Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 975/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: stwierdzono że orzeczenie zostało wydane z naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art.200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.1 ust.1
journal: Dz.U. 2016 poz 217
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska,, Sędzia WSA Bolesław Stachura, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 października 2016 r. sprawy ze skargi S. Spółka akcyjna z siedzibą w W. na pismo Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia 24 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu w ramach wniosku o dofinansowanie z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2014-2020 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; 2. przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej; 3. zasądza od Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na rzecz skarżącej S. Spółka akcyjna z siedzibą w W. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

[...] Spółka akcyjna z siedzibą w [...] – dalej jako: "Spółka" działając na podstawie art. 61 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm.) – dalej jako: "ustawa wdrożeniowa" wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na rozstrzygnięcie [...] pełniącego funkcje Instytucji Pośredniczącej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] 2014-2020 – dalej jako: "Instytucja Pośrednicząca" z dnia 24 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu dotyczącego oceny projektu pn. "Budowa instalacji bazującej na odnawialnych źródłach energii o mocy 250 kW do produkcji energii elektrycznej przez przedsiębiorstwo "[...]" Spółka Akcyjna w miejscowości [...]", nr [...] zaskarżając powyższe rozstrzygnięcie w całości.

Spółka ubiega się o dofinansowanie z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014-2020 – dalej jako: "[...]". Pismem

z dnia 19 lipca 2016 r. Instytucja Pośrednicząca poinformowała Spółkę, iż złożony przez nią projekt nie spełnił kryterium "2.1 Poprawność i kompletność wniosku" w ramach fazy oceny administracyjności i wykonalności wniosków o dofinansowanie.

W treści "Listy sprawdzającej wniosku o dofinansowanie projektu – Faza oceny administracyjności i wykonalności" Instytucja Pośrednicząca zamieściła wyjaśnienie

i argumenty dotyczące negatywnej oceny projektu przygotowane przez ekspertów Komisji Oceniającej Projekty – dalej jako: "eksperci KOP".

W uzasadnieniu oceny projektu ekspert KOP nr 1 wskazał, że: "Wnioskodawca na podstawie art. 43 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 (Dz. U. 2014 poz. 1146) został wezwany do uzupełnienia braków formalnych poprzez dostarczenie obowiązkowych załączników, które należy przedłożyć na etapie składania wniosku

o dofinansowanie, zgodnie z Rozdziałem 2.1.1 pkt 3 lit. c) ppkt 1 i 3 Regulaminu konkursu nr [...], tj.:

– Załącznika nr 3a Deklaracja organu odpowiedzialnego za monitorowanie obszarów Natura 2000,

– Załącznika nr 3b Deklaracja organu odpowiedzialnego za gospodarkę wodną.

Zgodnie z ww. regulaminem konkursu oraz pouczeniem zawartym w wezwaniu do uzupełnienia wniosku (pismo nr [...] z dnia 13.06.2016 r.) uzupełnienie to może dotyczyć wyłącznie dokumentów, które są wydane z datą nie późniejszą niż dzień zakończenia naboru wniosków o dofinansowanie

tj. 31.05.2016 r. W wyznaczonym terminie Wnioskodawca uzupełnił wniosek

o wymagane dokumenty, jednakże przedmiotowe załączniki zostały wydane w dniu 16.06.2016 r. tj. po dacie opublikowania wniosku o dofinansowanie (31.05.2016 r.).

Z zapisów regulaminu konkursu oraz pouczenia w treści wezwania do uzupełnienia wniosku w sposób jednoznaczny wynika, iż dokumenty wymagane na etapie składania wniosku o dofinansowanie musiały powstać nie później niż w dniu, w którym wniosek był składany. Przedmiotowe dokumenty były obligatoryjnymi załącznikami do wniosku

o dofinansowanie, więc późniejsze wytworzenie takich dokumentów oznacza,

że w chwili składania wniosku wnioskodawca nie dysponował nimi.

Mając na uwadze powyższe uznać należy, iż Kryterium 2.1.Poprawność i kompletność wniosku nie zostało spełnione."

