Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 401/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67 a par. 1 pkt 3, art. 122, art. 187 par.1, art. 180 par. 1, art. 188;
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Świderska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Joanna Tarno Protokolant: Starszy asystent sędziego Tomasz Naraziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi I. H. i A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległego podatku od nieruchomości za lata 2008 - 2014 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 9 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie sygn. akt I SA/Łd 964/13 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą umorzenia I. H. i A. H. zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za lata 2008-2012. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia WSA nakazał organom podatkowym ustalenie, czy na nieruchomości, której dotyczy wnioskowana ulga podatkowa nabytej do wspólności małżeńskiej przez podatników prowadzona jest działalność gospodarcza przez któregokolwiek współwłaściciela, a co za tym idzie, ustalić, czy ulga stanowiłaby jakąkolwiek pomoc publiczną. Ponadto w ocenie sądu przed wydaniem decyzji należy wyjaśnić, czy prowadzona na innej nieruchomości działalność gospodarcza przez A. H. nie grozi zakłóceniem konkurencji, która miałaby wpływ na wymianę wewnątrz Unii Europejskiej oraz czy nie nastąpiło przedawnienie zobowiązań podatkowych w podatku od nieruchomości za 2008 rok.

Rozpoznając ponownie sprawę decyzją z [...] 2014 roku Prezydent Miasta P. odmówił I. H. i A. H. umorzenia zaległego podatku od nieruchomości za lata 2008-2014. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, a w szczególności oświadczeń składanych przez stronę, organ przyjął, iż wniosek o udzielenie ulgi podatkowej, pomimo że pochodzi także od przedsiębiorcy – A. H. - nie obejmuje przedmiotu opodatkowania, który był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Zakup nieruchomości położonej w P. przy ul. A dokonany został z zamiarem uruchomienia na niej działalności gospodarczej, lecz nieruchomość nie została ostatecznie wykorzystany do prowadzenia tej działalności. Przyjęto zatem, że wniosek dotyczy przedmiotu opodatkowania będącego co prawda współwłasnością przedsiębiorcy, lecz nie będącego składnikiem takiej działalności. Tym samym wniosek nie został rozpatrzony ani przez pryzmat zasad udzielania pomocy de minimis, ani też w oparciu o inne zasady udzielania pomocy przedsiębiorcom, wymienione w art. 67b § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) – dalej "O.p.", lecz jako wniosek o udzielenie ulgi nie stanowiącej pomocy publicznej.

W toku postępowania organ ustalił, że A. H. jest właścicielem niezabudowanych działek położonych w P. przy ul. B o łącznej pow. 4.392 m2 oraz zabudowanej nieruchomości położonej przy ul. C 23 o ogólnej pow. 1.392 m2, gdzie obecnie zamieszkuje I. H. z małoletnimi dziećmi. A. H. oświadczył, że zamieszkuje u rodziców, tj. w miejscu zameldowania przy ul. C 31c. Na nieruchomości przy ul. C 23 znajduje się budynek mieszkalny o pow. 71,60 m2, budynki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą o pow. 159,50 m2, garaże oraz budynki gospodarcze. W budynku mieszkalnym znajduje się l pokój, kuchnia, przedpokój i łazienka. Wyposażenie jest standardowe, po generalnym remoncie w 1999 r. Na nieruchomości tej podatnik prowadzi działalność gospodarczą polegająca m. in. na sprzedaży detalicznej części i akcesoriów do pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli. Wniosek w przedmiotowej sprawie dotyczy zaległości podatkowych związanych nieruchomością o pow. 6.320,90 m2, położonej w P. przy ul. A - ul. D, której użytkownikami wieczystymi są I. i A. H., na której znajduje się budynek niemieszkalny o pow. 4.592,00 m2. Nieruchomość została nabyta w 2002 r. od Syndyka ... "A". Budynek jest w złym stanie technicznym. Na przedmiotowej nieruchomości nie jest prowadzona działalność gospodarcza.

