Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1788/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 32 ust. 1, art. 37a pkt 1, art. 121, art. 28 ust. 1, art. 25 ust. 1
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
article: art. 151, 132
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Anna Mierzejewska Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Ewa Pisula – Dąbrowska Protokolant – starszy sekretarz sądowy Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi M. A. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze stanowiska i przeniesienia do dyspozycji – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Komendant Rejonowy Policji [...] rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2014 r. nr [...], działając na podstawie art. 32 ust. 1, art. 37a pkt 1 i art. 121 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, z dniem [...] maja 2014 r. zwolnił skarżącego [...] M. A. z zajmowanego stanowiska Naczelnika Wydziału [...] Komendy Rejonowy Policji [...] i z dniem [...] maja 2014 r. przeniósł do swojej dyspozycji na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy, bez zmiany składników uposażenia. Ponadto w oparciu o art. 108 § 1 k.p.a., powyższemu rozkazowi nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu podano, że konieczna była zmiana kadrowa na wskazanym stanowisku z uwagi na potrzeby służby w celu efektywniejszego wykonywania obowiązków ustawowych zadań Policji.

Pełnomocnik skarżącego w odwołaniu z dnia [...] czerwca 2014 r. zarzucił zaskarżonemu rozkazowi personalnemu naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy. W szczególności naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o zakończeniu postępowania i nieumożliwienie stronie zapoznania się z zgromadzoną całością materiału dowodowego i wypowiedzenia się co do niego, naruszenie art. 73 § 1 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wyznaczenie pełnomocnikowi strony jednego terminu do zapoznania się z aktami i wypowiedzenia co do treści, gdy zdaniem pełnomocnika, czynności te nie mogły zostać wykonane jednocześnie, zaś decyzję wydano w siódmym dniu po zapoznaniu się pełnomocnika z materiałami sprawy, art. 36 § 3 k.p.a. w zw. z art. 35 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o niezakończonym postępowaniu w terminie jednego miesiąca, naruszenie art. 73 § 2 k.p.a. w zw. z art. 74 § 2 k.p.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę sporządzenia odpisów akt sprawy i doręczenia ich pełnomocnikowi strony z naruszeniem formy, w jakiej taka odmowa powinna być wydana, tj. poprzez niewydanie w tej sprawie postanowienia, naruszenie art. 81 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 2 i 3 k.p.a. a contrario poprzez uznanie za udowodnione okoliczności faktyczne, co do których strona nie miała możliwości wypowiedzenia się jako do całości materiału dowodowego zebranego w sprawie, naruszenie art. 110 k.p.a. w zw. z art. 109 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 14 § 2 k.p.a. poprzez wprowadzenie decyzji w życie przed jej doręczeniem stronie; naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez należytego rozważenia materiału dowodowego, w szczególności niewskazanie konkretnych zarzutów odnoszących się do strony poza ogólnikowymi stwierdzeniami o obniżeniu dyscypliny w wydziale [...] i utracie zaufania, a także jednostronnego potraktowania materiału dowodowego tylko z punktu widzenia negatywnego dla strony oraz naruszenie art. 108 § 1 k.p.a. poprzez nieuzasadnione nadanie zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W tej sytuacji wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto wniósł o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego i dopuszczenie dowodów z przesłuchań w charakterze świadków skarżącego oraz 3 innych osób, a także włączenie do akt postępowania dokumentów w postaci: sprawozdania z kontroli przeprowadzonej przez Wydział Doskonalenia Zawodowego [...], sprawozdania z czynności wyjaśniających w sprawie uchybień w zakresie realizacji szkoleń przewidzianych do prowadzenia w 2013 r. w Komendzie Rejonowej Policji [...], dołączenie do akt postępowania pisma I. dz. [...] sygnowanego przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji [...], analiz przeprowadzonych przez Zespół Kadr i Szkolenia wskazanej Komendy dotyczących aktualności kart opisu stanowisk pracy w pozostałych jednostkach i komórkach organizacyjnych Komendy, opinii służbowych strony za okres 2008 – 2013, wniosków przełożonych o nadanie skarżącemu odznaczeń państwowych i resortowych, wniosku o mianowanie strony na stopień [...], wyciągu z ewidencji urlopowej strony i ewidencji czasu służby, akt postępowania dyscyplinarnego I. dz. [...], decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. w sprawie określenia jednostki komórek organizacyjnych, wykonujących zadania wprowadzania, kontroli, zatwierdzania i korekty danych w ramach Systemu Elektronicznej Sprawozdawczości Policji we wskazanej komendzie Policji, wszelkich materiałów dotyczących przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2014 r. kontroli Wydziału [...] wskazanej komendy Policji; dyplomów i zaświadczeń obrazujących dotychczas nienaganną służbę, a stanowiących załącznik do odwołania. Ponadto wniósł o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji, bowiem rygor ten został nadany bez uzasadnionej podstawy faktycznej i prawnej w szczególności, że decyzja została wydana wobec osoby pozostającej na zwolnieniu lekarskim. Do odwołania pełnomocnik załączył nieuwierzytelnione kopie dokumentów dotyczących skarżącego, w postaci: referencji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] listopada 2006 r., pisma Zastępcy Burmistrza Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2013 r., podziękowania od Burmistrza Dzielnicy [...] [...] W. z dnia [...] kwietnia 2014 r., pisma [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z dnia [...] kwietnia 2014 r., pisma Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Natomiast skarżący w odwołaniu z dnia [...] czerwca 2014 r. zarzucił zaskarżonemu rozkazowi personalnemu naruszenie zasad postępowania administracyjnego wskazanych w art. 6, 7, 8, 9, 10 § 1, 11, 36, 50 § 1 i 3, 66a, 73 § 2, 74 § 2, 77 § 1, 3 i 4, 78, 79, 80, 81, 86, 107 § 1 i 3, 109, 123, 124 k.p.a., a w szczególności: wydanie z urzędu decyzji uznaniowej bez przeprowadzenia właściwego postępowania administracyjnego, pozbawienie prawa do udziału poprzez niewłaściwe pouczenie w zawiadomieniu o wszczęciu oraz w trakcie postępowania, pozbawienie prawa do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego poprzez niedostarczenie żądanych kserokopii akt postępowania, zaniechanie wydania kopii akt postępowania i niewydanie postanowienia o odmowie ich wykonania, niezapoznanie z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji, uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz złożenia wniosków dowodowych przed podjęciem decyzji, niedoręczenie i nieogłoszenie decyzji przed wprowadzeniem w życie, wydanie decyzji bez wyczerpującego uzasadnienia biorącego pod uwagę ewentualne jego wnioski, nieprzyjęcie wyjaśnień niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy poprzez niedołożenie starań do ich wykonania pomimo poinformowania pracownika organu o chęci ich złożenia przez stronę nie mogącą się stawić w siedzibie organu ze względu na chorobę, ograniczenie prawa do wypowiedzenia się przez pełnomocnika strony co do zgromadzonego materiału poprzez nakreślenie terminu do zapoznania się z materiałami i złożenia stanowiska na ten sam dzień. W obszernym uzasadnieniu skarżący wypowiedział się co do zebranych w postępowaniu dowodów oraz zgłoszonych żądań, przedstawiając własną ocenę konkretnych wydarzeń szczegółowo je opisując. Zarzucił w uzasadnieniu pracownikowi Zespołu Kadr i Szkolenia Komendy Rejonowej Policji [...] brak zapoznania z przysługującymi uprawnieniami, w tym co do terminów, które zostały określone otrzymanym uprzednio zawiadomieniem o wszczęciu prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania. Wskazał, że błędne pouczenie w zawiadomieniu oraz brak udzielenia informacji przez pracownika organu skutkował brakiem możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału przed wydaniem decyzji. Ponadto zarzucił Komendantowi Rejonowemu Policji [...] określenie takiego samego terminu na dokonanie czynności zapoznania się z materiałami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie. Na potwierdzenie własnej oceny zaistniałej sytuacji wymieniony wniósł o przesłuchanie świadków oraz włączenie do akt postępowania szeregu dokumentów. Podkreślając niechęć przełożonych, w tym Komendanta Rejonowego Policji [...] co do niego, do odwołania załączono nieuwierzytelnione kopie pism, złożonych również wraz z odwołaniem przez pełnomocnika, a także wydruki ze strony archiwum.rp.pl zawierające artykuły prasowe dotyczące działalności Policji w latach 2006 – 2007 na [...] w W., a także samobójstwa policjanta w Komisariacie Policji [...] z roku 2009. Wskazał jednocześnie, iż w wyniku gróźb przełożonych stan jego zdrowia uległ pogorszeniu. W związku z powyższym wniósł o zwrócenie zaskarżonej decyzji do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 2 k.p.a., uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze stanowiska Naczelnika Wydziału [...] Komendy Rejonowej Policji [...] i daty przeniesienia do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...], ustalając te daty stosownie na dzień [...] maja 2014 r. i [...] maja 2014 r., zaś w pozostałej części utrzymał zaskarżony rozkaz personalny w mocy. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że stosownie do art. 32 ust. 1 cyt. ustawy o Policji, do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Stosownie natomiast do treści art. 37a pkt 1 ustawy, policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Zatem przepis art. 32 ma charakter kompetencyjny, jednak można na jego podstawie zwolnić policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego z równoczesnym przeniesieniem do dyspozycji przełożonego. W ocenie organu treść powołanego przepisu wskazuje na to, iż podejmowane na jego podstawie decyzje mają charakter uznaniowy. Dalej podkreślono, że podstawą sprawnego funkcjonowania komórek organizacyjnych Policji jest nie tylko fachowość i doświadczenie osoby pełniącej funkcję kierowniczą, ale również dyspozycyjność i pełne zaufanie organu mianującego. Istotą bowiem służby w Policji jest dyspozycyjność funkcjonariuszy, zaś osoba zgłaszająca się do służby w Policji wyraża dobrowolnie gotowość podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej obowiązującej w Policji, a następnie składa ślubowanie, zobowiązując się do przestrzegania dyscypliny służbowej oraz wykonywania poleceń służbowych. Zwalnianie zatem ze stanowisk służbowych i przenoszenie policjantów do dyspozycji właściwego przełożonego mieści się w kategoriach szczególnych uprawnień przełożonych, składających się na kształtowanie dyscypliny służbowej, której policjant winien się podporządkować. Zatem z tych powodów Komendant Rejonowy Policji [...] jako przełożony wszystkich funkcjonariuszy Komendy Rejonowy Policji [...], ma prawo do kształtowania polityki kadrowej oraz do decydowania o obsadzie stanowisk służbowych w podległej jednostce organizacyjnej Policji i działał w ramach posiadanych kompetencji, wynikających z art. 32 ust. 1 ustawy, bowiem jako organ administracji rządowej odpowiedzialny za ochronę ładu i porządku publicznego na terenie podległego mu rejonu służbowego, zobowiązany jest do zapewnienia prawidłowej realizacji ustawowych zadań Policji, uwzględniającej interes społeczny, tożsamy z interesem służby w Policji, w tym również poprzez odpowiednie kształtowanie struktury organizacyjnej podległych jednostek i komórek organizacyjnych Policji oraz obsady stanowisk służbowych w sposób najbardziej odpowiadający potrzebom służby, wynikającym z konieczności zapewnienia właściwej realizacji ustawowych zadań Policji. Natomiast z akt postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiotowej sprawie wynika niezbicie, że w dniu [...] marca 2014 r. dokonano przejrzenia akt osobowych policjantów Wydziału [...] Komendy Rejonowej Policji [...], w których ujawniono brak aktualnych opinii służbowych w przypadku 26 policjantów, a także brak aktualnych kart opisu stanowiska pracy w przypadku 15 pełniących służbę funkcjonariuszy, a właściwym do sporządzenia opinii służbowych oraz kart opisu stanowiska pracy w tym okresie był skarżący. Bezspornym również jest, iż podczas weryfikacji dokumentacji z obszaru doskonalenia zawodowego odbywającego się w Wydziale [...] wskazanej komendy stwierdzono brak list obecności i ankiet ewaluacyjnych w dokumentacji szkolenia zawodowego. Ponadto nie zrealizowano zaplanowanych zajęć z tematyki: legitymowanie (zaplanowane dla dzielnicowych od dnia [...] do dnia [...] czerwca 2013 r.), zatrzymanie osób (zaplanowane dla dzielnicowych od dnia [...] do dnia [...] lutego 2013 r.), ustawa o cudzoziemcach – wybrane aspekty (zaplanowane dla policjantów Zespołu do spraw Wykroczeń i Postępowań Administracyjnych na I kwartał 2013 r.), postępowanie mandatowe (zaplanowane dla policjantów Zespołu do spraw Wykroczeń i Postępowań Administracyjnych na III kwartał 2013 r.), ochrona praw człowieka (zaplanowane dla Wydziału [...] na III kwartał 2013 r.) i za całość zagadnień w zakresie doskonalenia lokalnego w Wydziale [...] odpowiedzialny jest Naczelnik tegoż wydziału, a we wskazanych okresach skarżący. Ponadto z akt administracyjnych wynika, że podległym i pozostającym pod nadzorem służbowym skarżącego policjantom przedstawiono zarzuty karne oraz dyscyplinarne, pozostające w bezpośrednim związku ze służbą oraz wykonywaniem zadań i czynności służbowych. Dalej podkreślono, że wskazane wyżej czynności w postaci przede wszystkim opiniowania służbowego, mają na celu między innymi ustalanie przydatności policjanta na zajmowanym stanowisku służbowym oraz przydatność do służby w ogóle, a także motywować policjanta do sprawnego wykonywania zadań i czynności służbowych. Brak natomiast odpowiedniego czynnika ocennego oraz motywacyjnego może w dłuższej perspektywie wpłynąć na rozluźnienie dyscypliny służbowej, co jak ustalono miało miejsce w przedmiotowej sprawie. W świetle powyższego zaskarżony rozkaz personalny uznać należy za decyzję prawidłową, zaistniały bowiem przesłanki do wydania takiego rozstrzygnięcia. Skoro bowiem Komendant Rejonowy Policji [...] utracił zaufanie do skarżącego i uznał, że nie sprostał on obowiązkom służbowym na zajmowanym stanowisku służbowym, to w ramach szczególnych uprawnień przełożonego mógł zwolnić wymienionego z zajmowanego stanowiska służbowego i przenieść do swojej dyspozycji na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy. Ponadto zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, bowiem została wydana na stosowny wniosek personalny Zastępcy Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] marca 2014 r. W dalszej części podano, że faktem jest, iż skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego kwitując odbiór pisma w tej sprawie w dniu [...] kwietnia 2014 r., a w dniu [...] kwietnia 2014 r. zapoznał się osobiście z materiałami postępowania administracyjnego. Natomiast od dnia [...] kwietnia 2014 r. skarżący nie pełni służby, usprawiedliwiając nieobecność w służbie zaświadczeniami lekarskimi o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby. Zaświadczenia lekarskie, wydane zostały za okres od dnia [...] kwietnia 2014 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r. następnie od dnia [...] kwietnia 2014 r. do dnia [...] maja 2014 r., od dnia [...] maja 2014 r. do dnia [...] maja 2014 r., od dnia [...] maja 2014 r. do dnia [...] czerwca 2014 r., od dnia [...] czerwca 2014 r. do dnia [...] czerwca 2014 r., od dnia [...] czerwca 2014 r. do dnia [...] lipca 2014 r. i ostatnie od dnia [...] lipca 2014 r. do dnia [...] lipca 2014 r. W ocenie organu odwoławczego, nieobecność w służbie skarżącego trwająca ponad trzy miesiące, uniemożliwia wymienionemu policjantowi realizację podstawowych zadań związanych z zapewnieniem prawidłowego funkcjonowania i kierowania Wydziałem. Trudno bowiem przypuszczać, aby po uchyleniu zaskarżonej decyzji nagle powrócił do służby, pomimo nadal trwającej choroby. O powyższym świadczą zarówno przedkładane zwolnienia lekarskie, jak również same twierdzenia strony oraz jej pełnomocnika, zawarte w odwołaniach. Skoro bowiem zarówno strona, jak i jej pełnomocnik kategorycznie twierdzą, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie nie powinno się toczyć ze względu na chorobę strony, to ponownie rozstrzygając sprawę w postępowaniu odwoławczym organ winien wziąć tę okoliczność pod uwagę, jako okoliczność uniemożliwiającą właściwe pełnienie służby na stanowisku kierowniczym, na którym wymagana jest oprócz zaufania przełożonego także gwarancja pełnej dyspozycyjności w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania Wydziału [...] Komendy Rejonowej Policji [...], a przez to właściwej realizacji ustawowych zadań i czynności służbowych w tej komórce organizacyjnej Policji. Dalej odniesiono się do podniesionej kwestii zawieszenia prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego ze względu na chorobę strony i stwierdzono po pierwsze, że w przypadku wniosku strony o zawieszenie postępowania, rzeczą organu jest niezwłoczne rozpoznanie tegoż wniosku po wcześniejszym przeanalizowaniu wyłącznie przesłanek zawieszenia, wymienionych w art. 98 § 1 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem, organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Tymczasem toczące się postępowanie zostało wszczęte z urzędu i brak jest możliwości uwzględnienia takiego wniosku w niniejszej sprawie. Po drugie natomiast, co się tyczy badania podstaw obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego w oparciu o przepis art. 97 § 1 k.p.a. podkreślono, że obowiązkiem organu jest bieżące analizowanie okoliczności toczącego się postępowania pod kątem konieczności jego zawieszenia z urzędu, które to okoliczności z uwagi na dynamikę postępowania mogą się w toku sprawy zmieniać. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 k.p.a., organ administracji obligatoryjnie zawiesza postępowanie administracyjne w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe; w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony; w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych; a także, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, zaś w przedmiotowej sprawie żadna ze wskazanych wyżej obligatoryjnych przesłanek zawieszenia postępowania administracyjnego nie zaistniała. W świetle powyższego nie zasługują na uwzględnienie zarzuty pełnomocnika oraz strony w kwestii naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. Skoro bowiem strona zapoznała się z materiałami sprawy w dniu [...] kwietnia 2014 r. a pełnomocnik w dniu [...] kwietnia 2014 r., a decyzja została wydana w dniu [...] maja 2014 r., to zarówno strona jak i jej pełnomocnik mogli wypowiedzieć się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Próżno zatem w tym miejscu doszukać się winy w działaniu organu, gdy profesjonalny pełnomocnik strony, który zapoznał się z materiałami sprawy, mogąc wypowiedzieć się co do zebranego materiału oraz ewentualnie zgłaszać żądania przez okres ponad siedmiu dni, nie podjął żadnej czynności, występując w dniu [...] maja 2014 r. (wpływ do organu w dniu [...] maja 2014 r., a więc po wydaniu decyzji w sprawie) z wnioskiem o wykonanie i przesłanie odpisu akt sprawy, z którymi de facto się zapoznał, a także o zawieszenie postępowania administracyjnego. Odnosząc się do podnoszonej w odwołaniach kwestii wydania kopii materiałów sprawy stwierdzono, że według art. 73 § 1 k.p.a., strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Czynności określone w § 1 są dokonywane w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu (§ 1 a). W myśl zaś § 2 art. 73 k.p.a., strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Natomiast zgodnie z § 3 powołanego przepisu, w przypadku pism w formie dokumentu elektronicznego wnoszonych do organu administracji publicznej lub przez niego doręczanych, organ administracji publicznej może zapewnić stronie dokonanie czynności, o których mowa w § 1, w swoim systemie teleinformatycznym, po identyfikacji strony w sposób określony w przepisach art. 20a ust. 1 albo 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Zgodnie natomiast z art. 10 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z art. 73 § 1 k.p.a. wynika prawo strony do wglądu w akta sprawy, które jest w istocie prawem strony przeglądania akt sprawy, a także prawo sporządzania notatek z akt sprawy, kopii lub odpisów. Określonemu w art. 73 § 1 k.p.a. prawu strony odpowiada obowiązek (powinność) organu administracji publicznej respektowania tego prawa. Sposób realizacji prawa zagwarantowanego stronie przez przepis art. 73 § 1 k.p.a. określa art. 73 § 1a k.p.a. Z przepisu natomiast art. 73 § 2 k.p.a. wynika prawo żądania uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Organ zatem może odmówić uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania stronie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów ze względu na brak ważnego interesu strony (art. 73 § 2 k.p.a.), jak i z uwagi na treść art. 74 § 1 k.p.a. Reasumując, z powyższych regulacji prawnych wynika, że organ ma jedynie obowiązek zapewnić stronie dostęp do akt sprawy w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu, a także umożliwić stronie wgląd w akta sprawy, sporządzenie z nich notatek, kopii lub odpisów. Organ ma natomiast obowiązek uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy albo wydania stronie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Wykładnia literalna powołanego przepisu wskazuje zatem, że organ obowiązany jest jedynie umożliwić stronie wykonanie jej uprawnienia do sporządzania notatek, kopii lub odpisów z akt sprawy, a nie sporządzać na żądanie strony takie odpisy, czy kopie. Z dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że strona może sama sporządzać kserokopie dokumentów z akt sprawy, jednakże nie może żądać, aby takie kserokopie wykonywał i dostarczał sam organ administracji. Organ nie ma takiego obowiązku, albowiem sporządzanie notatek, czy odpisów z akt postępowania ustawodawca pozostawił stronie, niezależnie od rodzaju użytych do tego środków technicznych. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. stwierdzono, że przepis ten nakłada na organ administracji powinność zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, realizacji możliwości wypowiadania się przez stronę co do zebranych w toku postępowania dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a ponadto realizacji wynikającego z art. 73 § 1 k.p.a. uprawnienia strony do przeglądania akt sprawy i sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów. Zatem osiągniecie celu, jakim jest zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu w powyższy sposób, nie może następować poprzez nałożenie na organ obowiązku sporządzania i wydawania stronie postępowania administracyjnego nieuwierzytelnionych kserokopii dokumentów z akt postępowania, czy kserokopii całości akt sprawy i doręczania ich stronie postępowania, jak tego żądała strona niniejszego postępowania oraz jej pełnomocnik. Podkreślono, że złożony po zakończeniu postępowania wniosek z dnia [...] maja 2014 r. został rozpatrzony przez Komendanta Rejonowego Policji [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., na które pełnomocnik złożył zażalenie. Dalej wskazano, że argumenty w zakresie dotychczasowej dobrej opinii, posiadanych odznaczeń czy też awansów w stopniu służbowym, nie były i nie są kwestionowane przez organy Policji, pozostając jednocześnie bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Organ l instancji posiadając bowiem wskazane wyżej uprawnienia, dał pierwszeństwo argumentom przemawiającym za celowością zwolnienia strony z zajmowanego stanowiska i przeniesieniem do dyspozycji przełożonego, właściwego w sprawach osobowych przed argumentami uzasadniającymi pozostawienie go na dotychczas zajmowanym stanowisku służbowym ze względu na posiadaną opinię służbową. Ponadto w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż przeniesienie skarżącego do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...] następuje na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy co oznacza, że przeniesienie to następuje na czas do dnia powołania lub mianowania na inne stanowisko służbowe, albo zwolnienia ze służby w Policji, który nie jest równoznaczny z okresem 12 miesięcy, ale wiąże się z wystąpieniem określonej możliwości mianowania na inne stanowisko służbowe, bądź też zaistnienia przesłanek wymaganych do zwolnienia policjanta ze służby. Przy czym okres pozostawania w dyspozycji nie może przekroczyć 12 miesięcy, zaś sam ten okres umożliwia organowi podjęcie właściwej decyzji w zakresie określenia statusu służbowego policjanta w odniesieniu do jego sytuacji służbowej i możliwości etatowych wskazanej jednostki organizacyjnej Policji. Dalej podano, że z akt sprawy nie wynika, aby przełożeni żywili do skarżącego niechęć, a wnioskujący i organ przekonywująco uzasadnili swoje stanowisko. W świetle powyższego za nie posiadające żadnego znaczenia w przedmiotowej sprawie uznać należy argumenty formułowane w tym zakresie, a w szczególności za nieporozumienie uznać należy załączone do odwołania artykuły prasowe, dotyczące działalności i funkcjonowania Policji na [...] czy też samobójczej śmierci policjanta z Komisariatu Policji [...], które pozostają bez jakiegokolwiek wpływu na zaskarżone rozstrzygnięcie. Zatem zaskarżoną decyzję uznać należy za uzasadnioną z punktu widzenia oceny zasadności i celowości podjętego rozstrzygnięcia, a także za uwzględniającą interes społeczny, tożsamy z interesem służby w Policji przy jednoczesnym uwzględnieniu słusznego interesu strony. Komendant Rejonowy Policji [...] podejmując bowiem decyzję w przedmiotowej sprawie, będąc zobowiązanym w toku postępowania administracyjnego do harmonizowania interesu publicznego ze słusznym interesem strony, przy braku ustawowych definicji wskazanych pojęć, prawidłowo wykazał konieczność przedłożenia interesu służby nad słuszny interes policjanta. Podkreślono, iż realizacja ustawowych zadań Policji następuje również poprzez takie kształtowanie sytuacji organizacyjnej i kadrowej przez właściwego przełożonego, które odpowiada potrzebom i zabezpiecza właściwą ich realizację, a samo przeniesienie nie rodzi negatywnych dla skarżącego skutków finansowych. Natomiast co do zarzutu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności stwierdzono, iż odwołanie się do pojęcia "niezbędności" niezwłocznego działania, ustawodawca uznaje, że może to nastąpić wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw i obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 k.p.a. i w grupie dóbr chronionych mieści się pojęcie interesu społecznego, które uznać należy za tożsame z interesem służby w Policji. W szeroko bowiem rozumianym interesie służby w Policji jest takie kształtowanie sytuacji kadrowej, które poprzez właściwą obsadę stanowisk służbowych, zwłaszcza stanowisk kierowniczych, zapewnia sprawność działania w realizacji ustawowych zadań Policji, możliwości wykonywania nadzoru nad realizacją tych zadań, a także uwzględnia specjalizację zadań, sprawność i ciągłość ich realizacji, na co wskazał organ pierwszej instancji. Z tych wszystkich powodów nie zasługują również na uwzględnienie pozostałe wnioski zawarte przez skarżącego oraz jego pełnomocnika w złożonych odwołaniach, w szczególności odnoszące się do przesłuchań świadków, albowiem wskazane okoliczności, co do których miałyby zostać one przesłuchane, a także dokumenty, których włączenia do akt sprawy zażądano, pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. Dalej wskazano na przepis art. 110 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej i niewątpliwie w niniejszej sprawie zaskarżony rozkaz personalny został doręczony stronie w dniu [...] maja 2014 r. Zaszła zatem konieczność dokonania zmian w zakresie ustalonych zaskarżoną decyzją daty zwolnienia z zajmowanego stanowiska służbowego oraz daty przeniesienia policjanta do dyspozycji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniesiono o uchylenie zaskarżonego i poprzedzającego go rozkazu, zarzucając naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania i polegające na braku należytej reprezentacji, tj.:

1. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o zakończeniu postępowania prowadzonego przed Komendantem Rejonowym Policji [...] i nieumożliwienie zapoznania się ze zgromadzoną całością materiału dowodowego i wypowiedzenia się co do niego, co skutkowało pozbawieniem strony prawa do czynnego udziału w postępowaniu i należytego reprezentowania swoich praw,

2. art. 73 § 1 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wyznaczenie pełnomocnikowi skarżącego jednego terminu do zapoznania się z aktami i wypowiedzenia, co do ich treści, gdy tymczasem czynności te nie mogły być zrealizowane w tym samym czasie, gdyż wypowiedzenie się co do treści zarzutów i materiału dowodowego wymaga zapoznania się z całością materiału dowodowego w postępowaniu przed Komendantem Rejonowym Policji [...]; przy jednoczesnym wydaniu decyzji siódmego dnia po zapoznaniu się pełnomocnika strony z materiałem dowodowym, co uniemożliwiło mu wypowiedzenie się co do ich treści i zgłoszenia ewentualnych wniosków dowodowych, choć czas ten nie pozwalał nawet na skuteczne doręczenie korespondencji,

3. art. 81 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 2 i 3 k.p.a. a contrario poprzez przyznanie za udowodnionych okoliczności faktycznych, co do których strona nie miała możliwości wypowiedzenia się, wobec nie zachowania prawa strony do wypowiedzenia się co do całości materiału dowodowego zebranego w sprawie i całkowitym pominięciu tej kwestii w rozkazie personalnym Komendanta [...] Policji.

Ponadto zaskarżonemu rozkazowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 73 § 2 k.p.a. w zw. z art. 74 § 2 k.p.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę sporządzenia odpisów akt sprawy i doręczenia ich pełnomocnikowi strony z naruszeniem formy przez Komendanta Rejonowego Policji [...], w jakiej taka odmowa powinna być wydana, tj. poprzez niewydanie w tej sprawie postanowienia, i wydanie stosownego postanowienia już po doręczeniu odwołania Komendantowi Rejonowemu Policji [...] od rozkazu personalnego nr [...], tj. [...] czerwca 2014 r.,

2. art. 80 k.p.a. poprzez wydanie rozkazu w oparciu jedynie o dowody świadczące przeciwko skarżącemu, przyznając "pierwszeństwo argumentom przemawiającym za celowością zwolnienia z zajmowanego stanowiska",

3. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez należytego rozważenia materiału dowodowego, polegającego w szczególności na przytoczeniu jedynie stanowiska Komendanta Rejonowego Policji [...] dotyczącego utraty zaufania do skarżącego, a także jednostronnego potraktowania materiału dowodowego, tylko z punktu widzenia negatywnego dla strony, bez wskazania działań, jakie podjął skarżący, mających na celu poprawę jakości funkcjonowania wydziału [...], wyciągnięcia konsekwencji ze stwierdzonych uchybień oraz wyjaśnienia czy funkcjonariusze, którzy dokonali zawinienia ponieśli jakiekolwiek konsekwencje,

4. art. 136 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie wniosku skarżącego o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego (i zgłoszonych wniosków dowodowych) wyrażonego w odwołaniu od rozkazu Komendanta Rejonowego Policji [...] i pozostawienie go bez rozpoznania w rozkazie wydanym przez Komendanta Rejonowego Policji,

5. art. 108 § 1 k.p.a. poprzez nadanie i utrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności rozkazu Komendanta Rejonowego Policji [...], gdy tymczasem w realiach niniejszej sprawy nie doszło do zagrożenia zdrowia lub życia ludzkiego, nie groziły także gospodarstwu narodowemu ciężkie straty, ani nie zaszedł inny ważny interes społeczny lub ważny interes strony, szczególnie w świetle okoliczności, że w dniu wydania decyzji strona znajdowała się na zwolnieniu lekarskim, nie zachodziła zatem obawa, że pozostawienie jej na stanowisku będzie rodziło jakiekolwiek negatywne konsekwencje społeczne.

Niezależnie od powyższego wniesiono o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego i dopuszczenie dowodów z dokumentów:

a. sprawozdania z przeprowadzonej kontroli przez Wydział Doskonalenia Zawodowego Komendy [...] Policji w [...],

b. sprawozdania z czynności wyjaśniających l.dz. [...] w sprawie uchybień w zakresie realizacji szkoleń przewidzianych do prowadzenia w 2013 roku w Komendzie Rejonowej Policji [...] sporządzone przez nadkomisarza L. Z. - Eksperta Zespołu Dyscyplinarnego Skarg i Wniosków Komendy Rejonowej Policji [...] z dnia [...] maja 2014 roku, a zatwierdzone, co wydaje się niezrozumiałe, w dniu [...] maja 2014 r. przez [...] P. B. - Komendanta Rejonowego Policji [...],

c. z pisma l.dz. [...] sygnowanego przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji [...] R. K.,

d. analizy przeprowadzone przez Zespół Kadr i Szkolenia Komendy Rejonowej Policji [...] analiz dotyczących pozostałych jednostek i komórek organizacyjnych Komendy Rejonowej Policji [...] dotyczących aktualności kart opisu stanowisk pracy,

e. opinii służbowych [...] M. A. z okresu obejmującego okres 2008 – 2013,

f. wniosków przełożonych o odznaczenia odznaczeniami państwowymi i resortowymi,

g. wniosku o mianowanie na stopień [...],

h. wyciągu z ewidencji urlopowej oraz ewidencji czasu służby,

i. akt postępowania dyscyplinarnego l.dz. [...],

j. decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. w sprawie określenia jednostki komórek organizacyjnych, wykonujących zadania wprowadzania, kontroli, zatwierdzania i korekty danych w ramach Systemu Elektronicznej Sprawozdawczości Policji w Komendzie Rejonowej Policji [...],

k. wszelkich materiałów dotyczących przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2014 r. przez komisarza M. W.o kontroli Wydziału [...] Komendy Rejonowej Policji [...] wraz z materiałami oraz notatką [...] M. A. i dalszymi podjętymi czynnościami w związku z powstałymi rozbieżnościami,

l. dyplomów i zaświadczeń obrazujących dotychczas nienaganną służbę skarżącego.

