Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 2836/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska Sędziowie: NSA Anna Lech NSA Anna Łukaszewska – Macioch (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi K.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] października 2003r. Nr [...], 2/ stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3/ zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej K. L. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] o odmowie przyznania K.L. zasiłku stałego z tytułu sprawowania opieki nad synem P. L..

Z uzasadnienia decyzji Kolegium wynika, iż w toku postępowania przed organem I instancji ustalono, że P. L. ur. [...] stycznia 1990 r. został zaliczony do osób niepełnosprawnych orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Z. z dnia [...] grudnia 2002 r. [...] i pozostaje pod stałą opieką Poradni Audiologicznej Instytutu "[...]" w W.. Od poniedziałku do piątku (do godz. 1300) przebywa i uczy się w Instytucie Głuchoniemych im. [...] w W.,który jest specjalnym ośrodkiem wychowawczym dla dzieci i młodzieży z głęboką wadą słuchu. Dochód rodziny wynosi 827,28 zł i jest niższy od ustawowego kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej.

Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. decyzją z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] odmówił przyznania K. L. zasiłku stałego powołując się na art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z póżn. zm.) z którego wynika, że zasiłek stały nie przysługuje, jeżeli dziecko przebywa w całodobowym ośrodku rehabilitacyjnym lub innej placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu.

Od powyższej decyzji K. L. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C.podnosząc, że nie może podjąć pracy, ponieważ musi dowozić syna do szkoły. Odwozi dziecko w poniedziałek, a zabiera w piątek. Zajmuje jej to cały dzień, gdyż odległość od szkoły do domu wynosi 160 km. Poza tym dziecko w każdy weekend, w wakacje, ferie zimowe i świąteczne, w każdy wolny dzień i kiedy jest chore przebywa w domu. W szkole nie ma zapewnionej opieki lekarskiej i nie może w niej zostać. W dni wolne od zajęć nie jest czynna stołówka.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. prawidłowo przyjął, iż sam fakt przebywania syna skarżącej w internacie Instytutu Głuchoniemych im. [...] w W. jako ośrodku rehabilitacyjnym zapewniającym opiekę wychowankom przez cały rok i siedem dni w tygodniu powoduje, że zasiłek stały nie przysługuje. Nie ma w tym przypadku znaczenia faktyczna ilość dni, w jakich dziecko przebywa w ośrodku ale to, że ośrodek zapewnia (gotowy jest zapewnić) opiekę przez 5 dni w tygodniu, co wynika z treści pisma Instytutu Głuchoniemych w W. z dnia [...] października 2003 r. znak [...]

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. K.L. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca podała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada rzeczywistości, bowiem organy uznały, że przebywanie dziecka od poniedziałku do piątku stanowi przeszkodę do przyznania zasiłku. Tymczasem dziecko przebywa poza domem tylko cztery doby. Pozostałą część tygodnia, wszystkie dni świąteczne, ferie i wakacje jest pod opieką w domu. Wszystkie wizyty u lekarzy specjalistów i w serwisie aparatów słuchowych całkowicie spoczywają na rodzicach.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie sądowe nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy wojewódzkie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Sprawa będąca przedmiotem skargi w niniejszej sprawie podlega zatem rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zasiłek stały, o którym mowa w art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej jest formą pomocy społecznej dla osoby zdolnej do pracy lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki i pielęgnacji. Zgodnie z art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy zasiłek nie przysługuje, jeżeli dziecko przebywa w całodobowym ośrodku rehabilitacyjnym lub innej placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. W przypadku, gdy dziecko osoby ubiegającej się o przyznanie zasiłku stałego korzysta z rehabilitacji w specjalistycznej placówce, obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek jest ustalenie, czy placówka ta zapewnia niepełnosprawnemu dziecku opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu.

W świetle przedstawionych dokumentów Sąd uznał, że okoliczność ta nie została w niniejszej sprawie ustalona. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. zwrócił się pismem z dnia [...] października 2003 r. nr [...] do Instytutu Głuchoniemych im. [...] w W. o poinformowanie, czy placówka ta zapewnia uczniom opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, na co uzyskał odpowiedź (pismo z dnia [...] października 2003 r. nr [...]), że Instytut Głuchoniemych jest "specjalnym ośrodkiem wychowawczym dla dzieci i młodzieży z głęboką wadą słuchu i w sytuacjach ekstremalnych zapewnia – organizuje opiekę dla wychowanków przez cały rok i siedem dni w tygodniu". Takie stwierdzenie nie dawało podstaw do przyjęcia, że zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. W powołanym przepisie nie chodzi o opiekę w sytuacjach ekstremalnych lecz opiekę, jakiej wymaga na co dzień dziecko z określonym rodzajem i stopniem niepełnosprawności, co w przypadku P. L., zgodnie z treścią orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Z. z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...], oznacza konieczność stałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, konieczność stałego współudziału na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji, jak również konieczność zaopatrzenia w środki pomocnicze oraz pomoce techniczne ułatwiające dziecku codzienne funkcjonowanie. Zatem tylko przebywanie w placówce zapewniającej dziecku taki zakres opieki przez co najmniej 5 dni w tygodniu może, stosownie do art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, stanowić przesłankę odmowy przyznania zasiłku stałego.

Decyzja odmawiająca przyznania skarżącej zasiłku stałego bez ustalenia okoliczności, o której wyżej mowa, narusza przepis art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, a postępowanie poprzedzające jej wydanie uchybia zasadzie prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa, w myśl której organ administracji publicznej jest obowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit. c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.