Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 113/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-07-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie: Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2015 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (SKO) postanowieniem z dnia [...] nr [...] po rozpoznaniu odwołania W. W. (w której prawa wstąpiła następczyni prawna H. M.) oraz M. W. od decyzji Naczelnika [...] z dnia [...] wyrażającej zgodę na podział nieruchomości uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], położonej w [...] przy ul. [...] nr [...] róg ul. [...], stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji.

W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że W.W. nie żyje (zmarła [...]), ale zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego [...] w [...] Wydział II Cywilny z dnia [....] spadek po zmarłej nabyła H. (H.) M. - zatem osoba ta wstąpiła również w prawa zmarłej W. W. w niniejszym postępowaniu zgodnie z art. 30 § 4 k.p.a.

Przechodząc do meritum sprawy organ stwierdził, że - za wyrokami WSA i NSA wydanymi w przedmiotowej sprawie – SKO dokonało oceny dowodów zebranych w sprawie, w tym przedłożonych w postępowaniu kasacyjnym : 1) akt notarialny z [...] Rep. A nr [...] (umowa zniesienia współwłasności) – na okoliczność, że najpóźniej w dniu [...] W.W. i M.W. znana była treść decyzji z dnia [...]) ww. decyzję z dnia [...] – na okoliczność, że spełnia ona wszelkie wymogi formalne określone w art. 107 k.p.a.

Organ podniósł, że do akt sprawy została dołączona kopia decyzji Naczelnika [...] z dnia [....] z podpisem Geodety [...] L.S., potwierdzona za zgodność z oryginałem [...]. Kopia ta została wykonana z innego oryginalnego egzemplarza decyzji niż ten, który również jest w aktach, a jest niepodpisany i obarczony odręcznym dopiskiem "Otrzymałam 3 egzemplarze decyzji celem przekazania zainteresowanym /tu następuje nieczytelny podpis/ "

Ponadto organ I instancji (Biuro Geodezji i Katastru Urzędu [...] Wydz. Udostępniania Danych Ewidencji Gruntów i Budynków) przekazał kopię mapy sytuacyjnej nieruchomości KW [...] z projektowanym podziałem, opatrzoną pieczęcią i podpisem Geodety [...] inż. L. S. z up. Naczelnika [...] z dnia [...] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości przy ul. [...][...] "wykonany zgodnie z prawomocną decyzja Nr [...] z dnia [...] Naczelnika [...] zezwalającej na podział, wydaną na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. (Dz.U. Nr 27, poz. 192)".

W ocenie organu, ww. pismo z dnia [...] (znak : [...]) było i jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 107 § 1 k.p.a.

Zdaniem SKO, ponad wszelką wątpliwość istniały egzemplarze ww. decyzji, które zostały podpisane. Decyzja ta (uprzednio w postępowaniu przed WSA - traktowana jedynie jako pismo), jak wykazano w postępowaniu przed WSA (zakończonym ww. wyrokiem), weszła do obrotu prawnego (otrzymała ją i następnie przekazała zainteresowanym G. W. żona A. W., co oświadczyła na rozprawie przed WSA, zakończonej wyrokiem WSA).

Z kolei z załączonej do akt sprawy kopii aktu notarialnego z [...] Rep. A nr [...] (umowa zniesienia współwłasności) sporządzonego przez notariusza A.D. w Kancelarii przy ul. [...] w [...] wynika, że najpóźniej w dniu [...] W. W. i M. W. znana była treść decyzji z dnia [...], którą to decyzję ww. osoby przedłożyły notariuszowi. Zatem termin do wniesienia odwołania upływał najpóźniej po 14 dniach od dnia [...].

Tymczasem odwołanie od ww. decyzji zostało wniesione przez W. W. i M. W. zastępowanych przez adw. M. K. pismem z dnia 04.10. 2010 r. (data nadania do organu I instancji - 30.09.2010 r.) zatytułowanym "odwołanie". Odwołujący podnieśli, że przedmiotowa decyzja nie została doręczona stronom, gdyż odebrała ją niezidentyfikowana osoba (podpis nieczytelny) bez podania daty. Zatem skoro decyzję tę otrzymały strony dnia 16.09.2010 r. (dowód: potwierdzenie odbioru ww. decyzji w dniu 16.09.2010 r. lub 18.09.2010 r. (data dnia jest słabo czytelna przez Urząd [...]), to przedmiotowe pismo należy potraktować jak odwołanie od ww. decyzji.

