Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 242/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 298 ust. 1 pkt 5, art. 299 ust. 1, art. 300 uat. 1,2,4, art 307, art. 315
journal: Dz.U. 2013 poz 627
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jednolity.
article: art. 79
journal: Dz.U. 2004 nr 173 poz 1807
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
article: art. 77 par. 1, art. 78 par 1-2, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Iwaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru kary biegnącej oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 242/16

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...].11.2015 r. nr [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska (zwany dalej GIOŚ) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (zwanego dalej WIOŚ) z dnia [...].02.2015 r. nr [...] w sprawie ustalenia wymiaru kary biegnącej w wysokości 208,63 zł dla "G." Sp. z o.o. z siedzibą w M., za przekroczenie o 8,7 dB w porze nocy dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku (w skali doby), wyrażonego wskaźnikiem hałasu LAeqN, emitowanego do środowiska przez instalacje znajdujące się na terenie klubu [...], zlokalizowanego na plaży w M. przy ul. [...]. Jednocześnie ustalił termin naliczania tej kary biegnącej od dnia 3 sierpnia 2014 r.

Stan niniejszej sprawy przedstawia się następująco.

"G." Sp. z o.o. z siedzibą w M. posiada ostateczną decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2013 r. znak: [...], określającą dla klubu [...], zlokalizowanego w M. przy ul. [...], dopuszczalny poziom hałasu, który na granicy najbliższego terenu przeznaczanego na cele mieszkaniowo-usługowe, nie może przekraczać wartości:

- 55 dB - równoważny poziom hałasu LAeqD dla pory dnia rozumianej, jako przedział czasu od godz. 06.00 do godz. 22.00,

- 45 dB - równoważny poziom hałasu LAeqN dla pory nocy rozumianej, jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 06.00.

W czasie kontroli prowadzonej w dniach od [...] sierpnia 2014 r. do [...] września 2014 r. przez upoważnionych inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S., wykonane zostały pomiary hałasu emitowanego do środowiska przez urządzenia nagłaśniające, znajdujące się na terenie kontrolowanego klubu [...]. Pomiary emisji hałasu do środowiska dla pory nocy rozpoczęto w dniu [...] sierpnia 2014 r. o godz. 23.25 i zakończono w dniu [...] sierpnia 2014 r. o godz. 00.30.

Na podstawie uzyskanych wyników pomiaru stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocy, określonego we wskazanej decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu o 8.7 dB w punkcie pomiarowym nr P1 i o 6,6 dB w punkcie pomiarowym nr P2. Ustalenia te zostały zawarte w protokole kontroli nr [...] wraz z załącznikami. Protokołu kontroli nie podpisał Skarżący.

Następnie wniósł zastrzeżenia, co do treści protokołu podnosząc, iż kontrola została przeprowadzona pod nieobecność osób uprawnionych do reprezentowania Spółki, co uniemożliwiło należyte i pełne udzielenie wyjaśnień kontrolerom, a w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych.

Zastrzeżenia te Organy uznały za nieuzasadnione.

Organ I. instancji wyjaśnił, a jego stwierdzenia podzielił Organ odwoławczy, że zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672 ze zm.), czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej. Jednakże zgodnie z art. 80 ust. 2 pkt 4 cyt. ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przepisu ust. 1 nie stosuje się, w przypadkach, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego. Natomiast na podstawie art. 80 ust. 5 tej ustawy, w razie nieobecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej albo niewykonania przez kontrolowanego obowiązku, o którym mowa w ust. 3, czynności kontrolne mogą być wykonywane w obecności innego pracownika kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę.

W nocy [...] sierpnia 2014 r. czynności kontrolne na terenie klubu [...] w M., należącego do "G." Sp. z o.o. z siedzibą w G., podjęto po okazaniu legitymacji służbowej, gdyż istniało uzasadnione bezpośrednie zagrożenie środowiska naturalnego, spowodowane nadmierną emisją hałasu pochodzącego z urządzeń nagłaśniających, zlokalizowanych na terenie tego klubu. We wskazanym terminie na terenie klubu nie było osoby/osób uprawnionych do reprezentowania "G." Sp. z o.o. Przedmiotowe czynności prowadzono zatem w obecności funkcjonariuszy publicznych, niebędących pracownikami Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S., tj. w obecności aspiranta D. M. oraz starszego posterunkowego T. I. z Komisariatu Policji w M.. W nocy [...] sierpnia 2014 r. przeprowadzono pomiary emisji hałasu podczas normalnej działalności klubu, co w należyty sposób umożliwiło ich wykonanie, zaś pomiar tła akustycznego przeprowadzono w sposób gwarantujący wyeliminowanie źródła hałasu będącego przedmiotem oceny, a mianowicie, wykonano go w cieniu akustycznym obiektu budowlanego, zlokalizowanego przy ul. [...], [...] w M..

