Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1358/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [....] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz [....] Sp. z o.o. w [...] kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. znak [...] Dyrektor Transportowego Dozoru Technicznego na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. nr 98 z 2000 r., poz. 1071 z poźn. zm.), umorzył postępowanie w sprawie zmiany poświadczenia zgodności wyposażenia i warunków lokalowych dla stacji kontroli pojazdów w L przy ul. [...], wydanego dla [...]. W dniu 3 grudnia 2008 r. skarżący wniósł wniosek o aktualizację danych w zakresie podmiotu dla którego została wydana decyzja z dnia [...] sierpnia 2007 r. stwierdzająca, że wyposażenie i warunki lokalowe w stacji kontroli pojazdów są zgodne z wymaganiami co do zakresu przeprowadzanych badań przez przedsiębiorców prowadzących podstawową stację kontroli pojazdów B o rozszerzonym zakresie badania c, d, e, f. Wniosek ten został wniesiony z uwagi na przekształcenie spółki cywilnej [...] w spółkę [...] Sp. z o.o.. Organ pierwszoinstancyjny stwierdził, że na podstawie przepisu art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r., Nr 16, poz. 93 z późń. zm.) regulującego stosunki ze sfery prawa prywatnego i cywilnego, podmiot zasługuje na ochronę interesów majątkowych i niemajątkowych. Natomiast licencje i koncesje, zezwolenia należą do systemu prawa publiczno-administracyjnego, w których po jednej stronie występują organy publiczne wyposażone w kompetencje do władczego kształtowania sytuacji prawnej drugiej strony. W konsekwencji, zdaniem organu, umową cywilnoprawną nie można przenosić praw wynikających z decyzji administracyjnych. Organ stwierdził ponadto, że wnioskująca [...] Sp. z o.o. nie była stroną postępowania dotyczącego wydania poświadczenia zgodności wyposażenia i warunków lokalowych. Tym samym nowopowstały podmiot, w wyniku przekształcenia, nie może być dysponentem decyzji, gdyż ta nie była skierowana do niego.

Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżąca wniosła odwołanie do Ministra Infrastruktury. Wniosła w nim o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji z uwagi na naruszenie art. 551 oraz art. 552 kc. Skarżąca wskazała, że pomimo przekształcenia, zmiany formy prawnej, wszystkie decyzje, zezwolenia i licencje wchodzące w skład niematerialnych składników przedsiębiorstwa. Stanowisko, zdaniem skarżącej spółki, poparte jest wyrokiem Sądu Najwyższego Izby Cywilnej z dnia 14 października 2000 r., w którym sąd stwierdza, że strony mają pozostawioną swobodę co do tego, jakie elementy tworzące pojęcie przedsiębiorstwa objąć przedmiotem czynności prawnej, z tym że swoboda w wyłączeniu poszczególnych składników nie może iść tak daleko, aby zakres wyłączeń przekreślił istotę przedsiębiorstwa. Dlatego też zbycie przedsiębiorstwa powinno obejmować co najmniej te składniki, które determinują funkcje spełniane przez przedsiębiorstwa.

Minister Infrastruktury, w związku z wniesionym odwołaniem od decyzji pierwszoinstancyjnej, po rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżona decyzję z dnia [...] lutego 2009 r. Organ drugoinstancyjny wskazał, że [...] Sp. z o.o. jest przedsiębiorcą, który nie posiadał nigdy wcześniej wydanego przez starostę zezwolenia na prowadzenie stacji kontroli pojazdów, ani też certyfikatu jednostki naukowo-badawczej. Wskazał, że przepis art. 551 kc. wskazuje jedynie jakie elementy wchodzą w skład przedsiębiorstwa. Zdaniem organu nieuzasadnione jest twierdzenie, że nabywając przedsiębiorstwo w rozumieniu w/w. artykułu w drodze czynności cywilnoprawnej, czy w wyniku wniesienia go aportem do spółki, nabywca staje się automatycznie z mocy prawa podmiotem praw i obowiązków charakterze publicznym przysługujących przedsiębiorstwu, a więc, dochodzi tą droga do sukcesji uniwersalnej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ podniósł, że zezwolenia, koncesje, licencje czyli prawa o charakterze administracyjnym, są indywidualnymi aktami administracyjnymi wydanymi dla konkretnych podmiotów. Dlatego zbycie przedsiębiorstwa jest przykładem sukcesji cywilnoprawnej, a wiec obejmuje jedynie składniki przedsiębiorstwa, które są regulowane prawem cywilnym, nie obejmującym praw ze stosunku administracyjnoprawnego.

Skargę na tę decyzję wniosła do Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] Sp. z o.o. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o wstrzymanie jej wykonywania. Decyzji drugoinstancyjnej zarzuciła naruszenie przepisów art. 7, 8, 9, 10 § 1, 77 § 1 i § 4 kpa. oraz przepisu art. 551 i art. 552 kc. W uzasadnieniu skargi przytoczono argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuję:

Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż zostały w niej wskazane.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – zwanej dalej ppsa). Badając pod tym względem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że skargę należało uwzględnić, gdyż narusza ona prawo.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a.).

