Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2373/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 3 ust 1 pkt 10, ar 33 ust 1 pkt 5, art 44 ust 1 i 2, ar 66, art 77 ust 1 pkt2 i ust 2
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art 31 ust1, art 138 par 2, ar 139
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2013 r. sprawy ze skarg Towarzystwa [...] w W. i Fundacji G. z siedzibą w W. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargi


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska uchylił w części, w myśl art. 138 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "K.p.a.", decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z [...] grudnia 2012 r., o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia - budowy odcinka linii kolejowej od stacji [...] do [...] oraz budowie stacji kolejowej [...] (zwaną dalej "decyzją środowiskową") na rzecz Województwa M., zwanego dalej "inwestorem", orzekając w tym zakresie w sprawie bądź umarzając postępowanie, zaś w pozostałej części utrzymując decyzję organu I. instancji w mocy. Decyzję środowiskową wydano po przeprowadzeniu procedury ocen oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zwanej dalej "procedurą ocen", w myśl art. 61 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o ocenach".

Zaskarżoną decyzją dokonano m.in. następujących modyfikacji decyzji środowiskowej:

- uchylono pkt 1.2.10 w brzmieniu: "W granicach obszaru Natura 2000 [...] [...], w terminie od 15 marca do 31 października w godzinach 15 00 do 5 30, należy ograniczyć prędkość poruszających się po linii pociągów do 50 km/h" i umorzono w tym zakresie postępowanie organu I. instancji (pkt 3 decyzji organu II. instancji),

- uchylono pkt 1.2.26 w brzmieniu: "Prace w obrębie ziemnych wykopów budowlanych prowadzone w okresie lęgowym jaskółki brzegówki (od 1 maja do 31 sierpnia) należy wykonywać pod nadzorem przyrodniczym. W sytuacji, gdy skarpy wykopów zostaną zajęte na lęgi jaskółki brzegówki, prace w pobliżu takiej kolonii lęgowej należy przerwać do czasu zakończenia lęgów" i w tym zakresie orzeczono: "Podczas prowadzenia prac budowlanych należy nie dopuścić do zasiedlenia wykopów budowlanych przez jaskółki brzegówki poprzez np. niedopuszczenie do powstawania pionowych skarp lub zabezpieczenie folią" (pkt 4 decyzji organu II. instancji).

W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał przebieg sprawy a następnie odniósł się do zarzutów odwołania wniesionego przez Fundację G., zwaną dalej "Fundacją", oraz wskazał przyczyny zreformowania niektórych postanowień orzeczenia I. instancji. Wywodził m.in.:

- jako błędne uznano założenie Fundacji, jakoby obowiązek przeprowadzania analizy porealizacyjnej sugerował możliwość negatywnego oddziaływania inwestycji na gatunki nietoperzy, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000 "[...]" (kod [...]), zwany dalej "obszarem Natura 2000"; zgodnie z art. 83 ust 1 ustawy o ocenach w analizie porealizacyjnej, o której mowa w art. 82 ust. 1 pkt 5, dokonuje się porównania ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, zwanym dalej "raportem", i w decyzji środowiskowej, w szczególności ustaleń dotyczących przewidywanego charakteru i zakresu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz planowanych działań zapobiegawczych z rzeczywistym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko i działaniami podjętymi dla jego ograniczenia; analiza porealizacyjna nakładana jest w celu upewnienia się, co do prawidłowości i rzetelności realizacji przedsięwzięcia, w odniesieniu do przyjętych rozwiązań z zakresu ochrony środowiska; organ wydający decyzję środowiskową nie może wykorzystywać jej, jako narzędzia gdy uzna, że przedstawiona w raporcie ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko budzi wątpliwości; część gatunków nietoperzy występujących na terenie [...] i stanowiących przedmiot ochrony obszaru Natura 2000, w tym np. nocek duży, poluje na niskich wysokościach, na terenach otwartych; w ramach przedmiotowej inwestycji planowana jest wycinka zieleni w pasie o szerokości 8 m. po obu stronach toru; może ona przyczynić się do zwiększenia atrakcyjności omawianego terenu w kontekście stworzenia dogodnych miejsc do żerowania nietoperzy; w związku z powyższym, kierując się zasadą przezorności, organ I. instancji nałożył warunek 3.1 decyzji - wykonanie analizy porealizacyjnej w zakresie śmiertelności oraz aktywności nietoperzy na całej długości przebudowywanej linii kolejowej,

- jak wynika z przedstawionych badań nietoperze bytujące w [...] przemieszczają się na znacznych wysokościach, powyżej linii kolejowej; brak jest zatem bezpośredniego zagrożenia kolizją z kursującymi pociągami, w związku z powyższym śmiertelność na skutek zderzeń z pociągami przyjęto na poziomie zerowym; wskazano, że pomimo bezpośredniego sąsiedztwa z drogą krajową nr [...], kolonia funkcjonuje bardzo dobrze, a jej liczebność stale wzrasta; jak wynika z danych przedstawionych w raporcie, żerowiska nocków dużych zlokalizowane są poza możliwym obszarem oddziaływania przedsięwzięcia; również drugi z przedmiotów ochrony obszaru Natura 2000 - mopek nie wykorzystuje terenów rozciągających się między lotniskiem a drogą krajową nr [...], nie przebiegają tam także jego tarasy przelotu,

- z przedłożonych materiałów wynika: analizie poddano ryzyko kolizji zinwentaryzowanych na terenie [...] gatunków nietoperzy z pociągami; kolizje nietoperzy z pociągami będą na poziomie zerowym; uzasadnione jest to między innymi wynikami przeprowadzonych obserwacji bezpośrednich i detektorowych nietoperzy; w świetle przeprowadzonych inwentaryzacji, praktycznie wszystkie obserwowane przeloty nietoperzy do miejsc żerowania odbywają się na wysokościach znacznie powyżej planowanej trakcji kolejowej; ponadto pociągi będą przemieszczać się z maksymalną, dopuszczalną prędkością do 60 km/h z przerwą w ruchu pomiędzy godziną 24:00 a 4:00, czyli nie będą kursować w godzinach wzmożonej aktywności nietoperzy; zaznaczono, że bezpośredni wpływ kolei na chiropterofaunę jest znacznie niższy niż wpływ drogi, co wiąże się głównie ze specyfiką ruchu pociągów i emitowanymi falami dźwiękowymi oraz drganiami; ruch pociągów odbywa się po zdefiniowanej trasie wyznaczonej poprzedzającymi go falami "wibroakustycznymi", co pozwala uniknąć kolizji z nietoperzami, bazującymi na echolokacji,

