Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1334/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 223 par. 2 pkt 1, art. 12 par 1, art. 12 par 6, art. 228 par 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.) Sędziowie: WSA Inga Gołowska WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2020r. sprawy ze skargi L. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2019r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej L. S. koszty postępowania w kwocie 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych).


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wydało w dniu 10 października 2019r. postanowienie o nr [...], w którym stwierdzono L. S. uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy T. z dnia 18 lipca 2019r., nr [...] o zmianie decyzji Wójta Gminy T. z dnia 9 stycznia 2019r., nr [...] w sprawie ustalonego wymiaru zobowiązania pieniężnego na 2019r., poprzez ustalenie tego zobowiązania w wysokości [...] zł.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Pismem z dnia 13 sierpnia 2019r. Wójt Gminy T. przekazał SKO w T., celem rozpatrzenia, odwołanie L. S. od decyzji Wójta Gminy T. z dnia 18 lipca 2019r., nr [...], o której mowa powyżej. Rozpatrując wniesione zażalenie, Kolegium powołało się w pierwszej kolejności na treść art. 223 § 2 pkt 1, art. 12 § 1, § 6, art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019r. poz. 900 ze zm., dalej: "o.p.") oraz na orzecznictwo sądowe w zakresie ww. przepisów. Następnie organ II instancji wskazał, że w niniejszym przypadku, kwestionowana decyzja Wójta Gminy T. z dnia 18 lipca 2019r. została doręczona, zarówno stronie, jak i jej pełnomocnikowi w dniu 24 lipca 2019r., co potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy, zwrotne potwierdzenia odbioru. Potwierdza to również treść złożonego odwołania. W decyzji tej organ pouczył stronę o możliwości złożenia odwołania na tę decyzję w terminie 14 dni. Termin na złożenie odwołania, upłynął z dniem 7 sierpnia 2019r. W ocenie organu II instancji, odwołanie zostało złożone w dniu 8 sierpnia 2019r., co potwierdza pieczęć Urzędu Gminy T. wraz ze stwierdzeniem daty wpływu na egzemplarzu odwołania oraz pismo Urzędu Gminy T. z 9 października 2019r. wraz z załączonym do niego wydrukiem z systemu obiegu korespondencji, a zatem po upływie ustawowego terminu na złożenie odwołania. Biorąc pod uwagę ww. okoliczności, SKO w T., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca ww. postanowienie organu II instancji z dnia 10 października 2019r. zaskarżyła w całości, zarzucając mu naruszenie art. 7 k.p.a., art. 12 §1 k.p.a., poprzez niepodjęcie odpowiednich i wnikliwych czynności, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie terminu, w którym w sprawie zostało wniesione odwołanie, co w konsekwencji doprowadziło organ II Instancji do błędnych ustaleń faktycznych, zgodnie z którymi, odwołanie od decyzji Wójta Gminy T. w przedmiotowej sprawie zostało złożone w siedzibie organu I instancji (na dzienniku podawczym Urzędu Gminy T.) w dniu 8 sierpnia 2019r., podczas gdy odwołanie to zostało złożone w dniu 7 sierpnia 2019r. w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. - Prawo pocztowe, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w konsekwencji powyższego, organ II Instancji nie zastosował art. 57 §5 pkt 2) k.p.a., lecz przyjął, że przedmiotowe odwołanie zostało wniesione po terminie i nie rozpoznał merytorycznie tego odwołania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła m.in., że organ II Instancji błędnie ustalił, iż przedmiotowe odwołanie zostało złożone w siedzibie organu I Instancji w dniu 8 sierpnia 2019r., tj. dzień po przekroczeniu terminu do jego wniesienia. Skarżąca zwróciła uwagę, że w ocenie organu II Instancji, przekroczenie terminu do wniesienia odwołania miała potwierdzać pieczęć Urzędu Gminy T. wraz ze stwierdzeniem daty wpływu na egzemplarzu odwołania oraz pismo Urzędu Gminy T. z dnia 9 października 2019r. wraz z załączonym do niego wydrukiem z systemu obiegu korespondencji. Tymczasem, przedmiotowe odwołanie nie zostało złożone w siedzibie organu I Instancji na dzienniku podawczym, lecz zostało nadane w dniu 7 sierpnia 2019r. w placówce poczty polskiej T. co potwierdził sam Wójt Gminy T. w piśmie z dnia 13 sierpnia 2019r. (znak: [...]), kierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego słowami: "Odwołanie wpłynęło w terminie'' (str. 2 in fine). Przybita na egzemplarzu odwołania pieczęć Urzędu Gminy T., oznaczała zatem wyłącznie datę dotarcia przesyłki z odwołaniem do Urzędu Gminy T., nie zaś datę nadania tej przesyłki, którą potwierdza stempel pocztowy. Powyższe prowadzi do wniosku, że organ II Instancji, błędnie ustalił stan faktyczny, sugerując się datą "nabitą" na odwołaniu, podczas gdy z całokształtu materiału dowodowego, dostępnego w sprawie, w szczególności z koperty zawierającej odwołanie oraz pisma Wójta Gminy T. z dnia 13 sierpnia 2019r. wynikało, że odwołanie zostało wniesione w dniu 7 sierpnia 2019r., poprzez jego złożenie w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. - Prawo pocztowe. Odwołanie wpłynęło zatem w terminie. W konsekwencji, w ocenie skarżącej, gdyby organ II Instancji działał wnikliwie i podjął odpowiednie czynności w zakresie ustalenia daty wniesienia odwołania, na podstawie dostępnych dowodów, to wynik sprawy byłby inny. W szczególności organ nie stwierdziłby przekroczenia terminu do wniesienia odwołania, lecz rozpoznałby sprawę merytorycznie. Z tego też powodu, zdaniem skarżącej, zasadne jest uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. Do skargi dołączono następujące dowody: potwierdzenie złożenia pisma, zawierającego odwołanie w placówce Poczty [...] w T. ([...] ul. [...], [...] (Załącznik nr [...]); wydruk ze strony poczty polskiej https://emonitoring.poczta-polska.pl dla przesyłki z dnia 7 sierpnia 2019r. zawierającej odwołanie, oznaczonej numerem [...] (Załącznik nr [...]); pismo Wójta Gminy T. z dnia 13 sierpnia 2019r. (znak: [...]) (Załącznik nr [...]); kopertę zawierającą odwołanie z dnia 7 sierpnia 2019r. (akta postępowania).

