Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1621/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge -Lissowska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Anna Łukaszewska- Macioch sędzia del. WSA Jolanta Rudnicka Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminnej Spółdzielni "[...]" w D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 202/07 w sprawie ze skargi Gminnej Spółdzielni "[...]" w D. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 202/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Gminnej Spółdzielni "[...]" w D. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...]. Decyzją tą została utrzymana w mocy decyzja Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], odmawiająca uchylenia - na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. - decyzji Wojewody Sieradzkiego z dnia [...] stycznia 1991 r. nr [...] w sprawie komunalizacji nieruchomości, oznaczonej numerem działek [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], w części dot. działki [...].

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd wyjaśnił, iż Gminna Spółdzielnia domagała się wznowienia postępowania komunalizacyjnego z tej przyczyny, iż wyszła na jaw nowa okoliczność, istotna dla sprawy, nieznana organowi w dniu orzekania, jaką jest decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w P. z dnia [...] grudnia 1971 r. w sprawie nieodpłatnego przekazania na własność Spółdzielni młyna gospodarczego, posadowionego na działce nr [...], a zatem działka ta stanowi jej własność z mocy tej decyzji. Decyzja z 1971 r. została wydana na podstawie przepisów rozporządzeń Rady Ministrów z dnia 2 lipca 1971 r. w sprawie zasad i trybu przekazywania organizacjom spółdzielczym młynów gospodarczych (Dz. U. Nr 18, poz. 179) oraz z dnia 22 listopada 1968 r. w sprawie przekazywania nieruchomości rolnych i niektórych innych nieruchomości państwowych na terenie gromad pomiędzy jednostkami gospodarki uspołecznionej, z których wynika, iż przekazaniu podlegają młyny gospodarcze, jak i teren, na którym się znajdują, przy czym młyny nieodpłatnie i na własność na podstawie decyzji właściwego organu - kontynuował Sąd - stwierdzając, iż zatem przekazaniu podlegał zarówno młyn, jak i teren niezbędny do funkcjonowania, jednak przekazanie na własność dotyczy tylko młyna, tj. budynku i wyposażenia, ale nie terenu, który mógł być przekazany tylko w użytkowanie. Wojewódzki Sąd podkreślił, że decyzja PPRN z [...] grudnia 1971 r. koresponduje z tymi przepisami, przekazując na własność Spółdzielni tylko młyn gospodarczy, natomiast nie działkę nr [...], a protokół zdawczo-odbiorczy, w którym jest mowa o działce nie może rzutować na ocenę skutków prawnych decyzji, a wobec tego nie było podstaw do uchylenia decyzji komunalizacyjnej.

Reprezentowana przez adwokata, Gminna Spółdzielnia "[...]" w D. wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie skargi pomimo naruszenia przez organy administracji - Wojewodę Łódzkiego i Krajową Komisję Uwłaszczeniową - w toku postępowania administracyjnego art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez odmowę uchylenia decyzji Wojewody Sieradzkiego z dnia [...] stycznia 1991 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Gminę D. na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) własności nieruchomości położonej w D. w części dot. działki [...], pomimo iż wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, lecz nie znane organowi, z których wynika, iż w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. działka nr [...] nie stanowiła własności państwowej, w świetle art. 5 ust. 1 tej ustawy stanowi to warunek konieczny do komunalizacji, w związku z czym działka ta nie powinna zostać skomunalizowana.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż dowodem nowym jest decyzja Prezydium Państwowej Rady Narodowej w P. z dnia [...] grudnia 1971 r. przekazująca na własność Spółdzielni młyn gospodarczy według wykazu budynków, maszyn oraz urządzeń stanowiący załącznik do decyzji, ale ten nie został Spółdzielni doręczony, natomiast sporządzono protokół zdawczo-odbiorczy, w którym w poz. 2 wskazano, jako wykaz budynków i urządzeń technicznych działkę o określonej powierzchni i wartości .............., a których to dowodów Sąd nie znał.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Z przytoczonej podstawy skargi kasacyjnej wynika, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszył przepisy postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, przez to, że oddalił skargę Gminnej Spółdzielni "[...]" w D. na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", choć powinien był uchylić decyzje organów obu instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ tej ustawy, tj. z uwagi na inne aniżeli dające podstawę do wznowienia postępowania naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie organu.

To inne naruszenie przez organy przepisów postępowania, niezauważone przez Wojewódzki Sąd, polegało na tym, że organy odmówiły, w trybie wznowienia postępowania, uchylenia decyzji komunalizacyjnej, choć powinny były to uczynić na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., z uwagi na zaistnienie przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Tak sformułowanego zarzutu nie można uznać za usprawiedliwiony.

Nowym dowodem, który powinien był powodować uchylenie decyzji komunalizacyjnej, a co za tym idzie również decyzji odmawiających uchylenie tej decyzji, była - zdaniem skarżącej - decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w P. z dnia [...] grudnia 1971 r. w sprawie przekazania Spółdzielni młyna gospodarczego. Oczywiście takim dowodem, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., była. Był to dowód nowy, istotny dla sprawy, nieznany organowi w dacie wydawania decyzji komunalizacyjnej. Nie znaczy to jednak, że jeśli nawet z formalnego punktu widzenia dokument spełniał przesłanki ww. przepisu to musiał wywołać skutki przewidziane w art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., tj. prowadzić do uchylenia decyzji komunalizacyjnej.

Z decyzji tej wynika, że młyn gospodarczy został przekazany Spółdzielni nieodpłatnie na własność. Przepisy, które stanowiły podstawę decyzji z 1971 r., przytoczone przez Wojewódzki Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, dawały taką możliwość, tj. nieodpłatnego przekazania na własność młynu gospodarczego, przy czym także mógł być przekazany teren niezbędny do prawidłowego funkcjonowania młyna, jednak z tychże przepisów wynika też, że teren nie mógł być przekazany, tak jak młyn, na własność. Teren mógł być przekazany w użytkowanie. Decyzja z 1971 r., na którą powołuje się skarżąca, tak właśnie czyni, na własność przekazuje tylko młyn. Natomiast protokół zdawczo-odbiorczy, którym, zdaniem skarżącej, przekazany został jej na własność również i teren, tj. działka nr [...], nie czyni tego. Jeśli nawet takie sformułowanie zostało w nim użyte, to nie ma to takiego znaczenia prawnego, jakie chce mu nadać skarżąca. Przepisy powszechnie obowiązujące nie dawały podstawy do przeniesienia własności nieruchomości, nie czyni tego też decyzja z 1971 r., a zatem protokół zdawczo-odbiorczy, który nie był aktem administracyjnym w rozumieniu K.p.a., który mógłby powodować skutki prawne, też tego nie mógł uczynić.

Pomimo tego, iż zaistniały nowe dowody, to decyzja komunalizacyjna nie mogła być uchylona we wznowionym postępowaniu, bowiem na ich podstawie Spółdzielnia nie mogła się wylegitymować tytułem do nieruchomości, uniemożliwiającym komunalizację.

Wojewódzki Sąd miał zatem podstawy do oddalenia skargi, a wobec tego skargę kasacyjną także należało oddalić, na podstawie art. 184 P.p.s.a., jako nieposiadającą usprawiedliwionych podstaw.