- odnosząc się do zarzutu dotyczącego realizacji inwestycji według wariantu przecinającego obszar Natura 2000, podczas, gdy istniały inne alternatywne warianty omijające ten obszar (wariant północny i południowy), stwierdzono: w raporcie analizowano wariant "zerowy" polegający na niepodejmowaniu przedsięwzięcia, wariant inwestycyjny przebiegający po trasie istniejącej linii kolejowej (jednocześnie przecinający obszar Natura 2000), wariant północny (wytrasowany częściowo po terenie lotniska) oraz południowy - kolidujący z drogą krajową nr [...] na odcinku ok. 1 km, powodujący konieczność przebudowy drogi nr [...] i przesunięcia jej trasy w kierunku południowym w stronę [...]; do realizacji wskazano wariant przebiegający po istniejącej linii kolejowej; w ocenie organu odwoławczego nie było podstaw do zmiany zaproponowanego przez inwestora wariantu przedsięwzięcia; realizacja inwestycji w wariancie północnym lub południowym nie rozwiązałaby kwestii potencjalnych kolizji nietoperzy z pociągami; jak wynika z przeprowadzonych badań, nietoperze przemieszczają się również w kierunku południowym, a także wykorzystują jako żerowisko teren lotniska; organ wydający decyzję środowiskową może nakazać analizę wariantów alternatywnych wymagających zbadania (art. 68 ust. 2 ustawy o ocenach) lub jeśli zaistnieje taka konieczność wskazać do realizacji inny wariant przedsięwzięcia niż wnioskowany (art. 82 ustawy), jednakże w zakresie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 jest to uzasadnione tylko w przypadku, gdy zaproponowany wariant inwestycyjny oddziałuje znacząco negatywnie na cele ochrony oraz integralność obszaru Natura 2000 i oddziaływania te nie mogą być wyeliminowane lub zmniejszone do poziomu nieistotnego; biorąc pod uwagę, że wskazany wariant inwestycyjny, przebiegający przez obszar Natura 2000, przy zastosowaniu wpisanych w decyzji środowiskowej działań minimalizujących, nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony oraz integralność obszaru, organ I. instancji nie miał podstaw do zmiany zaproponowanego wariantu na etapie toczącego się postępowania,

- organ uchylił pkt 1.2.10 decyzji środowiskowej nie zakreślając wymagań w tym zakresie z następujących przyczyn: w punkcie tym, w celu ochrony nietoperzy będących przedmiotem ochrony w obszarze Natura 2000, nałożono obowiązek ograniczania prędkości pociągów; nałożenie tego warunku było jednak nieuzasadnione; jak wynika z akt sprawy (w tym wyjaśnień inwestora i analizy wyników przeprowadzonych badań), praktycznie wszystkie obserwowane na przedmiotowym terenie przeloty odbywają się na wysokościach znacznie powyżej planowanej trakcji kolejowej, a ryzyko kolizji zinwentaryzowanych na terenie [...] gatunków nietoperzy z pociągami zostało przyjęte na poziomie zerowym; w związku z powyższym czasowe ograniczenie prędkości pociągów z 60 do 50 km/h, nie wpłynie w żaden sposób na cel ochrony obszaru Natura 2000,

- punkt 1.2.26 decyzji środowiskowej zmieniono z następującego powodu: aby nie doprowadzić do wstrzymania prac, w związku z zajęciem skarp wykopów na lęgi przez jaskółki brzegówki, wskazano aby podczas prowadzenia prac budowlanych nie dopuszczać do zasiedlenia wykopów budowlanych przez te ptaki (poprzez ich odpowiednie zabezpieczenie np. poprzez niedopuszczenie do powstawania pionowych skarp lub zabezpieczenie folią); zabezpieczenie wykopów uniemożliwi kopanie norek lęgowych i zapobiegnie konieczności przerywania wszelkich prac związanych z wykopami budowlanymi, które miałoby miejsce do końca sierpnia; jednak w przypadku zasiedlenia skarpy konieczne będzie wstrzymanie prac i wystąpienie o zezwolenie, o którym mowa w art. 56 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r., o ochronie przyrody (Dz.U. z 2009 r., Nr 151, poz. 1220 ze zm.).

Skargę na decyzję wniosły, uczestniczące w postępowaniu administracyjnym, na prawach strony, organizacje społeczne – Towarzystwo O., zwane dalej "Towarzystwem" oraz Fundacja.

W skardze Towarzystwo zarzuciło:

- decyzja została wydana z naruszeniem zasad dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, w związku z przekroczeniem przez organ odwoławczy dopuszczalnego zakresu działania reformacyjnego wobec decyzji organu I. instancji,

- w pkt. 3 decyzji naruszono rażąco zasadę nie orzekania na niekorzyść interesów strony, która wniosła odwołanie (art. 139 K.p.a.),

- w pkt. 4 decyzji naruszono zakaz niszczenia siedlisk i ostoi prawnie chronionych gatunków zwierząt, gdyż organ II. instancji nakazał zniszczenie siedliska lęgowego jaskółek brzegówek w warunkach istnienia rozwiązania alternatywnego, zaleconego w decyzji organu I. instancji - co narusza art. 52 ust. 1 pkt. 7 ustawy ochronie przyrody i - w przypadku wykonania tego punktu - może stanowić czyn zagrożony karą, orzekaną w postępowaniu o wykroczenia, zagrożony karą grzywny lub aresztu (art. 134 pkt. 14 przywołanej ustawy),

- utrzymano w mocy decyzję środowiskową w jej części, która została wydana z rażącym naruszeniem art. 85 ust. 2 pkt. 1 lit. a ustawy o ocenach, jak również z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., wobec braku rzetelnego rozpatrzenia uwag i wniosków wniesionych przez Towarzystwo w trakcie przeprowadzonego przez organ I. instancji postępowania z udziałem społeczeństwa.