W uzasadnieniu podał, że zaskarżony rozkaz został wydany z rażącym naruszeniem przepisów skutkującym wznowieniem postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., bowiem przesłanka braku udziału strony w postępowaniu dotyczy "każdego rodzaju postępowania, zarówno zwykłego, jak i w trybie nadzwyczajnym". Przejawem takiego czynnego uniemożliwienia stronie udziału w postępowaniu było uniemożliwienie skarżącemu w postępowaniu przed Komendantem Rejonowym Policji [...] wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego po zakończeniu postępowania, a przed wydaniem decyzji. Nieuprawnione są także twierdzenia organu, że brak możliwości wypowiedzenia się strony wynikał z opieszałości pełnomocnika, bowiem zarówno skarżący, jak i jego pełnomocnik ma prawo oczekiwać, że organ będzie działał w granicach prawa w myśl art. 6 k.p.a., nie zaś wbrew jego przepisom. Rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] został wydany równo w terminie 7 dni od daty zapoznania się pełnomocnika z aktami sprawy, zaś termin zakreślony przez Komendanta Rejonowego Policji [...] na wniesienie ewentualnych uwag czy wyjaśnień przez pełnomocnika był równy terminowi na zapoznanie się z aktami. Tym samym, pełnomocnik został de facto pozbawiony możliwości zapoznania się z aktami przed wniesieniem co do nich uwag, czy zgłoszeniem ewentualnych wniosków dowodowych. Ponadto za umożliwienie stronie wypowiedzenia się co do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie można uznać zawiadomienia o wszczęciu postępowania, gdyż Komendant Rejonowy Policji [...] wyznaczył stronie termin do wypowiedzenia się po wszczęciu postępowania, co nie jest równoznaczne z wypowiedzeniem się po zakończeniu postępowania odnośnie zgromadzonego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie naruszono także w postępowaniu przed Komendantem Rejonowym Policji [...]prawo pełnomocnika do wypowiedzenia się odnośnie zgromadzonego materiału dowodowego. Wyznaczenie pełnomocnikowi jednego terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia co do ich treści jest samo w sobie sprzeczne i nie pozwala na dogłębne zapoznanie się dowodami. Takie kształtowanie uprawnień stron prowadzi do błędu logicznego, w którym strona musiałaby przedstawiać swoje stanowisko, zanim jeszcze dowiedziałaby się jakie dowody zostały w jej sprawie zebrane. Powyższe uchybienia doprowadziły w sposób jednoznaczny, do przyznania przez organ okoliczności faktycznych za udowodnione, co do których strona nie miała możliwości wypowiedzenia się, czym naruszono art. 81 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 2 i 3 k.p.a. a contrario, bowiem w realiach niniejszej sprawy organy orzekające w sprawie całkowicie pominęły dyspozycję art. 81 k.p.a. skupiając się jedynie na prawie przełożonego do utraty zaufania do podwładnego i związanym z tym prawie do zwolnienia ze stanowiska, ignorując jednak prawa strony do poznania przyczyn takiego rozstrzygnięcia. Powyższe okoliczności niewątpliwie wskazują, że w niniejszej sprawie strona nie miała zapewnionego czynnego udziału w postępowaniu, co stanowi przesłankę wznowienia postępowania w myśl art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Przechodząc zaś do kwestii uzyskania odpisów akt sprawy wskazano, że wniosek ten nie został przed zakończeniem postępowania przez Komendanta Rejonowego Policji [...] w żaden sposób rozpoznany. Dopiero po zakończeniu postępowania, wydaniu rozkazu personalnego przez Komendanta Rejonowego Policji [...], złożeniu przez stronę odwołania i jego doręczeniu, brak ten został zauważony i stosowne postanowienie wydane. Tak późne wydanie postanowienia nie tylko uniemożliwiało stronie zaskarżenie powyższej kwestii w odwołaniu do Komendanta [...] Policji, ale także stanowiło naruszenie przepisów postępowania. W przekonaniu skarżącego miał on istotny interes prawny w uzyskaniu odpisów akt postępowania prowadzonego przed Komendantem Rejonowym Policji [...]. Stan zdrowia skarżącego, konieczność uczestniczenia w badaniach, uniemożliwiają mu nie tylko czynny udział w postępowaniu, ale także kontakt z pełnomocnikiem. Posiadanie zaś odpisów akt sprawy umożliwiłoby skarżącemu realizację swoich uprawnień. Ważnym interesem strony, o którym mowa w art. 73 § 2 in fine k.p.a., może być posiadanie uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, tak dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, jak i w celu ich wykorzystania w innych postępowaniach prawnych. Ponadto rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...], jak również rozkaz personalny Komendanta [...] Policji został wydany bez należytego rozważenia materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w oparciu o okoliczności, co do których strona nie miała możliwości wypowiedzenia się. Komendant [...] Policji co prawda przytoczył wszystkie uchybienia zarzucane skarżącemu, jednakże ani z akt sprawy, ani tym bardziej z treści decyzji nie wynika, czy Komendant Rejonowy Policji [...], a także Komendant [...] Policji przeanalizował, czy skarżący wyciągnął jakiekolwiek konsekwencje wobec funkcjonariuszy, względem których stwierdzono uchybienia, ani też czy ustalił, co było przyczyną powstałych uchybień. Nadmieniono też, że Komendant [...] Policji pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przesłuchanie go w trybie art. 50 § 3 k.p.a. i pozwolenie wypowiedzenia się, co do wszystkich przedstawionych mu zarzutów. Tymczasem, odnosząc się do zarzutów przedstawionych przez Komendanta Rejonowego Policji [...], to zauważono, że po pierwsze część z nich dotyczy okresu, kiedy skarżący znajdował się na urlopie wypoczynkowym w dniach od dnia [...] do [...] stycznia 2014 r. (nie osiągnięcie minimum sektorowego, nie wystawienie jednego patrolu do służby), zatem nie może za przewinienia te ponosić odpowiedzialności, przy czym kwestia ta była już podnoszona w odwołaniu od rozkazu Komendanta Rejonowego Policji [...]. Zaś Komendant [...] Policji do powyższego twierdzenia w żaden sposób się nie odniósł, powtarzając lakoniczną argumentację Komendanta Rejonowego Policji [...]. Nie jest to ponadto jedyny argument, który strona skarżąca podnosiła w odwołaniu, a organ ten nawet nie podjął polemiki z powyższymi faktami, powielając jedynie argumentację Komendanta Rejonowego Policji [...]. Odmiennym zagadnieniem jest kwestia dowodów zgłoszonych przez skarżącego w odwołaniu od rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji [...]. Przepis art. 136 może mieć zastosowanie wówczas, gdy organ odwoławczy stwierdzi, że materiał zebrany przez organ pierwszej instancji był niewystarczający do prawidłowego załatwienia sprawy lub część materiału dowodowego została zgromadzona z naruszeniem prawa w sposób uniemożliwiający uznanie pewnych faktów za udowodnione (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz..., Komentarz do art. 136 k.p.a.). Tymczasem już z samego uzasadnienia rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji oraz przytoczonych powyżej okoliczności wynika, że w niniejszej sprawie wiele kwestii nie zostało nawet poruszonych, choć są one immanentnie związane z przedmiotem postępowania i zarzutami przedstawionymi skarżącemu. Niezrozumiałe jest także nadanie i następne utrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności, bowiem w niniejszej sprawie nie sposób doszukać się zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego, ani tym bardziej jakiegokolwiek zagrożenia dla gospodarstwa narodowego.

W odpowiedzi na skargę Komendant [...] Policji wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że przyczyną przeniesienia do dyspozycji było długotrwałe zwolnienie lekarskie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżony rozkaz personalny został wydany zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r. Nr 289, poz. 1687 ze zm.), do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, Komendant CBŚP, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Brzmienie tego przepisu wskazuje, że jest to przepis o charakterze kompetencyjnym, w którym określono jedynie organy uprawnione do podejmowania decyzji w sprawach w nim wymienionych. Nie określono natomiast w tym przepisie żadnych kryteriów i przesłanek, którymi winny kierować się organy przy podejmowaniu rozstrzygnięć w przedmiotowych sprawach. Jednakże w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, z uwagi na brak regulacji w tym przedmiocie, możliwe jest zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego (vide np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1984/07). Z kolei z myśl art. 37a pkt 1) ustawy, policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Zatem nie ulega żadnych wątpliwości dla Sądu, że zastosowanie tego trybu, jest możliwe – a co stanowiło materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji – w zakresie kompetencji zakreślonych w cytowanym już wyżej art. 32 ust. 1 ustawy. Brzmienie art. 37a ustawy, a przede wszystkim użycie w nim sformułowania "można" wskazuje, iż podejmowane na jego podstawie decyzje mają charakter uznaniowy. To z kolei oznacza, że organ posiada swobodę działania i możliwość wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy. Uznaniowości nie można jednak utożsamiać z zupełną dowolnością i swobodą organu w tym zakresie. Z drugiej strony sądowa kontrola tego rodzaju decyzji jest ograniczona. Zatem powszechnie akceptowane jest stanowisko, iż w postępowaniu sądowoadministracyjnym zakres badania zgodności decyzji uznaniowej z prawem ogranicza się do sprawdzenia, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla potrzeb rozstrzygnięcia, tzn. czy wyjaśniono wszelkie okoliczności sprawy, czy dowody oceniono zgodnie z art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., czy wynik tej oceny znalazł odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, czy prawidłowo zinterpretowano przesłanki oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne. Reasumując, stwierdzenie, że decyzja nie jest dowolna, bo ma oparcie w zebranym materiale dowodowym i jego ocenie, wyklucza ingerencję sądu w swobodny wybór dokonany przez organ administracji.

Wskazać również należy, że stosunek służbowy funkcjonariusza Policji ma charakter administracyjnoprawny i w odróżnieniu od stosunku pracy, brak w nim cechy równości stron, bowiem zgodnie z ustawą o Policji, stosunek służbowy policjanta charakteryzuje się podległością i dyspozycyjnością policjanta wobec przełożonego. Mianowanie – stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy – będące źródłem stosunku służbowego policjanta, następuje na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby. Wynika z tego, że porozumienia stron wymaga jedynie zadecydowanie o przyjęciu do służby, a nie ustalenie warunków jej pełnienia. Funkcjonariusz Policji, podejmując decyzję o wstąpieniu do służby w jej strukturach i nawiązując stosunek służbowy, którego źródłem jest mianowanie, godzi się na możliwość władczego działania swego przełożonego w zakresie wynikającym z tego stosunku, w tym na decyzje przełożonych w sprawach osobowych. Kandydat na policjanta świadomie poddaje się służbowej dyspozycji przełożonego, która polegać może także na dowolnym określeniu miejsca pełnienia służby oraz stanowiska funkcjonariusza. Ponadto stosunek służbowy policjantów jako funkcjonariuszy służb zmilitaryzowanych, charakteryzuje się znaczną dyspozycyjnością i zdyscyplinowaniem, bez których służby te tracą nieodzowną w ich funkcjonowaniu operatywność. Obowiązek podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej wynika wprost z art. 25 ust. 1 ustawy. W ten sposób przełożony zyskuje znaczną i to często dyskrecjonalną władzę kształtowania sytuacji prawnej pełniącego służbę funkcjonariusza. Przejawem tej szczególnej podległości służbowej są m.in. wynikające z art. 32 ust. 1 ustawy, uprawnienia właściwego przełożonego do zwolnienia policjanta ze stanowiska, przeniesienia z urzędu do służby w innej jednostce Policji czy mianowania na inne stanowisko służbowe. Nie ulega również wątpliwości, iż ustawa o Policji nakłada na każdego funkcjonariusza obowiązek rzetelnego wywiązywania się z obowiązków służbowych, nie mówiąc o tych z nich, którzy sprawują funkcje kierownicze, odpowiadając za prawidłowe działanie danej jednostki (wydziału czy sekcji), w tym za prawidłowe organizowanie pracy i wywiązywanie się z nałożonych zadań. Organy uprawnione do podejmowania decyzji muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywne pojmowanie interesu konkretnego policjanta, ale mieć na względzie szerszy interes jednostki organizacyjnej, a w rozpoznawanej sprawie – Komendy Rejowej Policji [...].

