Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 155/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 33   par. 2  pkt 6  lit. c
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia WSA Beata Machcińska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 listopada 2021 r. nr SK0.4110.13.2021 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 123 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: k.p.a.) oraz art. 17, art. 18, art. 32, art. 33 i art. 34 § 4 i § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm., dalej:u.p.e.a.) utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia 20 lipca 2021 r. nr [...], którym oddalono zarzuty zobowiązanego w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. na podstawie tytułu wykonawczego wierzyciela - Wójta Gminy K. z dnia 8 czerwca 2021 r. nr SW2.8.2021.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

M. B. (dalej: zobowiązany, strona, skarżący) reprezentowany przez radcę prawnego wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego objętego tytułem wykonawczym z dnia 8 czerwca 2021 r. nr SW2.8.2021 dotyczącym zaległości w podatku od nieruchomości, określonej decyzją z dnia 27 stycznia 2021 r. nr [...]. W ocenie dłużnika roszczenie będące przedmiotem tytułu wykonawczego nie jest wymagalne, zaś czynności egzekucyjne dokonane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z., t.j. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego nastąpiły z naruszeniem prawa i winny zostać uchylone. Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie o sygnaturze akt [...] została bowiem ogłoszona upadłość zobowiązanego. Zgodnie z utrwaloną praktyką stosowaną w Wielkiej Brytanii wszystkie długi z tytułu podatku od nieruchomości z poprzednich lat są wliczane do masy upadłościowej, jak również wszystkie zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za bieżący rok podatkowy są zawarte w masie upadłości dłużnika. Wobec powyższego upadłością zostały objęte kwoty zarówno w zakresie zaległych, jak i przyszłych rat z tytułu bieżącego roku. Dopuszczalność ogłoszenia upadłości polskiego obywatela za granicą potwierdził wyrok TSUE z dnia 22 listopada 2012 r. (sygn. C-116/11), w którym stwierdzono jednoznacznie, że każda forma upadłości w jednym kraju członkowskim i jej skutki muszą być respektowane przez sądy upadłościowe innego kraju Unii Europejskiej. W świetle bowiem art. 3 ust. Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego, w przypadku otwarcia postępowania upadłościowego w jednym z państw UE, jego skutki rozciągają się na wszystkie pozostałe Państwa Członkowskie od dnia ogłoszenia orzeczenia o upadłości.

Wójt Gminy K. postanowieniem z dnia 20 lipca 2021 r. sygn. [...] oddalił powyższe zarzuty, stwierdzając, że:

1. Wielka Brytania wystąpiła z Unii Europejskiej, a koniec okresu przejściowego to 31 grudzień 2020 r. Po tej dacie Wielka Brytania nie jest członkiem Unii Europejskiej i na jej terenie nie obowiązują akty prawne uchwalone przez organy europejskie, chyba że co innego wynika z zawartych umów.

2. Nie został przedłużony okres przejściowy, w związku z tym nie można zastosować wobec osób zamieszkujących lub prowadzących działalność gospodarczą na terenie Wielkiej Brytanii przepisów europejskich. Dotyczy to również przepisów obowiązujących na terenie Wielkiej Brytanii, których po dniu 31 grudnia 2020 r. nie stosuje się na obszarze Unii Europejskiej. Tak więc zarzut wniesiony przez zobowiązanego nie jest trafiony. Ponadto należy zauważyć, iż przepisy przywołanej ustawy regulującej kwestie związane z upadłością na terenie Zjednoczonego Królestwa wymagają, aby dłużnik w złożonym wniosku o upadłość wskazał wszystkich wierzycieli, jak i kwoty zadłużenia. Do zarzutów wniesionych przez zobowiązanego załączono tłumaczenie stosownego postanowienia, jednak nie załączono kopii wniosku o ogłoszenie upadłości. Nie można zatem zweryfikować, czy zobowiązany prawidłowo wypełnił składany wniosek o ogłoszenie upadłości. Jednak kluczowe znaczenie ma okoliczność, iż Wielka Brytania nie jest członkiem Unii Europejskiej, począwszy od 1 stycznia 2021 r., i w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy obowiązujące na terenie Unii Europejskiej.