Pani I. H. od 1 grudnia 2011 r. była zatrudniona na pełny etat w biurze rachunkowym. Według PIT-37 w 2011 r. uzyskała dochód brutto 2.427,40 zł (2.316,15 zł netto). W okresie od 10.02.2012 r. do 01.05.2012 r. otrzymywała zasiłek chorobowy z ZUS, który wyniósł 5.868,06 zł brutto (4.811,06 zł netto) , od lipca do października 2012 r. pobierała zasiłek z tytułu urlopu macierzyńskiego w kwocie 1 .462,43 zł netto miesięcznie, w miesiącu listopadzie otrzymała świadczenie pieniężne w kwocie 1.273,31 zł, natomiast od 27 listopada do 31 grudnia 2012 r. otrzymała za urlop wychowawczy wraz z zasiłkiem rodzinnym z MOPS kwotę 800 zł. Pani I. H. miała przyznane na okres zasiłkowy 2012/2013 świadczenia na dzieci: zasiłek rodzinny na dziecko do 5 lat w kwocie 77,00 zł miesięcznie oraz na dziecko w wieku 5-18 lat w kwocie 106,00 zł miesięcznie, dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w kwocie 400,00 zł miesięcznie, jednorazowo dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2014/2015 w wysokości 100,00 zł. Z zeznania PIT-37 za 2012 rok wynika, iż Pani I. H. uzyskiwała dochody z dwóch źródeł, tj. ze stosunku pracy w wys. 3.564,74 zł oraz z innych źródeł w wys. 16.798,76 zł, co daje razem dochód w wys. 20.263,50 zł.

A.H. prowadzi działalność gospodarczą od 1992 r. W latach 2009 - 2011 uzyskiwał też dochody z innych źródeł. Z prowadzonej działalności gospodarczej osiągnął następujące wyniki: 2009 r. - zysk 19.454,79 zł, 2010 r. - strata 2.816,60 zł, 2011 r. - zysk 714,42 zł, 2012 r. - strata 15.845,69 zł.

W roku podatkowym 2013 r. małżonkowie złożyli wspólne zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) - PIT-36, z którego wynika, że dochody podlegające opodatkowaniu uzyskiwał A. H. (Pani I. H. korzystała z zasiłków przyznanych przez MOPR). Dochody te pochodziły z dwóch źródeł - z prowadzonej działalności gospodarczej w wys. 5.901,75 zł oraz z innych źródeł w wys. 4.321,68 zł, co daje razem dochód w kwocie 10.223,43 zł.

A.H. za okres od 4 grudnia 2013 r. do 3 czerwca 2014 r. otrzymał świadczenie chorobowe z ZUS w wysokości ok 1.000 zł miesięcznie. Z księgi przychodów i rozchodów prowadzonej działalności gospodarczej za miesiące od stycznia do czerwca 2014 r. wynika, że podatnik dokonywał sprzedaży na łączną kwotę 3.559,18 zł (w miesiącach od stycznia do kwietnia 2014 r.), mimo przebywania na zwolnieniu lekarskim i pobierania zasiłku chorobowego z ZUS.

A. H. posiada samochód ciężarowy marki VW T4 z 1994 r., dwa samochody marki Nissan Patrol z 1996 r. i 1997 r. oraz dwie przyczepy. Opłaty polisy ubezpieczenia OC określił na ok. 132 zł miesięcznie. Organ zauważył, iż mimo niskich przychodów, należności za usługi telekomunikacyjne (średnio ponad 300 zł miesięcznie), za energię elektryczną, za pobór wody i odprowadzanie ścieków oraz za pobór gazu, jak również wszelkie opłaty do ZUS i Urzędu Skarbowego są regulowane terminowo bądź z niewielkim opóźnieniem. Natomiast zobowiązani od maja 2008 r. zaprzestali płacenia należnego podatku od nieruchomości położonej w P.. przy ul. A. Od nieruchomości, na której prowadzona jest działalność gospodarcza i gdzie zamieszkuje Pani I. H. z dziećmi oraz z niezabudowanych nieruchomości przy ul. B zapłata podatku od nieruchomości następuje ze znacznym opóźnieniem — obecnie na koncie księgowym widnieje znaczne zadłużenie. W latach 2003 - 2007 zobowiązanie podatkowe było na wnioski podatników wielokrotnie rozkładane na raty. Obecnie, po upływie ponad 6 lat nieregulowania należności podatkowych (zabezpieczonych na majątku podatnika) wystąpiono z kolejnym wnioskiem, tym razem o umorzenie zaległego podatku. Organ zaznaczył, iż żadne zaległości nie uległy przedawnieniu z powodu zastosowania środka egzekucyjnego.