Organ I. instancji wyjaśnił, że w tym czasie obowiązująca metodyka referencyjna, określona w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz. U. Nr 206, poz. 1291), dopuszczała przeprowadzenie pomiaru tła akustycznego bez wyłączania źródeł/źródła hałasu, tj. w innym miejscu, lecz porównywalnym do tego, w którym był usytuowany punkt pomiarowy hałasu emitowanego przez badane źródło, przykładowo w cieniu akustycznym najbliższego obiektu budowlanego lub przegrody terenowej. Z tego względu uznał za nieuzasadnione zastrzeżenia dotyczące błędnych ustaleń faktycznych oraz przeprowadzenia pomiaru tła akustycznego w sposób nienależyty.

Odnosząc się do zastrzeżenia, iż upoważnienie zostało wysłane Spółce dopiero po przeprowadzeniu kontroli, co uniemożliwiło w zasadzie weryfikację umocowania osób kontrolujących w dacie przeprowadzenia kontroli Organ wyjaśnił, że obecnie obowiązujące przepisy dopuszczają wykonywanie czynności kontrolnych po okazaniu legitymacji służbowej, lecz pod pewnymi warunkami. Zgodnie z art. 79a ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, czynności kontrolne mogą być wykonywane przez pracowników organów kontroli po okazaniu legitymacji służbowej upoważniającej do wykonywania takich czynności oraz po doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, chyba że przepisy szczególne przewidują możliwość podjęcia kontroli po okazaniu legitymacji. W takim przypadku upoważnienie doręcza się przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej w terminie określonym w tych przepisach, lecz nie później niż trzeciego dnia od wszczęcia kontroli. Natomiast na podstawie art. 79a ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, podjęcie czynności kontrolnych po okazaniu legitymacji służbowej, może dotyczyć jedynie przypadków, gdy czynności kontrolne są niezbędne dla przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego lub zabezpieczenia dowodów jego popełnienia, a także, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego.

Z uwagi na uzasadnione – w ocenie Organów obu instancji - bezpośrednie zagrożenie środowiska naturalnego, spowodowane nadmierną emisją hałasu pochodzącego z urządzeń zlokalizowanych w klubie [...], czynności kontrolne w nocy [...] sierpnia 2014 r. wykonywane były przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S., po okazaniu legitymacji służbowej w obecności funkcjonariuszy publicznych, niebędących pracownikami Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S.. Nadając u operatora pocztowego Poczta Polska S.A., w dniu [...] sierpnia 2014 r. pismo zawierające upoważnienie nr [...] do przeprowadzenia kontroli w "G." Sp. z o.o., dotrzymano ustawowego terminu doręczenia upoważnienia. Zatem, jak podano, wszelkie wymogi prawne w tym zakresie zostały dotrzymane.

Odnosząc się do pozostałych zastrzeżeń WIOŚ wyjaśnił, że w nocy [...] sierpnia 2014 r. pomiary emisji hałasu do środowiska, pochodzącego z klubu [...] w M., zostały wykonane przez pracowników Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S., tj. P. G., zatrudnionego na stanowisku eksperta oraz D. R., również zatrudnionego na stanowisku eksperta. Osoby te zostały wskazane w upoważnieniu nr [...], do przeprowadzenia kontroli w "G." Sp. z o.o. Ponadto na stronie 2 protokołu kontroli nr [...] wymieniono te osoby. W Sprawozdaniu z badań nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. na stronie 5 przywołane są numery protokołów pomiarowych: Protokół z kontrolnego pomiaru hałasu przenikającego do środowiska nr 82/Hp/2014 oraz Protokół z obliczeń równoważnego poziomu dźwięku i szacowania niepewności pomiaru nr 82/Hp/2014, które znajdują się w aktach Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S.. Dokumenty te zawierają nazwiska osób wykonujących badania, tj. P. G. oraz D. R.. Ponadto obecność tych osób została potwierdzona podpisem na Protokole z kontrolnego pomiaru hałasu przenikającego do środowiska nr [...] przez managera klubu [...], K. G., który udzielał wszelkich wyjaśnień w czasie prowadzenia kontroli.

