Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1102/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 120, art. 121, art. 122
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 203 ust 1, ust 2, ust 3, art. 212 a
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Kandut, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Marta Mielczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi J. P. (P.) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty wynikającej z długu celnego powstałego w wyniku usunięcia towaru spod dozoru celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z 18 [...] r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania J.P. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B.z [...]r. nr [...], w przedmiocie określenia kwoty wynikającej z długu celnego powstałego w wyniku usunięcia towaru spod dozoru celnego. W podstawie prawnej powołał art. 233 § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., zwanej dalej O.p.) art. 51 pkt 1 w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 727 ze zm.) w związku z art. 57, art. 203 ust. 1, ust. 2 ust. 3 tiret pierwsze rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 ze zm., Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, roz. 2, t. 4, str: 307, zwanego dalej WKC).

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że J.P. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą ""A"", 20 stycznia 2014 r. dokonał wpisu do ewidencji, o którym mowa w art. 76 ust. 1 lit c WKC, towarów objętych procedurą dopuszczenia do swobodnego obrotu na podstawie posiadanego pozwolenia na stosowanie procedury uproszczonej "w miejscu" nr [...] dla miejsca o numerze identyfikacyjnym [...] Wpis do ewidencji, który ma tę samą moc prawną co przyjęcie zgłoszenia określonego w art. 62 WKC, został dokonany w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy M.J.prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą PHU "B“ - na podstawie posiadanego upoważnienia do działania jako przedstawiciel bezpośredni - przed uzyskaniem w systemie NCTS komunikatu "zawiadomienie o zwolnieniu towarów z tranzytu“ (IE 025), który strona otrzymała 21 stycznia 2014 r. Przedmiotowy towar objęty był uprzednio procedurą tranzytu zewnętrznego na podstawie noty Tl nr [...].

W oparciu o przepis art. 57 WKC, zgodnie z którym jeżeli organy celne stwierdzą, że towary zostały wprowadzone na obszar celny Wspólnoty z naruszeniem przepisów lub zostały usunięte spod dozoru celnego, podejmują wszelkie niezbędne działania, łącznie ze sprzedażą towarów, w celu uregulowania ich sytuacji, Naczelnik Urzędu Celnego w B. postanowieniem z [...] r. wszczął z postępowanie celne w związku z usunięciem spod dozoru celnego przedmiotowego towaru.

Wypowiadając się w sprawie zebranego materiału dowodowego strona zwróciła się z wnioskiem o zastosowanie zerowej stawki celnej, przedkładając jednocześnie oryginały dokumentów ATR nr [...]oraz [...], kopię deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7, na podstawie której dokonane zostało przez przedsiębiorcę M.J.PHU "B“ rozliczenie podatku VAT zgodnie z art. 33a ustawy. Strona wyjaśniła też, że:

- 20 stycznia 2014 r. zostały wysłane uwagi rozładunkowe, które w wyniku błędu wewnętrznego programu do obsługi zgłoszeń celnych nie zostały przekazane do systemu NCTS,

- 20 stycznia 2014 r. dokonano wpisu do rejestru (104-125, 126) towarów objętych procedurą uproszczoną,

- 21 stycznia 2014 r. stwierdzono, że w programie do obsługi zgłoszeń celnych brakuje komunikatu "Zwolnienie towaru z tranzytu", zatem ponownie przesłano komunikat "Uwagi rozładunkowe" do systemu NCTS. O godzinie 8: 31 otrzymała komunikat IE25, który zwolnił towar z tranzytu.(...). Strona oświadczyła, że powyższy incydent nie był spowodowany rażącym niedbalstwem i wniosła o zastosowanie zerowej stawki celnej dla towarów przywożonych z Turcji.

Decyzją z [...]r. nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego w B.:

- stwierdził, że towar objęty procedurą tranzytu [...] z 17 stycznia 2014 r., został usunięty spod dozoru celnego,

- stwierdził powstanie długu celnego w przywozie w dniu 20 stycznia 2014 r.,

- określił dłużnika w osobie przedsiębiorcy J.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą ""A"",

- określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości: [...] PLN.

W odwołaniu od tej decyzji strona wniosła o jej uchylenie w całości, w uzasadnieniu wskazując na następujące dowody:

- 20 stycznia 2014 r. zostały wysłane komunikaty: "Zawiadomienie o przybyciu towaru", po otrzymaniu komunikatów IE43, wysłano komunikaty "Uwagi rozładunkowe", które w wyniku błędu wewnętrznego programu do obsługi zgłoszeń celnych nie zostały przekazane do systemu NCTS,

- 20 stycznia 2014 r. dokonano wpisu do rejestru (104-125, 126) towarów objętych procedurą uproszczoną,

- 21 stycznia 2014 r. stwierdzono, że w programie do obsługi zgłoszeń celnych brakuje komunikatu "Zwolnienie towaru z tranzytu" i ponownie przesłano komunikat "Uwagi rozładunkowe" do systemu NCTS. O godzinie 8: 31 strona otrzymała komunikat IE25, który zwolnił towar z tranzytu,

- 21 stycznia 2014 r. Kierownik Oddziału Celnego w C. został poinformowany telefonicznie o przebiegu operacji dotyczącej ww. tranzytu, a do Oddziału został wysłany cały komplet dokumentów,

- 29 stycznia 2014 r. Oddział Celny w C.objął przedmiotowy towar zgłoszeniem [...]oraz [...], tym samym potwierdził dopuszczenie do obrotu przesyłając stronie komunikaty PZC do spornych zgłoszeń,

- jak wynika z komunikatów PZC/POD, w ocenie Kierownika Oddziału Celnego w C., nie nastąpiło usuniecie spod dozoru, a incydent nie pozbawił organów celnych możliwości dozoru celnego,

- zaskarżona decyzja jest kolejnym dopuszczeniem do obrotu tego samego towaru, co jest niezgodne z obowiązującymi przepisami,

- zastosowanie preferencyjnych stawek na podstawie przedłożonych świadectw A.TR było uzasadnione,

- funkcjonariusz prowadzący postępowanie 14 kwietnia 2014 r. poinformował stronę, że A.TR nie będzie uznany, co świadczy o tym, ze rozstrzygnięcie zapadło przed rozpatrzeniem wniosków i dokumentów dowodowych.