Natomiast ekspert KOP nr 2 uzasadniając ocenę projektu wskazał, że:

"Zgodnie z regulaminem konkursu nr [...], (rozdział 2.1.1 pkt 3 lit. c ppkt 1 i 3 ) wnioskodawca wraz z wnioskiem o dofinansowanie obligatoryjnie musi załączyć m.in.:

– Załącznik nr 3a. Deklarację organu odpowiedzialnego za monitorowanie obszarów Natura 2000 wraz z mapą, na której wskazano lokalizację projektu i obszarów Natura 2000,

– załącznik nr 3b. Deklarację organu odpowiedzialnego za gospodarkę wodną.

Z zapisów regulaminu konkursu w sposób jednoznaczny wynika, iż dokumenty obligatoryjne wymagane na etapie składania wniosku o dofinansowanie muszą powstać/zostać wydane nie później niż w dniu, w którym wniosek był składany.

Ww. dokumenty nie spełniają powyższej zasady, zostały wydane w dniu 16.06.2016 r., tj. po dacie opublikowania wniosku o dofinansowanie (31.05.2016 r.), co oznacza

że w chwili składania wniosku wnioskodawca nie dysponował nimi.

Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż Kryterium 2.1 Poprawność i kompletność wniosku nie zostało spełnione."

Spółka korzystając z przysługującego jej uprawnienia wniosła pismem

z dnia 1 sierpnia 2016 r. od ww. oceny projektu protest. Spółka zakwestionowała ocenę eksperta KOP nr 1 oraz eksperta KOP nr 2 dotyczącą kryterium "Poprawność

i kompletność wniosku". Wskazała, że załączniki 3a i 3b nie były wymienione

w regulaminie konkursu jako załączniki, które muszą być wystawione przed złożeniem wniosku oraz, że wnioskodawca musi je posiadać przed dniem złożenia wniosku. Złożenie załączników nastąpiło w wyniku wezwania do uzupełnienia braków formalnych, co stanowi element procedury składania wniosków o dofinansowanie. Zdaniem Spółki etap uzupełniania braków formalnych stanowi wydłużenie procedury składania wniosku.

Spółka sformułowała również zarzuty o charakterze proceduralnym: błąd oceny wniosku pod względem kryteriów formalnych stanowiących załącznik do regulaminu konkursu, ocena wniosku niezgodnie z zapisami regulaminu konkursu, własna interpretacja oceniających zapisów regulaminu konkursu, które mogą być, z tego co zostało przedstawione powyżej, interpretowane dowolnie, odrzucenie z powodu załączenia prawidłowego załącznika.

Protest Spółki nie został uwzględniony. Instytucja Pośrednicząca przyjęła bowiem, że spór w rozpatrywanej sprawie sprowadza się w istocie do ustalenia, czy eksperci KOP prawidłowo ocenili projekt Spółki. W treści uzasadnienia - rozstrzygnięcia z dnia 24 sierpnia 2016 r. Instytucja Pośrednicząca powołała zapisy ustawy wdrożeniowej oraz regulaminu konkursu oraz argumenty zamieszczone przez ekspertów KOP w "Liście sprawdzającej wniosku o dofinansowanie – fazy oceny administracyjności i wykonalności".

Odnosząc się do spornego kryterium – "2.1 Poprawność i kompletność wniosku" Instytucja Pośrednicząca podkreśliła, że wynika z niego, że w trakcie oceny eksperci KOP powinni weryfikować, czy wniosek o dofinansowanie jest poprawny, a zatem czy odpowiada wymogom postawionym w regulaminie konkursu. Z treści kryterium wynika, że weryfikacji powinien podlegać zarówno sam wniosek, jak i załączniki, które są do wniosku załączone. Wymóg załączenia określonych dokumentów wraz z wnioskiem

o dofinansowanie oznacza, że dokumenty te muszą istnieć w chwili składania wniosku

o dofinansowanie. Zdaniem Instytucji Pośredniczącej każde inne rozumienie przedstawionego wyżej wymogu zawartego w regulaminie konkursu wypaczałoby jego sens, gdyż Instytucja Pośrednicząca nie może wymagać od wnioskodawcy złożenia dokumentów nieistniejących.

