Postanowienie WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 381/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-03-22 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odmówiono zmiany postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 249a, art. 243 par. 1, art. 165, art. 246 par. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r. p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie sądowe w zakresie wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu; 2. odmówić zmiany pkt 2 prawomocnego postanowienia referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2016 r. sygn. akt I SA/Lu 381/16.


UZASADNIENIE

Referendarz sądowy tut. Sądu postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2016 r., sygn. I SA/Lu 381/16, ustanowił dla skarżącego adwokata z urzędu (pkt 1) i odmówił zwolnienia go od kosztów sądowych (pkt 2). W uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia stwierdzono, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie, chociażby w minimalnym stopniu, partycypować w kosztach postępowania.

Sąd, po rozpoznaniu sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia referendarza, postanowieniem z dnia 13 października 2016 r., sygn. I SA/Lu 381/16, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie uznając, że odpowiada ono prawu. Sąd zgodził się z oceną referendarza, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym.

W dniu 6 lutego 2016 r. pełnomocnik skarżącego uiścił wymagany wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł (k. 75 a.s.).

Wnioskiem z dnia 10 marca 2017 r. skarżący ponownie zwrócił się o przyznanie mu prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu swojego wniosku, podobnie jak w pierwotnym wniosku, podniósł, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe utrzymując się z emerytury w kwocie [...]zł netto. Nie posiada żadnego majątku, ani przedmiotów wartościowych. Dom w którym zamieszkuje jest własnością jego siostry za co nie uiszcza czynszu najmu, ponosząc jedynie koszty związane z jego eksploatacją (media, niezbędne remonty). Dodał, że spłaca również pożyczkę zaciągniętą na zakup pompy ciepła oraz, że część środków zabiera mu komornik sądowy w ramach prowadzonej egzekucji.

Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:

Zgodnie z regulacją z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym lub całkowitym (art. 245 § 1 P.p.s.a.).

Oczywistym zatem jest, że postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy ma charakter stricte wnioskowy.

Jest to o tyle istotne, gdyż jak wskazano na wstępie postanowieniem referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2016 r., sygn. I SA/Lu 381/16, ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu i jednocześnie odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych. Na skutek sprzeciwu strony rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem sądu z dnia 13 października 2016 r.

W wykonaniu powyższego Okręgowa Rada Adwokacka w L. wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata M. K. . Oznacza to, że skarżący ma już pełnomocnika z urzędu i w tych okolicznościach kolejny wniosek o ustanowienie adwokata należało uznać za zbędny. Zgodnie zaś z art. 249a P.p.s.a. jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie ww. przepisu, orzeczono jak w pkt 1 postanowienia.

Natomiast co do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że był on również przedmiotem rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2016 r.

Postanowienie to mimo, iż rozstrzyga wniosek co do istoty jest postanowieniem niekończącym postępowania w sprawie, co oznacza, że znajduje do niego zastosowanie art. 165 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W związku z powyższym (kolejny) wniosek strony o przyznanie prawa pomocy może uzyskać bieg procesowy jedynie jako wniosek o zmianę prawomocnego orzeczenia wydanego w przedmiocie prawa pomocy, w trybie przywołanego przepisu.

Co przy tym wymaga podkreślenie, złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 P.p.s.a. Jak bowiem stanowi art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe. Wspomniana moc wiążąca orzeczenia w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, że dana kwestia kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze 2006, s. 365).

W takim przypadku rolą Sądu (referendarza sądowego) jest bowiem zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 282/12). Bez zmiany okoliczności sprawy nie można bowiem uchylić ani zmienić prawomocnego postanowienia.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należało, że strona skarżąca w złożonym powtórnie wniosku nie wskazała okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od poglądu wyrażonego w postanowieniu referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2016 r

Już same oświadczenia zawarte na druku urzędowego formularza PPF złożonego w marcu 2017 r. są dokładnie takie same, jak oświadczenia złożone na druku formularza PPF złożonego w lipcu 2016 r.

Konstatacja ta wskazuje na to, że sytuacja majątkowa skarżącego nie uległa zmianie, co więcej – nie uległa pogorszeniu. W tej sytuacji brak jest podstaw do tego, aby zmieniać prawomocne postanowienie z dnia 25 sierpnia 2016 r. w zakresie kosztów sądowych.

Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w pkt 2 postanowienia, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art 165 i art. 167a P.p.s.a.