Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 713/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2022-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 63, art. 64
journal: Dz.U. 2020 poz 85
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Asesor WSA Paweł Dańczak Protokolant st. asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wznowienia stacjonarnych studiów pierwszego stopnia 1) oddala skargę; 2) przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi M.C. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. A kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. [pic]


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...] Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł., na podstawie art. 105 § 1, art. 127 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z § 8 ust. 1 pkt. 5 oraz § 40 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie studiów z dnia 27 września 2018 r. (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 661), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wznowienia przez M. M. stacjonarnych studiów pierwszego stopnia, na kierunku fizjoterapia, na Wydziale Wojskowo-Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Ł., na 5 semestr III roku studiów w roku akademickim 2017/2018 jako bezprzedmiotowego.

W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.

W piśmie z dnia 13 lipca 2016 r. M. M. zawarła wniosek o wznowienie studiów (reaktywację) na III rok studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia.

Dziekan Wydziału Wojskowo-Lekarskiego wyraził zgodę i wyznaczył egzamin reaktywacyjny z przedmiotu "Usprawnienia w schorzeniach narządu ruchu".

W piśmie z dnia 1 sierpnia 2016 r. M. M. złożyła sprzeciw wobec egzaminu reaktywacyjnego zaproponowanego przez Dziekana przedmiotu.

W odpowiedzi na zgłoszony sprzeciw Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. w piśmie z dnia 10 sierpnia 2016 r. wskazał m.in., że to Dziekan Wydziału Wojskowo-Lekarskiego jest organem właściwym do wyznaczania terminu i przedmiotu lub przedmiotów na egzamin reaktywacyjny. Zgodnie z Regulaminem studiów, egzamin reaktywacyjny powinien zostać przeprowadzony nie później niż na 2 tygodnie przed rozpoczęciem semestru, na który miała nastąpić reaktywacja, a więc termin egzaminu reaktywacyjnego musiał zostać wyznaczony przed dniem 17 września 2016 r. Termin egzaminu reaktywacyjnego i M. M. został wyznaczony przez Dziekana Wydziału Wojskowo-Lekarskiego na dzień 15 września 2016 r. na godzinę 13.15. Zgodnie z protokołem z przeprowadzenia egzaminu reaktywacyjnego M. M. nie stawiła się na egzamin, nie zawiadomiła również w dzień egzaminu o tym, że nie może się stawić.

W piśmie z dnia 5 października 2016 r. M. M. usprawiedliwiła swą nieobecność przedstawiając zwolnienia lekarskie, z których wynika, że w okresie od 13 do 30 września 2016 r. była chora. Wniosła o wyznaczenie kolejnego terminu egzaminu reaktywacyjnego.

Dziekan Wydziału Wojskowo-Lekarskiego wyznaczył kolejny, ostateczny termin egzaminu reaktywacyjnego na dzień 21 listopada 2016 r. na godzinę 13.00. Zgodnie z protokołem z przeprowadzenia egzaminu reaktywacyjnego na ten termin egzaminu M. M. również się nie stawiła.

Pismem z dnia 2 grudnia 2016 r., które wpłynęło do dziekanatu w dniu 14 grudnia 2016 r. M. M.wniosła o ustalenie kolejnego terminu egzaminu reaktywacyjnego powołując się na to, że informację o terminie egzaminu odebrała już po wyznaczonym terminie.

Dwoma pismami z dnia 27 lipca 2017 r., które wpłynęły do Dziekanatu odpowiednio: 28 lipca 2017 r. i 31 lipca 2017 r. M. M. złożyła kolejny wniosek o egzamin reaktywacyjny.

W dniu 3 sierpnia 2017 r. Dziekan Wydziału Wojskowo-Lekarskiego odmówił wyznaczenia egzaminu reaktywacyjnego powołując się na § 61 ust. 3-4 Regulaminu studiów, o czym M. M. została poinformowana poprzez przesłanie kserokopii podania wraz z napisaną na nim decyzją Dziekana.

W piśmie z dnia 7 września 2017 r., M. M. wniosła o przesłanie decyzji Dziekana w prawidłowej pod względem formalnym (tj. pisemnej) formie.

Pismem z dnia 20 września 2017 r. Dziekan wskazał M. M. podstawę prawną oraz wyjaśnił zasadność odmowy wyznaczenia egzaminu reaktywacyjnego.

Wniosek o reaktywację z dnia 27 lipca 2017 r. M. M. uzupełniła pismem z dnia 16 listopada 2017 r.

W dniu 23 listopada 2017 r. Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. wydał decyzję w sprawie nieudzielenia zgody na wznowienie przez Panią M. M. stacjonarnych studiów pierwszego stopnia, na kierunku fizjoterapia, na Wydziale Wojskowo-Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Ł.na 5 semestr III roku studiów w roku akademickim 2017/2018.

Pismem z dnia 16 grudnia 2017 r. M. M. złożyła do Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł.wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. nie udzielił zgody na wznowienie przez M. M. stacjonarnych studiów pierwszego stopnia, na kierunku fizjoterapia, na Wydziale Wojskowo-Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Ł., na 5 semestr III roku studiów w roku akademickim 2017/2018. Na powyższą decyzję M. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 322/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. z dnia [...] W uzasadnieniu wyroku sąd stwierdził, że adnotacja Dziekana z 3 sierpnia 2017 r., dokonana na piśmie skarżącej z 27 lipca 2017 r. o braku zgody na reaktywację z powołaniem się na § 61 pkt 3-4 Regulaminu oraz pismo z dnia 20 września 2017 r. nie przybrały pod względem formalnym postaci decyzji administracyjnej rozstrzygającej wniosek skarżącej z dnia 13 lipca 2016 r. o wznowienie studiów i wyznaczenie egzaminu reaktywacyjnego. W konsekwencji należało uznać, że pismo skarżącej z dnia 27 lipca 2017 r. jest prośbą o wyznaczenie kolejnego terminu egzaminu reaktywacyjnego, a potwierdzeniem powyższego jest wcześniejsze pismo skarżącej z dnia 2 grudnia 2016 r., w którym wyjaśniła, że informację o egzaminie wyznaczonym na 21 listopada 2016 r. otrzymała 30 listopada 2016 r. Zatem za nieprawidłowe sąd uznał stanowisko organu, że pismo skarżącej z 27 lipca 2017 r. jest kolejnym wnioskiem o wznowienie studiów.

Przechodząc do dalszej części rozważań za nietrafne uznano stanowisko organu, że doręczenie skarżącej przesyłki w postaci informacji o terminie egzaminu reaktywacyjnego wyznaczonego na dzień 21 listopada 2016 r. nastąpiło skutecznie w dniu 18 listopada 2016 r., ponieważ będące w posiadaniu organu potwierdzenie odbioru nie potwierdza doręczenia zastępczego, na które powołuje się organ w uzasadnieniu decyzji. Sąd wyjaśnił, że organ dwukrotnie podejmował próby doręczenia skarżącej informacji o terminach egzaminu. Pierwsza korespondencja została odebrana przez skarżącą w dniu 4 października 2016 r., w sytuacji gdy egzamin wyznaczony był na dzień 15 września 2016 r. Druga korespondencja została odebrana przez skarżącą w dniu 30 listopada 2016 r., a egzamin wyznaczony był na dzień 21 listopada 2016 r.

Zdaniem Sądu, aby uznać prawidłowość doręczenia decyzji w trybie art. 44 K.p.a. konieczne jest prawidłowe dokonanie wszystkich czynności przewidzianych w tym przepisie, tzn. pozostawienie w oddawczej skrzynce pocztowej adresata zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jej odbioru w terminie 7 dni licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, w przypadku niepodjęcia w powyższym terminie przesyłki - pozostawienie powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia. Aby więc mówić o prawidłowym (skutecznym) doręczeniu zastępczym dokonanym w trybie art. 44 K.p.a., muszą zostać spełnione wszystkie powyższe warunki. W razie niedopełnienia jednej z tych czynności przez operatora pocztowego niemożliwe jest stwierdzenie, że decyzja została doręczona prawidłowo.

