Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 47/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2012-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 28, art. 138 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi C. I. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego ustalenia warunków zabudowy oddala skargę


UZASADNIENIE

U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

Decyzją z dnia [...].12.2005 r. Nr [...]Prezydent Miasta B. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji zakładu rektyfikacji P. B. S.A., tj. dla zespołu zbiorników rektyfikacyjnych (o wys. do 35 m) na płycie fundamentowej wraz z konstrukcją stalową wsporczą do instalacji, wraz z infrastrukturą techniczną, na części działki oznaczonej nr [...] położonej w B., przy ul. E. [...]. Decyzja ta w dniu [...].01.2006 r. stała się ostateczna. Następnie decyzją z dnia [...].12.2006 r. Nr [...] Prezydent Miasta B. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu zbiorników rektyfikacyjnych (o wys. do 40 m) na płycie fundamentowej wraz z konstrukcją stalową wsporczą do instalacji wraz z jej obudową oraz budowie wentylatorni, pompowni, kotłowni, estakad rurociągowych (m.in. do obsługi procesu rektyfikacji), zbiorników magazynowych i innych urządzeń technicznych, na części działki nr [...], położonej w B., przy ul. E. [...], wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. Powyższa decyzja stała się ostateczna z dniem 10.01.2007 r.

Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...].01.2008 r. Nr [...]odmówił wznowienia postępowania. Po rozpatrzenia odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...].03.2008 r. nr [...] uchyliło ww. decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 25.09.2008 r. sygn. akt 369/08 oddalił skargę P. B. S.A. na ww. decyzję.

Postanowieniem z dnia [...].02.2009 r., znak [...]Prezydent Miasta B., rozpatrując ponownie ww. wniosek, wznowił postępowania w przedmiotowych sprawach. A następnie decyzją z dnia [...].03.2009 r. odmówił uchylenia własnych decyzji ostatecznych z dnia [...].12.2005 r., Nr [...] oraz z dnia [...].12.2006 r., Nr [...]. Jako powód odmowy uchylenia przedmiotowych decyzji organ wskazał okoliczność, iż wnioskodawca nie posiada statusu strony w postępowaniach zakończonych ww. decyzjami ostatecznymi. W tej sytuacji brak jest podstaw do przeprowadzenia postępowania, co do przyczyn wznowienia określonych w art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 5 k.p.a. Po rozpatrzeniu odwołania M. Sp. z o. o. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...].05.2009 r. nr [...]uchyliło ww. decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania z uwagi na fakt, że materiał dowodowy nie pozwala na przesadzenie, że odwołująca się Spółka nie jest stroną w sprawach, w których domaga się wznowienia postępowania.

Po rozpatrzeniu skargi P. B. S.A., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 15.10. 2009 r., sygn. akt II SA/BK 418/09 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...].05.2009 r. nr [...]. Argumentując swoje stanowisko Sąd wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby "M." Spółka z o.o. wskazała normy prawa administracyjnego, na której oparła swój interes prawny. Jednocześnie Sąd wskazał, że w obowiązujących przepisach prawa brak jest normy, z której "M." Spółka z o.o. mogłaby wywieść interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. uprawniający do bycia stroną postępowań zakończonych kontrolowanymi w niniejszym przypadku rozstrzygnięciami administracyjnymi. Zdaniem Sądu, samo gołosłowne twierdzenie, iż planowana inwestycja będzie miała ujemny wpływ na nieruchomość wnioskodawcy nie jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego.

Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej złożonej przez M. Sp. z o. o., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3.02.2011 r. w sprawie o sygn. akt

II OSK 206/10 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Białymstoku z dnia 15.10.2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA stwierdził, że zebrany przez organ pierwszej instancji materiał dowodowy nie pozwalał na przesądzenie, iż skarżąca spółka nie jest stroną

w sprawach, w których domaga się wznowienia postępowania. Sam fakt, że nieruchomość Skarżącej nie graniczy z terenem, dla którego ustalono warunki zabudowy, nie przesądza sam w sobie o braku interesu prawnego. Sąd kasacyjny podniósł również, że mimo tego, iż to na stronie, która podnosi, iż legitymuje się interesem prawnym ciąży obowiązek wykazania tego interesu, a co za tym idzie wskazania normy prawnej, mającej źródło w przepisach prawa materialnego, brak podania takiego przepisu, nie oznacza, że strona tak rozumianym interesem prawnym nie legitymowała się, tym bardziej, że w niniejszej sprawie skarżąca spółka wskazała, podstawę, z której wywodzi swój interes prawny w sprawie, jakim jest jej zdaniem negatywne oddziaływanie inwestycji na nieruchomość skarżącej spółki.