W ocenie organu, z tą argumentacją nie można się zgodzić wobec zaistnienia ww. zapisu w ww. akcie notarialnym z dnia [...] Rep. A nr [...]. Organ dodał, że strony nie wniosły o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Organ wskazał, że rozpatrzenie odwołania, które zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a., jeżeli termin ten nie został uprzednio przywrócony stanowi rażące naruszenie prawa ( art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. W.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy :

1) naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego-dalej "k.p.a.", polegające na niewyczerpującym zebraniu przez Organ materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy, co spowodowało brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, skutkujący przyjęciem przez Organ, że Skarżący zapoznał się z decyzją pierwszoinstancyjną najpóźniej w dniu 3 stycznia 2003 r., w konsekwencji czego Organ przyjął, że "termin do wniesienia odwołania upływał najpóźniej po 14 dniach od dnia 3 stycznia 2003 r." (viide: str. 4 uzasadnienia skarżonego postanowienia);

2) tj. naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy oraz wadliwej ocenie materiału dowodowego przez Organ w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na:

a) uznaniu przez Organ na podstawie oświadczenia G. W. oraz F.W. że decyzja została skutecznie doręczona Skarżącemu w dniu 30 sierpnia 1980 r.,

b) wyprowadzeniu przez Organ z materiału dowodowego faktów zeń nie wynikających, a mianowicie uznanie przez Organ, że z treści załączonej do akt sprawy kopii aktu notarialnego z dnia [...] Rep. A nr [...] wynika domniemanie zapoznania się przez Skarżącego z decyzją pierwszoinstancyjną najpóźniej w dniu 3 stycznia 2003 r., podczas gdy z treści wyżej powołanego aktu notarialnego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że Skarżący nie był obecny przy jego zawarciu, a zatem nie sposób uznać, że była mu znana treść decyzji pierwszoinstancyjnej w dniu 3 stycznia 2003 r., co doprowadziło Organ do błędnego przekonania, że "termin do wniesienia odwołania upływał najpóźniej po 14 dniach od dnia 03.01.2003 r." (vide: str. 4 uzasadnienia postanowienia) i w konsekwencji stwierdzenie przez Organ uchybienia terminu do wniesienia odwołania;

3) tj. naruszenie art. 134 k.p.a. poprzez błędne uznanie przez Organ, że doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez Skarżącego od decyzji pierwszoinstancyjnej, w rezultacie czego Organ pozostawił wniesione odwołanie bez rozpatrzenia, co skutkowało:

a) naruszeniem art. 84 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a. polegającym na niepowołaniu biegłego z zakresu grafologii, który stwierdziłby, iż podpisy zamieszczone pod podaniem z dnia 15 lipca 1980 r. nie zostały złożone przez Skarżącego;

b) naruszeniem art. 130 § 1 k.p.a. polegające na wykonaniu decyzji nieostatecznej;

4) tj. naruszenie art. 39, art. 42, art. 43, art. 46 k.p.a. w zw. z art. 109 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Organ domniemania doręczenia Decyzji najpóźniej w dniu 3 stycznia 2003 r., podczas gdy powołane przepisy w sposób szczegółowy i wyczerpujący regulują sposób doręczania i potwierdzania odbioru pism w postępowaniu administracyjnym, zaś decyzja pierwszoinstancyjna została faktycznie doręczona Skarżącemu dopiero w dniu [...];

5) tj. naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. poprzez przyjęcie przez Organ domniemania doręczenia, skutkującego uznaniem, że decyzja została doręczona Skarżącemu najpóźniej w dniu 3 stycznia 2003 r.;

6) tj. naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedającą się usunąć wewnętrzną sprzeczność w treści skarżonego postanowienia albowiem Organ wskazuje, że decyzja została odebrana przez G.W. celem doręczenia zainteresowanym stronom, a następnie została doręczona Skarżącemu w obecności F. W. w dniu 30 sierpnia 1980 r., jednocześnie przyjmując, że Skarżący zapoznał się z decyzją najpóźniej w dniu 3 stycznia 2003 r.

7) tj. naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niezawiadomienie Skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów, podczas gdy Organ dołączył do akt sprawy oraz powołał się w treści skarżonego postanowienia na dokument nieznany wcześniej Skarżącemu, tj. na kopię mapy sytuacyjnej nieruchomości KW [...] z projektowanym podziałem, opatrzona pieczęcią i podpisem z dnia 24 września 1980 r.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :

Skarga jest niezasadna, zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, zaś zarzuty podniesione w skardze są nieuzasadnione.

