Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 924/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 208 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 2 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania podatkowego w podatku od spadków i darowizn uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] kwietnia 2021 r. znak sprawy [...].


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor IAS"

lub "organ odwoławczy") decyzją z 9 sierpnia 2021 r., po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej: "skarżąca", "strona", "podatnik") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. (dalej: "Naczelnik US" lub "organ I instancji") z [...] kwietnia 2021 r. umarzającej postępowanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego z tytułu zgłoszonego do opodatkowania nabycia 7 marca 2019 r. środków pieniężnych w kwocie 5.000 zł tytułem darowizny od M. S.. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał treść art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 220 § 2 i art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 1325 ze zm.; dalej: "Op", "Ordynacja podatkowa").

Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym

i prawnym:

Naczelnik US ustalił, że 1 kwietnia 2020 r. poprzez złożenie przez skarżącą zeznania podatkowego (SD -3) o nabyciu 7 marca 2019 r. środków pieniężnych

w kwocie 5.000,00 zł tytułem darowizny od M. S. zostało wszczęte postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego

w podatku od spadków i darowizn. Do zeznania podatkowego strona nie dołączyła jednak dokumentów potwierdzających, że środki pieniężne otrzymane od M. S. miały charakter darowizny. Z uwagi na to organ podatkowy poprosił skarżącą o przedłożenie m.in. takiego dokumentu. W odpowiedzi, strona złożyła pismo zatytułowane "Wyjaśnienie" i załączyła potwierdzenie przelewu środków pieniężnych

w ww. kwocie 5.000 zł otrzymanego od M. S. 7 marca 2019 r., gdzie nie wpisano tytułu operacji. Wyjaśniła, że nigdy nie zawierała z M. S. żadnej umowy pożyczki, czy to w formie ustnej, czy pisemnej. Pieniądze przelane na jej konto bankowe miały pomóc w jej ciężkiej sytuacji finansowej (spłata kredytu), o czym stanowił dowód w postaci potwierdzenia z banku o wcześniejszej spłacie kredytu.

W toku prowadzonego postępowania organ podatkowy zgromadził szereg dowodów, w tym wyjaśnień skarżącej i M. S., w świetle których stwierdził, iż istnieją rozbieżności co do tytułu przekazania środków pieniężnych.

W związku z tymi rozbieżnościami, Naczelnik US pismami z 22 lipca 2020 r.,

18 listopada 2020 r. oraz z 28 stycznia 2021 r., zwrócił się do Sądu Rejonowego

w R. o udzielenie informacji na temat postępowania, w którym stroną pozwaną jest lub była skarżąca (postępowanie o sygnaturze [...]). Informacji takich organowi podatkowemu jednak nie udzielono.

Naczelnik US, po analizie materiałów zgromadzonych w sprawie stwierdził, że przedłożone dokumenty i złożone wyjaśnienia nie wskazują na to, że przekazane

7 marca 2019 r. przez M. S. środki pieniężne w kwocie

5.000,00 zł stanowiły darowiznę. Fakt pozostawania w bliskich osobistych relacjach nie jest jednoznaczny z obowiązkiem nieodpłatnych świadczeń. Taki zamiar strony przekazującej nie został poparty żadnymi dowodami. Skarżąca nie przedstawiła też dowodów jednoznacznie potwierdzających, że wskazane w zeznaniu podatkowym środki stanowiły darowiznę. Wobec czego, decyzją z 30 kwietnia 2021r. na podstawie art. 207, art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 1 ust. 1 pkt 2, art. 5, art. 6 ust. 1 pkt 4, art. 7, art. 17a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U., z 2018 r. poz. 644) umorzył postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia przez skarżącą 7 marca 2019 r. środków pieniężnych w kwocie 5.000 zł, jako bezprzedmiotowe.

W odwołaniu, skarżąca podniosła, że jest niezadowolona z decyzji oraz, że postępowanie dotyczące środków pieniężnych otrzymanych od M. S. nadal się toczy przed Sądem Rejonowym w R..

W toku postępowania odwoławczego natomiast, korzystając z prawa do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego powtórzyła swoje dotychczasowe stanowisko oraz wystąpiła o wstrzymanie się przez Dyrektora IAS z decyzją dotyczącą formy przekazania środków pieniężnych z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym w R. postępowanie o zwrot tych pieniędzy. Wskazała, iż sprawy są w toku, nic nie zostało przesądzone, w związku z tym wniosła o zawieszenie postępowania skarbowego do czasu zakończenia spraw sądowych.

Decyzją z 9 sierpnia 2021r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie Dyrektor IAS utrzymał w mocy decyzję Naczelnika US.

Na wstępie uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia przypomniał dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, po czym wskazał, że kwestią sporną jest zasadność umorzenia postępowania podatkowego w podatku od spadków i darowizn

w konsekwencji zanegowania przez M. S. faktu przekazania skarżącej środków pieniężnych tytułem darowizny. Organ I instancji uznał bowiem, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania, że strona środki pieniężne otrzymała tytułem darowizny.

Następnie, powołując się na treść art. 208 § 1 Op organ odwoławczy w świetle treści tego przepisu uznał, że umorzenie ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Obligatoryjną przesłanką do umorzenia postępowania podatkowego jest zaś bezprzedmiotowość postępowania. W tym zakresie, organ podatkowy nie może działać w ramach tzw. uznania administracyjnego. Decyzja taka posiada bowiem wszelkie znamiona tzw. decyzji związanej. Oznacza to, że jeżeli wystąpi bezprzedmiotowość, organ podatkowy musi umorzyć postępowanie podatkowe. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do jej rozpoznania

w drodze postępowania podatkowego. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego

o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Organ odwoławczy wskazał nadto na treść art. 1 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn dostrzegając, że ustawa ta nie zawiera definicji umowy darowizny. Stąd za niezbędne uznał odwołanie się w tej mierze do przepisów prawa cywilnego (art. 888, art. 889, art. 890 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964, Nr. 16, poz. 94).

Następnie, odnosząc treść tych przepisów do realiów rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy przypomniał, że 1 kwietnia 2020 r. skarżąca złożyła Naczelnikowi US zeznanie podatkowe (SD – 3) o nabyciu 7 marca 2019 r. środków pieniężnych

w kwocie 5.000,00 zł tytułem darowizny od M. S.. Do zeznania podatkowego strona nie dołączyła jednak umowy darowizny, ani żadnych innych dowodów potwierdzających nabycie darowizny. W związku z tym, organ podatkowy

w toku prowadzonego postępowania podjął działania w celu zbadania, czy w sprawie miała miejsce umowa darowizny, bowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy budził wątpliwości co do charakteru nabycia środków pieniężnych przez stronę.

Dokonując oceny tych ustaleń DIAS stwierdził, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdza, aby środki pieniężne w kwocie 5.000,00 zł zostały przekazane przez M. S. tytułem darowizny. Z dołączonego do akt "Potwierdzenia przelewu otrzymanego" wynika wprawdzie, że na rachunek bankowy skarżącej, prowadzony w [...] 7 marca 2019 r. wpłynęła kwota 5.000,00 zł od M. S., jednak nie został określony tytuł tej operacji. Ponadto M. S. w toku przesłuchania w organie podatkowym nie potwierdził umowy darowizny, przeciwnie dołączył dokumenty wskazujące na umowę pożyczki, tj.: wypowiedzenie umowy pożyczki z 9 września 2019 r., z którego wynika, że brak zadośćuczynienia wezwaniu do dobrowolnego spełnienia żądania w postaci zwrotu pożyczki, m.in. w kwocie 5.000 zł skutkować będzie skierowaniem sprawy do właściwego sądu powszechnego. Ponadto, 27 lutego 2020 r. M. S. zawarł z A. S. umowę darowizny wierzytelności, na podstawie której darował mu przedmiotową wierzytelność, o czym poinformował stosownym pismem.

Ustalenia te, zdaniem DIAS nie pozwalają uznać, że nabycie 7 marca 2019 r. przez skarżącą kwoty 5.000,00 zł miało miejsce tytułem darowizny. Okoliczność, że M. S. nie potwierdził umowy darowizny, a także fakt, że odwołująca nie przedstawiła żadnego dowodu, że umowa taka miała miejsce skutkowało tym, że Naczelnik US zobowiązany był do umorzenia postępowania w podatku od spadków

i darowizn wszczętego 1 kwietnia 2020 r., jako bezprzedmiotowego. Przesłanką do umorzenia postępowania podatkowego jest bowiem bezprzedmiotowość postępowania. Skoro zatem w sprawie nie została zawarta umowa darowizny, to zdaniem DIAS brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu podatkowym w przedmiocie podatku od spadków i darowizn.