Poza sporem jest fakt, że [...] decyzją Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...] sierpnia 2007 r. znak [...] otrzymała poświadczenie posiadania wyposażenia i warunków lokalowych zgodnych z wymaganiami odpowiednimi do zakresu prowadzonych badań w formie podstawowej stacji kontroli pojazdów B o rozszerzonym zakresie badania c, d, e, f. Ważne pięć lat od daty jego wydania, z zastrzeżeniem niezmienności stanu faktycznego, dla którego zostało wydane. Następnie spółka cywilna [...] została wniesiona aportem do [...] Sp. z o.o., która zwrócił się o zmianę podmiotu dla którego została wydana w/w decyzja.

Na wstępie trzeba zauważyć, że postępowanie w przedmiocie zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej uregulowane jest w art. 154 i 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie to toczy się – zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. na żądanie strony lub z urzędu. W razie wszczęcia postępowania na wniosek strony, to żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot i tryb w którym to postępowanie winno być prowadzone. Obowiązkiem organu jest dokładne ustalenie treści żądania strony. Treść żądania wyznacza bowiem stosowną normę prawa materialnego i normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu i trybu postępowania. ( Por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2001r. sygn. akt IV SA 1091/99 )

W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek [...] Sp. z o.o., w którym wnoszono o aktualizację w istocie stanowiącą zmianę decyzji Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...] sierpnia 2007 r. znak [...]. Z akt sprawy wynika, że postępowanie administracyjne dotyczyło właśnie zmiany podmiotu do którego skierowana była w/w decyzja. Organy obu instancji nie określiły jednak w oparciu o jakie przepisy jest prowadzone to postępowanie. Nie podjęły też z urzędu czynności zmierzających do wyjaśnienia treści żądania strony.

Zgodnie z art. 104 § 1 K.p.a. wszczęte postępowanie administracyjne musi zostać zakończone załatwieniem sprawy , czyli jej rozstrzygnięciem poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Decyzje administracyjne rozstrzygają sprawę co do istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. Decyzją kończącą postępowanie w danej instancji w inny sposób jest decyzja umarzająca postępowanie administracyjne w oparciu o art. 105 K.p.a., którą organ wydaje , gdy nie może rozstrzygnąć sprawy co do jej istoty ze względu na pojawienie się trwałej przeszkody uniemożliwiającej ukształtowanie stosunku materialnoprawnego.

Przepis artykułu 105 kpa stanowi w § 1, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Natomiast w § 2 organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym. W piśmiennictwie słusznie podnosi się, że bezprzedmiotowość postępowania polega na braku przedmiotu postępowania. Przez przedmiot postępowania należy rozumieć sprawę, w której organ administracji publicznej jest władny i jednocześnie zobowiązany do rozstrzygnięcia na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. W rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. sprawa jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej ingerencji organu administracyjnego, co oznacza, że jakiekolwiek rozstrzygnięcie organu staje się niedopuszczalne.

Należy zwrócić uwagę, że ewentualny brak ustawowej przesłanki do uwzględnienia żądania zawartego we wniosku nie czyni postępowania administracyjnego bezprzedmiotowym, lecz oznacza jedynie bezzasadność wniosku strony.

W wyroku z dnia 17 marca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że ,, Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkującego to, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jej merytorycznego rozstrzygnięcia.

Bezzasadność żądania strony oznacza brak przesłanek do uwzględnienia jej wniosku. W przeciwieństwie do bezprzedmiotowości postępowania, bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania. Jest to bowiem niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy." ( sygn. akt IV SA 3439/02 LEX nr 156962). Z poglądem tym należy się zgodzić.

Odnosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że przedmiotem prowadzonego postępowania administracyjnego było dokonanie zmiany nazwy podmiotu, dla którego wydana została decyzja Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...] sierpnia 2007 r. znak [...] poświadczająca wyposażenie i warunki lokalowe stacji kontroli pojazdów. Stwierdzić trzeba, że w tym przedmiocie organy transportowego dozoru technicznego były władne i jednocześnie zobowiązane do rozstrzygnięcia na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Za nie znajdujące podstaw prawnych należy więc uznać rozstrzygnięcia organów obu instancji stwierdzające bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie zmiany decyzji ostatecznej dotyczącej poświadczenia wyposażenia i warunków lokalowych dla stacji kontroli pojazdów.

W ocenie Sądu Dyrektor Transportowego Dozoru Technicznego jak i Minister Infrastruktury wydając swe rozstrzygnięcia naruszyli art. 105 § 1 K.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Organy winny bowiem były w kontrolowanym postępowaniu rozważyć istnienie bądź nieistnienie ustawowej przesłanki żądania zgłoszonego we wniosku [...] Sp. z o.o. a więc jego zasadność lub bezzasadność . Nie miały natomiast podstaw do umarzania prowadzonego postępowania jako bezprzedmiotowego.

Sąd stwierdza również, że organy obu instancji wydając swoje rozstrzygnięcia naruszyły art. 107 § 3 K.p.a. Z treści uzasadnień obu skarżonych decyzji nie wynika dlaczego organy uznały bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania. Lektura uzasadnień wskazuje raczej na to, że organy uznały bezzasadność żądania zawartego we wniosku [...] Sp. z o.o. a nie bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego.

Ponownie rozpoznając wniosek organy obu instancji będą miały na uwadze przedstawione przez Sąd rozważania dotyczące kwestii bezprzedmiotowości postępowania i bezzasadności żądania strony oraz przeprowadzą postępowanie w oparciu o przepisy dotyczące możliwości zmiany ostatecznych decyzji.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie przepisu art. 200 ppsa.