W uzasadnieniu skargi wskazano m. in.:

- w trakcie postępowania organ odwoławczy dołączył do akt sprawy obszerną część wyników inwentaryzacji przyrodniczej, w tym liczeń awifauny (ptaków), dostarczoną temu organowi przez inwestora - jako uzupełnienie znajdującego się w aktach sprawy raportu, który był podstawą przeprowadzenia procedury ocen, dokonanej wcześniej przez organ I. instancji; ponieważ przywołane uzupełnienie raportu miało istotny wpływ na wynik rozległych działań reformacyjnych, podjętych wobec decyzji środowiskowej, w omawianej sytuacji miało miejsce naruszenie kardynalnej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, określonej w art. 15 K.p.a.; znaczące uzupełnienia treści raportu w jego części faktograficznej powinno skutkować przeprowadzeniem ponownej procedury ocen, wraz z ponownym wyłożeniem uzupełnionego raportu do publicznego wglądu i przeprowadzeniem procedury z udziałem społeczeństwa praz poddaniem projektu ustalanych środowiskowych uwarunkowań ponownemu zaopiniowaniu przez właściwy organ inspekcji sanitarnej, na podstawie art. 77 ust. 1 pkt. 2 ustawy o ocenach, w związku z art. 78 ust. 1 pkt. 2 tej ustawy; na dowód tego dołączono do skargi stanowisko w tej sprawie zajęte przez autorów publikacji nt. "Zmiany w postępowaniach administracyjnych w sprawach ocen oddziaływania na środowisko", wydanej w 2011 roku przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska; wskazanych, koniecznych w sprawie czynności administracyjnych, mógł dokonać wyłącznie organ I. instancji, jak wynika to wprost z przepisów prawa materialnego (patrz - Dział V, rozdział 3 ustawy o ocenach), po wcześniejszym wydaniu przez organ odwoławczy decyzji o charakterze kasacyjnym; wobec tego zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 15 K.p.a., co miało istotny wpływ na jej wynik,

- ponadto orzeczenie w pkt. 3 zaskarżonej decyzji o odstąpieniu od nałożenia ograniczenia maksymalnej prędkości pociągów (do 50 km/h) na fragmentach planowanej linii kolejowej, na których istnieje zwiększone prawdopodobieństwo kolizji pojazdów szynowych z nietoperzami (grupą gatunków ssaków, chronionych w prawie krajowym, i unijnym) jest oczywistym działaniem organu odwoławczego na niekorzyść strony, której odwołanie (jako jedyne) było rozpoznawane; jak wynika z zapisów statutu Fundacji - ta organizacja ekologiczna działa na rzecz dobrego stanu przyrody ożywionej, w tym również gatunków zwierząt, podlegających szczególnej trosce; ponadto celowość nałożenia limitu prędkości pojazdów mechanicznych do wielkości 50 km/h wynika z wielu doświadczeń na rzecz ograniczenia śmiertelności w związku z kolizjami z pojazdami nie tylko zwierząt, lecz również ludzi; świadczy na rzecz tego także ustawowy obowiązek ograniczenia w Polsce i w większości innych państw UE maksymalnej prędkości na terenach zabudowanych - właśnie do 50 km/h; przeprowadzone badania wykazały statystycznie istotną zależność polegającą na tym, że w wyniku kolizji pojazdu z człowiekiem (ewentualnie ze zwierzęciem) ryzyko śmierci dla ofiary potrącenia rośnie gwałtownie (ponad proporcjonalnie) właśnie przy przekroczeniu prędkości 50 km/h; w sprawie uchylenia ograniczenia maksymalnej prędkości jazdy pociągów - wyłącznie w określonych porach roku i porach dnia - nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa, jak również z naruszeniem interesu społecznego przez organ I. instancji, czyli z okolicznościami, które mogłyby uzasadniać odstąpienie od zasady określonej w art. 139 K.p.a.,

- brzmienie pkt. 4 decyzji narusza przepisy prawa krajowego o ochronie gatunkowej dziko występujących zwierząt, określone w art. 52 ust. 1 pkt. 7 ustawy o ochronie przyrody, jak również § 7 pkt. 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 października 2012 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. poz. 1419); co więcej, mając na uwadze art. 56 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, w opisywanym przypadku nie jest możliwe wydanie przez właściwy organ (jest nim organ orzekający w niniejszej sprawie w I. instancji) decyzji w sprawie odstępstwa od zakazu niszczenia (uniedostępniania) siedliska lęgowego dla prawnie chronionego gatunku - jaskółki brzegówki; w omawianej kwestii istnieje bowiem oczywiste rozwiązanie alternatywne wobec tych ptaków, które nie naruszy obowiązujących względem nich zakazów i ograniczeń; jest nim czasowe wstrzymanie robót ziemnych w sąsiedztwie kolonii lęgowej brzegówek - co postulował organ I. instancji w uchylonym punkcie swojej decyzji,

- utrzymano w mocy tę część decyzji organu I. instancji, w której nierzetelnie (w sposób niepełny - pomimo umieszczonych deklaracji organu I. instancji) wprowadzono, uznane przez organ za słuszne, postulaty Towarzystwa wniesione w trakcie postępowania z udziałem społeczeństwa albo też - niesłusznie postulaty te zostały oddalone; i tak:

- nie jest prawdą - jak twierdzi się to w uzasadnieniu decyzji organu I. instancji, że uznano w pełni za zasadny postulat Towarzystwa dotyczący sposobu ukształtowania systemu odwadniającego planowane torowisko - tak aby zbudowane rowy melioracyjne nie stanowiły śmiertelnej pułapki ekologicznej dla drobnych ssaków i płazów; z treści utrzymanego w mocy warunku zawartego w pkt. 1.3.5 decyzji środowiskowej wynika jednoznacznie, że w tym zakresie - odnośnie przestrzegania warunku o zachowaniu maksymalnego nachylenia skarp rowów do 30 stopni - został on podany w sposób fakultatywny, dopuszczający odstępstwa w bliżej nieokreślonych przez ten organ niekorzystnych warunkach terenowych (przestrzennych); wobec tego nieprawdziwe jest stwierdzenie organu I. instancji, w pkt. 2.7 tabeli znajdującej się w decyzji środowiskowej - w której wskazano na pozytywne ustosunkowanie się do zgłoszonych uwag i wniosków społeczeństwa - niezgodnie z wymogiem art. 7 oraz 77 § 1 K.p.a., a tym samym z istotnym naruszeniem art. 85 ust. 2 pkt. 1 lit. a ustawy o ocenach,

