Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 93/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1, par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3 par. 1, art. 145, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2007 nr 11 poz 74
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: par. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 93/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maria Zawadzka, Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.), Asesor: WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2009 r., sprawy ze skargi K. L., na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 7 listopada 2008 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy, - skargę oddala -


UZASADNIENIE

W dniu [...] września 2005 r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpłynął wniosek K. L. (ponowiony w piśmie z dnia [...] stycznia 2008 r.) o umorzenie składek na ubezpieczenia społeczne. W uzasadnieniu wyjaśnił on, że zaległość w opłacaniu składek powstała na skutek wydania decyzji, na mocy której wyłączono go z ubezpieczenia społecznego rolników. W 1996 r. podjął on bowiem działalność gospodarczą polegającą na dowozie uczniów do szkoły, przy czym gdyby wiedział o obowiązku odprowadzania składek do ZUS cena jego usług byłaby inna, a może nawet nie rozpoczynałby prowadzenia działalności gospodarczej.

W związku z faktem złożenia przez K. L. odwołania od decyzji KRUS z dnia [...] stycznia 2005 r. wyłączającej go z ubezpieczenia społecznego rolników począwszy od dnia [...] września 1999 r. ZUS zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie umorzenia należności z tytułu składek do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy odwołania od decyzji KRUS.

Wyrokiem z dnia [...] lutego 2007 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację wniesioną przez K. L. w związku z czym K. L. został ostatecznie i prawomocnie wyłączony z systemu ubezpieczenia społecznego rolników

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 28 oraz art. 32 ustawy z dnia 12 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity - Dz. U. z 2007 r.,, nr 11, poz. 74 ze zm.) odmówił K.L. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w łącznej kwocie 54 094,25 złotych, w tym:

- 25 378,78 złotych - składek na ubezpieczenia społeczne za okres od września 1999 r. do września 2004 r.

- 1 812,53 złotych - składek na Fundusz Pracy za okres od września 1999 r. do września 2004 r.,

- 6 329,54 złotych - składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od listopada 1999 r. do września 2004 r.,

- 20 573,40 złotych - odsetek za zwłokę.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że nie stwierdza żadnej z przesłanek całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek wymienionych w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wnioskodawca osiąga bowiem dochód z dwóch źródeł, a to z prowadzonej działalności gospodarczej i zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Organ przyznał, że jednorazowa opłata całości należności z tytułu składek - także przy uwzględnieniu wydatków ponoszonych przez niego na bieżące potrzeby oraz te związane z leczeniem swoim i małżonki - stanowić będą dla zobowiązanego i jego rodziny znaczną dolegliwość finansową. Ustalono bowiem, że wnioskodawca utrzymuje żonę oraz dwójkę studiujących dzieci z dochodu w kwocie 936 złotych miesięcznie netto oraz ze skromnego dochodu uzyskiwanego dzięki prowadzeniu działalności gospodarczej polegającej na przewozie osób. Dodatkowo K.L. zmaga się ze schorzeniami kręgosłupa, korzysta z rehabilitacji oraz został uznany za osobę niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Z powodu chorób tarczycy cierpi również małżonka zobowiązanego - H. L.

Pomimo takich ustaleń organ uznał jednak, że sytuacja majątkowa zobowiązanego nie jest jeszcze na tyle drastyczna by konieczność opłacenia należności z tytułu zaległych składek pozbawiała go możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych. Pomimo deklarowania niewielkich dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej, a nawet wykazania straty finansowej powstałej w wyniku jej prowadzenia w latach 2005-2006 K. L. kontynuuje tę działalność nieprzerwanie od 1999 r., także po niekorzystnym dla niego wyroku Sądu Apelacyjnego, kiedy miał już świadomość, że jest zobowiązany do opłacania składek w wysokości wskazanej przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Organ miał również na względzie fakt, że małżonka zobowiązanego jest właścicielką gospodarstwa rolnego, z którego uzyskiwała dochód. Aktywność zawodowa zobowiązanego pozwala - zdaniem organu - przyjąć założenie, że będzie on mógł dokonać spłaty należności składkowych w systemie ratalnym dostosowanym do jego aktualnych możliwości finansowych.

