Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 626/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 64 par. 3, art. 133 par. 1, art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 151, art. 205 par. 2, art. 250
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 30, art. 47, art. 61 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 5 ust. 2, art. 16 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
article: par. 2, par. 3, par. 4 ust. 1, par. 4 ust. 3, par. 21 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 68
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej  pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Asesor WSA Anna Dębowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r.; 2) przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi radcy prawnemu M.S., prowadzącemu Kancelarię Radców Prawnych w Ł. przy ul. A 16 lok.[...], kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu; 3) oddala wniosek o zasądzenie od Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. zwrotu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego. dc


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Prezes Sądu Okręgowego w Ł., na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2, art.10, art. 14 ust. 2, art. 16 ust. 1 i art. 16 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm.), dalej jako: "u.d.i.p." w zw. z art. 104, art. 105, art. 107 i 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej jako: "k.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. o odmowie udzielenia informacji publicznej w sprawie o sygn. [...].

Jak wynika z akt sprawy, R.S. pismem z dnia 20 maja 2020 r. wystąpił z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii wszystkich wyroków z uzasadnieniami wydanymi w roku 2019 rejestrowanych w repertorium C pod symbolem 056 i 056s. Żądane informacje mogą być zapisane na płycie CD/DVD.

Prezes Sądu Rejonowego w R. decyzją z dnia [...] r. odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie nadesłania kopii wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami wydanymi w roku 2019, rejestrowanych w rep. C pod symbolem nr 056 i 056s. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ przywołał przepis art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W ocenie organu, prawo do żądania udostępnienia informacji publicznej podlega ograniczeniu ustawowemu opisanemu w art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p.

W odwołaniu od powyższej decyzji R.S. wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, podnosząc, iż prywatność stron postępowania będzie chroniona poprzez anonimizację orzeczeń wraz z uzasadnieniami.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Prezes Sądu Okręgowego w Ł., po rozpoznaniu powyższego odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, wskazując następnie, iż zarzuty podniesione w odwołaniu należy uznać za chybione, wobec czego decyzja Prezesa Sądu Rejonowego w R. jest prawidłowa. Wskazując na treść art. 1 u.d.i.p. Prezes Sądu Okręgowego wyjaśnił, iż informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p., wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie swoich kompetencji. Prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne to jedno z konstytucyjnie umocowanych praw i wolności politycznych (art. 61 Konstytucji RP), ale nie jest to prawo nieograniczone. Ograniczenie tego prawa, stosownie do treści art. 61 ust. 3 Konstytucji, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Ta konstytucyjna zasada znalazła swoje odzwierciedlenie w przepisach art. 1 i art. 2 u.d.i.p. Tylko wyraźne ograniczenie ustawowe może prowadzić do naruszenia prawa do informacji publicznej. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.).

