Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 96/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Cudzoziemcy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Umorzono postępowanie co do zobowiązania organu do wydania aktu
Zasądzono od organu sumę pieniężną z art. 149 § 2 p.p.s.a
Powołane przepisy: article: art. 3 par.2 pkt 8, art. 149
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 35, art. 36 par.   1, art. 37
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi O. M. na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku O. M. z dnia [...] lutego 2018r. o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy, II. stwierdza, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, IV. w pozostałej części skargę oddala, V. przyznaje skarżącemu od Wojewody sumę pieniężną w wysokości [...] zł ([...] złotych) VI. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

O. M., pismem opatrzonym datą [...] sierpnia 2019 r., złożył skargę na bezczynność Wojewody w postępowaniu administracyjnym o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.

Skarżący wniósł o:

1. wydanie stosownej decyzji przez Wojewodę w [...] bez zbędnej zwłoki,

2. uwzględnienie skargi na bezczynność przez WSA w Poznaniu i zobowiązanie Wojewodę do załatwienia przedmiotu sprawy w określonym przez WSA w Poznaniu terminie,

3. stwierdzenie, że Wojewoda dopuścił się bezczynności,

4. stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

5. przyznanie od Wojewody w [...] na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

6. zasądzenie od Wojewody w [...] na rzecz skarżącego kosztów postępowania w kwocie [...]zł.

W motywach skargi O. M. podniósł, iż w dniu [...] lutego 2018 r. złożył wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę na terytorium [...]. Wskazał, iż ostatnim pismem z dnia [...] marca 2018 r. organ zobligował się do podjęcia decyzji do dnia [...] października 2018 r. tłumacząc się koniecznością sprawdzenia złożonych dokumentów i możliwości udzielenia zezwolenia. Ponadto organ prowadzący sprawę powołał się na dużą ilość prowadzonych postępowań również jako przyczynę przedłużającego się postępowania. Dalej zauważono, iż skargę poprzedziło ponaglenie wystosowane do Wojewody pismem z [...] lipca 2019 r. Do dnia złożenia skargi Urząd do Spraw Cudzoziemców nie rozpatrzył ponaglenia, naruszając tym samym art. 37 § 5 k.p.a.

W ocenie skarżącego złożona dokumentacja jest kompletna i nie zawiera braków formalnych, stąd wniosek powinien być rozpatrzony w trybie opisanym w art. 35 § 3 k.p.a. bez zbędnej zwłoki.

Skarżący podniósł, iż bezczynność organu komplikuje jego życie, bowiem nie może odbywać ani zaplanować żadnych podróży do kraju pochodzenia. Brak karty oznacza brak dokumentu uprawniającego go do podróżowania pomiędzy [...], a [...]. Nie może ubiegać się o przychody z tytułu programu 500+ dla dziecka. Wyjaśnił, iż jestem ojcem V. M. ur. [...] r. i od dnia narodzin syna do momentu sporządzenia niniejszej skargi nie mógł skorzystać z wspomnianego programu pomocy państwa. Straty z tego tytułu wynoszą na dzień sporządzenia niniejszej skargi [...] zł. Ponadto brak karty pobytu, to również szereg komplikacji przy załatwianiu wszelkiego rodzaju formalności w urzędach oraz bankach, co bardzo uprzykrza mu życie w [...]. Wyjaśnił, iż uzyskanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę implikuje wydanie zezwolenia na pobyt czasowy dla członków jego rodziny: H. M. - żona, O. K. - pasierb, K. K. - pasierb, V. M. - syn. W związku z bezczynnością organu prowadzącego sprawę, cała jego rodzina odczuwa bardzo negatywne skutki.

Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi.

Organ wyjaśnił, iż w dniu [...] lutego 2018r. O. M. wystąpił do Wojewody z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium [...]. Jako podstawę ubiegania się o przedmiotowe zezwolenie, Cudzoziemiec wskazał wykonywanie pracy. W tym samym dniu z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium [...] wystąpiła żona Cudzoziemca - H. M.. Cudzoziemka wystąpiła także z wnioskami o udzielenie zezwoleń na pobyt czasowy na terytorium [...] dla dwójki swoich małoletnich synów (pasierbów O. M.) - O. K. oraz K. K..