W dniu [...] kwietnia 2008 r. K. L. zwrócił się do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne żądając umorzenia należności z tytułu odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek za okres od września do 1999 r. do września 2004 r. W związku z wezwaniem ZUS w piśmie z dnia [...] maja 2008 r. doprecyzował swoje żądanie wyjaśniając, że jego odwołanie dotyczy złożonego uprzednio wniosku i prosi o umorzenie należności z tytułu składek za okres od [...] września 1999 r. do [...] września 2004 r. wraz z odsetkami. W uzasadnieniu nadmienił, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza w zakresie dowozu uczniów do szkoły ma charakter lokalny, przy czym prowadzenie jej jest uzależnione od wygrania dorocznego przetargu, a w sytuacji znacznej konkurencji podniesienie cen skutkowałoby utratą zlecenia. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dołączony został PIT-36 za rok 2007, z którego wynika, że w okresie tym wnioskodawca z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej poniósł stratę w wysokości 5 753,97 złotych. Na koniec wnioskodawca zaznaczył, że zwrócone mu przez KRUS nienależnie pobrane składki nie zostały powiększone o odsetki tymczasem ZUS żąda ich od niego od określonych w decyzji zaległych składek. Z uwagi na równość podmiotów gospodarczych skoro jego pieniądze zostały oddane bez odsetek to i on nie powinien ich płacić.

Decyzją z dnia 7 listopada 2008 r. nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy zakwestionowana decyzję. Uzasadniając swe rozstrzygniecie organ podkreślił, że słuszne jest zapatrywanie przedstawione w decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r. w demokratycznym państwie prawa nie może być uzasadnione powoływanie się przez płatnika na nieznajomość prawa w zakresie powinności odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne. Odnosząc się do kwestii odsetek organ zwrócił uwagę, iż ZUS jest podmiotem prawa publicznego i nie występuje w obrocie prawnym jako przedsiębiorca, stąd nie można do niego odnosić obowiązujących w gospodarce rynkowej zasad konkurencji, w tym zasady równości wobec prawa.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skardze wnioskodawca zażądał uchylenia decyzji Prezesa ZUS w zakresie naliczenia odsetek za zwłokę w kwocie 20 573,40 zł. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nigdy nie uchylał się od płacenia składek na ubezpieczenie społeczne - opłacał je w pełnej wysokości wyliczonej przez KRUS, a określona w decyzji ZUS kwota zaległości jest wynikiem nieporozumienia co do właściwego systemu ubezpieczenia społecznego. Zarówno KRUS jak i ZUS wykonują zadania z dziedziny ubezpieczeń społecznych i w związku z tym środki pieniężne uiszczone przez wnioskodawcę do KRUS-u wykorzystywane były w tym celu. Niezasadne jest w związku z tym obciążanie go przez ZUS zaległymi odsetkami skoro terminowo opłacał nienależne składki, a przy okazji zwrotu składek, dokonanego przez KRUS, nie doliczono do nich odsetek.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS podtrzymując swe stanowisko w sprawie zażądał oddalenia skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przedmiotowa sprawa, na mocy § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego ds. finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1269 ze zm.) podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.

Na wstępie przypomnieć należy, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Jak wynika akt sprawy, skarżący wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie zobowiązań z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres prowadzonej przezeń działalności gospodarczej. W związku z treścią jego wniosku zastosowanie w sprawie miały przepisy art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Zgodnie z ust. 1 wymienionego przepisu należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Na podstawie ust. 2 powołanego przepisu należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a, w myśl którego to należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Oznacza to, iż w przypadku stwierdzenia przez organ rentowy, iż w sprawie nie występuje przesłanka całkowitej nieściągalności organ może w uzasadnionych przypadkach umorzyć należności. Szczegółowe zasady umarzania, o którym mowa w ust. 3a omawianej regulacji prawnej, zostały określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 28 ust. 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 wymienionego rozporządzenia Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Przywołane przepisy normujące umarzanie należności z tytułu składek, tj. zarówno przepis ust. 2 jak i ust. 3a art. 28 omawianej ustawy, posługują się sformułowaniem "mogą być", a to oznacza, iż regulacje te należą do sfery uznania administracyjnego. W takiej sytuacji organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia, przy czym zaznaczyć trzeba, iż wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (vide: wyrok NSA z 2 lutego 1996 r., sygn. akt II SA 28754/95, Wokanda 1996, nr 6, s. 36). W wyroku z 16 listopada 1999 r., sygn. akt III SA 7900/98, LEX nr 47243, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż w celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Podkreślono bowiem, że obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 k.p.a.

