Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 382/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 2 pkt 7 i 7a, art. 61 ust. 1 i 8
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 320 art. 125 ust. 3 lit. a) ppkt (i) i (ii)
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego  na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu  Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006
journal: Dz.U.UE.C 2016 nr 202 poz 1 art. 20
law: Karta Praw Podstawowych

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Zarządu Województwa Dolnośląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Wr 773/20 w sprawie ze skargi M. D. na uchwałę Zarządu Województwa Dolnośląskiego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (dalej: WSA) wyrokiem z 10 marca 2021 r. III SA/Wr 773/20, w wyniku rozpoznania skargi M. D. (dalej: skarżący) na uchwałę Zarządu Województwa Dolnośląskiego (dalej: ZWD lub organ) z [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie wniosku o dofinansowanie projektu, stwierdził że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Przedstawiając stan sprawy WSA wskazał, że organ pismem z [...] sierpnia 2020 r. poinformował skarżącego, że wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pn. "Wsparcie dla mikroprzedsiębiorstwa [...] (...)" został odrzucony. Projekt nie spełnił bowiem obligatoryjnego kryterium formalno-merytorycznego "Rodzaj prowadzonej działalności wg PKD" zawartego w "Kryteriach wyboru operacji finansowanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego 2014-2020" (RPO WD). Zgodnie z zapisami Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (dalej: CEIDG) skarżący na 1 grudnia 2019 r. jako przeważającą prowadził działalność opisaną kodem PKD 73.11.Z (Działalność agencji reklamowych), który nie został wymieniony w katalogu kodów, określonym w dokumentacji konkursowej.

ZWD uchwałą z [...] października 2020 r. nie uwzględnił protestu skarżącego. Podtrzymał ocenę, że skarżący nie spełnił warunku z ust. 6 pkt 10 Regulaminu naboru. Wyjaśnił, że w zakresie tego naboru na stronie internetowej organu zostały umieszczone pytania i odpowiedzi, w których odniesiono się do rodzaju dokumentów i innych dokumentów na podstawie których może być zweryfikowana przeważająca działalność gospodarcza przedsiębiorcy ustanowiona na 1 grudnia 2019 r. Jak wskazano: "[...] Przeważająca działalność wynika z wpisów do rejestrów KRS i CEIDG. W przypadku, gdy w KRS/CEIDG nie jest wpisana przeważająca działalność lub gdy przeważająca działalność nie odpowiada zakresowi wskazanemu w ust. 6 pkt 10 Regulaminu naboru, wnioskodawca może wykazywać przeważającą działalność za pomocą "innych dokumentów''. Za "inne dokumenty" w tym przypadku zostaną uznane wnioski o dokonanie zmian aktualizacyjnych w rejestrach KRS/CEIDG w zakresie przeważającej działalności. Zgodnie z historią wpisu w CEIDG, na 1 grudnia 2019 r., przeważającą działalnością wykonywaną przez skarżącego była "Działalność agencji reklamowych" (PKD 73.11.Z).

Zaskarżonym wyrokiem WSA uwzględnił skargę na uchwałę ZWD.

W motywach wyroku WSA podkreślił, że w związku z epidemią COVID-19 zmienione zostały rozporządzenia dotyczące funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, których celem było zapewnienie państwom członkowskim, na zasadzie wyjątku, dodatkowej elastyczności, aby umożliwić im reagowanie na kryzys w dziedzinie zdrowia publicznego poprzez zwiększenie możliwości uruchamiania wszystkich niewykorzystanych środków wsparcia z funduszy. Celem projektu jest udzielenie wsparcia na utrzymanie działalności oraz płynności finansowej mikro i małego przedsiębiorstwa, które odnotowało spadek obrotów (przychodów ze sprzedaży) o co najmniej 50% w okresie wybranego jednego miesiąca w 2020 r., począwszy od 1 marca do 31 maja 2020 r., w porównaniu do uśrednionych miesięcznych obrotów (przychodów ze sprzedaży) w 2019 r., poprzez finansowanie kapitału obrotowego za pomocą stawki jednostkowej.

Jednym z kryteriów określających krąg podmiotów, których ma dotyczyć ww. wsparcie przyjęte zostało kryterium (sporne w sprawie), które przewiduje, że:

- część 6 Regulaminu Typy wnioskodawców/Beneficjentów - O wsparcie może ubiegać się wnioskodawca, który łącznie spełnia następujące warunki: pkt 10 – na dzień 1 grudnia 2019 r. prowadził jako przeważającą działalność (co ma odzwierciedlenie w dokumentach rejestrowych, innych dokumentach) w zakresie: m.in. Sekcja I, Cały Dział 55 Zakwaterowanie";

- oraz wg załącznika nr 2 do Regulaminu Kryteria 1.5.D – Wsparcie na kapitał obrotowy dla mikro- i małych przedsiębiorstw - nabór w trybie nadzwyczajnym, Kryteria formalno-merytoryczne, w tabeli pod Lp. 3 nazwa kryterium "Rodzaj prowadzonej działalności wg PKD", dalej – definicja kryterium – "Do złożenia wniosku o dofinansowanie uprawnieniu są wyłącznie Wnioskodawcy prowadzący na dzień 1 grudnia 2019 r. jako przeważającą – zgodnie z odpowiednimi rejestrami – wskazaną poniżej działalność gospodarczą, tj.: m.in. Sekcja I, cały Dział 55 - Zakwaterowanie; dalej zawarto zastrzeżenie, że Kryterium oceniane będzie na podstawie zapisów wniosku oraz weryfikowane na podstawie dostępnych publicznych rejestrów działalności gospodarczej. A w rubryce opis znaczenia kryterium wskazano, że Kryterium obligatoryjne (spełnienie jest niezbędne dla możliwości otrzymania dofinansowania). Brak możliwości korekty.

WSA wskazał, że powyższe kryterium obejmuje zatem trzy aspekty:

- pierwszy związany z określeniem podmiotów uprawnionych do wsparcia – wyznacza je zapis "rodzaj prowadzonej działalności wg PKD" oraz "prowadzący na dzień 1 grudnia 2019 r. jako przeważającą – zgodnie z odpowiednimi rejestrami - wskazaną poniżej działalność gospodarczą (...)";

- drugi związany z weryfikacją wymaganego statusu podmiotów uprawnionych do wsparcia – wyznacza je zapis "oceniany na podstawie wniosku oraz weryfikowane na podstawie dostępnych publicznych rejestrów działalności gospodarczej";

- trzeci dotyczący wagi kryterium i przyjętego sposobu weryfikacji - obligatoryjność spełnienia i brak możliwości korekty.

Odnosząc się do pierwszej kwestii, WSA zauważył, że w warunkach naboru nie zostało zdefiniowane pojęcie "przeważającej działalności", co jest ewidentnym mankamentem tego kryterium co do jego jasności, ponieważ wymaga odkodowania tego pojęcia poprzez poszukiwanie jego znaczenia w innych aktach prawnych. Mając na uwadze wskazanie w Załączniku nr 2 Tabela Lp. 3 na Rodzaj działalności wg PKD oraz wskazanie w zakresie weryfikacji spełnienia tego kryterium na dostępne publicznie rejestry działalności oraz wskazanie w Regulaminie część 6 pkt 10 na dokumenty rejestrowe, należy poszukiwać znaczenie pojęcia "przeważającej działalności" w przepisach normujących rejestry działalności gospodarczej.

Klasyfikacja PKD unormowana jest w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) (Dz. U. nr 251, poz. 1885 ze zm.) wydanego na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 443, ze zm.; dalej: uosp).

Dla ustalenia, co oznacza "przeważająca działalność" ustawa o KRS nie jest wystarczająca, ponieważ w art. 40 ust. 1, przewidziano jedynie obowiązek przedsiębiorcy do zamieszczenia w rejestrze przedsiębiorców przedmiot działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) - nie więcej niż dziesięć pozycji, w tym jeden przedmiot przeważającej działalności na poziomie podklasy. Jednak sama ustawa o KRS nie definiuje pojęcia przeważającej działalności.

Podobna sytuacja jest w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (Dz. U. z 2020 r., poz. 2296 ze zm.; dalej: ustawa CEIDG), która w art. 5 ust. 1 pkt 8 przewiduje, że wśród danych ewidencyjnych podlegających wpisowi do CEIDG podlega przedmiot wykonywanej działalności gospodarczej według Polskiej Klasyfikacji Działalności na poziomie podklasy, w tym jeden przedmiot przeważającej działalności. Jednocześnie wśród danych ewidencyjnych podlegających wpisowi jest również numer identyfikacyjny REGON przedsiębiorcy, o ile taki posiada (art. 5 ust. 1 pkt 3), a w art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy CEIDG przewidziano, że integralną częścią wniosku o wpis do CEIDG jest żądanie wpisu albo zmiany wpisu do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON).

WSA wskazał, że zgodnie z w art. 42 ust. 3 pkt 4 uosp – wpisowi do Krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON) podlegają informacje dotyczące wykonywanej działalności, w tym rodzaj przeważającej działalności. Informacje te są wpisywane do rejestru na wniosek danego podmiotu. Do wniosku dołącza się dokumenty określone przepisami innych ustaw, potwierdzające powstanie podmiotu albo podjęcie działalności, zmianę cech objętych wpisem bądź skreślenie podmiotu. W samej ustawie o statystyce również nie ma definicji pojęcia "przeważającej działalności gospodarczej", ale w art. 46 uosp zawarta jest delegacja ustawowa do określenia sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów, wzory wniosków, ankiet i zaświadczeń, uwzględniając konieczność zapewnienia kompletności oraz aktualizacji danych gromadzonych w tym rejestrze. Sposób kodowania wykonywanej działalności, w tym rodzaju przeważającej działalności określa § 9 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń z dnia 30 listopada 2015 r. (Dz. U. poz. 2009 ze zm.; dalej: rozporządzenie o metodologii). Przepis § 9 ust. 1 stanowi, że wykonywaną działalność wpisuje się w postaci wykazu rodzajów działalności kodowanych według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) na poziomie działu, grupy, klasy lub podklasy, a rodzaj przeważającej działalności na poziomie podklasy. A § 9 ust. 2 pkt 3 stanowi, że rodzaj przeważającej działalności ustala się odpowiednio, w przypadku: osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą odrębnie dla: a) działalności wpisanej do CEIDG, b) działalności rolniczej, c) pozostałej działalności, niewymienionej w lit. a i b, prowadzonej na własny rachunek w celu osiągnięcia zysku – na podstawie procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących.

WSA uznał zatem, że w świetle zapisów Regulaminu naboru i przywołanych przepisów, jedynym możliwym sposobem odkodowania pojęcia "przeważającej działalności" jest przyjęcie go w znaczeniu wynikającym z przepisów statystycznych.

WSA uznał, że właściwe zdefiniowanie pojęcia przeważającej działalności ma doniosłe znaczenie, w kontekście celu RPO WD i celu szczegółowego przedmiotowego naboru do finansowania z EFRR, który stanowi reakcję na negatywne skutki epidemii COVID-19, jak wynika z przepisów unijnych i krajowych nastawiony jest na realne – rzeczywiste wsparcie dla podmiotów, które skutki epidemii – COVID-19 faktycznie ponoszą (np. poprzez wprowadzone ograniczenia w prowadzeniu działalności). Chodzi zatem o to, aby wsparcie otrzymały podmioty faktycznie prowadzące na 1 grudnia 2019 r. jako przeważającą działalność we wskazanym zakresie wg podanego PKD.

W ocenie WSA zapisy ww. Regulaminu i Załącznika nr 2 w odniesieniu do sposobu wykazania spełnienia kryterium prowadzenia, jako przeważającą działalności we wskazanym zakresie, również nie zostały sformułowane w sposób przejrzysty. W Regulaminie przewidziano dokumenty rejestrowe oraz inne dokumenty, a w załączniku nr 2 Tabela Lp. 3, wyjaśniono że kryterium będzie oceniane na podstawie zapisów wniosku oraz weryfikowane na podstawie dostępnych publicznie rejestrów działalności gospodarczej. Dalsze doprecyzowanie powyższych zapisów znalazło się dopiero na stronie internetowej DIP w zakładce "często zadawane pytania", gdzie zawarto wyjaśnienie, że za "inne dokumenty" będą uznane wnioski do KRS/CEIDG lub wniosek aktualizacyjny dotyczący działalności złożony w terminie do 1 grudnia 2019 r. i nierozpoznany do dnia naboru. Wykluczono zaś faktury, umowy i inne dokumenty związane z prowadzeniem działalności.

WSA stwierdził, że dla oceny zasadności takiego sposobu weryfikacji spełnienia kryterium (dokumenty rejestrowe, wpis w rejestrze działalności gospodarczej) trzeba uwzględnić i odnieść się do znaczenia, jakie w przepisach krajowych ma wpis w rejestrze. Skoro bowiem w warunkach naboru posłużono się odesłaniem do rejestrów działalności gospodarczej, to nie ma powodu, aby wpis w rejestrze miał odmienny charakter, aniżeli wynika to z przepisów go normujących. Jest to również uzasadnione tym, że takie znaczenie rejestrów i wpisów w nich zamieszczanych jest znane wnioskodawcom. Uwzględniając znaczenie pojęcia "przeważającej działalności" należy odnieść się do rejestru KRS i REGON.

Z przepisów ustawy o KRS wynika, że wpis w rejestrze podlega aktualizacji. Podmiot zobowiązany jest do informowania o zachodzących zmianach w zakresie danych przekazanych we wniosku o wpis (m.in. przeważającej działalności) w terminie 7 dni od zdarzenia uzasadniającego dokonanie wpisu (art. 22). Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o KRS domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. W myśl art. 18 ust. 1 podmiot wpisany do Rejestru ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem do Rejestru nieprawdziwych danych, jeżeli podlegały obowiązkowi wpisu na jego wniosek, a także niezgłoszeniem danych podlegających obowiązkowi wpisu do Rejestru w ustawowym terminie, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Według § 14 rozporządzenia o metodologii aktualizacja rejestru (REGON) jest dokonywana przez służby statystki publicznej na podstawie, m.in. wniosku na formularzu RG-OP. A zgodnie z § 2 Rejestr REGON jest aktualizowany w zakresie wpisu informacji, zmiany informacji objętych wpisem oraz skreślenia informacji, na podstawie: 1) danych oraz informacji przekazywanych na podstawie przepisów ustawy CEIDG; 2) danych objętych treścią wpisu w KRS oraz danych uzupełniających, o których mowa w art. 42 ust. 3a ustawy o statystyce publicznej, przekazywanych odpowiednio z KRS oraz z Centralnego Rejestru Podmiotów - Krajowej Ewidencji Podatników - w przypadku podmiotów podlegających wpisowi do KRS, z wyłączeniem rejestru dłużników niewypłacalnych i podmiotów, o których mowa w art. 49a ust. 1 ustawy o KRS.

WSA wskazał, że domniemanie prawdziwości danych ujawnionych w KRS jest domniemaniem wzruszalnym. Kontrahent podmiotu wpisanego do rejestru może polegać na informacjach, które zostały zamieszczone w odpisie z rejestrów KRS. Domniemanie to utrudnia próby uchylania się od czynności dokonanych przez podmiot wpisany. Nie oznacza jednak, że tego typu działania nie są w ogóle możliwe. Regulacja art. 17 ust. 1 ma charakter wzruszalny, a zatem osoba, której zależy na wykazaniu okoliczności odmiennych, może podjąć próby ich udowodnienia i tym samym obalenia domniemania.

W ocenie WSA charakter wpisu do rejestru i jego znaczenia jest istotne, ponieważ jak wynika z przepisów rozporządzenia 1303/2013 oraz rozporządzenia 2988/95 środki przyjmowane przez państwa członkowskie dla zapewnienia prawidłowości i realizacji celów transakcji związanych z dysponowaniem środkami unijnymi muszą być właściwe i proporcjonalne do realizowanych celów.

WSA uznał, że przyjęty w warunkach przedmiotowego naboru jako jedyny sposób weryfikacji – warunku prowadzenia na 1 grudnia 2019 r. jako przeważającej działalności gospodarczej wg podanego PKD, tj. wpis we właściwym dostępnym publicznym rejestrze działalności gospodarczej, nie przyczynia się do realizacji celu naboru, w tym celu szczegółowego, nie spełnia wymogu z art. 125 ust. 3 lit. a ppkt (i) i (ii), nie dochowuje zasady proporcjonalności, jak również w efekcie prowadzi do naruszenia zasady równości wobec prawa z art. 20 Karty praw podstawowych.

