Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 511/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2010-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 216 ust.1, art. 136, art. 137 ust. 1 i ust. 2, art. 229
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 października 2010 r. sprawy ze skargi Gminy na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania Prezydent Miasta L. od decyzji Starosty L. z dnia [...] lutego 2010 r. orzekającej o zwrocie na rzecz I. K.-R. i J. K. nieruchomości gruntowych, położonych w Lublinie przy ul. Z., stanowiących projektowane działki nr 9/155 o pow. 0,0403 ha, nr 9/157 o pow. 0,0251 ha, nr 9/159 o pow. 0,0013 ha, nr 9/160 o pow. 0,0342, nr 9/161 o pow. 0,0154 ha oraz aktualną działkę nr 9/108 o pow. 0,0013 ha wpisane do księgi wieczystej nr kw [...], stanowiące własność Gminy L., zobowiązującej Irmę K.-R. i J. K. do zwrotu na rzecz Gminy L. odszkodowania za zwracaną nieruchomość w łącznej kwocie 46.648,70 zł., oraz umarzającej postępowanie co do zwrotu działki nr 34/116 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Na podstawie aktu notarialnego z dnia 28 stycznia 1965 r. Repertorium A Nr 1038/65, zawartego w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, Skarb Państwa - Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Lublinie nabył na własność od A. K. niezabudowaną nieruchomość gruntową objęta księgą wieczystą nr [...] położoną w L.. w dzielnicy Rury Świętego Ducha o pow. 0,2575 ha z przeznaczeniem jej pod budowę osiedla mieszkaniowego Lubelskiej Spółdzielni Mieszkaniowej za cenę 31.293 zł.

W dniu 19 kwietnia 2006 r. I. K..-R. i J. K. wystąpili do Prezydenta Miasta L. o zwrot ww. nieruchomości. Wskazali, iż są jedynymi spadkobiercami A. K.

Postanowieniem z dnia 22 listopada 2006 r. Wojewoda wyłączył Prezydenta Miasta L. od załatwienia ww. wniosku i do rozpatrzenia sprawy wyznaczył Starostę L.

Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. po rozpatrzeniu ww. wniosku Starosta L. orzekł o zwrocie na rzecz I. K.-R. i J. K. nieruchomości gruntowych, położonych w L. przy ul. Z., stanowiących projektowane działki nr 9/155 o pow. 0,0403 ha, nr 9/157 o pow. 0,0251 ha, nr 9/159 o pow. 0,0013 ha, nr 9/160 o pow. 0,0342, nr 9/161 o pow. 0,0154 ha oraz aktualną działkę nr 9/108 o pow. 0,0013 ha wpisane do księgi wieczystej nr kw [...], stanowiące własność Gminy L., oraz zobowiązał I. K.-R. i J. K. do zwrotu na rzecz Gminy L. odszkodowania za zwracaną nieruchomość w łącznej kwocie 46.648,70 zł. Jednocześnie organ umarzył postępowanie co do zwrotu działki nr 34/116

W uzasadnieniu organ wskazał, iż teren oznaczony w dokumentacji numerami 5/9, 5/10, i 5/11 (odpowiadający projektowanym działkom nr 9/155, 9/157 i 9/160) stanowi część utwardzonego ogrodzonego płatnego parkingu. Pozostała część zawnioskowanej do zwrotu nieruchomości oznaczona w dokumentacji numerami 5/12, 5/13 i 5/14 (projektowane działki nr 9/161, 9/159 i 9/108) znajdują się poza ogrodzeniem parkingu, porośnięta jest trawą.

Celem wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości była budowa osiedla mieszkaniowego Lubelskiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Obecnie mnie można (z uwagi na brak dokumentów) jaki konkretnie obiekty miały powstać na przedmiotowym terenie. Ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika, że zawnioskowany do zwrotu teren pozostawał przez 17 lat od chwili nabycia niezagospodarowany. Dopiero w latach 1982-1983 projektowane działki nr 9/155, 9/157 i 9/160 zostały zagospodarowane pod parking. Natomiast pozostałą cześć nieruchomości (projektowane działki nr 9/161, 9/159 i 9/108 ) porośnięte są trawą

Wobec przytoczonych okoliczności zdaniem organu pierwszej instancji należał stwierdzić, iż przedmiotowa nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia w rozumieniu art. 137 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Wywłaszczony grunt nie został zagospodarowany zgodnie z celem wywłaszczenia w przewidzianym tym przepisem 7-letnim terminie na rozpoczęcie, ani 10-letim terminie na zakończenie realizacji inwestycji.

Ubocznie organ podniósł, iż wątpliwości budzi uznanie wykonanie parkingu jako cel publiczny. Parking ten bowiem jest płatny, ogrodzony i nie jest ogólnodostępny. Parking ten stanowi przedmiot dzierżawy na rzecz podmiotu trzeciego i służy do prowadzenia działalności przynoszącej mu dochód.

Odwołanie od tej decyzji do Wojewody Lubelskiego złożył Prezydent Miasta L. oraz L. S. M. w Lublinie.

Zdaniem stron odwołujących na nieruchomości, której dotyczy wniosek o zwrot cel wywłaszczenia został zrealizowany. Nie można więc uznać, że nieruchomość ta stała się zbędna na cel na jaki została nabyta.

Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2010 r. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania L. S. M. w Lublinie wskazując, iż odwołującej nie przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu.

Rozpatrując z kolei odwołanie Prezydent Miasta L. Wojewoda utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy stwierdził, iż decyzja Starosty L., wydana została zgodnie z zasadami i trybem przewidzianym w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Organ przywołując treść art. 136 i art. 137 tej ustawy wskazał, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wywłaszczona nieruchomość może zostać zwrócona poprzedniemu właścicielowi lub jego spadkobiercom, jeśli wprawdzie została wykorzystana na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu jednak prace związane z realizacja tego celu zostały rozpoczęte po upływie 7 lat i zakończone po upływie 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna.

W przedmiotowej sprawie bezspornym natomiast jest. iż parking (strzeżony) przy osiedlu powstał po ponad 15 latach od wywłaszczenia, a dopiero od 2007 r. jest to parking wyłącznie dla obsługi mieszkańców osiedla.

Nadto organ odwoławczy podniósł, iż z dokumentów przedstawionych przez wnioskodawców wynika, iż wywłaszczony teren nie był przeznaczony pod budowę osiedla mieszkaniowego lecz pod działalność usługową ośrodka dzielnicowego Rury, co dodatkowo wskazuje, iż cel wywłaszczenia nie został zrealizowany.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Prezydent Miasta L. zarzucając decyzji naruszenie art. art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce n nieruchomościami wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że błędnie organ odwoławczy przyjął, iż celem wywłaszczenia była realizacja ośrodka dzielnicowego Rury w Lublinie, a nie budowa osiedla mieszkaniowego L. S. M., co jednoznacznie wynika z treści aktu notarialnego. W sprawie nie został także udowodniony fakt zbędności nabytej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości na realizacje celu w postaci budowy osiedla mieszkaniowego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem parking osiedlowy jest elementem infrastruktury osiedla, niezbędnym do zaspokojenia potrzeb jego mieszkańców. Zatem celu wywłaszczenia nieruchomości na budowę osiedla mieszkaniowego nie niweczy realizacja infrastruktury tego osiedla w postaci parkingów.

Nadto strona podniosła, iż parking na wywłaszczonej nieruchomości został zrealizowany ok. 15 lat przed wejściem w życie ustawy będącej podstawą zaskarżonej decyzji. Z uwagi na powyższe, terminów określonych w art. 137 ust. 1 tej ustawy nie należy stosować do wywłaszczeń dokonanych przed dniem wejścia jej w życie ustawy, tj. przed 1 stycznia 1998 r. Zdaniem skarżącego stanowiłoby to przykład retroakcji prawa. Zarówno bowiem w momencie nabywania gruntu, jak również w dacie realizacji na tym terenie inwestycji nie funkcjonowała norma prawna w kształcie chociażby zbliżonym do normy prawnej wynikającej z obecnego art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Na poparcie takiego stanowiska skarżący przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 czerwca 2008 r. sygn. akt II SA/Kr 271/05.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W niniejszym postępowaniu skarga podlegała oddaleniu albowiem orzeczenie o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości nie narusza obowiązujących przepisów prawa.

Na wstępie należy wyjaśnić, że wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości złożony w kontrolowanym postępowaniu powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 - zwanej dalej w skrócie ustawą), co słusznie zostało przez organy przyjęte.

Wprawdzie prawo własności dawnej działki nr 5 o pow. 0,2575 ha, której właścicielką była A. K., zostało przeniesione na rzecz Skarbu Państwa umową sprzedaży z dnia 28 stycznia 1965 r. zawartą w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, jednak zgodnie z art. 216 ust. 1 ustawy przepisy rozdziału 6 działu III ustawy (a więc dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości) stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 tej właśnie ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości.

Nadto co istotne w sprawie, z dniem wejścia w życie ustawy tj. z dniem 1 stycznia 1998 r. utraciła moc poprzednio obowiązująca w tej materii ustawa z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. nr 30, poz. 127 ze zm.), przy czym, co należy podkreślić ustawa wprowadziła do porządku prawnego nieistniejącą wcześniej definicję stanu zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, precyzując wprost w art. 137 ust. 1 ustawy sytuacje, w których nieruchomość uznaje się za zbędną dla celu wywłaszczenia.

Zgodnie z tą definicją, zawartą w art. 137 ust. 1 ustawy, nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej.

Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część (art. 137 ust. 2 ustawy). Roszczenie, o zwrot nieruchomości nie jest ponadto niczym ograniczone chyba, że dana nieruchomość została sprzedana lub oddana w użytkowanie wieczyste przed dniem wejścia w życie ustawy (art. 229 ustawy). W analizowanej sprawie żadna z tych okoliczności nie zachodzi. Jak wynika z akt sprawy wprawdzie L. S. M. wielokrotnie zwracała się do Gminy L. z wnioskiem o oddanie przedmiotowego gruntu w użytkowanie wieczyste, jednakże wniosek ten nie został rozpatrzony pozytywnie. Stąd brak przeszkód prawnych do przeprowadzenia postępowania w sprawie zwrotu nabytej nieruchomości.

Powracając do przywołanej definicji wskazuje ona zatem, że przesłanką zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, bądź jej części, jest uznanie, że stała się ona zbędna dla realizacji określonego w decyzji wywłaszczającej celu – czyli maksymalnie w ciągu 10 lat cel ten nie został zrealizowany. Upływ tego terminu i stwierdzenie braku realizacji celu obliguje zatem właściwy organ administracji do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Uprawnień właściciela nieruchomości wywłaszczonej, a także jego następców prawnych, do żądania zwrotu nieruchomości wywłaszczonej nie ogranicza również przekazanie nieruchomości w użytkowanie lub trwały zarząd innej jednostce organizacyjnej Skarbu Państwa lub instytucji użytku publicznego. Tym samym zgoda aktualnego dysponenta nieruchomości nie ma znaczenia przy badaniu przesłanek dopuszczalności jej zwrotu.

W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż przedmiotowa działka została nabyta na rzecz Skarbu Państwa umową sprzedaży z dnia 28 stycznia 1965 r. zawartą w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z przeznaczeniem pod realizację osiedla mieszkaniowego L. S. M..

Nie mogą wywoływać również sporu zasadne twierdzenia strony skarżącej, iż parking jest elementem infrastruktury osiedla mieszkaniowego niezbędnym do zaspokojenia potrzeb jego mieszkańców. Przy ocenie realizacji celu publicznego, jakim jest budowę osiedla mieszkaniowego, należy uwzględnić bowiem nie tylko budowę typowych budynków (bloków) mieszkalnych, ale również wszystkich innych obiektów i urządzeń technicznych składających się na infrastrukturę tego osiedla, takich jak: budynki handlowe, usługowe, urządzenia towarzyszące, ciągi komunikacyjne, parkingi, szkoły, boiska sportowe, garaże, zieleń osiedlowa i ciągi piesze (chodniki). W przedmiotowej sprawie cel wywłaszczenie na części wywłaszczonej nieruchomości został zatem zrealizowany. W tym miejscu dodać należy, iż nieuzasadnione było wskazywanie przez organ odwoławczy, iż nieruchomość objęta wnioskiem o zwrot nie była przeznaczona w dacie wywłaszczenia pod budową osiedla mieszkaniowego.

Dokonując bowiem wykładni ustawowego zwrotu "cel określony w decyzji o wywłaszczeniu" organ winien mieć na uwadze, iż uznanie nieruchomości zbytej na postawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. za nieruchomość wywłaszczoną, w sytuacji kiedy nie ma decyzji o jej wywłaszczeniu, wymagać będzie stosowania odmiennej, niż w przypadku "zwykłych" nieruchomości wywłaszczonych, metody ustalania celu jej wywłaszczenia (nabycia przez Skarb Państwa).

Źródłem takiego ustalenia nie będzie mogła być oczywiście decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości (gdyż decyzji takiej nie wydano), lecz umowa sprzedaży, o której mowa w art. 6 ustawy wywłaszczeniowej z 1958 r.

W analizowanej sprawie cel zawarcia umowy został jasno i precyzyjnie określony w umowie zbycia nieruchomości jako "budowa osiedla mieszkaniowego L. S. M.". W związku z tym wyłącznie to określenie winno być przedmiotem analizy organów. Powoływanie się przez organ odwoławczy na zapisy szczegółowego planu zagospodarowani przestrzennego ośrodka dzielnicowego Rury w Lublinie zatwierdzonego uchwałą PMRN w Lublinie nr 86 z dnia 26 maja 1965 r., - a więc już po dacie nabycia przedmiotowej nieruchomości - nie ma żadnego uzasadnienia prawnego. Uchybienie to jednakże nie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż główną przesłanka orzeczenia zwrotu nieruchomości było wykazanie, iż cel na jaki dokonano nabycia nieruchomości nie został zrealizowany z zachowaniem terminów zawartych w art. 137 ust. 1 ustawy.

Uznanie powyższego zarzutu za zasadny, nie mający jednak wpływu na wynik sprawy oznacza, że pozostała istota sporu dotyczy rozstrzygnięcia zagadnienia czy wywłaszczona nieruchomość staje się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu (umowie zbycia) w sytuacji, gdy cel wywłaszczenia został, co prawda, zrealizowany, ale po upływie wskazanych w art. 137 ust. 1 ustawy.

Na tak postawione pytanie - w ocenie Sądu – należy udzielić odpowiedzi twierdzącej. Tak też uznały orzekające w sprawie organy.

Jak wskazano na wstępie definicję zbędności wywłaszczonej (nabytej) nieruchomości określa art. 137 ust. 1 ustawy. Przepis ten zawiera dwie odrębne normy prawne i reguluje odmienne podstawy zwrotu nieruchomości. Za zbędną na cel wywłaszczenia (nabycia) uznaje on nieruchomość: 1) jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu (pkt.1), albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna cel nie został zrealizowany.

Obie wskazane normy maja charakter rozłączny w tym znaczeniu, że zaistnienie przesłanek z któregokolwiek z nich czyni wniosek o zwrot nieruchomości zasadnym.

W obu tych normach ustawodawca zawarł koniunkcję przesłanek, które muszą być spełnione, by można uznać nieruchomość za zbędną. W odniesieniu do normy zawartej w art. 137 ust. 1 pkt 1 ustawy są to dwie okoliczności faktyczne: upływ czasu (7 lat) od momentu wywłaszczenia (przejęcia) nieruchomości oraz pozostawienie nieruchomości w stanie niezmienionym. Chodzi tu o sytuację, gdy we wskazanym terminie bez względu na przyczynę takich zaniechań - w ogóle nie rozpoczęto prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia (przejęcia).

Natomiast przez pojęcie zbędności nieruchomości w rozumieniu art.137 ust. 1 pkt 2 ustawy należy rozumieć sytuację faktyczną, w której od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna upłynął 10 letni okres i w tym okresie cel wywłaszczenia nie został zrealizowany.

