Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 2715/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art 170
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.), Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska, Sędzia del. WSA Dorota Jadwiszczok, Protokolant asystent sędziego Jan Wasilewski, po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 21/12 w sprawie ze skargi J. D. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: uchylić zaskarżony wyrok i odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 21/12, po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. D. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z [...] listopada nr [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania, oddalił skargę.

Wyrok zapadł w następującym stanie sprawy.

W dniu 28 lipca 2011 r. J. D. wystąpił do Sądu Okręgowego w Warszawie – XIV Wydział Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem Ministra Obrony Narodowej, z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Wraz z tym wnioskiem zainteresowany złożył odwołanie od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w dniu 22 lipca 2011 r. otrzymał prawomocne postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt I OSK 800/10 z dnia 15 czerwca 2011 r., z którego wynika, że Minister Obrony Narodowej błędnie pouczył go, co do przysługującego zaskarżenia ww. decyzji – zamiast skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przysługiwało mu odwołanie do sądu powszechnego.

Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych MON, pismem nr [...] z dnia 29 sierpnia 2011 r. przesłał pisma zainteresowanego z dnia 28 lipca 2011 r. według właściwości Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie uznając, że sprawa, z którą wystąpił J. D., jest sprawą z zakresu ubezpieczenia społecznego i nie podlega merytorycznemu badaniu przez Ministra Obrony Narodowej, który nie jest organem właściwym w zakresie zaopatrzenia emerytalnego.

Na podstawie zarządzenia Sędziego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 20 września 2011 r. (sygn. akt [...]) przedmiotowe pisma J. D. z dnia 28 lipca 2011 r. zwrócono do rozpoznania Ministrowi Obrony Narodowej.

W następstwie powyższego, Minister Obrony Narodowej postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku J. D. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania wskazał, że wnioskodawca mylnie zinterpretował wnioski wynikające z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r., a mianowicie, że w świetle tego rozstrzygnięcia, organ winien uznać jego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r., a następnie rozpoznać jego odwołanie od powyższej decyzji, od której przysługiwałoby mu odwołanie do sądu powszechnego. Podkreślił przy tym, że zarówno postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r., jak i postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] nie zamyka mu prawa do kontroli sądowej decyzji o przyznaniu uprawnień emerytalnych wydawanych przez wojskowy organ emerytalny oraz możliwości kontroli spornego zaświadczenia finansowego dla celów emerytalnych.

J. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Obrony Narodowej.

Wnosił o:

– stwierdzenie nieważności ww. postanowienia;

– zastosowanie ustawowych środków w celu wyegzekwowania od Ministra Obrony Narodowej usunięcia naruszenia prawa w stosunku do decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. i w stosunku do decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r., wydanych z naruszeniem przepisów o właściwości, naruszeniem zasad ogólnych kodeksu postępowania administracyjnego oraz błędnym pouczeniem.

W uzasadnieniu skargi J. D. podniósł, że zaskarżone postanowienie z dnia [...] listopada 2011 r. zostało podjęte z naruszeniem przepisów o właściwości, co obwarowane jest sankcją nieważności. Wniosek taki wyprowadził z faktu, że jego wniosek był skierowany do Sądu Okręgowego w Warszawie – XIV Wydział Ubezpieczeń Społecznych, a nie do Ministra Obrony Narodowej. Podkreślił, że odwołanie musiał skierować do wymienionego Sądu, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnymi orzeczeniami w sprawach II SA841/00 i I OSK 800/10 przesądził, że od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r. i od decyzji [...] z dnia [...] listopada 2007 r. przysługiwało odwołanie do sądu powszechnego.

Stwierdził też, że Minister Obrony Narodowej "z premedytacją sugeruje, że jego zarzuty dotyczą spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, tj. decyzji o przyznaniu uprawnień emerytalnych wydawanych przez wojskowy organ emerytalny, podczas gdy zarzuty dotyczą spraw z zakresu prawa administracyjnego", na poparcie czego wskazał siedem takich spraw, które w jego ocenie mają charakter administracyjnoprawny.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację wskazaną w zaskarżonym postanowieniu.