WSA powtórzył, że omawiane wsparcie jest reakcją na skutki epidemii COVID-19, w tym w sferze realizacji programów wspieranych m.in. z EFRR i jest ukierunkowane na realne wsparcie dla podmiotów, które te skutki ponoszą.

W sprawie wprowadzony jako jedyny sposób (dowód) spełnienia spornego kryterium – wpis w rejestrze – nie znajduje uzasadnienia ani jako pełniący funkcję zabezpieczenia przed dostępem do wsparcia podmiotów nieuprawnionych, ani jako uproszczenie procedur. Wpis w rejestrze CEIDG, nie ma charakteru pewnego, tj. korzysta z domniemania prawdziwości, jednak jest ono wzruszalne, a zatem nie można takiego wpisu traktować jako gwarancji, że podmiot wnioskujący o wsparcie na pewno spełnia wymagane kryterium, co uzasadniałoby wyłączność takiego dowodu. Zwłaszcza, że istnieje inna możliwość wykazania spełnienia kryterium.

Wpis w rejestrze, jako jedyny sposób weryfikacji spełnienia przedmiotowego kryterium, nie wypełnia również swojej funkcji jako "uproszczenie "procedur naboru. Nie ulega wątpliwości, że uproszczenie procedur ma ułatwić skorzystanie ze wsparcia, do czego jednak ww. sposób weryfikacji kryterium, w sprawie nie prowadzi. Wpis w rejestrze jako jedyny warunek spełnienia kryterium, de facto powoduje wykluczenie ze wsparcia podmiotów, które w warstwie merytorycznej kryterium spełniają (prowadzą na 1 grudnia 2019 r. przeważającą działalność wg podanych PKD), a jedynie nie spełniają warstwy formalnej (uchybiły obwiązkom statystycznym). Tak przyjęty sposób weryfikacji spełnienia kryterium jest nieproporcjonalny do skutków, jakie wywołuje. Przyjęta weryfikacja kryterium nie może w skutkach prowadzić do wykluczenia z naboru podmiotów, które w rzeczywistości warunek naboru spełniają, co mogą wykazać w inny sposób. Uproszczenie procedur nie może powodować, że wnioskodawcy nie będą mieli jednakowej możliwości skorzystania ze wsparcia. Takie działanie sprowadza się do naruszenia zasady równości wobec prawa z art. 32 Konstytucji RP.

WSA podkreślił, że równość wobec prawa nie sprowadza się do oceny, że wszystkie wykluczone podmioty zostały potraktowane tak samo, a strona znała warunki naboru. Oceny w zakresie równego prawa do wsparcia, należy dokonać pomiędzy podmiotami, które faktycznie spełniają wymóg prowadzenia na 1 grudnia 2019 r. przeważającej działalności gospodarczej wg podanego PKD i ich sytuacji, po zastosowaniu wprowadzonego jedynego sposobu weryfikacji, tj. wpisu w rejestrze. Wprowadzenie jako jedynego sposobu weryfikacji spełnienia przedmiotowego kryterium – wymogu wpisu w rejestrze – doprowadziło do sytuacji, że podmioty, które znajdują się w tej samej sytuacji, tj. faktycznie prowadzą na 1 grudnia 2019 r. jako przeważającą działalność gospodarczą we wskazanym zakresie wg PKD, z uwagi na powyższy wymóg formalny (niespełniony), przy jednoczesnej możliwości wykazania przez nie spełnienia kryterium w inny sposób – zostały pozbawione dostępu do środków wsparcia. Wprowadzony sposób weryfikacji spełnienia kryterium prowadzi więc w skutkach do nierównego dostępu do pomocy.

WSA stwierdził, że sposób postępowania organu spowodował, że wybór projektów do dofinansowania nie nastąpił w sposób przejrzysty z zachowaniem wymogów z art. 125 ust. 3 lit. a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia 1303/2013, narusza również art. 20 Karty praw podstawowych i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431, ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa).

W konkluzji WSA stwierdził, że organ winien umożliwić wykazanie spełnienia spornego kryterium na podstawie innych dowodów, i w oparciu o art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej uznał, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, które miało istotny wpływ na wynik oceny.

Skargę kasacyjną od wyroku złożył ZWD zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów:

I. postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137; dalej: pusa), w zw. z art. 3 § 1 i art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: ppsa), poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli i wadliwe ustalenia wyroku polegające na:

a) nierozpoznaniu istoty sprawy, tj. pominięciu istoty i celów dokonywania oceny projektów w tzw. uproszczonej procedurze w związku z wystąpieniem epidemii COVID-19 w oparciu o zasady precyzyjnie określone w dokumentacji naborowej;

b) pominięciu wskazań dla organu co do postępowania, które winno być przeprowadzone w związku ze stwierdzeniem, że ocena projektu skarżącego została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, podczas gdy prawidłowo sformułowane zalecenia są istotnymi elementami uzasadnienia wyroku, które sprawiają, że po pierwsze orzeczenie sądu poddaje się kontroli instancyjnej, a po drugie organ ma możliwość prawidłowo zrealizować wiążące go stanowisko sądu zawarte w wyroku;

2. art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, przez uznanie, iż wybór projektów do dofinansowania nie nastąpił w sposób przejrzysty a ocena dokonana przez organ została dokonana w sposób naruszający prawo, co skutkowało uwzględnieniem skargi podczas gdy zapisy dokumentacji naborowej – w tym spornego kryterium nr 3 – określały w sposób jasny, przejrzysty i zrozumiały krąg potencjalnych beneficjentów, a sam sposób naboru nie powodował naruszenia zasady równości wnioskodawców wobec prawa więc brak było podstaw do przyjęcia takich założeń;

3. art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej z uwagi na przekroczenie przez WSA zakresu kognicji ustalonego powyższym przepisem, gdyż WSA – badając legalność dokonania oceny przez organ kryterium nr 3 – w zasadzie uznał spełnienie przez skarżącego tegoż kryterium, podczas gdy zgodnie z ww. przepisem sąd winien zbadać czy ocena została dokonana zgodnie z przepisami prawa, w szczególności czy dany projekt spełnia wymogi kryterium podczas gdy w zaskarżonym wyroku sąd dokonał jego oceny merytorycznej;

4. art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 § 3 ppsa, gdyż WSA przekroczył ramy takiej kontroli dokonując kontroli dokumentacji naborowej. Przepis art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej pozwala bowiem jedynie na wniesienie skargi do sądu administracyjnego w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia i tylko te zagadnienia winny podlegać kontroli sądu, nie zaś treść dokumentacji przeprowadzonego naboru. Pomimo tego WSA dokonał kontroli merytorycznej wniosku złożonego przez skarżącego i uznał – w związku z deklaratoryjnym charakterem wpisu do CEIDG a także wbrew wyraźnym zapisom dokumentacji naborowej, że skarżący mógł udowodnić spełnianie kryterium za pomocą dokumentów innych aniżeli wskazane w tej dokumentacji oraz pomimo faktu, że wykazanie spełniania kryterium nr 3 nie podlegało uzupełnieniu czy poprawie;

II. prawa materialnego, tj.:

1. art. 37 ust. 1 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej, przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że Dolnośląska Instytucja Pośrednicząca określiła kryterium nr 3 w sposób niezgodny z obowiązującym prawem, co spowodowało, że nabór wniosków nie został przeprowadzony w sposób przejrzysty, podczas gdy powyższe kryterium zostało sprecyzowane w sposób jasny i przejrzysty dla wszystkich potencjalnych wnioskodawców;

2. art. 37 ust. 2 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 i 7a ustawy wdrożeniowej, przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że przy ocenie spornego kryterium organ winien dokonać szczegółowej analizy wszystkich przedstawionych przez skarżącego wraz z protestem dokumentów, co w efekcie prowadziłoby do naruszenia zasad przejrzystości oraz rzetelności wyboru projektów, gdyż to Regulamin naboru określa kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia, zakres, w jakim jest możliwe jego uzupełnianie lub poprawianie w części dotyczącej spełniania kryteriów wyboru oraz zasady równego dostępu wnioskodawców do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów i organ zobowiązany był do przestrzegania jego zapisów, które były jasno i jednoznacznie sformułowane;

3. art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 i 7a ustawy wdrożeniowej, przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że IOK określiła kryterium nr 3 a także zakres, w jakim jest możliwe uzupełnianie lub poprawianie projektu w części dotyczącej spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów w trakcie jego oceny w sposób niezgodny zobowiązującym prawem, podczas gdy IOK posiada ustawowe umocowanie do ustalenia obowiązujących w danym naborze zasad i ustaliła je wedle swojej najlepszej wiedzy i doświadczenia, kierując się zasadami przejrzystości, rzetelności i bezstronności a wyrok niemal pozbawia IOK prawa do ustalania takich zasad;

4. niewłaściwe zastosowanie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 16 ust. 1 CEDIG w zw. z deklaratoryjnym charakterem wpisu do ewidencji przez uznanie, że organ naruszył dyspozycję tego przepisu i przyjęcie, że skoro wpis do CEIDG ma charakter deklaratoryjny to organ nie może oprzeć się na domniemaniu jego prawdziwości na 1 grudnia 2019 r., podczas gdy organ miał prawo się oprzeć na takim domniemaniu (tak jak DIP miała prawo do jego zastosowania konstruując sporne kryterium) i nie powinien ponosić on negatywnych skutków zaniechań skarżącego, który miał obowiązek dokonać aktualizacji wpisu w ciągu 7 dni od dnia powstania zmiany (czego nie uczynił);

5. art. 125 ust. 3 lit. a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia 1303/2013 w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wybór projektów do dofinansowania nie nastąpił w sposób przejrzysty z zachowaniem wymogów wskazanych w tym przepisie, tj. braku zapewnienia przez utworzenie kryterium nr 3, że operacje przyczynią się do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów odpowiednich priorytetów a także, że wskazane kryterium narusza zasadę niedyskryminacji oraz jest nieprzejrzyste, podczas gdy wynikający z treści spornego kryterium krąg potencjalnych beneficjentów został określony za pomocą jasnych reguł, a w jego treści jednoznacznie określono sposób jego weryfikacji, nie dyskryminując żadnego z potencjalnych beneficjentów, co w efekcie skutkuje tym, że sposób weryfikacji zasugerowany przez WSA wprost prowadziłby do naruszenia celów i istoty naboru, skomplikowania procedury naboru (w tym jej przedłużenia) a w efekcie braku szybkiej pomocy mikro i małym przedsiębiorstwom dotkniętym skutkami COVID-19;

6. art. 20 Karty praw podstawowych w zw. z art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie przez WSA, że w wyniku zastosowanego kryterium nr 3 oraz jego nadinterpretacji przez organ a także braku umożliwienia skarżącemu wykazania – za pomocą innych dokumentów, aniżeli tylko wpis w CEIDG – że spełnia on wskazane kryterium, wybór projektów do dofinansowania oraz ocena projektu nastąpiły z naruszeniem zasady równości wobec prawa, podczas gdy z uwagi na istotę procedury naborowej organ nie mógł badać dokumentacji przedstawionej na etapie protestu ani jej uzupełniać, a sporne kryterium było skonstruowane w sposób jasny i dostępny dla wszystkich potencjalnych wnioskodawców;