Instytucja Pośrednicząca podkreśliła, że instytucja uzupełniania braków formalnych wniosków o dofinansowanie, a także uzupełniania brakujących załączników nie służy przedłużaniu wnioskodawcom terminu na złożenie dokumentów, jak też nie umożliwia pozyskania określonych dokumentów w terminie późniejszym niż wynika to

z regulaminu konkursu. Uzupełnienie braków służy umożliwieniu podmiotom wnioskującym o dofinansowanie, które z rozmaitych przyczyn nie złożyły formalnie poprawnego wniosku, poprawienia braków z powodów formalnych. Nie oznacza to,

że w przypadku złożenia wniosku o dofinansowanie niepoprawnego pod względem formalnym, wymagania dla takiego wniosku, w tym dotyczące terminów, były inne niż

w przypadku wniosków formalnie poprawnych.

Instytucja Pośrednicząca uznała, iż przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do innego traktowania wnioskodawców, albowiem inny byłby termin (krótszy) do przygotowania dokumentów dla wniosków poprawnych formalnie, a inny (dłuższy) dla wniosków zawierających braki formalne, co do których zastosowanie znajduje art. 43 ustawy wdrożeniowej.

Ponadto nie doszło w trakcie oceny projektów przeprowadzanej przez ekspertów KOP do błędów o charakterze proceduralnym, bowiem jak wynika z powyższej analizy uzasadnili oni właściwie swoje oceny i na podstawie właściwego kryterium przyznali ocenę negatywną.

Spółka reprezentowana przez prokurenta w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i o przywrócenie projektu do ponownej oceny formalnej i merytorycznej, zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła:

– błąd oceny wniosku pod względem kryteriów formalnych stanowiących załącznik do regulaminu konkursu,

– ocenę wniosku niezgodnie z zapisami regulaminu konkursu,

– własną interpretację oceniających zapisy regulaminu konkursu, które mogą być,

z tego co zostało przedstawione w pismach interpretowane dowolnie.

Uzasadniając przedstawione zarzuty Skarżąca wyjaśniła, że wniosek

o dofinansowanie został odrzucony z powodu dostarczenia załączników 3a oraz 3b wystawionych po dacie złożenia wniosku o dofinansowanie. Ponadto wskazała,

że w treści dokumentacji konkursowej oraz wytycznych nie znajduje się zapis mówiący,

o tym iż składane dokumenty nie mogą być wydane z datą późniejszą niż dzień zakończenia naboru wniosków o dofinansowanie. W związku z tym przyjęty przez Instytucję Pośredniczącą powód odrzucenia wniosku wynika z jej własnej interpretacji,

a nie jednoznacznych zapisów regulaminu konkursu.

Ponadto Skarżąca wskazała, że nawet Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska

i Gospodarki Wodnej w [...], nie wymaga od wnioskodawców przedłożenia załączników zgodnych z wzorem 3a oraz 3b z datowaniem sprzed dnia zakończenia naboru wniosków o dofinansowanie. Zdaniem NFOŚiGW wnioskodawcy są uprawnieni do pozyskania tychże załączników do zakończenia trwania oceny formalnej złożonych przez siebie wniosków o wsparcie. Podobnie postępują inne instytucje organizujące konkursy o dofinansowanie.

Do skargi dołączono dokumentację potwierdzającą przedstawiony stan faktyczny sprawy:

– wniosek Skarżącej dot. projektu - Budowa instalacji bazującej na odnawialnych źródłach energii o mocy 250 kW do produkcji energii elektrycznej przez przedsiębiorstwo "[...]" Spółka Akcyjna w miejscowości [...],

– pismo z dnia 13 czerwca 2016 r. nr [...],

– pismo z dnia 19 lipca 2016 r. nr [...],

– listę sprawdzającą wniosku o dofinansowanie projektu,

– rozstrzygnięcie z dnia 24 sierpnia 2016 r. nr [...]

– oświadczenie o wprowadzeniu uzupełnień/poprawy dokumentacji aplikacyjnej,

– pismo z dnia 16 czerwca 2016 r. dot. wniosku w sprawie wydania deklaracji organu odpowiedzialnego za gospodarkę wodną,

– deklarację właściwego organu odpowiedzialnego za gospodarkę wodną z dnia

16 czerwca 2016 r.,

– pismo z dnia 16 czerwca 2016 r. dot. wniosku w sprawie zaświadczenia organu odpowiedzialnego za monitorowanie obszarów Natura 2000,

– zaświadczenie organu odpowiedzialnego za monitorowanie obszarów Natura 2000

z dnia 16 czerwca 2016 r. wraz z mapką lokalizacyjną (nadesłano kopię drugiej strony zaświadczenia oraz kopię mapki lokalizacyjnej),

– protest Skarżącej z dnia 1 sierpnia 2016 r.

Ww. dokumenty zostały potwierdzone przez prokurenta Skarżącej za zgodność

z oryginałem, a następnie po wezwaniu Sądu przez umocowanego przez Skarżącą pełnomocnika zawodowego.

Dodatkowo do akt sprawy załączone zostały:

– pismo z dnia 23 czerwca 2016 r. nr [...],

– wniosek o dofinansowanie z dnia 4 lipca 2016 r.,

– potwierdzenie przyjęcia pisemne o wniosku o przyznaniu pomocy.

Organ natomiast wykonując wezwanie Sądu przez ustanowionego w sprawie pełnomocnika nadesłał potwierdzenie doręczenia informacji o wyniku rozpatrzenia protestu.

Odpowiedź na skargę nie została przez Instytucję Pośredniczącą złożona.

Na rozprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie

art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) postanowił połączyć sprawy

o sygn. akt I SA/Sz 974/16 i I SA/Sz 975/16 do łącznego rozpoznania i odrębnego rozstrzygnięcia.

Ponadto pełnomocnik Instytucji Pośredniczącej oświadczył, że otrzymał całą dokumentację ww. sprawach w dniu 11 października 2016 r. i wniósł o oddalenie skarg.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, ze zm.) –dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej zaliczyć należy ustawę z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów

w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020

(Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm.) – dalej jako: "ustawa wdrożeniowa".

Ustawa wdrożeniowa, określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi (art. 1 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). W treści art. 38 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ustawodawca przewidział, że wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym oraz pozakonkursowym.

W trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany

w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję (art. 39 ustawy wdrożeniowej). Zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów albo spełniły kryteria wyboru projektów i:

1) uzyskały wymaganą liczbę punktów albo

2) uzyskały kolejno największą liczbę punktów, w przypadku gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na objęcie dofinansowaniem wszystkich projektów, o których mowa w pkt 1.

Ustawodawca w treści art. 41 ustawy wdrożeniowej wskazał, że właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Przepis art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej reguluje zakres regulaminu konkursu

i przewiduje, że określa on m.in.: termin, miejsce i formę składania wniosków

o dofinansowanie projektu i sposób uzupełniania braków formalnych oraz poprawiania oczywistych omyłek (pkt 4); kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (pkt 7); środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcy (pkt 10).

W razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie projektu braków formalnych lub oczywistych omyłek właściwa instytucja wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku lub poprawienia w nim oczywistej omyłki w wyznaczonym terminie nie krótszym niż 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia (art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Uzupełnienie wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji (art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej).

Wnioskodawcy w przypadku negatywnej oceny projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Protest jest rozpatrywany przez właściwą instytucję zarządzającą, albo pośredniczącą – jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1.

W myśl art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. Na podstawie art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej w wyniku rozpoznania skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona

w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję,

o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Kontrolując zgodność z prawem wydanej przez Instytucję Pośredniczącą oceny wniosku o dofinansowanie, sąd administracyjny bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. W ustawie wdrożeniowej w art. 37 ust. 1, ustawodawca wskazał,

że Instytucja Pośrednicząca przeprowadza wybór projektów do dofinansowania

w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Zaskarżone do sądu administracyjnego rozstrzygnięcie powinno uwzględniać regulacje zamieszczone w ustawie wdrożeniowej, jako aktu powszechnie obowiązującego. Ponadto, podkreślić należy, że regulamin konkursu jest dokumentem systemu realizacji, a jego treść nie może być sprzeczna z przepisami prawa powszechnie obowiązującego oraz wytycznymi horyzontalnymi i wytycznymi programowymi (por. J. Jaśkiewicz, Komentarz do art. 41 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, LEX). Uwzględniając powyższe sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod kątem zgodności zakwestionowanej oceny z przepisami prawa materialnego oraz

z przepisami postępowania.

W rozpoznawanej sprawie Skarżąca spełniła wymagania przewidziane w ustawie wdrożeniowej. W wyniku przeprowadzonej oceny zarzutów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że Instytucją Pośredniczącą organizującą i przeprowadzającą konkurs w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014-2020 dla Osi priorytetowej

II Gospodarka niskoemisyjna, Działanie 2.10 Zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł, Konkurs nr [...], jest Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w [...].

Istota sporu sprowadza się do oceny, czy w zastosowanej procedurze badania wniosku przez ekspertów Komisji Oceniającej Projekty – dalej jako: "eksperci KOP" w ramach fazy oceny administracyjności i wykonalności wniosków

o dofinansowanie zasadnie uznano, że wniosek Skarżącej nie spełnił kryterium

2.1 Poprawność i kompletność wniosku.

Zgodnie z regułami wynikającymi z dokumentacji konkursowej proces wyboru projektów składa się z następujących etapów: ogłoszenia konkursu, naboru wniosków, oceny wniosków, podjęcia decyzji o dofinansowaniu projektu, ogłoszenia wyników konkursu, podpisania umowy o dofinansowanie. Ocena wniosku o dofinansowanie dokonywana jest przez ekspertów KOP w jednym etapie oceny w czterech fazach: dopuszczalności, administracyjności i wykonalności, jakości, oceny strategicznej. Celem interesującej Sąd oceny, dokonanej przez ekspertów KOP w fazie administracyjności

i wykonalności, jest weryfikacja merytoryczna wykonalności projektu. Weryfikacji podlegają m.in. założenia oraz wyciągnięte z nich wnioski, a także wskazane

w projekcie zobowiązania dotyczące wartości wskaźników i innych kluczowych parametrów (pkt 3.1 w zw. z pkt 3.3 regulaminu konkursu). W razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie projektu braków formalnych lub oczywistych omyłek, Instytucja Pośrednicząca wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku lub poprawienia w nim oczywistej omyłki w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia i w konsekwencji niedopuszczenia projektu do dalszej oceny (pkt 3.7 ust. 1).

Za braki formalne w rozumieniu art. 43 ustawy wdrożeniowej uznaje się

w szczególności: złożenie niekompletnego wniosku tzn. niezawierającego wszystkich obligatoryjnych załączników (dotyczących bezwzględnie wszystkich wnioskodawców oraz wszystkich typów i rodzajów projektów w ramach danego konkursu).

Załączniki powinny zostać sporządzone na aktualnych wzorach i dotyczyć wnioskodawcy/projektu (pkt 3.7 ust. 2a).

Uzupełnienie braków formalnych we wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji. Ocena, czy uzupełnienie wniosku o dofinansowanie lub poprawienie w nim oczywistej omyłki doprowadziło do istotnej modyfikacji wniosku o dofinansowanie jest dokonywana przez Instytucję Pośredniczącą (pkt 3.7 ust. 3).

W rozdziale II pkt 2.1 ust. 1-4 regulaminu konkursu uregulowano zagadnienie wzoru wniosku o dofinansowanie projektu, naboru wniosków o dofinansowanie wraz

z załącznikami, wniosku o dofinansowanie wraz załącznikami (sposób wypełnienia

i skuteczności złożenia wniosku, publikacji w systemie teleinformatycznym). Z kolei

w pkt 2.1.1 ust. 1 stwierdzono, że załączniki do wniosku o dofinansowanie są jego integralną częścią. Co do zasady, wnioskodawca zobowiązany jest załączyć wszystkie dokumenty, które posiada do wniosku o dofinansowanie. Instytucja Pośrednicząca dopuszcza możliwość, że część z nich – np. dotyczące oddziaływania projektu na środowisko, decyzje dotyczące warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz dokumenty zezwalające na realizację inwestycji czy też dokumenty potwierdzające zewnętrzne źródła finansowania – zostaną dostarczone w terminie późniejszym.

Regulamin konkursu przewiduje podział załączników na załączniki: obowiązkowe, które obligatoryjnie należy przedłożyć na etapie składania wniosku o dofinansowanie (pkt 2.1.1 ust. 3); obowiązkowe, które mogą zostać uzupełnione na etapie przed podpisaniem umowy o dofinansowanie (pkt 2.1.1 ust. 4) oraz nieobowiązkowe (pkt 2.1.1 ust. 5).

Do grupy wniosków obowiązkowych, które należy obowiązkowo przedłożyć na etapie składania wniosku o dofinansowanie należą załączniki nr 3. Dokumenty dotyczące oddziaływania projektu na środowisko, w tym zał. 3a. Deklaracja organu odpowiedzialnego za monitorowanie obszarów Natura 2000 wraz z mapą, na której wskazano lokalizację projektu i obszarów Natura 2000 (wg wzoru) oraz zał. 3b. Deklaracja organu odpowiedzialnego za gospodarkę wodna (wg wzoru).

Jednocześnie podkreślić należy, że ww. załączniki mogą zostać dostarczone zgodnie z zapisami regulaminu konkursu w terminie późniejszym.

Sąd zwraca również uwagę na konstrukcję i treść wzoru wniosku o dofinansowanie, w szczególności na listę załączników (J. Załączniki).

Zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie, wnioskodawca zobowiązany jest odnieść się do każdego z wymienionych na liście załączników poprzez zaznaczenie opcji "Tak" (jeżeli załącza dany załącznik), "Nie" (jeśli nie załącza danego załącznika) lub "Nie dotyczy" (w przypadku, gdy dany załącznik nie dotyczy wnioskodawcy) oraz załączyć dany załącznik poprzez użycie funkcji "Dodano".

Powołane powyżej dokumenty dotyczące oddziaływania projektu na środowisko wydawane są na wniosek na podstawie Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju

z dnia 19 października 2015 r. w zakresie dokumentowania postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć współfinansowanych

z krajowych lub regionalnych programów operacyjnych (syg. MIR/H2014-2020/31(1)/10/2015).

Organem wydającym deklaracje jest właściwy Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska (RDOŚ), który zgodnie z art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r.

o ochronie przyrody (Uop), koordynuje funkcjonowanie obszarów Natura 2000 na obszarze swojego działania i do którego zadań, zgodnie z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Uooś), należy ochrona i zarządzanie obszarami Natura 2000 oraz przeprowadzanie ocen oddziaływania przedsięwzięć na środowisko lub udział w tych ocenach.

Podkreślić należy, że przy wydawaniu deklaracji nie jest też istotne, czy przedsięwzięcie uzyskało już jakiekolwiek decyzje administracyjne i czy było przedmiotem oceny w ramach postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, kończącego się wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedmiotem oceny nie jest kontrola prawidłowości decyzji dotychczas uzyskanych przez wnioskodawcę ani kontrola prawidłowości oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli taka była już przeprowadzona. Rolą RDOŚ jest ocena danego projektu pod kątem możliwości jego oddziaływania na cele i przedmiot ochrony obszarów Natura 2000.

