Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 396/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka /spr./ Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2016 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Po [...]

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 4 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę S. R. (dalej jako "Stowarzyszenie") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] grudnia 2013 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z [...] września 2013 r. Burmistrz Miasta i Gminy S. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie istniejącego budynku produkcyjno-magazynowego o budynek techniczny o powierzchni około 50 m2 wraz z wiatą (250 m2) oraz budowie hali produkcyjno-magazynowej o powierzchni około 2000 m2 wraz z niezbędną infrastrukturą na terenie zakładu "D." S.A., ul. [...], R. , gm. S.. Inwestorem jest spółka "D." S.A. z siedzibą w R. . Jako podstawę prawną organ I instancji wskazał art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1 oraz art. 82 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 353 – dalej jako "ustawa środowiskowa").

Odwołanie od powyższej decyzji wniosło Stowarzyszenie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] grudnia 2013 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S..

Skargę na powyższą decyzję wniosło Stowarzyszenie.

Odrzucając skargę Sąd I instancji wskazał, że organizacja społeczna nie ma z mocy prawa legitymacji do wniesienia skargi, lecz w postępowaniu przed sądem administracyjnym zobowiązana jest wykazać związek materialny statutowego celu z przedmiotem sprawy. W ocenie Sądu I instancji, nie do przyjęcia jest, że jednostka musi wykazać interes prawny wynikający z przepisu prawa materialnego, zaś organizacja społeczna może otrzymać legitymację na podstawie hasłowo, ogólnikowo określonych celów statutowych, bez wykazania związku z przedmiotem zaskarżonego działania.

Ponadto Sąd I instancji podkreślił, że samo spełnienie przesłanki udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym nie daje z mocy prawa legitymacji do wniesienia skargi. Przesądza o tym odrębność regulacji art. 31 § 1 k.p.a. oraz art. 50 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym daje prawa procesowe wyłącznie w tym postępowaniu, nie daje zaś takich praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym. To ostatnie postępowanie wymaga od sądu zbadania legitymacji do wniesienia skargi. Podjęcie postępowania na podstawie skargi podmiotu, któremu nie przysługuje legitymacja wypełnia przesłankę nieważności postępowania sądowoadministracyjnego.

Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 44 ust. 3 ustawy środowiskowej, organizacji ekologicznej służy skarga do sądu administracyjnego od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji, także w przypadku, gdy nie brała ona udziału w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. W ocenie Sądu I instancji, art. 44 ustawy środowiskowej, stanowi przepis szczególny w stosunku do art. 31 § 1 k.p.a. W związku z tym w sprawach, w których ustawodawca przewiduje możliwość uczestniczenia organizacji ekologicznych, nie będą mogły zgłaszać swojego udziału organizacje społeczne niemające statusu organizacji ekologicznych.

Na skutek skargi kasacyjnej wywiedzionej przez Stowarzyszenie Naczelny Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2016 r. sygn. II OSK 2010/14 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

W uzasadnieniu postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał że:

- jeżeli ustalenie braku legitymacji podmiotu wnoszącego skargę jest rezultatem badania jego interesu prawnego lub (jak w przypadku organizacji społecznych) zakresu działalności statutowej (regulaminowej) w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny powinien wydać wyrok oddalający skargę, a nie postanowienie o odrzuceniu skargi

- wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym oparty został o art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a, a nie ustawy środowiskowej, a analiza uzasadnienia postanowienia organów administracji wskazuje, że Stowarzyszenie zostało dopuszczone do udziału w sprawie na zasadach ogólnych tj. na podstawie art. 31 § 2 kpa, co wskazuje, że tak dopuszczona do udziału organizacja jest legitymowana do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego wydaną na skutek odwołania wniesionego przez tą organizację

- w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, argumentacja Sądu I instancji odnosząca się do celów regulaminowych stowarzyszenia była niewystarczająca i częściowo wadliwa.

Rozpoznając ponownie tym razem merytorycznie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił co następuje:

Wniosek wraz z kartą informacyjną o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie istniejącego budynku produkcyjno- magazynowego o budynek techniczny o powierzchni 50 m2 wraz z wiatą 250 m2 oraz budowie hali produkcyjno-magazynowej o powierzchni około 2000 m2 wraz z niezbędną infrastrukturą złożyła Spółka Akcyjna "D." w dniu 5 września 2012 r.

Organ I instancji ustalił krąg stron przedmiotowego postępowania administracyjnego i obwieszczeniem z dnia [...] października 2012 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla opisanego wyżej przedsięwzięcia, informując o możliwości zapoznania się z aktami przedmiotowej sprawy.

Organ I instancji wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego dla powiatu poznańskiego oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby, co do zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko wnioskowanego przedsięwzięcia. W powyższym piśmie skierowanym do organów opiniujących organ zaznaczył, że na terenie planowanego przedsięwzięcia nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Opinię zawierającą stanowisko w niniejszej sprawie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. wyraził postanowieniem z dnia [...].10.2012 r. znak: [...]). Organ stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i odstąpił od określenia zakresu raportu.

[...] października 2012 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny dla powiatu poznańskiego wydał opinię sanitarną znak: [...], w której stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Osobnym pismem z dnia 11 grudnia 2012 r. S. R. zostało zawiadomione o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia.

Po ocenie materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym informacji przedstawionych przez inwestora w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i stanowiska Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego dla powiatu poznańskiego oraz stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P., organ I instancji rozstrzygając kwestię konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w oparciu o uwarunkowania wymienione w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.) postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. (znak sprawy: [...]), uznał za konieczne przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określił zakres raportu a następnie postanowieniem z dnia [...].01.2013 r. zawiesił postępowanie do czasu przedłożenia przez wnioskodawcę raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

W dniu 7 lutego 2013 r. Inwestor złożył organowi I instancji raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla planowanej inwestycji.

W dniu 11 lutego 2013 r. do organu I instancji wpłynęło żądanie S. R. o dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu na prawach strony.

Wobec ustąpienia przyczyny uzasadniającej zawieszenie postępowania organ postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. podjął postępowanie administracyjne zmierzające do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia.

Przekazując w załączeniu przedłożony przez inwestora raport, organ I instancji pismami z dnia 14 marca 2013 r. zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. o uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego dla powiatu poznańskiego z prośbą o wydanie opinii zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. organ I instancji dopuścił ww. Stowarzyszenie do udziału w niniejszym postępowaniu na prawach strony.

Jednocześnie działając na podstawie art. 30 i art. 33 ust. 1, w związku z art. 79 ust. 1 ww. ustawy organ I instancji zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w niniejszym postępowaniu, poprzez podanie informacji (na stronie internetowej Organu, na tablicy ogłoszeń w siedzibie Organu oraz sołectwa R. ) o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, o możliwości zapoznania się z treścią raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz z pozostałą niezbędną dokumentacją sprawy, a także o możliwości składania uwag i wniosków w siedzibie organu wyznaczając 21-dniowy termin do ich składania (od 15 marca 2013 r.).

W dniu 5 kwietnia 2013 r. do organu I instancji wpłynął wniosek T. K. o nałożenie przez organ na inwestora obowiązku uzupełnienia raportu w zakresie wskazanym w piśmie.

W dniu 17 kwietnia 2013 r. do organu I instancji wpłynęła opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r. (znak sprawy: [...]). Organ zaopiniował przedstawioną dokumentację pozytywnie z zastrzeżeniem, iż realizacja i eksploatacja inwestycji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego Inwestor posiada tytuł prawny. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny uzasadnił swoją opinię, przedstawił syntetyczną charakterystykę przedsięwzięcia oraz załączył do swojej opinii wyrys z mapy ewidencyjnej w skali 1:5000, na którym znalazła się klauzula uzgadniająca.

Pismem z dnia 6 maja 2013 r. organ I instancji wezwał inwestora do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko i wskazał w jakim zakresie to uzupełninie ma nastąpić, uwzględniają m.in. wniosek T. K.. W odpowiedzi inwestor uzupełnił dokumenty o wymagane informacje w dniu 15 maja 2013 r., pismem z dnia 14 maja 2013 r.

Ponieważ przedłożony raport w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. również wymagał uzupełnienia, organ ten wezwał Inwestora do złożenia wyjaśnień i uzupełnień do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko pismem z dnia 7 maja 2013 r. odrębnym pismem skierowanym do organu I instancji organ uzgadniający przedsięwzięcie zwrócił się o udzielenie informacji w sprawie faktycznego zagospodarowania terenów sąsiadujących z terenem inwestycji wraz z uwzględnieniem najbliższych terenów objętych ochroną akustyczną. Inwestor uzupełnił dokumenty o wymagane informacje w dniu 10 maja 2013 r. Odpowiedzi udzielił również organ I instancji.