Sąd podkreślił, że w obydwu przypadkach organ zastosował tzw. "żółty" blankiet potwierdzenia odbioru, dlatego też brak jest faktycznej możliwości prześledzenia i rzeczywistego ustalenia kolejnych czynności, które zobligowany był wykonać doręczyciel w trybie art. 44 K.p.a., a niewątpliwie ich bezsporne ustalenie jest konieczne, ażeby przyjąć fikcję doręczenia zastępczego. Ponadto trudno w ogóle mówić o doręczeniu zastępczym, skoro obie przesyłki zostały przez skarżącą osobiście odebrane. Tym samym Sąd stwierdził, że stanowisko organu o skutecznym doręczeniu skarżącej informacji o terminie egzaminu reaktywacyjnego na podstawie art. 44 K.p.a. jest chybione i niemożliwe do zaakceptowania w świetle ugruntowanego stanowiska judykatury o konieczności traktowania powyższego sposobu doręczenia jako regulacji wyjątkowej, która powinna być stosowana ściśle.

Ponadto Sąd zauważył, że Rektor ponownie rozpoznając sprawę działa jak organ odwoławczy i orzeka na podstawie art. 138 k.p.a. Zgodnie z art. 138 § 1 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Natomiast w rozpoznawanej sprawie organ w decyzji z dnia [...], po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponownie nie udzielił zgody na wznowienie studiów..

Od powyższego wyroku Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 17 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 780/19 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wskazując, że zasadnie Sąd I instancji przyjął, że przesyłka zawierająca informację o terminie egzaminu reaktywacyjnego dokumentuje jedynie datę jej nadania, tj. 27 października 2016 r. i odbiór przez adresata w dniu 30 listopada 2016 r. NSA podkreślił, że wobec zastosowania przez organ formularza potwierdzenia odbioru dla przesyłek nadanych na zasadach ogólnych (tzw. "żółtego" blankietu), a nie formularza potwierdzenia odbioru dla przesyłek nadanych w postępowaniu administracyjnym brak jest faktycznej możliwości prześledzenia i rzeczywistego ustalenia kolejnych czynności, które zobligowany był wykonać doręczyciel w trybie art. 44 K.p.a., a niewątpliwie ich bezsporne ustalenie było konieczne, aby przyjąć fikcję doręczenia zastępczego.

Tym samym stanowisko Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. o skutecznym doręczeniu informacji o terminie egzaminu reaktywacyjnego na podstawie art. 44 k.p.a. jest chybione i niemożliwe do zaakceptowania w świetle utrwalonego orzecznictwa o konieczności traktowania powyższego sposobu doręczenia jako regulacji wyjątkowej, która powinna być wykładana i stosowana ściśle.

Właściwie przy tym podkreślono, że adresat pisma nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu korespondencji, będących wynikiem zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczenia. Jeśli organ stoi zaś na stanowisku, że nastąpiło skuteczne doręczenie w trybie art. 44 k.p.a., to na nim spoczywa ciężar dowodu wskazującego na prawidłowość doręczenia zastępczego.

Decyzją z dnia [...] Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. umorzył postępowanie w sprawie wznowienia przez M. M. stacjonarnych studiów pierwszego stopnia, na kierunku fizjoterapia, na Wydziale Wojskowo-Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Ł., na 5 semestr III roku studiów w roku akademickim 2017/2018 jako bezprzedmiotowe w całości.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że stosownie do treści § 8 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 września 2018 r. w sprawie studiów, kierunek studiów: fizjoterapia jest prowadzony jako jednolite studia magisterskie.

Zgodnie z § 40 cyt. rozporządzenia, studia na kierunku związanym z kształceniem w zakresie fizjoterapii prowadzone w dniu wejścia w życie rozporządzenia mogą być prowadzone do dnia:

1) zakończenia ostatniego cyklu kształcenia rozpoczętego przed dniem 1 października 2017 r. -w przypadku studiów pierwszego stopnia;

2)31 grudnia 2022 r. - w przypadku studiów drugiego stopnia.

Od 1 października 2017 r. kierunek fizjoterapia jest prowadzony jako jednolite studia magisterskie. Wynika to z przepisów dotyczących prawa wykonywania zawodu fizjoterapeuty - wprowadzonych ustawą z dnia 25 września 2015 r. o zawodzie fizjoterapeuty (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 952 ze zm.). Zgodnie z art. 13 ust. 3 pkt 1 tej ustawy, dyplomem potwierdzającym posiadanie kwalifikacji uprawniających do wykonywania zawodu fizjoterapeuty jest dyplom wydany osobie, która rozpoczęła po dniu 1 października 2017 r. jednolite 5-letnie studia wyższe w zakresie fizjoterapii, obejmujące co najmniej 300 punktów ECTS, w tym co najmniej 160 punktów ECTS w zakresie fizjoterapii oraz odbyła 6-miesięczną praktykę zawodową i uzyskała tytuł zawodowy magistra oraz złożyła Państwowy Egzamin Fizjoterapeutyczny, z wynikiem pozytywnym.

W związku z powyższym weszło w życie - poprzedzające aktualnie obowiązujące rozporządzenie - rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 września 2016 r. w sprawie warunków prowadzenia studiów (Dz.U. z 2016 r., poz. 1596 ze zm.). Zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia, kierunki studiów: lekarski, lekarsko-dentystyczny, analityka medyczna, farmacja, fizjoterapia, weterynaria, prawo i prawo kanoniczne są prowadzone jako jednolite studia magisterskie.

Jednocześnie w przepisach przejściowych określono zasady zakończenia kształcenia na tym kierunku w dotychczasowej formule. Zgodnie z § 23 rozporządzenia, uprawnienia podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni do prowadzenia studiów na kierunku związanym z kształceniem w zakresie fizjoterapii wygasają:

1) z dniem zakończenia ostatniego cyklu kształcenia rozpoczętego przed dniem 1 października 2017 r. - w przypadku studiów pierwszego stopnia;

2) z dniem 31 grudnia 2022 r. - w przypadku studiów drugiego stopnia.

Oznacza to, że nie jest możliwe późniejsze uruchomienie cyklu kształcenia na studiach pierwszego stopnia. Aby umożliwić jednak absolwentom studiów pierwszego stopnia kontynuację kształcenia na studiach drugiego stopnia przyjęto, że uprawnienia do prowadzenia studiów na tym poziomie kształcenia wygasną z dniem 31 grudnia 2022 r.

W chwili obecnej Uniwersytet Medyczny w Ł. nie prowadzi już studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia. Ostatni nabór maturzystów na studia pierwszego stopnia na kierunek fizjoterapia został przeprowadzony na rok akademicki 2016/2017 (od 2017/2018 tylko na studia jednolite magisterskie), w związku z powyższym ostatni cykl kształcenia studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia na Uniwersytecie Medycznym w Ł. zakończył się w roku akademickim 2018/2019.

W § 56-57 Regulaminu studiów Uniwersytetu Medycznego w Ł. (uchwała Senatu Uniwersytetu Medycznego w Ł. nr 374/2020) określone zostały zasady ogólne dotyczące wznowienia studiów. Zgodnie z § 56 ust. 5 Regulaminu studiów, wznowienie studiów może nastąpić na tym samym kierunku, poziomie oraz formie studiów, z których osoba ubiegająca się o wznowienie studiów została skreślona, o ile Uniwersytet prowadzi kształcenie na tym kierunku, poziomie i formie studiów. Jedyny wyjątek od tej zasady wskazany został w § 56 ust. 6 Regulaminu studiów, tzn. wznowienie studiów może nastąpić na tym samym kierunku, lecz innej formie studiów, tylko w przypadku odstąpienia przez Uniwersytet od prowadzenia studiów w danej formie.

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 85 ze zm.), w art. 63 ust. 1 wskazuje czym jest forma studiów. Studia są prowadzone w formie: 1) studiów stacjonarnych (...); 2) studiów niestacjonarnych (...), a w art. 64 ust. 1 wskazuje czym jest poziom studiów, studia są prowadzone na poziomie: 1) studiów pierwszego stopnia; 2) studiów drugiego stopnia; 3) jednolitych studiów magisterskich.