Dalej organ wskazał, iż zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2018r., poz. 2094 z późn. zm.), zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udziela się, gdy celem pobytu cudzoziemca na terytorium [...] jest wykonywanie pracy oraz spełnione są łącznie następujące warunki:

1. cudzoziemiec posiada:

a. ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia [...] sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium [...],

b. źródło stabilnego i regularnego dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostającej na jego utrzymaniu;

2. cudzoziemiec ma zapewnione na terytorium [...] miejsce zamieszkania;

3. podmiot powierzający wykonywanie pracy nie możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych na lokalnym rynku pracy;

4. wysokość wynagrodzenia, która jest określona w posiadanej przez cudzoziemca umowie z podmiotem powierzającym wykonywanie pracy, będącej podstawą wykonywania pracy, zawartej w formie pisemnej, nie jest niższa niż wysokość wynagrodzenia pracowników wykonujących w tym samym wymiarze czasu pracy pracę porównywalnego rodzaju lub na porównywalnym stanowisku,

5. wysokość miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa w pkt 4, nie jest niższa niż wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Jednocześnie zgodnie z art. 114 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, wysokość miesięcznego dochodu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b, powinna być wyższa niż wysokość dochodu uprawniającego do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej określonych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2018 r. poz. 1508 i 1693), w odniesieniu do cudzoziemca oraz każdego członka rodziny pozostającego na jego utrzymaniu.

Według Wojewody powyższe oznacza, iż weryfikując spełnianie przez wnioskodawcę warunków niezbędnych do udzielenia zezwolenia, organ zobowiązany jest ustalić, czy łączna wysokość uzyskiwanego przez O. M. oraz H. M. dochodu, jest wyższa niż wysokość dochodu uprawniającego do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej w odniesieniu do każdego członka rodziny. Podkreślono, że przedmiotowa sprawa, z uwagi na pobyt wnioskodawcy na terytorium [...] razem z rodziną, jest sprawą skomplikowaną, wymagającą przeprowadzenia szczegółowego postępowania wyjaśniającego oraz podjęcia szeregu czynności.

Dalej zauważono, iż w dniu [...] marca 2019r. Wojewoda poinformował Wnioskodawcę, że decyzja w sprawie zostanie podjęta do dnia [...] października 2019r. Wyznaczając taką datę organ, zdając sobie sprawę z ograniczeń kadrowych, technicznych oraz organizacyjnych uniemożliwiających wcześniejsze zakończenie postępowania, wskazał realny termin, w którym możliwe będzie wydanie rozstrzygnięcia w sprawie.

Podniesiono też, iż dopiero w dniu [...] lipca 2019 r. w toku czynności podejmowanych w sprawie dotyczącej H. M. Wojewoda uzyskał informację, iż O. M. oraz H. M. posiadają wspólnego syna - V. M., urodzonego [...] r. W związku z powyższym, na podstawie uzyskanych informacji, organ weryfikując spełnianie przez rodzinę warunków niezbędnych do udzielenia zezwolenia, zobowiązany jest wziąć pod uwagę, że w chwili obecnej [...] M. wspólnie posiadają na utrzymaniu trzy osoby, tym samym zobowiązani są wykazać, że posiadają źródło dochodu wystarczającego na utrzymanie całej pięcioosobowej rodziny. W związku z powyższym, w dniu [...] sierpnia 2019 r. organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wymaganych dokumentów, jednocześnie ponownie informując, że decyzja w sprawie zostanie podjęta do dnia [...] października 2019r.

Wyjaśniono nadto, że opóźnienie w procedowaniu przedmiotowego wniosku nie było spowodowane celowym działaniem organu czy lekceważeniem strony, lecz obiektywnymi okolicznościami. Od 2014 r. odnotowuje się opóźnienia w prowadzeniu postępowań dotyczących legalizacji pobytu w związku ze stałym przyrostem liczby wniosków w sprawach cudzoziemców i niewystarczającymi zasobami kadrowymi, technicznymi i organizacyjnymi do terminowego załatwiania spraw. W 2018 r. przyjęto prawie 7,5-krotnie więcej wniosków dotyczących legalizacji pobytu niż w roku 2014 r.:

- w 2014 r. Wojewoda przyjął ok. 3500 wniosków,

- w 2015 r. - 7961 wniosków,

- w 2016 r. - 12 305 wniosków,

- w 2017 r. - 18 386 wniosków,

- w 2018 r. - 24 807 wniosków.

- w 2019 r. na dzień [...] września 2019r. przyjęto 16 597 wniosków.