7. art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 i 7a ustawy wdrożeniowej, art. 20 Karty praw podstawowych oraz art. 125 ust. 3 lit. a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia ogólnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie przez WSA, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób sprzeczny z prawem, gdyż należało umożliwić skarżącemu – z pominięciem zasad określonych w dokumentacji naborowej – spełnienie spornego kryterium oraz uwzględnić wpis w rejestrze jakim dysponował skarżący podczas, gdy takie zachowanie wprost prowadziłoby do naruszenia zasady przejrzystości, równości wobec prawa, dokumentacji naborowej a także obowiązku przeprowadzenia wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz skutkowałoby przeprowadzeniem oceny projektu wbrew ustalonym kryteriom ich wyboru.

Podnosząc te zarzuty ZWD wniósł o uchylenie wyroku i oddalenie skargi, lub o uchylenie orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA, a także zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.).

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 ppsa i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 ppsa. Zarzuty, jak i wnioski skargi kasacyjnej precyzuje skarżący kasacyjnie podmiot w złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego środku zaskarżenia.

Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 ppsa. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała.

Przed odniesieniem się do zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że w uzasadnieniu skargi kasacyjnej pojawiły się argumenty i dane nieodnoszące się do rozpoznawanej sprawy, dotyczące innego podmiotu (G. C. str. 9), a także błędne informacje o aktualizacji wpisu w CEDIG z podaniem daty 9 września 2019 r. (np. str. 17-18). Okoliczność ta utrudniała rozpoznanie zarzutów skargi kasacyjnej, ponieważ wskazywała na okoliczności, które nie miały miejsca w rozpoznawanej sprawie.

Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania sprowadzają się przede wszystkim do zarzutów nieprawidłowej kontroli i przekroczenia przez WSA kompetencji wynikających z art. 61 ust. 1 i ust. 8 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 1 § 1 i 2 pusa oraz art. 3 § 1 ppsa.

Odnosząc się do tych zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że kompetencja sądów administracyjnych do rozpoznawania skarg na nieuwzględnienie protestu w postępowaniu określonym przepisami ustawy wdrożeniowej wynika z jej art. 61 ust. 1. W wyniku jednoznacznego wskazania w tym przepisie sądów administracyjnych jako instytucji rozpoznających skargi na nieuwzględnienie protestu, rozpoznawanie przez sądy administracyjne takich skarg mieści się w zakresie sądowej kontroli administracji publicznej określonej w art. 3 § 1 i § 3 ppsa oraz w zakresie sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjnej określonym w art. 1 § 1 pusa.

W myśl art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej – w wyniku rozpoznania skargi sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1. Natomiast zgodnie z art. 37 ust. 1 tej ustawy właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W ust. 2 wskazano, że projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów.

Zatem sąd, kontrolując zgodność z prawem postępowania takiego, jak przedmiotowej sprawie, ocenia również przestrzeganie art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że WSA wydając zaskarżony wyrok, działał w granicach tak określonych kompetencji, uznając, że ocena projektu pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów została dokonana naruszeniem prawa, nie zapewniając przejrzystości, rzetelności i bezstronności w przeprowadzeniu wyboru, a więc z naruszeniem art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. Wymienione w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zasady, tj. przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, dotyczą każdego etapu konkursu, począwszy od momentu przygotowywania Regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie samego postępowania konkursowego. Zasady te mają charakter normatywny, stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej i znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, formułując wobec właściwej instytucji przeprowadzającej wybór projektów do dofinansowania, obowiązek jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Wymogi stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich spełnienia, miałoby to skutkować negatywnymi konsekwencjami, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny, jasny i precyzyjny. Chodzi więc o to, aby nie pozostawiono żadnych wątpliwości odnośnie przyjmowanych w danym postępowaniu konkursowym kryteriów oceny projektów oraz oceny ich spełniania, które powinny być znane wnioskodawcom i w odpowiedni sposób im notyfikowane. Powyższe ma tą konsekwencję, że służy gwarantowaniu pewności i stałości obowiązywania kryteriów oceny, a w konsekwencji wyboru projektów do dofinansowania i eliminowania w tym zakresie jakichkolwiek domniemań stwarzających ryzyko zaistnienia pola dla jakiejkolwiek dowolności – gdy chodzi o stosowane kryteria oceny projektów – niweczącej przywołane powyżej zasady, a mianowicie zasady przejrzystości i rzetelności wyboru projektów oraz zasadę równego dostępu wnioskodawców do informacji o warunkach wyboru projektów (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2018 r. II GSK 4127/17, LEX nr 2479129). Regulamin konkursu wraz z jego załącznikami – jako dokument systemu realizacji – nie może podlegać wykładni, której rezultat byłby nie do pogodzenia z normatywnymi zasadami przejrzystości oraz rzetelności wyboru projektów do dofinansowania oraz z zasadą równego dostępu wnioskodawców do informacji o warunkach i sposobie (w tym kryteriach) wyboru projektów.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się nie do weryfikacji merytorycznej wniosku, a do zbadania, czy przeprowadzona procedura konkursowa oraz dokonana w jej trakcie ocena projektu nie naruszają powyższych reguł. W przedmiotowej sprawie istota zagadnienia spornego sprowadzała się do tego, czy zgodnie ze wskazanymi zasadami oceniono spełnienie kryterium formalno-merytorycznego "Rodzaj prowadzenia działalności wg PKD" zgodnie z którym – "Do złożenia wniosku uprawnieni są wyłącznie wnioskodawcy prowadzący na dzień 1 grudnia 2019 r. jako przeważającą – zgodnie z odpowiednimi rejestrami – wskazaną poniżej działalność gospodarczą, tj.: Sekcja I, cały Dział 55 – Zakwaterowanie (...) Sekcja R, cały Dział: 90 - Działalność twórcza związana z kulturą i rozrywką (...)".

ZWD uznał powyższe kryterium za niespełnione, gdyż zgodnie z dokumentem rejestrowym skarżącego, przeważającym kodem PKD jest kod 73.11.Z "Działalność agencji reklamowych", który nie znajduje się w katalogu określonym w dokumentacji konkursowej. Natomiast skarżący w trakcie postępowania wykazywał, że jego główną wykonywaną działalnością gospodarczą (około 90%) przed wystąpieniem pandemii była działalność w obszarze kultury i rozrywki (wpisana w CEIDG) jako dodatkowy kod PKD 90.02.Z, czyli wchodząca w zakres pomocy programu, o czym miały świadczyć faktury wystawiane w ramach tej działalności a także to, że w związku w z wykonywaniem tejże działalności został objęty pomocą w ramach programu LSR/LGD, Poddziałanie 19.2. - "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność". Dodać należy, że także z publicznie dostępnego zaświadczenia REGON skarżącego (wskazanego we wniosku o dofinansowanie pole B1) wynika, iż działalność przeważająca wg PKD to 9002Z – działalność wspomagająca wystawienie przedstawień artystycznych.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, WSA w zaskarżonym wyroku nie stwierdził, iż omawiane kryterium zostało spełnione. Uznał jedynie, że ocena niespełnienia tego kryterium na skutek braku wpisania takiej działalności jako przeważającej w CEIDG na 1 grudnia 2019 r. naruszała zasady oceny projektów wynikające z art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej.

WSA wskazał na wynikające z przedstawionych przez wnioskodawcę informacji okoliczności, z których wynika możliwość spełnienia tego kryterium, pomimo braku odpowiedniego wpisu co do przeważającej działalności w CEIDG. WSA przeprowadził też analizę znaczenia wpisu w CEIDG, jego deklaracyjnego charakteru. Wskazał na inne możliwości ustalenia przeważającej działalności na 1 grudnia 2019 r. Wskazał też na brak przejrzystości w Regulaminie naboru, gdzie z jednej strony dla wykazania tego kryterium przewidziano dokumenty rejestrowe oraz inne dokumenty, a w załączniku nr 2 Tabela Lp. 3, wyjaśniono że kryterium będzie oceniane na podstawie zapisów wniosku oraz weryfikowane na podstawie dostępnych publicznie rejestrów działalności gospodarczej. Na stronie internetowej DIP wyjaśniono zaś, że za "inne dokumenty" dotyczące spełnienia tego kryterium będą uznane wnioski do KRS/CEIDG lub wniosek aktualizacyjny dotyczący działalności złożony w terminie do 1 grudnia 2019 r. i nierozpoznany do dnia naboru. Już samo stwierdzenie, że "kryterium będzie oceniane na podstawie wniosku oraz zweryfikowane na podstawie dostępnych publicznych rejestrów działalności gospodarczej" powinno prowadzić do wniosku, że kryterium ma być oceniane przede wszystkim na podstawie zapisów wniosku, a więc ma być oceniane jego materialne spełnienie. Nie wskazano wprost konkretnie wymaganego wpisu w CEIDG na 1 grudnia 2019 r.

Zatem nie są zasadne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące przekroczenia kompetencji przez WSA, jak i nierozpoznania istoty sprawy. Niezasadny jest też zarzut, że WSA dokonał uznania spełnienia spornego kryterium przez skarżącego. WSA wskazał tylko wyczerpująco, dlaczego ocena niespełnienia tego kryterium została dokonana z naruszeniem prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny za nietrafny uznaje zarzut naruszenia art. 141 § 4 ppsa. Zarzut ten dotyczy braku zaleceń co do dalszego postępowania. WSA wskazał, że przyjęty w warunkach przedmiotowego naboru jako jedyny sposób weryfikacji warunku prowadzenia na 1 grudnia 2019 r. jako przeważającej działalności gospodarczej wg podanego PKD, tj. wpis we właściwym dostępnym publicznym rejestrze działalności gospodarczej nie przyczynia się do realizacji celu naboru, w tym celu szczegółowego. Sposób ten nie spełnia wymogu z art. 125 ust. 3 lit. a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia nr 1303/2013, nie dochowuje zasady proporcjonalności, jak również w efekcie prowadzi do naruszenia zasady równości wobec prawa o jakiej mowa w art. 20 Karty praw podstawowych. Wprowadzane w naborze kryteria i dowody na ich spełnienie nie mogą w żaden sposób utrudniać osiągnięcia celów wsparcia. Wpis w rejestrze CEIDG, jako jedyny sposób weryfikacji spełnienia przedmiotowego kryterium, wobec jego deklaratoryjnego charakteru, nie wypełnia również swojej funkcji jako "uproszczenie" procedur naboru z uwagi na, mocną podkreśloną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, pomoc powodowaną i przyznawaną w ramach niwelowania skutków pandemii COVID-19.

W efekcie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie są zasadne.

Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, należy zauważyć, że w znacznej części stanowią one powtórzenie zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Przede wszystkim dotyczą one naruszenia art. 37 ust. 1 i 2 oraz art. 41 ust. 2 pkt 7 i pkt 7a ustawy wdrożeniowej.

