Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 579/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Gospodarka komunalna
Inne
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w części
Powołane przepisy: article: art. 6j ust. 2a, art. 6j ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2010
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, asesor sądowy WSA Marcin Kojło, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 października 2020 r. sprawy ze skargi P. R. w B. na uchwałę Rady Miejskiej w Cz. B. z dnia (...) lutego 2015 r. nr (...) w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie §2 i §3


UZASADNIENIE

I. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

1. W dniu 16 lutego 2015 r. Rada Miejska w Czarnej Białostockiej podjęła uchwałę nr V/18/15 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty.

Przedmiotowa uchwała została podjęta na podstawie art. 18 ust 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506 ze zm., dalej jako: "u.s.g.") oraz art. 6j ust. 2, art. 6k ust. 1 pkt 1, ust. 2, ust. 2a pkt 4 i ust. 3- 4a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku gminach (Dz. U. z 2019 r. poz. 2010 ze zm., dalej jako "u.c.p.g.").

W § 1 ww. uchwały dokonano wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od właścicieli nieruchomości na których zamieszkują mieszkańcy, zgodnie z którą opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ponoszona będzie od gospodarstwa domowego (ust. 1). Zdefiniowano także gospodarstwo domowe, jako gospodarstwo prowadzone przez osobę samodzielnie zamieszkującą lokal lub zespół osób spokrewnionych lub niespokrewnionych, mieszkających razem w jednym lokalu i wspólnie utrzymujących się (ust. 2).

W § 2 ustalono miesięczną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi które są zbierane i odbierane w sposób selektywny: 1) od jednego jednoosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 7,00 zł; 2) od jednego dwuosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 13,00 zł; 3) od jednego trzyosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 19,00 zł; 4) od jednego czteroosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 24,00 zł; 5) od jednego pięcioosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 29,00 zł; 6) od jednego sześcioosobowego i powyżej gospodarstwa domowego w wysokości 34,00 zł. Z kolei w § 3 określono wyższe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli odpady komunalne nie są zbierane i odbierane w sposób selektywny: 1) od jednego jednoosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 14,00 zł; 2) od jednego dwuosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 26,00 zł; 3) od jednego trzyosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 38,00 zł; 4) od jednego czteroosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 48,00 zł; 5) od jednego pięcioosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 58,00 zł; 6) od jednego sześcioosobowego i powyżej gospodarstwa domowego w wysokości 68,00 zł.

2. W dniu 20 grudnia 2018 r. Rada Miejska w Czarnej Białostockiej podjęła uchwałę nr III/22/18, zmieniającą uchwałę nr V/18/15 w zakresie brzmienia § 2 i § 3.

Uchwałą zmieniającą dokonano zmian w § 2 i § 3 uchwały zmienianej, ustalając odpowiednio miesięczną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi i odbieranymi w sposób selektywny i nieselektywny, przy czym wysokość miesięcznej stawki zróżnicowano w zależności od ilości osób pozostających w gospodarstwie domowym. I tak w § 2 uchwały zmienianej wskazano, że miesięczna stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi i odbieranymi w sposób selektywny wynosi: 1) w przypadku gospodarstwa domowego jednoosobowego - 10,00 zł; 2) w przypadku gospodarstwa domowego dwuosobowego - 19,00 zł; 3) w przypadku gospodarstwa domowego trzyosobowego - 28,00 zł; 4) w przypadku gospodarstwa domowego czteroosobowego - 36,00 zł; 5) w przypadku gospodarstwa domowego pięcioosobowego - 44,00 zł; 6) w przypadku gospodarstwa domowego sześcioosobowego i więcej - 51,00 zł.

W § 3 uchwały po zmianach wskazano natomiast, że miesięczna stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi i odbieranymi w sposób nieselektywny wynosi: 1) w przypadku gospodarstwa domowego jednoosobowego - 24,00 zł; 2) w przypadku gospodarstwa domowego dwuosobowego - 46,00 zł; 3) w przypadku gospodarstwa domowego trzyosobowego - 66,00 zł; 4) w przypadku gospodarstwa domowego czteroosobowego - 84,00 zł; 5) w przypadku gospodarstwa domowego pięcioosobowego - 102,00 zł; 6) w przypadku gospodarstwa domowego sześcioosobowego i więcej - 120,00 zł.