W zażaleniu na to rozstrzygnięcie wniesiono o jego uchylenie, umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz uchylenie dokonanego zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. W uzasadnieniu zażalenia reprezentujący skarżącego radca prawny podniósł, że upadłość została ogłoszona postanowieniem wydanym w dniu 23 grudnia 2020 r., a zatem przed upływem okresu przejściowego, trwającego do dnia 31 grudnia 2020 r. Wielka Brytania przestała być członkiem Unii Europejskiej od 1 lutego 2020 r., a tzw. okres przejściowy dotyczący Brexitu zakończył się z dniem 31 grudnia 2020 r. Aktami regulującymi transgraniczne postępowania insolwencyjne (upadłościowe i restrukturyzacyjne) na terenie UE są rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego (wersja przekształcona) oraz poprzedzające je rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. Do końca okresu przejściowego, w stosunkach między państwami członkowskimi UE oraz Wielką Brytanią, zastosowanie znajduje rozporządzenie 2015/848. Stosownie do tego rozporządzenia orzeczenie o wszczęciu postępowania upadłościowego wydane w jednym kraju UE podlega automatycznemu uznaniu we wszystkich pozostałych krajach UE z takim samym skutkiem. Stosownie do postanowień umowy o wystąpieniu Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej przepisy rozporządzenia 2015/848 będą obowiązywać w stosunkach z Wielką Brytanią do postępowań upadłościowych, w których główne postępowanie upadłościowe zostało wszczęte przed zakończeniem okresu przejściowego. Oznacza to, że Wielka Brytania nadal uznaje postępowania upadłościowe wszczęte w innych państwach członkowskich i uzyskuje wzajemne uznanie postępowania upadłościowego wszczętego w Wielkiej Brytanii, jeżeli postępowanie główne zostało wszczęte przed 1 stycznia 2021 r.

Upadłość strony została ogłoszona w dniu 23 grudnia 2020 r., a zatem zastosowanie znajduje przepis art. 7 opisanego wyżej rozporządzenia, a co za tym idzie dla postępowania upadłościowego i jego skutków właściwe jest prawo państwa, w którym zostało wszczęte postępowanie, tj. lnsolvency Act 1986. Co do argumentu dotyczącego braku weryfikacji złożonego przez dłużnika wniosku o ogłoszenie upadłości wskazano, że organ podatkowy nie posiada kompetencji w tym zakresie. Poprawność przedmiotowego wniosku jest bowiem weryfikowana przez lnsolvency Service, który w przypadku stwierdzenia uchybień w tym zakresie, taki wniosek odrzuca. W niniejszym przypadku wniosek strony został pozytywnie zweryfikowany, na co jednoznacznie wskazuje fakt ogłoszenia jej upadłości z dniem 23 grudnia 2020 r.

Organ odwoławczy nie uwzględnił zażalenia.

Na wstępie swoich rozważań wskazał, że zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Z kolei zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:

1) nieistnienie obowiązku;

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;

3) błąd co do zobowiązanego;

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest

wymagane;

5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

W myśl art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie, a w myśl art. 33 § 5 zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż:

1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;

2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;

3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części.

Zgodnie natomiast z art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, a w myśl art. 34 § 2 u.p.e.a. wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:

1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;

2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:

a) w całości,

b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;

3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej,

jeżeli:

a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.

b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.

Z kolei art. 34 § 3 u.p.e.a. stanowi, że na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie.

Dalej organ II instancji stwierdził, że do dnia 31 grudnia 2020 r. w przypadku Wielkiej Brytanii zastosowanie znajdują przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego (wersja przekształcona). Przepisy ww. rozporządzenia mają pierwszeństwo przed przepisami krajowymi. Zgodnie z postanowieniami ww. rozporządzenia prawo państwa wszczęcia postępowania określa przesłanki oraz skutki zakończenia postępowania upadłościowego.

W konsekwencji powyższego zastosowanie znajduje lnsolvency Act z 1986 r. Zgodnie z brzmieniem art. 278 tego aktu zwolnienie upadłego z długów (discharge) kończy postępowanie upadłościowe osoby fizycznej. Z kolei art. 281 ust. 1 stanowi, że zwolnienie upadłego z długów dotyczy wszystkich długów zgłoszonych do postępowania upadłościowego (ang. Effect of discharge).

W tym miejscu zauważono, że upadłość zobowiązanego ogłoszono w dniu 23 grudnia 2020 r., natomiast zaległość dotyczy podatku od nieruchomości, określonego decyzją z 27 stycznia 2021 r. nr [...]. W związku z powyższym nie można uznać, że ogłoszona upadłość wpływa na konieczność umorzenia postępowania egzekucyjnego. Pozytywnego dla zobowiązanego skutku nie może również odnieść argument, w myśl którego zgodnie z utrwaloną praktyką stosowaną w Wielkiej Brytanii wszystkie długi z tytułu podatku od nieruchomości z poprzednich lat są wliczane do masy upadłościowej, jak również wszystkie zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za bieżący rok podatkowy są zawarte w masie upadłości dłużnika. Przedmiotowe zobowiązanie nie dotyczy bowiem bieżącego roku podatkowego i powstało dopiero po ogłoszeniu upadłości.

W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący zarzucił naruszenie art. 287 ust. 1 Insolvency Act 1986 w zw. z art. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego w zw. z art. 138 § 1 pkt 1) Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, podczas gdy zgodnie z treścią art. 287 ust. 1 Insolvency Act 1986, zwolnienie upadłego z długów dotyczy wszystkich długów zgłoszonych do postępowania upadłościowego, a zatem wszelkie zobowiązania upadłego z tytułu podatku od nieruchomości są wliczane do masy upadłości, co winno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości i orzeczeniem co do istoty sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego.

Wobec tak sformułowanych zarzutów wniesiono o "uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości" oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego na wstępie wskazał, iż jego upadłość została ogłoszona postanowieniem wydanym w dniu 23 grudnia 2020 r., a zatem przed upływem okresu przejściowego, trwającego do dnia 31 grudnia 2020 r. Dalej podkreślił, iż Wielka Brytania przestała być członkiem Unii Europejskiej z dniem 1 lutego 2020 r., a z dniem 31 grudnia 2020 r. zakończył się tzw. okres przejściowy dotyczący Brexitu. Aktami regulującymi transgraniczne postępowania insolwencyjne (upadłościowe i restrukturyzacyjne) na terenie UE są rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego (wersja przekształcona) oraz poprzedzające je rozporządzenie Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r.

Do końca okresu przejściowego, w stosunkach między państwami członkowskimi UE oraz Wielką Brytanią zastosowanie znajduje rozporządzenie 2015/848. Stosownie do rozporządzenia 2015/848 orzeczenie o wszczęciu postępowania upadłościowego wydane w jednym kraju UE podlega automatycznemu uznaniu we wszystkich pozostałych krajach UE z takim samym skutkiem.

Stosownie do postanowień umowy o wystąpieniu Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej przepisy rozporządzenia 2015/848 będą obowiązywać w stosunkach z Wielką Brytanią do postępowań upadłościowych, w których główne postępowanie upadłościowe zostało wszczęte przed zakończeniem okresu przejściowego. Oznacza to, że Wielka Brytania nadal uznaje postępowania upadłościowe wszczęte w innych państwach członkowskich i uzyskuje wzajemne uznanie postępowania upadłościowego wszczętego w Wielkiej Brytanii, jeżeli postępowanie główne zostało wszczęte przed 1 stycznia 2021 r. W niniejszej sprawie, upadłość skarżącego została ogłoszona w dniu 23 grudnia 2020 r., a zatem bezsprzecznie zastosowanie znajdzie przepis art. 7 wyżej opisanego rozporządzenia, a co za tym idzie - dla postępowania upadłościowego i jego skutków właściwe jest prawo państwa, w którym zostało wszczęte postępowanie, tj. Insolvency Act 1986.

Zgodnie z treścią art. 287 ust. 1 Insolvency Act 1986, zwolnienie upadłego z długów dotyczy wszystkich długów zgłoszonych do postępowania upadłościowego, zgodnie zaś z utrwaloną praktyką stosowaną w Wielkiej Brytanii wszystkie długi z tytułu podatku od nieruchomości z poprzednich lat są wliczane do masy upadłościowej, jak również wszystkie zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za bieżący rok podatkowy są zawarte w masie upadłości dłużnika. Wobec powyższego, upadłością zostały objęte kwoty zarówno w zakresie zaległych, jak i przyszłych rat z tytułu bieżącego roku podatkowego. Standardem w Wielkiej Brytanii jest wstrzymanie egzekucji zobowiązań podatkowych przez okres roku od dnia ogłoszenia upadłości.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że na treść rozstrzygnięcia nie może wpływać "utrwalona praktyka stosowana w Wielkiej Brytanii", zgodnie z którą wszystkie długi z tytułu podatku od nieruchomości z poprzednich lat są wliczane do masy upadłościowej, jak również wszystkie zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za bieżący rok podatkowy są zawarte w masie upadłości dłużnika. Przedmiotowe zobowiązanie nie dotyczy bowiem bieżącego roku podatkowego, gdyż powstało już po ogłoszeniu upadłości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) podlegało postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 18 listopada 2021 r., utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia 20 lipca 2021 r., którym oddalono zarzuty zobowiązanego w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 8 czerwca 2021 r. nr SW2.8.2021.

Kontrolę tą rozpocząć należy od wskazania, że zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej stanowią podstawowy środek służący ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. wnosi się je do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego. Procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują z kolei przepisy art. 34 u.p.e.a.

Poprzez wniesienie zarzutu zobowiązany kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego, w stosunku do którego obowiązuje generalne domniemanie istnienia obowiązku oraz spełnienia wszystkich przesłanek dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (por.: P. M. Przybysz, Komentarz do art. 33 u.p.e.a., [w:] P. M. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. IX, WKP 2021). Jak stanowi art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być:

1) nieistnienie obowiązku;

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;

3) błąd co do zobowiązanego;

4)brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;

5) wygaśnięcie obowiązku w całości lub części;

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Zaprezentowane wyżej przesłanki tworzą katalog zamknięty. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być zatem wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie, a nie jakiekolwiek niezadowolenie zobowiązanego z poddania go egzekucji administracyjnej. Tylko zarzuty znajdujące oparcie w jednej z wymienionych przyczyn, podlegają rozpatrzeniu przez wierzyciela i następnie organ egzekucyjny w trybie określonym w art. 34 u.p.e.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 1244/10; z dnia 3 grudnia 2013 r., z dnia 18 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FSK 1688/13; z dnia 18 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2594/13 wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie :http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie należy zwrócić uwagę na obecny w judykaturze pogląd prawny, iż podstawy poszczególnych zarzutów wyłączają się wzajemnie (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2018 r., sygn. akt II FSK 3535/15), co oznacza, że nie można przywoływać jednej okoliczności jako podstawy dwóch lub więcej zarzutów.

Nadto wymaga odnotowania, iż w aktualnym stanie prawnym, ukształtowanym w ramach nowelizacji postępowania egzekucyjnego w administracji z dnia 11 września 2019 r. (Dz. U. 2019 r., poz. 2070), która weszła w życie w dniu 30 lipca 2020 r., skuteczność wniesienia zarzutów nie jest już uzależniona od zachowania terminu siedmiodniowego, liczonego od daty doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Ten ostatni, zgodnie z dyspozycją art. 35 § 1 u.p.e.a., wpływa aktualnie jedynie na kwestię zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Co warte podkreślenia, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest ograniczony zarzutami podniesionymi w skardze, lecz zawsze pozostaje związany granicami sprawy rozpoznawanej przez organ. W przypadku zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny wyznaczają wskazane przez stronę zobowiązaną zarzuty, o których mowa w art. 33 u.p.e.a. Sąd nie może objąć kontrolą innej sprawy niż ta, która była przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2615/10).

W analizowanej sprawie skarżący zgłosił zarzut w oparciu o art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a., wskazując na brak wymagalności obowiązku ze względu na wydane w dniu 23 grudnia 2020 r. w Wielkiej Brytanii postanowienie o ogłoszeniu upadłości skarżącego.

Oddalając ten zarzut wierzyciel w postanowieniu z dnia 20 lipca 2021 r. stwierdził, że "Wielka Brytania nie jest członkiem UE - począwszy od 1 stycznia 2021 r. i nie mają zastosowania w niniejszej sprawie przepisy obowiązujące na terenie Unii Europejskiej".

Organ II instancji zanegował stanowisko wierzyciela, zasadnie stwierdzając, że do dnia 31 grudnia 2020 r. w przypadku Wielkiej Brytanii zastosowanie znajdują przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego (wersja przekształcona), a w konsekwencji Insolvency Act z 1986 r. Organ II instancji odwołał się zatem do art. 287 ust. 1 Insolvency Act z 1986 r. i wskazał, że zgodnie z tą regulacją zwolnienie upadłego z długów (discharge) kończy postępowanie upadłościowe osoby fizycznej. Przywołał także art. 281 ust. 1 tego aktu prawnego który stanowi, że zwolnienie upadłego z długów dotyczy wszystkich długów zgłoszonych do postępowania upadłościowego. Pominięto natomiast jakąkolwiek analizę Insolvency Act z 1986 r. w zakresie dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec strony w określonym czasie od daty zwolnienia jej z długów. Skoro zobowiązany w zarzutach wskazywał na obowiązujący w Wielkiej Brytanii standard dotyczący wstrzymania egzekucji zobowiązań podatkowych przez okres roku od dnia ogłoszenia upadłości to analiza taka była nieodzowna.

Wskazania w tym miejscu wymaga, że obowiązek prawidłowego sporządzenia uzasadnienia wiąże się również z zasadą przekonywania, której realizacja polega m.in. na zapoznaniu stron postępowania z argumentacją i przesłankami podejmowanych decyzji, by mogły zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, jakimi kierował się organ załatwiając sprawę (por. m.in. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 171/20).

Rozpoznając ponownie sprawę organ winien odnieść się szczegółowo do kwestii skutków prawnych przeprowadzenia przez skarżącego procedury upadłościowej w Anglii, mając przede wszystkim na uwadze wiążące organy polskie przepisy prawa unijnego, a wnioski przedstawić w uzasadnieniu rozstrzygnięcia spełniającym wymogi art. 107 § 3 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł, stanowiącą uiszczony wpis od skargi.