Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1988/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Aneta Opyrchał,, Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych 1/ uchyla zaskarżoną decyzję; 2/ zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. na rzecz skarżącego A. N. kwotę 200 ( dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...]Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W., zwany dalej "Dyrektorem Oddziału", utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O., zwanego dalej "Kierownikiem Biura" z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], odmawiającą przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych (z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych).

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Oddziału wskazał, iż płatności na określony grunt rolny można przyznać tylko temu producentowi rolnemu, który jest posiadaczem tego gruntu (art.2 ust.1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych - Dz.U. z 2004 r. nr 6, poz.40). Jeżeli wniosek na ten sam grunt złoży dwóch producentów rolnych, to zadaniem organu jest ustalenie, kto jest jego faktycznym użytkownikiem. Tylko ta osoba otrzyma płatność, natomiast producent, który zgłosił grunt, nie będąc jego posiadaczem, naraża się na konsekwencje w postaci wyłączenia gruntu z jego wniosku oraz nałożenia sankcji.

Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy Dyrektor Oddziału wskazał, iż: (-) dokumenty zgromadzone w sprawie świadczą o tym, iż A. N. nie jest faktycznym użytkownikiem działek [...],[...] i [...] (zwanych dalej spornymi działkami), które wymienił we wniosku o przyznanie dopłat, (-) działki te zostały oddane w dzierżawę J. i J. N. umową z dnia 29 marca 1999 r., (-) wyrokiem z dnia[...] sierpnia 2004 r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w O. oddalił powództwo skarżącego i jego żony przeciwko dzierżawcom o wydanie powodom spornych działek oraz uznał wypowiedzenie umowy dzierżawy za bezskuteczne.

Z powyższych przyczyn za zasadne uznał Dyrektor Oddziału wyłączenie spornych działek z wniosku A. N. oraz nałożenie sankcji, wskazując, iż:

(-) podstawą do nałożenia sankcji z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) jest art.5 ust.1 Rozporządzenia Komisji nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego przejściowe środki działania dla celów stosowania w roku 2004 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie mechanizmu jednolitej płatności powierzchniowej wobec Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz.U. WE nr L 328 z 17 grudnia 2003 r.),

(-) podstawą do obliczenia Uzupełniającej Płatności Obszarowej (UPO) był art.32 ust.1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe przepisy w zakresie stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. WE nr L 327 z 12.12.2001 r.).

W skardze na powyższą decyzję A. N. podniósł, iż zamieszczenie przez niego spornych działek we wniosku o dopłaty nastąpiło za radą pracowników powiatowego biura Agencji.

Obszernie relacjonując powyższy fakt, skarżący wskazał, iż: (-) zarówno przed złożeniem wniosku, jak i w dniu jego złożenia razem z żoną zasięgał ustnej informacji odnośnie możliwości uwzględnienia we wniosku spornych działek, (-) poinformowano go, iż winien umieścić we wniosku wszystkie działki, których jest właścicielem, z tym tylko zastrzeżeniem, że jeżeli dzierżawca spornych działek również złoży wniosek o dopłaty, zarówno on, jak i skarżący zostaną wezwani przez Agencję do złożenia odpowiednich wyjaśnień, a jedna ze stron będzie obowiązana dokonać odpowiedniej korekty wniosku, (-) żadna z instruujących go pracownic nie zastrzegała jednakże, że jeżeli sporne działki powtórzą się w dwóch wnioskach, to jedna ze stron zostanie obciążona sankcją i nie otrzyma dopłat bezpośrednich, (-) zachodzi potrzeba przeprowadzenia konfrontacji z pracownicą przyjmującą wniosek oraz Kierownikiem Biura.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wskazał, iż: (-) niewskazanie przez skarżącego konkretnej osoby, która w jego ocenie udzieliła mu wadliwej informacji uniemożliwia przyjęcie, iż w sprawie doszło do naruszenia art.9 k.p.a., (-) jeżeli skarżący twierdzi, iż został błędnie poinformowany przez pracownika Agencji, to winien był złożyć w postępowaniu administracyjnym skargę, o której mowa w art.227 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skargę należało uwzględnić.

Zaskarżoną decyzję należało wyeliminować z obrotu prawnego, albowiem wydano ją z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wbrew art.7 i 77§1 k.p.a. organ II instancji nie wyjaśnił i nie rozpatrzył wszystkich okoliczności sprawy, które mogły mieć zasadniczy wpływ na jej rozstrzygnięcie.

W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż trafnie uznał organ odwoławczy za sprzeczne z prawem zamieszczenie przez skarżącego we wniosku o dopłaty także działek [...],[...] i [...]. Są to bowiem działki, których skarżący jest wprawdzie właścicielem, niemniej których nie użytkuje (korzystają z nich w dalszym ciągu, na podstawie skutecznej umowy prawa cywilnego, osoby trzecie - co przesądził wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] sierpnia 2004 r., sygn. akt [...]). Dokonana przez organ wykładnia art.2 ust.1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych była zatem prawidłowa.

W ocenie Sądu decyzja odwoławcza nie mogła jednakże zapaść bez wcześniejszego ustalenia, czy prawdziwy jest zarzut skarżącego, jakoby pracownicy organu I instancji - którzy udzielali mu instrukcji odnośnie tego, czy we wniosku o przyznanie dopłat może on zgłosić działki, których jest wprawdzie właścicielem, niemniej, które także są przedmiotem sporu sądowego - pouczyli skarżącego, iż powinien on zgłosić wszystkie działki gruntu, których jest właścicielem, a jedynym skutkiem ewentualnego późniejszego ustalenia, że skarżący faktycznie działek tych nie użytkuje byłoby nieprzyznanie w odniesieniu do tych działek dopłat (nie uświadamiając zatem skarżącego o grożących w takiej sytuacji sankcjach).

Wyjaśnienie tej kwestii należy uznać za kluczowe w sprawie z tej racji, iż błędne lub wprowadzające w błąd pouczenie strony postępowania przez pracownika organu odnośnie przysługujących tej stronie uprawnień i obowiązków nie może wywoływać negatywnych dla niej konsekwencji.

Ustalenie przez organ, iż skarżącego istotnie błędnie pouczono uzasadniałoby w ocenie Sądu zastosowanie w sprawie art.44 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. (zarówno w odniesieniu do JPO - w związku z art.3 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003, jak i UPO), znoszącego zastosowanie - w odniesieniu do rolników ubiegających się o dopłaty - sankcji w postaci obniżek i wyłączeń w sytuacji, w której rolnik może wykazać, iż jest niewinny. O ile bowiem okazałoby się, iż uchybienie, którego dopuścił się skarżący, a które polegało na złożeniu przez niego wadliwego wniosku o dopłaty (wadliwego, albowiem wniosek ten uwzględniał także takie nieruchomości rolne skarżącego, które użytkują inne osoby), nastąpiło pod wpływem błędu wywołanego działaniem pracowników organu, to uchybienie to należałoby uznać za przez skarżącego nie zawinione.

Z racji daleko idących następstw, jakie z punktu widzenia orzekania w przedmiocie przyznania skarżącemu dopłat ma to, czy skarżącego wprowadzono w błąd w siedzibie organu I instancji, czy też nie, niewyjaśnienie tej kwestii w postępowaniu odwoławczym należy uznać za uchybienie istotne. Jak już wskazano na wstępie powyższe uzasadnia wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c oraz art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.