Ponownie rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 17.04.2011 r. sygn. akt 138/11 oddalił skargę P. B. S.A. na ww. decyzję. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że interes prawny decydujący

w świetle art. 28 k.p.a. o statusie strony powinien wynikać z norm prawa materialnego, zarówno z prawa administracyjnego jak i prawa cywilnego, które to stanowisko jest powszechnie przyjmowane w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych i przeważającej części doktryny. Sąd zaznaczył, że M.

Sp. z o.o. w toku całego postępowania w swoich pismach procesowych wielokrotnie powoływała się na art. 143 Kodeksu cywilnego. Poza tym Sąd stwierdził, że organ pierwszej instancji nie przeprowadzając żadnych wskazanych przez M.

Sp. z o.o. dowodów nie ustalił czy ma ona interes prawny w niniejszej sprawie,

a zatem czy może być ona stroną takiego postępowania.

Decyzją z dnia [...].08.2011 r. nr [...] p.o. Z-cy Dyrektora Departamentu Urbanistyki działający z upoważnienia Prezydenta Miasta B. umorzył postępowanie wszczęte na wniosek M. Sp. z o. o. z dnia [...].11.2007 r. o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznymi decyzjami z dnia [...].12.2005 r. oraz z dnia [...].12.2006 r. w sprawie warunków zabudowy dla inwestycji zakładu rektyfikacji P. B. S.A. Argumentując swoje stanowisko organ stwierdził, że umorzenie przedmiotowego postępowania było zasadne z uwagi braku podmiotu uprawnionego do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Organ podniósł, że Spółka M. nie jest stroną postępowania zakończonego powyższymi decyzjami o warunkach zabudowy. W ocenie organu wnioskodawczyni nie wykazała się interesem prawnym, a jedynie faktycznym, nie dającym prawa do bycia stroną.

W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik Spółki M. nie zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, wyrażonym w zaskarżonej decyzji, jakoby Spółka nie posiadała przymiotu strony w postępowaniach zakończonych ww. ostatecznymi decyzjami o ustaleniu warunków zabudowy. W ocenie strony skarżącej, takiego stanowiska nie można wyprowadzić z faktu, iż nieruchomość stanowiąca jej własność nie graniczy z nieruchomością, której dotyczą decyzje o ustaleniu warunków zabudowy. Zdaniem skarżącej, jej nieruchomość położona jest

w obszarze oddziaływania inwestycji. Ze względu na bliższe położenie tej nieruchomości niż nieruchomości innych stron postępowania, oddziaływanie na tę nieruchomość będzie większe. Interes prawny Spółki M. pokrywa się zatem

z interesem innych uczestników postępowania, chyba że tamci uczestnicy zostali nieprawidłowo uznani za strony.

Decyzją z dnia [...].11.2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że organ pierwszej instancji bezzasadnie umorzył postępowanie, gdyż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Zdaniem Kolegium w wyniku wznowionego postępowania nie może zostać wydana decyzja umarzająca prowadzone postępowanie, gdyż takiego rozstrzygnięcia nie przewidują przepisy art. 151 § 1 i 2 oraz art. 146 § 2 k.p.a.

Poza tym organ wyjaśnił, ze ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zawiera unormowania odnoszącego się do pojęcia strony

w sprawach dotyczących ustalenia warunków zabudowy terenu, co oznacza, że zastosowanie ma przepis art. 28 k.p.a. Kolegium wskazało także, że nie tylko przepisy prawa administracyjnego decydują o interesie prawnym danego podmiotu, ale również przepisy prawa cywilnego. Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że bezzasadne jest twierdzenie organu pierwszej instancji, iż o interesie prawnym danego podmiotu decydują przepisy prawa administracyjnego, m.in. normy hałasu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14.06.2007 r. w sprawie dopuszczalności poziomów hałasu w środowisku. Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, że ponownie rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę okoliczności, które mogą zaważyć w ocenie potencjalnego wpływu planowanych inwestycji na działki będące w użytkowaniu wieczystym Spółki M., położone po drugiej stronie ul. E., a przede wszystkim fakt, że planowane inwestycje zakwalifikowane zostały do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Kolegium wskazało także, że organ pierwszej instancji powinien rozważyć argumenty Skarżącej dotyczące miejsca planowanego usytuowania inwestycji na nieruchomości P. S.A. w stosunku do działek skarżącej Spółki oraz o uznaniu za strony podmiotów, które są właścicielami nieruchomości graniczących bezpośrednio z działkami objętymi wnioskiem inwestora, pomimo, że odległość miejsca planowanej inwestycji od ich nieruchomości jest większa niż do działek Skarżącej. Reasumując Kolegium uznało, że zaskarżona decyzja zapadła bez wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności,

a zatem z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem C. I. Sp. z o. o.