Dodatkowo strona podniosła, że przytoczone fakty dotyczące przedmiotowego postępowania można określić, jako rażące niedbalstwo Naczelnika Urzędu Celnego w B..

Strona zaakcentowała też, że firma skarżącego dokonuje zgłoszeń celnych przez 10 lat i w tym czasie nie doszło po jej stronie do naruszenia zasad pozwolenia nr [...]. Jako podmiot posiadający status AEO, wypełniła obowiązek i o błędach, poinformowała w rozmowie telefonicznej Kierownika Oddziału Celnego w C. Skarżący podkreślił, ze nigdy nie doszło do takiego incydentu i dołoży wszelkich starań, aby taka sytuacja w przyszłości nie miała miejsca.

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że w celu usprawnienia przebiegu formalności i procedur, zapewniając prawidłowe wykonanie czynności, organy celne mogą zezwolić na warunkach określonych zgodnie z procedurą Komitetu, aby zgłoszenie towarów do danej procedury zostało dokonane przez wpisanie towarów do ewidencji; w tym przypadku organy celne mogą zwolnić zgłaszającego z obowiązku przedstawienia towarów w organom celnym (art. 76 ust. 1 lit. c WKC). Ponadto, organy celne, na wniosek odbiorcy, mogą wyrazić zgodę na występowanie w ramach procedury tranzytu zewnętrznego jako upoważniony odbiorca (art. 372 ust. 1 lit. e rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993 r., str. 1, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, roz. 2, t. 6, str. 3, ze zm., dalej RWKC).

Organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie strona korzystała "z uproszczeń", zarówno przy zamykaniu procedury tranzytu, jako upoważniony odbiorca (pozwolenie nr [...]) oraz przy obejmowaniu towarów procedurą dopuszczenia do obrotu (pozwolenie nr [...]). Korzystała z ułatwienia polegającego na zwolnieniu z obowiązku z każdorazowego przekazywania powiadomienia (art. 266 ust. 2 lit b RWKC). Towar objęty procedurą tranzytu zewnętrznego na podstawie noty Tl nr MRN: [...] został dostarczony do miejsca wskazanego w pozwoleniu 20 stycznia 2014 r. Strona przekazała na tę okoliczność w systemie NCTS komunikat IE07 "Zawiadomienie o przybyciu towarów". Po upływie 15 minut w systemie NCTS wygenerowany został komunikat IE43 "Pozwolenie na rozładunek". W tym samym dniu, tj. 20 stycznia 2014 r., strona dokonała, pod numerami [...], wpisu do rejestru towarów objętych procedurą uproszczoną, odnoszącego się do towarów objętych ww. procedurą tranzytu. Natomiast dopiero w dniu następnym, tj. w dniu 21 stycznia 2014 r. w systemie NCTS został wygenerowany komunikat IE25 "Zawiadomienie o zwolnieniu towarów z tranzytu“. Organ podkreślił, że w pozwoleniu nr [...]zawarty został warunek, zgodnie z którym w sytuacji gdy osoba upoważniona korzysta z ułatwień wynikających z art. 266 ust. 2 lit. b RWKC - mając na uwadze, iż w tym przypadku wpis do rejestru jest równoznaczny z przyjęciem zgłoszenia i zwolnieniem towaru do procedury - wpis ten powinien nastąpić dopiero w momencie uzyskania komunikatu w systemie NCTS "Zawiadomienie o zwolnieniu towarów z tranzytu“. Komunikat "Pozwolenie na rozładunek“ stanowi wyłącznie "zgodę“ na zdjęcie ew. plomb oraz na rozładunek towaru w miejscu wskazanym w pozwoleniu. Od tej chwili towary nabywają status towarów czasowo składowanych (art. 50-51 WKC). Pozostają zatem w dalszym ciągu pod dozorem celnym, a organy celne są uprawnione do podejmowania czynności z zakresu kontroli celnej. Podjęcie przez posiadacza pozwolenia na stosowanie uproszczeń w procedurze tranzytu (upoważniony odbiorca) - wbrew warunkom wynikającym z pozwolenia - spowodowało usunięcie spod dozoru celnego, gdyż uniemożliwiło tym organom przeprowadzenie kontroli celnej, a tym samym "dostęp“ do towarów znajdujących się pod dozorem celnym. Powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) organ wskazał, że bez znaczenia jest, czy organy miały taki zamiar. Do usunięcia spod dozoru celnego wystarczy, by organy celne tylko potencjalnie zostały pozbawione możliwości sprawowania dozoru celnego (wyrok TSUE z 29 kwietnia 2004 r. C-222/01, pkt. 55). Organ zaznaczył też, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału pojęcie usunięcia spod dozoru celnego, o którym mowa w art. 203 ust. 1 WKC, należy rozumieć w ten sposób, iż obejmuje ono każde działanie lub zaniechanie stanowiące choćby chwilową przeszkodę dla właściwego organu celnego w dostępie do towaru podlegającego dozorowi celnemu i w przeprowadzeniu kontroli przewidzianej w art. 37 ust. 1 Kodeksu celnego (wyroki D. Wandel, C-66/99, pkt 47; Liberexim, C-371/99, pkt 55 i Hamann International, C-337/01, pkt 31).

Ponadto organ wyjaśnił, że informacje o konieczności stosowania właściwej kolejności dokonywanych czynności, znajdują się w instrukcji postępowania dla przedsiębiorców korzystających z Nowego Skomputeryzowanego Systemu Tranzytowego NCTS, na stronie 17, pkt 2.1.6 oraz w "Wytycznych w sprawie stosowania procedury uproszczonej", o której mowa w art. 76 ust. 1 WKC na stronie 51. Za przyjęciem powyższego trybu przemawia fakt, iż zgodnie z art. 76 ust. 1 lit. c) WKC w przypadku stosowania procedury uproszczonej poprzez wpis do rejestru, organy celne mogą zwolnić posiadacza pozwolenia z obowiązku przedstawienia towaru w urzędzie celnym, czyli zwolnić go z przesyłania powiadomienia o przybyciu towarów do miejsca realizacji procedury. Przepisy nie dają takiej możliwości w przypadku realizacji procedury tranzytu w systemie NCTS. Naruszenie powyższych warunków skutkowało usunięciem towarów spod dozoru celnego towaru niewspólnotowego i do powstania w ten sposób długu celnego na mocy przepisu art. 203 ust. 1 WKC. Wprawdzie dopuszczenie do swobodnego obrotu nadaje towarowi nie wspólnotowemu status celny towaru wspólnotowego, jednak wymaga ono zastosowania środków polityki handlowej, spełnienia pozostałych formalności wymaganych przy przywozie towarów, jak również zastosowania opłat prawnie należnych (art. 79 WKC). W niniejszej sprawie nie nastąpiło dopuszczenie do swobodnego obrotu (poprzez wpis do ewidencji), gdyż przed tym zdarzeniem nastąpiło usunięcie towaru spod dozoru celnego. Na potwierdzenie swego stanowiska organy przywołały orzeczenie TSUE (C-371/99, Liberexim BV).

Organ wskazał też, że w wypadku naruszeń przepisów prawa celnego powstaje typowy na gruncie przepisów o powstaniu długu celnego problem zbiegu kilku podstaw prawnych do powstania długu celnego, rozstrzygnięty w wyroku TSUE z 20.09.1988 r., C- 252/87, Kiwali KG przeciwko HZA Hamburg St. Annen, w którym stwierdzono, że idea unii celnej nie pozwala na podwójne obciążenie należnościami celnym towarów sprowadzonych na obszar celny Wspólnoty. W myśl poglądów Trybunału przyjęcie zgłoszenia celnego (tu wpis do ewidencji) nie powoduje powstania długu celnego. Faktem generującym powstanie długu celnego jest dopiero dopuszczenie do swobodnego obrotu. Przez samo przyjęcie zgłoszenia celnego do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu towar niewspólnotowy "nie staje się" towarem wspólnotowym. Ponadto, w niniejszej sprawie, jeszcze przed "wpisem do ewidencji" wystąpił "fakt generujący powstanie długu celnego" w postaci usunięcia towaru czasowo składowanego spod dozoru celnego.

Odnosząc się do wyjaśnienia strony, że 20 stycznia 2014 r. zostały wysłane "Uwagi rozładunkowe", które w wyniku błędu wewnętrznego programu do obsługi zgłoszeń celnych nie zostały przekazane do systemu NCTS, organ podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że strona jest profesjonalistą, posiada status AEO, tym bardziej, więc powinna znać przedmiot swej działalności. Zgodnie z warunkami stosowania uproszczeń, wpis do rejestru powinien zostać dokonany najwcześniej w chwili otrzymania komunikatu "Zawiadomienie o zwolnieniu towarów z tranzytu“, nie zaś po wysłaniu "Uwag rozładunkowych". Zdaniem organu nie budzi wątpliwości fakt swego rodzaju obiektywizmu usunięcia towaru spod dozoru celnego. Nie są istotne bowiem dla oceny danego zdarzenia przyczyny jego zaistnienia czy intencje osoby dokonującej usunięcia. Także okoliczność, że zdarzenie nastąpiło wręcz na przekór intencjom, woli, interesom etc. potencjalnego dłużnika nie ma znaczenia z punktu widzenia art. 203 WKC. Usunięcie spod dozoru jest, bowiem stanem obiektywnym, i powoduje z mocy prawa powstanie długu celnego.

Następnie organ wskazał, że podstawową cechą regulacji zawartej w art. 203 WKC jest rygoryzm w stosunku do osób dokonujących obrotu towarami. Dług celny może powstać także wskutek działań, które nie mają na celu dokonanie jakiegokolwiek oszustwa, a stanowią tylko niedopatrzenie importera lub polegają na ingerencji osoby trzeciej (kradzież).

Innymi słowy, z mocy prawa dług celny w przywozie powstaje w wyniku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym (art. 203 ust. 1 WKC), z chwilą jego usunięcia (art. 203 ust. 2 WKC).

Organy wskazały też, że dług celny powstał w miejscu i w chwili, w którym nastąpiły zdarzenia powodujące powstanie tego długu (art. 450a RWKC, art. 215 ust. 1 WKC) tj. w miejscu o numerze identyfikacyjnym [...] (B.) w dniu 20 stycznia 2014 r., gdzie i kiedy w sposób nieprawidłowy została zastosowana procedura uproszczona (wpis do rejestru i zwolnienie towaru do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu).

Przywołując treść art. 203 ust 3 WKC, organ wskazał, że Naczelnik Urzędu zasadnie uznał, że dłużnikiem w przedmiotowej sprawie jest przedsiębiorca J.P., prowadzący działalność gospodarczą po nazwą "A“, który usunął towar spod dozoru celnego - w wyniku nieprawidłowego zastosowania procedur uproszczonych przy "zamykaniu" procedury tranzytu i "obejmowaniu procedurą dopuszczenia do swobodnego obrotu". W ocenie organu potwierdza to sama strona, która potwierdziła dokonanie "nieuprawnionego" wpisu do rejestru, niedopełnienie warunków wynikających z posiadanego pozwolenia na zamykanie procedury tranzytu oraz dopuszczenie do swobodnego obrotu.

Odnosząc się do stanowiska strony, iż działanie jej stanowiło oczywistą omyłkę i i w związku z tym zostało przeprowadzone wewnętrzne szkolenie z zakresu prawidłowego stosowania procedur uproszczonych, które miało na celu wyeliminowanie w przyszłości błędów naruszających zasady posiadanych pozwoleń, organ stwierdził, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem TSUE, usunięcie towaru spod dozoru celnego wymaga jedynie spełnienia przesłanek obiektywnych takich jak fizyczna nieobecność towaru w dozwolonym miejscu składowania, w chwili gdy organ celny zamierza dokonać kontroli rzeczonego towaru. (wyroki D. Wandel, pkt 48 i Liberexim, pkt 60, American Tobacco, pkt 55). W przedmiotowej sprawie nie ma żadnego znaczenia prawnego (dla powstania długu celnego) to, czy jak twierdzi strona, sama poinformowała telefonicznie w dniu 21 stycznia 2014 r. Kierownika Oddziału Celnego w C. o przebiegu operacji dotyczącej tranzytu, czy też jak twierdzi organ pierwszej instancji (pismo OC w C. do UC w B.z 3 lutego 2014 r.) organ podjął tę informację w związku z obowiązkiem monitorowania spełniania warunków i kryteriów określonych w pozwoleniu na stosowanie procedury uproszczonej.

Dyrektor Izby Celnej nie podzielił też oceny strony, iż jej działanie było incydentem, to Naczelnik Urzędu Celnego w B. stwierdzając że nastąpiło usunięcie spod dozoru celnego "ukarał" stronę oraz popełnił "rażące niedbalstwo". Stwierdził, że z przepisów WKC jak i z interpretujących te przepisy orzeczeń TSUE , nie sposób wywieść, iż o powstaniu długu celnego decyduje liczba czy też procent "incydentów" (w stosunku do ogólnej ilości "operacji importowych"), a nie konkretne działanie lub zaniechanie podmiotu dokonującego obrotu towarowego z państwami trzecimi. Ponadto, wydanie decyzji określającej kwotę wynikająca z długu celnego, nie może być utożsamiane z "karaniem". W kwestii penalizacji zachowań naruszających przepisy prawa celnego właściwe są przepisy prawa karnego skarbowego, a niniejsze postępowanie jest postępowaniem administracyjnym.

Za całkowicie nietrafną organ uznał też tezę o rzekomym "rażącym niedbalstwie" organu pierwszej instancji, wskazując, że organ pierwszoinstancyjny prawidłowo zastosował przepisy prawa oraz szereg orzeczeń TSUE.

Następnie organ przywołał treść art. 29 WKC, dotyczący określenia wartości celnej towaru oraz wyjaśnił zasady regulujące obrót towarowy pomiędzy UE a Turcją.

Wyjaśnił, iż strona przedłożyła dokumenty A.TR, w których tureckie władze celne potwierdziły status towarów nim objętych tzn. fakt ich znajdowania się w wolnym obrocie pomiędzy Turcją a Unią Europejską. Jednakże do obrotu towarowego pomiędzy Turcją a Unią Europejską stosuje się również postanowienia art. 212 a WKC, zgodnie z którym jeżeli przepisy prawa celnego przewidują preferencje taryfowe dla towaru ze względu na jego rodzaj lub szczególne przeznaczenie, całkowite lub częściowe zwolnienie z należności przywozowych lub należności wywozowych na mocy art. 21, art. 82, art. 145 lub art. 184-187, takie preferencje lub zwolnienia stosuje się również w przypadkach powstania długu celnego na mocy art. 202-205, art. 210 lub art. 211, jeżeli zachowanie osoby zainteresowanej nie nosi znamion oszustwa ani rażącego niedbalstwa i udowodni ona, że pozostałe warunki wymagane dla zastosowania preferencji lub zwolnienia pozostają łącznie spełnione. Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie usunięcie towarów spod dozoru celnego nastąpiło w wyniku rażącego niedbalstwa posiadacza pozwoleń na stosowanie uproszczeń, który postąpił wbrew treści udzielonych mu pozwoleń.

Organ zaakcentował, że termin użyty w: art. 212 a WKC, art. 239 WKC i art. 859 RWKC na określenie niedbalstwa ma jedno i to samo znaczenie (wyrok TSUE z 11 listopada 1999 r., C-48/98, Sóhl & Sohlke). Podkreślił, że dla dokonania oceny, czy doszło do oczywistego zaniedbania w rozumieniu art. 239 WKC, należy uwzględnić w szczególności złożony charakter przepisów, których nieprzestrzeganie powoduje powstanie długu celnego, jak też doświadczenie zawodowe i należytą staranność podmiotu gospodarczego (wyroki TSUE z 11 listopada 1999 r., C-48/98, Sóhl & Sohlke, pkt 56 oraz z 13 marca 2003 r. w sprawie C-156/00 Niderlandy przeciwko Komisji, pkt 92). Oczywiste zaniedbanie odpowiada możliwemu do wykrycia błędowi, w rozumieniu art. 220 ust. 2 WKC. Zdaniem organu w celu dokonania oceny wykrywalności błędu w rozumieniu ww. przepisu należałoby uwzględnić w szczególności konkretny charakter błędu, doświadczenie zawodowe i stopień staranności podmiotu gospodarczego (wyroki Trybunału z 26 czerwca 1990 r., C-64/89, Deutsche Fernsprecher, pkt 24; z 8 kwietnia 1992 r., C-371/90 Beirafio, pkt 21; z 16 lipca 1992 r., C-187/91 Belovo, pkt 17 oraz z 1 kwietnia 1993 r., C-250/91 Hewlett Packard France, pkt 22). Ocena ta powinna być dokonana z uwzględnieniem szczególnych okoliczności danego przypadku (wyrok Trybunału z 14 maja 1996 r. w sprawach połączonych C-153794 i C-204/94. Faroe Seafood i in., pkt 101).

Odnosząc to do rozpoznawanej sprawy organ stwierdził, że: strona jest doświadczonym przedsiębiorcą, od wielu lat stosuje procedury uproszczone, jest również posiadaczem świadectwa AEO; zna przepisy prawa celnego; treść warunków stosowania procedur uproszczonych zawartych w pozwoleniach jest jasna i nie może budzić wątpliwości; informacje o konieczności stosowania właściwej kolejności dokonywanych czynności, znajdują się w instrukcji postępowania dla przedsiębiorców korzystających z Nowego Skomputeryzowanego Systemu Tranzytowego NCTS, na stronie 17, pkt 2.1.6 oraz w "Wytycznych w sprawie stosowania procedury uproszczonej, o której mowa w art. 76 ust. 1 WKC"; strona odpowiada za prawidłową organizację pracy w swoim przedsiębiorstwie. Te okoliczności wskazują, że organ pierwszoinstancyjny słusznie odmówił zastosowania preferencyjnej "zerowej" stawki celnej, zasadniczo obowiązującej w obrocie towarowym pomiędzy Turcją a Unią Europejską, a do określenia kwoty wynikającej z długu celnego przyjął stawki erga omnes. Z kolei wskazane przez nią "działania naprawcze" z pewnością przyniosą skutki na przyszłość, ale w żadnej mierze nie wywołują skutku retrospektywnego, konwalidującego skutki nieprawidłowych działań/zaniechań.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona działając przez pełnomocnika wniosła o uchylenie decyzji drugoinstancyjnej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości, zarzucając:

1. naruszenie prawa materialnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt.1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;

1.1. błędne stwierdzenie usunięcia towaru spod dozoru celnego, które w istocie nie nastąpiło i ponowne wyliczenie długu celnego wskutek nietrafnego zastosowania art. 203 ust. 1 WKC ;

1.2. wskutek powyższego dopuszczenie do wydania poświadczonych pierwotnie zgłoszeń celnych, którym nadano numery (do dziś aktualne) w dniu 29 stycznia 2014 r. a zatem dwukrotnego dopuszczenia do obrotu tego samego towaru;

2. naruszenie prawa procesowego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt.1 lit. b oraz c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez:

2.1. brak konsekwencji organów celnych wynikającej z przyjęcia usunięcia spod dozoru celnego i nie wezwania do udziału w postępowaniu wszystkich dłużników, którzy nie wykonali obowiązków wynikających ze stosowania tej procedury (art. 96 WKC), oraz osób odpowiedzialnych za powstanie długu celnego w sytuacjach określonych w art. 203 ust. 3 WKC albowiem brak jest oceny, czy postępowanie objęło wszystkich zobowiązanych;

2.2. brak konsekwencji organów celnych w zw. z art. 304 § 2 kpk formułującym prawny obowiązek zawiadomienia, spoczywający na instytucjach państwowych i samorządowych, które w związku ze swoją działalnością dowiedziały się o popełnianiu przestępstwa ściganego z urzędu - brak danych odnośnie ewentualnego postępowania karnego skarbowego w szczególności z art. 90 § 1 kks;

2.3. wskutek zarzutu 1.1 zupełnie błędne nakłonienie skarżącego do odebrania oryginałów przedmiotowych A.TR i w następstwie niezastosowanie zerowej stawki celnej dla towarów z Turcji mimo, że takowa zastosowana być powinna;

2.4. dwukrotnego dopuszczenia do obrotu tego samego towaru i błędnego nie uznania świadectw A.TR;

2.5. niedochowanie zasad praworządności, zaufania do działania organów i prawdy obiektywnej, wynikających z art. 120, 121, 122 O.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (tekst jednolity w Dz. U. z 2013 r. poz. 727 ze zm.);

2.6. w konsekwencji powyższych zarzutów uchybienie powinności podjęcia z urzędu wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, przewidzianej w art. 122 w zw. z art. 121 i 187 O.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że błędnie uznano, że stan faktyczny, który miał miejsce w rozpoznawanej sprawie, odpowiada stanowi hipotetycznemu, do którego ma zastosowanie art. 203 ust. 1 WKC. Zaznaczył, że w decyzjach nie wspomniano, iż 29 stycznia 2014 r. w systemie celnym [...]nadano numery OGL dla przedmiotowego towaru, których nikt nie anulował. Zatem Urząd Celny dopuścił do obrotu powtórnie towar przywieziony z Turcji na podstawie świadectw A.TR nr [...]oraz nr [...]. Odnosząc się do orzeczeń przywołanych przez organ dla wykazania, że doszło do obiektywnego usunięcia spod dozoru, pełnomocnik strony zaznaczył, że nie mają one zastosowania w sprawie. Zarzucił też, że uzasadnienie decyzji drugoinstancyjnej stanowi powtórzenie uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej. Cytując obszernie uzasadnienia krajowych sądów administracyjnych, wskazał, że dotyczą one rzeczywistego usunięcia spod dozoru i oświadczył, że koniecznym jest objęcie postępowaniem wszystkich osób, które mogą być uznane za dłużników i zawiadomienie ich o toczącym się postępowaniu. Nadto podniesiono, że sam fakt niezawiadomienia organów ścigania o niewykonaniu obowiązku uiszczenia należności celnych wskazuje, że organy nie były przekonane, iż w niniejszej sprawie rzeczywiście doszło do usunięcia towaru spod dozoru. W ocenie pełnomocnika poprzez brak rozstrzygnięcia wątpliwości w sprawie na korzyć podatnika doszło też do naruszenia prawdy obiektywnej i nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w K. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z 18 czerwca 2014 r.

Ponadto w piśmie procesowym z 13 listopada 2014 r. wyjaśnił, że w piśmie z 5 listopada 2014 r. organ pierwszoinstancyjny wyjaśnił dlaczego odstąpił od uznania przedsiębiorcy M.J.PHU B jako dłużnika solidarnego w przedmiotowej sprawie.

Na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. pełnomocnicy stron wnosili i wywodzili jak w skardze, odpowiedzi na skargę i piśmie procesowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Natomiast według art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy.

Przeprowadzone we wskazanych ramach badanie sprawy wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystępując zatem do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy podnieść, iż organom nie można skutecznie zarzucić, że przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji nienaruszenia zasad procedury nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego.

W pierwszym rzędzie wskazać trzeba, że rozpatrywana sprawa dotyczy określenia kwoty wynikającej z długu celnego powstałego w wyniku usunięcia towaru spod dozoru celnego.

Stan faktyczny w sprawie jest w zasadzie bezsporny. Za wyjątkiem powzięcia przez organ wiadomości o okolicznościach sprawy, gdyż jak twierdzi strona skarżąca sama poinformowała telefonicznie 21 stycznia 2014 r. organ o przebiegu operacji dotyczącej tranzytu, zaś organ twierdzi, że informację tę podjął w związku z obowiązkiem monitorowania spełnienia warunków i kryteriów określonych w pozwoleniu na stosowanie procedury uproszczonej.

Kwestią sporną pomiędzy stronami pozostaje zastosowanie do stanu faktycznego powołanych przez organ przepisów prawa i uznanie, że w zaistniałej sytuacji doszło do rzeczywistego usunięcia towaru spod dozoru celnego. Spór dotyczy również zastosowania preferencyjnej stawki celnej oraz niezawiadomienia przedsiębiorcy M.J.jako dłużnika współodpowiedzialnego o toczącym się postępowaniu.

W tym miejscu wskazać trzeba, że z mocy art. 203 WKC: Dług celny w przywozie powstaje w wyniku: usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym (ust. 1); Dług celny powstaje z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego (ust. 2). Dłużnikami są: osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego, osoby, które uczestniczyły w tym usunięciu, i które jednocześnie wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towar zostaje usunięty spod dozoru celnego, osoby, które nabyły lub posiadały towar, i które w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie wiedziały bądź powinny były wiedzieć, że jest to towar usunięty spod dozoru celnego, odpowiednio osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty (ust. 3).

Kwestię usunięcia spod dozoru celnego wielokrotnie rozważał TSUE. Orzecznictwo wspólnotowe, szeroko ujmuje pojęcie usunięcia spod dozoru celnego. Słusznie organy powołały wyrok Trybunału z 1 lutego 2001 r. (sprawa D. Wandel GmbH v. Hauptzollamt Bremen, C-66/99). W uzasadnieniu tego wyroku TSUE wskazał, że pojęcie usunięcia spod dozoru celnego musi więc rozumiane jako obejmujące wszelkie czynności lub zaniechania, które mają jako rezultat utrudnienie właściwym organom celnym dostępu do towaru pod dozorem celnym i dokonania kontroli przewidzianej w art. 37 ust. 1 kodeksu celnego. Usunięciem spod dozoru celnego jest "każde działanie lub zaniechanie, którego skutkiem jest choćby czasowe uniemożliwienie lub utrudnienie organom celnym możliwości dostępu, przeprowadzenia kontroli towarów objętych dozorem celnym (pkt 47). W wyroku z 11 lipca 2002 r. w sprawie C- 371/99, Liberexim BV przeciwko Staatssecretaris van Financien, TSUE wskazał, że dla usunięcia towarów spod dozoru celnego nie jest konieczne zaistnienie zamiaru jako przesłanki subiektywnej, lecz wystarcza spełnienie przesłanek obiektywnych. Natomiast w uzasadnieniu wyroku z 29 kwietnia 2004 r., C-222/01, Britisch American Tobacco przeciwko HZA Krefeld, Trybunał doszedł do wniosku, że do usunięcia spod dozoru celnego wystarczy, by "organy celne tylko potencjalnie zostały pozbawione możliwości sprawowania dozoru celnego (pkt 55). Pogląd ten został powtórzony w wyroku z 12 czerwca 2014 r., C-75/13, SEK Zollagentur GmbH przeciwko Hauptzollamt Gießen, w którym Trubunał stwierdził, że "towar składowany czasowo należy uznać za usunięty spod dozoru celnego jeżeli został on zgłoszony w ramach procedury zewnętrznego tranzytu wspólnotowego, lecz nie opuścił składu i nie został przedstawiony w urzędzie celnym przeznaczenia, mimo że w urzędzie tym przedstawiono dokumenty tranzytowe".

Odnosząc te uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić przyjdzie, że nie ma żadnych wątpliwości, iż strona skarżąca w dniu 20 stycznia 2014 r. dokonała wpisu do ewidencji, o którym mowa w art. 76 ust. 1 lit. c WKC, towarów objętych procedurą dopuszczenia do swobodnego obrotu na podstawie posiadanego pozwolenia na stosowanie procedury uproszczonej "w miejscu" nr [...] dla miejsca o numerze identyfikacyjnym [...] (B.) przed uzyskaniem w systemie NCTS komunikatu "zawiadomienie o zwolnieniu towarów z tranzytu“ (IE 025). Przedmiotowy towar objęty był uprzednio procedurą tranzytu zewnętrznego na podstawie noty Tl nr [...].

W tej sytuacji trafna była konkluzja organów celnych, że skoro procedura tranzytu nie została zakończona prawidłowo, to sytuacja ta jest równoznaczna z usunięciem towaru objętego procedurą tranzytu spod dozoru celnego. Organy potencjalnie zostały pozbawione stosowania tego nadzoru. W efekcie, w świetle art. 203 ust. 1 i 2 WKC doszło do powstania długu celnego.

Sąd stwierdza, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 203 ust. 1 WKC, poprzez błędne stwierdzenie usunięcia towaru spod dozoru celnego, które w istocie nie nastąpiło nie są zasadne.

Nie mogły także odnieść pożądanych skutków prawnych zarzuty dotyczące wydania w dniu 29 stycznia 2014 r. dla spornego towaru ponownie nr OGL, a zatem dwukrotnego dopuszczenia do obrotu tego samego towaru.

Słusznie wskazały organy, że strona skarżąca powinna stosować właściwą kolejność dokonywanych czynności, zgodnie z instrukcją postępowania dla przedsiębiorców korzystających z Nowego Skomputeryzowanego Systemu Tranzytowego NCTS, na stronie 17, pkt 2.1.6 oraz zgodnie z "Wytycznymi w sprawie stosowania procedury uproszczonej, o której mowa w art. 76 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego". Naruszenie powyższych warunków skutkowało usunięciem towarów spod dozoru celnego i powstaniem długu celnego na mocy przepisu art. 203 ust. 1 WKC. Wprawdzie dopuszczenie do swobodnego obrotu nadaje towarowi niewspólnotowemu status celny towaru wspólnotowego, jednak wymaga ono zastosowania środków polityki handlowej, spełnienia pozostałych formalności wymaganych przy przywozie towarów, jak również zastosowania opłat prawnie należnych (art. 79 WKC). Zatem w sytuacji kiedy powstają dwa zdarzenia do tego samego towaru: usunięcie towaru spod dozoru celnego, a potem wpis do ewidencji pod nr OGL, to nie mamy do czynienia z dopuszczeniem do swobodnego obrotu towaru. Słusznie organ przywołał m.in. orzeczenie TSUE (C-371/99, Liberexim BV), gdzie Trybunał wskazał, że w przypadku, gdy towary, przewożone transportem drogowym w ramach procedury wspólnotowego tranzytu zewnętrznego, zostają "umieszczone na rynku Wspólnoty" po dopuszczeniu się szeregu nieprawidłowości w odniesieniu do tych towarów, towary te przestają być objęte tą procedurą, już w chwili pierwszego "zdarzenia", które można uznać za usunięcie towarów spod dozoru celnego. Dług celny powstaje zatem w chwili wystąpienia pierwszego "faktu generującego powstanie długu celnego".

Sąd podziela stanowisko organów celnych, znajdujące oparcie w uzasadnieniu wyroku TSUE (D. Wander C-66/99), że w rozpoznawanej sprawie dług celny, mimo przyjęcia zgłoszenia celnego i zarejestrowania go w odpowiedniej ewidencji, powstał w momencie usunięcia towaru spod dozoru celnego, a nie z tytułu dopuszczenia do swobodnego obrotu. Dopuszczenie do swobodnego obrotu jest zdarzeniem późniejszym w stosunku do przyjęcia zgłoszenia celnego. W przypadku "prawidłowego" dopuszczenia do swobodnego obrotu dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego, przy czym nie chodzi tu o rzeczywiste powstanie długu, ale o uznanie tej daty za miarodajną przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary oraz o stworzenie pewnego rodzaju fikcji prawnej. Przez samo przyjęcie zgłoszenia celnego do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu towar niewspólnotowy "nie staje się" towarem wspólnotowym. Zatem skoro w rozpoznawanej sprawie jeszcze przed "wpisem do ewidencji" wystąpił "fakt generujący powstanie długu celnego" - postaci usunięcia towaru czasowo składowanego spod dozoru celnego, to wpis do ewidencji dokonany 29 stycznia 2014 r. nie wywołuje pożądanych przez stronę skutków prawnych opisanych w pkt. 2.3 i 2,4 skargi.

Sąd nie podziela też zarzutów skargi opisanych w pkt. 2.1 dotyczących nie wezwania do udziału w postępowaniu wszystkich dłużników i braku oceny, czy postępowanie objęło wszystkich zobowiązanych.

W tym miejscu wskazać trzeba, że zgodnie z art. 96 ust. 1 WKC główny zobowiązany jest osobą uprawnioną do korzystania z procedury wspólnotowego tranzytu zewnętrznego. Jest on odpowiedzialny za:

a) przedstawienie w wyznaczonym terminie w urzędzie celnym przeznaczenia towarów w nienaruszonym stanie i z zachowaniem środków zastosowanych przez organy celne w celu zapewnienia tożsamości towarów,

b) przestrzeganie przepisów procedury tranzytu wspólnotowego.

Podstawą odpowiedzialności skarżącej za dług celny powstały wskutek usunięcia towaru spod dozoru celnego jest cytowany wyżej art. 203 ust. 3 tiret czwarte WKC, zgodnie z którym dłużnikiem jest odpowiednio osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty.

W orzecznictwie zarówno europejskim, jak i krajowym panuje niekwestionowany pogląd, że odpowiedzialność głównego zobowiązanego za dług powstały wskutek usunięcia towaru spod dozoru celnego ma charakter ściśle zobiektywizowany, oparty na zasadzie ryzyka i nie wymaga ustalenia winy po stronie tego podmiotu, nawet w postaci nieumyślnej (por. m.in. przytoczony wyżej fragment uzasadnienia wyroku TSUE w sprawie C-66/99, czy wyrok NSA z 6 listopada 2007 r., I GSK 2496/06; LEX nr 368113).

Przede wszystkim należy zauważyć, że w trakcie postępowania przed organem celnym strona skarżąca nie przedstawiła dowodów, które pozwalałby uznać M.J. za dłużnika solidarnego w zobowiązaniu celnym z tytułu usunięcia spornego towaru spod dozoru celnego. Podkreślić należy, że brak jest w aktach sprawy dokumentów potwierdzających, że osoba ta brała udział w usunięciu towaru spod dozoru celnego lub wiedziała o tym fakcie. Zasadnie więc organy celne oceniły zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy, wykazując, że dłużnikiem w przedmiotowej sprawie jest przedsiębiorca J.P., prowadzący działalność gospodarczą po nazwą "A“, który usunął towar spod dozoru celnego - w wyniku nieprawidłowego zastosowania procedur uproszczonych przy "zamykaniu" procedury tranzytu i "obejmowaniu procedurą dopuszczenia do swobodnego obrotu". Sąd stwierdza, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania M.J.za dłużnika solidarnego w rozumieniu art. 203 ust. 3 WKC. Słusznie wskazał organ, że M.J.powierzyła wykonywanie czynności związanych z przywozem towaru wyspecjalizowanemu podmiotowi, nie wiedziała o tym, że podmiot ten nie wypełnił ciążących na nim obowiązków, zatem w ocenie organu nie była ona dłużnikiem i zasadnie nie wszczęto wobec niej postępowania. Ponadto należy przypomnieć, że stosownie do treści art. 192 i art. 200 O.p. strona może uczestniczyć w postępowaniu dowodowym, a więc może ustosunkować się i wypowiedzieć co do zebranego materiału dowodowego, przedłożyć organowi dodatkowe dokumenty na poparcie istotnych dla niej okoliczności. W rozpoznawanej sprawie strona nie wykazała uczestnictwa M.J.w usunięciu spornego towaru spod dozoru celnego lub jej wiedzy o tym fakcie i nie przedstawiła organowi stosownych dowodów na poparcie swojego stanowiska. W tym stanie rzeczy nie można czynić organom zarzutu, co do niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tej konkretnej kwestii. Po zakończeniu postępowania podatkowego i wydaniu zaskarżonej decyzji z 18 czerwca 2014 r. strona w piśmie do organu pierwszej instancji z 28 sierpnia 2014 r. wskazała, że M.J.ma interes prawny w związku z ewentualnymi roszczeniami regresowymi i powinna być zawiadomiona o toczącym się postępowaniu. Wskazała przy tym na uchwałę NSA z 9 marca 2009 sygn. akt FPS 4/08 (publ.:ONSA nr 3 z 2009 r. poz. 47).

W tym miejscu zauważyć trzeba, że przywołana uchwała nie odnosi się do rozpoznawanej sprawy, gdyż dotyczy odpowiedzialności osób trzecich i brzmi: "Przepis art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 ze zm.) nakłada obowiązek na organ podatkowy prowadzenia postępowania w przedmiocie odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z o.o. wobec wszystkich osób mogących ponosić taką odpowiedzialność."

Sąd nie podziela także stanowiska strony skarżącej, opisanego w pkt. 2.2. skargi, iż brak zawiadomienia przez organy o popełnianiu przestępstwa ściganego z urzędu, świadczy o tym, iż organy nie były przekonane, że w rozpoznawanej sprawie rzeczywiście doszło do usunięcia towaru spod dozoru celnego. W ocenie Sądu brak jest takiej zależności.

Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia przepisów postępowania i Konstytucji wobec odmowy zastosowania wobec spornego towaru stawki preferencyjnej, Sąd stwierdza, że również te zarzuty okazały się bezzasadne.

W tym miejscu przywołać przyjdzie art. 212a WKC, zgodnie z którym jeżeli przepisy prawa celnego przewidują preferencje taryfowe dla towaru ze względu na jego rodzaj lub szczególne przeznaczenie, całkowite lub częściowe zwolnienie z należności przywozowych lub należności wywozowych na mocy art. 21, art. 82, art. 145 lub art. 184-187, takie preferencje lub zwolnienia stosuje się również w przypadkach powstania długu celnego na mocy art. 202-205, art. 210 lub art. 211, tylko wtedy gdy zachowanie osoby zainteresowanej nie nosi znamion oszustwa ani rażącego niedbalstwa i udowodni ona, że pozostałe warunki wymagane dla zastosowania preferencji lub zwolnienia pozostają łącznie spełnione (art. 1 pkt 16 rozporządzenia (WE) 82/97).

Słusznie organ podatkowy dokonał wykładni pojęcia "rażące niedbalstwo" w rozumieniu art. 212a WKC, posiłkując się m.in. wyrokiem TSUE z 11 listopada 1999 r. w sprawie C-48/98 (LEX nr 111169). W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał zwrócił uwagę, że terminy kwalifikujące "zaniedbanie" nie są używane konsekwentnie. Prawodawca używa w różnych przepisach (art. 239 ust. 1 WKC, tiret drugi art. 859, tiret pierwszy art. 899 i art. 905 ust 1 rozporządzenia wykonawczego nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady nr 2913/12 ustanawiającego WKC) sformułowań "wyraźne zaniedbanie", "ewidentne zaniedbanie", nie realizując żadnego szczególnego celu. W związku z tym Trybunał uznał, że terminy kwalifikujące zaniedbanie we wskazanych wyżej przepisach - włącznie z art. 212a WKC - wszystkie mają takie same znaczenie i muszą być rozumiane jako terminy odwołujące się do "oczywistego zaniedbania".

Sąd podziela zatem stanowisko organów, że strona dopuściła się oczywistego zaniedbania, gdyż zgodnie z pkt. 6 pozwolenia nr [...] z [...]r. mogła dysponować towarem, rozładowanym za zgodą organu celnego w miejscu uznanym, dopiero po uzyskania komunikatu w systemie NCTS "Zawiadomienie o zwolnieniu towarów z tranzytu“. Nadto wobec faktu, iż strona jest wyspecjalizowanym podmiotem od 10 lat stosującym procedurę uproszczoną wymagana jest od niej szczególna staranność, a niedochowanie tej staranności nie może świadczyć na korzyść strony skarżącej i wskazywać na brak jej zawinienia w postaci oczywistego zaniedbania. Konstatacji tej nie zmienia fakt, iż strona poinformowała, że zostało przeprowadzone wewnętrzne szkolenie z zakresu prawidłowego stosowania procedur uproszczonych, które miało na celu wyeliminowanie w przyszłości błędów naruszających zasady posiadanych pozwoleń, ani też jej twierdzenie, że sama poinformowała telefonicznie w dniu 21 stycznia 2014 r. Kierownika Oddziału Celnego w C. o przebiegu operacji dotyczącej tranzytu.

Za niezasadne należy także uznać pozostałe zarzuty skargi.

Za niezrozumiały należy uznać zarzut błędnego nakłaniania skarżącego do odebrania oryginałów A.TR i w następstwie nie zastosowania należnej zerowej stawki celnej dla towarów z Turcji mimo, że taka zastosowana być powinna, bowiem tego zarzutu strona nie uzasadniła. Z kolei w odpowiedzi na skargę organ wskazał, że po zakończeniu niniejszego postępowania administracyjnego 2 lipca 2014 r. pełnomocnik strony osobiście złożył pismo kierowane do Dyrektora Izby Celnej w K., w którym w związku z wydaniem decyzji nr [...], zwrócił się o wydanie oryginałów dokumentów A.TR nr [...] i A.TR nr [...].

Sąd nie uwzględnił też zarzutu naruszenia przepisów postępowania tj. art. 121, art. 122 oraz art. 187 §1 O.p.

Sąd stwierdza, że organy celne prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie, działały zgodnie z zasadą legalizmu (art. 120 O.p.). Należycie zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy oraz dopuściły jako dowód wszystko co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Przy ocenie materiału dowodowego nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów. W uzasadnieniach decyzji obu szczegółowo wyjaśniły stan faktyczny i prawny w sposób wskazany w art. 210 § 4 O.p., który to przepis stanowi, że: "Uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa."

Zaś przywołana przez organy argumentacja, znajduje potwierdzenie w szeroko cytowanym w uzasadnieniach orzecznictwie krajowych sądów administracyjnych oraz orzecznictwie TSUE. Organy nie dopuściły się także do naruszenia przepisów Konstytucji ani zasad "in dubio pro tributatio" ani "in dubio pro fisco".

Sąd podziela stanowisko organów, iż w sytuacji, gdy analiza zebranego materiału dowodowego nie przyniosła oczekiwanych przez stronę rezultatów, nie można kwestionować rzetelności poczynań organu celnego lub zasadności zajmowanego przez ten organ stanowiska w przedmiotowej sprawie.

Mając na uwadze powyższe w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.