Kluczowe znaczenie ma tu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, zgodnie z którym właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. To właśnie naruszenie tego przepisu wyznaczającego sposób oceny projektów zarzucił WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że WSA słusznie uznał, że ocena spełnienia spornego kryterium w oparciu wyłącznie o stan zapisu w CEIDG na 1 grudnia 2019 r. naruszała wyznaczone przez art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zasady wyboru projektów. Zwłaszcza, że analizy rzeczywistej działalności skarżącego i osiąganych z niej przychodów, zapis w REGON mogły prowadzić do innej oceny spełnienia tego kryterium, kluczowego ze względu na cel wsparcia.

WSA nie naruszył też art. 16 ust. 1 ustawy CEIDG, tj. trafnie zauważył, że przepis ten stwarza tylko domniemanie prawdziwości wpisanych danych, które jest usuwalne. Aktualny w danej dacie wpis nie przesądza o aktualności danych, w szczególności co do zakresu prowadzonej działalności, czy tym bardziej przeważającej działalności w sytuacji, gdy między zgłoszeniem aktualizacji danych, a dokonaniem wpisu w CEIDG upływa pewien czas. Nie wpływa też na ocenę rozbieżności wpisu w CEIDG ze stanem rzeczywistym przekroczenia 7. dniowego terminu do zgłoszenia zmian od ich zaistnienia. Trafnie WSA wskazał w tej sytuacji, że oparcie się wyłącznie na stanie wpisu w CEIDG na 1 grudnia 2019 r. naruszało zasady oceny projektów wynikające z art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej. WSA nie naruszył tym samym art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej ani art. 16 ust. 1 ustawy CEIDG przez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów. Nie narusza też art. 37 ust. i ust. 2 ustawy wdrożeniowej wymóg starannej oceny wniosku w oparciu o przedstawione dokumenty, w tym w szczególności co do spełnienia spornego kryterium. Tym kryterium było zasadniczo prowadzenie przeważającej działalności gospodarczej – w rozpoznawanej sprawie – określonej w dziale 90 PKD. Wpis w CEIDG na 1 grudnia 2019 r. miał stanowić jeden z dopuszczalnych sposobów weryfikacji danych, co do rodzaju przeważającej działalności w tym dniu, a nie zasadniczym wymogiem materialnym spełnienia spornego kryterium. Twierdzenie autora skargi kasacyjnej, że szczegółowa analiza przedstawionych przez skarżącego o przyznanie pomocy dokumentów prowadzi do naruszenia zasad przejrzystości oraz rzetelności wyboru projektów są bezpodstawne.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 7 i pkt 7a ustawy wdrożeniowej, to należy zauważyć, że przepisy te wskazują tylko na konieczne postanowienia regulaminu postępowania konkursowego, nie określając materialnej treści tych postanowień. WSA nie zarzucał braku tych uregulowań, a więc naruszenia tego przepisu przez organ, a tylko naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. Zatem WSA nie naruszył art. 41 ust. 2 pkt 7 i pkt 7a ustawy wdrożeniowej przez wadliwe zastosowanie tego przepisu.

Również nietrafny jest zarzut naruszenia art. 125 ust. 3 lit a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia 1303/2013. Zgodnie z tymi przepisami instytucja zarządzająca sporządza i po zatwierdzeniu, stosuje odpowiednie procedury wyboru i kryteria, które zapewniają, że operacje przyczynią się do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów odpowiednich priorytetów, są niedyskryminujące i przejrzyste. Wymóg stosowania niedyskryminujących i przejrzystych procedur zawiera również art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Skoro – jak wyżej wykazano – Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, to tym samym za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. 125 ust. 3 lit a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia 1303/2013.

WSA nie tylko słusznie uznał, że został naruszony art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej, ale wskazał też trafnie, że przeprowadzona przez organy procedura wyboru była skoncentrowana na formalnym (dodatkowo niejednoznacznie określonym) wymogu zarejestrowania jako przeważającej działalności z Działu 55 (choć argumentacja organu powinna odnosić się do wskazywanego przez skarżącego Działu 90 PKD), z pominięciem przyczynienia się jej do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów objętych programem wsparcia, to jest wsparcia podmiotów gospodarczych prowadzących działalność z zakresie Działu 90 PKD, które dotknięte zostały istotnie skutkami ograniczenia działalności wywołanego pandemią COVID-19.

Z wyżej przedstawionych przyczyn za niezasadne należało uznać również zarzuty skargi kasacyjnej wiążące zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 i 2 oraz art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 i 7 a z naruszeniem art. 20 Karty praw podstawowych, stanowiącego, że wszyscy są równi wobec prawa. Przepis ten nie został naruszony przez to, że WSA dokonując właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, tj. art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej prawidłowo je zastosował uznając, że przedmiotowa procedura wyboru została dokonana z naruszeniem tych przepisów. WSA nie uczynił art. 20 Karty praw podstawowych podstawą rozstrzygnięcia, a tylko powołał się na ten zapis w swej argumentacji, która była prawidłowa, co wyżej wykazano. Argumentacja ta byłaby też trafna bez powoływania się na art. 20 Karty praw podstawowych. Tym bardziej więc zarzut naruszenia tego przepisu jest nieuzasadniony.

Naczelny Sąd Administracyjny końcowo wskazuje, że podobne stanowisko jak w rozpoznawanej sprawie, zajmował już w wyrokach z 20 maja 2021 r. I GSK 325/21 oraz z 23 czerwca 2021 r. I GSK 372/21 (dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W rezultacie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 ppsa orzekł o jej oddaleniu.