Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1628/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6365 Inne zezwolenia, zgody i nakazy z zakresu ochrony zabytków
Skarżony organ: Minister Kultury
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie WSA Elżbieta Lenart (spr.) asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Lucyna Picho po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2006 r. sprawy ze skargi [...] Banku Spółdzielczego w D. na decyzję Ministra Kultury z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wykonanie prac budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. znak [...] Minister Kultury utrzymał w mocy decyzję Kierownika Delegatury w G. działającego z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] stycznia 2005r. znak [...] pozwalającą na wykonanie prac przy budynku [...] Banku Spółdzielczego w D. usytuowanego przy ul. [...] w D..

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że do Delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w G. wpłynął w dniu 21 czerwca 2004 r. wniosek [...] Banku Spółdzielczego w D. w sprawie wydania decyzji pozwalającej na remont elewacji w zakresie obejmującym uzupełnienie tynków elewacyjnych na tynki wapienno-cementowe, naprawę cokołu, odtworzenie opasek okiennych w tynku oraz malowanie w całości elewacji zewnętrznej budynku [...] Banku Spółdzielczego zlokalizowanego przy ul. [...] w D..

Po rozpoznaniu wniosku Kierownik Delegatury w G. działający z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. decyzją z dnia [...] stycznia 2005r. znak [...] pozwolił na wykonanie prac przy budynku [...] Banku Spółdzielczego w D. usytuowanego przy ul. [...] w D., na terenie działek nr [...] i [...], w obrębie strefy ścisłej ochrony konserwatorskiej zabytkowego układu urbanistyczno-krajobrazowego miasta D., wpisanego do rejestru zabytków na podstawie orzeczenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] kwietnia 1967r., sygn. [...] oraz w oparciu o decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] stycznia 1975 r., sygn. [...], w zakresie obejmującym:

1. uzupełnienie tynków elewacyjnych na tynki wapienno- cementowe,

2. naprawę cokołu,

3. odtworzenie opasek okiennych w tynku,

4. malowanie całości elewacji zewnętrznej w/w budynku.

Jednocześnie ustalił, że warunki szczegółowe określa :

- program prac określony we wniosku z dnia 21 czerwca 2004 r.,

- kolorystyka budynku według projektu kolorystyki kamienic przy [...] i placu [...] w D., oprac., mgr inż. arch. J. S., mgr inż. arch. M. G., G. 11. 2003 r.,

- wykonawcą prac będzie firma Usługi Budowlane "[...]" w D. - P. S.,

-odpowiedzialnym za pracę będzie inwestor.

Pismem z dnia 14 lutego 2005 r. (data prezentaty) wnioskodawca złożył odwołanie od powyższej decyzji w części dotyczącej proponowanej kolorystyki elewacji budynku - z uwagi na sprzeczność pomiędzy kolorystyką wskazaną do zastosowania przez urząd konserwatorski (w odcieniach koloru piaskowego), a kolorystyką proponowaną przez niego (w odcieniach koloru zielonego stanowiącego kolor "firmowy" banku z żółtym detalem architektonicznym). Dodał, że proponowany przez niego kolor nie spowoduje żadnej dysharmonii w projektowanej kolorystyce budynków [...] w D., gdyż zaproponowany przez niego kolor jest również stonowanym kolorem pastelowym.

Po rozpoznaniu odwołania, Minister Kultury decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. znak [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję Kierownika Delegatury w G. działającego z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] stycznia 2005 r. znak [...] pozwalającą na wykonanie prac przy budynku [...] Banku Spółdzielczego w D. usytuowanego przy ul. [...] w D..