Zdaniem organu I instancji w sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 67a § 1 pkt 3 O.p. - tj. ważny interes podatnika lub interes publiczny. Organ podkreślił, że przeprowadzone postepowanie wykazało, iż trudności płatnicze zobowiązanych nie mają charakteru przejściowego. Argumentacja podatnika, że obecna sytuacja została spowodowana kryzysem gospodarczym w kraju i na świecie jest niewiarygodna, bowiem problemy z zapłatą należnego podatku od nieruchomości wystąpiły z chwilą jej nabycia i powstania obowiązku podatkowego, tj. od 2003 r. Podnoszone argumenty o umieszczaniu wielu ogłoszeń w mediach w celu wynajęcia lub zbycia zadłużonej nieruchomości nie zostały potwierdzone żadnymi dowodami. Jedynym udokumentowanym działaniem zmierzającym do sprzedaży lub wydzierżawienia nieruchomości jest umieszczenie ogłoszenia na stronie internetowej Urzędu Miasta P. w zakładce: [...]. Odnosząc się do stwierdzeń podatników, że problemy ze sprzedażą lub wydzierżawieniem przedmiotowej nieruchomości wynikają z sąsiedztwa firmy zajmującej się gospodarką odpadami, organ zauważył, iż pozostali przedsiębiorcy sąsiadujący z tą firmą nie zgłaszali żadnych uwag, czy innych niedogodności. Organ dokonał szczegółowej oceny przyczyn powstania zaległości podatkowych uznając, że jest nią nietrafiona inwestycja jaką okazał się zakup spornej w sprawie nieruchomości, której kosztów utrzymania wnioskodawcy nie są w stanie udźwignąć. Organ stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie także interes publiczny nie przemawia za zastosowaniem wnioskowanej ulgi.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. o po rozpoznaniu odwołania podatników decyzja z [...] 2015 roku utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że uregulowana w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. instytucja umorzenia zaległości podatkowej oparta została na zasadzie uznania administracyjnego, co oznacza, że organ podatkowy może, ale nie musi umorzyć zaległość, bowiem jest to jego prawo, a nie obowiązek. Powołując się także na orzeczenia sądów administracyjnych wyjaśnił pojęcia "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego", podkreślając, że umorzenie zaległości podatkowych, jako wyjątek od zasady powszechności opodatkowania, może być stosowane tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach, natomiast samo wydanie decyzji uznaniowej musi być poprzedzone wnikliwym zbadaniem, czy w rozpatrywanej sprawie zachodzą przewidziane ustawą okoliczności uzasadniające zastosowanie ulgi podatkowej. W opinii organu odwoławczego na aprobatę zasługuje stanowisko organu podatkowego pierwszej instancji, że fakt, iż sytuacja finansowa podatników jest trudna, sama w sobie nie stanowi okoliczności uzasadniającej przyznanie wnioskowanej ulgi. Nie można jej bowiem uznać za wyjątkową na tle innych podatników wywiązujących się ze swoich obowiązków podatkowych, ani zagrażającą egzystencji ich rodziny. Państwo H. mają dochody (zasiłek chorobowy, zasiłek wychowawczy, świadczenia na dzieci), które choć niewielkie, to zapewniają utrzymanie, a ponadto posiadają zabezpieczenie majątkowe (nieruchomości i rzeczy ruchome), czego brakuje wielu rodzinom. Wnioskodawca co prawda od 4 grudnia 2013 r. przybywa na zwolnieniu lekarskim i otrzymuje zasiłek chorobowy w wys. 800 zł miesięcznie mimo tego dokonywał sprzedaży towarów w ramach prowadzonej działalności gospodarczej uzyskując z niej dodatkowe przychody. Ponadto A. H. jest współwłaścicielem dwóch niezabudowanych działek o łącznej pow. 0,4392 ha, położonych w P. przy ul. B. Posiada też samochód ciężarowy marki VW T4 z 1994 r., dwa samochody marki Nissan Patrol z 1996 r. i 1997 r. oraz dwie przyczepy, a więc posiada obiektywne możliwości uregulowania swoich zaległości podatkowych.

