Wyrok NSA oz. w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1280/98
NSA oz. w Krakowie
Data orzeczenia: 1999-07-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Dopóki obowiązuje decyzja uprawnionego organu o wydaniu dowodu rejestracyjnego, zgodnie z którym samochód określony jest jako samochód ciężarowy specjalistyczny, dopóty nie ma podstaw do odmowy obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku od towarów i usług, przysługującego na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./.

TEZY

Dopóki obowiązuje decyzja uprawnionego organu o wydaniu dowodu rejestracyjnego, zgodnie z którym samochód określony jest jako samochód ciężarowy specjalistyczny, dopóty nie ma podstaw do odmowy obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku od towarów i usług, przysługującego na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją - po rozpatrzeniu odwołania - została utrzymana w mocy decyzja z dnia 10.12.1997 r. wydana przez Inspektor Kontroli Skarbowej zatrudnioną w Urzędzie Kontroli Skarbowej w K., którą "R." Sp. z o.o. określono zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1996 r. w wysokości 2659 zł oraz ustalono dodatkowe zobowiązanie w tym podatku w wysokości 3382 zł.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że Bogumiła Z. zakupiła samochód osobowy Opel Vectra, zamontowała do podłogi bagażnika kasetę o wymiarach 320 x 250 x 120 mm na pieniądze, a następnie w dniu 20.11.1996 r. sprzedała ten samochód spółce jako ciężarowy, a ta przerejestrowała tenże samochód z osobowego na ciężarowy specjalistyczny w Urzędzie Gminy w Z.

W trakcie kontroli skarbowej ustalono, że Spółka obniżyła podatek należny o podatek naliczony w wysokości 10.587,30 zł przy kupnie tego samochodu, co Inspektor Kontroli Skarbowej uznała za naruszenie art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług /Dz.U. nr 11 poz. 50/, stanowiącego: "Obniżenie kwoty lub zwrot różnicy podatku nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych (...), gdy odsprzedaż stanowi przedmiot działalności gospodarczej podatnika", gdyż samochód w momencie jego kupna przez Spółkę był osobowym, a nie ciężarowym. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 1 powołanej ustawy towarami dla celów podatku od towarów i usług są rzeczy ruchome, budynki, budowle lub ich części będące przedmiotem czynności określonych w art. 2, które wymienione są w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej w tym w SWW z uzupełnieniami z 1994 r.

W piśmie z dnia 24.09.1997 r. Wojewódzki Urząd Statystyczny w K. zaliczył przedmiotowy samochód do samochodów osobowych ogólnego przeznaczenia /SWW 1021/.

W konsekwencji Inspektor Kontroli Skarbowej uznała, że opinia ta jest decydująca dla uznania, że samochód jest osobowym, mimo dokonania w nim omówionego wyżej przystosowania.

Izba Skarbowa rozpatrując odwołanie Spółki od decyzji podzieliła stanowisko zajęte przez organ I instancji.

W skardze, którą Spółka złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniesiono o uchylenie decyzji organu II instancji i zarzucono naruszenie prawa materialnego przez przyjęcie, że samochód Opel Vectra jest samochodem osobowym w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Powołano się tu na wyjaśnienie Ministerstwa Finansów nr MWM 8252/95/AS z dnia 28.11.1995 r. o treści:

"Kryterium zaliczenia samochodu do samochodów osobowych bądź ciężarowych jest klasyfikacja ustalona w dowodzie rejestracyjnym danego samochodu przez właściwy Wydział Komunikacji na podstawie ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. 1992 nr 11 poz. 41 ze zm./ oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów /Dz.U. nr 21 poz. 91 ze zm./".