Przyrost liczby wniosków przy nieadekwatnym wzmocnieniu kadrowym i technicznym powoduje narastanie liczby spraw oczekujących na rozpatrzenie na stanowiskach, wpływając tym samym na zakłócenia płynności prowadzonych postępowań i opóźnienia w podejmowaniu kolejnych czynności administracyjnych. Niedostosowana do skali i liczby spraw obsada kadrowa nie pozwala na zorganizowanie pracy w sposób zapewniający terminową realizację zadań. Zauważono, że żaden organ administracji nie jest i nie może być przygotowany na obsługę takiego wzrostu liczby spraw. Żaden organ nie ma "w zapasie" pracowników i sprzętu, pozwalających na zorganizowanie w krótkim czasie obsługi zaspokajającej tak radykalnie zwiększone potrzeby. Organ administracji jest państwową jednostką budżetową, podlegającą ściśle określonym reżimom ustawowym co do możliwości i trybu zatrudnianiu pracowników (ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej; Dz.U. z 2018 r. poz. 1559 z późn. zm.), jak i zakupu sprzętu niezbędnego do realizacji tych zadań (ustawa z dniu 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych; Dz.U. z 2018r. poz. 1986 z późn. zm) i to w większości poprzez Centrum Obsługi [...]. Podkreślono, że Wojewoda w okresie 2016-2018 podejmował i nadal podejmuje szereg działań służących usprawnieniu procesów obsługi spraw cudzoziemców, jednak z uwagi na ograniczenia kadrowe są one niewystarczające.

Pismem z [...] listopada 2019 r. Wojewoda poinformował, iż decyzją z [...] listopada 2019 r. udzielono skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium [...] do dnia [...] listopada 2022 r.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 roku, poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej – P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności wskazane w art. 3 § 2 pkt 1–7 i § 3 P.p.s.a., a także, jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., na bezczynności organów administracji publicznej lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a P.p.s.a.

Przed odniesieniem się do merytorycznych zagadnień przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, iż skarga została wyniesiona, stosownie do art. 52 § 1 P.p.s.a., po wyczerpaniu środków zaskarżenia, które służyły skarżącemu w postępowaniu przed organem. Skarżący przed wniesieniem skargi (w dniu [...] sierpnia 2019 r. – data stempla pocztowego) złożył ponaglenie (data wpływu do organu - [...] lipca 2019 r.), o którym mowa w art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.).

Dalej zauważyć należy, że w myśl art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec tego w niniejszym postępowaniu obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze bezczynność Wojewody rzeczywiście istniała – tak w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że Wojewoda na dzień wniesienia skargi dopuścił się bezczynności w sprawie zainicjowanej wnioskiem skarżącego. Wniosek ten wpłynął do Wojewody w dniu [...] lutego 2018 r. i do dnia wniesienia skargi ([...] sierpnia 2019 r.). pozostawał nierozpoznany. Analiza akt sprawy, jak też wyjaśnienia samego organu wskazują, iż w tym okresie niemal nie podejmował on jakichkolwiek czynności zmierzających do wydania rozstrzygnięcia. W okresie od [...] lutego 2018 r. do [...] sierpnia 2019 r. (pierwsze merytoryczne wezwanie w sprawie [...] dotyczącej O. M. to pismo z dnia [...] sierpnia 2019 r. na k. 77 akt administracyjnych). Wojewoda nie podjął jakiejkolwiek urzędowo utrwalonej czynności zmierzającej do wydania rozstrzygnięcia sprawy. Jedyne co uczyniono, to dwukrotnie: pismami z dnia [...] lutego 2018 r., [...] oraz z dnia [...] marca 2019 r., [...], na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. przedłużano terminy do załatwienia sprawy, co zresztą uczyniono na wstępnie z naruszeniem art. 35 § 3 K.p.a., gdyż terminy określano od razu na [...] sierpnia 2018 r. i następnie na [...] października 2019 r.

Zaznaczyć należy, iż do terminu rozpoznania sprawy w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy stosuje się reguły określone w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis art. 35 § 3 K.p.a. stanowi, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

Wojewoda tłumaczy długi czas oczekiwania na rozpoznanie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy trudnościami kadrowymi, brakiem etatów, czy też dużą ilością wniosków. Zauważyć jednak należy, iż trudności organizacyjne wskazane przez Wojewodę nie mają charakteru nagłego, wynikającego z niespodziewanych i bardzo trudnych do przewidzenia i przezwyciężenia okoliczności powodujących paraliż lub utrudnienia w funkcjonowaniu instytucji państwowych. Obowiązkiem organów państwowych jest takie zorganizowanie pracy, a także przeznaczenie takich sił i środków, by sprawnie realizować nałożone na nie zadania. Sąd ma świadomość, że istniejący, a niedopuszczalny stan rzeczy, nie jest zapewne skutkiem złej pracy poszczególnych pracowników organu, lecz skutkiem braku adekwatnego wzmocnienia komórek organizacyjnych zajmujących się rozpatrywaniem wniosków cudzoziemców o udzielenie im prawa pobytu na terytorium [...]. To zadanie ciąży na Wojewodzie, a ewentualnie także na organach decydujących o wysokości budżetu [...] Urzędu Wojewódzkiego. Strona postępowania administracyjnego nie może jednak ponosić negatywnych konsekwencji zaniechań organów państwowych.