Rozpoznając sprawę Sąd wskazał, ze skarżący zasadność wniosku z dnia 28 lipca 2011 r. skierowanego do Sądu Okręgowego w Warszawie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. wraz z odwołaniem od przedmiotowej decyzji, wywodzi z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie I OSK 800/10. W ocenie skarżącego, z uzasadnienia przytoczonego postanowienia wynika, że Minister Obrony Narodowej "błędnie pouczył go co do przysługującego zaskarżenia ww. decyzji, gdyż zamiast skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego przysługiwało mu odwołanie do sądu powszechnego" i dlatego należy przywrócić mu termin do złożenia odwołania od wskazanych wyżej decyzji do sądu powszechnego.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Ministra Obrony Narodowej, który odmówił wszczęcia postępowania w sprawie powyższego wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r., które to postanowienie wydane zostało na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej "k.p.a."), w związku z art. 59 § 2 k.p.a.

Sąd podkreślił, że przepis art. 61a § 1 k.p.a., obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., został dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 6, poz. 18). Nowelizacja ta pozwala na wyraźniejsze niż dotychczas rozróżnienie wstępnego etapu postępowania administracyjnego – jego wszczęcia, od etapu merytorycznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia żądania strony co do istoty, przez wydanie decyzji administracyjnej. Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.

Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61 a § 1 k.p.a. jest też zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.

Analiza uzasadnienia postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2011 r., w którym skarżący upatruje uprawnienia do przywrócenia terminu, prowadzi do wniosku, że decyzja Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] września 2007 r. odnosiły się do rozstrzygnięć podjętych w sprawie wysokości świadczeń pieniężnych z tytułu zaopatrzenia emerytalnego żołnierza zawodowego. Taki charakter decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Departamentu Ekonomicznego nr [...] z dnia [...] stycznia 2000 r. został przesądzony postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2000 r. (sygn. akt II SA 841/00) oraz wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2004 r. (sygn. akt II SA 1421/03). W obydwu rozstrzygnięciach sądy administracyjne przyjęły, że były to akty z zakresu zaopatrzenia emerytalnego żołnierza zawodowego.

Z powyższych orzeczeń wynika również moc wiążąca orzeczeń obydwu sądów. Zgodnie bowiem z art. 170 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Naczelny Sąd Administracyjny przyjął również pogląd, iż od decyzji emerytalnych, w trybach nadzwyczajnych przysługuje odwołanie do sądu powszechnego. Pogląd ten znalazł akceptację w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2011 r. (sygn. akt I UZP 3/10), której ze względu na dotychczasową różnicę poglądów występującą w orzecznictwie sądów administracyjnych i powszechnych, nadano moc zasady prawnej. Implikacją powyższej zasady prawnej jest ostateczne stanowisko, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, także w trybach nadzwyczajnych.

Reasumując powyższe, Sąd wskazał, że interpretowanie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w sposób, jaki chce tego skarżący, tj. iż w świetle omawianego postanowienia NSA z dnia 15 czerwca 2011 r., organ winien uznać wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r., a następnie rozpoznać jego odwołanie od powyższej decyzji, od której przysługiwałoby zainteresowanemu odwołanie do sądu powszechnego, jest oczywiście chybiony.

Dlatego też, w ocenie Sądu, organ prawidłowo przyjął, iż postępowanie administracyjne w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. z uzasadnionych przyczyn nie może być wszczęte i jest zgodne z przepisem art. 61a § 1 k.p.a.

Dodatkowo Sąd podkreślił, że jak wskazuje się w doktrynie prawa administracyjnego, sprawa administracyjna powstaje z chwilą ziszczenia się przesłanek faktycznych zawartych w hipotezie normy wyższego stopnia, stanowiącej o powinności zastosowania normy przedmiotowej (konkretyzowanej), poprzez rozstrzygnięcie indywidualnym aktem administracyjnym o określonych uprawnieniach lub obowiązkach określonego podmiotu. Z tą też chwilą zawiązuje się między właściwym organem a przyszłym adresatem aktu indywidualnego stosunek.