Mając na względzie, że Spółka wniosła również zastrzeżenia co do wiedzy specjalistycznej i umiejętności osób wykonujących pomiary emisji hałasu w środowisku wyjaśniono, iż Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S. posiada od 1998 r. Certyfikat Akredytacji nr [...], wydany przez Polskie Centrum Akredytacji, który jest potwierdzeniem, że laboratorium spełnia wymagania normy PN-EN ISO/IEC 17025 "Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących". Podczas ocen w nadzorze przeprowadzanych przez auditorów Polskiego Centrum Akredytacji (PCA), co roku w Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S., auditorzy techniczni PCA sprawdzają m.in. kompetencje, wiedzę specjalistyczną, szkolenia, umiejętności pracowników wykonujących badania lub pomiary metodami akredytowanymi wymienionymi w Zakresie Akredytacji nr [...]. Podczas auditów zewnętrznych nigdy nie była kwestionowana wiedza specjalistyczna ani umiejętności w przeprowadzaniu pomiarów hałasu osób zatrudnionych w Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w S..

W toku tej kontroli ustalono, iż siedzibę Spółki przeniesiono do G., ale w KRS adres nie został zmieniony i nadal były to M..

Odnosząc się do zarzutów odwołania GIOŚ wyjaśnił, że zarzut Spółki "G." dotyczący pominięcia hałasu tła jest bezzasadny. Jak wynika bowiem z Protokołu z kontrolnego pomiaru hałasu przenikającego do środowiska Nr [...] oraz ze Sprawozdania z Badań Nr [...], z powodu braku zgody menadżera Lokalu [...] na wyłączenie aparatury, pomiary tła przeprowadzono w punkcie Tl zlokalizowanym w cieniu akustycznym budynku przy ul. [...] w M.. Ponadto pomiary tła wykonano w tym samym dniu i tej samej porze, co pomiary hałasu powodowanego działalnością Lokalu [...]. Zgodnie z obowiązującą w dniu wykonania pomiarów hałasu metodyką, w sytuacji, kiedy nie jest możliwe wyłączenie źródeł hałasu dopuszcza się przeprowadzenie pomiaru tła w innym miejscu lecz porównywalnym do tego, w którym był usytuowany punkt pomiarowy hałasu emitowanego przez badane źródło, przykładowo w cieniu akustycznym najbliższego obiektu budowlanego lub przegrody terenowej. Pomiary tła przeprowadza się w tym samym dniu, o tej samej porze doby i w podobnych warunkach meteorologicznych, w jakich wykonuje się pomiary poziomu emisji hałasu ze źródła. Sposób wykonania pomiarów tła nie narusza więc – zdaniem GIOŚ - zasad określonych w tej metodyce.

GIOŚ podkreślił także, iż fakt, że metodyka ta była już nieobowiązująca w dniu wydania zaskarżonej decyzji, w związku z artykułem 36 ust. 1 pkt 3 ustawy z dni 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1101) i wejściem w życie z dniem 22 listopada 2014 r. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz. U. poz. 1542), zawierającego załącznik nr 7 - Metodyka referencyjna wykonywania okresowych pomiarów hałasu w środowisku pochodzącego z instalacji lub urządzeń, z wyjątkiem hałasu impulsowego, nie ma znaczenia, gdyż prawidłowość wykonywania pomiarów hałasu w dniu [...] sierpnia 2014 r. w porze nocy, była oceniana z uwzględnieniem metodyki referencyjnej, obowiązującej w dniu wykonania pomiarów hałasu.

Odnoszą się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584 z późn. zm.), GIOŚ stwierdził, iż spółka "G." jest przedsiębiorcą w rozumieniu tej ustawy, w związku z tym, zgodnie z art. 12a ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2013 r. poz. 686 ze zm.), do kontroli działalności gospodarczej wskazanej Spółki stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Przepisy jej art. 79 ust. 1 zobowiązują organy kontroli do zawiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli. Jednakże, zgodnie z art. 79 ust. 2 tej ustawy, zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się, między innymi w przypadku, gdy przeprowadzenie kontroli jest niezbędne do przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego lub zabezpieczenia dowodów ich popełnienia a także gdy, przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego. Z protokołu kontroli Nr [...] wynikało zaś, iż kontrola przeprowadzona w dniach [...] sierpnia – [...] września 2014 r. była kontrolą interwencyjną, pozaplanową, przeprowadzoną w związku z pismem jednej ze Wspólnot Mieszkaniowych w M., które wpłynęło do WIOŚ w S. w dniu [...] lipca 2014 r., dotyczącym uciążliwości powodowanej hałasem emitowanym do środowiska w wyniku działalności Lokalu [...]. Pismo to znajduje się w aktach sprawy.

Organ wskazał, że okoliczności te mogły być podstawą do zastosowania przez WIOŚ wyjątków określonych w art. 79 ust. 2 pkt 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego) i nie zawiadomienia spółki o zamiarze wszczęcia kontroli. Przedmiotowa kontrola potwierdziła przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu powodowanego działalnością Lokalu [...] w M..

Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli nie mogło zaś być doręczone - w dniu rozpoczęcia kontroli tj. [...] sierpnia 2014 r. - osobie uprawnionej do reprezentowania spółki "G.", gdyż taka osoba była nieobecna.

GIOŚ stwierdził także, iż jak wynika z dokumentów sprawy, WIOŚ pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r., wzywał spółkę "G." do wzięcia udziału w czynnościach kontrolnych, przez osoby uprawnione do reprezentowania Spółki, jednakże jak wynika z korespondencji prowadzonej za pośrednictwem poczty elektronicznej pomiędzy Prezesem spółki "G." a inspektorem WIOŚ w S., prowadzącym przedmiotową kontrolę, z uwagi na brak możliwości przyjazdu Prezesa spółki "G." do siedziby WIOŚ w S. w wyznaczonym terminie, poprosił on o przekazanie protokołu kontroli na wskazany adres spółki "G.", co też miało miejsce, o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru z dnia [...] września 2014 r.

We wniesionej skardze profesjonalny pełnomocnik Skarżącej zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody, poprzez jego niezastosowanie jako podstawy prawnej wydania zaskarżonej decyzji;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 roku w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody, poprzez nieprzeprowadzenie pomiarów hałasu dla potrzeb niniejszego postępowania zgodnie z metodyką powołaną w treści tego rozporządzenia, a w konsekwencji wydanie decyzji w oparciu o nieistniejący akt prawny i pomiary hałasu przeprowadzone z naruszenie przepisów prawa, obowiązujących w dniu wydania decyzji;

3. naruszenie przepisów prawa materialnego, art. 79 ust. 2 pkt. 5 i art. 77 ust. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej, przez przeprowadzenie kontroli przedsiębiorstwa Skarżącej pod jej nieobecność, mimo braku przesłanek umożliwiających przeprowadzenie takiej kontroli, w tym w szczególności braku zagrożenia dla środowiska, a w konsekwencji wydanie decyzji w oparciu o materiał dowodowy, który nie może stanowić dowodu w sprawie;

4. naruszenie przepisów prawa materialnego, art. 298 ust. 1 pkt 5, art. 299 ust. 1 pkt 1, art. 300 ust. 1, 2 i 4 oraz art. 315 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w postaci wymierzenia Skarżącej kary biegnącej, w braku dowodów potwierdzających, iż Skarżąca dopuściła się przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu;

5. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 7 i 8 K.p.a., przez brak podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do należytego wyjaśnienia sprawy, mając na względnie słuszny interes strony, w szczególności brak dokładnego wyjaśnienia i zweryfikowania jej zastrzeżeń, dotyczących przeprowadzonych pomiarów dźwięku, oraz przez przeprowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli w możliwości należytej i rzetelnej informacji udzielanej obywatelowi przez organy administracji - w szczególności brak udzielenia Skarżącej informacji o charakterze kontroli i przyczynie braku zawiadomienia go o planowanej kontroli, co mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy;

6. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 80 i 107 § 3 K.p.a. - przez wydanie decyzji w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, wobec okoliczności, iż materiał zgromadzony w sprawie nie mógł stanowić dowodu w żadnym postępowaniu administracyjnym;

a nadto, z ostrożności procesowej:

7. błędne ustalenia faktyczne, stanowiące podstawę wydania zaskarżonej decyzji, polegające na przyjęciu, iż w przedmiotowym stanie faktycznym doszło do przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu, podczas gdy w trakcie badania odstąpiono od przeprowadzenia pełnego i miarodajnego pomiaru tła akustycznego, wykonując go z cienia akustycznego pobliskiego obiektu budowlanego, w sposób uniemożliwiający zweryfikowanie wpływu hałasu niezależnego od kontrolowanego zakładu, jaki dobiega z ul. [...] i sąsiednich w godzinach nocnych, z uwagi na przemieszczających się tam uczestników ruchu, powodujących znaczny hałas na ulicy; tym samym niemożliwe stało się nie tylko określenie poziomu hałasu w budynku narażonym na oddziaływania zakładu, ale również niemożliwe stało się prawidłowe wyodrębnienie tła akustycznego wpływającego na poziom emitowanego hałasu, a więc prawidłowego określenia innych dźwięków, pochodzących z położonej w najbliższym sąsiedztwie ulicy, wpływających na ogólny poziom hałasu w obiekcie w różnych odstępach czasowych, a tak przeprowadzony pomiar hałasu uznać należy za przeprowadzony wadliwie i nierzetelnie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji oraz decyzji utrzymanej nią w mocy, w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy, doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna. Nie są trafne sformułowane w niej zarzuty, a Sąd z urzędu nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że na podstawie art. 298 ust. 1 pkt 5 P.o.ś. administracyjne kary pieniężne wymierza, w drodze decyzji, wojewódzki inspektor ochrony środowiska za przekroczenie poziomów hałasu, określonych w decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu lub pozwoleniu, o którym mowa w art. 181 ust. 1 pkt 1.

Z kolei na podstawie art. 299 ust. 1 pkt 1 ustawy P.o.ś. wojewódzki inspektor ochrony środowiska stwierdza przekroczenie lub naruszenie na podstawie kontroli, a w szczególności dokonanych w ich trakcie pomiarów lub za pomocą innych środków dowodowych.

Zgodnie zaś z art. 300 ust. 1, 2 i 4 P.o.ś., po stwierdzeniu przekroczenia lub naruszenia, na podstawie kontroli, o której mowa w art. 299 ust. 1 pkt 1 P.o.ś., wojewódzki inspektor ochrony środowiska wydaje, z zastrzeżeniem art. 307 P.o.ś., decyzję ustalającą wymiar kary biegnącej.

Wymiar kary biegnącej ustala się, z zastrzeżeniem art. 300 ust. 3 P.o.ś., uwzględniając przekroczenie lub naruszenie w skali doby.

W decyzji ustalającej wymiar kary biegnącej określa się:

1) wielkość stwierdzonego przekroczenia lub naruszenia odpowiednio w skali doby albo godziny;

2) wymiar kary biegnącej;

3) termin, od którego kara biegnąca będzie naliczana, jako odpowiednio dzień albo pełną godzinę zakończenia wykonania pomiarów, pobrania próbek albo dokonania innych ustaleń stanowiących podstawę stwierdzenia przekroczenia lub naruszenia.

W świetle natomiast art. 315 ust. 1 P.o.ś. kary, o których mowa w art. 298 ust. 1 pkt 5 P.o.ś., wymierza się odrębnie dla pory dnia i pory nocy, zaś zgodnie z art. 315 ust. 2 P.o.ś., przy ustalaniu wymiaru kary biegnącej za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu określonego wskaźnikiem LAeqD lub LAeqN przyjmuje się przekroczenie w punkcie pomiarowym, w którym ma ono wartość najwyższą dla pory dnia lub pory nocy.

Mając na względzie przytoczone przepisy WIOŚ zasadnie jako wielkość przekroczenia poziomu dopuszczalnego w porze nocy, przyjął wartość najwyższą, tj. 8,7 dB.

W dniu 1 stycznia 2014 r. obwieszczenie Ministra Środowiska z dnia 8 października 2013 r. w sprawie wysokości stawek kar za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu, na rok 2014 (M. P. z 2013 r. poz. 821) wprowadziło jednostkowe stawki kar za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu na rok 2014 (załącznik nr 5). Zgodnie z tym obwieszczeniem, jednostkowa stawka kary za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocy, w przedziale powyżej 5 do 10 dB, wynosi 23,98 zł za każdy dB przekroczenia.

Wobec tego trafnie WIOŚ, działając w oparciu o art. 300 ust. 2 P.o.ś. ustalił od dnia 3 sierpnia 2014 r., jako dnia zakończenia wykonywania pomiarów, wymiar kary biegnącej, za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocy (w skali doby), wyliczając go w następujący sposób:

23,98 zł /dB x 8,7 dB = 208,63 zł.

Nie budzi też wątpliwości, że Starosta [...] decyzją z dnia [...].10.2013 r. nr [...], określił dla Lokalu [...] przy ul. [...] w M. dopuszczalny poziom hałasu, który na granicy najbliższego terenu zabudowy mieszkaniowej, zakwalifikowanej przez Burmistrza M. do terenów o przeznaczeniu na cele mieszkaniowo-usługowe, nie może przekraczać wartości:

1) 55 dB - równoważny poziom hałasu LAeq d dla pory dnia rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00,

2) 45 dB - równoważny poziom hałasu LAeqN dla pory nocy rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00.

Przeprowadzona nocna kontrola poziomu hałasu emitowanego przez instalacje znajdujące się na terenie klubu [...], zlokalizowanego na plaży w M. przy ul. [...] wykazała przekroczenie dopuszczalnego poziomu.

Na wstępie należy stwierdzić, że – wbrew zarzutom skargi - kwestionowane pomiary hałasu wykonano zgodnie z obowiązującą w tym czasie metodyką referencyjną, określoną w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz. U. Nr 206, poz. 1291). Emitowany hałas powodował na terenie chronionym, występowanie równoważnego poziomu dźwięku A, wyrażonego wskaźnikiem hałasu L,AeqN w wysokości 53,7 dB - punkt pomiarowy nr P1 i 51,6 dB - punkt pomiarowy nr P2.

Podniesiona przez Stronę skarżącą okoliczność, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego uchylony został akt prawny - rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody - regulujący tryb i metodykę wykonywania pomiarów hałasu i zastąpiony nowym aktem prawnym w tej materii nie mogła – wbrew argumentacji skargi – prowadzić do umorzenia postępowania w przedmiotowej sprawie przez organ I. instancji.

Po pierwsze, w myśl art. 300 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska (zwanej dalej P.o.ś.) po stwierdzeniu przekroczenia lub naruszenia, na podstawie kontroli, o której mowa w art. 299 ust. 1 pkt 1 P.o.ś., wojewódzki inspektor ochrony środowiska wydaje, z zastrzeżeniem art. 307 P.o.ś., decyzję ustalająca wymiar kary biegnącej. Zatem przepisy wskazanej ustawy zobowiązywały WIOŚ do wydania decyzji w sprawie ustalenia wymiaru kary biegnącej. Wynikało to z faktu, że pomiary hałasu przeprowadzone przez akredytowane Laboratorium WIOŚ w S. w dniu [...] sierpnia 2014 r. w porze nocy, zgodnie z obowiązującą w dniu ich wykonania, metodyką referencyjną zawartą w załączniku Nr 6 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r., bezspornie wykazały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu określonego decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2013 r. nr [...].

Po drugie zasadnie w zaskarżonej decyzji GIOŚ z dnia [...] listopada 2015 r. wyjaśniono, że nie ma znaczenia fakt, iż metodyka ta nie obowiązywała już w dniu wydania zaskarżonej decyzji, w związku z artkułem 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1101) i wejściem w życie z dniem 22 listopada 2014 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody, zawierającego - załącznik Nr 7 Metodyka referencyjna wykonywania okresowych pomiarów hałasu w środowisku pochodzącego z instalacji lub urządzeń, z wyjątkiem hałasu impulsowego.

Trafnie, prawidłowość wykonywania pomiarów hałasu w dniu 2 sierpnia 2014 r. w porze nocy, była oceniana z uwzględnieniem metodyki referencyjnej obowiązującej w dniu wykonania tych pomiarów. Należało uwzględnić wyniki kontroli przeprowadzone zgodnie z metodyką referencyjną zawartą w załączniku Nr 6 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r. Wskazuje na to jednoznacznie zapis § 14 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r., który stanowi, że do pomiarów wielkości emisji rozpoczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się, do dnia 31 grudnia 2014 r., przepisy dotychczasowe.

Przedmiotowe pomiary hałasu zostały rozpoczęte w dniu [...] sierpnia 2014 r. o godz. 23:25 i zakończone w dniu [...] sierpnia 2014 r. o godz. 0:30, zatem, rozpoczęły się i zakończyły się przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. Wobec tego oczywistym jest, iż mają do nich zastosowanie przepisy dotychczasowe, czyli zawarte w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r.

Nie zasługują też na uwzględnienie zarzuty skargi dotyczące zastrzeżeń do sposobu pomiarów tła akustycznego. Zgodnie bowiem z obowiązującą w dniu wykonania pomiarów hałasu metodyką referencyjną, zawartą w załączniku Nr 6 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r., tło akustyczne tworzą wszystkie dźwięki występujące w danym punkcie pomiarowym, które nie pochodzą z zakładu, instalacji, urządzeń aktualnie badanych. Pomiary tła akustycznego przeprowadza się w sposób gwarantujący wyeliminowanie źródła hałasu będącego przedmiotem oceny, a mianowicie:

— w tych samych punktach pomiarowych, w których przeprowadza się pomiar hałasu emitowanego przez badane źródło, lecz po wyłączeniu źródła hałasu będącego przedmiotem oceny lub w przerwach pracy badanych źródeł,

— w sytuacji kiedy nie jest możliwe wyłączenie źródła hałasu dopuszcza się przeprowadzenie pomiaru tła w innym miejscu lecz porównywalnym do tego, w którym był usytuowany punkt pomiarowy hałasu emitowanego przez badane źródło, przykładowo w cieniu akustycznym najbliższego obiektu budowlanego lub przegrody terenowej.

Pomiary tła akustycznego przeprowadza się w tym samym dniu, o tej samej porze doby i w podobnych warunkach meteorologicznych, w jakich wykonuje się pomiary poziomu emisji hałasu ze źródła.

W zaskarżonej decyzji, w oparciu o dokumenty sprawy (Protokół z kontrolnego pomiaru hałasu przenikającego do środowiska Nr [...] oraz ze Sprawozdanie z Badań Nr [...]), wyjaśniono, iż z powodu braku zgody menadżera klubu [...] na wyłączenie aparatury, pomiary tła przeprowadzono w punkcie T1 zlokalizowanym w cieniu akustycznym budynku przy ul. [...] w M.. Ponadto pomiary tła wykonano w tym samym dniu i tej samej porze, co pomiary hałasu powodowanego działalnością klubu [...]. Zatem sposób wykonania pomiarów tła nie narusza zasad określonych we wskazanej metodyce referencyjnej.

Nie jest też trafny zarzut dotyczący naruszenia przepisów prawa materialnego, w postaci art. 79 ust. 2 pkt 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przez przeprowadzenie kontroli pod nieobecność kontrolowanego.

Z protokołu kontroli Nr [...] wynika, iż kontrola przeprowadzona w dniach [...] sierpnia – [...] września 2014 r. była kontrolą interwencyjną, pozaplanową, przeprowadzoną w związku z pismem jednej ze Wspólnot Mieszkaniowych w M., które wpłynęło do WIOŚ w S. w dniu [...] lipca 2014 r., dotyczącym uciążliwości powodowanej hałasem emitowanym do środowiska w wyniku działalności Lokalu [...].

Trafnie wobec tego przyjął GIOŚ, że te okoliczności mogły być podstawą do zastosowania przez WIOŚ wyjątków określonych w art. 79 ust. 2 pkt 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego).

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2771/13 (http// cbois.nsa.gov.pl), że sama potencjalna możliwość istnienia bezpośredniego zagrożenia uzasadnia zastosowanie szybkiej ścieżki kontroli (czyli kontroli bez zawiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli). Odmienną kwestią jest wynik kontroli. W rozpatrywanej sprawie przeprowadzona kontrola potwierdziła przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu wywołanego działalnością klubu [...] w M..

Nadto, zgodnie z art. 79a ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej czynności kontrolne mogą być wykonywane przez pracowników organów kontroli po okazaniu przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej legitymacji służbowej upoważniającej do wykonywania takich czynności oraz po doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, chyba że przepisy szczególne przewidują możliwość podjęcia kontroli po okazaniu legitymacji. W takim przypadku upoważnienie doręcza się przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej w terminie określonym w tych przepisach, lecz nie później niż trzeciego dnia od wszczęcia kontroli. W odniesieniu do kontroli prowadzonych przez inspektorów Inspekcji Ochrony Środowiska, brak jest przepisów szczególnych przewidujących możliwość podjęcia kontroli po okazaniu legitymacji. Zatem przystępując do czynności kontrolnych wobec danego przedsiębiorcy, inspektorzy Inspekcji Ochrony Środowiska, powinni posiadać upoważnienie do przeprowadzenia kontroli danego przedsiębiorcy. Istotne jest również, że zgodnie z art. 79a ust. 9 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w razie nieobecności kontrolowanego przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej, czynności kontrolne mogą być wszczęte po okazaniu legitymacji służbowej pracownikowi kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 K.c. lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę.

W dokumentach sprawy znajduje się upoważnienie [...] WIOŚ Nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., do przeprowadzenia kontroli Skarżącej, w którym zawarta jest informacja, iż przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego oraz jest niezbędne dla przeciwdziałania popełnienia przestępstwa lub wykroczenia przeciwko środowisku.

Jak wynika z dokumentów sprawy, upoważnienie to nie mogło być doręczone w dniu rozpoczęcia kontroli – [...] sierpnia 2014 r. - osobie uprawnionej do reprezentowania spółki "G.", gdyż taka osoba była nieobecna. Jak wynika z protokołu kontroli Nr [...] czynności kontrolne w dniu [...] sierpnia 2014 r. rozpoczęto i prowadzono w obecności aspiranta D. M. oraz starszego posterunkowego T. I. z Komisariatu Policji w M., czyli w obecności świadków, o których mowa w art. 79a ust. 9 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Upoważnienie [...] WIOŚ Nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., jako załącznik do pisma [...] WIOŚ z dnia [...] sierpnia 2014 r. zostało wysłane w dniu [...] sierpnia 2014 r. (listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru) do spółki "G." Spółka z o.o., na adres wskazany w Krajowym Rejestrze Sądowym, jako siedziba spółki. Przesyłka ta została zwrócona z adnotacją, że firma została zlikwidowana. Kopia tego upoważnienia wraz z kopią pisma WIOŚ z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz Sprawozdaniem z badań Nr [...], została ponownie wysłana do spółki "G." Spółka z o.o. przy piśmie [...] WIOŚ z dnia [...] sierpnia 2014 r. i skutecznie doręczona w dniu [...] września 2014 r.

Wobec tego, nie można zgodzić się z zarzutem skargi, że przedmiotowa kontrola została przeprowadzona z naruszeniem przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Nie jest więc trafne stanowisko Skarżącej, iż decyzja w sprawie wymiaru kary biegnącej, wydana została w oparciu o materiał dowodowy, który nie może stanowić dowodu w sprawie (art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej).

Zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 7 i 8 K.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do należytego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie słuszny interes strony, w szczególności dokładnego wyjaśnienia i zweryfikowania jej zastrzeżeń również nie jest uprawniony. Z dokumentów sprawy wynika, iż WIOŚ pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...], pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] oraz pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] wzywał spółkę "G." Spółka z o.o. do udziału w czynnościach kontrolnych osoby uprawnionej do reprezentowania spółki, jednakże osoba taka nie stawiła się, a protokół kontroli NR [...], na prośbę Prezesa Zarządu "G." Spółka z o.o. został przesłany listem poleconym, w dniu [...] września 2014 r. Po zapoznaniu się z tym protokołem kontroli oraz wcześniej przekazanymi dokumentami (upoważnienie WIOŚ Nr [...], Sprawozdanie z badań Nr [...]) skarżąca Spółka w piśmie z dnia [...] października 2014 r. zgłosiła swoje uwagi i zastrzeżenia, w tym co do charakteru kontroli.

Jak wynika z dokumentów sprawy [...] WIOŚ w piśmie z dnia [...] października 2014 r. znak: [...], a także w decyzji Nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. znak: [...], szczegółowo odniósł się do zgłoszonych zastrzeżeń.

Również zarzuty naruszenia art. 77 § 1, 78 § 1 i 2, art. 80 oraz 107 § 3 K.p.a. nie zasługują na uwzględnienie.

Cały materiał dowodowy został w sposób wyczerpujący zebrany i rozpatrzony, a w uzasadnieniu faktycznym decyzji obu instancji, zostały szczegółowo omówione wszystkie fakty, które legły u podstaw przyjętych rozstrzygnięć.

Trzeba też mieć na względzie, że Organy obu instancji w prowadzonych postępowaniach, przed wydaniem swoich decyzji, informowały Skarżącą, na podstawie art. 10 K.p.a., o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, z czego Skarżąca nie skorzystała.

Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.