Należąca do podatników nieruchomość z którą związane są zaległości podatkowe objęte wnioskiem w sprawie niniejszej już w momencie nabycia prawa użytkowania wieczystego była w "złym stanie technicznym", co wynika z aktu notarialnego Repertorium A nr [...] z dnia 27 grudnia 2002 r. Nabywając taką nieruchomość podatnicy musieli liczyć się z koniecznością poniesienia określonych nakładów, by można było prowadzić w obiekcie działalność gospodarczą lub udostępnić go innym podmiotom. Poza tym podejmując decyzję o nabyciu nieruchomości winni uwzględnić obowiązujący system podatkowy, w tym konieczność regulowania podatku od nieruchomości, a także inne obciążenia związane z nabywaną nieruchomością (opłaty za użytkowanie wieczyste). Podnoszone przez podatników argumenty o wielu ogłoszeniach o chęci wynajęcia czy zbycia nieruchomości nie zostały potwierdzone w toku postępowania. Jedynym udokumentowanym działaniem w tym zakresie jest umieszczenie w 2011 r. ogłoszenia na stronie internetowej Urzędu Miasta P. . Innych dowodów wskazujących na aktywne działania mające na celu dzierżawę czy sprzedaż nieruchomości skarżący nie przedstawili, a wiec ich oświadczenia w tym zakresie są gołosłowne. Organ odwoławczy podkreślił, że udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych może mieć miejsce w wyjątkowych okolicznościach, incydentalnie, nie może zaś stanowić sposobu na "pozbycie się" ciążących na podatnikach, nie uregulowanych w terminie, należności podatkowych. Ten wyjątkowy charakter powoduje, że nie mogą stanowić podstawy do udzielenia ulgi wszelkie okoliczności będące następstwem określonych decyzji gospodarczych podatnika (do takich niewątpliwie należała decyzja o zakupie od Syndyka nieruchomości z dużym obiektem budowlanym w złym stanie technicznym). Dlatego zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że nietrafiona inwestycja, która nie przynosi dochodów, lecz generuje koszty, nie może przemawiać za udzieleniem ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowych.

W niniejszej sprawie, nic też nie wskazuje na to, by kłopoty finansowe skarżących miały charakter "incydentalny". Jak podnoszą sami podatnicy, w "trudnej sytuacji" znajdują się od kilku lat (działalność prowadzona przez podatnika nie przynosi oczekiwanych rezultatów z uwagi na trudną sytuację na rynku krajowym i kryzys ekonomiczny; wnioskodawczyni przybywała na zwolnieniu lekarskim w związku z ciążą, a obecnie przebywa na urlopie wychowawczym) i nie mają perspektyw na szybką jej poprawę z uwagi na chorobę A. H.. Wskazane okoliczności nie są nadzwyczajne i nie zostały spowodowane wyjątkowymi zdarzeniami losowymi. Taka sytuacja jest typowa dla dużej liczby gospodarstw domowych i stanowi normalną sytuację ekonomiczną wielu rodzin. Poza tym Państwo I. i A. H. nie zalegają z opłatami składek ZUS. Terminowo regulowane są też podatki w Urzędzie Skarbowym. Wnioskodawcy od kilku lat nie podejmują prób spłaty ciążących na nich zaległości podatkowych. Udzielenie ulgi w postaci umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2008 - 2014, byłoby nie do pogodzenia z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz zasadami równości i powszechności opodatkowania i stałoby w sprzeczności z interesem publicznym.

Na powyższą decyzję podatnicy wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi domagając się jej uchylenia w związku z naruszeniem przy jej wydaniu:

art.7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie wzięcie pod uwagę słusznego interesu skarżących,

art. 75 § 1 k.p.a po przez nieuwzględnienie wszystkich dowodów zebranych sprawie w szczególności zeznań świadków,

naruszenie art. 180 § 1 O.p. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy,

naruszenie art. 188 O.p. poprzez nie przeprowadzenie żądanych przez stronę dowodów

art. 67 a § 1 pkt. 3 oraz 67 b § 1 pkt. 2 O.p. poprzez jego błędną wykładnię w wyniku, czego organy I i II instancji nieprawidłowo przyjęły, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające umorzenie zaległego podatku od nieruchomości położonej przy ul. A w P. za lata 2008 - 2014 . wraz z odsetkami za zwłokę.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012r, poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przy czym zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W zakresie tak określonej kognicji stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Podstawą prawną rozpoznania wniosku podatnika o umorzenie zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości był przepis art. 67a §. 1 pkt 3 O.p. Zgodnie z treścią art. 67a § 1 pkt 3 O.p. organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Stosownie do art. 67b § 1 organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a, które nie stanowią pomocy publicznej; które stanowią pomoc deminimis; które stanowią pomoc publiczną ale tylko na cele określone w pkt 3 art. 67b O.p..

W rozstrzyganej sprawie organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że mimo, iż A. H. prowadzi działalność gospodarczą to nieruchomość z która związana jest zaległość podatkowa została nabyta do majątku wspólnego małżonków nie na potrzeby prowadzonej przez niego działalności, nigdy na potrzeby tej działalności nie była wykorzystywana, a zatem zaległość podatkowa objęta wnioskiem o udzielenie ulgi podatkowej nie jest związana ze źródłem przychodów z działalności gospodarczej, dlatego wniosek skarżących podlegał rozpoznaniu w oparciu o przepis art. 67a § 1 pkt 3 O.p.

Na wstępie rozważań w sprawie niniejszej niezbędnym wydaje się poczynienie uwagi natury ogólnej dotyczącej istoty postępowania o umorzenie zaległości podatkowych uregulowanego przepisem art. 67 a § 1 O.p.. Użyte w tym przepisie zwroty "ważny interes podatnika" i "interes publiczny" odnoszą się do hipotezy normy prawnej i wskazują sytuację faktyczną, w której można dokonać umorzenia zaległości podatkowych lub odsetek za zwłokę. Stanowią swoistą klauzulę generalną odsyłającą do ocen pozaprawnych i określającą dyrektywy wyboru organu podatkowego. Dlatego też w sytuacji, gdy organ podatkowy stwierdzi, że w sprawie nie zachodzą przesłanki, o których mowa w omawianym przepisie, a więc nie występuje ważny interes podatnika lub interes publiczny, przepis ten w ogóle nie może mieć zastosowania i przyznanie ulgi jest wykluczone. Natomiast stwierdzenie przez organ podatkowy, że którakolwiek z tych przesłanek występuje, otwiera drogę do rozważenia, czy zaległość podatkowa lub odsetki za zwłokę mogą być umorzone, a jeśli tak - to w jakiej części. Z użytego przez ustawodawcę w art. 67a pkt 3 O.p. sformułowania "może" wynika, że decyzja wydana w oparciu o powyższe uregulowanie prawne daje podstawy organom podatkowym do orzekania w ramach tzw. uznania administracyjnego. Oznacza to, iż organy administracji publicznej mają wybór konsekwencji prawnych zaistnienia sytuacji, do których odnosi się hipoteza normy prawnej. To organom pozostawiono ocenę, czy w konkretnej sprawie występują okoliczności uzasadniające umorzenie, jak również ocenę zakresu tego umorzenia. Tak więc dopiero wykazanie zaistnienia w sprawie ważnego interesu skarżącego lub interesu publicznego może otworzyć drogę do rozważenia przez organy podatkowe możliwości zastosowania ulgi nie kreując jednak obowiązku jej udzielenia, a jedynie stwarzając taką możliwość.(por. wyrok NSA z17 lipca 2009 roku sygn. akt II FSK 2137/08).

Decyzje z zakresu uznania administracyjnego podlegają stosownie do treści art. 1 ustawy p.p.s.a kontroli sądowej. Z uwagi jednak na zasadę rozdziału władzy sądowniczej od wykonawczej, wyrażonej w art. 10 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ), kontrola tych decyzji ograniczona jest do badania poprawności postępowania dowodowo-wyjaśniającego. Zatem sądowa kontrola tego rodzaju decyzji polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego, zgodnie z uregulowaniami wynikającymi z ustawy Ordynacja podatkowa. Rozgraniczenie bowiem sprzecznych interesów: z jednej strony podatnika ubiegającego się o ulgę, a z drugiej - budżetu Państwa i danie priorytetu jednemu z nich na tle okoliczności konkretnej sprawy jest istotą uznania administracyjnego, przewidzianego w art. 67a § 1 O.p. Kontrola uznania administracyjnego w postępowaniu sądowym sprowadza się wyłącznie do kontroli pod względem zgodności z prawem bez możliwości kwestionowania, czy ingerowania w uznanie organu. Powyższe oznacza, że to do organu podatkowego należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia, jest to bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. Stanowisko to jest ugruntowane w judykaturze (zob. wyrok NSA z 24 kwietnia 2001 r., I SA/Ka 498/00; wyrok NSA z 13 października 2000 r., III SA 3416/99; wyrok NSA z 14 maja 1997 r., I S.A./Łd 344/96; wyrok NSA z 13 stycznia 1998 r., I S.A./Łd 272/97).

A zatem kryterium istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego musi być w każdym wypadku indywidualnie ustalane przez organ w ramach postępowania podatkowego.

Kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli i sposobu postępowania podatnika (np. klęski żywiołowe, zdarzenia losowe) uniemożliwiające mu wywiązanie się z ciążących na nim względem skarbu Państwa obowiązków, które w żaden sposób nie mogą zostać zaspokojone bez doraźnej pomocy ze strony organów skarbowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż ważnego interesu podatnika, będącego jedną z przesłanek udzielenia ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej, o której mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. nie można utożsamiać z subiektywnym przekonaniem podatnika o potrzebie umorzenia zaległości podatkowej. Przez ważny interes podatnika należy rozumieć nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika. Umorzenie zaległości podatkowych lub odsetek uzasadnione będzie jedynie w takich wypadkach, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które podatnik nie może mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 maja 2009 roku, sygn. akt I SA/Łd 173/09, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX, nr 534559).

Z kolei nakaz uwzględnienia "interesu publicznego" oznacza dyrektywę postępowania, zgodnie z którą należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, a także sytuację, gdy zapłata zobowiązania podatkowego spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 11 maja 2010 roku, sygn. akt I SA/Gd 120/10, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX, nr 590327).

Dokonując kontroli postępowania prowadzącego do wydania zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, iż nie budzi ono wątpliwości, które mogłyby stanowić ewentualną podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wydanie przez organy podatkowe decyzji w sprawie, poprzedzone zostało dokładnym wyjaśnieniem okoliczności faktycznych dotyczących zarówno stanu majątkowego, zdrowotnego i rodzinnego podatników, jak również okoliczności leżących u podstaw powstania przedmiotowych zaległości podatkowych.

W opinii sądu organy podatkowe badając zaistnienie w rozstrzyganej sprawie przesłanki "ważnego interesu podatników" przeprowadziły szczegółową analizę sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżących ustalając źródła ich utrzymania i ponoszone z tego tytułu koszty oraz stan majątkowy ich rodziny. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym "ważny interes podatnika" definiuje się jako sytuację, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków doszło do znacznego obniżenia zdolności płatniczych dłużnika, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że podatnik nie jest w stanie uregulować należności podatkowych. Przykładowo wymienia się tu utratę możliwości zarobkowania, utratę losową majątku (por. np. wyrok NSA z 22 kwietnia 1999 r., sygn. akt SA/Sz 850/98). W kontekście powyższego, zgadzając się generalnie z teza skarżących, że stan finansowy i majątkowy dłużnika może stanowić samoistną przesłankę umorzenia zaległości, wskazać należy że organy podatkowe w kontrolowanym postepowaniu szczegółowo rozważyły, czy egzekucja należności nie doprowadzi do niemożności zaspokojenia podstawowych potrzeb ich rodziny oraz konieczności korzystania z pomocy społecznej. W ocenie sądu organy podatkowe zasadnie przyjęły, iż obecna trudna sytuacja materialna skarżących będąca konsekwencja choroby skarżącego oraz urodzenia dziecka przez skarżącą nie jest konsekwencją nadzwyczajnych zdarzeń o charakterze losowym, niemożliwych do odwrócenia. Przed urodzeniem drugiego dziecka skarżąca była zatrudniona w biurze rachunkowym, a więc posiada kwalifikacje zawodowe umożliwiające jej powrót do pracy, zaś skarżący mino przebywania na zwolnieniu lekarskim w dalszym ciągu dokonywał sprzedaży towarów w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Organy podatkowe dokonały także analizy sytuacji materialnej podatników wskazując, że posiadają oni majątek ruchomy oraz nieruchomy umożliwiający regulację ciążących na nich zaległości podatkowych jednak z uwagi na związanie ich z nieruchomością stanowiąca ich nietrafioną inwestycje majątkową nie podejmują od początku jej zakupu kroków mających na celu zaspokajanie związanych z nią należności publinoprawnych. Stąd w ocenie sądu brak jest podstaw do sformułowania pod adresem organów podatkowych zarzutu braku analizy i odniesienia się do ewentualnych skutków wydanej decyzji, pod katem konieczności korzystania przez rodzinę ze środków pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Z ustaleń organów podatkowych w sprawie wynika także, iż zaległość podatkowa, której umorzenia domagają się podatnicy, jest efektem nietrafionej decyzji ekonomicznej, związanej z zakupem od syndyka nieruchomości w złym stanie technicznym, zdewastowanej i położonej w sąsiedztwie zakładu utylizacji odpadów. Wyjątkowy charakter omawianej ulgi, stanowiącej wyłom od zasady powszechności opodatkowania, powoduje, że nie mogą stanowić podstawy umorzenia wszelkie okoliczności, będące następstwem określonych decyzji gospodarczych podatnika. Do takich należą np. nietrafione inwestycje, czy nadmierne zadłużenie się na skutek zaciągnięcia kredytu bankowego. Umorzenie zaległości podatkowych z powyższych powodów oznaczałoby w istocie przerzucenie na społeczeństwo skutków podejmowania nietrafnych decyzji gospodarczych lub ryzyka ekonomicznego przez skarżących (por. wyrok NSA z 8 listopada 1995 r., SA/Sz 1044/95, LexPolonica nr 313949, POP 1997, nr 4, poz. 120).

Organ odwoławczy nie stwierdził także w niniejszej sprawie istnienia drugiej przesłanki, tj. ważnego interesu publicznego. Decyzja organu orzekającego w sprawach udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych wywiera skutki w sferze finansów publicznych, a więc również budżetu gminy. Z tego źródła finansowane są zadania na rzecz społeczności lokalnej, tak więc decyzje dotyczące umorzenia zobowiązań muszą mieć oparcie w solidnym materiale dowodowym.

Wbrew zarzutom skargi, materiał dowodowy niniejszej sprawy został zgromadzony i oceniony z zachowaniem reguł określonych w art. 122, art. 187 § 1 i 2 oraz art. 194 § 1 i 3 O.p., tj. w sposób wszechstronny i kompletny. W opinii sądu ocena istnienia ważnego interesu podatnika przez organy podatkowe w sprawie niniejszej dokonana została w oparciu o obiektywne kryteria, zgodnie z powszechnie akceptowaną hierarchią wartości i znalazła należyte odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji. Organy należycie rozważyły podnoszone przez stronę okoliczności i zgromadzone dowody, a odnosząc je do podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sformułowały wnioski, które mieszczą się w granicach swobodnej oceny dowodów. Nieporozumieniem jest sformułowany pod adresem organu podatkowego zarzut naruszenia art. 180 § 1O.p. i art. 188 O.p. bowiem w toku postępowania podatkowego strona nie żądała przeprowadzenia żadnych dowodów w tym także dowodu z zeznań jakichkolwiek świadków. Skoro dowody takie nie zostały w toku postępowania zgłoszone i przeprowadzone to organ podatkowy nie mógł ich uwzględnić wydając skarżoną decyzję.

Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ podatkowy nie dopuścił się naruszenia przepisów, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia w sposób prawidłowy ustalając stan faktyczny i stosując przepis art. 67 § 1 pkt 3 O.p.

Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji

mko