Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 901/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-09-01 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów
Powołane przepisy: article: art. 246 par 2 pkt 2 w zw. z art. 258 par 4
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

|Kraków dnia 1 września 2017 r. | Postanowienie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym:, Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka, po rozpoznaniu w dniu 1 września 2017 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpital [...] w K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpital [...] w K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 30 czerwca 2017 r. znak: [...], w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa Ł. H. do świadczenia opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, postanawia:, , przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych., ,


UZASADNIENIE

|Uzasadnienie |

|Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Szpital [...] w K. (dalej strona skarżąca), wniosła do Wojewódzkiego Sądu |

|Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2017 r. znak: [...] w przedmiocie |

|odmowy potwierdzenia prawa Ł. H. do świadczenia opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W treści skargi strona skarżąca|

|sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, załączając wypełniony formularz wniosku o |

|przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPPr". |

|W uzasadnieniu wniosku, strona skarżąca podniosła, że z uwagi na swoją sytuację finansową oraz rodzaj wykonywanych zadań w zakresie |

|opieki zdrowotnej nie jest w stanie ponieść niezbędnych w niniejszej sprawie kosztów sądowych. Wyjaśniła, że przedmiotem niniejszego |

|postępowania jest decyzja odmawiająca potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowych ze środków publicznych. W związku |

|z powyższym, gdy strona skarżąca jest zmuszona do ponoszenia dodatkowych kosztów celem uzyskania zapłaty za udzielone w trybie nagłym |

|świadczenia opieki zdrowotnej, przedmiotowy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest niezbędny, bowiem umożliwi dochodzenie swoich|

|praw na drodze sądowej. Oświadczyła, że wysokość kapitału zakładowego stanowi fundusz własny ujemny tj. 112.068.104,34 zł (w tym |

|fundusz założycielski – stan na 31.12.2016 r. 235.716.953,923 zł oraz wartość aktywów 442.762.992,95 zł; wartość środków trwałych |

|wynosi 287.537.537,08 złotych. Natomiast strata z działalności za ostatni rok obrotowy wyniosła 14.188.098,73 zł. |

|Wskazała, że pomimo starań w zakresie poprawy sytuacji finansowej pozyskiwane przychody nie pokrywają kosztów bieżącej działalności |

|Szpitala.. Brak dostatecznej ilości środków finansowych powoduje utrzymywanie się stanu zobowiązań na bardzo wysokim poziomie. Na dzień|

|31 marca 2017 r. zobowiązania ogółem stanowiły kwotę 339.140.827,10 zł, w tym zobowiązania wymagalne na kwotę 59.762.368,28 zł. W |

|związku z powyższym skarżąca pozyskała długoterminowe kredyty i pożyczki, których zobowiązania na dzień 31 marca 2017 r. stanowiły |

|kwotę 121.866.917,00 zł, przy czym miesięczne obciążenia z tytułu spłaty rat kredytu i pożyczek stanowią kwotę ok 2.200.000,00 zł. |

|Ponadto strona skarżąca wskazała, że czyni starania, aby utrzymać płynność finansową. Oświadczyła, że środki finansowe na dzień 31 |

|marca 2017 r. stanowiły kwotę 20.258,485,03 zł, natomiast środki własne w wysokości 11.550.374,49 zł przeznczone są na spłatę części |

|zobowiązań wobec pracowników Szpitala z tytułu wynagrodzenia za miesiąc marzec 2017 r. Pozostała kwota 8.708.110,54 to środki celowe, |

|które przeznaczane są na ściśle określone cele wynikające z ustaw. Podniosła również, że miesięczne obowiązkowe zobowiązania z tytułu: |

|wynagrodzenia pracowników, składek ZUS, podatku dochodowego od osób fizycznych to kwota ok 23.000.000,00 zł. Ponadto powyższa kwota nie|

|obejmuje wynagrodzenia za dyżury lekarskie. W związku z powyższym są to kwoty, które znacznie przewyższają środki, którymi dysponuje |

|skarżąca. |

|Do wniosku dołączono bilans aktywów i pasywów za 2016 r., rachunek zysków i strat za 2016 r. stan rachunków bankowych na dzień 9 |

|czerwca 2017 r. oraz oświadczenie o stanie środków finansowych Szpitala. |

|Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: |

|Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z|

|dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369) – dalej jako p.p.s.a. |

|prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów|

|sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie |

|częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i|

|wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie |

|prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie|

|ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma |

|dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym). Podkreślić więc należy na |

|wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma |

|charakter fakultatywny. Przyznanie prawa pomocy osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, przy spełnianiu przesłanek |

|przewidzianych w przepisie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a., nie ma więc charakteru bezwzględnego. Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać|

|taką pomoc (por. postanowienie NSA z dnia 30.11.2010r. sygn. I FSK 790/2010, postanowienie NSA z dnia 30.09.2011r.sygn. akt II FZ |

|409/11, CBOSA). |

|Podkreślić należy także, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 p.p.s.a., |

|zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia |

|danin publicznych, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. |

|Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to |

|powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest |

|rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. |

|W ocenie Sądu, w kontekście przedstawionej argumentacji i złożonych dokumentów, żądanie strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w |

|zakresie częściowym uznać należy za uzasadnione. |

|Podnieść przede wszystkim należy, że strona skarżąca, jako jednostka sektora finansów publicznych związana jest dyscypliną finansową |

|przejawiającą się wymogiem przestrzegania ram planu finansowego, czyli planów procesów gromadzenia oraz wydatkowania publicznych |

|środków pieniężnych. Ta okoliczność odróżnia ją od "zwykłych" podmiotów gospodarczych, które działając na rynku gospodarczym mogą |

|swobodnie dysponować własnymi środkami. Dlatego też niezaplanowane wydatki w postaci opłat sądowych nie mogą być traktowane na równi z |

|wydatkami zaplanowanymi i związanymi z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, działalnością dydaktyczną i badawczą. |

|Oceniając możliwości finansowe strony skarżącej, Sąd wziął po uwagę stan środków pieniężnych zgromadzonych na jej rachunku bankowym, a |

|w szczególności ich przeznaczenie oraz fakt, że wnioskujący jest zakładem opieki zdrowotnej, działającym w sektorze usług zdrowotnych. |

|Posiadane na rachunkach środki, w ocenie Sądu, nie mogą decydować o kondycji finansowej skarżącej, albowiem są to środki przeznaczone |

|m.in. na zaspokojenie bieżącej działalności Szpitala, spłatę zobowiązań wobec kontrahentów, wynagrodzenia dla pracowników. W tym |

|kontekście należy mieć również na uwadze wskazywane informacje, co do aktualnego zadłużenia Szpitala oraz stratę i niewątpliwie słabą |

|kondycję finansów. |

|Na marginesie wskazać należy, że wbrew twierdzeniu strony skarżącej, niniejsza sprawa nie jest objęta ustawowym zwolnieniem od kosztów |

|sądowych, bowiem zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit.c strony nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawach dotyczących chorób|

|zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Natomiast przedmiotowa sprawa nie jest sprawą z zakresu świadczeń |

|leczniczych i jako taka podlega ogólnemu obowiązkowi uiszczenia kosztów sądowych wynikającemu z art. 199 p.p.s.a. |

|Z tych powodów, uwzględniając wyjątkową sytuację strony skarżącej, Sąd przyjął, że nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie |

|jakichkolwiek kosztów postępowania i na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji |

|postanowienia. |

| |