Po zaistnieniu sprawy administracyjnej, czyli po zaistnieniu stosunku administracyjnego, możliwe jest podjęcie przez organ czynności zmierzających do skonkretyzowania określonych elementów w sytuacji prawnej ewentualnego adresata przyszłego rozstrzygnięcia, w tym zbadanie czy zaistniał stan faktyczny określony w normie podlegającej konkretyzacji.

Powyższe rozważania także prowadzą do wniosku, że złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu prawa materialnego nie mógł skutkować powstaniem stosunku administracyjnoprawnego. Jak już bowiem wykazano wcześniej, nie istnieje norma kompetencyjna (norma wyższego rzędu) pozwalająca organowi na ukształtowanie sytuacji prawnej skarżącego, poprzez wydanie rozstrzygnięcia co do przywrócenia (bądź odmowy przywrócenia) terminu prawa materialnego. Sytuacji takiej nie kształtuje, w szczególności, przywołane postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r.

Zauważyć również należy, że odmowa wszczęcia postępowania, co wielokrotnie podkreślano w piśmiennictwie, stanowi jednocześnie odmowę przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów w sprawie i rozstrzygania merytorycznego o zasadności wniosku o przywrócenie terminu (na przykład z powodu wprowadzenia strony w błąd przez pracownika organu).

Należy mieć na uwadze, że terminy procesowe dotyczą dokonywania czynności procesowych, ale tylko czynności, które stają się aktualne już w toku konkretnego postępowania. Taka sytuacja nie ma miejsca w przypadku, bowiem dopiero wniesienie wniosku z zachowaniem ustawowego terminu powoduje wszczęcie postępowania w sprawie.

W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest stanowisko, że przepisy dotyczące przesłanek, treści, powstania, zmian lub wygaśnięcia prawa należą do przepisów materialnoprawnych. Terminy wyznaczające okres, w którym może nastąpić ukształtowanie praw (lub obowiązków) podmiotu w formie konkretyzacji norm prawa materialnego, na przykład poprzez wydanie decyzji lub bezpośrednio z mocy prawa, mają charakter materialnoprawny. Na podkreślenie zasługuje również fakt, iż terminy procesowe podlegają, co do zasady, instytucji przywrócenia – możliwość taką przewidują przepisy art. 58–60 k.p.a.

Natomiast termin prawa materialnego jest terminem, który ogranicza w czasie dochodzenie lub realizację praw podmiotowych, a jego bezskuteczny upływ powoduje wygaśnięcie określonego prawa podmiotowego lub niemożność jego realizacji. Termin prawa materialnego podlega przywróceniu tylko wyjątkowo i jedynie wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin (patrz wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. akt II SA 1252/97 – publ. Lex nr 43199).

Jak już wskazano wcześniej, dokonując analizy treści uzasadnienia "spornego" postanowienia, sprawy dotyczące wysokości świadczeń pieniężnych z tytułu zaopatrzenia emerytalnego skarżącego, zostały przesądzone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2000 r. (sygn. akt II SA 841/00) oraz wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2004 r. (sygn. akt II SA 1421/03). Przedmiotem postępowania administracyjnego są sprawy indywidualne z zakresu prawa administracyjnego, a sprawy z zakresu prawa cywilnego, ubezpieczeń społecznych i prawa pracy tylko wtedy, gdy zostały przekazane na drogę postępowania administracyjnego przepisem ustawy. Dlatego organ prawidłowo przyjął, że w realiach sprawy postępowanie administracyjne, o które wnosi skarżący, byłoby bezprzedmiotowe, bowiem postępowanie sądowoadministracyjne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.

Reasumując dotychczasowe ustalenia i rozważania, w ocenie Sądu, postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] listopada 2011 r., odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji MON nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r., odpowiada prawu.

Skoro na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, iż w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym.

Dlatego też także pozostałe zarzuty skargi, o charakterze stricte merytorycznym, nie zasługują na uwzględnienie.

Jako bezpodstawny Sąd uznał zarzut skarżącego dotyczący naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Sąd zauważył, że przy braku dokładnego sprecyzowania przedmiotu tego naruszenia, trudno zarzuty te zweryfikować. Sąd stwierdził, że badając z urzędu prawidłowość postępowania administracyjnego, nie stwierdził naruszeń postępowania administracyjnego, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy.

