Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 8/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2011-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 65 par.1, art. 150 par. 1 i2, art. 145 par.1 pkt 1,5 i 8
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 9 lutego 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2011 roku sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 września 2008 roku, sygn. akt III SA/Łd 293/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu skargi A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego Ł. z dnia [...], Nr K.O. [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że istotne znaczenie w rozpatrywanej sprawie miał charakter prawny pisma A. W. z dnia [...], które zostało przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. potraktowane jako odwołanie i stało się podstawą wydania zaskarżonego postanowienia. Określenie natomiast charakteru tego pisma było szczególnie ważne z uwagi na jego treść, która nie wskazywała, iż jest ono odwołaniem od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, gdyż wnioski i żądania skarżącej nie zostały sformułowane w nim w sposób wyraźny i jednoznaczny. Analizując treść powyższego pisma Sąd stwierdził, iż zawiera ono zarzuty co do wzrostu opłat za lokal mieszkalny skarżącej, nie precyzuje natomiast o przeprowadzenie jakiego postępowania skarżąca wnosi. Pismo to zostało wniesione w momencie, kiedy decyzja organu I instancji z dnia [...] nr [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego stała się ostateczna i wprawdzie skierowane było do organu II instancji, ale nie zawierało w swej treści żądania uchylenia decyzji z dnia [...] Skarżąca w przedmiotowym piśmie kwestionuje zmiany stawek czynszu (opłat za wodę). Z uwagi zatem na fakt, iż skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. pismo nasuwało szereg wątpliwości co do sposobu zakwalifikowania, brak było podstaw do wydania postanowienia w trybie art. 134 k.p.a. W zaleceniach co do dalszego postępowania Sąd wskazał na konieczność wezwania strony do sprecyzowania wniosków zawartych w piśmie z dnia [...], a następnie w zależności od zgłoszonych żądań, rozstrzygnięcie o tych żądaniach.

Wezwaniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. mając na uwadze wytyczne wskazane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 września 2008 roku wezwało A. W. do złożenia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpatrzenia, jednoznacznego oświadczenia, czy pismo, które złożyła w dniu [...], jest odwołaniem od decyzji z dnia [...] o nr [...], w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, czy też pismo to jest skargą kwestionującą wysokość stawki czynszu za lokal mieszkalny (opłatę za wodę).

W odpowiedzi na wezwanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], w piśmie z dnia [...] A. W. wskazała, iż "pisma z dnia [...] nie należy traktować ani jako: odwołania od decyzji z dnia [...], nr [...] w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, ani jako skargi kwestionującej stawki czynszu za lokal mieszkalny (opłatę za wodę). Oświadczyła również, że "pismo z dnia [...] nie jest skargą". W tym samym dniu strona złożyła pismo z żądaniem załączenia do akt sprawy jej pisma z dnia [...] wraz z załącznikami oraz skarg z załącznikami, o których pisała w piśmie z dnia [...] – na dowód wydania decyzji z dnia [...] w oparciu o fałszywe dowody.

Postanowieniem z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 123 w związku z art. 1 pkt 1 i art. 66 § 3 k.p.a. oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2001r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) stwierdziło swą niewłaściwość w sprawie i zwróciło podanie A. W.

W piśmie z dnia [...] zatytułowanym "wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy" A. W. zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], wnosząc o jego uchylenie lub zmianę i ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazała, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło wytycznych i zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 września 2008 roku, sygn. akt III SA/Łd 293/07, naruszając tym samym art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270ze zm.) oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 10 § 1 i 3 k.p.a.

W piśmie z dnia [...] zatytułowanym "wezwanie do wykonania wyroku i załatwienia sprawy", na podstawie art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z wniesionym w dniu [...] wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, A. W. wezwała Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 września 2008 roku i załatwienie sprawy zgodnie ze zgłoszonymi we wniosku żądaniami.

Wezwaniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. działając na podstawie art. 50 § 1 w związku z art. 54 § 1. art. 64 § 2, art. 81 i art. 10 wezwało A. W. do wypowiedzenia się, co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, przedstawienia swego stanowiska, w tym złożenia jednoznacznego oświadczenia woli:

1) czy pismo z dnia [...], zatytułowane "wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy" jest wyrazem niezadowolenia z postanowienia wydanego przez tut. Kolegium, czy też jest nowym wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej lub wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego,

2) czy pismo to wraz z uprzednio złożonymi pismami z dnia [...] i pismem z dnia [...] oraz pismem z dnia [...] jest wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych przez Prezydenta Miasta Ł., jeżeli tak to których, czy tylko decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...], o przyznaniu dodatku mieszkaniowego,

3) czy pismo to wraz z uprzednio złożonymi pismami z dnia [...] i pismem z dnia [...] oraz pismem z dnia [...] jest wnioskiem o wznowienia postępowania w sprawach zakończonych wydaniem decyzji ostatecznych przez Prezydenta Miasta Ł., jeżeli tak to których, czy tylko decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowe i ewentualnego zgłoszenia wniosków dowodowych w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem negatywnych skutków procesowych - pozostawienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy bez rozpatrzenia. Równocześnie organ zawiadomił A. W. o możliwości zapoznania się w tym terminie z zebranym dotychczas materiałem dowodowym. W wezwaniu powyższym wyjaśniono również jakie są tryby nadzwyczajne uregulowane w Kodeksie postępowania administracyjnego, jakie są przesłanki do wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jakie są różnice pomiędzy tymi trybami i jakie muszą być spełnione przesłanki do uruchomienia tych trybów.

W piśmie procesowym z dnia [...], stanowiącym odpowiedź na wezwanie organu administracji A. W. stwierdziła, że ponownie nie brała udziału w postępowaniu, co było już powodem wniesienia skargi do sądu. Wyjaśniła, że pismo z dnia [...] jest żądaniem wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Jako podstawę prawną wniosku o wznowienie postępowania wskazała art. 150 § 2, art. 147 i art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 8 k.p.a.

Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło własne ostateczne postanowienie z dnia [...], nr [...] w części określonej w pkt 2 tj. w zakresie zwrotu podania A. W. i przekazało wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, Prezydentowi Miasta Ł. jako organowi właściwemu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, iż przedmiotem żądania A. W. wyrażonego w piśmie z dnia [...] jest wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...],[...], o przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Jako podstawę prawną swojego żądania skarżąca wskazała art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 8 k.p.a. Ustalenie zakresu żądania strony obligowało zatem organ administracji do zastosowania 65 § 1 k.p.a. który stanowi, że jeżeli organ administracji, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. W zakresie żądania strony zastosowania art. 150 § 2 k.p.a., Kolegium wyjaśniło, że nie ma podstaw do zastosowania wyjątku od zasady, że organem właściwym w sprawie wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzje w ostatniej instancji, w tym przypadku Prezydent Miasta Ł. Zastosowanie wyjątku określonego w art. 150 § 2 k.p.a. ma miejsce bowiem wyłącznie i jedynie, gdy wykaże się związek pomiędzy działaniem organu orzekającego w ostatniej instancji z podstawą wznowienia uzasadniającą wznowienie postępowania, a więc w istocie swej, gdy ma miejsce świadome działanie organu zmierzające do wydania wadliwej decyzji. W ocenie Kolegium powołane przez stronę podstawy wznowienia postępowania – przesłanki określone w art. 145 §1 pkt 1,5 i 8 k.p.a. w żaden sposób nie odnoszą się do świadomego działania Prezydenta Miasta Ł. zmierzającego do wydania decyzji wadliwej. Odnosząc się do zarzutu, że w dniu [...] nikt z Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nie mógł rozmawiać ze stroną, organ wyjaśnił, że w postępowaniu przed Kolegium, w sytuacji gdy nie jest przeprowadzana rozprawa nie ma możliwości "porozmawiania" o danej sprawie. Kolegium stwierdziło, że nie usuwało z akt sprawy materiału dowodowego, co zarzucała A. W. Materiał jakim dysponował organ został mu przesłany wraz z aktami po rozpoznaniu sprawy przez Sąd.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca wniosła o uzupełnienie zaskarżonego postanowienia w części określonej pkt 1 przez dodanie za słowami pkt. ( a przed liczbą "2") liczby 1 i o uchylenie pkt 2 zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia innemu Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 150 § 2, art. 75 § 1, art. 71 § 1, art. 78 § 1, art. 79 § 1 i 2, art. 80 i art. 81, art. 6-11 k.p.a. w związku z art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2001r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz naruszenie, jak wskazała "zasady, że nikt nie może być sędzią w swojej własnej sprawie". W uzasadnieniu skargi podniosła, że pomimo składanych przez nią w dniu [...] i [...] wniosków, nie uzupełniono materiału dowodowego i nie zapewniono jej czynnego udziału w postępowaniu. Stwierdziła, że składała liczne skargi w różnych organach ( Urzędzie Miasta Ł., Najwyższej Izbie Kontroli), wnosiła o osobistą rozmowę z Prezydentem Miasta Ł. - niczego nie załatwiono. W sprawie rozliczania kosztów za wodę skarżąca interweniowała w Prokuraturze Okręgowej w Ł. , jednak do chwili obecnej nie wydano żadnego postanowienia odnośnie śledztwa. W dniu [...] A. W. wystąpiła z pozwem przeciwko Gminie Ł., przedstawiając zarzuty dotyczące opłat za podgrzanie wody. Powyższe okoliczności uzasadniają w ocenie skarżącej wniosek o zastosowanie trybu wynikającego z art. 150 § 2 k.p.a. i rozstrzygnięcie w sprawie wniosku o wznowienie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie, która odbyła się w dniu [...] skarżąca oświadczyła, że popiera wniesioną skargę. Fałszerstwo dokumentów natomiast, w jej ocenie związane jest z zaokrąglaniem przez organ kwoty za podgrzanie wody. Wskazała, iż organy administracji nigdy nie przedstawiły jej kalkulacji, z których wynikają stawki za podgrzanie ciepłej wody, natomiast z jej obliczeń wychodzi inna stawka, niż stosowana przez organy. Podniosła, iż występują niezgodności z dokumentacją znajdującą się w SKO w Ł. a wykazem zawartości akt. Wniosła o rozpoznanie sprawy przez SKO, bowiem w jej ocenie wniesienie pozwu przeciwko Gminie Ł. może być powodem braku obiektywizmu przy rozpoznawaniu jej sprawy przez Prezydenta Miasta Ł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- [zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.] sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu.

Ponadto, co należy podkreślić, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Stosownie zaś do treści art. 153 p.p.s.a, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Rozpatrując skargę, w tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. mogłoby stanowić podstawę do jego uchylenia.

Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia należy wskazać, że niniejsza sprawa była już przedmiotem oceny tutejszego Sądu, który wyrokiem z dnia 11 września 2008 roku, sygn. akt III SA/Łd 293/07 uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], z uwagi na naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 134 k.p.a. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że istotne znaczenie w rozpatrywanej sprawie miał charakter prawny pisma A. W. z dnia [...], które zostało przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. potraktowane jako odwołanie i stało się podstawą wydania zaskarżonego postanowienia. Określenie natomiast charakteru tego pisma miało szczególnie istotne znaczenie z uwagi na jego treść, która nie wskazuje, iż jest ono odwołaniem od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, gdyż wnioski i żądania skarżącej nie zostały sformułowane w nim w sposób wyraźny, jednoznaczny. Analizując treść powyższego pisma Sąd stwierdził, iż zawiera ono zarzuty co do wzrostu opłat za lokal mieszkalny skarżącej, nie precyzuje natomiast o przeprowadzenie jakiego postępowania skarżąca wnosi. Pismo to zostało wniesione w momencie, kiedy decyzja organu I instancji z dnia [...] nr [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego stała się ostateczna i wprawdzie skierowane było do organu II instancji, ale nie zawierało w swej treści żądania uchylenia decyzji z dnia [...]. Skarżąca w przedmiotowym piśmie kwestionuje zmiany stawek czynszu (opłat za wodę). Z uwagi zatem na fakt, iż skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. pismo nasuwało szereg wątpliwości co do sposobu zakwalifikowania, brak było podstaw do wydania postanowienia w trybie art. 134 k.p.a. W zaleceniach co do dalszego postępowania Sąd wskazał na konieczność wezwania strony do sprecyzowania wniosków zawartych w piśmie z dnia [...], a następnie w zależności od zgłoszonych żądań, rozstrzygnięcie o tych żądaniach.

Przedstawione stwierdzenia zamieszczone w uzasadnieniu powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 września 2008 roku wyznaczyły zatem w istocie kierunek postępowania w niniejszej sprawie.

Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 65 § 1 k.p.a. zgodnie z którym, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje podanie do organu właściwego. Artykuł 65 k.p.a. chroni stronę przed nieznajomością prawa, gwarantuje jej zachowanie terminu do dokonania czynności materialnoprawnej lub procesowej, której podanie dotyczy. Po otrzymaniu podania organ administracji publicznej obowiązany jest zbadać swoją właściwość rzeczową, miejscową oraz instancyjną. Zgodnie z art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Zaniechanie zbadania przez organ właściwości, którego następstwem może być jej brak w danej sprawie powoduje, że ewentualna decyzja wydana w takim postępowaniu dotknięta jest nieważnością (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.). Wniesienie podania nie powoduje zatem z mocy prawa wszczęcia postępowania przed organem administracji do którego podanie zostało złożone.

Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależało zatem od oceny treści i charakteru pisma A. W. z dnia [...] skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. Ostatecznie, po dokładnym wyjaśnieniu intencji strony, Kolegium potraktowało to pismo zgodnie z wyjaśnieniami skarżącej zawartymi w piśmie z dnia [...] jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Jako podstawę prawną wznowienia skarżąca wskazała art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 8 k.p.a. Równocześnie zażądała zastosowania trybu wynikającego z art. 150 § 2 k.p.a. Wobec powyższego Kolegium przekazało tak sprecyzowany wniosek - w trybie art. 65 § 1 k.p.a. - do organu właściwego tj. Prezydentowi Miasta Ł. Odnosząc się do wniosku skarżącej w zakresie zastosowania art. 150 § 2 K.p.a. organ wyjaśnił, że zgodnie z zasadą określoną przez art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 k.p.a., to jest w przedmiocie wznowienia postępowania, jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Od zasady tej istnieje jednak wyjątek przewidziany przez art. 150 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w art. 150 § 1 k.p.a., to znaczy wydającego decyzję w ostatniej instancji, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie Kolegium w przedmiotowej sprawie nie zachodził wyjątek uzasadniający dewolucje kompetencji na organ wyższego stopnia. Wskazane przez stronę podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 , 5 i 8 k.p.a. w żaden sposób nie odnoszą się do świadomego działania organu zmierzającego do wydania decyzji wadliwej. Brak jest więc przesłanki wynikającej z art. 150 § 2 k.p.a.

Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie podziela zaprezentowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stanowisko, tym samym uznając za nieuzasadnione zarzuty skargi.

W tym miejscu godzi się jeszcze raz podkreślić, że zgodnie z art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Zaniechanie zbadania przez organ właściwości, którego następstwem może być jej brak w danej sprawie powoduje, że ewentualna decyzja wydana w takim postępowaniu dotknięta jest nieważnością (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.). Wniesienie podania nie powoduje zatem z mocy prawa wszczęcia postępowania przed organem administracji do którego podanie zostało złożone. Oznacza to, że o właściwości organu nie decyduje wola strony i wskazanie przez nią organu właściwego do rozpoznania jej sprawy. O właściwości organu decyduje charakter i rodzaj sprawy. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, przyjmując za ostatecznie wyjaśnioną kwestię żądania strony wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego, co do zasady zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a., ten organ jest właściwy do wznowienia postępowania. Zgodnie bowiem z zasadą określoną przez art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 k.p.a., to jest w przedmiocie wznowienia postępowania, jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Od zasady tej istnieje wyjątek przewidziany przez art. 150 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w art. 150 § 1 k.p.a., to znaczy wydającego decyzję w ostatniej instancji, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia sprawy.

Analiza powyższych przepisów wskazuje na to, że przeniesienie kompetencji na organ wyższego stopnia do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania następuje tylko wtedy, gdy przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu, który wydał w sprawie decyzję ostateczną. Choć wykładnia gramatyczna art. 150 § 2 k.p.a. nie wskazuje na to, że działalność organu będąca przyczyną wznowienia postępowania ma być zamierzona, zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, przy interpretacji omawianej normy, należy kierować się głównie wykładnią celowościową. Celem przepisu art. 150 § 2 k.p.a. jest bowiem wyeliminowanie od rozstrzygania w przedmiocie wznowienia postępowania organu, który działając celowo i świadomie przyczynia się do wydania wadliwej decyzji. Zasadność takiej wykładni art. 150 § 2 k.p.a. potwierdza utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych. W wyroku z dnia 17 stycznia 1986 roku, sygn. akt II SA 1782/85, (niepubl.) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że analiza przyczyn wznowienia postępowania wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. prowadzi do wniosku, że przez działalność organu, o której mowa w art. 150 § 2 k.p.a., należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się tego organu w toku prowadzonego postępowania administracyjnego w danej sprawie, które mogłyby godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej, co powinno być ustalone w postępowaniu wyjaśniającym przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. We wszystkich innych przypadkach organem właściwym do wznowienia postępowania jest - stosownie do art. 150 k.p.a. - organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 czerwca 2006 r., IV SA/Wa 410/06, LEX 219369 oraz z dnia 22 czerwca 2005r., IV SA/Wa 388/05, LEX 179210 i powołane tam orzecznictwo). Orzekanie natomiast przez organ wyższej instancji dopuszczalne jest tylko w razie, gdy wykaże się związek pomiędzy zamierzonym działaniem organu orzekającego w ostatniej instancji z podstawą uzasadniającą wznowienie postępowania (por. "Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego", B. Adamiak, J. Borkowski, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2005, 7. wydanie, str. 674-675). Inaczej mówiąc dewolucja kompetencji na organ wyższego stopnia nad organem, który orzekał w ostatniej instancji winna mieć miejsce, gdy wykazane zostanie, że organ ten w sposób świadomy , zamierzony dopuścił się wydania swojej decyzji z wadą uzasadniającą wznowienie postępowania. Chodzi tu przykładowo o sytuacje w których nie zastosowano przepisów o wyłączeniu pracownika lub organu, świadomie dopuszczono sfałszowany dowód, świadomie pominięto stronę postępowania, itp. Powyższe okoliczności, zgodnie z art. 19 k.p.a., powinny zostać ustalone przed wydaniem postanowienia o wznowieniu lub decyzji o odmowie wznowienia postępowania (R. Kędziora. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, CH Beck Warszawa 2005, s. 398).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że we wniosku z dnia [...], w którym skarżąca jednoznacznie sprecyzowała, że jej pismo z dnia [...] należy potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 8 k.p.a., i zażądała zastosowania trybu z art. 150 § 2 k.p.a. Organ powinien więc ustalić czy wskazane przesłanki wznowienia postępowania związane są z działalnością (świadomą, celową) organu skutkującą wydaniem wadliwej decyzji.

Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe.

Celem wznowionego postępowania prowadzonego z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest wykazanie istnienia związku między dowodami, które okazały się fałszywe, a istotnymi dla sprawy okolicznościami faktycznymi. Fałszywy jest dokument podrobiony, przerobiony, ewentualnie dokument, którego treść została sfałszowana, przy czym, jak wskazuje się w orzecznictwie i doktrynie, fałszywość dowodu dla swej prawnej wiarygodności powinna być uprzednio stwierdzona orzeczeniem sądu lub innego organu, chyba że zachodzą przesłanki z art. 145 § 2 k.p.a. (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 798 i nast.).

Dla przesłanki wznowieniowej zawartej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. konieczne jest, aby na podstawie fałszywych dowodów ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a więc takie, których istnienie miało bezpośredni wpływ na określenie praw i obowiązków osób będących podmiotem postępowania. Co istotne, organ administracji nie może przeprowadzić takiego dowodu we własnym zakresie. Innymi słowy, organ administracji publicznej nie może prowadzić postępowania dowodowego w celu ustalenia wystąpienia przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że skarżąca nie przedstawiła dowodu w postaci orzeczenia sądu lub innego organu , wskazującego na posługiwanie się, w toku sprawy o przyznanie dodatku mieszkaniowego zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...], sfałszowanymi dowodami w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. W trakcie rozprawy w dniu 9 lutego 2011 roku, na pytanie Sądu, na czym według skarżącej polegało zarzucane organowi fałszerstwo, skarżąca oświadczyła, że w jej ocenie fałszerstwo dokumentów związane jest z zaokrąglaniem w górę, przez organ, kwot za podgrzanie wody. Tymczasem nigdy nie przedstawiono jej kalkulacji stawki za podgrzanie ciepłej wody.

Wskazana z kolei przez skarżącą podstawa wznowienia wynikająca z art. 145 § 1 pkt 5 zachodzi wówczas, gdy, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Już sama treść tego przepisu, odwołująca się do wyjawienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub dowodów nieznanych organowi, który wydał decyzję nie może uzasadniać żądania skarżącej zastosowania art. 150 § 2 k.p.a. Skoro bowiem dewolucja kompetencji zachodzi wówczas, gdy przyczyna wznowienia postępowania związana jest ze świadomą, celową działalnością organu, to powoływanie się na wyjawienie nowych dowodów nieznanych organowi w oczywisty sposób wyłącza zarzut świadomego celowego działania organu w celu wydania wadliwej decyzji.

W myśl zaś powoływanego przez skarżącą art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie zmienione bądź uchylone. Przytoczony przepis reguluje sytuacje, gdy organ prowadzący postępowanie "opiera się" na innych decyzjach lub orzeczeniach, które zostają wyeliminowane z obrotu. Jest to tzw. "decyzja pochodna", gdyż organ podejmujący rozstrzygnięcie był związany inną decyzją bądź względnie orzeczeniem sądu. Z przedstawionych Sądowi akt postępowania administracyjnego nie wynika, aby decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] była "decyzją pochodną" tzn. wydaną w oparciu o inną decyzję, która następnie została zmieniona lub uchylona. W swoich pismach skarżąca nie wskazała takiej decyzji.

Reasumując analiza podstaw wznowienia postępowania wskazanych przez skarżącą w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wynikających z akt administracyjnych przedstawionych w niniejszej sprawie oraz akt sądowych sprawy III SA/Łd 293/07 załączonych do niniejszej sprawy, nie wskazuje, aby przyczyną wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego, była celowa i zamierzona działalność organu, który wydał decyzję w ostatniej instancji. Również skarżąca ani w toku postępowania ani w skardze nie wykazała aby zachowanie organu pierwszej instancji nosiło takie znamiona. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że postępowanie w sprawie dodatku mieszkaniowego prowadzone jest na wniosek strony w oparciu o dowody przedstawione przez samą stronę oraz zarządcę nieruchomości w zakresie danych dotyczących ponoszonych przez wnioskodawcę opłat za lokal. Zasadnie Kolegium wywiodło, że Prezydent Miasta Ł. jako organ wydający decyzje w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, nie ustala stawek za podgrzanie wody, nie dokonuje pomiarów temperatury ciepłej wody jak i temperatury kaloryfera w toku postępowania o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Kwestia badania wysokości stawek za podgrzanie wody, które w ocenie skarżącej są nieprawidłowe, a niegospodarność zarządcy domu powoduje zawyżenie opłat ponoszonych przez nią za lokal, co z kolei przekłada się na wysokość otrzymywanego dodatku mieszkaniowego, nie jest zadaniem organu w postępowaniu w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Jeszcze raz należy wyjaśnić, że zastosowanie trybu wynikającego z art. 150 § 2 k.p.a. dopuszczalne jest tylko w przypadku, gdy wykaże się związek pomiędzy zamierzonym działaniem organu orzekającego w ostatniej instancji z podstawą uzasadniającą wznowienie postępowania. Również wniesienie pozwu przeciwko Gminie Ł., wbrew twierdzeniu skarżącej nie narusza zasady obiektywizmu organów administracji orzekających w przedmiotowej sprawie i nie stanowi podstawy do postawienia organowi – Prezydentowi Miasta Ł. zarzutu braku obiektywizmu i stronniczego stanowiska przy rozpoznawaniu sprawy z zakresu dodatku mieszkaniowego.

Postawiony w skardze zarzut nieuzupełnienia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. materiału dowodowego o dokumenty, które skarżąca na przestrzeni lat 2005 – 2010 składała do różnych organów, podnosząc w swoich wystąpieniach i skargach kwestię nieprawidłowości w ustalaniu stawek za podgrzanie wody, ogrzewanie, a w konsekwencji obliczanie opłat za lokal, w ocenie Sądu, nie stanowi naruszenia przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Należy bowiem przypomnieć, że rolą organu w ocenianym postępowaniu było, zgodnie z zaleceniami Sądu wynikającymi z wyroku w sprawie III SA/Łd 293/07, ustalenie rzeczywistych intencji strony, wynikających z pisma z dnia [...]. Również zarzut uniemożliwienia skarżącej skorzystania z prawa czynnego udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się na jego temat nie jest uzasadniony. Świadczy o tym obszerna korespondencja organu ze skarżącą, zmierzająca do wypełnienia zaleceń Sądu w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, której przedmiotem było ustalenie żądania strony. Organ wydając zaskarżone postanowienie oparł się w całości na dokumentach (wyjaśnieniach) nadesłanych przez stronę i w zakresie prowadzonego postępowania nie gromadził innych dowodów. Pismem z dnia [...] skarżąca została poinformowana o możliwości zapoznani się z aktami, co uczyniła [...].

Wypada wyjaśnić, że w toku wznowionego postępowania organ – Prezydent Miasta Ł. (który wydał już postanowienie o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczna decyzja z dnia [...]) przeprowadzi postępowanie co do przyczyn wznowienia i wyda decyzję merytoryczną. Strona niezadowolona z rozstrzygnięcia będzie miała możliwość jej zaskarżenia w trybie instancyjnym.

Reasumując powyższe rozważania należy podnieść, że orzekający w niniejszej sprawie organ wypełnił wytyczne i zalecenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 września 2008 roku. Przypomnieć jedynie należy, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem tej działalności. Analiza akt administracyjnych i podjętych przez organ czynności w niniejszej sprawie pod tym właśnie kątem nakazuje podzielić stanowisko organu administracji, który mając na uwadze wynikający wprost z art. 19 k.p.a., obowiązek przestrzegania swojej właściwości rzeczowej i miejscowej przekazał sprawę organowi właściwemu, jak stanowi o tym art. 65 §1 k.p.a. Sąd administracyjny nie ma natomiast możliwości podejmowania rozstrzygnięć merytorycznych czy działań należących do kompetencji organu, którego akt administracyjny jest przedmiotem sądowej kontroli. W tym postępowaniu rolą organu administracji było ustalenie zakresu żądania (rzeczywistych intencji) strony, a w konsekwencji wskazanie organu właściwego do rozpoznania złożonego wniosku. Sąd oceniał natomiast, czy organ w sposób dostateczny wyjaśnił, jaki charakter miało pismo skarżącej z dnia [...] i czy w sposób prawidłowy ustalił organ właściwy do rozpoznania żądania skarżącej.

Z tych wszystkich względów, z uwagi na fakt, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa, a przytoczona argumentacja organu odwoławczego zasługuje na uwzględnienie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

B.A.