Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 516/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4 pkt 5
journal: Dz.U. 1982 nr 11 poz 79
law: Ustawa z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi L. J. i R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie wyłączenia gruntów z produkcji rolnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Gminy R.-W. zezwolił R. J. na wyłączenie z produkcji rolnej pod budowę domu jednorodzinnego gruntów o powierzchni [...] m2 - grunty orne kl.IIIb, zwolnił R. J. z obowiązku uiszczenia należności jednorazowej i stałych opłat rocznych oraz zobowiązał wnioskodawcę do zdjęcia próchnicznej warstwy gleby z terenu zajętego pod budowę na głębokość 20 cm i zagospodarowanie jej we własnym zakresie na swojej nieruchomości.

Pismem z dnia [...] r. uczestnik postępowania L. S. wystąpił z wnioskiem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. o stwierdzenie nieważności opisanej wyżej decyzji, zarzucając jej, iż była ona niewykonalna już w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. W jego ocenie niewykonalność decyzji wynika stąd, że zezwolenie na wyłączenie gruntów zostało wydane na działkę nr 1, podczas gdy jest to niezgodne ze stanem faktycznym, gdyż działka taka nie występuje na mapach ewidencyjnych. Dodał nadto, że pozwolenie na budowę opiewa na działki [...] co powoduje, że wyłączenie z produkcji rolnej jedynie działki 1 niezgodne jest ze stanem faktycznym.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji.

Pismem z dnia [...] r. L. S. złożył wniosek o uchylenie decyzji Kolegium i ponowne rozpatrzenie sprawy.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] r. W uzasadnieniu organ podniósł, iż decyzja Naczelnika Gminy R.-W. nie naruszała przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.

Wobec skargi wniesionej przez E. i L. S. na powyższą decyzję, sprawę rozpatrywał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Gl 705/07, uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Skarga kasacyjna wniesiona przez obecnie skarżących L. J. i R. J. została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrokiem z dnia 21 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 817/08).

Ponownie rozpatrując sprawę po wymienionych powyżej wyrokach sądów administracyjnych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] r., Nr [...], stwierdziło nieważność decyzji Naczelnika Gminy R.-W. z dnia [...] r. W uzasadnieniu Kolegium podniosło, że Naczelnik Gminy wydając decyzję zezwalającą na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej nie ustalił, czy osoba ubiegająca się o takie wyłączenie jest właścicielem nieruchomości, względnie, czy przysługują jej inne prawa do tej nieruchomości. Dopiero w trakcie postępowania o stwierdzenie nieważności tej decyzji ustalono, że do jednej z działek objętych decyzją zatwierdzającą plan zabudowy (działka nr 1) włączona została m.in. działka o nr 2, która powstała z podziału działki nr 3, będącej własnością A. i T. M. na mocy aktu własności ziemi z dnia [...] r., których następcami prawnymi są małżonkowie S. W ocenie Kolegium te okoliczności mogły zostać ustalone przez organ orzekający w sprawie, ponieważ prowadził operat ewidencji gruntów, zatwierdzał podział nieruchomości i w zbiorze dokumentów znajdowały się materiały źródłowe. Zaniedbanie ustalenia tych okoliczności stanowi, w ocenie Kolegium, rażące naruszenie art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 11, poz. 79 ze zm.), co wyczerpuje przesłankę stwierdzenia nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dodatkowo Kolegium wskazało, że decyzja Naczelnika Gminy rażąco narusza zasady postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z obowiązującymi w dacie jej wydania przepisami decyzję o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej wydawano po uzyskaniu przez inwestora decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub pozwolenia na budowę, a ze zgromadzonych akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Gminy zatwierdził plan realizacyjny zagospodarowania działek [...], a pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego udzielił na działkach 4, 2, 5, 6 i 1 czyli innych niż był opracowany i zatwierdzony plan realizacyjny. Z koeli w decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej w ogóle nie określił, na jakiej działce udziela zezwolenia. Kolegium oceniło także, iż po zbadaniu pozostałych przesłanek stwierdzenia nieważności z art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego nie dopatrzyło się ich zaistnienia.

W wyniku złożenia wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarówno przez obecnie skarżących, jak i uczestników postępowania – małżonków S. sprawę ponownie rozstrzygało Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

W toku tego postępowania do akt sprawy dołączono m.in. odpis wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] r., sygn. akt [...] oddalającego powództwo skarżących przeciwko uczestnikom o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, a także odpis ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r., Nr [...], umarzającej postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Naczelnika Gminy R. W. z dnia [...] r. ([...]) zatwierdzającej plan realizacyjny zagospodarowania m.in. spornej działki.

Rozpoznając oba wnioski Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję.

Zasadniczo Kolegium podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w decyzji z dnia [...] r. Dodatkowo wskazało, że sporna decyzja Naczelnika Gminy narusza także art. 39 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych przez to, że brak oznaczenia nieruchomości uniemożliwia dokonanie kontroli czy grunt został wyłączony zgodnie z zezwoleniem oraz art. 13 ust. 1 tej ustawy, co spowodowało, że nie ustalono i nie udokumentowano, czy grunty objęte zgodą na wyłączenie są w planie miejscowym przeznaczone na cele nierolnicze i nieleśne. Odnosząc się do zarzutu nie zbadania nieodwracalności skutków prawnych, Kolegium wskazało, że decyzja zezwalająca na wyłączenie gruntów nie wywołała żadnych skutków prawnych, które wymagałyby podjęcia działań innych niż administracyjne. Tylko bowiem w takim przypadku można mówić o nieodwracalności skutków prawnych. Pozostałe zarzuty skarżących, jak i uczestników postępowania Kolegium uznało za bezzasadne.

Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli L. J. i R. J., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania. Zarzucili decyzji naruszenie art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez uznanie, że nie mogli oni być adresatami decyzji Naczelnika Gminy R.- W. z dnia [...] r., a nadto zarzucili naruszenie przepisów procedury, tj. art. 7, art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 oraz art. 156 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu przede wszystkim podnieśli, iż Kolegium nie przeprowadziło postępowania w sposób dokładnie wyjaśniający stan faktyczny sprawy, nie uwzględniło także słusznego interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Wskazali, iż art. 4 ust. 5 powołanej powyżej ustawy ilekroć mówi o właścicielu, rozumie przez to także posiadacza, a w sprawie poza sporem pozostaje fakt, iż skarżący byli nie tylko właścicielem, ale także posiadaczem gruntu , który został wyłączony z produkcji rolnej decyzją Naczelnika Gminy. Odwołali się w tym zakresie do zapisów aktu notarialnego, aktu własności ziemi z dnia [...] r. oraz wpisów w księdze wieczystej. Podkreślili, że nie sposób zgodzić się z twierdzeniem Kolegium, iż Naczelnik Gminy nie rozpatrzył sprawy wnikliwie, nie zgromadził wyczerpującego materiału dowodowego a wydana wówczas decyzja jest wadliwa i nie może pozostać w obrocie prawnym.

Skarżący odnosząc się do ustaleń organu w zakresie zatwierdzenia planu realizacyjnego zagospodarowania działek oraz udzielonego pozwolenia na budowę wskazali, że różnica w numerach objętych nimi działek wynikała z procesu podziału tych działek. Nie podzielili, stanowiska, iż Naczelnik Gminy wydając kwestionowaną decyzję naruszył przepisy procedury administracyjnej. Przyznali, że uzasadnienia decyzji Kolegium nie spełniają wymagań wskazanych w art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego, a nadto naruszają jego art. 8- mówiący o obowiązku prowadzenia postępowania administracyjnego przez organy w taki sposób by pogłębiać zaufanie do organów państwa oraz pogłębiać świadomość i kulturę prawną obywateli. Dodali w końcu, że nawet gdyby przyjąć, że decyzja Naczelnika Gminy R.- W. wydana została z naruszeniem prawa, to w żadnym wypadku nie można stwierdzić by było to rażące naruszenie prawa, a nadto podkreślili, że decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne. Podkreślili przy tym generalną zasadę postępowania administracyjną, a mianowicie zasadę trwałości decyzji administracyjnych.

Wyrokiem z dnia 30 lipca 2010 r. (sygn. akt II SA/Gl 114/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na wyżej przedstawione rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. W uzasadnieniu Sąd przyznał, że wobec ponownego rozpatrywania sprawy wskutek prowadzenia niniejszego postępowania po prawomocnym wyroku tutejszego Sądu z dnia 13 lutego 2008 r. sygn., akt II SA/Gl 705/07, mając na uwadze treść art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organy winny uwzględnić ocenę prawną i wskazania zawarte w tym wyroku. Podał, że w wyroku tym przesądzono, że w przedmiotowej decyzji Naczelnika Gminy nie wskazano działki podlegającej wyłączeniu oraz błędnie powołano decyzję zatwierdzającą plan realizacyjny. Sąd stwierdził, że przeprowadzona w powyższych ramach kontrola zaskarżonej decyzji Kolegium wykazała, iż odpowiada ona prawu, choć organ nie rozpatrzył sprawy we wszystkich jej aspektach, które to uchybienie nie miało jednak wpływu na wynik sprawy. W szczególności za prawidłowe uznano ustalenia, że w dacie wydania spornej decyzji wnioskodawca nie legitymował się tytułem prawnym do spornej nieruchomości. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy był dołączony do akt sprawy prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...]r. sygn., akt [...] oddalający powództwo skarżących przeciwko uczestnikom postępowania o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Wobec takich ustaleń organ prawidłowo wyprowadził wniosek o istnieniu przesłanki nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż przy wydawaniu decyzji z dnia [...] r. doszło do rażącego naruszenia art. 4 ust. 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Już tylko ta okoliczność, zdaniem Sądu, przesądza o prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia, gdyż nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość stwierdzenia nieważności decyzji, o których mowa w art. 156 § 2 Kodeksu. Sąd dodał, że brak oznaczenia gruntu podlegającego wyłączeniu w osnowie decyzji stanowi, że decyzja taka jest niewykonalna, czyli dotknięta jest wadą z art. 156 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, przy czym sama ta wada, nie dawałaby podstaw do stwierdzenie nieważności decyzji po upływie 10 lat od daty jej wydania. W końcu Sąd wskazał, że Kolegium nie dostrzegło jeszcze jednej kwestii, która dodatkowo przesądza o wydaniu spornej decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Zwrócił Sąd uwagę, że zatwierdzenie planu realizacyjnego, zgodnie z art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) traciło ważność jeżeli inwestor nie uzyskał prawa do terenu lub je utracił, albo w ciągu jednego roku od zatwierdzenia tego planu nie wystąpił o pozwolenie na budowę. Z akt sprawy wynika, a w szczególności wynika to z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r., że inwestor nie nabył prawa do dysponowania spornymi działkami przed upływem roku od uprawomocnienia się decyzji realizacyjnej.

Wobec wniesienia pismem z [...] r. skargi kasacyjnej, po jej rozpatrzeniu, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 marca 2012 r. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. W jego uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skarga kasacyjna jest zasadna, mimo, że nie wszystkie jej zarzuty zasługują na uwzględnienie. Przed przystąpieniem do rozpoznania zarzutów skargi kasacyjnej Sąd wskazał na związanie w niniejszej sprawie zarówno Sądu pierwszej instancji jak i Naczelnego Sadu Administracyjnego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 705/0, na mocy którego została uchylona decyzja Samorządowego Kolegium odwoławczego w B. z dnia [...] r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy R.- W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej pod budowę domu jednorodzinnego. Związanie to rozciąga się także na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2009 r. Sygn. akt II OSK 817/08 oddalający skargę kasacyjną od tego wymienionego powyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Sąd wyjaśnił, iż w świetle regulacji art. 170 i art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie budzi wątpliwości, że warunkiem legalności nowych rozstrzygnięć organu administracji publicznej wydanych po wyroku uchylającym, jest przede wszystkim uwzględnienie stanowiska sądów administracyjnych wyrażonych we wszystkich prawomocnych wyrokach wydanych w granicach danej sprawy. Tymczasem w zaskarżonym wyroku uszło uwadze Sądu pierwszej instancji, że w wymienionym powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2009 r. przesądzono, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji decydujące znaczenie ma stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania rozstrzygnięcia, które się kwestionuje, czyli to co wydarzyło się już po dacie [...]r. (data wydania kwestionowanej decyzji Naczelnik Gminy R. – W.) nie miało znaczenia dla oceny prawidłowości decyzji o stwierdzenie nieważności której wystąpiono. Pomimo to w zaskarżonym wyroku Sąd ponownie przy ocenie wystąpienia w niniejszej sprawie przesłanki "rażącego naruszenia prawa" skupił na tych kwestiach, podnosząc, że R. J. nie był w dacie wydania decyzji przez Naczelnika Gminy R. – W. właścicielem działki nr 2, która w wyniku kolejnych przekształceń weszła w skład działki nr 1. Okoliczność ta, ustalona została jednak w oparciu o dokumenty ujawnione i powstałe po wydaniu tej decyzji i w ocenie Sądu, wyrażonej w cytowanym powyżej wyroku z dnia 21 maja 2009 r. nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości decyzji w trybie stwierdzenia jej nieważności.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd winien uwzględnić ocenę prawną zawartą zarówno w obecnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i poprzednich prawomocnych wyrokach wydanych w tej sprawie.

Dodatkowo Sąd zwrócił uwagę na fakt, iż wyrokiem z dnia 13 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny (sygn. akt II SA/Gl 705/07) uchylił tylko zaskarżoną decyzję, czyli decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r.. Przystępując zatem do rozpoznania sprawy, Kolegium winno ponownie zająć się rozpatrzeniem wniosku L. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, podczas gdy rozpoznało ono wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, co spowodowało zaistnienie w obrocie prawnym aż trzech rozstrzygnięć Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. W pierwszej kolejności zatem Sąd pierwszej instancji winien podjąć stosowne kroki zmierzające do usunięcia stwierdzonego uchybienia .

Rozpoznając ponownie skargę L. J. i R. J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Decyzje Samorządowego Kolegium odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] i z dnia [...] r. Nr [...] nie mogą pozostać w obrocie prawnym, bowiem dotknięte są wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślić należy, że niniejsza sprawa rozpatrywana jest ponownie w wyniku uchylenia poprzedniego wyroku tutejszego Sądu wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zatem rozpoznając ponownie sprawę Sąd zobowiązany został do jej rozpatrzenia z uwzględnieniem uwag i argumentów wyrażonych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2012 r. sygn. II OSK 2470/10.

Stwierdzając nieważność wymienionych powyżej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. skład orzekający uwzględnił wskazania zawarte w wymienionym powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Należy bowiem podkreślić, że wymienione powyżej rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego zapadły w postępowaniu prowadzonym po prawomocnym wyroku tut. Sądu z dnia 13 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 705/07. Wyrokiem tym Sąd uchylił wówczas tylko zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kolegium z dnia [...]r. Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności przedmiotowej Decyzji Naczelnika Gminy R.- W. z dnia [...] r. nr [...]. Zatem Kolegium przystępując do załatwienia sprawy po powyższym wyroku, winno podjąć postępowanie na etapie rozpatrzenia wniosku L. S. (pismo z dnia [...] r.) o ponowne rozpatrzenie sprawy. Tymczasem Kolegium prowadząc postępowaniu po uchyleniu wyrokiem z dnia 13 lutego 2009 r. rozpoznano sprawę ponownie w całości, rozpoznając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy R. - W. Skutkiem takiego działania było wprowadzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. do obrotu prawnego zamiast jednej decyzji (wydanej w postępowaniu odwoławczym – zgodnie w z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy), aż dwóch decyzji, a mianowicie decyzji z dnia [...] r. Nr [...] i decyzji z dnia [...] r. Nr [...]. W rezultacie w obrocie prawnym funkcją aż trzy rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy R. - W. Dodać przy tym trzeba, że o ile powyżej wymienione decyzje Kolegium stwierdzają nieważność kwestionowanej decyzji o tyle decyzja Kolegium z dnia [...] r. Nr [...] (nie wzruszona wyrokiem tut. Sądu z dnia 13 lutego 2008 r. – sygn. akt II SA/Gl 705/07) odmawia stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Naczelnika Gminy R.- W. z dnia [...]r.