z siedzibą w O. W., będąca następcą prawnym P. P. S.A. z siedzibą w B., reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc jednocześnie o stwierdzenie nieważności decyzji w całości albo o uchylenie zaskarżonej decyzji całości. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 roku, Nr 80, poz. 717 ze zm.) poprzez wyprowadzenie wniosku o braku dostatecznych podstaw do stwierdzenia, że M. Sp. z o. o.

z siedzibą w B. nie jest stroną w sprawach, w których domaga się wznowienia postępowania, podczas gdy spółka nie pozostaje właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiedniej i nie wykazuje się interesem prawnym do udziału w postępowaniu.

Podniesiono też zarzut rażącego naruszenia prawa skutkującego nieważnością decyzji z mocy przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. przepisu art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 63 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wobec braku przysługiwania M. Sp. z o. o. z siedzibą w B. statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy.

Ponadto zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie prawa procesowego, skutkujące jej nieważnością z mocy przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., które miało co najmniej istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

1) przepisu art. 138 § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, podczas gdy organ niższej instancji zadośćuczynił wymogom stawianym przez przepisy k.p.a.,

a w szczególności art. 7, 77 oraz 80, a tym samym w sposób wyczerpujący zebrał

i rozpatrzył cały materiał dowodowy, podjął kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy;

2) przepisu art. 7, 10 § 1 i 81 k.p.a. poprzez całkowite przerzucenie na organ administracyjny ciężaru dowodzenia w przedmiocie przysługiwania M. Sp. z o. o. interesu prawnego statuującego prawa strony wobec całkowitej bezczynności spółki w zakresie wykazania tegoż interesu oraz zaniechania udowodnienia powyższej okoliczności, wpływu inwestycji na nieruchomość należącą do M. Sp. z o. o. a w konsekwencji na sposób wykonywania przez nią władztwa nad posiadłością, wobec braku inicjatywy skarżącego w zakresie wykazania oddziaływania inwestycji na jego nieruchomość.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła m.in., że organ pierwszej instancji na skutek wniosku M. Sp. z o .o. z dnia [...].11.2007 r., zasadnie odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzjami w sprawie warunków zabudowy dla inwestycji zakładu rektyfikacji P. B. S.A., tj. decyzją

z dnia [...].12.2005 r. nr [...] znak: [...]oraz decyzją z dnia

[...].12.2006 r. Nr [...]znak [...]). Zdaniem pełnomocnika M. Sp. z o. o. nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Ograniczyła się jedynie do podtrzymania dotychczasowego stanowiska w sprawie,

a aktywność w zakresie dowodzenia istnienia interesu prawnego przerzuciła

w całości na organ. W ocenie strony skarżącej wyniki oparte na zgromadzonej

w sprawie dokumentacji, z uwzględnieniem danych z ewidencji gruntów, poszerzone o analizę dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, wykluczyły M.

Sp. z o. o. z kręgu podmiotów legitymujących się interesem prawnym. Przeciwna konstatacja nie zasługuje na aprobatę i czyni oparta na niej decyzję Kolegium wadliwą.

Zdaniem autora skargi, organ pierwszej instancji należycie przeprowadził postępowanie wyjaśniające i na jego podstawie dokonał subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normą prawną, co skutkowało decyzją z dnia [...].08.2011 r. o umorzeniu postępowanie zainicjowanego przez Spółkę M. Organ zebrał bowiem wymagane w sprawie dokumenty, których analiza wykluczyła M. Sp. z o. o. z kręgu stron postępowania. W związku z powyższym Kolegium bezzasadnie uchyliło przedmiotową decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania.

Na poparcie swojego stanowisko pełnomocnik powołał orzecznictwo sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Rozpoznając sprawę po raz kolejny, należy przypomnieć, że na wniosek M. Spółki z o. o. zwanej dalej: "Spółką", postanowieniem z dnia [...].02.2009 r. Prezydent Miasta B. wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostatecznymi decyzjami z dnia [...].12.2005 r. i z dnia [...].12.2006 r. ustalającymi warunki zabudowy na części działki nr [...] dla zespołów zbiorników rektyfikacyjnych na wniosek P. P. B. S.A. (obecnie C. I. Spółka z o .o. w O. W.).