Z tych względów, wszystkie zarzuty odwołania uznał za nieuzasadnione, w tym

z uwagi na treść art. 139 § 3 Op organ odwoławczy nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku strony o wstrzymanie się z wydaniem decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, która ma charakter opisowy skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła stronniczość. Uznała, że

w sprawie zasadniczo przyjęto wyłącznie jednostronne zeznania M. S. twierdząc, że zostały wykorzystane wszystkie możliwości rozwiązania sprawy. Dodała, że wiadomym faktem jest, że podczas konfliktu stron darczyńca nie przyzna się, że zrobił to bezinteresownie.

Nadmieniła, że w uzasadnieniu podano, że "M. S. dołączył dokumenty wskazujące na zawarcie pożyczki, tj. wypowiedzenie umowy pożyczki". Tymczasem, zdaniem skarżącej nie można wypowiedzieć czegoś co nie istnieje. Pożyczka jest umową konsensualną, polegającą na zgodnym oświadczeniu woli stron, w tym dającego i biorącego pożyczkę. Powinna zatem zawierać formę pisemną uwzględniając pewne elementy m.in. datę, kwotę, określenie stron umowy, warunki

i termin spłaty, szczególnie przy tak dużej sumie. Ponadto potwierdzeniem zawarcia umowy pożyczki jest uznanie roszczenia przez pożyczkobiorcę.

Dodała, że mając żonę adwokata pan S. wiedział też zapewne jakie mogą być skutki takiego zaniechania. Tytuł przelewu może być jedynie poszlaką.

Z doświadczenia życiowego skarżącej wynika, że różnie tytułować można przelewy, tym bardziej robione bliskiej osobie, a w czasie gdy dokonano tego przelewu skarżąca pozostawała z M. S. bliskich relacjach.

Reasumując uznała, że sprawa nie została przeprowadzona szczegółowo

i skrupulatnie.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor IAS wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej "ppsa"), stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. Nr 2021, poz. 137) sprawowana jest na podstawie

kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) ppsa). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w świetle wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Organy podatkowe w sprawie przedwcześnie przyjęły bowiem, że prowadzone w niniejsze sprawie postępowanie podatkowe stało się bezprzedmiotowe w świetle art. 208 § 1 Op. Ustalenia faktyczne dokonane w sprawie, zdaniem Sądu nie wyczerpują dyspozycji wymienionego przepisu i są niewystarczające do jego zastosowania.

Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z dyspozycją tego przepisu, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności

w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję

o umorzeniu postępowania.

Jak wskazał NSA w wyroku z 21 stycznia 2022 r., sygn. akt III FSK 3573/21,

w odróżnieniu od rozwiązania normatywnego przewidzianego w art. 208 § 2 Op, gdzie określono fakultatywne umorzenie postępowania podatkowego, w zacytowanym przepisie ustawodawca wprowadza obligatoryjność decyzji o umorzeniu postępowania. W przypadku zatem zaistnienia przesłanki wyrażonej tym unormowaniem organ podatkowy ma obowiązek wydać decyzję o umorzeniu danego postępowania. Przesłanka zastosowania tej konstrukcji prawnej opiera się z jednej strony na szerokim zakresowo sformułowaniu dotyczącym stwierdzenia, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, z drugiej zaś strony prawodawca jako przykład wskazuje przedawnienie zobowiązania podatkowego. Posłużenie się stosunkowo szerokim zakresem przesłanki do wydania tej decyzji oznacza, że nie ma znaczenia jaka była przyczyna, czy też przyczyny bezprzedmiotowości danego postępowania. Istotne jest bowiem stwierdzenie tej bezprzedmiotowości w odniesieniu do konkretnego postępowania. Dla zastosowania obligatoryjnego wydania decyzji o umorzeniu postępowania podatkowego konieczne staje się bowiem wskazanie przyczyny bezprzedmiotowości oraz samej bezprzedmiotowości postępowania podatkowego.

W doktrynie pojęcie bezprzedmiotowości postępowania "(...) należy odnieść do elementów materialnego stosunku prawnego, o którym należy orzec w decyzji kończącej postępowanie (...)" - J. Borkowski/ aktualizacja B. Adamiak. (w) B. Adamiak, J. Borkowski, R,. Mastalski, Z. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz 2016 r., Wrocław 2016 r., s. 1058.

W innym wyroku z 1 sierpnia 2017 r., sygn. akt II FSK 1817/15 NSA wskazuje, że kluczowym dla interpretacji art. 208 § 1 Op jest wyjaśnienie pojęcia "bezprzedmiotowości postępowania". Ponieważ zasadniczym celem postępowania administracyjnego jest zawsze konkretyzacja praw i obowiązków indywidualnego podmiotu, pojęcie bezprzedmiotowości należy odnieść do elementów materialnego stosunku prawnego, o którym należy orzec w decyzji kończącej postępowanie. Zagadnienie to należy zatem rozpatrywać w odniesieniu do podmiotowych

i przedmiotowych elementów stosunku prawnego, podstawy prawnej oraz stanu faktycznego wyrażonego w języku normy prawnej mającej zastosowanie w sprawie.

W związku z tym przyczyny bezprzedmiotowości postępowania obejmują cztery kategorie:

a) podmiotowe dotyczące organu podatkowego lub stron postępowania;

b) przedmiotowe dotyczące interesu prawnego o którym ma się rozstrzygać

w sprawie;

c) podstawy prawnej załatwienia sprawy co do jej istoty oraz;

d) prawotwórczych elementów stanu faktycznego.

Należy przy tym podkreślić, że nie wszystkie przyczyny bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego ogólnego będą mogły pojawić się w postępowaniu podatkowym w sprawach dotyczących podatków, ponieważ nie orzeka się w nich

o uprawnieniach osobistych związanych z umiejętnościami lub kwalifikacjami ściśle personalnymi (podobnie J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski,

J. Zubrzycki, Ordynacja Podatkowa. Komentarz, Wrocław 2009, s. 829-830).

Rozważając występowanie powyższych przesłanek w konkretnej sprawie należy pamiętać, że umorzenie postępowania podatkowego z powodu jego bezprzedmiotowości jest przypadkiem szczególnym zakończenia postępowania odpowiadającym pojęciu innego sposobu jego zakończenia, a więc bez zrealizowania celu głównego jakim dla art. 207 § 2 Op jest rozstrzygnięcie sprawy co do istoty.

W literaturze przedmiotu i w orzecznictwie za ugruntowany należy uznać pogląd, że przesłanka bezprzedmiotowości występuje wówczas, gdy w sposób oczywisty organ podatkowy stwierdził brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Cel bezprzedmiotowości postępowania, o którym mowa w art. 208 § 1 Op nie może być utożsamiany z rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, a powinien być konsekwencją postępowania toczącego się w prawidłowo i merytorycznie przeprowadzonym postępowaniu tak w zakresie podmiotowym jak i przedmiotowym.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy Sąd uznał, że w dacie wydania decyzji organu odwoławczego, jak i decyzji poprzedzającej to orzeczenie wydanej przez organ I instancji nie wystąpiły przesłanki do zastosowania treści art. 208 § 1 Op. Brak jest bowiem podstaw do uznania, iż tytuł przekazania spornej w niniejszej sprawie kwoty został wyjaśniony. Nadal bowiem są wątpliwości czy w okolicznościach sprawy czynność ta stanowi darowiznę na rzecz skarżącej, czy też przekazanie jej środków pieniężnych nastąpiło w ramach zawartej między skarżącą a M. S. umowy pożyczki. Z dokonanych przez organy podatkowe ustaleń wynika, iż w sprawie zaistniały rozbieżności co do tytułu przekazania przez M. S. środków pieniężnych na rzecz skarżącej. Skarżąca twierdzi bowiem konsekwentnie, iż przekazanie tej kwoty miało miejsce tytułem darowizny, według twierdzeń M. S. zaś kwota ta została przekazana skarżącej tytułem pożyczki. Przejawem powyższego sporu są toczące się przed Sądem Rejonowym w R. postępowania sądowe. Na fakt, iż postępowania sądowe dotyczące spornych w niniejszej sprawie środków pieniężnych są w toku wskazuje też konsekwentnie skarżąca zarówno w postępowaniu odwoławczym, jak i przed Sądem, dostrzegając przy tym potrzebę zawieszenia postępowania podatkowego do czasu zakończenia tych postępowań. W złożonym w postępowaniu odwoławczym piśmie z dnia 27 lipca 2021 r. skarżąca wniosła bowiem nie tylko o wstrzymanie się

z wydaniem decyzji, ale także o zawieszenie postępowania podatkowego do czasu zakończenia spraw sądowych. Do tego wniosku organ odwoławczy się nie odniósł. Organ I instancji prawidłowo podjął próbę uzyskania informacji z Sądu Rejonowego

w R. dotyczącej postępowania, w którym stroną pozwaną jest lub była skarżąca. Informacji takich organowi podatkowemu jednak nie udzielono, a jak wynika z treści notatki służbowej sporządzonej przez pracownika US (k. 104 akt podatkowych) próby uzyskania żądanych informacji okazały się bezskuteczne w związku z faktem, że sprawa o sygn. [...] jest na etapie wyłączenia kolejnego sędziego z tej sprawy

i brak jest referenta, który mógłby odpowiedzieć na wezwanie urzędu poprzez wydanie stosownego zarządzenia. Ponadto nie wiadomo jak długo jeszcze taki stan potrwa i nie jest możliwe ustalenie kiedy odpowiedź taka zostanie udzielona. Organ I instancji zaniechał dokonania ustaleń w tym zakresie, po czym organy obu instancji zgodnie stwierdziły, że przedłożone przez skarżącą dokumenty nie wskazują jednoznacznie, że przekazane przez M. S. środki pieniężne stanowiły darowiznę,

a M. S. zaprzeczył, iż stanowiły one darowiznę, uznały, że w sprawie wystąpiły przesłanki do umorzenia postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania

w podatku od spadków i darowizn, wszczętego 1 kwietnia 2020 r. na podstawie art. 208 § 1 Op z powodu bezprzedmiotowości. Pomięły przy tym okoliczność, iż przed sądem powszechnym toczą się spory, które mogą mieć wpływ na ustalenia i wynik w niniejszej sprawie. Nie jest bowiem wykluczone, iż rozstrzygnięcie toczącej się sprawy o zapłatę, jeśli jej przedmiotem jest objęta sporem w niniejszym postępowaniu kwota wywiera bezpośredni wpływ na ocenę co do przedmiotu niniejszego postępowania. Takie działanie w ocenie Sądu stanowi zatem o naruszeniu treści art. 208 § 1 Op w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego. Dokonanie powyższej oceny jest bowiem na tym etapie postępowania przedwczesne.

Jak Sąd wywiódł powyżej, dla zastosowania obligatoryjnego wydania decyzji

o umorzeniu postępowania podatkowego konieczne jest wskazanie przyczyny bezprzedmiotowości oraz samej bezprzedmiotowości postępowania podatkowego.

Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy organ podatkowy stwierdzi w sposób oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpoznania sprawy. Chodzi tu o każdą (jakąkolwiek) przyczynę powodującą brak jednego z elementów stosunku prawnego. Bezprzedmiotowość może powstać zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i po wszczęciu postępowania.

W realiach rozpoznawanej sprawy takich okoliczności organy podatkowe jednak nie wskazały, a wobec niewyjaśnienia powziętych wątpliwości naruszyły zasady prowadzenia postępowania podatkowego wymienione w Op, tj. w art. 121, art. 122, art. 187 § 1, zaś oceny zgromadzonych w realiach niniejszej sprawy dowodów dokonały

w sposób sprzeczny z treścią art. 191 Op.

Ponownie rozpoznając sprawę organy podatkowe obowiązane będą zatem uwzględnić powyższe rozważania i ocenę prawną dokonaną przez Sąd co do wykładni treści art. 208 § 1 Op. Niezbędne jest nadto wyjaśnienie powziętych przez organy wątpliwości co do charakteru środków pieniężnych przekazanych skarżącej przez M. S., również w kontekście zawisłych spraw przed Sądem Rejonowym w R.. Jak wynika z akt sądowych sprawy (k. 57) przed Sądem Rejonowym w R. w sprawie [...]toczy się bowiem postępowanie z powództwa A. S. przeciwko skarżącej o zapłatę, którego wynik może mieć wpływ na treść kluczowych w sprawie okoliczności faktycznych. Należy zatem ustalić co konkretnie jest przedmiotem tego postępowania i rozważyć zasadność zawieszenia postępowania podatkowego w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania sądowego na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Op. O ile bowiem toczące się postępowanie sądowe przed Sądem Rejonowym w R. rozstrzygać będzie

o tytule przekazanej skarżącej kwoty, stanowi to zagadnienie wstępne w toczącym się w niniejszej sprawie postępowaniu podatkowych i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia tego zagadnienia wstępnego przez ten Sąd.

Z tych względów zarzuty skargi okazały się zasadne. Dlatego Sąd, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 § 2 ppsa w trybie uproszczonym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ppsa orzekł, jak

w wyroku.