W przypadku norm uznaniowych kształtujących podstawę prawną zaskarżonej decyzji w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, sąd administracyjny zobowiązany jest do skontrolowania podstaw prawnych i faktycznych takiej decyzji, a w szczególności do oceny, czy organ administracyjny uwzględnił przy jej podjęciu przesłanki prawne i faktyczne sprawy podlegającej rozpatrzeniu. Rozstrzyganie w ramach uznania wymaga zatem od organu poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), tj. przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.), a także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.).

Ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego - w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli - winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym - stosownie do treści art. 107 k.p.a. - jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Tak więc, uzasadnienie jako jeden z elementów decyzji winno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego (por. też wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 2495/07, LEX nr 451167). W toku postępowania sądowoadministracyjnego to właśnie uzasadnienie zapadłego w sprawie administracyjnej rozstrzygnięcia umożliwia sądowi dokonanie oceny, czy organ nie przekroczył granic przyznanego mu uznania administracyjnego. Swobodne uznanie nie może być bowiem utożsamiane z dowolnością. Z tego chociażby względu uzasadnienie winno być wnikliwe i logiczne oraz zawierające dostatecznie zindywidualizowane przesłanki występujące w sprawie.

Oceniając zaskarżoną decyzję przy uwzględnieniu przywołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ona prawa.

W pierwszym rzędzie podkreślić należy, że zarówno w zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie zabrakło kompleksowego rozważenia wszystkich okoliczności związanych z sytuacją majątkową, rodzinną i zdrowotną skarżącego, a więc związanych z przesłankami umorzenia zawartymi w art. 28 ust. 2 i 3 ustawy oraz w § 3 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r. W części wstępnej uzasadnienia przywołano bowiem wszelkie istotne z punktu widzenia sprawy okoliczności faktyczne, które następnie w sposób logiczny i przekonywujący odniesiono do ustawowych zapisów.

Odnosząc się do przedstawionych w treści skargi zarzutów wskazać należy, że w istocie w oparciu o przepisy art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wnioskodawca może ograniczyć swe żądanie zawarte we wniosku o umorzenie wyłącznie do samych należności odsetkowych. Odsetki bowiem - zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy są należnościami z tytułu składek, a zatem podlegają umorzeniu tak samo jak należności innego rodzaju. Zarówno wniosek z dnia [...] września 2005 r., jak i pismo z dnia [...] stycznia 2008 r. wyraźnie odnoszą się jednak do całości zaległych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Mając na uwadze wyraźną treść pierwotnego wniosku zasadne było zatem skierowane przez organ wezwanie do sprecyzowania żądania zawartego w odwołaniu, tak by jednoznacznie wykluczyć istnienie po stronie odwołującego się zamysłu wniesienia nowego wniosku o umorzenie ograniczającego się tym razem jedynie do odsetek od powstałych zaległości. Przypomnieć przy tym należy, że wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W ewentualnym nowym postępowaniu będą mogły być poddane stosownej ocenie działania i starania skarżącego podjęte w celu spłaty zadłużenia, z uwzględnieniem jego aktualnej sytuacji finansowej.

Oceniając sprawę pod kątem zebranego w sprawie materiału dowodowego w zakresie zaistnienia przesłanek z § 3 rozporządzenia wykonawczego, Sąd zważył, że organ odwoławczy miał podstawy aby stwierdzić, iż żadna z wymienionych przesłanek nie zachodzi Brak jest również przesłanek warunkujących stwierdzenie po stronie skarżącego sytuacji całkowitej nieściągalności zdefiniowanej w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 ustawy.

