biegłego, wyraził tylko swoje wątpliwości co do rzetelności badań prowadzonych przez ww. biegłego i trafności czynionych w związku z tym spostrzeżeń, które zdaniem Zainteresowanego mogą rzutować na trafność rozstrzygnięć zapadających w oparciu o tego rodzaju badania. Uzyskane dane posłużyłyby Wnioskodawcy do zobrazowania skali zjawiska oraz weryfikacji poprawności procedur związanych z wyznaczeniem biegłych w ww. sprawach.

Również w odwołaniu od decyzji Wnioskodawca nie wyjaśnił w sposób wystarczający dlaczego informacje, których udostępnieniem jest zainteresowany, są istotne z punktu widzenia szczególnego interesu publicznego. Nie wskazał zatem jak informacje zostaną przez niego konkretnie wykorzystane dla dobra ogółu oraz czy przyczynią się w jakikolwiek sposób do zainicjowania działań służących interesowi publicznemu.

Na marginesie rozważań Dyrektor zauważył, że w myśl wyroku NSA organ nie jest zobowiązany do przyjęcia stanowiska, które wyraził inny organ w jednej konkretnej sprawie (tak wyrok w Lublinie z dnia 22 maja 1998 r., sygn. akt I SA/Lu 494/97). Nie sposób przyjąć także by organ związany był oceną stanu faktycznego wyrażoną w innej sprawie (tak wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 1893/15). Tym samym powoływanie się na fakt udostępnienia przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w O. w żądanym przez Wnioskodawcę zakresie nie mogło zdaniem Dyrektora stanowić argumentu będącego podstawą do udostępnienia informacji publicznej.

W skardze do WSA w Gliwicach organowi zarzucono:

1. naruszenie art. 2 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (dalej: "u.d.i.p."), polegające na błędnym uznaniu wnioskowanej informacji za przetworzoną, w sytuacji gdy wyselekcjonowanie wnioskowanych danych nie wymaga wysiłku intelektualnego oraz nie prowadzi do powstania informacji jakościowo nowej,

2. naruszenie art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d.i.p., polegające na błędnym przyjęciu, iż wnioskodawca nie wykazał w wystarczającym stopniu dlaczego udostępnienie wnioskowanych informacji miałoby być szczególnie istotne dla interesu publicznego, w sytuacji gdy okoliczność ta wynika bezpośrednio z treści złożonych do organów obu instancji pism, a także z faktów powszechnie znanych,

a na wypadek nieuwzględnienia zarzutów powyższych:

3. naruszenie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., polegające na zaniechaniu udostępnienia części wnioskowanej informacji publicznej w sytuacji, gdy co najmniej odnośnie do części informacji, tj. faktur wystawionych przez biegłego oraz umów z nim zawartych, nie może być mowy o przetworzeniu, a zatem powinny one zostać udostępnione zgodnie z wnioskiem,

a niezależnie od powyższego także:

4. naruszenie art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. polegające na bezzasadnej i arbitralnej odmowie udostępnienia informacji publicznej, sprzecznej z zasadą transparentności, a wręcz mającej cechy próby zatajenia przez organ określonych informacji przed obywatelem, która doprowadziła do osłabienia zaufania do władzy publicznej,

i wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji ja poprzedzającej i zasądzenie od organu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w przepisach art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018 poz. 1302 dalej -p.p.s.a.").

W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że informacje, o których mowa w zaskarżonej decyzji, są informacjami publicznymi w rozumieniu art. 1 i art. 4 u.d.i.p.

Istota sporu dotyczy zaś charakteru żądanych informacji, tj. czy są to informacje proste, czy też przetworzone. Charakter tych informacji może mieć bowiem zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż w przypadku uznania ich za informacje przetworzone, wymagane jest od wnioskodawcy wykazanie istnienia po jego stronie przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Dyrektor odmówił skarżącej udzielenia żądanych informacji publicznych, gdyż uznał, że stanowią one w całości informacje publiczne przetworzone. Skarżąca nie wykazała zaś spełnienia przesłanki interesu publicznego, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Wystąpienia takiej przesłanki nie dopatrzył się także organ działając z urzędu. Zdaniem zaś skarżącej, wystąpiła ona z wnioskiem o udostępnienie szeregu informacji publicznych prostych co winno zostać jej udostępnione.