Ponadto, według prawa polskiego deklaracja wydawana jest jako zaświadczenie, o którym mowa w art. 217 Kodeksie postępowania administracyjnego.

Takie same zasady dotyczą obu ww. załączników.

Sąd wskazuje, że ww. deklaracje stanowiące załączniki obowiązkowe do wniosku o dofinansowanie mają charakter deklaratoryjny, tj. służą stwierdzeniu abstrakcyjnego znaczącego oddziaływania na obszary Natura 2000 lub wpływu na układ hydrologiczny terenu objętego wnioskiem o dofinansowanie.

W kontrolowanej sprawie na etapie oceny w fazie administracyjności

i wykonalności – co wynika z Listy sprawdzającej wniosku o dofinansowanie projektu - eksperci KOP stwierdzili, że Skarżąca nie spełniła kryterium 2.1 Poprawność

i kompletność wniosku. Zdaniem ekspertów KOP, Skarżąca w wyznaczonym terminie uzupełniła wniosek o wymagane dokumenty, jednakże złożone załączniki zostały wydane w dniu 16 czerwca 2016 r., tj. po dacie opublikowania wniosku

o dofinansowanie (które nastąpiło w dniu 31 maja 2016 r.). Powyższe zdaniem ekspertów KOP oznacza, że w chwili składania wniosku Skarżąca nie dysponowała spornymi dokumentami. Zauważyć należy, że obaj eksperci KOP powołali zapisy ustawy wdrożeniowej oraz regulaminu konkursu. Dodatkowo ekspert nr 2 KOP powołał się na treść pouczenia zamieszczonego w wezwaniu do uzupełnienia wniosku

o dofinansowanie. Jednoznacznie w uzasadnieniach swoich ocen eksperci wskazali, że dokumenty wymagane na etapie składania wniosku o dofinansowanie muszą powstać/zostać wydane nie później niż w dniu, w którym wniosek o dofinansowanie był składany.

Zdaniem Sądu, stanowisko Instytucji Pośredniczącej nie znajduje oparcia w przepisach prawa.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że wniosek

o dofinansowanie projektu został przez Skarżącą złożony w dniu 31 maja 2016 r. Następnie pismem z dnia 13 czerwca 2016 r. Instytucja Pośrednicząca wezwała ją do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez złożenie obowiązkowych załączników: 3a oraz 3b. Skarżąca uzupełniła ww. brak formalny w terminie wyznaczonym ww. pismem. Okoliczności te są niesporne w niniejszej sprawie.

Sporną kwestią jest natomiast przyjęcie przez Instytucję Pośredniczącą,

że załączniki, podlegające uzupełnieniu w trybie przewidzianym w pkt 3.7 ust. 1 regulaminu konkursu, powinny powstać/zostać wydane przed dniem złożenia wniosku

o dofinansowanie, tj. najpóźniej w dniu 31 maja 2016 r.

W ramach kontrolowanej sprawy żaden z wymogów ustanowionych

w regulaminie konkursu, a ponadto żaden z aktów i dokumentów konkursowych znajdujących zastosowanie w niniejszej sprawie nie zawiera takiego ograniczenia. Podkreślić przy tym należy, że zapis pkt 2.1.1 ust. 1 regulaminu konkursu przewiduje,

że wnioskodawca zobowiązany jest załączyć wszystkie dokumenty, które posiada do wniosku o dofinansowanie. Instytucja Pośrednicząca dopuszcza możliwość, że część

z nich – np. dotyczące oddziaływania projektu na środowisko zostaną dostarczone

w terminie późniejszym. Termin późniejszy, o którym mowa w tej regulacji, to 7 dniowy termin wskazany przez Instytucję Pośredniczącą w wezwaniu do uzupełnienia wniosku o dofinansowanie.

Sąd stanął na stanowisku, że brak regulacji szczegółowo określającej warunki,

jakie powinien spełniać obowiązkowy załącznik, w zakresie daty jego wydania przez właściwy organ, nie uprawnia do dokonania negatywnej oceny kryterium poprawności i kompletności wniosku. Odwołać się przy tym należy do zwrotu zamieszczonego

w pkt 2.1.1 ust. 1 regulaminu konkursu "dokumenty, które posiada" (wnioskodawca). Zgodnie ze słownikowym znaczeniem słowa "posiadać" oznacza to: mieć coś na własność, być właścicielem czegoś zwykle mającego dużą wartość materialną, mieć coś jako część składową, być w coś wyposażonym (por. Uniwersalny słownik języka polskiego P-Ś, pod redakcją prof. St. Dubisza, PWN, 2008 r.). Należy uznać,

że "posiadanie" przez wnioskodawcę dokumentów na dzień złożenia wniosku

o dofinansowanie należy rozumieć, jako dysponowanie nim w taki sposób, który umożliwia jego załączenie do wniosku.

Dodatkowo Sąd wskazuje, że zapisy pkt 2.1.1 ust. 1 i ust. 2 regulaminu konkursu są wspólne dla wszystkich rodzajów załączników, w tym także załączników obowiązkowych, które mogą zostać uzupełnione na etapie przed podpisaniem umowy

o dofinansowanie. W tej grupie załączników znajdują się m.in. dokumenty środowiskowe, ale także dokumenty potwierdzające zewnętrzne źródła finansowania. Sąd wyraża pogląd, że dokumenty bez względu na grupę załączników, do której należą, podlegają takim samym warunkom, także w zakresie dat ich sporządzenia.

Tym samym brak było podstaw do uznania, że sporne załączniki powinny zostać sporządzone najpóźniej w dniu złożenia wniosku o dofinansowanie. Jedynym bowiem warunkiem dyskwalifikującym załączniki było uchybienie terminowi do złożenia brakującego załącznika, tj. po upływie 7 dniowego terminu wskazanego w wezwaniu oraz uchybienie warunkom merytorycznym załączników. Data zaś sporządzenia dokumentu nie należy do warunków merytorycznych. Okoliczność ta, wskazana przez Instytucję Pośredniczącą jako bezwzględny wymóg, nie wynika z przepisów regulujących sporną kwestię.

Dokonując oceny wniosków, Instytucja Pośrednicząca musi zapewnić przejrzystość stosowanej procedury, a weryfikacja wniosku powinna być dokonywana

w oparciu o postanowienia regulaminu konkursu, które nie powinny budzić wątpliwości interpretacyjnych. Niejednoznaczność bowiem normy prawnej skutkuje albo wykładnią rozszerzającą albo zawężającą. Niedopuszczalne zaś jest dokonywanie oceny sprawy w kontekście naruszenia prawa na zasadzie domniemania jego naruszenia w sytuacji braku jest normy prawnej, która została naruszona, przy czym jak wymaga ustawodawca, naruszenie to musiałoby by nastąpić w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Dlatego też w ocenie Sądu, stwierdzone w rozpoznawanej sprawie uchybienia powodują, że dokonana przez Instytucję Pośredniczącą interpretacja zapisów zawartych w pkt 2.1.1 ust. 1 i ust. 3 lit. c) ppkt 1 i 3 oraz pkt 3.7 ust. 1 regulaminu konkursu nie może zostać uznana za odpowiadającą prawu. Uzasadnienie oceny ekspertów KOP zawiera argumentację niezgodną z przepisami ustawy wdrożeniowej, regulaminu konkursu oraz innych dokumentów regulujących zasady przeprowadzenia konkursu, co w konsekwencji stanowiło podstawę stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało wpływ na wynik oceny, w następstwie czego przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.

Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę Instytucja Pośrednicząca zobowiązana będzie ponownie zbadać, czy ocena projektu dokonana została zgodnie z prawem, kierując się przy tym powyższymi wskazaniami Sądu oraz jego oceną prawną sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej, orzekł jak w sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego w łącznej kwocie [...] zł (obejmującej uiszczony wpis od skargi [...] zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika procesowego – radcy prawnego z tytułu zastępstwa procesowego w kwocie [...] zł i uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa – [...] zł) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).