Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2912/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]października 2016 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów związanych z usunięciem pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego A. G. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

VII SA WA 2912/16

UZASADNIENIE

Prezydent [...] decyzją nr [...]z dnia [...].09.2013 r. z urzędu ustalił wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki[...]o nr rejestracyjnym [...] zobowiązując do zapłaty A. G. kwoty 478,00 złotych w terminie 30 dni, w którym decyzja ta stanie się ostateczna z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczanymi od dnia następującego po upływie terminu płatności.

W uzasadnieniu organ wskazał, że strażnik miejski w dniu [...].11.2013 r. na podstawie art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 - j.t. ze zm.), wydał dyspozycję usunięcia pojazdu marki [...] nr rej. [...] z ulicy [...] w [...] z powodu niezastosowania się do znaku B-36 z tabliczką T-24, to jest pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela. W trakcie czynności usuwania pojazdu do strażnika zgłosił się kierujący pojazdem A. G. więc w związku z tym, na podstawie art. 130a ust. 2a ustawy odstąpiono od usunięcia pojazdu.

Powyższy stan faktyczny organ ustalił na podstawie dyspozycji usunięcia pojazdu nr [...] wystawionej przez strażnika miejskiego, jego notatki urzędowej, stanowiska Straży Miejskiej oraz dokumentacji fotograficznej wykonanej przez strażnika miejskiego.

Organ zaznaczył, że istotną okolicznością w sprawie był fakt, że wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu strony, spowodowało wyjazd holownika, a dopiero po tym fakcie wydano dyspozycję odstąpienia od usunięcia pojazdu, co było spowodowane stawieniem się osoby kierującej przy pojeździe i odjechaniem nim z miejsca zdarzenia (na co dowodem są m.in. zapisy na dyspozycji usunięcia pojazdu). W ocenie organu oczywistym było, że sytuacja ta spowodowała powstanie kosztów związanych z wyjazdem pojazdu holującego (na co dowodem jest załącznik do faktury wystawionej przez firmę holującą [...] i zapłaconej przez [...]).

Wysokość kosztów ustalono zgodnie z dyspozycją art. 130a ust 6 oraz 6a ustawy Prawo o ruchu drogowym na podstawie załącznika nr [...] do uchwały nr [...]Rady [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu na rok 2013 (Dz.Urz. Woj. [...]. z 2012 r. poz. [...]), który określił wysokość kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu, którego dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 3,5 t na 478 złotych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu odwołania A.G. decyzja [...] z dnia [...].10.2016 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy stwierdził, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości, natomiast z przepisu art. 130 a ust. 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym jasno wynika, że powstałe koszty od momentu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do momentu odstąpienia od tej dyspozycji ponosi właściciel pojazdu, którym dokonano wykroczenia, o którym mowa w art. 130 a ust. 1 pkt 5 tej ustawy (pozostawienie pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela).

Powyższy przepis zgodny jest również z regulacją przepisu art. 130 a ust. 10 h Prawo o ruchu drogowym, który stanowi, że koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że orzeczona kwota - 478 zł, stanowi powyższe koszty, które powstały od momentu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do momentu odwołania tej dyspozycji, z uwagi na wyruszenie holownika na miejsce zdarzenia. Wysokość tych kosztów została określona w załączniku [...] do uchwały Nr [...] Rady [...] z dnia [...].12.2012 r. w podziale na koszty powstałe w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu zależne od dopuszczalnej masy całkowitej usuwanego pojazdu. Zgodnie z załącznikiem nr [...] do wskazanej wyżej uchwały Rady [...] opłaty z tytułu kosztów powstałych w wyniku odstąpienia od usunięcia pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. wynoszą 478 zł.

Ww. uchwała została podjęta w oparciu o kompetencję wynikającą z art. 130 a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym wysokość opłat, o których mowa w ust. 5c, ustala rada powiatu. Art. 130 a ust. 5c stanowi, z kolei, że pojazd usunięty z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 i ust. 2, umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usuniecie i parkowanie. Uchwala ta, w załączniku nr [...], określa wysokość stawek kwotowych kosztów powstałych w razie odstąpienia od usunięcia pojazdu, jeśli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało powstanie tych kosztów. Uchwała była prawem powszechnie obowiązującym na terenie miasta [...] w dniu odstąpienia od usunięcia pojazdu skarżącego tj. [...].05.2013 r. Niezależnie więc od wysokości opłaty wynikającej z faktury VAT, wystawionej za przejazd pojazdu holowniczego, organ I instancji, działając zgodnie z ww. uchwałą, obligowany jest do żądania zwrotu kosztów w kwocie oznaczonej w uchwale.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wnosił o umorzenie zasądzonej kwoty z uwagi na to, iż jego nieobecność przy samochodzie trwała 10 minut i jego zdaniem pojazd holowniczy w ogóle nie wyjechał natomiast orzeczona kara stanowi czwartą część jego emerytury.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 134 par1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Podkreślić należy, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, czyni to na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie zastępuje organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do kompetencji sądu należ wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd

uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona jak również poprzedzająca decyzja narusza prawo.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...]z dnia [...] listopada 2014 r. ustalającą wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...] o nr rej. [...], od której to dyspozycji odstąpiono, z powodu ustania przyczyny usunięcia.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 130a ust. 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym od usunięcia pojazdu odstępuje się, jeżeli przed wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu lub w trakcie usuwania pojazdu ustaną przyczyny jego usunięcia.

Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1 - 2, spowodowało powstanie kosztów, do ich pokrycia obowiązany jest właściciel pojazdu. Zgodnie z art. 130a ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela.

Z przepisów tych wynika, że warunkiem koniecznym wydania decyzji nakładającej na właściciela pojazdu obowiązek zapłaty kosztów powstałych w wyniku wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, od której następnie odstąpiono, jest ustalenie, że koszty te powstały, bowiem w ust. 2a art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym ustawodawca zawarł warunek: ,,Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, spowodowało powstanie kosztów ...''.

Dlatego też obowiązkiem organu jest dokładne wyjaśnienie, w jakich okolicznościach doszło do wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, odstąpienia od tej dyspozycji oraz, czy wydanie dyspozycji odstąpienia od usunięcia pojazdu spowodowało powstanie kosztów i jakich kosztów, którymi należy obciążyć właściciela pojazdu.

Nie budzi wątpliwości, że decyzja organu administracji publicznej w przedmiocie kosztów związanych z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu nie jest aktem wydawanym w trybie egzekucyjnym, a zatem wydanie takiej decyzji winno poprzedzić niewadliwe zebranie materiału dowodowego, zgodnie z regułami obowiązującymi w kpa, a następnie ustalenie w oparciu o te dowody stanu faktycznego sprawy.

Tymczasem z akt administracyjnych sprawy nie wynika, że zebrany w sprawie materiał dowodowy doprowadził organ do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

W swych ustaleniach stanu faktycznego organy nie odniosły się do materiału dowodowego. Dyspozycja usunięcia pojazdu została wydana o godzinie 8.42 natomiast odstąpiono od holowania o godz. 9.15. W piśmie z [...].07.2016 r. Straży Miejskiej [...] do Zarządu Dróg Miejskich wynika, że o godz. 9.00 na miejsce interwencji zgłosił się A. G. i o godz. 9.03 odstąpiono od usunięcia pojazdu.

Podkreślić należy, że podstawą prawidłowego zastosowania 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym jest ustalenie, bez żadnych wątpliwości, że obciążenie kosztami, o których mowa w tym przepisie możliwe jest wówczas, gdy organ ustali bez żadnych wątpliwości, iż zdarzenie powodujące konieczność usunięcia pojazdu faktycznie zaistniało, jakie były okoliczności zastosowania tego przepisu oraz, w razie powstania sytuacji, w której ustaną przyczyny usunięcia pojazdu, że powstały koszty, do których uiszczenia obowiązany jest właściciel pojazdu, przy czym, koniecznym jest ustalenie i wyjaśnienie wysokości tych kosztów.

W niniejszej sprawie okoliczności te, zdaniem Sądu, nie zostały w sposób właściwy wyjaśnione, co oznacza, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem art. 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 7, 77 par 1, 80 i 107 par 3 kpa - które to naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, co skutkuje uchyleniem obu decyzji.

Ponownie rozpoznając sprawę obowiązkiem organu będzie wyjaśnienie, nie tylko w jakich okolicznościach doszło do wydania dyspozycji odholowania pojazdu i odstąpienia od tej dyspozycji, ale też wyjaśnienie, czy wydanie tej dyspozycji spowodowało powstanie kosztów, a jeśli tak to w jakiej wysokości.

Zdaniem Sądu, organ nie poczynił ustaleń koniecznych dla podjętego rozstrzygnięcia. Nie wykazał, że koszty istotnie powstały i konkretnie w związku z jakimi okolicznościami sprawy, przy czym nie jest wystarczające powołanie się tylko na wydaną dyspozycję usunięcia pojazdu oraz uchwałę Rady [...] w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienie od usunięcia pojazdu.

Niniejszy skład orzekający Sądu w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt Vll SAWA/ 207/14, iż przepisu art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie należy stosować automatycznie.

Rozpatrując sprawę ponownie, organ będzie miał na uwadze przedstawione powyżej wskazania Sądu. Przeprowadzi prawidłowo, z zachowaniem zasad wynikających z art. 7, 77, 80 i 107 kpa postępowanie dowodowe, a następnie we właściwy sposób i precyzyjnie uzasadni swoje rozstrzygniecie, W szczególności zaś ustali, czy w związku z zaistniałą sytuacją powstały koszty, do których uiszczenia obowiązany jest skarżący i w jakiej wysokości.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ppsa,

orzekł jak w sentencji.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa zasądzając od SKO w [...] na rzecz A. G. 100,00 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.