W związku z powyższym Uniwersytet Medyczny w Ł. nie ma możliwości wznowić studiów M. M. na III rok studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia, ponieważ Uniwersytet Medyczny w Ł. nie prowadzi tych studiów na takim poziomie. Dodatkowo Uniwersytet Medyczny w Ł. nie może zaproponować stronie wznowienia studiów na jednolitych studiach magisterskich na kierunku fizjoterapia, ponieważ wskazany w Regulaminie studiów wyjątek dotyczy tylko formy studiów, a nie poziomu studiów co oznacza, że wszczęte postępowanie w sprawie wniosku o wznowienie studiów (reaktywację) należało umorzyć w całości.

Pismem z dnia 2 kwietnia 2021 r. M. M. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wniosła o ponowne rozpatrzenie prośby zawartej w piśmie z dnia 24 grudnia 2020 r., złożonego w dniu 17 lutego 2021 r. Skarżąca wskazała, że ww. piśmie zawarła wniosek o wyrażenie zgody na wznowienie stacjonarnych studiów na Uniwersytecie Medycznym w Ł. na kierunku fizjoterapia w roku akademickim 2020/21 na warunkach umownych.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. utrzymał zaskarżoną decyzję z dnia [...] w mocy. W uzasadnieniu decyzji podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. że zgodnie z § 23 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie studiów z dnia 27 września 2018 r., uprawnienia podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni do prowadzenia studiów na kierunku związanym z kształceniem w zakresie fizjoterapii wygasają:

1) z dniem zakończenia ostatniego cyklu kształcenia rozpoczętego przed dniem 1 października 2017 r. – w przypadku studiów pierwszego stopnia;

2) z dniem 31 grudnia 2022 r. – w przypadku studiów drugiego stopnia. Oznacza to, że nie jest możliwe późniejsze uruchomienie cyklu kształcenia na studiach pierwszego stopnia. Aby umożliwić jednak absolwentom studiów pierwszego stopnia kontynuację kształcenia na studiach drugiego stopnia, przyjęto, że uprawnienia do prowadzenia studiów na tym poziomie kształcenia wygasną z dniem 31 grudnia 2022 r. W chwili obecnej Uniwersytet Medyczny w Ł. nie prowadzi już studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia ze względu na wygaśnięcie uprawnienia do ich prowadzenia. Ostatni nabór maturzystów na studia pierwszego stopnia na kierunek fizjoterapia był przeprowadzony na rok akademicki 2016/2017. Od roku akademickiego 2017/2018 nabór prowadzony jest tylko na studia jednolite magisterskie, w związku z tym ostatni cykl kształcenia studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia w Uniwersytecie Medycznym w Ł. zakończył się w roku akademickim 2018/2019.

Dodatkowo ostatni nabór w Uniwersytecie Medycznym w Ł. na studia drugiego stopnia na kierunek fizjoterapia odbył się na rok akademicki 2019/2020, co oznacza, że wraz z zakończeniem roku akademickiego 2020/2021 zakończy się ostatni cykl kształcenia na studiach drugiego stopnia na kierunku fizjoterapia w Uniwersytecie Medycznym w Ł.

Reasumując Rektor podkreślił, że nie ma możliwości wznowić studiów M. M. na III rok studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia, ponieważ Uniwersytet Medyczny w Ł. nie prowadzi już studiów na takim poziomie z powodu wygaśnięcia uprawnień. Uniwersytet Medyczny w Ł. nie może również zaproponować skarżącej wznowienia studiów na jednolitych studiach magisterskich na kierunku fizjoterapia, ponieważ wskazany w Regulaminie studiów wyjątek (tj. § 56 ust. 6 Regulaminu studiów) dotyczy tylko "innej formy studiów", a nie poziomu studiów.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, że dany przepis obowiązuje albo też nie obowiązuje w danej sprawie, błędną interpretację znaczenia treści przepisu, niewłaściwe zastosowanie normy prawnej (tj. treść przepisów została ustalona prawidłowo ale nie pasuje do zaistniałego stanu faktycznego), wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...]

W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu Medycznego w Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019r. poz. 125 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r. poz.2325 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. utrzymująca w mocy własną decyzję o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego w sprawie wznowienia przez M. M. stacjonarnych studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia na Wydziale Wojskowo – Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Ł. na 5 semestr III roku studiów w roku akademickim 2017/2018.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 20 lipca 2018r. Prawo szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2021r., poz.478 ze zm.), dalej p.sz.w., przepisy rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 września 2016r. w sprawie warunków prowadzenia studiów (Dz.U. z 2016r. poz.1596 ze zm.), przepisy rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 września 2018r. w sprawie studiów (Dz.U. z 2021r. poz.661 ze zm.) oraz uchwała nr 374/2020 z dnia 28 kwietnia 2020r. Senatu Uniwersytetu Medycznego w Ł. w sprawie Regulaminu studiów na Uniwersytecie Medycznym w Ł.

Zgodnie z treścią art. 63 ust.1 ustawy z 20 lipca 2018r. studia są prowadzone w formie:

1) studiów stacjonarnych, w ramach których co najmniej połowa punktów ECTS objętych programem studiów jest uzyskiwana w ramach zajęć z bezpośrednim udziałem nauczycieli akademickich lub innych osób prowadzących zajęcia i studentów;

2) studiów niestacjonarnych wskazanych w uchwale senatu, w ramach których mniej niż połowa punktów ECTS objętych programem studiów może być uzyskiwana z bezpośrednim udziałem nauczycieli akademickich lub innych osób prowadzących zajęcia i studentów

W myśl art.64ust.1 wymienionej ustawy studia są prowadzone na poziomie:

1) studiów pierwszego stopnia;

2) studiów drugiego stopnia;

3) jednolitych studiów magisterskich.

Zgodnie z treścią § 17 ust.1 rozporządzenia z dnia 26 września 2016r. kierunki studiów: lekarski, lekarsko-dentystyczny, analityka medyczna, farmacja, fizjoterapia, weterynaria, prawo i prawo kanoniczne są prowadzone jako jednolite studia magisterskie.

W myśl § 23 wymienionego rozporządzenia uprawnienia podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni do prowadzenia studiów na kierunku związanym z kształceniem w zakresie fizjoterapii wygasają:

1) z dniem zakończenia ostatniego cyklu kształcenia rozpoczętego przed dniem 1 października 2017 r. - w przypadku studiów pierwszego stopnia;

2) z dniem 31 grudnia 2022 r. - w przypadku studiów drugiego stopnia.

Zgodnie z treścią § 8 ust.1 pkt 5 rozporządzenia z dnia 27 września 2018r. kierunki studiów:

5) fizjoterapia,

- są prowadzone jako jednolite studia magisterskie.

W myśl § 40 rozporządzenia z 27 września 2018r. studia na kierunku związanym z kształceniem w zakresie fizjoterapii prowadzone w dniu wejścia w życie rozporządzenia mogą być prowadzone do dnia:

1) zakończenia ostatniego cyklu kształcenia rozpoczętego przed dniem 1 października 2017 r. - w przypadku studiów pierwszego stopnia;

2) 31 grudnia 2022 r. - w przypadku studiów drugiego stopnia.

Zgodnie z treścią § 56 ust.3 Regulaminu studiów w Uniwersytecie Medycznym w Ł. stanowiącego załącznik do uchwały nr 374/2020 z dnia 18 kwietnia 2020r. Senatu Uniwersytetu Medycznego w Ł., wznowienie studiów może nastąpić nie później niż po upływie trzech lat od dnia złożenia pisemnej rezygnacji ze studiów lub doręczenia decyzji o skreśleniu z listy studentów.

W myśl § 56 ust.4 wymienionego Regulaminu studiów, uprawnienie do ubiegania się o wznowienie studiów jest jednorazowe.

Zgodnie z treścią § 56 ust.5 wymienionego Regulaminu studiów, wznowienie studiów może nastąpić na tym samym kierunku, poziomie oraz formie studiów, z których osoba ubiegająca się o wznowienie studiów została skreślona, o ile Uniwersytet prowadzi kształcenie na tym kierunku, poziomie i formie studiów.

W myśl § 56 ust.6 wymienionego Regulaminu studiów, wznowienie studiów może nastąpić na tym samym kierunku, lecz innej formie studiów, tylko w przypadku odstąpienia przez Uniwersytet od prowadzenia studiów w danej formie.

Zgodnie z treścią § 57 ust.1 pkt 2 wymienionego Regulaminu studiów, warunkiem wznowienia studiów jest:

2) złożenie egzaminu wznawiającego studia, zwanego dalej "egzaminem reaktywacyjnym", z wyznaczonego przedmiotu lub przedmiotów przewidzianych w planie studiów dla ostatniego zaliczonego roku studiów;

W myśl § 62 ust.1 wymienionego Regulaminu studiów, wnioski studentów dotyczące toku studiów, złożone przed 1 października 2020 r. podlegają rozpatrzeniu na zasadach dotychczasowych.

Należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa była już rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, który wyrokiem z dnia 5 grudnia 2018r. w sprawie III SA/Łd 322/18 uchylił zaskarżoną decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję tegoż Rektora w przedmiocie odmowy udzielenia zgody M. M. na wznowienie studiów stacjonarnych pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia.

W wymienionym wyroku sąd uznał, że organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art.7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd uznał, że organ administracji błędnie przyjął, iż M.M. została prawidłowo poinformowana o terminie egzaminu reaktywacyjnego w dniu 15 września 2016r. i w dniu 21 listopada 2016r. w trybie art.44 K.p.a. Organ zastosował tzw. "żółty" blankiet potwierdzenia odbioru na którym nie było adnotacji o sposobie awizacji a więc nie można uznać, że skarżąca została skutecznie powiadomiona o terminie egzaminu przed datą egzaminu w trybie doręczenia zastępczego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku i ponownie rozpoznać wniosek skarżącej z dnia 13 lipca 2016r. o wznowienie studiów.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że M. M. do 2012r. była studentką studiów stacjonarnych I stopnia na kierunku fizjoterapii na Wydziale Wojskowo – Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Ł. zaś ostateczną decyzją Rektora UM w Ł. z dnia 23 sierpnia 2013r. została skreślona z listy studentów III roku gdyż nie zaliczyła semestru zimowego w wymaganym terminie w roku akademickim 2021/2013. W piśmie z dnia 13 lipca 2016r. skarżąca wniosła o wznowienie studiów na 5 semestrze III-go roku studiów pierwszego stopnia na kierunku fizjoterapia.

Należy zaznaczyć, że do dnia 30 września 2017r. kierunek fizjoterapia był prowadzony jako studia pierwszego stopnia i drugiego stopnia zaś od dnia 1 października 2017r. kierunek ten jest prowadzony tylko jako jednolite studia magisterskie. Przepisy rozporządzenia z 26 września 2016r., obowiązującego w dniu 1 października 2017r., zawierały przepis przejściowy stanowiący, że uprawnienia podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni (tzn. wydziału) do prowadzenia studiów I stopnia na kierunku fizjoterapii wygasają z dniem zakończenia ostatniego cyklu kształcenia rozpoczętego przed dniem 1 października 2017r. (§ 23). Następne rozporządzenie z 27 września 2018r. stanowiło, ze studia I stopnia na kierunku fizjoterapia prowadzone w dniu wejścia w życie rozporządzenia (tzn. 1 października 2018r.) rozpoczęte przed 1 października 2017r. mogą być prowadzone do zakończenia ostatniego cyklu kształcenia.

W Uniwersytecie Medycznym w Ł. ostatni nabór na studia I stopnia na kierunku fizjoterapia został przeprowadzony na rok akademicki 2016/2017 i ten cykl kształcenia zakończył się w roku akademickim 2018/2019. Oznacza to, że od 1 października 2019r. na Uniwersytecie Medycznym w Ł. nie jest już prowadzone kształcenie na studiach I stopnia na kierunku fizjoterapia. Z dniem 30 września 2019r. wygasły także uprawnienia Wydziału Wojskowo – Lekarskiego UM w Ł. do prowadzenia studiów I stopnia na kierunku fizjoterapia. Innymi słowy od dnia 1 października 2019r. w Uniwersytecie Medycznym w Ł. nie ma już studiów I stopnia na kierunku fizjoterapia a ponadto Wydział Wojskowo – Lekarski nie ma już uprawnień do prowadzenia takich studiów (tzn. studiów I stopnia na kierunku fizjoterapia). W związku z czym nie ma możliwości wznowienia przez skarżącą studiów na piątym semestrze III roku studiów I stopnia na kierunku fizjoterapia.

Nie jest również możliwe aby M.M. wznowiła studia na III roku jednolitych studiów magisterskich na kierunku fizjoterapia gdyż takiej możliwości nie przewiduje regulamin studiów. Należy zaznaczyć, że w niniejszej sprawie zastosowanie ma regulamin studiów uchwalony uchwałą Senatu Uniwersytetu Medycznego w Ł. nr 374/2020 z dnia 28 kwietnia 2020r. Regulamin ten obowiązuje od dnia 1 października 2020r. czyli w okresie w którym w niniejszej sprawie wydano decyzje w obu instancjach. W ocenie sądu nie ma tutaj zastosowania przepis § 62 ust.1 wymienionego regulaminu zgodnie z którym wnioski studentów dotyczące studiów złożone przed dniem 1 października 2020r. podlegają rozpatrzeniu na zasadach dotychczasowych. Przepis ten dotyczy bowiem jedynie wniosków studentów natomiast M.M. od 2013r. nie jest studentką gdyż w 2013r. została skreślona z listy studentów. W sytuacji gdy skarżąca nie jest studentką to nie ma do niej zastosowania § 62 ust.1 regulaminu studiów nakazujący stosowanie przepisów dotychczasowych (tzn. obowiązujących przed 1 października 2020r.).

W przepisie § 56 ust.5 wymienionego regulaminu określono zasady na jakich można wznowić studia. Dopuszczalne jest to jedynie na tym samym kierunku, poziomie oraz formie z których osoba ubiegająca się o wznowienie została skreślona o ile UM prowadzi kształcenie na tym samym kierunku, poziomie i formie studiów. Oznacza to, że jeżeli Uniwersytet Medyczny w Ł. nie prowadzi studiów na tym samym kierunku, poziomie i formie to wznowienie studiów nie jest możliwe., Ponieważ od 1 października 2019r. UM w Ł. nie prowadzi już kształcenia na studiach I stopnia na kierunku fizjoterapia to nie jest możliwe wznowienie studiów przez skarżącą zgodnie z jej wnioskiem (tzn. na 5-ym semestrze III roku studiów I stopnia) w oparciu o przepis § 56 ust.5 regulaminu. Jedyny wyjątek od zasady określonej w § 56 ust.5 przewiduje jedynie § 56 ust.6 regulaminu lecz dotyczy on tylko innej formy studiów gdy w UM w Ł. odstąpiono od prowadzenia studiów w danej formie. Wyjątek ten nie dotyczy jednak poziomu studiów tylko formy studiów. W związku z czym nie jest dopuszczalne wznowienie przez skarżącą studiów na innym poziomie tzn. na poziomie jednolitych studiów magisterskich, w sytuacji gdy wcześniej kształciła się ona na studiach I stopnia.

W przypadku gdy od 1 października 2019r. na Uniwersytecie Medycznym w Ł. nie są już prowadzone studia I stopnia na kierunku fizjoterapia to postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącej o wznowienie studiów na 5-ym semestrze III roku studiów I stopnia stało się bezprzedmiotowe. Odpadł bowiem przedmiot postępowania jakim było wznowienie studiów w postaci określonej żądaniem M. M. Organ administracji trafnie umorzył jako bezprzedmiotowo postępowanie w sprawie żądania M.M. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę M. M..

Na podstawie art.250 § 1 p.p.s.a. są przyznał adwokatowi M. C. kwotę 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.

a.l.