Spór w sprawie toczy się o to, czy Spółka powinna mieć przymiot strony postępowania, zakończonego wyżej wymienionymi decyzjami Prezydenta Miasta B., bowiem w postępowaniach, toczących się w trybie zwykłym została pominięta.

Wydając zaskarżoną decyzję kasatoryjną, SKO w B. wytknęło organowi I instancji, iż nie słusznie umorzył postępowanie wznowieniowe oraz nie wyjaśnił możliwości wpływu inwestycji na nieruchomości o nr [...] i [...] będących w użytkowaniu wieczystym Spółki, które oddziela od działki inwestora ulica E. Powołując się na wyrok WSA w Białymstoku w sprawie o sygnaturze akt II SA/Bk 138/11 oraz na wyrok NSA o sygnaturze akt II OSK 206/10 organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent nie przeprowadził żadnych wskazanych przez M. dowodów zmierzających do ustalenia, czy ma ona interes prawny

w sprawie, a zatem czy może być stroną postępowania w świetle art. 28 K.p.a.

W ocenie Sądu decyzja kasatoryjna organu II instancji jest zgodna z prawem, przy czym Sąd dopatrzył się nieco innej argumentacji niżeli uczyniło to SKO w swoim uzasadnieniu. Nie niweczy to, jednakże prawidłowości decyzji, która nie narusza

art. 138 § 2 K.p.a.

Otóż Sąd podziela w całości stanowisko organu odwoławczego dotyczące, nie mającego w oparciach przepisach prawa, rozstrzygnięcia organu I instancji w postaci umorzenia postępowania. Postępowanie, prowadzone w skutek wznowienia nie może zakończyć się decyzją umarzającą, gdyż takiego rozstrzygnięcia nie przewidują przepisy art. 151 § 1 i 2 oraz art. 146 § 2 K.p.a. Jeżeli więc organ I instancji, po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, doszedł do wniosku, że nie było podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej, to winien w myśl art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a odmówić uchylenia tej decyzji. Umorzenie postępowania administracyjnego, jak słusznie zauważa SKO, było błędne, gdyż nie zachodziła przesłanka bezprzedmiotowości o której stanowi art. 105 § 1 K.p.a.

Gdyby w ocenie Sądu, powyższe uchybienie procesowe było jedynym

w postępowaniu organu I instancji, to istniałaby możliwość wydania decyzji tzw. reformatoryjnej przez organ odwoławczy w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

Jednak nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w aspekcie art. 28 K.p.a w stopniu przekraczającym możliwości SKO (przy zastosowaniu art. 136 K.p.a) przeprowadzenia postępowania uzupełniającego, stanowiło podstawę do uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej. Organ I instancji naruszył zasady postępowania administracyjnego to jest art. 7, 75 § 1, 77 § 1 K.p.a.

Należy podkreślić, że stanowisko organu I instancji nie uznające Spółki za stronę zostało zakwestionowane przez NSA w wyroku z dnia 3.02.2011 r.

o sygnaturze akt II OSK 206/10 a następnie przez WSA w Białymstoku w wyroku

z dnia 7.04.2011 r. o sygnaturze akt II SA/Bk 138/11 z tego powodu, że nie wyjaśniono wszystkich okoliczności sprawy.

Organy administracji oraz Sad są związane oceną prawną i wskazaniami zawartymi w sprawie o sygnaturze akt II SA/Bk 138/11, zgodnie z art. 153 ustawy

z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi

(Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) zwanej dalej "p.p.s.a.". Z uzasadnień przywołanych wyroków Sądowych wynika, iż kwestia uznania (bądź nie) Spółki za stronę postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, pozostaje nadal otwarta do czasu przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego

w kontekście ustalenia jej interesu prawnego, jako przesłanki zasadniczej z art. 28 K.p.a. Po zwrocie akt administracyjnych Prezydentowi Miasta B. (dnia [...].06.2011 r. ) organ ten przeprowadził postępowanie wyjaśniające, ograniczając się jedynie do wystosowania pisma z dnia [...].07.2011 r. do Spółki, zobowiązującego do:

1. przedłożenia dowodów na okoliczność posiadania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym

2. wykazania swojego interesu prawnego lub obowiązku zgodnie

z art. 28 k.p.a.