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organ – w ocenie Sądu – w sposób przekonujący wykazał istnienie w sprawie interesu służby, związanego z polityką kadrową, wykonywaniem obowiązków i zadań ustawowych, poprzez podanie powodów i przyczyn, dla których zwalniając skarżącego z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego przeniósł go do swojej dyspozycji. Jak wskazano i to w sposób szczegółowy, powodem podjęcia decyzji w trybie art. 37a pkt 1 ustawy, były problemy związane z organizacją pracy przez skarżącego [...] M. A.. Mianowicie po przejrzeniu w dniu [...] marca 2014 r. akt osobowych policjantów Wydziału [...] Komendy Rejonowej Policji [...], którego wymieniony był Naczelnikiem, ujawniono brak aktualnych opinii służbowych w przypadku 26 policjantów oraz brak aktualnych kart opisu stanowiska pracy w przypadku 15 pełniących służbę funkcjonariuszy. Zaakcentować w tym miejscu należy, że to właśnie skarżący był zobowiązany do sporządzania opinii służbowych oraz kart opisu stanowiska pracy w tym okresie. Bezspornym również jest, iż podczas weryfikacji dokumentacji z obszaru doskonalenia zawodowego odbywającego się w Wydziale kierowanym przez skarżącego, stwierdzono brak list obecności i ankiet ewaluacyjnych w dokumentacji szkolenia zawodowego. Ponadto nie zrealizowano zaplanowanych zajęć z tematyki: legitymowanie (zaplanowane dla dzielnicowych od dnia [...] do dnia [...] czerwca 2013 r.), zatrzymanie osób (zaplanowane dla dzielnicowych od dnia [...] do dnia [...] lutego 2013 r.), ustawa o cudzoziemcach – wybrane aspekty (zaplanowane dla policjantów Zespołu do spraw Wykroczeń i Postępowań Administracyjnych na I kwartał 2013 r.), postępowanie mandatowe (zaplanowane dla policjantów Zespołu do spraw Wykroczeń i Postępowań Administracyjnych na III kwartał 2013 r.), ochrona praw człowieka (zaplanowane dla Wydziału [...] na III kwartał 2013 r.) w kierowanym przez skarżącego Wydziale [...]. Niezależnie od powyższego z akt administracyjnych wynika, że podległym i pozostającym pod nadzorem służbowym skarżącego policjantom przedstawiono zarzuty karne oraz dyscyplinarne, pozostające w bezpośrednim związku ze służbą oraz wykonywaniem zadań i czynności służbowych. Skoro wskazane wyżej czynności w postaci przede wszystkim opiniowania służbowego, mają na celu między innymi ustalanie przydatności policjanta na zajmowanym stanowisku służbowym oraz przydatność do służby w ogóle, a także motywować policjanta do sprawnego wykonywania zadań i czynności służbowych, to brak takiego odpowiedniego czynnika ocennego oraz motywacyjnego, może w dłuższej perspektywie wpłynąć na rozluźnienie dyscypliny służbowej, co – jak organ ustalił – miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Stąd też nie musi budzić zdziwienia fakt, że – co organ podniósł w zaskarżonej decyzji – Komendant Rejonowy Policji [...] utracił zaufanie do skarżącego i uznał, że nie sprostał on obowiązkom służbowym na zajmowanym stanowisku służbowym. Zatem mógł zwolnić skarżącego z zajmowanego stanowiska służbowego i przenieść do swojej dyspozycji na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy. Słusznie ponadto organ stwierdził, że o braku dowolności świadczy też fakt, że decyzja została wydana na wniosek personalny Zastępcy Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] marca 2014 r. Nie bez znaczenia jest też fakt, że skarżący od dnia [...] kwietnia 2014 r. nie pełni służby, korzystając ze zwolnień lekarskich i stan ten trwał aż do [...] lipca 2014 r. Rację zatem należy przyznać organowi, że nieobecność w służbie, mimo jej usprawiedliwienia, uniemożliwia skarżącemu realizację podstawowych zadań związanych z zapewnieniem prawidłowego funkcjonowania i kierowania Wydziałem, a zatem brak jest gwarancji co do dalszego, prawidłowego funkcjonowania Wydziału kierowanego przez skarżącego. Innymi słowy, długotrwała absencja skarżącego w służbie w pełni uzasadniała podjęcie przez przełożonego działań, które pozwoliłyby na bieżące, niezakłócone i nieprzerwane wykonywanie zadań przez podległych naczelnikowi wydziału funkcjonariuszy.

Stąd też rację należy przyznać organowi, że powyższe rozstrzygnięcie jest uzasadnione z punktu widzenia zasadności i celowości służby i z tego też samego powodu nie sposób uznać, aby nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nosiło cechę dowolności. Po prostu takiego rozwiązania wymagał interes służby, bowiem przedstawione powyżej nieprawidłowości w wykonywaniu przez skarżącego obowiązków, nie mogły się przeciągać w czasie i wymagały natychmiastowej reakcji przełożonego w celu położenia kresu destrukcji w wykonywaniu zadań nałożonych na kierowany przez skarżącego wydział.

Odnosząc się z kolei do innych zarzutów ze skargi stwierdzić należy, że skarżący zapoznał się w dniu [...] kwietnia 2014 r. z pismem organu z dnia [...]kwietnia 2014 r. nr [...] zawiadamiającym o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie w dniu [...] marca 2014 r. i został nim poinformowany o przysługujących mu prawach, m.in. wglądu do akt postępowania. Niezależnie od powyższego w dniu [...] kwietnia 2014 r. zapoznał się z materiałami postępowania administracyjnego, tj. z kartami oznaczonymi od 1 do 47 i pouczono go o przysługującym mu prawie do wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i zgłoszenia żądań oraz umożliwiono mu wykonanie fotokopii akt postępowania telefonem komórkowym. Z kolei pełnomocnik skarżącego pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. został poinformowany o przysługującym mu prawie do udziału w każdym stadium postępowania administracyjnego, jak również o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, zaś apl. adw. K. C. działająca z upoważnienia pełnomocnika skarżącego, w dniu [...] kwietnia 2014 r. zapoznała się z aktami postępowania liczącymi 55 kart i wykonała z nich fotokopię za pomocą telefonu komórkowego. Jeśli się zaś zważy, że protokół z tej czynności jest zawarty na k. 57, a pierwsza strona rozkazu personalnego jest oznaczona, jako k. nr 58, to wniosek z tego, że strona skarżąca została zapoznana z całością akt postępowania przed wydaniem rozkazu personalnego przez organ pierwszej instancji i nie było to dla pełnomocnika skarżącego uciążliwe – jak twierdzi w skardze – skoro osoba przeglądająca akta w protokole podała, że nie składa żadnych wniosków. Dodać jeszcze należy, że pismo z dnia [...] kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego otrzymał w dniu [...] kwietnia 2014 r., a zatem do dnia [...] kwietnia 2014 r. miał wystarczająco dużo czasu, aby wcześniej zapoznać się z aktami sprawy, zaś jeśli się zważy, że rozkaz personalny został wydany w dniu [...] kwietnia 2014 r., to od dnia [...] kwietnia 2014 r. było wystarczająco dużo czasu – zdaniem Sądu – aby ustosunkować się w sumie do mało skomplikowanej sprawy tak pod względem objętości materiału dowodowego, jak i pod względem merytorycznym. Podobnie i skarżący od dnia [...] kwietnia 2014 r. miał wystarczająco dużo czasu, aby wypowiedzieć się co do zebranego materiału dowodowego. Reasumując, nawet jeśli uznać ten zarzut za zasadny, to w ocenie Sądy nie miał on istotnego wpływu na wynik sprawy.

Z kolei co do odmowy sporządzenia odpisów akt sprawy, to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1846/14, oddalił skargę w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów akt postępowania administracyjnego i odnoszenie się do tego zarzutu jest zbędne. Dodać również należy, że organ wyraźnie w zaskarżonym rozkazie personalnym wskazał, dlaczego za jego podjęciem przeważyły względy związane ze służbą i powyższa argumentacja, opisana już wyżej, jest dla Sądu wystarczająca. Dodać w tym miejscu należy, że przesłuchanie żądanych świadków w toku postępowania administracyjnego i przeprowadzenie dodatkowych dowodów, było – jak słusznie zauważył organ – zbędne, bowiem czynności te nie miały żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), należało orzec jak w sentencji wyroku.