Prawo do informacji publicznej zostało określone w art. 61 Konstytucji RP oraz w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. Stosownie do art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Natomiast zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Pojęcie informacji publicznej zostało określone w art. 1 ust. 1 i art. 6 powołanej ustawy. W świetle tych przepisów informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Zgodnie z art. 16 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (ust. 1), do których stosuje się przepisy k.p.a., z zastrzeżeniem przewidzianym w przepisach art. 16 ust. 2 u.d.i.p.

W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a Dyrektor wykazał że informacje publiczne, o których udostępnienie strona wnosiła mają charakter informacji przetworzonych, a nie informacji prostych. Sąd w składzie rozpoznającym te sprawę podziela pogląd NSA zawarty w wyroku z 6.10..2011 r. sygn. akt I OSK 1199/11, zgodnie z którym w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania.

Należy mieć na uwadze, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypracowano stanowisko, wedle którego informacja przetworzona jest "jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7.12.2011 r., sygn. akt I OSK 1737/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 13.04. 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 18/12). W wyroku NSA z dnia 8.06.2011 r., sygn. akt I OSK 426/11, wyrażono pogląd, że "przetworzenie informacji to zebranie lub zsumowanie pojedynczych informacji powstałych na podstawie różnych kryteriów, które wymagają odpowiedniego zestawienia, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia stosownych czynności analitycznych". Informacja przetworzona w chwili złożenia wniosku nie istnieje. Jej wytworzenie wymaga przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (tak wyrok NSA z dnia 9.08. 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11). W ocenie składu rozpoznającego tę sprawę należy wiec uznać za zasadę, ze suma informacji prostych co do zasady nie stanowi informacji przetworzonej. Dopiero wyjątkowe trudności w zebraniu tych informacji prostych czy też wyjątkowa pracochłonność ich przygotowania (przy uwzględnieniu możliwości kadrowych i organizacyjnych organu) mogą uzasadniać traktowanie sumy informacji prostych jako informacji przetworzonej. Dopiero zaś wykazanie takich konkretnych okoliczności sprawy może uzasadniać wniosek, że suma informacji prostych, jakimi są poszczególne żądane informacje, mogłaby być uznana za informację przetworzoną. Takiego zobrazowania wskazanych okoliczności organy dokonały w uzasadnieniu spornych decyzji. W szczególności w rozpatrywanej sprawie organy orzekające prawidłowo wykazały, iż proces wyboru z okresu 2013-2018 informacji dotyczących ilości opinii pisemnych, sporządzonych przez biegłego R. R. na potrzeby prowadzonych przez Urząd Celny w K. oraz Urząd Celny w B. (a obecnie przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K.) postępowań przygotowawczych dotyczących czynów z art. 107 § 1 k.k.s., wraz ze wskazaniem liczby opinii sporządzonych przez ww. biegłego oraz ilości urządzeń do gier, które te opinie dotyczyły, wynagrodzenia otrzymanego przez biegłego R. R. w tych latach z tytułu wydania ww. opinii, trybu w jakim dochodziło do wyboru ww. biegłego, treści umów dotyczących sporządzania opinii w sprawach prowadzonych przez urzędy celne (naczelników urzędów celno-skarbowych) zawieranych z ww. biegłym oraz faktur wystawionych przez biegłego R.R. w związku z pełnionymi przez niego czynnościami, stanowi o prawnej kwalifikacji tych informacji za informacje przetworzone. Jak już nadmieniono konieczność dokonania wielu czynności, w celu wyszukania żądanej informacji publicznej, zgodnej z kryteriami wniosku, jest w istocie wytworzeniem żądanej informacji. Jest to zasadnicza różnica pomiędzy informacją publiczną "prostą" (możliwa do udostępnienia "od ręki") a informacją publiczną przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy (por. wyroki NSA: z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 977/11; z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13; z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05, CBOSA). Powyższe uzasadnia zakwalifikowania żądanej informacji do kategorii przetworzonej informacji publicznej, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ud.i.p. Nadto, gdy w komórkach dochodzeniowo-śledczych będących we właściwości Dyrektora byłej Izby Celnej w K., jak również Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K., nie prowadzono i nie prowadzi się dodatkowych rejestrów dotyczących opinii sporządzonych przez biegłych, rejestry komputerowe organu nie zawierają informacji co do których strona wnosi o ich udostępnienie co wymaga po stronie organów dodatkowych czynności związanych z indywidualną analizą akt wszystkich spraw, zaangażowania środków osobowych w celu przeanalizowania każdej sprawy prześledzenia ich w rejestrach i ręcznego ich liczenia, przeanalizowania dokumentacji wszystkich prowadzonych przez organ w danych okresach postępowań tym samym niewątpliwie powyższy zakres czynności oznacza, iż w odniesieniu do zakresu żądanych informacji mamy do czynienia z informacja przetworzoną i stworzenia nowego dokumentu - opracowania zawierającego żądane informacje. Zbiór informacji nie stanowi informacji przetworzonej tylko wtedy, gdy jego wytworzenie nie wymusza analizowania posiadanego zasobu dokumentów i wyboru tylko niektórych dokumentów z tego zasobu według określonych kryteriów. Tymczasem konieczność przeprowadzenia pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste czyni z informacji prostej informację przetworzoną. Dla jej skutecznego żądania niezbędne było wykazanie, że służy ona szczególnie istotnemu interesowi publicznemu. I w tym zakresie ocena organów wyrażona w spornych decyzjach jest prawidłowa. Organy dokonując analizy w tym zakresie słusznie uznały, że strona nie wykazała jak informacje dotyczące ilości opinii pisemnych, sporządzonych przez biegłego R.R. na potrzeby prowadzonych przez Urząd Celny w K. oraz Urząd Celny w B. (a obecnie przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K.) postępowań przygotowawczych dotyczących czynów z art. 107 § 1 k.k.s., w latach 2013-2018 wraz ze wskazaniem liczby opinii sporządzonych przez ww. biegłego oraz ilości urządzeń do gier, które te opinie dotyczyły, wynagrodzenia otrzymanego przez biegłego R.R. w latach 2013-2018 z tytułu wydania ww. opinii, trybu w jakim dochodziło do wyboru ww. biegłego, treści umów dotyczących sporządzania opinii w sprawach prowadzonych przez urzędy celne (naczelników urzędów celno-skarbowych) zawieranych z ww. biegłym oraz faktur wystawionych przez biegłego R.R. w związku z pełnionymi przez niego czynnościami, mogą zostać przez nią wykorzystane do usprawnienia funkcjonowania organów państwa. Nie można podzielić trafności poglądu, iż znaczna ilość wydanych opinii przez biegłego za lata 2013-2018 może sama w sobie budzić wątpliwości co do jej rzetelności i tym samym wzbudzać wątpliwości co do orzeczeń sądowych wydanych w ich oparciu, a w konsekwencji mieć wpływ na istnienie istotnego interesu publicznego w jej udzieleniu. Jest to jedynie hipototetyczne założenie strony o niepoprawnie wykonywanych obowiązkach biegłego, którego nie można a priori zaakceptować.

Argumenty skargi wywodzone z faktu, jak strona utrzymuje, udzielenia jej żądanych informacji w zbliżonym zakresie przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w O. nie mogą także stanowić o trafności skargi w zakresie niezasadności postępowania organów co do nieudostępnienia w sprawie żądanej informacji publicznej. Jak słusznie wskazał Dyrektor jest on obowiązany do merytorycznej oceny wniosku w kontekście istniejących na jego obszarze struktur organizacyjnych i funkcjonujących w poszczególnych komórkach organizacyjnych zasad. Te zaś, jak już powiedziano, nie pozwalały na przychylenie się do wniosku w ramach potraktowania go jako żądanie informacji prostych, co skład orzekający w całości podzielił, co z kolei oznacza, iż zarzuty skargowe w tym zakresie nie mogą wywrzeć zamierzonego skutku prawnego.

Końcowo odnosząc się do zarzutów, iż wniosek strony mógł być spełniony chociażby w zakresie udostępnienia faktur i umów zawartych z biegłym to zauważyć należy, iż są to dowody postępowania karnoskarbowego a tym samym uzasadnione jest twierdzenie organu wskazujące na konieczność dokonania dodatkowych czynności by te dowody uzyskać z akt każdej sprawy dot. postępowania karnoskarbowego , ujawnieniem z nich żądanych informacji. Dowody te wchodzą w skład elementów kosztów postępowania, co z kolei determinuje sposób ich księgowania i opisywania jednostkowo w toku tego postępowania.

W tym stanie rzeczy, gdy Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy obu instancji podczas rozpatrywania wniosku skarżącego w zakresie zarówno naruszenia norm prawa materialnego jak i procesowego wyartykułowanych w skardze dlatego na zasadzie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.