Taka konstrukcja obowiązujących norm prawnych oznacza, że nieruchomość należy uznać za zbędną na cel wywłaszczenia jeżeli rozpoczęcie prac związanych z realizacja tego celu nastąpiło po upływie 7 lat od dnia jej wywłaszczenia (nabycia), niezależnie od tego w jaki sposób jest ona wykorzystywana w momencie orzekania o jej zwrocie, a więc nawet wówczas, kiedy cel wywłaszczenia został zrealizowany przed upływem 10 lat od jej wywłaszczenia. Z kolei, jeżeli realizacja celu wywłaszczenia nastąpiła dopiero po upływie 10 lat od dnia wywłaszczenia (nabycia), nieruchomość tę należy uznać za zbędna na ten cel, choćby jego realizacja została rozpoczęta przed upływem 7 lat od dnia wywłaszczenia nieruchomości.

Powyższe oznacza, że nieruchomość nie może być uznana za zbędna na cel wywłaszczenia tylko wówczas, kiedy realizacja celu, na który została wywłaszczona została rozpoczęta przed upływem 7 lat od wywłaszczenia i zakończona przed upływem 10 lat od tego dnia (v. Wywłaszczenie nieruchomości i ich zwrot T. Woś, wyd. LexisNexis, W-wa 2010 r. str. 358, a także E. Mzyk /w:/ G. Bieniek, S. Kalus, Z. Marmaj E. Mzyk: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz. Red. G. Bieniek, Warszawa 2007, s. 478 i nast.; G. Bieniek /w:/ G. Bieniek, S. Rudnicki: Nieruchomości. Problematyka prawna. Warszawa 2006, s. 858 i nast.).

Pogląd tak - który Sąd w pełni podziela - panuje również w orzecznictwie sądowym wskazującym, iż wywłaszczona nieruchomość może zostać zwrócona poprzedniemu właścicielowi lub jego spadkobiercom, jeśli wprawdzie została wykorzystana na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jednak prace związane z realizacją tego celu zostały rozpoczęte po upływie 7 lat i zakończone po upływie 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna - por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2003 r., II SA/Gd 1552/00 i z dnia 1 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1612/09 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 2002 r., III RN 11/01, OSNP 2002/21/513 i wyrok tutejszego Sądu z dnia 11 września 2009 r., sygn. akt II SA/Lu 207/09.

Zatem dla stwierdzenia w niniejszej sprawie, iż wywłaszczona nieruchomość, stała się zbędna na cel określony w umowie zbycia, należało ustalić, czy do dnia 28 stycznia 1972 r. rozpoczęto prace związane z realizacją tego celu albo czy do dnia 28 stycznia 1975 r. cel ten został zrealizowany.

Tymczasem z bezspornym ustaleń dokonanych w sprawie wynika, iż większa część zawnioskowanej do zwrotu nieruchomości zagospodarowana została pod parking wybudowany w latach 1982-1983. Pozostała zaś cześć tej nieruchomości położona poza ogrodzeniem parkingu porośnięta jest trawą.

W sprawie zaistniały zatem przesłanki określone w art. 137 ust. 1 ustawy uprawniające do orzeczenia zwrotu nabytej nieruchomości.

Odnośnie zaś poglądu zawartego w skardze, iż stosowanie terminów z art. 137 ust. 1 ustawy celem ustalenia zbędności nieruchomości do nieruchomości wywłaszczonych wiele lat przed wejściem w życie tego przepisu narusza zasadę stabilności porządku prawnego, to Sąd go nie podziela.

Przyjęcie bowiem, iż jedynym i podstawowym warunkiem odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest stwierdzona realizacja celu wywłaszczenie bez względu na to kiedy realizacja ta nastąpiła byłoby działaniem nie tylko contra legem lecz również podważałoby całkowicie zasadność wprowadzenia do porządku prawnego norm zawartych w art. 137 ust. 1 ustawy.

Nieuzasadnione zatem byłoby - wobec jednoznacznej treści przepisu - pominięcie obowiązku ustalania czy rozpoczęcie prac lub realizacja celu wywłaszczenia nastąpiły we wskazanych okresach od daty wydania decyzji wywłaszczeniowej lub zawarcia umowy zbycia.

Nie jest również zasadny podnoszony w trakcie postępowania zarzut, iż działka nr 9/108 położona jest w pasie drogowym, co stanowiłoby przeszkodę orzeczenia zwrotu tej działki.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę.