Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 566/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-07-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6343 Świadczenia pieniężne z tytuły pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Odrzucono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łuczaj, , po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji p o s t a n a w i a: odrzucić skargę


UZASADNIENIE

W dniu 11 maja 2005 r. M. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...]. Skarżąca podniosła okoliczność związane z deportacją w czasie II wojny światowej.. Odwołała się również do postępowania sądowoadministracyjnego prowadzonego w sprawie swojej siostry C. G.

W odpowiedzi na skargę Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o odrzucenie skargi na decyzję z dnia [...] Nr [...] z powodu niewyczerpania przez skarżącą toku instancji oraz o odrzucenie skargi na decyzję z dnia [...] Nr [...] w sprawie siostry skarżącej C. G.

Wyrokiem z dnia 7 lipca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie ze skargi C. G. na decyzję Kierownika Urzędu do Spaw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] (sygn. akt IISA/Łd 297/05).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.s.a, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brał udział w postępowaniu administracyjnym. Jedną z podstawowych przesłanek dopuszczalności wniesienia skargi jest zatem istnienie interesu prawnego do jej wniesienia.

Jak wynika z akt sprawy o sygnaturze II S.A./Łd 297/05 i załączonych do niej akt administracyjnych decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] wydana została w postępowaniu toczącym się na wniosek C. G. – siostry skarżącej. M. K. nie ma interesu prawnego do wniesienia skargi na decyzję wydaną w sprawie o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego C. G.

Sformułowanie uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma interes prawny oznacza, ze legitymacja skargowa została oparta na interesie prawnym.

Odnosząc się do pojęcia "interesu prawnego", trzeba wyjaśnić, że interesu prawnego należy poszukiwać w prawie materialnym, którego konkretne normy, przy rozstrzyganiu sprawy indywidualnej, nabierają cech uprawnień lub obowiązków strony.

Skarżący, o którym mowa w pierwszej części art. 50 § 1 p.s.a. musi mieć interes prawny rozumiany jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków, a zaskarżonym aktem lub czynnością Skarga może dotyczyć tylko jego własnej sprawy administracyjnej rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjno – prawnego.

(por. T. Woś – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz LexisNexis, Warszawa 2005, s. 213-214)

Decyzja Kierownika Urzędu Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] nie dotyczy praw i obowiązków M. K., a więc skarżącej nie przysługuje legitymacja do wniesienia skargi na tę decyzję. Jak wskazano wyżej C. G., jako strona, wniosła skargę na powyższą decyzję – sygn. akt II SA/Łd 297/05.

Stosownie do treści przepisu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd odrzuci skargę , jeżeli z innych przyczyn (innych niż wymienione w pkt 1 – 5) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Postanowienie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 ustawy). Taką inną przyczyną w rozumieniu przepisów ustawy jest wniesienie skargi do Sądu przez podmiot nie mający interesu prawnego do jej wniesienia.

W tym stanie rzecz skarga M. K. na wskazaną wyżej decyzję jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)

Oddzielną kwestią jest postępowanie toczące się na wniosek M. K. przed Kierownikiem Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego skarżącej. Jak wynika z akt administracyjnych w tej sprawie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydał decyzję w I instancji w dniu [...]. Gdyby hipotetycznie uznać, jak w odpowiedzi na skargę przyjmuje organ administracji, że skarga M. K. wniesiona została również na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...], to zauważyć należy, że skarga taka również podlegałaby odrzuceniu.

Stosownie do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 ustawy). Powołany wyżej przepis wyraża zasadę, że postępowanie sądowe nie powinno zastępować postępowanie administracyjne. Zgodnie z art. 52 § 1 p.s.a. wyczerpanie środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym jest jednym z koniecznych warunków dopuszczalności skargi. Oznacza to, że skarżący przed wniesieniem skargi do Sądu winien wyczerpać tok instancji w postępowaniu administracyjnym. Skarga do sądu administracyjnego przysługuje bowiem na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydaną po rozpatrzeniu wniosku z art. 127 § 3 k.p.a. tj. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W sprawie M. K. nie została wydana decyzja II instancji. Nie został zatem spełniony powyższy warunek dopuszczalności skargi. Konsekwencją prawną w postępowaniu sądowoadministracyjnym, niespełnienia tegoż warunku jest odrzucenie skargi. Stosownie bowiem do treści przepisu art. 58§ 1 pkt 6 cytowanej ustawy, Sąd odrzuci skargę jeżeli z innych przyczyn (inne niż wymienione w pkt 1-5) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Taką inną przyczyną w rozumieniu przepisów ustawy jest wniesienie skargi do Sądu bez wyczerpania toku instancji.

W aktach administracyjnych załączonych do spraw (k. 14) znajduje się pismo Naczelnika Wydziału VII Departamentu Orzecznictwa Urzędu do Spraw Kombatantów adresowane do C. G., w którym wyjaśniono, że w sprawie M. K. i L. Ł. wydane zostały jedynie decyzje w I instancji. Organ podał, że pomimo upływu terminu i prawidłowego terminu osoby te nie wystąpiły z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W piśmie z dnia 25 października 2004 r. (k. 17 akt administracyjnych załączonych do sprawy II SA/Łd 297/05) C. G. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z otrzymaniem decyzji z dnia [...] odmawiającej przyznania jej świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji. Pismo zostało podpisane jedynie przez C. G., jednakże w jego treści C. G. odnosi się również do sytuacji swojego rodzeństwa, używając sformułowań "zostałam skrzywdzona, wraz z moim bratem L. Ł. [...] i siostrą M. K." czy też "zwracamy się z uprzejmą prośbą o poważne potraktowanie naszej wysiedleńczej tułaczki przez III Rzeszę". Również w piśmie z dnia 3 marca 2005 r. (k.24 tychże akt administracyjnych) C. G. zwracając się do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych używa liczby mnogiej. Może to sugerować, że C. G. pisma powyższe uważa za składane w imieniu swojego rodzeństwa.

Dodatkowo w aktach administracyjnych niniejszej sprawy (k. 10) znajduje się pismo z dnia 10 kwietnia 2005 r., podpisane nie tylko przez C. G., ale również jej rodzeństwo – L. Ł. i M. K. Pismo to nawiązuje do skargi C. G. wniesionej w sprawie II S.A./Łd 297/05. W piśmie powyższym C. G. zawarła sformułowanie "występuje cały czas także w ich imieniu".

Powołane wyżej okoliczności powodują, że organ administracji winien rozważyć, czy którykolwiek z pism C. G. nie stanowi wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy także jej rodzeństwa, a w szczególności M. K. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych winien nadto rozważyć, czy C. G. nie działała faktycznie jako pełnomocnik swojego rodzeństwa.

W sytuacji, gdyby któreś z wyżek wymienionych pism stanowiło także wniosek M. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, to organ mógłby pozostawać w zwłoce w załatwieniu sprawy. Należy pamiętać, że brak działania ze strony organu administracji – tym przypadku Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych – może stanowić podstawę skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność.

Z powyższych względów orzeczono jak w postanowieniu.