Jednocześnie organ podkreślił, że przesłankę prywatności osoby fizycznej należy rozpatrywać w świetle konstytucyjnego prawa do prywatności uregulowanego w art. 47 Konstytucji RP, który to przepis nakłada na władze publiczne obowiązek ochrony chronionych prawem dóbr jednostki przed nieuzasadnioną ingerencją. Zadaniem organu jest ograniczenie dostępu do informacji umożliwiających identyfikację osoby fizycznej, co w praktyce oznacza udostępnienie dokumentów odpowiednio zanonimizowanych ze względu na prywatność osoby fizycznej, bądź też odmowa jej udostępnienia z uwagi na brak możliwości dokonania takiej anonimizacji, aby skutecznie ochronić prywatność osoby fizycznej. Przy czym, do prywatnej sfery życia zalicza się przede wszystkim zdarzenia i okoliczności tworzące sferę życia osobistego i rodzinnego i szczególny charakter tej dziedziny życia człowieka uzasadnia udzielenie jej silnej ochrony prawnej. Zakres prawa do prywatności, czy też ochrony wywodzącej się z prawa do prywatności, winien być ustalony przy uwzględnieniu okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, bowiem prawo do prywatności ma charakter szczególny w systemie praw i wolności konstytucyjnych. W przypadku kolizji tych dwóch konstytucyjnych praw, czyli z jednej strony konstytucyjnego prawa do informacji (art. 61 ust. 1 Konstytucji RP), a z drugiej prawa do prywatności, nie można bezwzględnie i automatycznie przyznać priorytetu temu pierwszemu, bowiem nie istnieje ustawowa podstawa do zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji za wszelką cenę i kosztem prawa do prywatności. Rzeczą podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji jest dokonanie takiej anonimizacji, która uniemożliwi identyfikację osób objętych żądaniem udostępnienia informacji publicznej. Tożsamość osoby fizycznej można określić bezpośrednio lub pośrednio, w szczególności przez powołanie się na jeden lub kilka specyficznych czynników określających cechy fizyczne, fizjologiczne, umysłowe, ekonomiczne, kulturowe lub społeczne tej osoby, zatem samo zanonimizowanie danych osobowych nie zawsze jest wystarczające do zapewnienia skutecznej ochrony prywatności osób fizycznych. Sprawy dotyczące ochrony dóbr osobistych są sprawami szczególnymi, bowiem zawierają szereg opisów stanu faktycznego, których skutkiem było naruszenie dóbr osobistych, a więc wartości podlegających ochronie w najwyższym stopniu w szczególności takich jak zdrowie, wolność, cześć swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania. W takim przypadku charakterystyka sytuacyjna tworzy ryzyko naruszenia prawa do prywatności osób fizycznych nawet przy dokonaniu anonimizacji danych osobowych. Zdaniem organu, oczywiste jest bowiem, że w uzasadnieniach orzeczeń sądowych przedstawiany jest szczegółowy opis ustalonego w sprawie stanu faktycznego, sąd przedstawia także przebieg postępowania dowodowego wraz dokonaną w tym zakresie oceną, zatem także opisy sytuacyjne. Z tychże przyczyn istnieje ryzyko "rozszyfrowania" życiowych sytuacji faktycznych poszczególnych osób z racji charakterystyki postaci czy zdarzeń, społeczności w jakiej dana sytuacja miała miejsce, a jednocześnie, nie ma możliwości usunięcia, zanonimizowania całych fragmentów uzasadnienia orzeczenia, aby takiego ryzyka uniknąć. Jeżeli zatem celu zabezpieczenia w dostateczny sposób nie spełni anonimizacja danych wrażliwych osób uczestniczących w takim postępowaniu organ, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej winien, na podstawie art. 16 u.d.i.p., wydać decyzję administracyjną odmawiającą udostępnienia konkretnej informacji publicznej, powodując się na ograniczenia zawarte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W konkluzji organ stwierdził, że skoro z takim stanem faktycznym mamy do czynienia w sprawie, to decyzja Prezesa Sądu Rejonowego jest prawidłowa.

W treści skargi wniesionej na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi R. S. wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, argumentując, iż udostępnienie informacji publicznej wymaga anonimizacji orzeczeń wraz z uzasadnieniami. Sprawy zarejestrowane w repertorium C pod symbolem 056 i 056s nie są wyłączone spod publikacji na portalach orzeczeń sądów, zatem ich anonimizacja jest możliwa. Anonimizacja orzeczeń nie musi obejmować wyłącznie danych osobowych.

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego w Ł. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, dopuszczenie dowodu ze złożonych wraz ze skargą dokumentów na okoliczności prawidłowego rozstrzygnięcia przez Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. o złożonym przez R.S. odwołaniu od decyzji Prezesa Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. o odmowie udzielenia informacji publicznej oraz o oddalenie wniosku o zwolnienie skarżącego od kosztów postępowania oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, bowiem nie wykazał on ani spełnienia przesłanek żądania prawa pomocy, ani przesłanek zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub w części.

