Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1445/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Ewa Dzbeńska Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Emilia Rutkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2006 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania K. G., utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] o odmowie ustalenia i wypłaty odszkodowania z tytułu wywłaszczenia nieruchomości stanowiącej własność S. i W. J., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, położonej w P. przy ul. [...].

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 1996 r. K. G. wystąpiła o ustalenie i wypłatę odszkodowania należnego z tytułu wywłaszczenia dwóch nieruchomości położonych w P. przy ulicy [...] o łącznej powierzchni [...] ha w oparciu o orzeczenie Prezydium [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] marca 1952 r. Nr [...] oraz decyzji z dnia [...] lipca 1963 roku nr [...].

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 1998 r. nr [...] odmówił ustalenia i wypłaty od szkodowania. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] października 2000 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...].

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 maja 2002 roku sygn. akt

I SA 2489/00 uchylił obie decyzje, wskazując na konieczność prowadzenia odrębnych postępowań odszkodowawczych w odniesieniu do każdego z tych orzeczeń wywłaszczeniowych.

W dniu [...] sierpnia 2002 r. K. G. wystapiła z ponownym wnioskiem o ustalenie i wypłatę odszkodowania należnego z tytułu wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości.

Starosta P. rozpatrując ponownie sprawę decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] odmówił ustalenia odszkodowania, wskazując że roszczenie o ustalenie odszkodowania uległo przedawnieniu.

Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania K. G., decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] listopada 2002 r.

W wyniku wniesienia skargi przez K. G., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 października 2004 r. sygn. akt I SA 238/03 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty P., wskazując że organy rozpatrując wniosek o ustalenie odszkodowania nie wyjaśniły istotnych okoliczności w tej sprawie związanych z ustaleniem czy W. i S. J. w ustawowym terminia nie złożyli wniosku o ustalenie odszkodowania.

Starosta P. po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] ponownie odmówił przyznania odszkodowania. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż analiza dokumentacji wywłaszczeniowej jednoznacznie wskazuje, że poprzedni właściciele nie złożyli wniosku o ustalenie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Ponadto w trakcie rozprawy przeprowadzonej przez Starostę P. w dniu [...] kwietnia 2005 r. K. G. stwierdziła, że nie posiada żadnych dokumentów z lat 50 świadczących, że poprzedni właściciele wystąpili o odszkodowanie.

Na podstawie tych ustaleń, organ wskazał że zgodnie z treścią art. 39 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31) roszczenie odszkodowawcze uległo przedawnieniu po upływie trzech lat od dnia, w którym orzeczenie wywłaszczeniowe stało się ostateczne.

K. G. wniosła odwołanie od tej decyzji, podnosząc że orzeczenie wywłaszczeniowe jest wadliwe i nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Stwierdziła, że organ pierwszej instancji nie ustalił w sposób jednoznaczny czy orzeczenie o wywłaszczeniu zostało doręczone stronie. Brak potwierdzeń, że poprzednicy prawni wnioskodawczyni otrzymali decyzje przesądza o tym, że nie można ustalić terminu przedawnienia.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty P. Wojewoda wskazał, że termin przedawnienia odszkodowania zaczął biec od dnia [...] maja 1954 r. i w ustawowym terminie 3 lat wniosek o ustalenie nie został złożony. W związku z tym brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o ustalenie odszkodowania.

Decyzja ta stała się przedmiotem skargi K. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze poniesiono, iż organy nie są w stanie jednoznaczny wskazać w jakim terminie poprzednicy prawni skarżącej otrzymali orzeczenie wywłaszczeniowe organy drugiej instancji i w związku z tym nie można ustalić od jakiej daty ma być liczony termin przedawnienia. Skarżąca zarzuca również, iż Wojewoda [...] w uzasadnieniu powołując się na oświadczenie B. J. odnosi się do całkiem innej nieruchomości, nie będącej przedmiotem wywłaszczenia.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślono w niej, że zarzuty podniesione w skardze były przedmiotem rozpoznania już w postępowaniu odwoławczym i nie wniosły żadnych nowych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na zajęte stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że wydając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organy były z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia

2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), związanie oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2001 r. sygn. akt IV SA 805/01 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2004 r. Przy czym ocena prawna - w rozumieniu cytowanego przepisu - to wyjaśnienie przez sąd istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu.

Powołany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2002 r. zawiera wiążącą ocenę prawną w kwestii ustalenia początkowej daty biegu terminu przedawnienia określonego w art. 39 powołanego dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. na dzień [...] maja 1954 r.

Zgodnie z art. 39 opisanego wyżej dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych roszczenia odszkodowawcze z niego wynikające przedawniają się po upływie trzech lat od dnia, w którym orzeczenie o wywłaszczeniu stało się ostateczne w toku instancji.

W świetle powyższego bieg przedawnienia natomiast rozpoczynał się z dniem, w którym orzeczenie o wywłaszczeniu stało się prawomocne w toku instancji. Bieg przedawnienia przerywał wniosek o ustalenie odszkodowania. Zgodnie z art. 33 ust. 1 cyt. dekretu wniosek o ustalenie odszkodowania każda ze stron (a więc również wywłaszczony) mogła złożyć na prezydium wojewódzkiej rady narodowej po złożeniu wniosku, a wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, a w myśl art. 30 ust. 3 wypłata odszkodowania w pieniądzach mogła nastąpić wyłącznie na wniosek wywłaszczonego bądź w przypadku odmowy przyjęcia przez niego nieruchomości zamiennej.

Jak wynika z akt sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu, że wniosek o ustalenie odszkodowania nie został złożony. Trafnie zatem organy orzekające w niniejszej sprawie stwierdziły, że w myśl przytoczonego art. 39 ust. 1 cyt. dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. roszczenie odszkodowania związane z wywłaszczoną nieruchomością uległy przedawnianiu i odmówiły uwzględnienia wniosku K. G. złożonego po upływie 42 lat od daty wywłaszczenia. Tym samym skarga K. G. nie mogła zostać uwzględniona.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.