W odpowiedzi na pismo organu z dnia [...].07.2011 r. pełnomocnik Spółki pismem z [...].07.2011 r. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w pismach z dnia [...].05.2008 r. i [...].03.2009 r., gdziei zażądał od organu:

- zwrócenia się do Państwowej Straży Pożarnej w B. lub biegłego

z zakresu pożarnictwa o udzielenie informacji (wydanie opinii) czy przedmiotowa inwestycja powinna być opiniowana pod względem przeciwpożarowym oraz czy budowa zespołu zbiorników rektyfikacyjnych na płycie fundamentowej może mieć jakikolwiek wpływ na dalsze funkcjonowanie i możliwość rozbudowy stacji L. znajdującej się na działce M. sp. z o.o. lub też inną zabudowę,

- zasięgnięcia opinii biegłego z zakresu budownictwa i architektury w celu ustalenia czy planowana inwestycja będzie miała zasięg oddziaływania jedynie na obszarze działki nr [...] należącej do P. B. S.A. czy też na inne działki oraz określenie warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu

z uwzględnieniem istniejącej zabudowy oraz skutków i zagrożeń związanych

z zagospodarowaniem terenu przyległego do działki nr [...], a w szczególności możliwości rozbudowy stacji L. oraz budowy nowego budynku biurowego przy granicy działki należącej do M. Sp. z o.o. od strony ul. E.,

- ustalenie przez komórki organizacyjne organu lub zlecenie przeprowadzenia analizy przez odpowiedniego biegłego oddziaływania planowanej inwestycji

w zakresie drgań, hałasu i innych immisji na sąsiednie nieruchomości.

Faktem pozostaje, że organ I instancji nie przeprowadził wskazywanych przez Spółkę dowodów i wydał decyzję o umorzeniu postępowania z dnia [...].08.2011 r.

W kontekście powyższych żądań jawi się pytanie: kto i na czyj koszt powinien przeprowadzić wskazywane przez Spółkę dowody i na kim spoczywa ciężar dowodu w tej sprawie?

W tej kwestii organ odwoławczy się nie wypowiedział, a winien zawrzeć wskazania co do sposobu dowodzenia, bowiem co innego zawiera termin powinności "wyjaśnienia okoliczności" a czym innym jest nałożenie obowiązku przedłożenia środków dowodowych na konkretną okoliczność.

Zasadą jest, że ciężar dowodu spoczywa na tym, kto wywodzi z danej okoliczności skutki prawne.

Taką zasadę zwiera art. 75 § 1 k.p.a. (vide: wyroki NSa w sprawach:

III SA6417/97 oraz II SA 1947/87; nadto wyroki WSA w Warszawie w sprawach

o sygn. akt VI SA/Wa 514/00, IV SA/Wa 103/08 – dostępne w systemie LEX).

W niniejszej sprawie, w wyroku z dnia 3.02.2011 r. (II OSK 206/10) NSA, na stronie 7 uzasadnienia, stwierdził: "Podkreślenia wymaga fakt, że to na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania, iż posiada on interes prawny, który jednocześnie powinien być konkretny i realny".

Zatem, sposób wykazania interesu prawnego spoczywa, zdaniem Sadu, na Spółce, a nie na organie administracji, zwłaszcza, że dowody jakich przeprowadzenia zażądała Spółka w piśmie z dnia [...].07.2011 r. miały być obszerne, czasochłonne i kosztowne (opinie biegłych z zakresu: pożarnictwa, budownictwa

i architektury, specjalisty z zakresu drgań, hałasu i innych immisji).

Stąd też, w celu realizacji wyjaśnienia, czy Spółka posiada interes prawny

w świetle art. 28 k.p.a. organ I instancji powinien zażądać od Spółki, w zakreślonym terminie, przedstawienia tych wszystkich środków dowodowych, które zostały wymienione w jej pismach z dnia [...].05.208 r. i [...].03.2009 r. Nadto, organ I instancji powinien zażądać od Spółki projektu zagospodarowania działki i przyszłej rozbudowy, skoro Spółka twierdzi, że zamierza rozbudować istniejącą stację L. oraz wybudować centrum logistyczne.

Dopiero po przedłożeniu w/w dowodów, organ mógłby przystąpić do ich oceny w kontekście wpływu inwestycji b. P. na działki Spółki, a co zatem idzie ocenić jej interes prawny w świetle art. 28 k.p.a.