Minister uznał, że propozycja kolorystyczna wnioskodawcy jest sprzeczna z opracowaniem kolorystycznym całości zabudowy pierzei rynkowej, rozpatrywanej jako kolorystyka kompleksowa. Wprowadzenie tej kolorystyki wpłynęłoby dysharmonizująco na kompozycje kolorystyczną całości zabudowy i spowodowałoby zmiany wyglądu historycznego zespołu urbanistycznego miasta D.. Dodał, że przedmiotowy budynek znajduje się w tej części miasta, która została uznana za zabytek orzeczeniem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] kwietnia 1961 r. nr [...], oraz stanowi element zespołu urbanistyczno - krajobrazowego D. wpisanego do rejestru zabytków pod nr [...] decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] stycznia 1975 r., l.dz. [...]. Ponadto budynek ujęty jest w ewidencji konserwatorskiej i posiada kartę ewidencyjną zabytków architektury i budownictwa. Fakty te powodują obowiązek uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na wykonanie prac, które mogłyby doprowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu w/w budynku -zabytku wpisanego do rejestru.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie [...] Bank Spółdzielczy wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Kultury z dnia [...] czerwca 2005 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Delegatury w G. działającego z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] stycznia 2005r. Zarzucał im:

- naruszenie prawa materialnego poprzez przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia przepisu art. 36 ust. 1 pkt. 11 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 z późniejszymi zmianami) i tym samym uznanie, iż wykonanie prac przy budynku położonym w D. przy ulicy [...], polegające na malowaniu elewacji, wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków, podczas gdy właściwa interpretacja tych przepisów prowadzi do wniosku przeciwnego;

- sprzeczność ustaleń dokonanych przez Ministra Kultury z zebranym materiałem przez przyjęcie, iż kolor elewacji budynku zaproponowany przez skarżącego naruszy układ urbanistyczno-krajobrazowy rynku w D. podlegającego ochronie oraz, że w ten sposób zostaną naruszone: substancja zabytku oraz wygląd historyczny zespołu urbanistycznego miasta D..

W odpowiedzi na skargę Minister Kultury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślił fakt, iż stosownie do przepisu art. 36 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 z późn. zm.), pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga podejmowanie działań, które mogłyby doprowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru. Kompetencje wojewódzkiego konserwatora zabytków w przedmiotowej sprawie wynikają z tego. iż budynek [...] Banku Spółdzielczego w D. przy ul. [...] znajduje się w tej części miasta, która została uznana za zabytek orzeczeniem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] kwietnia 1961 r., oraz stanowi element zespołu urbanistyczno - krajobrazowego D. wpisanego do rejestru zabytków pod nr [...] decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] stycznia 1975 r., l.dz. [...].

Wobec tego Minister nie podzielił poglądu skarżącego, który kwestionuje konieczność uzyskania w/w pozwolenia na przeprowadzenie prac przy omawianym budynku z powodu braku indywidualnego wpisu budynku do rejestru zabytków. Stosownie do przepisu art. 3 pkt 2 w/w ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - zabytkiem nieruchomym jest nieruchomość, jej część lub zespół nieruchomości będących dziełem człowieka lub związanych z jego działalnością i stanowiących świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Budynek przy ul. [...] w D., stanowi element historycznego zespołu urbanistycznego miasta D. wpisanego do rejestru zabytków w/w decyzjami, a tym samym pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga podejmowanie działań, które mogłyby doprowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu tego budynku.

Minister nie zgodził się również ze skarżącym, co do tego, iż przeprowadzenie wnioskowanych prac nie narusza substancji zabytku oraz nie spowoduje zmiany wyglądu historycznego zespołu urbanistycznego miasta D., gdyż pozwolenie dotyczy prac, które polegają na: uzupełnieniu tynków elewacyjnych, naprawie cokołu, odtworzeniu opasek okiennych w tynku oraz pomalowaniu elewacji budynku. Ich przeprowadzenie zmieni istniejący wygląd zabytku, zwłaszcza nowa kolorystyka obiektu w zasadniczy sposób wpłynie na jakość przestrzeni [...] miasta objętego ochroną konserwatorską. Dodał, że z tych powodów - zgodnie z decyzją [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków - kolorystyka elewacji ma być wykonana według projektu kolorystyki kamienic przy [...] i placu [...] w D., opracowanego przez pracownię G., który to projekt stanowi załącznik graficzny nr [...] do Lokalnego Programu Rewitalizacji Miasta D., przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w D. z dnia [...] października 2004 r. Ponadto kolorystyka ta jest też zgodna z wnioskiem konserwatorskim zawartym w studium historyczno - urbanistycznym miasta D., zaś proponowany przez Inwestora zielony kolor ścian elewacji z żółtym detalem architektonicznym jest sprzeczny z kolorystyką całości zabudowy pierzei rynkowej, która została zaprojektowana w odcieniach koloru piaskowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznej decyzji administracyjnej a - jak wspomniano wyżej - ocenia ten akt pod względem legalności. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art.134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że oceniając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

W związku z powyższym, rozpatrując materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie i oceniając podniesione w skardze zarzuty, Sąd doszedł do przekonania, że nie podważają one legalności zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, dlatego też skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu.