W związku z uzyskanymi od inwestora uzupełnieniami raportu organ I instancji pismem z dnia 24 maja 2013 r. ponownie zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. o uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia z godnie z art.77 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego dla powiatu poznańskiego z prośbą o wydanie opinii zgodnie z art. 77 ust.1 pkt 2 ustawy.

W opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. przedłożony i uzupełniony raport wymagał dalszego uzupełninia, w związku z czym organ ten wezwał Inwestora do złożenia kolejnych uzupełnień do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko pismem z dnia 18 czerwca 2013 r.

W dniu 4 lipca 2013r. do organu I instancji wpłynęła opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia 28 czerwca 2013 r. (znak sprawy:[...]). Organ zaopiniował przedstawioną dokumentację pozytywnie z zastrzeżeniem, iż realizacja i eksploatacja inwestycji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny ponownie uzasadnił swoją opinię, przedstawił syntetyczną charakterystykę przedsięwzięcia oraz załączył do swojej opinii wyrys z mapy ewidencyjnej w skali 1:5000, na którym znalazła się klauzula uzgadniająca.

W dniu [...] lipca 2013r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. wydał postanowienie (znak sprawy:[...]), w którym uzgodnił realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie istniejącego budynku produkcyjno-magazynowego o budynek techniczny o powierzchni około 50 m2 wraz z wiatą (250 m2) oraz budowie hali produkcyjno-magazynowej o powierzchni około 2000 m2 wraz z niezbędną infrastrukturą na terenie zakładu "D." S.A. ul. [...], R. , gm. S. i określił w nim warunki realizacji ww. przedsięwzięcia. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. nie stwierdził konieczności ponownego przeprowadzeni oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art.72 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostepnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] kwietnia 2013 r. uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obejmujący obręb R., w tym działek nr [...] – [...]. Organ zaznaczył, że w uchwalonym planie obszar w/w działek stanowią tereny przeznaczone pod zabudowę usługowo-produkcyjną i oznaczone są na rysunku planu symbolem – 3UP, a ustalenia planu organ przyjął za obowiązujące.

Burmistrz Miasta i Gminy S. po zakończeniu postępowania i zasięgnięciu opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. oraz uzgodnieniu warunków realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w P. wydał zaskarżoną decyzję w dniu [...] września 2013r. znak: [...] określającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie istniejącego budynku produkcyjno-magazynowego o budynek techniczny o powierzchni około 50 m2 wraz z wiatą 250 m2 oraz budowie hali produkcyjno-magazynowej o powierzchni około 2000 m2 wraz z niezbędną infrastrukturą na terenie zakładu "D." S.A. ul. [...], R. , gm. S..

W decyzji określono:

- rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia

- warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich

- wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji pozwolenia na budowę

- wymogi w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych.

Jednocześnie w decyzji stwierdzono, że w związku z planowaną inwestycją nie wystąpi transgeniczne oddziaływanie na środowisko.

Nie nałożono wymagań w zakresie zapobiegania, ograniczania oraz monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wykonania kompensacji przyrodniczej. Nie stwierdzono również konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, a także nie nałożono obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę i przedstawienia analizy porealizacyjnej.

Odwołanie od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia złożyło w dniu 20 września 2013 r. S. R..

Stowarzyszenie zarzuciło zaskarżonej decyzji rażące naruszenie prawa, podając, iż w szczególności decyzja nie uwzględnia faktu równoczesnego prowadzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania części istniejącej hali w części magazynowej na produkcyjną o około 1400 m2 oraz rozbudowie zakładu o nowy budynek o powierzchni 300 m2 na terenie zakładu "D." Spółka Akcyjna,

ulica [...], R. , gm. S. ([...] tj. faktu kumulacji uciążliwości i szkodliwości oraz, że postępowanie było prowadzone z rażącym naruszeniem art. 40 § 2 k.p.a. nie wyjaśniając jednak na czym to naruszenie miałoby polegać.

W dniu 24 października 2013 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynęła odpowiedź Firma A na odwołanie wraz z wnioskiem o utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy.

Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy szczegółowo przeanalizował cały tok postępowania.

Odnosząc się do zarzutów odwołania złożonego przez Stowarzyszenie organ II instancji nie podzielił stanowiska odwołującego się, iż decyzja narusza prawo "bowiem nie uwzględnia faktu równoczesnego prowadzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania części istniejącej hali w części magazynowej na produkcyjną o około 1400 m2 oraz rozbudowie zakładu o nowy budynek o powierzchni 300 m2 na terenie zakładu "D." Spółka Akcyjna, ul. [...], R. , gm. S. [...], [...]) tj. faktu kumulacji uciążliwości i szkodliwości, bowiem, na co również zwrócił uwagę inwestor w odpowiedzi na odwołanie, nie może być mowy o kumulacji uciążliwości wynikających z przedsięwzięcia, co do którego nie wydano nawet jeszcze decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych i organ w takiej sytuacji musiałby rozstrzygać tę kwestię hipotetycznie, biorąc pod uwagę niepewny przyszły stan faktyczny i z góry już zakładać, że decyzja środowiskowa i to na określonych warunkach zostanie dla tego drugiego przedsięwzięcia wydana.

Kolegium nie podzieliło również stanowiska odwołującego się, że decyzja narusza art. 40 § 2 k.p.a. W postępowaniu doręczeń dokonywano poprzez obwieszczenia i publiczne ogłaszanie na stronie BIP zgodnie z przepisami (art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, dziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko) i wszystkie strony postępowania (również działające przez pełnomocników) zostały zawiadamiane i informowane o treści rozstrzygnięć organu i treści raportu oraz jego uzupełnień, opinii i uzgodnień we właściwej w tym przypadku formie. Zdaniem organ nie jest konieczne dodatkowe informowanie stron o treści decyzji poprzez doręczanie jej egzemplarzy, co jest stosowane jednakże w przypadku inwestorów, aby umożliwić im legitymowanie się treścią uzyskanej decyzji wraz z pieczęciami i podpisami w przyszłości, w trakcie dalszej realizacji procesu inwestycyjnego. P. doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi. Zgodnie z wskazywanym art. 40 § 2 k.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W niniejszym postępowaniu organizacja społeczna działająca na prawach strony stosując odpowiednio przepis gwarantujący stronie możliwość ustanowienia pełnomocnika ustanowiła w niniejszym postępowaniu takiego pełnomocnika, a organ dokonał doręczeń stronom postępowania i organizacji działającej na prawach strony (w tym również tym, działającym nie osobiście, a poprzez pełnomocników), w ten sposób tj. zgodnie z ww. przepisami. Nadto, jak wynika ze sprawy, okoliczność w jaki sposób pełnomocnik strony dowiedział się o treści decyzji nie ma przełożenia na wynik postępowania, ani nie wywołuje innych skutków negatywnych dla Stowarzyszenia skutków.

Organ odwoławczy podkreślił, że pełnomocnik Stowarzyszenia został poinformowany o treści decyzji i wniósł od niej odwołanie w terminie.

Po omówieniu przypadków ustawowych w jakich organ winien wydać decyzję odmowną w sprawie środowiskowych uwarunkowań (art. 80 ust. 2 zd. 1, art. 81 ust. 1, 81 ust. 2, 81 ust. 3 u.u.i.ś) Kolegium stwierdziło, że organ I instancji nie mógł wydać decyzji odmownej, która znalazłaby swoje oparcie w obowiązującym prawie, a planowane przedsięwzięcie pozwala na ustalenie jego środowiskowych uwarunkowań.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], która utrzymała w mocy decyzję pierwszoinstancyjną złożyło S. R. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 9 k.p.a.; art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 ust. 2 i 85 ust. 1 ustawy środowiskowej; art. 66 ust. 1 lit. a i 66 ust. 1 lit. c ustawy środowiskowej.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że naruszenie art. 9 k.p.a. polegało zdaniem skarżącego na nie poinformowaniu go w postanowieniu dopuszczającym go na prawach strony do udziału w postępowaniu o tym, że liczba stron postępowania przekracza 20.

Naruszenie art. 7, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 ust. 2 i 85 ust. 1 ustawy środowiskowej polegające na nie wyjaśnieniu stanu faktycznego tj. zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Naruszenie art. 66 ust. 1 lit. a ustawy środowiskowej polegało na nie przedstawieniu w raporcie warunków użytkowania terenu wynikającego z miejscowego planu zagospodarowania terenu.

Wreszcie naruszenie art. 66 ust. 1 lit. c ustawy środowiskowej zdaniem skarżącego polegało na nie przedstawieniu w raporcie wszystkich potencjalnych rodzajów i ilości zanieczyszczeń wynikających z planowanego przedsięwzięcia.

W konkluzji skarżące Stowarzyszenie wnosiło o uchylenie zaskarżonej decyzji i oraz decyzji ją poprzedzającej.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd

Administracyjny zważył

co następuje:

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014 poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 poz. 718) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl art. 134 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57a.

W wyniku przeprowadzonej kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, Sąd doszedł do wniosku, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Na wstępie wskazać należy, że zasady i tryb postępowania w sprawach ocen oddziaływania na środowisko reguluje ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.) wraz z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko(Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.).

Z punktu widzenia art. 71 ust. 2 pkt 2 oraz 59 ust. 1 w zw. z art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej kluczowe znaczenie w sprawie miało ustalenie, do jakiej kategorii przedsięwzięć zalicza się inwestycja, albowiem dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest obligatoryjne. Jednocześnie realizacja planowanych przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z art. 61 ust. 2 ustawy środowiskowej ocenę odziaływania przedsięwzięcia na środowisko, stanowiącą część postepowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przeprowadza organ właściwy do wydania tj decyzji. Postepowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia.

Według art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy środowiskowej przez ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko rozumie się postepowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności:

- weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko,

- uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień,

- zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postepowaniu.

W ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, wzajemne oddziaływanie między tymi elementami, dostępność do złóż kopalin, możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagany zakres monitoringu (art. 62 ust. 1 ustawy środowiskowej).

Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej, jeżeli wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poprzedza ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji organ właściwy uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska oraz zasięga opinii właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Nadto, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do jej wydania zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej).

Na mocy art. 80 ust. 1 ustawy środowiskowej, jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1, ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wyniki postepowania z udziałem społeczeństwa oraz wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.

Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony.

Z powyższych regulacji oraz z dyspozycji przepisów art. 81 ustawy środowiskowej wynika, że ustawodawca określił precyzyjnie katalog okoliczności uzasadniających odmowę zgody na realizację przedsięwzięcia. Wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można odmówić jedynie w razie:

1. niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2),

2. odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii, przez organy o których mowa a art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej,

3. braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływani na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy środowiskowej),

4. gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływac na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy środowiskowej),

5. jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy środowiskowej). (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Gd 312/11, LEX nr 898190).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, ze w kontekście przytoczonych regulacji organy słusznie uznały, iż nie zaistniały warunki do odmowy zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia.

Odnosząc się na wstępie do zarzutów skargi należało uznać, że są one chybione.

Zgodnie z art. 9 K.P.A. organ administracji publicznej z urzędu udziela stronom i innym uczestnikom postępowania informacji niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Oczekiwanie organu na odnośne wnioski stron i nieudzielenie takich informacji wyjaśnień i wskazówek z powodu braku wniosku narusza przepis art. 9 K.P.A. Jednocześnie komentowany przepis nie może być w każdych okolicznościach rozumiany w ten sposób, że zwalnia stronę od wszelkiej dbałości o własne interesy i od wszelkiej aktywności procesowej (vide: wyrok NSA z dnia 18.04.2008 r. II GSK 51/08, Lex nr 467107). W rozpoznawanej sprawie skarżące Stowarzyszenie nie zostało pozbawione czynnego udziału w postępowaniu jak i nie naruszona została zasada równości wobec prawa, biorąc pod uwagę, że Stowarzyszenie złożyło odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, a następnie skargę do Sądu.

Należy również wskazać, że z samej treści postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu z dnia 14.03.2013 r. doręczonego pełnomocnikowi Stowarzyszenia, wynika zawiadamianie pozostałych stron postępowania poprzez obwieszenie. Stowarzyszenie miało więc wiedzę o trybie zawiadamiania stron postępowania o czynnościach podejmowanych w ramach tego postępowania. Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 7 i 77 K.P.A., w związku z art. 80 ust. 2 i art. 85 ust. 1 ustawy środowiskowej.

Jest niespornym, że w dacie złożenia wniosku (9.10.2012 r. ) o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowej inwestycji, dla terenu na którym miała powstać inwestycja planu nie było, a w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy S. zatwierdzonym Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...].03.2011 r. obszar działek od nr ewid. [...] do [...] w R. stanowił tereny dla funkcji aktywizacji gospodarczej oznaczonej na rysunku studium symbolem [...] Przez tereny aktywizacji gospodarczej rozumie się tereny działalności gospodarczej związanej z produkcją, tereny magazynów i składów oraz tereny parków technologicznych, a także inkubatorów przedsiębiorczości itp. Dopuszczalna jest również lokalizacja usług, a na przedmiotowym terenie obowiązywał całkowity zakaz zabudowy mieszkaniowej.

Następnie w toku postępowania o wydanie decyzji doszło do uchwalenia planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego obejmującego obręb R. o powierzchni ca 380,8 ha (akta administracyjne).

Organ I instancji ustalił, przed wydaniem decyzji, że w obszarze działek o nr ewid. od działki [...] do [...] w R. , a więc w obszarze objętym planowaną inwestycją tereny przeznaczone są pod zabudowę usługowo-produkcyjną i oznaczone są na rysunku planu symbolem – 3 UP.

Organ I instancji, który wydał decyzję kilka miesięcy później stwierdził, że ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego z [...] kwietnia 2013 r. są obowiązujące, a w decyzji uwzględniono przeznaczenie terenu, jak i przewidzianą planem § 24 pkt 5 lokalizację zieleni izolacyjnej co wynika z pkt 3 ppkt b decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

P. zapisy planu § 24 dotyczą ewentualnej i przyszłej decyzji o pozwoleniu na budowę, stąd organ wydający decyzję środowiskową musiał wziąć pod uwagę wyłącznie przeznaczenie terenu oraz ochronę środowiska, która dotyczyła lokalizacji zieleni izolacyjnej. Te warunki spełnia decyzja pierwszoinstancyjna i we właściwy sposób kontroluje ją decyzja organu drugiej instancji.

Jest prawdą, że raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przedłożony przez inwestora nie brał pod uwagę faktu uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego, bo ten w dacie sporządzenia raportu nie istniał. W ocenie Sądu nie można jednak odebrać organowi I instancji prawa do oceny, czy uchwalony plan ma wpływ na treść raportu, skoro w istocie uchwalony plan nie zmienia możliwości zagospodarowania terenu. Sporządzony raport oddziaływania na środowisko jest jednym z elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Raport już w trakcie postępowania administracyjnego wchodzi w skład materiału dowodowego sprawy, jest dowodem z dokumentu i jak każdy inny składany przez stronę, czy zgromadzony przez organ, podlega regułom postępowania dowodowego w tym i swobodnej ocenie dowodów zgodnie z art. 80 K.P.A. (wyrok WSA w Warszawie z 9 lipca 2007 r. sygn. akt IV SA/WA 15/07, Lex nr 362515).

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wyznacza jedynie środowiskowe ramy realizacji przedsięwzięcia mające na celu ochronę środowiska przy realizacji przedsięwzięcia, nie może natomiast wkraczać w kompetencje organów architektoniczno-budowlanych.

Ustalając w decyzji warunki realizacji inwestycji uwzględniono także wymagania ustanowione w uzgodnieniu z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska i opinią Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz konkluzje będące wynikiem ustaleń poczynionych w toku całego postępowania.

Wreszcie również chybionym jest zarzut naruszenia art. 66 ust. 1 lit. C ustawy środowiskowej. Nie ulega wątpliwości, że dalsze plany inwestora dotyczące przyszłych inwestycji nie mogły być brane pod uwagę, przy wydawanej i skarżonej decyzji, gdyż to dopiero przy kolejnych inwestycjach – inwestycja będąca przedmiotem decyzji musi być brana pod uwagę.

Natomiast aktualny stopień zainwestowania terenu jego wpływ na środowisko został przedstawiony w opracowanym raporcie. Był też przedmiotem analizy zarówno organów uzgadniających jak i organów podejmujących skarżoną decyzję.

Reasumując, w ocenie Sądu uzasadnienie kwestionowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia wymogi przewidziane w przepisach art. 82 ust. 1 ustawy środowiskowej, albowiem zawiera wszystkie elementy tam określone. Załącznikiem do decyzji jest charakterystyka przedsięwzięcia, która jest odzwierciedleniem karty informacyjnej przedsięwzięcia (art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej) zawierającej podstawową informację o przedsięwzięciu. Organ dał w uzasadnieniu wyraz dokonanej analizie informacji zawartych w raporcie, uwzględnił stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego.

W opisanych okolicznościach, nie stwierdzając naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.

MZ