Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 539/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie: Asesor WSA Małgorzata Grzelak Asesor WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Maciej Kliszcz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2005r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2003r. Nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] marca 2001r. Nr [...]; 2. orzeka, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz B. S. kwotę 124,-( sto dwadzieścia cztery )zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2002r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 127 § 3 kpa, art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21.III.1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2000r., Nr 71, poz.838 ze zm.)oraz § 2 ust.2 tabela Lp 5 § 9 ust. 1, 2 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych (Dz.U.Nr 51,poz.607) w związku z § 2-5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.IV.1999r. w sprawie warunków technicznych i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U.Nr 44, poz.432) po ponownym rozpoznaniu została utrzymana w mocy decyzja Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] listopada 2001r. obciążająca B. S. opłatą drogową w kwocie 3 096 zł 01 gr za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na drodze krajowej nr [...].

Ustalono, że dnia [...] sierpnia 2001r. w wyniku kontroli pojazdu marki [...] nr rej. [...] z naczepą typu [...] nr rej. [...] przewożącego zboże, stanowiącego własność B. S., kierowanego przez L. O. nastąpiło przekroczenie nacisku na drugą i trzecią oś pojazdu o 0,67 t i 0,70 t ponad wielkości określone przepisami. Sporządzono protokół z pomiaru, podpisany został przez kierowcę, który nie zgłaszał zastrzeżeń do poprawności kontroli.

Decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2001r. Nr [...] właściciel pojazdu został obciążony wymienioną wyżej opłatą drogową z tym, że przyjął przekroczenie dopuszczalnych norm na II i III osi 4,77 kN i 13,04 kN i stosowny go tych wielkości wymiar opłaty - na podstawie wskazanych wyżej przepisów.

Pan B. S. we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia [...] sierpnia 2001r., wnosił o uchylenie decyzji z uwagi na to, że z protokołu w pkt 7 lit. d wynika, że nie stwierdzono przekroczenia masy całkowitej pojazdu. Przewożone luzem zboże jako produkt sypki mógł się przemieszczać, na co ani kierowca, ani właściciel nie mieli wpływu. Zarzucił także nierzetelność przeprowadzonego postępowania, ponieważ decyzja została wydana przed zawiadomieniem o wszczęciu postępowania, które strona otrzymała [...] maja 2001r., pozbawiając go obrony swoich praw i czynnego udziału w postępowaniu.

Postanowieniem z [...] października 2003r. organ sprostował oczywistą omyłkę pisarską w dacie decyzji I instancji z dnia [...] marca 2001r. na dzień [...] lipca 2001r.

Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad po ponownym rozpoznaniu sprawy w wyżej powołanej decyzji nie uznał argumentów skarżącego, powołując się na niedopełnienie przez przewoźnika obowiązku wynikającego z art. 61 ust.11 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.Nr 98, poz.602 z późn.zm.), który przewiduje, że jeśli masa, naciski osi lub wymiary pojazdu wraz z ładunkiem lub bez są większe od dopuszczalnych , przewidzianych dla danej drogi, to przejazd pojazdu jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Wywodził, że prawidłowo naliczono obowiązującą opłatę na podstawie powołanych w decyzji przepisów i obciążenie opłatami drogowymi za przejazd pojazdem nienormatywnym jest obligatoryjne. Należy wskazać, że utrzymanie w mocy dotyczyło decyzji z [...] marca 2001r., mimo, że organ sprostował tę datę na [...] lipca 2001r.

W skardze oznaczonej datą [...] grudnia 2003r. skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Pan B. S. podnosił te same argumenty co we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, a ponadto nowe okoliczności odnoszące się do innej kontroli i zatrzymania pojazdu w dniu [...] kwietnia 2001r. i decyzji z dnia [...] lipca 2001r.

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odniósł się do faktu sprostowania daty decyzji I instancyjnej. Ponadto nadmienił, że decyzja II instancyjna została wydana nie [...] września 2003r., a [...] listopada 2003r. Data została wpisana omyłkowo, ponieważ decyzję podtrzymującą w mocy wydano dopiero po uzyskaniu opinii radcy prawnego, czyli po dniu [...] października 2003r.

Wniósł o oddalenie skargi na tej podstawie, że zarzuty skarżącej są nieuzasadnione i prawidłowo zastosowano powołane przepisy. Ponadto wskazał, że przekroczenia w protokóle zostały wykazane w tonach, natomiast w decyzji [...] wpisano je w kN.

Zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, poz.1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 z 20.09.2002r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002r. w sprawie sygn. akt P 6/02 (OTK-A 2002/7/91) orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.

W obszernym uzasadnieniu powołał się na wyrok z 27 kwietnia 1999 r. (sygn. akt. P. 7/98, OTK ZU nr 4/1999, poz. 72) gdzie Trybunał stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 123, poz. 578, ze zm.) był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził, że ustalanie opłaty za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalanie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Delegacja ustawowa wynikająca z art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych nie upoważniała do wydania rozporządzenia o treści wynikającej z zakwestionowanych przepisów. Przepisy te przez to, że naruszały wskazane granice upoważnienia ustawowego, nie mogły stanowić formalnej podstawy do nakładania przewidzianych tam "opłat podwyższonych". Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność art. 13 ust. 4 w zakresie, w którym upoważniał on Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach oraz organu właściwego do ustalania tych opłat stąd badanie kwestionowanych przepisów rozporządzenia z tym wzorcem uznał za niedopuszczalne.

Wyeliminowanie z porządku prawnego przepisu prawnego powoduje, że nie może on być też wzorcem kontroli dla innych przepisów prawnych.

W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych.

Stosownie do art. 145a § 1 kpa w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie którego została wydana decyzja. Z kolei przepis art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20.09.2002r., Nr 153,poz.1270) stanowi, że można żądać wznowienia postępowania m. in. również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją.

W świetle powyższej regulacji rozważanie pozostałych zarzutów skargi stało się zbędne.

Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą należało uchylić orzekając o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.,Nr 153, poz.1270), zaś w przedmiocie kosztów orzec po myśli art. 200 cyt. ustawy.