3. Na uchwałę nr V/18/15, Prokurator Rejonowy w B. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zarzucając istotne naruszenie prawa, a mianowicie art. 6j ust. 2a w związku z art. 6j ust. 2 u.c.p.g. polegające na zróżnicowaniu stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ustalonej metodą od gospodarstwa domowego, według nieprzewidzianego w ustawie kryterium liczby osób w gospodarstwie domowym.

Wskazując na powyższe, Prokurator Rejonowy wniósł o stwierdzenie nieważności w części zaskarżonej uchwały, tj. § 2 i § 3 zaskarżonej uchwały.

4. W odpowiedzi na skargę, Rada Miejska wniosła o jej oddalenie.

W odpowiedzi na skargę podniesiono, że Rada Miejska w Czarnej Białostockiej uchwałą nr XX/167/20 z 16 lipca 2020 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty dokonała zmiany wyboru metody ustalania opłaty, według liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość i tym samym uchyliła uchwałę nr V/18/15 z 16 lutego 2015 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty.

Uchwała z 16 lipca 2020 r. w § 2 wskazuje na ustalenie metody obliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, zgodnie z którą ponoszona ona będzie od liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość (ust. 1). 2. Opłata ta stanowi iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz ustalonej w § 3 ust. 1 lub § 3 ust. 2, stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (ust. 2). W § 3 ust. 1 ustalono stawkę opłaty, o której mowa § 2 ust. 2, jeżeli odpady komunalne są zbierane w sposób selektywny, w wysokości 14,00 zł miesięcznie od jednego mieszkańca zamieszkującego daną nieruchomość. Z kolei w ust. 2 określono stawkę opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny, w wysokości 30,00 zł miesięcznie od jednego mieszkańca zamieszkującego daną nieruchomość.

Odnosząc się do stanowiska strony skarżącej, Rada wskazała, że kwestionowane przez zróżnicowanie stawek miało uzasadnienie w innych w przeliczeniu na jedną osobę kosztach odbioru odpadów z nieruchomości, na której zamieszkuje jedna osoba, a innych na których zamieszkuje dwóch lub więcej mieszkańców. Obowiązująca uchwała zwracała uwagę na powiązanie kosztów czynności i usług świadczonych na rzecz mieszkańców z wysokością opłaty, tak aby pod nazwą opłaty nie ukrywało się świadczenie mające w rzeczywistości cechy podatku. Autor odpowiedzi na skargę zauważył, że pomimo iż w treści kwestionowanej uchwały literalnie wskazuje ona kryterium ustalenia opłaty od gospodarstwa domowego, wspomniane zróżnicowane wielkości gospodarstwa domowego, jak też wysokości stawek dla gospodarstw jedno-, dwu- trzy-, cztero- pięcio-, sześciu i powyżej- osobowych, sprawia, że swym charakterem zbliża się do wspomnianej w skardze metody ustalania opłaty od liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość. Różni się od tej metody tym, że różnicuje stawki w zależności od ilości osób zamieszkujących nieruchomość, a nie jest wprost iloczynem stawki i liczby osób zamieszkujących nieruchomość. W opinii Rady, istota i sens uchwały, pomimo jej literalnego brzmienia sprzecznego z ustawą, odpowiada normie przepisu art. 6j ust. 1 pkt. 1 i ust. 2a u.c.p.g.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

1. Skarga zasługuje na uwzględnienie.

2. Zgodnie z art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, określana dalej jako: "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Uwzględniając skargę na uchwałę lub akt sąd stwierdza nieważność uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

3. Zgodnie z art. 91 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa.

Reasumując powyższe rozważania, wskazać należy, że nie każde naruszenie prawa skutkować będzie stwierdzeniem nieważności aktu lub zarządzenia, a jedynie takie, które po pierwsze będzie oczywiste i wprost wynikające z normy prawa i po drugie, będzie nosiło cechę istotności.

4. Kwestią sporną w sprawie pozostaje, czy zaskarżona uchwała jest sprzeczna z treścią art. 6k ust. 1 pkt 1 i art. 6j ust. 2 i 2 a u.c.p.g., w zakresie zróżnicowania stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi metodą od gospodarstwa domowego, według nieprzewidzianego w ustawie kryteriom liczby osób w gospodarstwie domowym. I czy naruszenie to ma cechę "istotności", uzasadniające stwierdzenie nieważności przepisu prawa miejscowego na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a.

Kompetencję gmin do wydawania aktów prawa miejscowego określa Konstytucja RP oraz przepis art. 40 ust. 1 u.s.g. Klauzula kompetencyjna zobowiązuje organy stanowiące gmin do wydawania aktów prawa miejscowego wyłącznie na podstawie upoważnień ustawowych. Materia regulowana wydanym przez organ aktem normatywnym ma wynikać z upoważnienia ustawowego i nie może przekraczać zakresu tego upoważnienia. Potwierdza to treść § 143 w zw. z § 115 ZTP, z których wynika, że w akcie prawa miejscowego umieszcza się tylko przepisy regulujące sprawy przekazane do unormowania w przepisie upoważniającym, upoważnieniu ustawowym.

W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest uchwała z 16 lutego 2015 r. Rady Miejskiej w Czarnej Białostockiej nr V/18/15 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty, zmieniona następnie uchwałą Rady Miejskiej w Czarnej Białostockiej nr III/22/18 z dnia 20 grudnia 2018 r. (zmieniającą uchwałę nr V/18/15 z 2015 r. w zakresie wysokości stawek określonych w § 2 i 3).

Przepis art. 6k ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. zawiera ustawowe upoważnienia dla rady gminy do podjęcia uchwały w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz do ustalenia stawki takiej opłaty. Dopuszcza się stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy. Z brzmienia art. 6k ust. 2 wynika, że rada gminy, określając stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, bierze pod uwagę:

1) liczbę mieszkańców zamieszkujących dana gminę,

2) ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych,

3) koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2-2b i 2d,

4) przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo.

W art. 6k ust. 2a u.c.p.g. ustawodawca określił maksymalne stawki za odpady komunalne zbierane i odbierane w sposób selektywny, a w art. 6k ust. 3 – w sposób nieselektywny. Przywołane regulacje w żadnym przypadku nie przewidywały możliwości różnicowania stawek opłat w sytuacji wyboru metody, o której mowa w art. 6j ust. 2 u.c.p.g. w zależności od liczby osób w gospodarstwie domowym.

5. Konieczne wydaje się w tym miejscu poddanie analizie zmian art. 6k u.c.p.g. W ustawie z dnia 25 marca 2013 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r. poz. 228) dodano ust. 4 do art. 6k. Stanowił on, że rada gminy, określając warunki opłat zgodnie z metodą, o której mowa w art. 6j ust. 1 i 2, może różnicować stawki opłat, wprowadzać zwolnienia przedmiotowe, ustanawiać dopłaty dla właścicieli nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1, spełniających ustalone przez nią kryteria lub określić szczegółowo zasady ustalania tych opłat. Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 87) znowelizowała brzmienie przepisu art. 6k ust. 4, stanowiąc, że rada gminy w drodze uchwały może zwolnić w całości lub części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, w części dotyczącej gospodarstw domowych, w których dochód nie przekracza kwoty uprawniającej do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (...)

Mocą ustawy z dnia 11 września 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1793), art. 6k ust. 4 otrzymał nowe brzmienie, zgodnie z którym rada gminy, w drodze uchwały, może zwolnić w całości lub części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, w części dotyczącej gospodarstw domowych, w których dochód nie przekracza kwoty uprawniającej do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (...) lub rodziny wielodzietne o których mowa w ustawie o Karcie Dużej Rodziny (...).

Przedstawione powyżej brzmienie przepisów pozwala na konstatację, iż w stanie prawnym obowiązującym od 1 lutego 2015 r., ale także w stanie prawnym obowiązującym w dacie podjęcia uchwały, niezależnie od przyjętej metody ustalania opłat, brak jest podstaw do różnicowania stawki w zależności od liczby osób w gospodarstwie domowym. Metoda "od gospodarstwa domowego" dopuszcza zróżnicowanie stawek, uzależniając je od przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem. Jest więc zróżnicowaniem dochodowym, a nie liczbowym, pod którym kryje się liczba osób składających się na dane gospodarstwo domowe.

Pomimo częściowej zmiany przepisu art. 6k ust. 4 u.c.p.g., nadal zachowuje aktualność w swej istocie pogląd zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 16/16, zgodnie z którym: "z żadnej regulacji u.c.p.g. nie wynika również upoważnienie dla rady gminy do wprowadzenia w ramach metody wymienionej w art. 6j ust. 2 u.c.p.g. dodatkowego kryterium, jakim jest podział gospodarstw domowych na kategorie zależne od liczby osób w nich zamieszkujących i zróżnicowanie na tej podstawie wysokości stawki opłaty." Sąd w tut. składzie stanowisko to podziela.

5. Ocena zaskarżonej uchwały prowadzi do wniosku, że uchwała ta narusza wskazane powyżej przepisy prawa, tj. art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6j ust. 2 i ust. 2a u.c.p.g. Rada Gminy zdecydowała, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi będzie ustalana na podstawie metody określonej w art. 6j ust. 2, 2a i 3b oraz art. 6k ust. 1 , 3 i 4 a ustawy. Wobec tego obowiązana była do ustalenia stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego z uwzględnieniem miesięcznego przeciętnego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem przy uwzględnieniu okoliczności, czy odpady komunalne są zbierane i odbierane w sposób selektywny.

W zaskarżonej uchwale Rada wprawdzie uzależniła stawki opłaty od okoliczności, czy odpady są zbierane i odbierane w sposób selektywny, ale ponadto wprowadziła zróżnicowanie tej opłaty od ilości osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego (jednoosobowe i wieloosobowe gospodarstwo domowe), pomimo braku już w art. 6k ust. 4 ustawy prawa do "różnicowania" stawek. Tymczasem żadna z metod nie przewidywała zróżnicowania opłat od ilości osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego, tak jak uczynił to organ Gminy. Zmiana dokonana przez ustawodawcę w art. 6k ust. 4 wyeliminowała możliwość różnicowania stawek z uwzględnieniem liczby osób w gospodarstwie domowym począwszy od 1 lutego 2015 r.

6. Zdaniem tut. sądu, regulowanie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami w sposób odmienny niż uczynił to ustawodawca stanowi naruszenie ustawowego upoważnienia zawartego w art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6j ust. 2 i ust. 2a u.c.p.g.

Podnieść należy, że w wyroku z dnia 6 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 16/16 Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się m.in. do wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt II FSK 1797/15 oraz z dnia 22 stycznia 2016 r., sygn. II FSK 3231/15, a na które w niniejszej sprawie powołał się także organ.

W tym kontekście podać trzeba, że w szczególności w wyroku o sygn. akt II FSK 1797/15 Naczelny Sąd Administracyjny analizował treść art. 6k ust. 4 ustawy, "w którym wprost wskazano, że rada gminy, określając warunki opłat zgodnie z metodą o której mowa w art. 6j ust.1 i 2 może m.in. różnicować stawki opłat" i wywiódł, że "powołany art. 6k ust. 4 u.c.p.g. wyraźnie przewiduje takie uprawnienie także w przypadku wyboru metody, o której mowa w art. 6j ust. 2 tej ustawy".

Następnie, po przeprowadzeniu wykładni powołanych regulacji, sąd zwrócił uwagę na argumenty natury funkcjonalnej i celowościowej, których dostarcza ocena treści materiałów przygotowanych w toku procesu legislacyjnego. NSA przyjął, że uchwały różnicujące stawki, w przypadku wyboru metody ustalania opłaty "od gospodarstwa domowego" - podejmowane w 2013 r. - miały oparcie w art. 6k ust. 4 u.c.p.g. Natomiast w dniu podejmowania uchwały w sprawie II FSK 16/16, przepis art. 6k ust. 4 u.c.p.g. miał nowe brzmienie. Z kolei w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2016 r. w sprawach o sygn. akt II FSK 3231/15 i II FSK 3232/15, nie przeprowadzono analizy zmiany art. 6k ust. 4 u.c.p.g,, albowiem rozpoznawane w tamtych postępowaniach skargi kasacyjne nie zawierały takiego zarzutu, jak zauważył NSA w wyroku sygn. akt II FSK 16/16.

Uwagi te są także adekwatne do argumentacji podniesionej w odpowiedzi na skargę w niniejszej sprawie, w której wskazano na diametralnie przeciwstawne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd zauważa także odmienne orzecznictwo NSA w tego rodzaju sprawach. Podkreślić należy, że w wyroku z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt II FSK 1797/15, Naczelny Sąd Administracyjny dokonywał oceny uchwały podjętej dnia 13 marca 2013 r., zaś sprawa o sygn. akt II FSK 16/16 dotyczyła uchwały podjętej 5 maja 2015 r., a zatem w różnych stanach prawnych. Zdaniem tut. sądu wobec podjętych uchwał w innych datach i na podstawie różnych regulacji prawnych, zapadłe wyroki są odmienne, ale nie oznaczają rozbieżności w orzecznictwie.

7. Sąd zauważa, że w świetle utrwalonego orzecznictwa sądowego - tak wojewódzkich sądów administracyjnych, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego – w kwestii po pierwsze możliwości i zakresu różnicowania stawek, ale też niemożności posługiwania się stawkami nieznanymi ustawie i w zakresie przez prawo nieprzewidzianym, rozważania zawarte w odpowiedzi na skargę, dotyczące wykładni art. 6j ustawy, pozbawione są racji i nie mogą zyskać akceptacji sądu.

8. Ponadto sąd zauważa, że uchylenie skarżonej uchwały nie oznacza, że postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe czy też jak chce tego Rada w odpowiedzi na skargę: "Z uwagi na doniosłość skutków w ocenie organu nie ma konieczności stwierdzania nieważności § 2 i § 3 uchwały tak aby wyeliminować skutki, jakie akt ten wywoływał w okresie od daty jego wejścia w życie do daty jego uchylenia, ponieważ co do zasady są one do pogodzenia z obowiązującym porządkiem prawnym".

W ocenie sądu, po pierwsze, skutki prawne uchylenia aktu prawnego i stwierdzenia jego nieważności są bowiem odmienne. Uchylenie uchwały oznacza wyeliminowanie uchwały ze skutkiem od daty uchylenia (ex nunc). Natomiast stwierdzenie nieważności uchwały wywołuje skutki od chwili jej podjęcia (ex tunc). W tej ostatniej sytuacji uchwałę należy potraktować tak, jakby nigdy nie została podjęta. Zróżnicowanie skutków instytucji stwierdzenia nieważności uchwały od instytucji stwierdzenia niezgodności z prawem, czy uchylenia uchwały ma konsekwencje prawne dla oceny bezprzedmiotowości postępowania sądowoadministracyjnego. Uchylenie uchwały nie czyni bowiem bezprzedmiotowym postępowania sądowego, w którym sąd administracyjny władny jest wobec aktu prawa miejscowego stwierdzić nieważność aktu, co powoduje, że od samego początku uchwalenia akt ten nie był zdolny do wywołania skutku prawnego, a zatem do kształtowania uprawnień czy obowiązków. Uchwałę tą należy potraktować tak, jakby nigdy nie została podjęta, co może mieć znaczenie dla czynności prawnych podjętych na podstawie tego aktu. Natomiast uchylenie uchwały przerywa skutek prawny z dniem jej uchylenia, pozostawiając w mocy skutki powstałe na podstawie uchylonej uchwały od wejścia jej do obrotu prawnego do dnia jej uchylenia (np. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt II FSK 355/14, LEX nr 2033656, postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2964/13, LEX nr 1406712).

Po drugie, uprawnione są zarzuty skargi wniesionej przez Prokuratora, bowiem zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa, które tut. sąd ocenił jako istotne. Zdaniem tut. sądu, regulowanie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami w sposób odmienny niż uczynił to ustawodawca stanowi istotne naruszenie ustawowego upoważnienia zawartego w art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6j ust. 2 i ust. 2a u.c.p.g.

Przekroczeniem przez Radę Miejską w Czarnej Białostockiej delegacji ustawowej, oznacza, iż konieczne stało się jego wyeliminowanie z obrotu prawnego, co jest możliwe wyłącznie poprzez stwierdzenie nieważności określonego zapisu uchwały przez sąd, a nie uchylenie go przez radę, jak miało to miejsce w rozważanym wypadku uchwałą z 16 lipca 2020 r.

9. W konsekwencji powyższego uprawnione są zarzuty skargi wniesionej przez Prokuratora, bowiem § 2 i 3 zaskarżonej uchwały zostały wydane z naruszeniem prawa, które tut. sąd ocenił jako istotne, bo wykraczające poza ustawowe umocowanie.

10. Biorąc powyższe pod uwagę, sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej jej § 2 i 3.