Dlatego też, odnosząc się do zarzutów skargi, nie można przyjąć, że organ niższej instancji zadośćuczynił wymogom stawianym przez przepisy k.p.a. – art. 7,77 oraz 80.

Sąd podziela argumentację skargi, że aktywność w zakresie dowodzenia istnienia interesu prawnego nie może być przerzucona przez Spółką w całości na organ administracji, zważywszy chociażby na celowość i koszty społeczne przeprowadzenia takich dowodów (zważyć należy, że inwestycja będąca przedmiotem sporu jest już wybudowana i funkcjonuje). Jednakże, mając na względzie związanie wyrokami WSA i NSA w tej sprawie organ I instancji miał prawo zażądać od Spółki konkretnych dowodów, bowiem ogólne pismo zobowiązujące

z dnia [...] lipca 2011 r. nie było wystarczające.

Obowiązkiem organu było wezwanie strony do uzupełnienia i sprecyzowania jej twierdzeń bądź do przedstawienia konkretnych dowodów. Dopiero gdy strona obowiązków nie wypełni, można wywieść negatywne dla niej skutki (vide: wyrok NSA z 23.09.1998 r. – II SA 2792/97).

Zatem, SKO uchylając decyzję I instancji winno było wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Takich wskazań, zaskarżona decyzja co prawda nie zawiera, zwłaszcza jeśli chodzi o środki dowodowe i ciężar dowodu w tej sprawie. Jednakże to uchybienie organu II instancji nie dyskwalifikuje decyzji wydanej w trybie art. 138 § 2 K.p.a, bowiem dowody, jakie są wskazane do uzyskania w sprawie, podlegają kognicji organu I instancji.

Sąd, korzystając z uprawnienia wynikającego z art. 134 § 1 p.p.s.a. zauważył problem dowodzenia i ciężaru dowodu, jaki zaistniał po przekazaniu sprawy organowi I instancji. W związku z tym tej kwestii zostały poświęcone powyższe rozważania.

O ile Spółka przedstawi dowody (do których przedłożenia należy ją zobowiązać), organ I instancji winien wykonać wskazania zawarte w zaskarżonej decyzji, sprowadzające się do wyjaśnienia i oceny, czy istnieje oddziaływanie spornej inwestycji na nieruchomości spółki.

Należy zważyć, że ustawa z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie reguluje, jakie podmioty powinny być stronami postępowania w sprawach o ustalenie warunków zabudowy. Znajduje tu zastosowanie art. 28 K.p.a czyli musi istnieć interes prawny podmiotu poparty albo przepisami materialnymi prawa administracyjnego albo prawa cywilnego (art. 143 kc).

Zważywszy, że sporna inwestycja jest zaliczana do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, organ I instancji (po otrzymaniu materiału dowodowego od Spółki) oceni zakres emisji np. zanieczyszczeń, zapachów, innych zagrożeń, a także istnienie uciążliwości korzystania z własnych nieruchomości przez Spółkę oraz wpływ oddziaływania różnych czynników na możliwości zagospodarowania działek przez spółkę, która planuje (jak twierdzi) budowę nowych inwestycji. Chodzi o wyjaśnienie, czy sporna inwestycja w nadmierny sposób nie ogranicza prawa użytkowania wieczystego Spółki.

Należy przy tym zauważyć, że jeśli chodzi o immisje hałasu, to problem ten został dotychczas wyjaśniony poprzez wskazanie przez organ, że działki Spółki są zlokalizowane na terenach przemysłowo – składowo – magazynowych i w świetle prawa nie są terenami chronionymi akustycznie. Z orzeczeń Sądowych, wydanych

w tej sprawie, nie wynika by Sądy miały zastrzeżenia do oceny dokonanej w tej kwestii przez organ.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ winien ustosunkować się także do zarzutu Spółki (jak słusznie podkreśla SKO) w kwestii odległości usytuowania spornej inwestycji w stosunku do nieruchomości Spółki oraz uznania za strony podmiotów których nieruchomości znajdują się w dalszej odległości niż działki Spółki.

O ile Spółka nie przedłoży konkretnych dowodów zmierzających do wykazania jej interesu prawnego w świetle art. 28 K.p.a, wówczas organ I instancji wyda orzeczenie w oparciu o zebrany dotychczas materiał dowodowy, chyba że uzna za stosowne uzupełnienie go, w jakimś zakresie, z urzędu.

Mając na względzie powyższe okoliczności skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.