Na wstępie wskazać należy, że SKO rozpatrywało sprawę na skutek uchylenia wyrokiem tutejszego sądu z dnia 10 stycznia 2012 r. I SA/Wa 909/11 decyzji z dnia [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] z dnia [...]. Skarga kasacyjna wniesiona od powyższego wyroku przez uczestnika A.W. została oddalona wyrokiem NSA z dnia 8 stycznia 2014 r. I OSK 1497/12. Prawidłowo zatem organ rozpoznający sprawę przyjął, że w pierwszej kolejności zobowiązany był do uwzględnienia wytycznych zawartych w wyrokach obu sądów.

W wyroku tutejszego sądu wskazane zostało, że rozpoznając sprawę SKO będzie musiało rozważyć, czy pismo z dnia 30 sierpnia 1980 r. może być uznane za decyzję a to z uwagi na fakt, iż egzemplarz znajdujący się w aktach przedstawionych sądowi jest niepodpisany.

NSA w swoim wyroku z dnia 8 stycznia 2014 r. nakazał organowi ponowne rozpoznanie sprawy przy uwzględnieniu dokumentów dołączonych przez A.W. do skargi kasacyjnej, przy czym dokumentami tymi była umowa z dnia [...] oraz decyzja z dnia [...] podpisana przez L. S., geodetę miejskiego działającego z upoważnienia Naczelnika [...].

W ocenie sądu SKO rozpoznając sprawę wykonało zalecenia wynikające z obu powyższych wyroków, to jest na podstawie dokumentów dołączonych do skargi kasacyjnej ustaliło, że w dniu [...] doszło do wydania decyzji, bowiem przedstawiony przez pełnomocnika A. W., składającego skargę kasacyjną od wyroku tutejszego sądu z dnia 10 stycznia 2012 r. dokument jest opatrzony podpisem L. S., geodety miejskiego działającego z upoważnienia Naczelnika [...].

Wobec powyższego konieczne stało się ustalenie, czy odwołanie z dnia 4 października 2010 r. wniesione zostało przez Skarżącego z zachowaniem terminu.

W tym celu w pierwszej kolejności ustalić należało, wobec podnoszonych przez Skarżącego zastrzeżeń, czy decyzja z dnia [...] weszła do obrotu prawnego.

W ocenie sądu z dokumentów zgromadzonych w toku postępowania wynika, że powyższa decyzja weszła do obrotu prawnego.

O powyższym świadczy adnotacja na egzemplarzu decyzji znajdującym się w aktach sprawy oraz oświadczenie żony uczestnika postępowania, G. W., złożone na rozprawie w dniu 10 stycznia 2012 r., przywołane w uzasadnieniu wyroku tutejszego sądu, jak również znajdujący się w aktach sprawy oryginał mapy podziałowej z dnia [...] (oraz jego poświadczona za zgodność kopia) w której powołano się na prawomocną decyzję z [....]. Decyzja z [...] okazana została również przy akcie notarialnym z dnia [...] w którym uczestniczyła matka Skarżącego, W. W., działająca w imieniu swoim oraz Skarżącego jak również uczestnik A. W., przy czym wszystkie te osoby były wymienione wskazane w decyzji z dnia [...] jako strony postępowania.

Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu, że w wyroku tutejszego sądu wskazane zostało, iż do oświadczeń G.W. podejść należy z ostrożnością z uwagi na fakt, iż na decyzji znajduje się adnotacja "otrzymałem 3 egzemplarze decyzji celem przekazania zainteresowanym" sąd rozpoznający sprawę wskazuje, że mąż G. W., A. W., nie kwestionował faktu przekazania mu powyższej decyzji przez żonę. Wobec powyższego, nawet gdyby uznać, że G.W. nie przekazała jednego egzemplarza decyzji Skarżącemu, to wobec otrzymania jej przez innego uczestnika postępowania uznać należało, że decyzja ta weszła do obrotu prawnego.

Skarżący zarzucał organowi w skardze niekonsekwencje w zakresie ustalenia daty doręczenia mu powyższej decyzji jak również wskazywał, że przepisy k.p.a. precyzyjnie regulują kwestie związane z doręczaniem decyzji,

Odnosząc się do powyższego zarzutu sąd wskazuje, że w dacie wniesienia przez Skarżącego odwołania, do daty wydania decyzji upłynęło 30 lat. W takiej sytuacji trudne jest ustalenie dokładnej daty doręczenia decyzji poszczególnym stronom postępowania. Wobec powyższego, w ocenie sądu SKO prawidłowo przyjęło, że najpóźniej w dniu 3 stycznia 2003 r., to jest w dacie aktu notarialnego, w trakcie którego strony, czyli W. W. działająca w imieniu własnym i Skarżącego oraz A. W. okazali powołaną decyzję Skarżący zapoznał się z treścią powyższej decyzji.

Sąd wskazuje w tym miejscu, że nie podziela poglądu Skarżącego, iż skoro nie uczestniczył w podpisaniu aktu notarialnego z dnia [...] nie można uznać, iż w dniu tym powziął wiedzę o treści decyzji. Z treści aktu wynika bowiem wprost, że w toku powyższej czynności Skarżący reprezentowany był przez swoją matkę, W. W.

Na marginesie sąd zauważa, że Skarżący w skardze konsekwentnie wskazywał, że ustalenia organu poczynione zostały na podstawie kopii aktu notarialnego z dnia [....]. Jeżeli intencją Skarżącego było zakwestionowanie wartości dowodowej powyższej kopii to wskazać należy, że kopia ta została złożona do akt sprawy właśnie przez Skarżącego przy piśmie z dnia 21 marca 2014 r. Dodatkowo, dokument powyższy poświadczony za zgodność z oryginałem dołączony został przez pełnomocnika A. W. do skargi kasacyjnej.

Sąd rozpoznający sprawę wskazuje w tym miejscu, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie należy wnieść w terminie czternastu dni od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie. Tak więc termin czternastodniowy liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie. Przez doręczenie (ogłoszenie) decyzji należy rozumieć doręczenie lub ogłoszenie w sposób unormowany w art. 39-40 k.p.a.

Rzeczywiście, podzielić należy stanowisko Skarżącego, że doręczeniem (ogłoszeniem) decyzji nie jest więc późniejsze poinformowanie podmiotu o fakcie wydania decyzji. Z powyższego wynika, że ustanowiony w art. 129 § 2 k.p.a. prekluzyjny termin do wniesienia odwołania dotyczy tylko osób, którym decyzja została doręczona. Natomiast termin ten nie dotyczy stron, które nie brały udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i którym decyzja zapadła w tym postępowaniu nie została doręczona. W tym przypadku termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Po upływie ustawowego terminu do wniesienia odwołania i po uprawomocnieniu się decyzji, osobie, która decyzji nie otrzymała i nie wniosła odwołania w terminie wynikającym z doręczenia decyzji jednej ze stron postępowania przysługuje prawo żądania wznowienia postępowania przewidziane w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Tak więc, jeżeli Skarżący – jak twierdzi – nie otrzymał decyzji z dnia [...] mógł wnieść odwołanie w terminie wynikającym z doręczenia powyższej decyzji jednej ze stron postępowania. Jeżeli tego nie uczynił, mógł wystąpić z wnioskiem o wznowienie postępowania.

Wobec powyższego, zarzuty objęte punktami 1, 2, 4, 5 i 6 petitum skargi Sąd uznaje za nieuzasadnione.

Zarzut objęty punktem 3 a) petitum skargi, to jest zarzut nie powołania biegłego, który stwierdziłby, że podpisy pod podaniem z dnia 15 lipca 1980 r. nie zostały złożone przez Skarżącego mógłby być rozpatrywany gdyby Skarżący złożył odwołanie w terminie, ewentualnie gdyby na skutek jego wniosku doszło do wznowienia postępowania. Na obecnym etapie sprawy, zarzut ten nie mógł być rozpatrywany. Zarzut objęty punktem 3 b) skargi, to jest zarzut wykonania decyzji nieostatecznej nie może być analizowany w ramach postępowania dotyczącego terminowości wniesienia odwołania.

Zarzut z punktu 7 skargi, to jest zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. poprzez uniemożliwienie Skarżącemu zapoznania się z poświadczonym za zgodność odpisem mapy z dnia [...] sąd uznaje za nieuzasadniony.

Obowiązek wynikający z art. 10 § 1 k.p.a dotyczy tylko spraw rozstrzyganych w formie decyzji. W niniejszej sprawie organ wydał postanowienie, zatem art. 10 § 1 k.p.a nie miał zastosowania. Dodatkowo wskazać należy, że Skarżący formułując powyższy zarzut nie wskazał, jakich konkretnie czynności procesowych nie mógł dokonać na skutek pozbawienia go możliwości zapoznania się z aktami sprawy.

Z uwagi na powyższe, uznając, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu, zaś zarzuty podniesione w skardze sąd niezasadne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.