Postanowieniem z dnia 25 listopada 2020 r., sygn. akt II SPP/Łd 183/20, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pismem z dnia 9 grudnia 2020 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego w uzupełnieniu skargi zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji RP w związku z art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., art. 47 Konstytucji w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 tej ustawy, oraz naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 3 w zw. z art.7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., szczegółowo przy tym motywując, na czym polegała ich błędna wykładania i niewłaściwe zastosowanie w sprawie. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej skarżącemu z urzędu według stawki maksymalnej, co do których oświadczył, że nie zostały one opłacone ani w całości, ani w części.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa skierowana była do rozpoznania na rozprawie, jednak w związku z ogłoszeniem siedziby sądu i terenu całego kraju czerwoną strefą zagrożenia epidemiologicznego wynikającego z wirusa SARS-CoV-2, sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U poz. 1842) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Stosowne zarządzenie p.o. Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zostało wydane 1 grudnia 2020 r. i doręczone organowi i pełnomocnikowi skarżącego. Z uwagi na sytuację epidemiczną - zaliczenie całego kraju do tzw. czerwonej strefy - przeprowadzenie rozprawy stanowiłoby nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie ma możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległoścć z powodów technicznych, dlatego Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.

Przedmiotem skargi w kontrolowanej sprawie jest decyzja Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...] r., którą, na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2, art. 10, art. 14 ust. 2 i art. 16 ust. 1 oraz art. 16 ust. 2 pkt 1 u.d.i.p. w zw. z art. 104, art. 105, art. 107 i 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania R. S., organ ten utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. o odmowie udzielenia skarżącemu informacji publicznej w zakresie udostępnienia wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami wydanych w roku 2019, rejestrowanych w rep. C pod symbolem nr 056 i 056s, na podstawie art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, za podstawową przyczyną odmowy udostępnienia żądanej informacji była ochrona prywatności osoby fizycznej.

Ocena prawidłowości działania organu, do którego wpłynął wniosek, w pierwszej kolejności wymaga stwierdzenia, czy żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i czy podmiot będący adresatem żądania jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.

W świetle przepisów u.d.i.p. nie budzi wątpliwości, że Prezes Sądu Rejonowego w R. jest podmiotem zobowiązanym do udzielania posiadanych informacji publicznych. Zgodnie bowiem z treścią art. 4 ust. 1 u.d.i.p. zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Z mocy zaś art. 173 Konstytucji RP sądom przyznano przymiot władzy publicznej, a jak stanowi art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 365), organem sądu rejonowego jest prezes tego sądu.

Nie jest również przez strony kwestionowane, że na gruncie u.d.i.p. orzeczenia sądów powszechnych w jakiejkolwiek kategorii spraw wraz z uzasadnieniami stanowią informację publiczną, o czym stanowi wprost przepis art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret trzecie u.d.i.p., a zatem podlegają co do zasady udostępnieniu w ramach u.d.i.p.

W kontrolowanej sprawie, jak już wskazano wyżej, dwukrotnie w toku instancji odmówiono skarżącemu udostępnienia żądanych przez niego uzasadnień wyroków, z tej samej przyczyny, mianowicie przyjmując, że odmowę udostępnienia tej informacji uzasadnia ochrona prywatności osoby fizycznej, prawo do żądania udostępnienia informacji publicznej podlega w tym przypadku ograniczeniu ustawowemu, o którym mowa w art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p.

W ocenie Sądu, zaprezentowane przez organy obu instancji stanowisko nie zasługuje na aprobatę. W tym względzie przede wszystkim podkreślić należy, że prawo do prywatności ma charakter szczególny w systemie praw i wolności konstytucyjnych. Art. 47 Konstytucji RP wskazuje bowiem, że każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Przepis ten nakłada więc na władze publiczne obowiązek ochrony chronionych prawem dóbr jednostki, w tym ochrony prawnej życia prywatnego, przed nieuzasadnioną ingerencją. Przy czym pamiętać należy, że art. 61 ust. 1 Konstytucji RP gwarantuje obywatelom prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne.