Nadto Spółka powołała się na opinię klasyfikacyjną Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego z dnia 19.12.1997 r. w której w przypadku identycznie przystosowanego samochodu zajęto stanowisko, iż należy zaliczyć go do furgonów specjalizowanych pozostałych /SWW - 1024-49/. Opinia ta stanowiła odpowiedź na pytanie, w którym podano, że samochód został przerejestrowany z osobowego na ciężarowy specjalizowany, gdyż w bagażniku została na stałe zamontowana kaseta na pieniądze o rozmiarach 320x250x120 mm. Tylko tę opinię zdaniem Spółki należy uznać za prawidłową, gdyż Inspektor Kontroli Skarbowej zadając stosowne pytanie pominęła fakt takiego przerejestrowania.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w K. wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczas zajmowane stanowisko.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Istota sporu pomiędzy stronami sprowadza się do tego, jak należy rozumieć pojęcie "samochód osobowy" w art. 25, ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz czy samochód Opel Vectra zakupiony przez Spółkę był samochodem tego rodzaju.

Gdy chodzi o odpowiedź na pierwsze pytanie, to należy stwierdzić, iż z tego przepisu nie wynika, aby użyte w nim pojęcie "samochód osobowy" należy rozumieć jak w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej. Gdyby było inaczej, to ustawodawca odesłałby do SWW, tak jak to uczynił np. przy towarach zwolnionych od podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy.

Zwrócić należy uwagę na to, że także Minister Finansów w par. 12 obowiązującego w 1996 r. rozporządzenia z dnia 21 grudnia 1995 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 154 poz. 797/ użył pojęcia "samochód osobowy" bez odesłania do SWW. Przepis ten bowiem stanowi: "Usługobiorcom użytkującym samochody osobowe na podstawie umów najmu, dzierżawy lub umowy o podobnym charakterze nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku o kwotę podatku naliczonego od czynszu i innych odpłatności wynikających z zawartej umowy".

Również przepisy o podatkach dochodowych, tj. art. 16 ust. 1 pkt 4, 49 i 51 z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./ oraz art. 23 ust. 1 pkt 4 i 46 i 47 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./ używając terminu "samochód osobowy" nie odsyłają do SWW czy też KRST. Przepisy te również "dyskryminują" samochody osobowe. Jest to zdaniem Sądu dodatkowy argument za jednolitym rozumieniem spornego pojęcia w prawie podatkowym.

Analogiczne stanowisko co do klasyfikacji samochodu na użytek podatku od towarów i usług zajęto też w wyroku SA/Ka 2780/94 z dnia 8 listopada 1995 r. Natomiast odmienny pogląd zajęty w wyroku SA/Ka 841/95 z dnia 23 stycznia 1996 r. należy uznać za jednostkowy, odosobniony. Oba te wyroki wraz z uzasadnieniem zostały opublikowane w książce A. Bącala "Podatek od towarów i usług w orzecznictwie sądowym" str. 161-164.

W związku z tym zgodzić się należy ze skarżącym, że sporne pojęcie należy rozumieć tak, jak w przepisach prawa o ruchu drogowym. Podstawowym aktem prawnym z tego zakresu, jaki obowiązywał w 1996 r. była ustawa z dnia 1 lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym, której artykuł 59 stanowił, że pojazdy samochodowe podlegają zarejestrowaniu /ust. 2/ oraz rejestracji pojazdów z pewnymi wyjątkami, które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, dokonuje na wniosek właściciela, właściwy ze względu na jego zamieszkanie kierownik urzędu rządowej administracji ogólnej, wydając w drodze decyzji dowód rejestracyjny. Zadanie to jako zadania zlecone mogły realizować również urzędy gmin, a ściślej kierownicy tych urzędów.

Ostateczna decyzja tych organów o wydaniu dowodu rejestracyjnego może być uchylona lub zmieniona jedynie na zasadach określonych przepisami ustawy /art. 16 Kpa/. Dopóki to nie nastąpi, to należy przyjmować, że pojazd samochodowy jest tego rodzaju, jak w dowodzie rejestracyjnym, o ile nie nastąpiła zmiana stanu faktycznego.

Zgodnie bowiem z art. 61 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym właściciel pojazdu zarejestrowanego powinien zawiadomić właściwy organ rejestracyjny o zmianie konstrukcyjnej pojazdu lub innej zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym. Taką zmianą jest z pewnością zmiana rodzaju pojazdu samochodowego. Jeżeli zatem Urząd Skarbowy lub inspektor kontroli skarbowej uważają, że powyższa decyzja jest wadliwa, to powinien spowodować jej wzruszenie przez właściwy organ i we właściwym trybie.