W przedstawionych okolicznościach Sąd uznał, że decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] i z dnia [...] r. Nr [...] podjęte zostały z rażącym naruszeniem prawa, naruszono bowiem m.in. zasadę dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić nieważność wskazanych powyżej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na podstawie art. 145 ( 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.)

Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. O kosztach Sąd nie orzekał wobec braku stosownego wniosku, zgodnie z art. 210 cytowanej powyżej ustawy.

W ponownie prowadzonym postępowaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. powróci przed wszystkim do wskazań zwartych w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 lutego 2008 sygn. akt II SA/Gl 705/07 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2009 r. sygn. akt 817/08. Zgodnie bowiem z art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiążę nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stosowanie zaś do art. 153 tej ustawy ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W tym ostatnim zacytowanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie stwierdził, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decydujące znaczenie ma stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania rozstrzygnięcia, które się kwestionuje, czyli w dacie [...] r. – wydania decyzji Naczelnika Gminy R. – W. w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej. Zatem wszystkie ustalenia, organów i Sądu, których istotą było, to co wydarzyło się po tej dacie ([...] r.) były zbędne, gdyż dotyczyły kwestii, które nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości decyzji o stwierdzenie nieważności, której wystąpiono. Mimo to w zarówno Sąd jak i organy skupiły się na wykazaniu tych kwestii, utrzymując, iż w dacie wydania przedmiotowej decyzji przez Naczelnika Gminy R. J. nie był właścicielem działki nr 3, która w wyniku kolejnych przekształceń weszła w skład działki nr 1. Okoliczność ta ustalona zostały w oparciu o dokumenty ujawnione i powstałe po wydaniu podanej decyzji i w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonej w wyroku z dnia 21 maja 2009 r., nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości decyzji w trybie stwierdzenia jej nieważności.

Dodatkowo Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 marca 2012 r. wskazał, że zgodnie z art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 11, poz. 79 zezm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji Naczelnika Gminy R. – W. w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, ilekroć w ustawie jest mowa o wyłączeniu gruntów z produkcji rozumie się przez to zaniechanie rolniczego lub leśnego użytkowania gruntów przez właściciela albo osobę nabywającą te grunty na cele nierolnicze lub nieleśne. Stosownie do art. 4 pkt 1 tej ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o właścicielu rozumie się przez to również posiadacza. Stąd też w świetle tych regulacji należy stwierdzić, że wyłączenie gruntów z produkcji rolnej mogło nastąpić na wniosek właściciela jak również posiadacza gruntu. Za konstatacją taką przemawia m.in. treść art. 13 ust. 2 i art. 16 ust. 1 cytowanej ustawy, gdzie przy określeniu podmiotów zobowiązanych i zwolnionych od obowiązku uiszczania należności i opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji ustawodawca posłużył się pojęciem "osoby ubiegającej się o wyłączenie". Pomimo przyznania możliwości wyłączenia gruntu z produkcji rolnej także na wniosek posiadacza gruntu, organ nie odniósł się do tej kwestii przy kwalifikowaniu decyzji Naczelnika Gminy jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Ze zgromadzonego w sprawie materiału nie wynika by Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało ustalenia czy w dacie wydania przedmiotowej decyzji Naczelnika Gminy R. – W. ([...]r.) R. J. był posiadaczem działki nr 3, która następnie w wyniku kolejnych przekształceń weszła w skład działki 1, a ustalenie to ma istotne znaczenie dla oceny czy przedmiotowa decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa, które w myśl art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowiłoby podstawę stwierdzenia nieważności tej decyzji.