W toku postępowania ustalono, że K. L. w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą. Zgodnie z załączonym zeznaniem podatkowym PIT-36, w 2007 roku tytułem wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej poniósł stratę w wysokości 5 753,97 zł, zaś w 2006 roku strata wyniosła 855,37 zł. Jednocześnie jednak pozostaje w stosunku zatrudnienia w firmie "M" spółka jawna w pełnym wymiarze czasu pracy otrzymując wynagrodzenie za pracę w kwocie l 897,50 zł brutto. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostają ze skarżącym małżonka H. L. oraz dwójka pełnoletnich dzieci: syn T. L. - student Akademii Rolniczej oraz córka A. M. L. będąca studentką Politechniki Kj. Rodzina zamieszkuje w domu, stanowiącym część gospodarstwa rolnego będącego własnością H.L. H. L, według zeznań podatkowych PIT-36, w 2007 roku osiągnęła dochód z działalności wykonywanej osobiście w wysokości l 663,71 zł, a w roku 2006 z najmu i dzierżawy oraz z działalności wykonywanej osobiści w łącznej kwocie 2 162,75 zł. Fakt osiągania stałego dochodu przez członków rodziny oraz dokonane przez organ zestawienie osiąganych dochodów z wydatkami prowadzące do wniosku, iż istnieje możliwość spłaty zadłużenia w układzie ratalnym przemawia za tym, iż nie zachodzi przesłanka całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek. W tych okolicznościach sprawy istnieje potencjalna możliwość zastosowania jednego ze środków egzekucyjnych przewidzianych przez ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nie jest wykluczone, że w konsekwencji możliwe będzie wyegzekwowanie choćby części należności z tytułu zaległych składek. Ustawowym obowiązkiem ZUS jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności.

Należy jeszcze raz przypomnieć, że w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ustawodawca wskazał przypadki, w których zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a ustawy, określone zostały w § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r., gdzie jako przesłanki umożliwiające umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wskazane zostały okoliczności związane z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Odnosząc się do tych przesłanek organ zestawił dochody osiągane przez skarżącego i jego najbliższych do indywidualnej sytuacji życiowej i zdrowotnej poszczególnych członków rodziny pozostających w gospodarstwie domowym nie pomijając przy tym kwestii bieżących kosztów utrzymania gospodarstwa domowego i innych wydatków związanych z realizacją pozostałych zobowiązań. Tym samym okoliczności uzasadniające odmowę umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne zostały przeanalizowane i omówione w sposób nie budzący żadnych wątpliwości,

Nie można nie zgodzić się z twierdzeniem, iż umiarkowany stopień niepełnosprawności nie pozbawia skarżącego obiektywnych możliwości uzyskiwania dochodów, skoro przecież kontynuuje prowadzenie działalności gospodarczej i jednocześnie pozostaje w stosunku pracy.

W świetle powyższego w ocenie Sądu, Prezes ZUS trafnie orzekł w oparciu o posiadany materiał dowodowy, że przytoczone przez skarżącego okoliczności nie dają podstaw do uznania, że zobowiązany spełnia przesłanki do umorzenia. Należy podkreślić, że umorzenie zaległych składek jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie drastycznych gdy ze względu na wiek , stan zdrowia i inne względy społeczne jest realnie niemożliwe wywiązanie się z zobowiązań wobec ZUS, a w ocenie zasadności umorzenia należy brać pod uwagę okres 10 letniego terminu przedawnienia dochodzenia należności.

Nie można też zapominać, że wysokość należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie wynika z faktu, iż skarżący przez kilka lat wykonywał działalność gospodarczą w sposób nieuprawniony pozostając w systemie rolniczego ubezpieczenia społecznego. Niezależnie od podnoszonych w kolejnych pismach w sprawie twierdzeń powinien być on świadomy spoczywających na nim obowiązków. Jego błędnego przekonania o właściwym dla niego systemie nie można postrzegać jako usprawiedliwionego. Nadto znając decyzję o objęciu ubezpieczeniem społecznym przez ZUS - mimo składanych od niej odwołań - winien przewidywać, że decyzja ta stać się może decyzją ostateczną a zatem dysponując kwotą składek zwróconych przez KRUS winien zabezpieczyć środki na ostateczne uregulowanie należnych składek na rzecz podmiotu, którego właściwość przesądzi sąd.

Konkludując, w toku kontrolowanego postępowania nie doszło do naruszenia przepisów i zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w szczególności tych zasad, które nakazują organom administracji publicznej uwzględniać interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 kpa).

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że zaskarżona decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.