W przypadku kolizji tych dwóch konstytucyjnych praw – z jednej strony konstytucyjnego prawa do informacji, zagwarantowanego w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, z drugiej prawa do prywatności – nie można bezwzględnie przyznać priorytetu temu pierwszemu. Nie istnieje formuła zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji za wszelką cenę. Nie można również wykluczyć możliwości ingerencji w sferę prywatną za pomocą prawa do informacji publicznej (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2002 r., sygn. K 11/02, publ. OTK-A 2002 nr 4, poz. 43). Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 5 marca 2003 r., sygn. K 7/01, wskazał, że prawo do ochrony życia prywatnego, tak jak każda inna wolność i prawo jednostki, znajduje swoje umocowanie aksjologiczne w godności osoby, jednakże utożsamianie naruszenia każdego prawa i wolności z naruszeniem godności pozbawiałoby gwarancje zawarte w art. 30 Konstytucji RP samodzielnego pola zastosowania. Spłycałoby w gruncie rzeczy i nadmiernie upraszczałoby sens oraz treść normatywną zawartą w pojęciu, którym operuje art. 30 Konstytucji RP. Obejmuje ono bowiem najważniejsze wartości, które nie korzystają z innych, samodzielnych gwarancji na gruncie konstytucyjnym, a które dotykają istoty pozycji jednostki w społeczeństwie, jej relacji do innych osób oraz do władzy publicznej. Przyjęcie innego stanowiska prowadziłoby do zakwestionowania ukształtowanej linii orzecznictwa na gruncie art. 47 Konstytucji RP, która wyraźnie przyjmuje założenie, że prawo do życia prywatnego nie może być traktowane w kategoriach absolutnych i również może podlegać ograniczeniu stosownie do kryteriów określonych przez zasadę proporcjonalności (publ. OTK-A 2003, nr 3, poz. 19). Prywatność zatem może być w pewnych sytuacjach przedmiotem ingerencji dla ochrony dobra wspólnego, jednak wkraczanie w tę sferę, musi być dokonywane w sposób ostrożny i wyważony, z należytą oceną racji, które przemawiają za taką ingerencją. Nie zawsze jednak dobro wspólne przeważa nad interesem indywidualnym (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. K 17/05).

Z tego powodu pogodzenie obu wartości konstytucyjnych, tj. prawa do informacji publicznej, bez uszczerbku dla prawa do prywatności osoby fizycznej, może i powinno być zrealizowane poprzez anonimizację danych umożliwiających identyfikację osoby.

Jednakże nie można tracić z pola widzenia, że zakresem żądania skarżącego objęte były sprawy dotyczące naruszenia dóbr osobistych, a więc sprawy, w których uzasadnienia mogą odnosić się do danych wrażliwych, do specyficznych czynników określających cechy fizyczne, fizjologiczne, umysłowe, ekonomiczne, kulturowe czy społeczne, do poglądów politycznych czy światopoglądu, do statusu majątkowego lub do charakterystycznych, acz typowych dla określonego środowiska czy społeczności okoliczności faktycznych sprawy. Wskazane powyżej czynniki nie wyczerpują otwartego katalogu rodzajów informacji, które mogą być przypisane konkretnej osobie fizycznej. Wskazuje się również, że informacje, które bez nadzwyczajnego wysiłku, bez nieproporcjonalnie dużych nakładów dają się powiązać z określoną osobą, zwłaszcza przy wykorzystaniu łatwo osiągalnych źródeł powszechnie dostępnych, również podlegają zaliczeniu do kategorii danych osobowych (zob. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. I OSK 491/09; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).

W konsekwencji udostępnienie wyroków i uzasadnień w tego typu sprawach wymaga bardziej niż zwykle zaawansowanego procesu anonimizacji, zmierzającego do pozbawienia uzasadnień orzeczeń treści odnoszących się do wskazanych wyżej danych umożliwiających identyfikację osób fizycznych. Wiąże się to z wnikliwą, szczegółową analizą treści tych orzeczeń, co nie tylko stanowi o znaczącym nakładzie pracy, ale i prowadzi do powstania nowej pod względem jakości informacji.