W oparciu o powyższe zarzuty i argumentację skargi, wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o przyznanie zwrotu kosztów postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonego postanowienia. Dodał, że co prawda w piśmie przekazującym odwołanie, organ I instancji wskazał, że odwołanie wpłynęło w terminie, niemniej jednak z pieczęci na odwołaniu wynikało, że odwołanie to wpłynęło w dniu 8 sierpnia 2019r., a do odwołania nie została załączona koperta z pieczęcią, potwierdzającą jej złożenie w placówce pocztowej. W związku z tym, Kolegium podjęło działania w celu ustalenia sposobu wniesienia odwołania. W wyniku podjętych działań, pozyskane zostało pismo Wójta Gminy T. z dnia 9 października 2019r. potwierdzające, że odwołanie to zostało złożone osobiście w dniu 8 sierpnia 2019r. Do pisma załączony został wydruk z komputerowego systemu obiegu dokumentów, który również potwierdza, że odwołanie to zostało złożone osobiście w dniu 8 sierpnia 2019r. W niniejszym przypadku nie budzi zatem żadnych wątpliwości, że odwołanie zostało złożone w dniu 8 sierpnia 2019r., a zatem po upływie ustawowego terminu na złożenie odwołania. Organ II instancji zwrócił uwagę, że skarżąca na okoliczność złożenia odwołania powołała, jako dowód w sprawie, m.in. kopertę zawierającą odwołanie. W niniejszym przypadku odwołanie zostało wniesione za pośrednictwem organu I instancji, a taka koperta nie znajdowała się w przekazanych aktach sprawy. Podkreślono, że w przedmiotowej sprawie, w wyniku podjętych działań, pozyskane zostało w szczególności pismo Wójta Gminy T. z dnia 9 października 2019r. potwierdzające, że odwołanie to zostało złożone osobiście w dniu 8 sierpnia 2019r. Do pisma załączony został wydruk z systemu komputerowego obiegu dokumentów, który również potwierdza, że odwołanie to zostało złożone osobiście w dniu 8 sierpnia 2019r. Stąd też Kolegium nie miało jakichkolwiek podstaw, aby kwestionować informacje, przedstawione przez Wójta Gminy T.. Na podstawie załączonych do skargi dowodów nie sposób ustalić, jaka korespondencja była kierowana przez pełnomocnika skarżącej do Wójta Gminy T. w dniu 7 sierpnia 2019r. Pełnomocnik ten reprezentował skarżącą w kilku postępowaniach, prowadzonych również przed Kolegium w sprawie zobowiązań podatkowych za kolejne lata. Co więcej, organ II instancji zauważył, że z przedstawionego przez Wójta Gminy T. wydruku wynika, że przedmiotowe odwołanie zostało zarejestrowane w systemie urzędu gminy o godzinie 12.40, podczas gdy z przedstawionego przez pełnomocnika skarżącej wydruku z systemu śledzenia przesyłek ze strony internetowej Poczty [...] wynika, że doręczenie nastąpiło o godzinie 14.25. Z powyższych względów, podtrzymując pogląd na sprawę, wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, jak i w odpowiedzi na skargę, SKO w T. wniosło o oddalenie skargi.

W dniu 9 stycznia 2020r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęło pismo skarżącej, w którym odnosząc się do odpowiedzi na skargę, podtrzymała ona twierdzenia zawarte uprzednio w skardze i wniosła o zażądanie od Wójta Gminy T., dowodów w postaci: koperty wraz ze znajdującym się w niej pismem, nadanym do niego przesyłką poczty polskiej o nr [...] oraz odpowiadającemu mu wydruku z systemu komputerowego biegu dokumentów w Urzędzie Gminu T.; nagrania z monitoringu znajdującego się w biurze podawczym Urzędu Gminy T. z dnia 8 sierpnia 2019r. i przeprowadzenie dowodów z tych dokumentów i nagrań na okoliczność wykazania, że pełnomocnik skarżącej nie składał w Urzędzie Gminy w imieniu skarżącej żadnego pisma w tej lub innej sprawie w dniu 8 sierpnia 2019r., a pismo rzekomo złożone w tej dacie jest w istocie odwołaniem wyjętym z koperty, obejmującej przesyłkę pocztową o nr [...]. Z daleko posuniętej ostrożności procesowej, wniesiono tez o zażądanie od Poczty [...] S.A., informacji o danych osoby doręczającej przesyłkę o numerze [...], a po uzyskaniu tych danych o przesłuchanie tej osoby w charakterze świadka dla wykazania, że nie istnieje rozbieżność, pomiędzy godziną doręczenia przesyłki o numerze [...], a godziną rejestracją pisma w Urzędzie Gminy T., a to z tego powodu, że system poczty polskiej jest aktualizowany dopiero po powrocie listonosza do placówki, a godzina doręczenia jest przybliżona. Ponadto, ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę, skarżąca podała, że ten sam pełnomocnik, istotnie reprezentował ją w kilku postępowaniach podatkowych dotyczących zobowiązania podatkowego w podatku do nieruchomości za lata 2016, 2017, 2018 i 2019. Odwołania za lata 2016, 2017, 2018 zostały złożone bezpośrednio w Urzędzie Gminy T. na dzienniku podawczym w dniu 7 sierpnia 2019r., co potwierdzają pieczęci Urzędu Gminy T., nabite na ich odpisach (dowód: odpisy trzech odwołań z dnia 7 sierpnia 2019r. złożonych w sprawie prowadzonej do sygnatury [...] w dniu 7 sierpnia 2019r.). Odwołania te zostały złożone razem, jako że sprawy za lata 2016, 2017 i 2018 łączyła, co do zasady, wspólna podstawa faktyczna i prawna. Z tego powodu, argumenty podnoszone w tych sprawach był, co do zasady tożsame. Odwołania zostały więc sporządzone w jednym czasie i złożone na dzienniku podawczym w dniu 7 sierpnia 2019r. Odwołanie za 2019r., opierało się na innych podstawach, gdyż wydana decyzja nie była zmianą prawomocnej już decyzji, ale pierwszym doręczeniem decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości za 2019r. i jednocześnie w jednej kopercie, decyzji zmieniającej tę decyzję. Złożone odwołani, skarżyło jednocześnie obie te decyzje. Z tego powodu, pełnomocnik skarżącej pracował nad tym odwołaniem w ciągu dnia 7 sierpnia 2019r. i zostało ono wysłane w placówce pocztowej w T. godzinach wieczornych. Nie zawiera ono stempla Urzędu Gminy T., lecz numer nadania (dowód: odpis odwołania z dnia 7 sierpnia 2019r. nadanego w placówce pocztowej do sprawy o sygnaturze akt: [...]). Jednocześnie podniesiono, że pełnomocnik skarżącej nie składał w Urzędzie Gminy T. żadnego pisma osobiście lub za pośrednictwem innych osób w dniu 8 sierpnia 2019r. Przedstawiona wersja, jakoby w kopercie mogło znajdować się inne pismo dotyczące spraw podatkowych skarżącej jest nielogiczna w świetle faktu, że odwołanie jest ostatnim pismem, składanym na tym etapie postępowania Wójtowi Gminy T.. Skoro odwołania za lata 2016, 2017 i 2018r. zostały złożone osobiście 7 sierpnia 2019r., to do złożenia we wszystkich sprawach skarżącej na tym etapie postępowania, zostawało już tylko jedno pismo tj. odwołanie za rok 2019. Tak właśnie uczynił pełnomocnik skarżącej, wysyłając to odwołanie w godzinach wieczornych w placówce poczty polskiej. Zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego i zawodowego, w przesyłce tej nie mogło znajdować się żadne inne pismo, gdyż na tym etapie postępowania w żadnej ze spraw skarżącej nie pozostało do złożenia już żadne inne pismo. W sprawie zaistniał błąd ludzki i pismo wyciągnięte z koperty, pracownik Urzędu Gminy T. mylnie zarejestrował, jako złożone osobiście lub też błędnie sformułowano informację dla SKO w T. z dnia 9 października 2019r., która to informacja nigdy nie została doręczona skarżącej, aby mogła się ona do niej odnieść. Dla wykazania powyższego, zasadne jest zażądanie od Wójta Gminy T., koperty wraz ze znajdującym się w niej pismem, nadanym do Wójta Gminy T., przesyłką poczty polskiej o numerze [...] oraz odpowiadającemu mu wydruku z systemu komputerowego obiegu dokumentów. Skoro bowiem, jak twierdzi SKO w T., pismo to dotyczyło innej sprawy, z pewnością zostało zarejestrowane i można je odnaleźć. W ocenie skarżącej, poszukiwanie tego pisma w Urzędzie Gminy T. musi doprowadzić do wniosku, że informacja udzielona SKO w T. w dniu 9 października 2019r. była błędna, a przedmiotowe odwołanie zostało wniesione w terminie w dniu 7 sierpnia 2019r., poprzez jego nadanie w placówce pocztowej. Odnosząc się do wskazywanej rozbieżności, pomiędzy godziną rejestracji pisma w Urzędzie Gminy T., a godziną doręczenia, wskazaną w systemie śledzenia poczty polskiej, wskazano, że godzina ta jest przybliżona, gdyż listonosz może uzupełnić w systemie informacje o doręczeniu dopiero po powrocie do placówki pocztowej, skąd wynika rozbieżność wskazywana przez SKO w T.. W przypadku, gdyby fakt ten był kwestionowany w toku postępowania, skarżąca z daleko posuniętej ostrożności procesowej, wniosła o przeprowadzenie na tę okoliczność, dowodu z przesłuchania pracownika poczty polskiej, który doręczał przedmiotową przesyłkę. Do pisma dołączono: poświadczony za zgodność z oryginałem odpis pełnomocnictwa z dnia 25 lipca 2019r. wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej; odpisy trzech odwołań z dnia 7 sierpnia 2019r. złożonych w sprawie prowadzonej do sygnatury [...] w dniu 7 sierpnia 2019r.; odpis odwołania z dnia 7 sierpnia 2019r. nadanego w placówce pocztowej do sprawy o sygnaturze akt: [...]

W dniu 15 stycznia 2020r. do WSA w Krakowie wpłynęło pismo skarżącej, w którym, w nawiązaniu do treści skargi wyjaśniono, że ilekroć w treści tej skargi jest mowa o: art. 7 k.p.a., chodzi w istocie o art. 122 o.p.; art. 12 §1 k.p.a., chodzi w istocie o art. 125 §1 o.p.; art. 57 §5 pkt 2) k.p.a., chodzi w istocie o art. 12 §6 pkt 2) o.p.

W dniu 23 stycznia 2020r. do WSA w Krakowie wpłynęło pismo skarżącej, do którego przedłożyła poświadczone za zgodność z oryginałem odpisy: 1) Wniosku o wydanie zaświadczenia z dnia 15 stycznia 2020r.; 2) Pisma Wójta Gminy T. z dnia 15 stycznia 2020r.; 3) Zaświadczenia wydanego przez Wójta Gminy T. z dnia 15 stycznia 2020r. i wniosła o przeprowadzenie dowodów z tych dokumentów na okoliczność omyłki, która nastąpiła w Urzędzie Gminy T., wyjaśnienia tej omyłki oraz rzeczywistego sposobu i daty złożenia odwołania w przedmiotowej sprawie. Z zaświadczenia Zastępcy Wójta Gminy T. z dnia 15 stycznia 2020r. (karta nr [...] akt sądowych) wynikało, że uwagi skarżącej odnośnie daty złożenia spornego odwołania, zasługiwały na uwzględnienie. Po przeprowadzonym dodatkowo postępowaniu wyjaśniającym, uznano bowiem, że przedmiotowe odwołanie w dniu 7 sierpnia 2019r. zostało nadane w placówce pocztowej, które wpłynęło do urzędu listem poleconym priorytetowym w dniu 8 sierpnia 2019r., co potwierdza dowód nadania. Przyznano, że w sprawie nastąpiła omyłka na stanowisku biura obsługi klienta – kancelaria ogólna – dziennik podawczy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te niepodniesione w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych.

Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że korzystając z uprawnienia, które przyznaje sądowi administracyjnemu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 120 p.p.s.a., dopuszczający możliwość rozpoznania w postępowaniu uproszczonym skargi, której przedmiotem jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, Sąd procedował w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w granicach kompetencji, przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych przepisów, Sąd uznał, że zawiera ono wady, powodujące konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego. W konsekwencji, skarga L. S. jest zasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 10 października 2019r., nr [...], w którym stwierdzono L. S. uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy T. z dnia 18 lipca 2019r., nr [...] o zmianie decyzji Wójta Gminy T. z dnia 9 stycznia 2019r., nr [...] w sprawie ustalonego wymiaru zobowiązania pieniężnego na 2019r., poprzez ustalenie tego zobowiązania w wysokości [...] zł.

Sąd w badanej sprawie, zbada przede wszystkim prawidłowość dokonanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] oceny o stwierdzeniu uchybienia przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji.

Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowią, m.in. przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019r. poz. 900 ze zm., dalej: "o.p."). Zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 o.p., odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Art. 12 § 1 tej ustawy stanowi natomiast, że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Zgodnie z art. 12 § 6 o.p., termin uważa się za zachowany, m.in. jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017r. poz. 1481 oraz z 2018 r. poz. 106 i 138) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Stosownie z kolei do art. 228 § 1 pkt 2 o.p., organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Zgodnie natomiast z § 2 przytoczonego wyżej przepisu, postanowienia w sprawach wymienionych w § 1 są ostateczne.

W kontekście powyższych regulacji prawnych, nie ulega wątpliwości, że wydanie postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 o.p., powinno być poprzedzone bezspornymi ustaleniami w zakresie prawidłowości i daty doręczenia stronie kwestionowanego w drodze odwołania, rozstrzygnięcia wydanego przez organ I instancji oraz w zakresie daty wniesienia odwołania od tego orzeczenia. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, winno bowiem mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy do wniesienia środka odwoławczego został przez stronę zachowany (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2013r., sygn. akt I FSK 782/12).

Organ odwoławczy ma zatem obowiązek badać, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Prowadząc ustalenia w tym zakresie, organ powinien wziąć pod uwagę i rozważyć wszystkie istotne okoliczności z punktu widzenia dokonania takiej oceny, a w razie jakichkolwiek wątpliwości, przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w niezbędnym zakresie.

Na gruncie kontrolowanej sprawy, bezspornym jest, że kwestionowana decyzja Wójta Gminy T. z dnia 18 lipca 2019r., nr [...] o zmianie decyzji Wójta Gminy T. z dnia 9 stycznia 2019r., nr [...] w sprawie ustalonego wymiaru zobowiązania pieniężnego na 2019r., poprzez ustalenie tego zobowiązania w wysokości [...] zł – została doręczona zarówno skarżącej, jak i jej pełnomocnikowi w dniu 24 lipca 2019r., co potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru. Potwierdza to również treść złożonego odwołania. W decyzji tej, organ prawidłowo pouczył stronę o możliwości złożenia odwołania na tę decyzję w terminie 14 dni. Termin na złożenie odwołania, w przedmiotowej sprawie, upłynął w dniu 7 sierpnia 2019r.

Natomiast w badanej sprawie, wątpliwości dotyczą terminu wniesienia odwołania przez skarżącą od ww. decyzji organu I instancji. W skardze podniesiono bowiem, że organ II Instancji błędnie ustalił, iż przedmiotowe odwołanie zostało złożone w siedzibie organu I Instancji w dniu 8 sierpnia 2019r., tj. dzień po przekroczeniu terminu do jego wniesienia. Tymczasem, skarżąca podkreślała, że odwołanie nie zostało złożone w siedzibie organu I Instancji na dzienniku podawczym, lecz zostało nadane w dniu 7 sierpnia 2019r. w placówce poczty polskiej [...] l, co potwierdził sam Wójt Gminy T. w piśmie z dnia 13 sierpnia 2019r. (znak: [...]), kierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego słowami: "Odwołanie wpłynęło w terminie'' (str. 2 in fine). W ocenie skarżącej, przybita na egzemplarzu odwołania pieczęć Urzędu Gminy T., oznaczała zatem wyłącznie datę dotarcia przesyłki z odwołaniem do Urzędu Gminy T., nie zaś datę nadania tej przesyłki, którą potwierdza stempel pocztowy. Na potwierdzenie swoich racji, skarżąca wielokrotnie w toku postępowania, przedkładała wydruk ze strony poczty polskiej dla przesyłki z dnia 7 sierpnia 2019r. zawierającej odwołanie, oznaczonej numerem [...]

Z kolei w ocenie organu II Instancji, przekroczenie terminu do wniesienia odwołania, miała potwierdzać pieczęć Urzędu Gminy T. wraz ze stwierdzeniem daty wpływu na egzemplarzu odwołania oraz pismo Urzędu Gminy T. z dnia 9 października 2019r. wraz z załączonym do niego wydrukiem z systemu obiegu korespondencji. Na tej właśnie podstawie, organ wydał zaskarżone postanowienie. Na etapie odpowiedzi na skargę, organ II instancji wskazywał nadto, że Kolegium nie miało jakichkolwiek podstaw, aby kwestionować informacje, przedstawione przez Wójta Gminy T..

W tak zakrojonym stanie faktycznym, w ocenie Sądu, kontrolującego sprawę – w przedmiotowym stanie faktycznym, SKO w T. nie podjęło odpowiednich i wnikliwych czynności, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie daty wniesienia odwołania przez skarżącą od decyzji organu I instancji, co w konsekwencji doprowadziło organ II instancji do błędnych ustaleń faktycznych i stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W tym zakresie zarzuty skargi zasługują na uwzględnienie.

Nie ulega bowiem wątpliwości, że stan faktyczny sprawy, powinien być poprzedzony bezspornymi ustaleniami. Zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego, kompletnego materiału dowodowego, szczególnie, gdy skarżąca o to wnosiła w toku postępowania i powoływała się na określone i ważne dla niej okoliczności jest niewątpliwie, istotnym uchybieniem procesowym.

Sąd, badając przedmiotową sprawę, wziął pod uwagę okoliczność, ze SKO w T. owszem, podjęło działania w celu ustalenia sposobu wniesienia odwołania. Jak bowiem wynika z akt sprawy, w wyniku podjętych działań, pozyskane zostało pismo Wójta Gminy T. z dnia 9 października 2019r., jednak pismo to w kontekście całokształtu okoliczności faktycznych sprawy było niewystarczające i jak się okazuje błędne, gdyż nie potwierdzało prawdziwych okoliczności.

Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że w toku toczącego się postępowania, skarżąca wielokrotnie przedkładała dowód w postaci wydruku ze strony poczty polskiej https://emonitoring.poczta-polska.pl dla przesyłki z dnia 7 sierpnia 2019r., zawierającej odwołanie, oznaczonej numerem [...], które miało potwierdzać złożenie pisma, zawierającego odwołanie, jednakże organ ignorował ten fakt i w żaden sposób nie ustosunkował się do niego.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że dowód ten miał istotne znaczenie w sprawie. Podkreślić trzeba, że organy zawsze powinny uważnie ocenić zasadność, składanych przez stronę wniosków dowodowych, uwzględniając przy tym okoliczność, na jaką taki wniosek jest składany. W sytuacji, gdy powodem złożenia wniosków dowodowych jest dążenie przez skarżącą do przedstawienia swoich racji i do wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, a szczególnie warunkujących, poniesienie przez stronę odpowiedzialności, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, organ nie może nie uwzględnić takich wniosków, tylko dlatego, że uznał ich przeprowadzenie za zbędne, czy też, zmierzające do przedłużenia postępowania.

Takie działanie organu, zdaniem Sądu, świadczy o uchybieniu obowiązkowi uwzględnienia żądania przeprowadzenia określonych dowodów, jeżeli ich przedmiotem jest okoliczność, mająca znaczenie dla sprawy. Zatem zaniechanie przez organ, podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza, gdy strona powołuje się na ważne dla niej okoliczności jest uchybieniem przepisom prawa, wynikającym z Ordynacji podatkowej i tym zakresie Sąd w pełni aprobuje zarzuty sformułowane w skardze.

W kontekście powyższego, w sytuacji, gdy skarżąca wielokrotnie powołuje się na dowód w postaci wydruku ze strony poczty polskiej dla przesyłki z dnia 7 sierpnia 2019r., zawierającej odwołanie – konieczne staje się zweryfikowanie przez organ odwoławczy prawidłowości doręczenia decyzji organu I instancji, czego przed sporządzeniem odpowiedzi na skargę zaniechano.

Na szczególną uwagę Sądu zasługuje także okoliczność, że w dniu 15 stycznia 2020r., pełnomocnik skarżącej wystąpił do Wójta Gminy T. z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o sposobie i terminie wniesienia odwołania w przedmiotowej sprawie. We wniosku tym, pełnomocnik kolejny raz powoływał się na wydruk ze strony poczty polskiej, zawierający odwołanie; pismo Wójta Gminy T. z dnia 13 sierpnia 2019r., kierowane do SKO w T., w którym wprost stwierdzono, że: "Odwołanie wpłynęło w terminie". Podnosił w nim również, że w sprawie musiał nastąpić ludzki błąd i pismo wyciągnięte z koperty zostało błędnie opatrzone pieczęcią, jako złożone osobiście. Zwrócił też uwagę, że w dniu 7 sierpnia 2019r., składał osobiście na dzienniku podawczym Urzędu Gminy T. trzy odwołania w powiązanych sprawach za lata 2016, 2017 i 2018, natomiast czwarte z odwołań za 2019r. nadał on jednak przesyłką pocztową w godzinach wieczornych w dniu 7 sierpnia 2019r., gdyż z uwagi na inną podstawę prawną wydania decyzji za rok 2019, pracował nad nim jeszcze w ciągu dnia 7 sierpnia 2019r. Pełnomocnik skarżącej podnosił również, że ma interes prawny w uzyskaniu ww. zaświadczenia, gdyż jest radcą prawnym i reprezentuje skarżącą w postępowaniu podatkowym, a wniesienie odwołania w imieniu skarżącej jest jego podstawowym obowiązkiem, wynikającym z ordynacji podatkowej, ustawy o radcach prawnych, kodeksu etyki radcy prawnego oraz przyjętego pełnomocnictwa.

Sąd, badając przedmiotową sprawę, wziął pod uwagę fakt, że w odpowiedzi na wniosek pełnomocnika skarżącej o wydanie zaświadczenia – Zastępca Wójta Gminy T. w dniu 15 stycznia 2020r. wydał zaświadczenie, z którego wynika, że uwagi skarżącej odnośnie daty złożenia spornego odwołania, zasługiwały na uwzględnienie (karta nr [...] akt sądowych). Po przeprowadzonym dodatkowo postępowaniu wyjaśniającym, uznano ostatecznie, że przedmiotowe odwołanie w dniu 7 sierpnia 2019r. zostało nadane w placówce pocztowej, które wpłynęło do urzędu listem poleconym priorytetowym w dniu 8 sierpnia 2019r., co potwierdza dowód nadania. Przyznano, że w sprawie nastąpiła omyłka na stanowisku biura obsługi klienta – kancelaria ogólna – dziennik podawczy.

Wszystkie przytoczone wyżej okoliczności świadczą o tym, że organ II instancji nie wyjaśnił sprawy w sposób, wynikający z zasad Ordynacji podatkowej, tym samym na uwzględnienie zasługuje w szczególności zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 122 i 125 o.p. Rację ma bowiem skarżąca twierdząc, że gdyby organ II Instancji działał wnikliwie i podjął odpowiednie czynności w zakresie ustalenia daty wniesienia odwołania, na podstawie dostępnych dowodów, to wynik sprawy byłby inny. W szczególności, organ nie stwierdziłby przekroczenia terminu do wniesienia odwołania, lecz rozpoznałby sprawę merytorycznie.

Wobec przedstawionych wyżej rozważań oraz wobec braku odniesienia się przez organ do kwestii, które były bezpośrednio związane z zasadniczym dla sprawy zagadnieniem dotyczącym terminowości złożenia odwołania - Sąd uznał, że zachodzi podstawa do uchylenia wydanego w sprawie postanowienia SKO w T. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Rozpatrując sprawę ponownie, organ będzie zobowiązany do uwzględnienia, wyrażonej przez Sąd oceny prawnej i rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w oparciu o ww. wytyczne i uwagi, do których Sąd odniósł się szczegółowo w treści uzasadnienia. W szczególności SKO w T. w sposób wszechstronny ustali stan faktyczny w sprawie w oparciu o wszystkie zgromadzone w sprawie dowody, uwzględni przy tym argumentację i wnioski skarżącej. Przy ponownym rozstrzyganiu, organ dokona w szczególności wnikliwej i prawidłowej analizy dowodu w postaci wydruku ze strony poczty polskiej dla przesyłki z dnia 7 sierpnia 2019r., zawierającej odwołanie; zaświadczenia Zastępcy Wójta Gminy T. z dnia 15 stycznia 2020r.; pisma Wójta Gminy T. z dnia 13 sierpnia 2019r., kierowanego do SKO w T., w którym wprost stwierdzono, że: "Odwołanie wpłynęło w terminie".

Przy rozstrzyganiu, organ powinien mieć na uwadze, że ocena, czy dana okoliczność faktyczna została udowodniona, może być dokonana jedynie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zebranego w danej sprawie, jednakże z uwzględnieniem, aby swobodna ocena dowodów, nie przekształciła się w samowolę i ocenę dowolną. Ocena taka musi być zatem dokonana, zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny, bowiem w sprawie, w której przedmiotem rozstrzygnięcia jest określenie wymiaru zobowiązania pieniężnego, organy mają obowiązek przeprowadzić postępowanie w taki sposób, aby nie pozostawiać wątpliwości, co do podjętego rozstrzygnięcia. Dodać należy, że swoje prawidłowe wnioski, organ powinien przedstawić w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, spełniającym wymogi, wynikające z art. 210 § 4 o.p.

Biorąc pod uwagę powyższe, organ dokona ponownego oraz wyczerpującego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy i podejmie właściwe - pod względem materialnym i procesowym - rozstrzygnięcie w sprawie.

Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie, zobowiązując organ do uwzględnienia powyższej argumentacji. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018r. poz. 265 ze zm.) – Sąd zasądził na rzecz skarżącej od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwotę [...]złote, tytułem zwrotu kosztów postępowania, obejmującą zwrot kosztów zastępstwa procesowego skarżącej przez pełnomocnika – radcę prawnego, w wysokości [...] zł, zwrot uiszczonego wpisu od skargi, w wysokości [...] zł, a także zwrot kosztów poniesionych na opłacenie opłaty skarbowej od pełnomocnictwa [...] zł.