- organ odwoławczy z zasady nie był związany wniesionym odwołaniem Fundacji i powinien sprawdzić prawidłowość treści całej decyzji organu I. instancji; odstąpił on od ustosunkowania się do błędnego oddalenia przez organ I. instancji zdecydowanej większości wniosków zgłoszonych przez Towarzystwo w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa - o pierwszorzędnym znaczeniu dla ustalanych środowiskowych uwarunkowań realizacji omawianego przedsięwzięcia; stało się tak w okolicznościach, gdy uzasadnienie organu I. instancji na rzecz nie uwzględnienia postulatów Towarzystwa było wybitnie lakoniczne i nie spełniało wymogów uzasadnienia faktycznego (przykładowo - pkt. 1.2, 1.3, 2.4 w omawianej tabeli); będzie to skutkować wieloma negatywnymi konsekwencjami, w szczególności na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia; na przykład - pominięcie w raporcie zagadnień z ustanowionym już obszarem ograniczonego użytkowania dla Portu Lotniczego "[...]" i terenów, nad którymi zostały wyznaczone korytarze dolotowe dla samolotów korzystających z tego lotniska, może skutkować błędnym wyznaczeniem lub - co gorsze - odstąpieniem od wyznaczenia takiego obszaru ograniczonego użytkowania dla samej tylko linii kolejowej - przedsięwzięcia, dla którego obszar taki, zgodnie z art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150, ze zm.) może być również - podobnie jak dla lotniska – ustanowiony; nie można się także zgodzić z organem I. instancji jakoby zapisy dotyczące wprowadzenia do środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia ograniczeń w zakresie lokalizacji gromadzenia odpadów i ziemi z wykopów budowlanych, powstających w trakcie budowy omawianej linii kolejowej, jak również określenia miejsc poboru kruszyw budowlanych i innych pospolitych minerałów na potrzeby tej budowy były niemożliwe do wprowadzenia z podanych przez organ I. instancji przyczyn formalnych; świadczy o tym przykładowo treść uzasadnienia prawomocnego wyroku WSA o sygn. IV SA/Wa 2344/07; brak ustosunkowania się organu odwoławczego do tych naruszeń w rozpatrzeniu uwag i wniosków Towarzystwa w trakcie procedury udziału społeczeństwa jest kolejnym argumentem na rzecz uchylenia w całości zaskarżonej decyzji a także ją poprzedzającej.

Natomiast w skardze Fundacji, zarzucono naruszenie przepisów:

- art. 139 K.p.a., poprzez wydanie przez organ odwoławczy decyzji na niekorzyść strony odwołującej, która to decyzja w pkt. 3 i 4 - w wyniku uchylenia niektórych zapisów decyzji pierwszoinstancyjnej - pogarsza sytuację prawną tej strony, reprezentującej interes społeczny,

- art. 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, tj. kwestii śmiertelności nietoperzy, będących głównym przedmiotem ochrony w obszarze Natura 2000, w związku z realną możliwością powstania żerowiska nietoperzy na obszarze planowanej linii kolejowej w wyniku wycinki zadrzewień, co może w konsekwencji znacząco negatywnie wpłynąć na ten obszar,

- art. 80 K.p.a. poprzez dowolne uznanie, w sposób sprzeczny z zasadami logiki, wiedzy oraz doświadczeniem życiowym, a także z zebranym materiałem dowodowym, że przebudowa linii kolejowej, która realnie może spowodować powstanie w jej bezpośredniej okolicy dogodnego żerowiska nietoperzy, nie wpłynie negatywnie na obszar Natura 2000, nie wymaga ograniczenia prędkości poruszania się pociągów w tym rejonie, ani nie powoduje potrzeby stwierdzenia konieczności przeprowadzenia ponownej procedury ocen w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu skargi przywołano następująca dodatkową argumentację:

- strona składająca odwołanie nie może się obawiać, że wniesiony przez nią środek zaskarżenia może doprowadzić do sytuacji, w której organ II. instancji zamieści w decyzji postanowienia mniej korzystne od tych, które postulowała; "niekorzyść", o której mowa w art. 139 K.p.a., to obiektywne pogorszenie sytuacji prawnej strony odwołującej się wskutek wydania decyzji przez organ odwoławczy (tak wyrok NSA o sygn. akt: I OSK 456/2011 – dostępny w CBOSA); skarżąca Fundacja, która wnosiła odwołanie, jest organizacją ekologiczną, działającą na prawach strony; nie reprezentuje ona w postępowaniu swojego interesu prawnego, ale działa w interesie społecznym, przy czym w niniejszym postępowaniu interes społeczny, który uzasadnia jej udział wyraża się w ochronie przyrody, chronionych obszarów, siedlisk i gatunków, celem zachowania dziedzictwa przyrodniczego dla przyszłych pokoleń (ochrona środowiska); gwarancja procesowa z art. 139 K.p.a., zgodnie z jej ratio legis, przysługuje wszystkim stronom wnoszącym odwołanie; skoro Fundacja działa na prawach strony, to również korzysta z ochrony zakazu reformationis in peius; w przypadku podmiotów na prawach stron należy uwzględnić specyfikę sytuacji; skoro podmiot reprezentuje konkretny interes społeczny (ochrona środowiska), a nie swój własny interes prawny, to gwarancję z art. 139 K.p.a. należy odczytywać w kontekście tego interesu społecznego; podmiot na prawach strony nie może się obawiać, że wniesione przez niego odwołanie doprowadzi do mniej korzystnych rozwiązań z punktu widzenia ochrony środowiska (interesu społecznego, który reprezentuje), bo może to hamować wnoszenie środków zaskarżenia, wbrew celowi i gwarancji z art. 139 K.p.a.; jeżeli decyzja drugoinstancyjna jest obiektywnie wydana z uszczerbkiem dla interesu społecznego w postaci ochrony środowiska, to tym samym jest ona wydana na niekorzyść podmiotu, który w postępowaniu ten interes reprezentuje i - w konsekwencji - decyzja narusza art. 139 K.p.a.,

- w pkt. 3 zaskarżonej decyzji uchylono pkt 1.2.10 decyzji środowiskowej ograniczający prędkość poruszania się pociągów w granicach obszaru Natura 2000, oraz umorzono w tym zakresie postępowanie; zapis ten został umieszczony w interesie społecznym - w celu ochrony przyrody tj. ograniczenia śmiertelności nietoperzy (głównie nocków dużych), będących głównym przedmiotem ochrony obszaru Natura 2000; uchylenie tego warunku obiektywnie pogarsza ochronę populacji nietoperzy i obszaru Natura 2000, a więc niekorzystnie wpływa na ochronę środowiska, interesu społecznego, a w konsekwencji działa na niekorzyść podmiotu reprezentującego ten interes, który złożył odwołanie - w niniejszym postępowaniu Fundacji; tym samym dokonanie takiej zmiany narusza art. 139 K.p.a.,

- podobnie należy ocenić pkt 4 decyzji, którym uchylono pkt 1.2.26 decyzji środowiskowej, stanowiący o potrzebie nadzoru przyrodniczego nad pracami w obrębie wykopów budowlanych, oraz nakazujący przerwać prace w sytuacji, gdy kolonie jaskółek brzegówek zajmą skarpy wykopów na lęgi; nowe brzmienie tego warunku jest mniej korzystne dla ptaków i przyrody, bowiem nie wymaga już nadzoru przyrodniczego, ani nie wymaga przerwania prac, a jedynie wskazuje, co należy zrobić, aby nie dopuścić do zasiedlenia wykopów; takie działania często są nieskuteczne, a zajęcie wykopów przez jaskółki wciąż możliwe i realne; zatem zapis z decyzji środowiskowej lepiej chronił ich populację; tym samym również pkt 4 decyzji został wydany na niekorzyść strony odwołującej i narusza art. 139 K.p.a.,

- obszar Natura 2000 został stworzony głównie do ochrony nietoperzy; w związku z tym w zaskarżonej decyzji znajduje się uzasadnienie, wyjaśniające, że inwestycja nie będzie oddziaływać na populację nietoperzy, które nie mają swoich żerowisk w miejscu planowanej budowy linii kolejowej; jednocześnie organy obu instancji (str. 10 decyzji środowiskowej i str. 7 skarżonej decyzji) zauważyły, że wycinka drzew pod budowę trasy kolejowej może potencjalnie stworzyć dogodne żerowisko dla nietoperzy w zmienionych warunkach; taka konstatacja organów winna spowodować podjęcie kroków w celu ustalenia prognozowanej wielkości żerowiska, oraz zagrożenia dla populacji nietoperzy, związanego z poruszaniem się pociągów w miejscu żerowiska; wszystkie przeprowadzone przez organy, jak i autorów raportu, oceny odnosiły się do założenia, że w miejscu budowy linii nie ma takiego żerowiska; skoro jednak istnieje realna szansa na jego powstanie, to koniecznym jest ustalenie, jak żerowanie nietoperzy w miejscu nowo wybudowanej linii, które odbywa się na niskich wysokościach, przełoży się na śmiertelność tych zwierząt; jednocześnie ustalenia takie muszą też oceniać jak nowa sytuacja wpłynie na obszar Natura 2000, jego integralność oraz przedmiot ochrony; brak takich ustaleń w istotny sposób wpływa na treść decyzji; w przypadku ustalenia, że w związku z nowymi warunkami siedliskowymi inwestycja może oddziaływać negatywnie na populację nietoperzy, organ winien w decyzji zawrzeć odpowiednie warunki zabezpieczające lub kompensujące, albo w przypadku stwierdzenia znacząco negatywnego oddziaływania na przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 - odmówić ustalenia warunków środowiskowych,

- decyzja organu odwoławczego zawiera sprzeczne ustalenia poczynione z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów; z jednej bowiem strony organ przekonuje, że w miejscu inwestycji nie ma żerowiska nietoperzy, a jedynie przemieszczają się one na dużej wysokości, a z drugiej organy obu instancji zauważają, że jest całkiem prawdopodobne, że przebudowa linii kolejowej stworzy otwartą przestrzeń (pas o szerokości 16 m), którą nietoperze szybko zaadaptują jako swoje żerowisko, dokładnie w miejscu przejazdu pociągów; skoro żerowanie nocków dużych odbywa się z reguły na niskich wysokościach (gatunek ten łapie naziemną zdobycz lokalizując ją w trakcie lotu ok. 1 m. nad ziemią), i prawdopodobnie będą one żerować na trasie pociągów to w świetle zasad logiki oraz zgodnie z doświadczeniem życiowym może to powodować śmiertelność tych zwierząt w wyniku zderzeń z maszynami; jednocześnie emitowany hałas o dużym natężeniu upośledza zdolności echolokacji, przez co 25-krotnie zmniejsza efektywność żerowania nocków dużych, a w konsekwencji upośledza ich właściwy stan ochrony (na co wskazywał Skarżący powołując się w odwołaniu od decyzji na badania naukowe: Siemers B.M. & Schaub A. 2011. Hunting at the highway: traffic noise reduces foraging efficiency in acoustic predators. Proceedings of the Royal Society B 278: 1646-1652); tym samym - wbrew ustaleniom organu - inwestycja może oddziaływać na przedmiot ochrony obszaru Natura 2000; taka uwaga winna powodować stwierdzenie konieczności wykonania ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 82 ust. 2 pkt 3 ustawy o ocenach,

- Europejski Trybunał Sprawiedliwości wielokrotnie powtarzał, że zasada przezorności w ochronie środowiska jest jedną z fundamentalnych; w wyroku w sprawie o sygn. akt C-239/04 stwierdził: "(...) zezwolenie na realizację planu lub przedsięwzięcia może zostać udzielone jedynie pod warunkiem, że właściwe władze krajowe uzyskają pewność, że plan lub przedsięwzięcie nie będą miały negatywnych skutków dla terenu, którego dotyczą. Ma to miejsce wówczas, gdy z naukowego punktu widzenia brak jest racjonalnych wątpliwości, że skutki takie nie wystąpią (wyrok ETS C-239/04 w sprawie Waddenvereniging i Vogelbeschermingsvereniging, pkt 56 i 59)."; w niniejszej sprawie, zwłaszcza w świetle powołanych badań naukowych dotyczących nietoperzy, nie można uznać, że brak jest racjonalnych wątpliwości, co do skutków, jakie dla przedmiotu ochrony obszaru Natura 2000 będzie miała realizacja inwestycji,

- nie można też pogodzić się z uznaniem organu, który uchylił punkt decyzji środowiskowej nakazujący zmniejszenie prędkości pociągów na obszarze Natura 2000, wskazując, że warunek ten nie ma wpływu na populację nietoperzy, skoro właśnie ma on na celu ochronę tych ssaków przed maszynami w sytuacji, gdy przebudowa linii kolejowej stworzy im dogodne żerowisko właśnie "na torach"; taka ocena wydaje się być dowolną.

W odpowiedzi na skargi Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o ich oddalenie.

Na rozprawie Pełnomocnik organu podniósł, że wobec biologii funkcjonowania gatunku nietoperzy nocka dużego i mopka, istnieje bardzo niewielkie prawdopodobieństwo, aby zmieniły one miejsce żerowania. Wybierają one miejsca na drzewach liściastych i unikają terenów otwartych. Gdy mają dobrze rozpoznane żerowisko rzadko zmieniają wybrane miejsce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd oddalił skargę, gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa.

Stanowisko organu odwoławczego zostało prawidłowo uzasadnione. Przywalono konkretne okoliczności sprawy w tym posiadane przez organ informacje, które legły u podstaw dokonanego rozstrzygnięcia – zreformowania w pewnej części decyzji środowiskowej, w pozostałej zaś - utrzymanie w mocy. Ponowne przytaczanie treści stanowiska organu, z uwagi na szerokie jego zreferowanie (w zakresie, w jakim jest ono kwestionowane w skardze), byłoby bezzasadne. Sad przyjmuje je za własne.

Odnosząc się do zarzutów skarg należy stwierdzić, co następuje.

Chybiony jest zarzut naruszenia art. 139 K.p.a. poprzez modyfikacje warunków decyzji środowiskowej (w tym rezygnacje z jednego z wymagań). Należy wskazać, że w postępowaniu administracyjnym organ władzy publicznej, stojąc na staży praworządności, jest obowiązany racjonalnie równoważyć interes publiczny (określany w nomenklaturze funkcjonującej w okresie tworzenia Kodeksu społecznym) oraz interes indywidualny – stron postępowania (patrz art. 7 K.p.a.). Takie ukształtowanie ogólnych zasad postępowania administracyjnego przesądza o tym, że nie można przyjąć, aby w ramach postępowania mogły być wyodrębniane niejako odrębne i sprzeczne interesy publiczne, reprezentowane np. przez różne organizacje pozarządowe uczestniczące w postępowania na prawach stron, choć niewątpliwie obiektywnie interes publiczny to rozsądne wyważenie różnorakich względów społecznych i ekonomicznych. Interes publiczny przemawia więc za proporcjonalnym uwzględnieniem także racji ochrony środowiska w toczących się postępowaniach. Aby zapewnić cel – ochronę interesu publicznego (społecznego) - możliwe jest dopuszczenie do udziału w postępowania organizacji społecznej, w myśl art. 31 ust. 1 K.p.a., przy czym, gdy chodzi o tzw. organizacje ekologiczne w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy o ocenach, szczególną regulację w tym zakresie stanowi art. 44 ust. 1 i 2 ustawy o ocenach. Niezależnie od trybu, w jakim organizacja pozarządowa zostaje dopuszczona do udziału w postępowaniu "na prawach strony", jej celem jest wyłącznie ochrona interesu publicznego nie zaś własnego, jak to się ma z faktyczną stroną postępowania. Organizacja nie reprezentuje bowiem w postępowaniu, własnego interesu, stąd nie może być on naruszony. Dlatego jej sytuacja, z punktu widzenia materialnego, nie może być pogorszona, w rozumieniu art. 139 K.p.a. a pojęcie orzeczenia na niekorzyść strony może dotyczyć - w przypadku organizacji społecznej - wyłącznie uszczuplenia pewnych praw procesowych. Gdy zaś chodzi o ewentualne naruszenie interesu publicznego nie sposób go upatrywać w utrzymaniu w mocy warunków decyzji środowiskowej, które - jak trafnie wywodzi organ - nie są konieczne dla zapewnienia właściwego poziomu ochrony środowiska (w tym dóbr przyrodniczych). Ich nałożenie na inwestora - wobec okoliczności, że chodzi de facto o realizację inwestycji celu publicznego - może spowodować niekorzystne skutki na etapie realizacji inwestycji oraz jej eksploatacji - wydłużenie procesu inwestycyjnego w przypadku konieczności wstrzymania prac w okresie lęgowym, ograniczenie korzyści społeczno ekonomicznych przy zwiększeniu czasu przejazdu. Należy mieć na uwadze ze przy ocenie interesu publicznego trzeba mieć na uwadze racjonalne ważenie względów ochrony środowiska oraz harmonijnego rozwoju społeczno – ekonomicznego (patrz zasada zrównoważonego rozwoju w art. 1, art. 3 pkt 13 lit. a i pkt 50 ustawy - Prawo ochrony środowiska).

Reasumując należy stwierdzić, że odstąpienie przez organ II. instancji od warunków realizacji przedsięwzięcia, mających służyć ochronie środowiska, które nie są niezbędne, a mogą stanowić określone przeszkody na etapie jego realizacji czy eksploatacji, nie może być kwalifikowane jako wydanie decyzji na niekorzyść strony, w rozumieniu art. 139 K.p.a. nawet, gdy sprawa jest rozpoznawana w następstwie wniesienia odwołania wyłącznie przez organizację ekologiczną, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy o ocenach. W przekonaniu Sądu, organizacja taka nie reprezentuje w postępowaniu wyodrębnionego interesu ochrony środowiska, lecz publiczny, w ramach, którego względy ochrony środowiska winny być - we właściwych proporcjach - uwzględnione.

Nie trafne są z kolei zarzuty, w których co do meritum, kwestionowano zasadność odstąpienia do warunków zakreślonych w decyzji środowiskowej:

- gdy chodzi o rezygnację z ograniczenie prędkości pociągów do 50 km/h w pewnych godzinach przez pewne okresy roku, należy wskazać, że przekonywująca jest argumentacja organu administracji; wobec stwierdzonego aktualnego stanu (potwierdzonego wynikiem obserwacji), zasadne było wykluczenie kolizji zwierząt objętych ochrona na obszarze Natura 2000 z pociągami; ewentualna przyszła zmiana tego stanu rzeczy (może zostać ona ujawniona w ramach przeprowadzenia, wymaganej w tym przypadku, analizy porealizacyjnej) może prowadzić do wdrożenia odpowiednich środków zapobiegawczych, w tym np. ograniczenia prędkości pociągów; nie zasadne są z kolei wywody Towarzystwa, jakoby za pozostawieniem ograniczenia przemawiały także inne ogólne względy (generalnie większe bezpieczeństwo, gdy pojazd porusza się z prędkością do 50 km/h); gdyby tego rodzaju argumentacja była racjonalna – interes publiczny przemawiałby za powszechnym ograniczeniem prędkości do danego poziomu - uwzględniłby to prawodawca ustanawiając tego rodzaju obligatoryjne ograniczenie dla wszelkich środków transportu, miast odnosić je wyłącznie do przypadków, gdy jest to uzasadnione szczególnymi względami (aktualnie - ruch samochodów na terenach zabudowanych),

- dopuszczalne było odstąpienie od zapisu o wymaganiu wstrzymania robót w przypadku kolizji z siedliskami gatunku chronionego - jaskółki brzegówki – i wskazanie obowiązku uniemożliwienia tworzenia siedlisk na etapie realizacji procesu budowlanego; przyjęte rozwiązanie nie narusza zakazu niszczenia siedlisk gatunków chronionych – jak mylnie wywodzi to w skardze Towarzystwo - lecz dopuszcza pewne ograniczenia, co do zasiedlania na określonym terenie w zakreślonym czasie (realizacji inwestycji); jednocześnie bynajmniej nie zalegalizowano niszczenia siedlisk, jako alternatywy wstrzymania prac (zarzut Fundacji); wskazano bowiem, że gdyby zasiedlenie - pomimo podjętych działań - wystąpiło usunięcie stanowisk gatunków chronionych będzie wymagało zezwolenia; orzekając w tym przedmiocie w przyszłości, jeżeli będzie potrzeba wniesienia stosownego wniosku przez inwestora, organ administracji (w tym przypadku ten sam co wydający decyzję środowiskową) będzie obowiązany rozważyć, czy zachodzą przesłanki wyrażenia zgody, wskazane w aktach normatywnych (ustawie o ochronie przyrody); nie można stąd wywieść aby z treści skarżonej decyzji wynikało wprost zezwolenie na niszczenie siedlisk gatunku chronionego; w tym świetle nie mogą mieć także istotnego znaczenia zarzuty Fundacji, że podejmowane środki techniczne, w celu uniemożliwienia zasiedlenia skarp mogą być nie wystarczająco skuteczne.

Nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 15 K.p.a. w wyniku domniemanego uzupełnienia treści raportu. Należy wskazać, że zasadą postępowania procedurze ocen jest zamieszczanie wszelkich istotnych informacji w raporcie, sporządzanym na koszt inwestora (patrz art. 66 ustawy o ocenach), który - jak trafnie zauważa się w skardze - podlega udostępnieniu (art. 33 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 79 ust. 1 ustawy) oraz jest podstawą wymaganego zaopiniowania - tu organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej (art. 33 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 79 i art. 77 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2). Nie sposób wywieść z tego uwarunkowania, że w postępowaniu takim wyłączona jest norma art. 136 K.p.a. a potrzeba uzyskania od inwestora wszelkich dodatkowych informacji wymaga, na etapie postępowania odwoławczego, zawsze wydania decyzji kasatoryjnej, w myśl art. 138 § 2 Kodeksu. Przesądzające z perspektywy określenia, czy konieczne jest ponowienie procedury wyłożenia raportu oraz wystąpienie o zaopiniowanie powinno być, czy dodatkowe informacje mają istotne znaczenie i zawierają korektę ocen w stosunku do zawartych we wcześniej udostępnionym raporcie.

Sytuacja tak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Dodatkowe dane, zawarte w piśmie inwestora z 25 lutego 2013 r., mają charakter doprecyzowujący przez wskazanie źródeł danych uwzględnionych w raporcie oraz stanowią inną formę prezentacji danych wcześniej w nim zawartych - przedstawienie określonych informacji w formie graficznej, (powierzchnie przeznaczone do wycinki itp.). Jedyną nową informacją jest naniesiony na mapie kierunek zaobserwowanego korytarza przelotu nietoperzy, co nie ma istotnego znaczenia dla treści orzeczenia, skoro skonstatowano ogólnie, za organem I. instancji, że z uwagi na wysokość przelotów wykluczona jest generalnie kolizja z pociągami. Należy też zauważyć, że przed wydaniem decyzji organ powiadomił uczestników postępowania o zebraniu pełnej dokumentacji sprawy i możliwości z nią zapoznania (pismo z 20 marca 2013 r. w aktach administracyjnych). W tej sytuacji nie uchybiono zasadzie dwuinstancyjności postępowania. Wypada jedynie dodać, że uchybienie w tym zakresie mogłoby zostać uwzględnione przez Sąd jedynie w razie wykazania jego wpływu na wynik sprawy, czego w danym przypadku nie uczyniono. Nie wywiedziono bowiem, jakie kwestie w wyniku nie ponowienia wyłożenia raportu wraz z uzupełnieniem nie mogły zostać podniesione przez uczestników postępowania na prawach strony ani, w jakim zakresie dodatkowe informacje mogły być pomocne dla organu opiniującego inspekcji sanitarnej, z uwagi na zakres jego właściwości.

Nie są zasadne zarzuty jakoby organ administracji wadliwie ocenił potencjalne skutki przedsięwzięcia dla gatunków objętych ochrona w ramach obszaru Natura 2000 uchybiając m.in. zasadzie przezorności. Możliwość szczegółowego przeanalizowania wszelkich możliwych do przewidzenia skutków każdego przedsięwzięcia jest. co oczywiste ograniczona do pewnych granic, w tym możliwości szacowania prawdopodobieństwo wystąpienia określonych zdarzeń. Pewnych skutków a priori nie sposób wykluczyć jednak można oceniać, że ich wystąpienie jest mało prawdopodobne. Nie uchybia zasadzie przezorności pomijanie hipotez, których ziszczenie, na podstawie dostępnych danych - w tym obserwacji - jest bardzo mało prawdopodobne.

W danym przypadku chodziło o ocenę wpływu realizacji linii kolejowej (po istniejącym śladzie bocznicy) na funkcjonowanie populacji bytujących w pobliżu gatunków ssaków objętych ochroną – nietoperzy. Dysponowano ogólną wiedzą odnośnie zwyczajów danych gatunków jak i wynikami obserwacji dotyczących funkcjonowania istniejących kolonii. Wynika z nich m.in., że nie jest przeszkoda dla trwania a nawet rozwoju istniejącej populacji funkcjonowanie w pobliżu drogi krajowej nr [...], choć tego rodzaju ciąg komunikacyjny stanowi potencjalnie bardziej istotne źródło zagrożenia. Wskazano, że odnotowuje się rozwój populacji nietoperzy w danym siedlisku. W tym świetle uprawniona była konstatacja, że realizacja przedsięwzięcia w zakładanym wariancie jest dopuszczalna. Prawdopodobieństwo powstania istotnego żerowiska nietoperzy na pasie odkrytego terenu, który powstanie wzdłuż linii kolejowej, oceniano, jako nieznaczne. Jak podkreślono na rozprawie przedmiotowe gatunki nietoperzy niechętnie zmieniają żerowiska. Zagwarantowano jednocześnie dalsze monitorowanie ewentualnych zagrożeń poprzez nałożenie obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej (pkt 3.1. decyzji środowiskowej). Gdyby ujawniono w przyszłości określone zagrożenia konieczna będzie analiza ich przyczyn oraz zaproponowanie środków zaradczych (np. technicznych utrudniających tam żerowanie czy organizacyjnych jak ograniczenie prędkości pociągów). W żadnej mierze nie można uznać, aby ujawnione zostały jakiekolwiek dane czy informacje, w których świetle istniałoby znaczne prawdopodobieństwo zagrożenia gatunku, dla którego ustalono obszar Natura 2000 w kontekście powstania korytarza wolnego od zadrzewień leśnych wzdłuż linii kolejowej - możliwość znaczącego negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w rozumieniu art. 33 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Wymagałoby to kumulacji dwu zdarzeń – istotnie powstałoby żerowisko oraz jego funkcjonowanie powodowałoby, w następstwie licznych kolizji z pociągami, powstanie istotnych, odczuwalnych strat w populacji gatunków chronionych.

Nie sposób także uznać, aby konkluzje wynikające z konkretnych obserwacji na określonej populacji (zwyczaje w żerowaniu, kierunki i wysokości przelotu, rozwój liczebny, pomimo występowania w pobliżu trasy komunikacyjnej) mogły być podważone ogólnymi stwierdzeniami czy ocenami zawartymi w opracowaniach naukowych, nie dotyczących stricte realiów danej sprawy (argumentacja przywoływana w skardze Fundacji).

W tym świetle zarzut naruszenia zasady przezorności jest chybiony.

Nie mogą odnieść także skutku zarzuty Towarzystwa, co do wadliwości decyzji środowiskowej, a skierowane do decyzji utrzymującej ją w mocy.

Wbrew stanowisku Skarżącego, warunek zawarty w pkt 2.3.5. decyzji środowiskowej – "W miarę możliwości - gdy pozwalają na to uwarunkowania terenowe i przestrzenne - skarpy rowów powinny mieć nachylenie nie większe niż 30 stopni" nie pozostawia inwestorowi dowolności. Odstąpienie od niego jest możliwe tylko w razie wystąpienia rzeczywistych przeszkód dla jego realizacji – obiektywnie nie da się go zrealizować, przy dostępnych środkach technicznych, uwzględniając potrzeby zachowania budowlanych wymagań technicznych dotyczących realizacji linii kolejowych. Określenie "w miarę możliwości" zostało doprecyzowane w dalszej części zdania przez zakreślenie, kiedy spełnienie warunku jest konieczne, co przesądza, że spełnienie danego wymagania nie jest dla inwestora dowolne.

Nie mogły być uwzględnione zarzuty dotyczące nie wyeliminowania domniemanych wad decyzji organu I. instancji, upatrywanych w bezpodstawnym pominięciu uwag wniesionych przez Towarzystwo, na etapie postępowania z udziałem społeczeństwa. Zarzuty skargi w tym zakresie sprowadzają się do lakonicznego lub mylnego uzasadnienia powodów nie uwzględnienia uwag, co umknęło organowi II. instancji. Zarzut uchybiania wymaganiu art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o ocenach moce być skutecznie podnoszony jedynie łącznie z wykazaniem, że uchybienie przepisom postępowania w tym zakresie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w myśl art. 145 §. 1 pkt 1 lit. c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W kontekście sformułowanych zarzutów nie uwzględnienia konkretnych uwag konieczne byłoby uprawdopodobnienie, jaki wpływ mogło mieć pominięcie kwestii ustalenia obszaru ograniczonego użytkowania dla portu lotniczego na wadliwe określenie zakresu oddziaływania linii kolejowej (w tym nie wyznaczenie takiego odrębnego obszaru dla linii) - jakie warunki decyzji środowiskowej mogły zostać w następstwie tego błędnie określone. Strona podnosi tylko hipotetycznie możliwość dokonania błędnych ustaleń. Niezbędne byłoby także wskazanie dlaczego, zdaniem Towarzystwa, nie zakreślenie warunków co do miejsc gromadzenia odpadów, ziemi z wykopów czy poboru kruszywa i materiałów budowlanych miałoby skutkować negatywnymi konsekwencjami, w kontekście danego przedsięwzięcia, w konkretnej lokalizacji.

Nie jest uzasadniony zarzut Fundacji, co do bezpodstawnego odstąpienia od nałożenia na inwestora obowiązku przeprowadzenia ponownej procedury ocen na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę (pkt 2 decyzji środowiskowej). Nie wskazano w szczególności w skardze, aby zachodziły ku temu przesłanki zakreślone w art. 88 ust. 2 ustawy o ocenach. W tym kontekście nie można uznać za trafną tezy, jakoby przeprowadzenie ponownej oceny mogło być generalnie uzasadnione potrzebą zgromadzenia dodatkowych informacji. Taka sytuacja może mieć tylko miejsce, gdy warunki przyrodnicze cechują się bardzo duża zmiennością lub istotne informacje są pochodną danych zawartych w projekcie budowlanym, którego nie ma jeszcze na etapie pierwotnej procedury ocen, nie zaś przypadku gdy pierwotnej procedury ocen nie przeprowadza się w sposób wystarczająco wnikliwy i rzetelny. Żadne z tego typu przesłanek nie zostały w danej sprawie wykazane.

Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.