W ocenie Sądu, konieczność ochrony prywatności osób fizycznych nie zwalnia organu z obowiązku udostępnienia informacji publicznej. Rzeczą organu jest jedynie zapobiec dostępowi do konkretnych informacji umożliwiających identyfikację osoby fizycznej, co w praktyce oznacza udostępnienie dokumentów odpowiednio zanonimizowanych ze względu na prywatność osoby fizycznej, o czym stanowi art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Dopiero jednak w razie uznania i przekonującego wykazania, że istnieje potrzeba ochrony prywatności określonej osoby lub osób, a celu tego w dostateczny sposób nie spełni anonimizacja danych wrażliwych organ, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej, winien – w oparciu o art. 16 u.d.i.p. – wydać decyzję administracyjną odmawiającą udostępnienia konkretnej informacji publicznej, powołując się na ograniczenia zawarte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Ocena czy prawo do informacji publicznej danego rodzaju podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej winna być przy tym dokonana w sposób zindywidualizowany, odrębnie dla każdej z żądanych informacji, z wyraźnym wskazaniem, jakie konkretnie przesłanki przemawiają za odmową udzielenia konkretnej informacji (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. II SA/Łd 801/15).

Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, konieczność dokonania zaawansowanej anonimizacji w znacznym zakresie, z użyciem znacznych sił i środków nie może stanowić podstawy do odmowy udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę prywatności osoby fizycznej, lecz stanowi przesłankę do uznania żądanej informacji za przetworzoną. Nie bez znaczenia w sprawie jest także okoliczność zakresu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Choć wniosek o udostępnienie informacji publicznej odnosił się do wszystkich orzeczeń wydanych przez Sąd Rejonowy w Rawie Mazowieckiej z symbolu 056 i 056s w 2019 r., to w istocie – jak wynika z akt administracyjnych – wskazany Sąd w roku 2019 w zakresie spraw o podanym symbolu wydał tylko jeden wyrok.

W konsekwencji należy stwierdzić, że stanowisko, iż udzielenie informacji publicznej w postaci uzasadnień wyroków wydanych w sprawach dotyczących ochrony dóbr osobistych jest niemożliwe, gdyż będzie wiązało się z naruszeniem prywatności osoby fizycznej i przyjęcie a priori i bez odniesienia się do konkretnych informacji, że anonimizacja danych osobowych nie uchroni przed ujawnieniem tożsamości tych osób, nie zasługuje na akceptację. Tym samym, w ocenie Sądu, zaskarżone decyzje obu instancji, jak trafnie podniósł pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 9 grudnia 2020r., naruszają art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego. Analogicznej treści stanowisko wyraził uprzednio Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyrokach tego samego skarżącego zapadłych w sprawach o sygn. II SA/Łd 365/20 i II SA/Łd 423/20.

Jednocześnie należy wyjaśnić, że w świetle art. 16 ust. 1 u.d.i.p. brak spełnienia ustawowej przesłanki udzielenia informacji publicznej przetworzonej, tj. istnienia po stronie wnioskodawcy "szczególnie uzasadnionego interesu publicznego", skutkuje decyzją o odmowie udzielenia tej informacji. Niemniej jednak podkreślić należy, że wnioskodawca występujący o udostępnienie informacji publicznej nie musi wiedzieć na etapie składania wniosku, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, a zatem w momencie formułowania i kierowania wniosku nie jest zobligowany do wskazania powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Natomiast brak powołania się na takie okoliczności we wniosku o udostępnienie informacji publicznej rodzi po stronie organu obowiązek wezwania wnioskodawcy do wykazania, że udostępnienie informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania i uwzględni powyższe wskazania Sądu dotyczące ww. obowiązków organu.

Sąd odstąpił od uwzględnienia wniosku dowodowego organu zawartego w odpowiedzi na skargę, albowiem z mocy art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekał w sprawie na podstawie akt, dokonując ich szczegółowej analizy w kontrolowanym zakresie.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.

Natomiast na mocy art. 250 p.p.s.a. oraz § 2, § 3, § 4 ust. 1 i ust. 3 oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 68), orzeczono o przyznaniu wynagrodzenia ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi w osobie radcy prawnego (punkt drugi sentencji wyroku).

Ponadto Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o zasądzenie od organu zwrotu nieudokumentowanych kosztów postępowania sądowego wskazanych w skardze, o czym orzekł w punkcie trzecim sentencji wyroku na podstawie art. 151 w związku z art. 64 § 3 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

dc