Skarga była zatem usprawiedliwiona, bowiem organ w dniu wniesienia skargi nie zakończył postępowania – stąd też Sąd orzekł jak pkt II sentencji wyroku, zgodnie z art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.

W tym miejscu wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. bezczynnością jest stan, gdy "nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 [K.p.a.]". Niewątpliwie Wojewoda kolejnymi dwoma pismami informował skarżącego (lub jego pełnomocnika) o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. To z kolei – z oceniając to z pozycji formalnej – nakazywałoby przyjąć, że organ nie był w dacie wniesienia skargi w stanie bezczynności. Takie spostrzeżenie zostanie jednak zweryfikowane, gdy dokona się dokładnej analizy akt sprawy. Jak zauważono wyżej pierwsze zawiadomienie wystosowane na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. zawarte zostało w piśmie z dnia [...] lutego 2018 r. i wskazywało na termin załatwienia sprawy do [...] sierpnia 2018 r. Terminu tego nie dochowano, a nawet go rażąco naruszono, gdyż dopiero po upływie 6 i pół miesiąca wystosowano kolejne zawiadomienie w trybie art. 36 § 1 K.p.a. - pismo z dnia [...] marca 2019 r. Od [...] września 2018 r. Wojewoda bezspornie pozostawał bezczynny w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. i naraził się na zarzut w tym zakresie. W ocenie Sądu przyjąć należy, że od zarzutu popadnięcia w taki kilkumiesięczny stan bezczynności organ nie może się uchylić wystosowując kolejne zawiadomienia o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. Innymi słowy, nawet jeżeli przed wniesieniem skargi organ już będący w stanie bezczynności wystosuje zawiadomienie z art. 36 § 1 K.p.a., to zawiadomienie takie nie niweczy zarzutu bezczynności wywiedzionego na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a.

Dalej zauważyć należy, iż już po wniesieniu skargi do Sądu organ wydał decyzję (w dniu [...] listopada 2019 r.). Niewątpliwie zatem w dacie orzekania przez Sąd organ nie pozostawał już w bezczynności w odniesieniu do wspomnianego wniosku. Zaistniała więc przesłanka do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., jako bezprzedmiotowego w zakresie zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu (art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku.

Stwierdzenie, iż organ dopuścił się bezczynności wymaga również dokonania oceny, czy bezczynność miała charakter rażący (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 P.p.s.a, jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań możemy powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Na gruncie badanej sprawy taka sytuacja zachodzi, ponieważ nawet bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty.

Przede wszystkim już w sam dzień złożenia wniosku organ wyznaczył termin załatwienia sprawy w sposób niczym (znajdującym umocowanie w przepisach prawa) nie usprawiedliwiony, bowiem poinformował pełnomocnika wnioskodawcy, że sprawę załatwi w terminie blisko [...] miesięcy (do [...] sierpnia 2018 r.). Co istotne, również tego bardzo długiego terminu organ nie dochował, a do tego zaniedbał reguły terminowego informowania strony o przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy. Jeżeli Wojewoda zakładał, że nie rozpozna sprawy w terminie wyznaczonym do dnia [...] sierpnia 2018 r., to powinien przed tym terminem powiadomić o tym wnioskodawcę. Tymczasem licząc do końca sierpnia 2018 r., dopiero po 6 i pół miesiącach ponownie powiadomił stronę o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy – skądinąd za kolejne 7 i pół miesiąca, bowiem do [...] października 2019 r. Organ opóźnienie w załatwieniu sprawy tłumaczy jej skomplikowanym charakterem. Pomijając ocenę, czy przedmiotowa spraw rzeczywiście może być uznać za skomplikowaną zaznaczyć należy, iż taki ewentualny charakter sprawy nie może tłumaczyć tak rażąco długich okresów całkowitej bezczynności organu. Ponadto art. 35 § 3 K.p.a. wyraźnie określa, iż załatwienie sprawy szczególnie skomplikowanej winno nastąpić nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Organ wskazał też, iż dopiero [...] lipca 2019 r. dowiedział się o zmianie sytuacji rodzinnej skarżącego uzasadniającej wystosowanie wezwania do uzupełnienia jego wniosku. Niemniej wezwanie to wystosowano dopiero [...] sierpnia 2019 r., już po wniesieniu skargi na bezczynność, co prowadzi do konkluzji, iż działania zostały podjęte przez organ de facto dopiero wskutek skargi do sądu administracyjnego. Zresztą Sąd zauważa, że uzupełnienie wniosku o dokumenty potwierdzające spełnienie warunku określonego w art. 114 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach stało się konieczne między innymi dlatego, że właśnie w przedłużającym się okresie rozpoznawania sprawy zmienił się stan osobowy rodziny, w której żyje O. M.. Wbrew sugestiom płynącym z odpowiedzi na skargę nie można więc usprawiedliwiać przedłużającego się czasu rozpoznania sprawy komplikacjami związanymi ze zmianą składu osobowego rodziny, gdyż do zmian tych doszło po wielu miesiącach od daty złożenia wniosku, po tym jak organ popadł już w stan bezczynności. Organ musi się liczyć z faktem, że gdy sprawa zalega przez kilkanaście miesięcy, to pomiędzy złożeniem wniosku a jego rozpoznaniem może dojść do zmian stanu faktycznego, co prowadzi do kolejnych komplikacji.

W ocenie Sądu sytuacja, w której strona czeka przez tak długi okres bezowocnie na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej, nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i wskazuje na rażące naruszenie prawa. Zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej. Organ nie może także w nieskończoność powoływać się na kłopoty kadrowe i zmiany organizacyjne. Właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy bowiem do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki. Z uwagi na powyższe Sąd orzekł jak w punkcie III sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a.

Sąd uznał także za zasadne uwzględnić, na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a., żądanie skarżącego o przyznanie na jego rzecz od organu sumy pieniężnej, aczkolwiek w niższej niż żądana wysokości – pkt V sentencji wyroku.

Rozpoznając złożony wniosek w tym zakresie, Sąd wziął pod uwagę, że wprowadzając możliwość przyznania sumy pieniężnej wzorowano się na rozwiązaniu przyjętym w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843, ze zm.). Ustawodawca przyjął, że oprócz roli rekompensacyjnej, groźba zasądzenia wynagrodzenia będzie wzmacniała gwarancje terminowego załatwienia sprawy przez organy (projekt ustawy Sejmu RP VIII Kadencji, druk 1633, www.sejm.gov.pl). W kontekście wspomnianej roli rekompensacyjnej w skardze wskazano na konkretne okoliczności, które przemawiałyby za zasadnością złożonego wniosku. Niewątpliwie skarżący jako rodzic małoletniego V. M. przez przedłużający się okres rozpoznania wniosku doznał ograniczenia w możliwości ubiegania się o świadczenie z ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2134 ze zm.) – art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d tej ustawy w związku z art. 240 i 244 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Ponadto przedłużający się czas rozpoznania sprawy powodował, iż wnioskodawca doznawał ograniczenia w możliwości podróżowania. Dolegliwości tej w ocenie Sądu nie umniejsza fakt, że jest to okoliczność powszechnie przywoływana przez cudzoziemców domagających się rozpoznania ich wniosków.

Sąd nie podzielił jednak żądania skarżącego co do wysokości, sumy pieniężnej, która powinna być przyznana na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. (połowy dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim). W ocenie Sądu kwota przysługująca skarżącemu w sytuacji stwierdzenia bezczynności nie ma charakteru odszkodowawczego i nie służy pełnej rekompensacie wszelkich oczekiwanych, hipotetycznych korzyści jakie skarżący uzyskałby, gdyby jego sprawę rozpoznano terminie. Jej rolą jest swoiste zadośćuczynienie za opieszałość organów państwa. Okoliczności sprawy usprawiedliwiały przyznanie na rzecz skarżącego kwoty [...]zł. Sąd miał też na uwadze, iż konieczność wypłaty sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a. posłuży zwalczaniu bezczynności i przewlekłości organu, gdyż go zdyscyplinuje stanowiąc sankcję za wadliwe zorganizowanie i prowadzenie postępowania, pełniąc funkcję prewencyjną. Przyznawanie takich świadczeń stronom przez sądy, ewentualnie wymierzanie grzywien, ma na celu wymuszenie na organach podjęcie skutecznych działań zapewniających prawidłową realizację ich zadań.

W zakresie, w jakim skarżący domagał się orzeczenia przez Sąd o istnieniu obowiązku Wojewody udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy Sąd skargę oddalił (pkt IV wyroku). Na dzień rozpoznawania skargi skarżący uzyskał w tym przedmiocie pozytywną dla siebie decyzję.

O zwrocie kosztów Sąd postanowił w punkcie 6 wyroku na mocy art. 200 P.p.s.a., a na zasądzoną kwotę złożyła się kwota wpłaconego wpisu od skargi .

Wyrok zapadł w postępowaniu uproszczonym poza rozprawą na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a.