Sąd w pełni podzielił stanowisko organów odnośnie faktu, że przedmiotowy budynek stanowi zabytek wpisany do rejestru, co powoduje konieczność uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na dokonywanie prac w tym budynku, jak również podzielił pogląd, iż kwestia kolorystyki budynki jest zmianą wyglądu zabytku.

Zgodnie z art. 3 pkt 2 w/w ustawy zabytkiem nieruchomym jest nieruchomość, jej cześć lub zespół nieruchomości będących dziełem człowieka lub związanych z jego działalnością i stanowiących świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. W niniejszej sprawie do rejestru zabytków - jako zabytek -wpisane jest miasto D. (w granicach oznaczonych na załączonym do orzeczenia z [...] kwietnia 1961 r. szkicu) oraz zespół urbanistyczno - krajobrazowy miasta. Wobec tego budynek znajdujący się w granicach określonych na powyższym szkicu oraz znajdujący się w w/w zespole - jako element tego zespołu - jest również zabytkiem ze wszystkimi wynikającymi z tego faktu konsekwencjami.

Również kwestia kolorystyki budynku jest zmianą wyglądu zabytku - co zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 11 w/w ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. (podejmowanie działań, które mogłyby doprowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru) - wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków.

Oczywistym jest, że skoro budynek przy ul. [...] w D., stanowi element historycznego zespołu urbanistycznego miasta D. wpisanego do rejestru zabytków, to tym samym pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga podejmowanie działań, które mogłyby doprowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu tego budynku.

Minister prawidłowo uznał, że przeprowadzenie wnioskowanych prac naruszy substancję zabytku i spowoduje zmiany wyglądu historycznego zespołu urbanistycznego miasta D.. Pozwolenie dotyczy prac, które polegają na: uzupełnieniu tynków elewacyjnych, naprawie cokołu, odtworzeniu opasek okiennych w tynku oraz pomalowaniu elewacji budynku. Ich przeprowadzenie zmieni istniejący wygląd zabytku, zwłaszcza nowa kolorystyka obiektu w zasadniczy sposób wpłynie na jakość przestrzeni [...] miasta objętego ochroną konserwatorską. Dlatego też jego decyzja, że kolorystyka elewacji ma być wykonana w/g projektu kolorystyki kamienic przy [...] i placu [...] w D., opracowanego przez pracownię G., jest zgodna z prawem.

Zgodnie z zapisem art. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, nie orzekając o istocie sprawy - sąd administracyjny powołany jest tylko do oceny legalności decyzji, nie zaś do oceny i badania jej pod względem merytorycznym

Dlatego też Sąd zajmował się tylko oceną legalności zaskarżonej decyzji, zaś nie zajmował się oceną, czy kolorystyka budynku zaproponowana przez skarżącego (odcień koloru zielonego z żółtym detalem architektonicznym) będzie odpowiednia. W tym zakresie decyzja wojewódzkiego konserwatora zabytków nie podlega kontroli Sądu.

Skoro [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w Z. uznał, że zatwierdzona kolorystyka budynku (w odcieniach koloru piaskowego),w pełni odpowiada zasadom konserwatorskim w zakresie kolorystyki w/w historycznej zabudowy miasta oraz jest zgodna z wnioskami konserwatorskimi zawartymi w studium historyczno-urbanistycznym miasta D., to Sąd nie może tego oceniać, ponieważ ocenia tylko, czy działanie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. było oparte na przepisach prawa.

Ponieważ obie wydane decyzje nie naruszają prawa, brak jest podstaw do ich uchylenia.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji