Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 860/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Pamela Kuraś – Dębecka (spr.) Protokolant Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] marca 2007 r., po zapoznaniu się z zarzutami Z. B. zawartymi w jego odwołaniu uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2006 r. w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 6000 złotych za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy.

Do powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dnia [...] października 2003 r. w miejscowości M. funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymali do kontroli pojazd marki [...] o nr rej.[...], zarejestrowany na I. P., a kierowany przez Z. P.. W trakcie czynności kontrolnych ustalono, że przewóz osób wykonywany był:

1. bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek, za co organ wymierzył karę w kwocie 8000 złotych;

2. bez wymaganego zezwolenia, za co organ wymierzył karę w kwocie 6000 złotych;

3. bez zainstalowanego urządzenia rejestrującego, za co organ wymierzył karę w kwocie 3000 złotych.

Uzasadniając nałożenie powyższych kar Wojewódzki Inspektor wskazał, że w dniu kontroli strona nie posiadała wymaganej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, a ponadto nie zgłosiła swojej działalności gospodarczej do zaewidencjonowania, za co została ukarana przez Sąd Rejonowy w M. karą grzywny wyrokiem nakazowym z dnia [...] marca 2004 r. (sygn. akt [...]).

Odnosząc się do drugiego naruszenia organ I instancji podniósł, że w dniu [...] października 2003 r. Z. P. wykonywał przewóz osób o charakterze regularnym na trasie [...] bez wymaganego zezwolenia, które winno być wydane przez Marszałka Województwa [...]. W tym zakresie przywołano wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2005 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1439/05) oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2006 r. (sygn. akt I OSK 463/05), w którym jednoznacznie stwierdzono, iż przewóz wykonywany bez posiadanego zezwolenia jest przewozem regularnym z naruszeniem art. 18 b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 z późn. zm.), cytowana dalej jako t.d.

Wojewódzki Inspektor uzasadniając nałożenie 3000 złotych kary stwierdził, że w ww. pojeździe nie było zainstalowane urządzenie rejestrujące – tachograf. Zgodnie bowiem z art. 35 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354) cytowana dalej jako cz.p.k., w pojazdach przeznaczonych konstrukcyjnie do przewozu więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, należy instalować i użytkować urządzenie rejestrujące.

W chwili kontroli Z. P. poruszał się zaś pojazdem zarejestrowanym na osób 14 bez zainstalowanego ww. urządzenia.

Wobec powyższych nieprawidłowości i w związku z art. 92 ust. 2 pkt 1 t.d. Wojewódzki Inspektor w S. ograniczył wysokość kary z 17000 złotych do kwoty 15000 złotych.

Z. P. pismem z dnia 29 listopada 2006 r. nie kwestionując co do zasady dokonanych i stwierdzonych naruszeń wniósł o uchylenie rozstrzygnięcia z dnia [...] listopada 2006 r. z uwagi na poniesienie już kary z tytułu grzywny wymierzonej wyrokiem Sądu w M., za wykroczenie z art. 60¹ § 1 k.w. – tj. za prowadzenie działalności gospodarczej bez wymaganego zgłoszenia jej do ewidencji działalności gospodarczej.

W ocenie strony nałożenie przez Wojewódzkiego Inspektora kary za ww. nieprawidłowości stanowi naruszenie przepisu art. 2 Konstytucji RP i jest sprzeczne z zasadami demokratycznego państwa prawnego.

W jej przekonaniu za niedopuszczalne należy uznać sytuację, w której za ten sam czyn obywatel karany jest zarówno wyrokiem Sądu, jak i w drodze decyzji administracyjnej. W tej kwestii odwołujący przywołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r. (sygn. akt K 17/97), gdzie uznano za nadmierną sanacyjność państwa sytuację, w której na obywatela który poniósł już odpowiedzialność karną nakłada się sankcję administracyjną za ten sam czyn. Konkludując Z. P. stwierdził, że kumulowanie odpowiedzialności administracyjnej i odpowiedzialności karnej stanowi wyraz nadmiernej represyjności, w konsekwencji czego obywatel za popełnienie jednego czynu ponosi "podwójną" odpowiedzialność.

Główny Inspektor Transportu Drogowego rozpoznając ponownie sprawę, mając na względzie zebrany w sprawie materiał dowodowy w zakresie dotyczącym posiadania wymaganego zezwolenia stwierdził, że [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, zgodnie z regułami określonymi w art. 77 § 1 i nast. k.p.a.

W konsekwencji uchylił karę za ww. naruszenie i przekazał organowi I instancji do ponownego przeprowadzenia postępowania w tej kwestii.

W zakresie braku licencji, jak również zainstalowanego tachografu organ II instancji uznał nałożenie kar za prawidłowe.

Główny Inspektor odnosząc się zaś do zarzutu odwołania wskazał na art. 93 ust. 1 t.d., który daje prawo nałożenia na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym przewozem karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Jednocześnie organ wyjaśnił, iż kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter. Zatem w ocenie Inspektora kara za ww. naruszenia, mimo wspomnianego wyroku Sądu w M. została nałożona w sposób prawidłowy, tym bardziej, że kara grzywny wymierzona przez sąd była za popełnienie czynów z art. 60¹ § 1 k.w., a kara administracyjna za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

Z. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył skargę na pkt 2 ww. decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego, tj. w zakresie nałożenia kary pieniężnej w łącznej kwocie 9000 złotych za brak licencji i tachografu. Skarżący wnosząc o uchylenie owego pkt 2 podniósł tę samą argumentację co w odwołaniu i wskazał, że w jego ocenie nie ma znaczenia, iż grzywna i kara administracyjna zostały wymierzone na innej podstawie prawnej.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, nie widząc potrzeby ustosunkowywania się do zarzutów w niej zawartych z uwagi, że są tożsame z zarzutami odwołania, a co do tych organ już się wypowiedział w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. cytowana dalej jako p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę, w świetle powołanych powyżej kryteriów, w ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nie naruszają przepisów prawa, w tym zarzucanego przepisu art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. Wynika z niej dla organu administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy dla prawidłowego ustalenia jej stanu faktycznego, co z kolei jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania norm prawa materialnego.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ w zaskarżonej decyzji szczegółowo ustalił stan faktyczny sprawy i obszernie przedstawił argumentację popierającą zajęte przez siebie stanowisko. Materiał dowodowy został zaś zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób wyczerpujący, a poczynione ustalenia faktyczne znalazły w nim potwierdzenie. Wobec powyższego Główny Inspektor Transportu Drogowego właściwe zastosował normy prawa materialnego i słusznie utrzymał w mocy wymierzone ww. kary pieniężne.

Skarżący w skardze nie zakwestionował prawidłowości dokonanych przez organy administracji publicznej ustaleń, a wręcz przyznał, że co do zasady stwierdzone podczas kontroli naruszenia były zgodne z rzeczywistością. Z. P. zarzucił natomiast zaskarżonej decyzji to, że ponownie nałożyła na niego karę za czyn, za który już poniósł inną karę, tj. wymierzoną wyrokiem sądu.

W rozpoznawanym przypadku bezspornym zatem jest, że Z. P. w dniu kontroli wykonywał zarobkowy przewóz osób na linii [...] bez wymaganej prawem licencji oraz bez zamontowanego urządzenia rejestrującego –tachografu. W myśl art. 87 ust. 1 t.d. podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. wypis z tej licencji oraz zapisy urządzenia rejestrującego.

Wobec powyższego organy Inspekcji Transportu Drogowego obowiązane były nałożyć kary pieniężne przewidziane w ustawie o transporcie drogowym - art. 92 t.d. penalizuje bowiem wykonywanie transportu drogowego za naruszenie obowiązków lub warunków wynikających z przepisów tejże ustawy. Zatem brak któregoś z ww. dokumentów przewidzianych prawem oznaczało nic innego, jak wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązków wynikających z przepisów prawa, a w konsekwencji wiązało się z nałożeniem ściśle określonych sankcji.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie należy w pełni podzielić pogląd zawarty w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż decyzja ta nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego, ale decyzją o charakterze związanym, tj. organ administracji publicznej przy zaistnieniu sytuacji przewidzianej przepisami prawa zobligowany jest wydać decyzję określonej treści, nakładającą karę pieniężną w prawem przewidzianej wysokości, nie kierując się przy tym zasadami współżycia społecznego. Nadto słusznie organ wskazał, że ustawa o transporcie drogowym w sposób sztywny określa kary pieniężne w ramach poszczególnych przewinień i nie przewiduje możliwości ich nie wymierzenia, w sytuacji gdy nakazuje to norma prawa.

W niniejszej sprawie skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji, że ta nie odpowiada prawu, gdyż narusza art. 2 Konstytucji RP, bowiem ponownie nakłada na niego konieczność poniesienia kary za ten sam czyn, za który został już ukarany grzywną wymierzoną ww. wyrokiem Sądu w M.

Sąd nie podziela tego zarzutu bowiem zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w M. Z. P. został uznany winnym popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. prowadzenia działalności gospodarczej bez zgłoszenia jej do ewidencji działalności gospodarczej i za to została wymierzona mu grzywna w oparciu o art. 601 § 1 k.w., w myśl którego kto wykonuje działalność gospodarczą bez wymaganego zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej, wpisu do rejestru działalności regulowanej lub bez wymaganej koncesji albo zezwolenia, podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny. Organy Inspekcji Transportu Drogowego zaś nałożyły kary pieniężne za nieposiadanie wymaganej licencji na wykonywanie transportu drogowego i za niezainstalowanie w kontrolowanym pojeździe urządzenia rejestrującego – tachografu.

Wobec tego w ocenie Sądu nie można mówić tu o dwukrotnym ukaraniu strony za ten sam czyn, gdyż sąd powszechny wymierzył karę za niezgłoszenie działalności gospodarczej do ewidencji a organy administracji publicznej za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w wyroku.