Jako chybione, w kontekście rozstrzyganego postępowania, Sąd uznał żądania Skarżącego wymienione w pkt 5-7 skargi, które zostały zgłoszone na etapie wnoszenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wychodząc poza meritum badanego postępowania, dodać jedynie można, że zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami, ustalenia wysokości oraz wypłaty wymienionych należności dokonywała jednostka wojskowa, na której zaopatrzeniu finansowym pozostawał żołnierz zawodowy, a nie Minister Obrony Narodowej.

Mając na uwadze przedstawioną argumentacje i ustalenia, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł o oddaleniu skargi.

J. D. wniósł od wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości. Skargę kasacyjną oparł na zarzutach:

1) naruszeniu prawa procesowego, polegającego na obrazie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i w związku z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej,

2) naruszeniu prawa procesowego, polegającego na obrazie art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.),

3) naruszenie prawa procesowego, polegające na obrazie art. 135 w związku z art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

4) naruszeniu prawa procesowego, polegającego na obrazie art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

Na tych podstawach wnosił o:

1) uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 21/12 oraz postanowienia Ministra Obrony Narodowej z [...] listopada 2011 r. nr [...],

2) zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Według art. 183 § 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "Nieważność postępowania zachodzi; jeżeli droga sądowa była niedopuszczalna". Niedopuszczalność drogi przed sądem administracyjnym może wynikać z niedopuszczalności przedmiotowej oraz z innych przyczyn. Stanowi o tym art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyliczając w pkt 1 o odrzuceniu skargi, jeżeli skarga nie należy do właściwości sądu administracyjnego oraz jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne (pkt 6).

W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych droga przed sądem administracyjnym jest niedopuszczalna.

Dotyczy to też wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zarówno Minister Obrony Narodowej jak i sąd powszechny związani są uchwałą Sądu Najwyższego wpisaną do zasad prawnych, jak i uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego o właściwości w sprawach ubezpieczeń społecznych sądów powszechnych. W sprawie orzeka o tym prawomocne postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 czerwca 2011 r. I OSK 800/10, w którym przesądzono o drodze postępowania przed sądem powszechnym. Minister Obrony Narodowej obowiązany był przekazać wniosek do Sądu Okręgowego w Warszawie, który jest związany uchwałą Sądu Najwyższego i prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 czerwca 2011 r. I OSK 800/10, pomimo zarządzenia sędziego Sądu Okręgowego w Warszawie z 20 września 2011 r. (sygn. akt [...]).

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zostało zaskarżone postanowienie Ministra Obrony Narodowej z [...] listopada 2011 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to zostało wydane na podstawie art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 61a § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przysługuje zażalenie.

Niedopuszczalność drogi przed sądem administracyjnym z innych przyczyn obejmuje przypadki, gdy nie została spełniona przesłanka wniesienia skargi. Według art. 52 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, zgodnie z art. 61a § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego przysługuje zażalenie. W przypadku gdy postanowienie wydaje minister przysługuje wniosek o ponowne rozstrzygniecie sprawy (art. 144 w związku z art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego). Błędne pouczenie w postanowieniu nie uchyla obowiązku wyczerpania drogi administracyjnej, stanowić może jedynie przesłankę obrony na drodze administracyjnej.

W sprawie nie została spełniona przesłanka dopuszczalności skargi, zgodnie z art. 52 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wypełnia to podstawy nieważności postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.

Zgłoszony przez skarżącego wniosek o nieważność postępowania z powodu orzekania sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie jest zasadny. Zaskarżone postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nie dotyczyło spraw, które były przedmiotem postępowań prowadzonych pod sygn. akt wyliczonymi przez skarżącego. Sprawa rozpoznana w zaskarżonym postanowieniu ograniczona jest przedmiotowo wyłącznie do dopuszczalności rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania do sądu powszechnego, tak jak skarżący określił we wniosku.

W tym stanie rzeczy, skoro wystąpiła przesłanka nieważności postępowania z powodu niedopuszczalności postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 189 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.