Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 273/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2010-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i postanowienie I instancji
Powołane przepisy: article: art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
journal: Dz.U.UE.L 1977 nr 145 poz 1 art. 2 pkt 1, art. 17 ust. 1 i 2
law: Szósta Dyrektywa Rady z dnia 17 maja 1977 r. Nr 77/388/EWG w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do  podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi J. S.A. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] nr [...] 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz J. S.A. w B.kwotę 440 (czterysta czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] skarżąca Spółka wystąpiła z wnioskiem

o udzielenie pisemnej interpretacji, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.

Spółka wskazała, że zamierza pozyskać środki na dalszy rozwój poprzez wprowadzenie nowo wyemitowanych akcji na Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie. Z tego tytułu ponosi i będzie ponosiła wydatki, w szczególności takie jak: koszty doradztwa prawnego i finansowego oraz administracyjne (druk, publikacja i dystrybucja prospektu emisyjnego), przygotowanie prospektu emisyjnego, opłaty notarialne, sądowe, skarbowe, koszty ogłoszeń wymaganych przepisami prawa, tłumaczeń dokumentacji na potrzeby Oferty Publicznej, koszty promocji Oferty Publicznej. Zapytanie podatnika dotyczyło prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający

z faktur dokumentujących nabycie tych usług. Zdaniem Spółki wymienione wydatki stanowią koszt uzyskania przychodu, co uprawnia wnioskującą do odliczenia podatku naliczonego z tytułu ich poniesienia na zasadach ogólnych. Na poparcie swojego stanowiska powołała wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 26 maja 2005r. sygn. akt C-465/03.

Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...] uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe. W uzasadnieniu powołał art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2004r. Nr 54, poz. 535 ze zm.) stwierdzając, że pozbawia on podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku lub zwrotu różnicy podatku należnego w sytuacji, gdy wydatki nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów,

z wyjątkiem przypadków, gdy brak możliwości zaliczenia tych wydatków pozostaje

w bezpośrednim związku ze zwolnieniem od podatku dochodowego.

Na powyższe postanowienie Spółka pismem z dnia [...] złożyła zażalenie, zarzucając naruszenie art. 86 ust.1 i art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz wniosła o zmianę postanowienia i uznanie stanowiska Spółki wyrażonego we wniosku za prawidłowe.

Wskazała, że przepis art. 7 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000r. Nr 54, poz. 645 ze zm.) nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż nie odnosi się do kategorii przychodów wymienionych w art. 12 ust. 4 ustawy, lecz w art. 2 i art. 17, a ponadto nie odwołuje się do przychodów lecz do dochodów. W oparciu z kolei o przepis art. 15 ust. 1 ustawy sporne wydatki stanowią koszt uzyskania przychodów, ponieważ są pośrednio związane z uzyskiwanym przychodem i jednocześnie nie znajdują się w katalogu wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów (art. 16 ust. 1). Wobec powyższego - zdaniem Spółki - w sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 88 ust.1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, a sporna regulacja jako sprzeczna

z prawem unijnym zaburza zasadę neutralności podatku od wartości dodanej. Na poparcie swojego stanowiska powołała orzeczenie WSA we Wrocławiu oraz wyrok ETS.

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił zmiany zaskarżonego postanowienia i uznał, że Spółce nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego z nabyciem usług dotyczących emisji akcji, gdyż nie stanowią one kosztu uzyskania przychodu w rozumieniu ustawy

o podatku dochodowym od osób prawnych.

Podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 7 lutego 2007r. (sygn. akt. I SA/Bd 823/06) potwierdził słuszność powyższego stanowiska.

Organ zaznaczył, że z przepisu art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikowi

w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Zauważył, że w powoływanym przez odwołującą wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 26 maja 2005r. (sygn. akt C-465/O3) stwierdzono, iż emisja nowych akcji nie stanowi czynności należącej do zakresu przedmiotowego art. 2 pkt 1 VI Dyrektywy. Czynność taka nie stanowi ani dostawy towarów, ani świadczenia usług dokonywanych odpłatnie w rozumieniu tego przepisu. Trybunał uznał, że z art. 17 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy wynikają uprawnienia do odliczenia całego podatku od wartości dodanej obciążającego wydatki poniesione w związku

z różnymi świadczeniami wykonanymi w ramach emisji akcji, o ile wszystkie czynności dokonane przez tego podatnika w ramach jego działalności są opodatkowane. Koszty te w konsekwencji stanowią element cenotwórczy towarów, ponieważ świadczenia takie pozostają w bezpośrednim i ścisłym związku z działalnością gospodarczą podatnika. Celem emisji jest podniesienie kapitału Spółki z korzyścią dla jej ogólnie pojętej działalności gospodarczej. Takie wydatki podwyższają kapitał zakładowy, przy czym istotne jest jednak, aby podlegały one opodatkowaniu i w takim kontekście należy interpretować przepis art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Dyrektor Izby odnosząc się do wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy

z dnia 27 sierpnia 2007r. (sygn. akt I SA/Bd 452/07), jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 kwietnia 2007r. (sygn. akt I SA/Wr 148/07) stwierdził, że omawiany przepis nie może stanowić podstawy prawnej do odmowy odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur potwierdzających nabycie usług związanych z emisją akcji. Zauważył jednak, że organ I instancji podkreślił znaczenie tej regulacji dla interpretacji przedmiotowego zagadnienia. Powołane orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości nie rozstrzyga kwestii prawa do odliczenia

z uwagi na brak możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodu, lecz jedynie odnosi się do możliwości ich powiązania z prowadzoną działalnością.

Na decyzję organu II instancji strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającego ją postanowienia organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez jego błędną interpretację. W uzasadnieniu podniosła, że organ II instancji negując prawo strony do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów spornych wydatków

(a w konsekwencji negując prawo strony do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z tymi wydatkami) oparł się na dość kontrowersyjnej wykładni

art. 12 ust. 4 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Gdyby przyjąć sposób rozumowania zaprezentowany przez organy, można by dojść do wniosku, że żaden koszt pozyskania przez podatnika kapitału (tj. źródeł finansowania składników majątkowych pozostających w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą) nie stanowiłby dla podatnika kosztu uzyskania przychodu. Zdaniem strony za prawidłowe należy uznać stanowisko, zgodnie z którym – co do zasady – koszt pozyskania zewnętrznych źródeł finansowania majątku podatnika pozostającego w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą stanowi koszt uzyskania przychodu (chyba że nie zezwala na to art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Skarżąca Spółka powołała się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłe na tle art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, interpretacje organów podatkowych wydane w trybie art. 14a Ordynacji podatkowej, treść postanowień VI Dyrektywy, jak również orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości - uzasadniając prawo do odliczenia podatku od towarów

i usług przy zakupie towarów i usług związanych z emisją akcji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł

o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 20 maja 2008r., sygn. akt I SA/Bd 91/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę J. S.A. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] w przedmiocie interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.

Sąd przywołał treść art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, ustanawiającego prawo do odliczenia podatku naliczonego oraz art. 88 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, który przewiduje ograniczenie prawa do odliczenia, jeżeli wydatki na nabycie towarów i usług nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów

w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Sąd powołał art. 7 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz art. 12 ust. 4 pkt 4 ww. ustawy.

W ocenie Sądu I instancji, skoro przychód otrzymany na powiększenie kapitału zakładowego nie zalicza się do przychodów podatnika, to do kosztów uzyskania takiego przychodu nie można zaliczyć wydatków związanych z jego pozyskaniem, bez poniesienia których nie byłoby możliwe skuteczne przeprowadzenie transakcji podwyższenia kapitału zakładowego. Sąd zaznaczył przy tym, że decyzją z dnia

[...] Dyrektor Izby Skarbowej rozstrzygnął zażalenie Spółki w przedmiocie interpretacji przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych uznając, iż wydatki poniesione przez skarżącą w związku z emisją akcji nie stanowią kosztu uzyskania przychodu, a skarga na powyższą decyzję została oddalona przez Sąd wyrokiem z dnia 22 maja 2008r. sygn. akt I SA/Bd 73/08.

Sąd odnosząc się do powoływanego przez stronę skarżącą wyroku ETS w sprawie C-465/03 stwierdził, że ETS nie prowadził w nim żadnych rozważań dotyczących zgodności z VI Dyrektywą Rady, uregulowań państwa członkowskiego ograniczającego prawo do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego z tej przyczyny, że dany wydatek nie stanowi kosztu uzyskania przychodu na gruncie przepisów o podatku dochodowym (podobnie w sprawie C-408/98).

Sąd I instancji wskazał na treść art. 17 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy i zwrócił uwagę, że przepisy te nie przewidują ograniczeń w przedmiocie odliczenia podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów lub usług, które to wydatki nie są zaliczane do kosztów uzyskania przychodu.

W ocenie Sądu I instancji zarówno z art. 17 ust. 6 VI Dyrektywy, jak też z brzmienia

art. 176 Dyrektywy nr 2006/112/WE jednoznacznie wynika, że państwo członkowskie ma prawo kontynuować ograniczenia w zakresie odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego, bowiem Rada nie określiła wydatków, które nie dają prawa do odliczenia. Postanowienia wskazanej Dyrektywy nr 2006/112/WE wyraźnie stanowią, że prawo kontynuacji odnosi się do wszystkich wyłączeń. Istotne jest, aby takie ograniczenie rzeczywiście było kontynuacją obowiązującego ograniczenia w chwili przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Sąd I instancji uznał, że zarówno przed wejściem Polski do Unii Europejskiej, jak z dniem wejścia, tj. od dnia 1 maja 2004r., obowiązywało i nadal obowiązuje w ustawodawstwie polskim ograniczenie w zakresie obniżenia podatku należnego o podatek naliczony obejmujący towary i usługi, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogą być (nie mogłyby być) zaliczone do kosztów uzyskania przychodu w rozumieniu podatku dochodowego. I tak, do momentu wejścia Polski do Unii Europejskiej obowiązywał art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, a począwszy od dnia 1 maja 2004r. art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług.

Sąd zauważył, że wprawdzie w pierwszym z przywołanych uregulowań użyto zwrotu "nie mogą być zaliczone", a w drugim "nie mogłyby być zaliczone" do kosztów uzyskania przychodów, to nie budzi wątpliwości, że ograniczenie dotyczy tylko takiego wydatku, który nie podlega zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodu. W ocenie Sądu, po przystąpieniu Polski do UE mamy do czynienia z kontynuacją wyłączenia prawa do przedmiotowego odliczenia, a różnica w brzmieniu przepisu ma charakter tylko gramatyczny, nie zmieniły się natomiast kryteria ograniczające prawo do odliczenia, nie zmieniła się istota przepisu prawa. Ważne i przesądzające jest, że dany wydatek nie może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosła skarżąca Spółka. Powyższy wyrok zaskarżono w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Bydgoszczy, zarzucając: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, co dotyczy art. 86 ust. 1 w związku z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług; 2) naruszenie przepisów postępowania - art. 151 p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi, w sytuacji gdy była ona zasadna i Sąd powinien ją uwzględnić; 3) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu

art. 176 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej.

Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2009r. (sygn. akt I FSK 1598/08) Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania.

Sąd kasacyjny stwierdził, że emisja akcji jest jednym z podstawowych sposobów pozyskiwania kapitału przez spółkę akcyjną. Z tego względu podatek naliczony związany z tymi wydatkami podlegać będzie odliczeniu od podatku należnego w takim zakresie, w jakim podatek ten będzie związany ze sprzedażą opodatkowaną,

a przedmiotowe wydatki mają charakter ogólny i nie należy oceniać ich mając na uwadze tylko bezpośrednie powiązanie tych wydatków z emisją akcji oraz ich wprowadzeniem na giełdę. W przypadku tego rodzaju wydatków należy mieć na uwadze obiektywną możliwość przyczynienia się tych wydatków do generowania przez podatnika obrotu podlegającego opodatkowaniu.

Powyższa wykładnia przepisów wspólnotowych dokonana przez ETS w sprawie możliwości odliczenia podatku naliczonego dotyczącego wydatków związanych

z podwyższeniem kapitału zakładowego poprzez emisję akcji rzutuje na wykładnię przepisów krajowych nie tylko w ramach art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów

i usług z 2004r., ale też jeśli chodzi o interpretację art. 88 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że porównanie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów

i usług z 2004r. z art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z 1993r. prowadzi do wniosku, że nie nastąpiła zmiana prowadząca do poszerzenia zakazu odliczenia z tego tytułu, czyli że od dnia 1 maja 2004r. w tej części zostało wprowadzone ograniczenie w trybie art. 17 ust. 6 VI Dyrektywy, które wcześniej obowiązywało i było stosowane. Jednakże nie podzielił dalszej wykładni zaprezentowanej w zaskarżonym wyroku.

Zdaniem NSA, jeśli ETS dokonując wykładni wspólnotowych przepisów w ramach podatku obrotowego uznał, że odliczenie jest dopuszczalne w takiej części, w jakiej środki na podwyższenie kapitału są przeznaczone na działalność podlegającą opodatkowaniu, a w związku z tym, że poniesione koszty świadczeń związanych

z podniesieniem kapitału stanowią część kosztów ogólnych, a w konsekwencji element cenotwórczy oraz pozostają w bezpośrednim i ścisłym związku z działalnością gospodarczą podatnika, to również w stosunku do treści art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy

o VAT z 2004r. musi mieć to charakter przesądzający, iż wówczas stanowią one koszt uzyskania przychodu na zasadzie ogólnej, wynikającej z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wówczas przychodami nie są kwoty przekazywane na kapitał zakładowy, ale środki uzyskiwane z działalności opodatkowanej, finansowanej tym kapitałem.

W związku z powyższym NSA uznał, że Sąd I instancji oceniając przedmiotową interpretację nie dokonał prowspólnotowej wykładni krajowych przepisów art. 86 ust. 1

i art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT z 2004r. w świetle wykładni, przeprowadzonej przez ETS na gruncie wspólnotowych przepisów o podatku obrotowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zgodna z prawem jest interpretacja organu podatkowego, zgodnie z którą Spółce

nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur potwierdzających nabycie usług związanych z podwyższeniem kapitału zakładowego poprzez emisję akcji, czy też jak twierdzi strona skarżąca, ma prawo

do odliczenia podatku naliczonego w powyższym zakresie, jeżeli czynności dokonywane przez Spółkę w ramach jej działalności są opodatkowane podatkiem

od towarów i usług.

Dla oceny zarzutów skargi wniesionej przez Spółkę podstawowe znaczenie

ma fakt, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten uznał zasadność skargi kasacyjnej od wcześniejszego wyroku tutejszego Sądu, uchylając na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270

ze zm. – dalej zwana p.p.s.a.) zaskarżone orzeczenie, przekazując sprawę

do ponownego rozpoznania. Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zatem zachodzi stan związania wykładnią prawa zawartą

w pisemnych motywach orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 18 grudnia 2009r. sygn. akt I FSK 1598/08 emisja akcji zmierzająca do powiększenia kapitału spółki jest dokonywana z korzyścią dla jej ogólnie pojętej działalności gospodarczej, a więc uznać należy, iż wydatki związane

z ich emisją są wydatkami stanowiącymi część ogólnych kosztów spółki, a treść art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie stoi na przeszkodzie odliczenia tych wydatków po myśli art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.

Tut. Sąd ponownie rozpatrujący sprawę w pełni podziela wskazany wyżej pogląd NSA

i leżącą u jego podstaw konieczność uwzględnienia prowspólnotowej wykładni norm krajowych.

Zaznaczyć należy, że dokonując wykładni art. 2 pkt 1 i art. 17 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L.77.145.1) ETS wprawdzie przyjmował, że emisja akcji jest czynnością, która nie należy do zakresu przedmiotowego tego aktu, ale wskazywał, iż czynność ta jest dokonana celem podniesienia kapitału z korzyścią dla ogólnie pojętej działalności gospodarczej, poniesione koszty świadczeń uzyskanych

w ramach tej czynności stanowią część kosztów ogólnych, a w konsekwencji element cenotwórczy. ETS podkreślał, że świadczenia takie pozostają w istocie w bezpośrednim i ścisłym związku z działalnością gospodarczą podatnika (zob. wyrok z dnia 26 maja 2005r. w sprawie Kretztechnik AG C-465/03, pkt 36; wyrok z dnia 27 września 2001r.

w sprawie Cibo Participations C-16/00, pkt 33; wyrok z dnia 22 lutego 2001r. w sprawie Abbey National C-408/98, pkt 35 i 36; wyrok z dnia 8 czerwca 2000r. w sprawie Midland Bank C-98/98, pkt 31 i wyrok z dnia 6 kwietnia 1995r. w sprawie BLP Group C-4/94,

pkt 25).

W konsekwencji przyjęto, zgodnie z brzmieniem art. 17 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy, że podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia całego podatku od towarów i usług obciążającego wydatki poniesione przez niego w związku z różnymi świadczeniami wykonanymi na jego rzecz w ramach przeprowadzonej emisji akcji, pod warunkiem jednak, iż wszystkie czynności dokonane przez podatnika w ramach jego działalności gospodarczej są opodatkowane. Chociaż w ramach tego zauważono, że jeżeli podatnik dokonuje jednocześnie czynności, w których zakresie podatek podlega odliczeniu, jak

i czynności, w których zakresie podatek nie podlega odliczeniu, jest on uprawniony, stosownie do art. 17 ust. 5 akapit pierwszy VI Dyrektywy, do odliczenia tylko takiej części podatku od towarów i usług, jaka przypada na kwotę tych pierwszych czynności (zob. sprawa Kretztechnik AG, pkt 37; sprawa Cibo Participations, pkt 34 i sprawa Abbey National, pkt 37).

Za Naczelnym Sądem Administracyjnym należy podać, że warunek zaistnienia wszystkich czynności podatnika, w ramach jego działalności gospodarczej, jako opodatkowanych został złagodzony w wyroku ETS z dnia 13 marca 2008r. w sprawie Securenta C-437/06, w którym stwierdził, że: w przypadku, gdy podatnik wykonuje równocześnie działalność gospodarczą, opodatkowaną lub zwolnioną z podatku

i działalność nie mającą charakteru gospodarczego, nie należącą do zakresu stosowania VI Dyrektywy, odliczenie podatku od wartości dodanej naliczonego od wydatków związanych z emisją akcji i nietypowych cichych udziałów jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim wydatki te można przyporządkować działalności gospodarczej podatnika w rozumieniu art. 2 pkt 1 VI Dyrektywy

Ostatnio powołany wyrok ETS zapadł zgodnie z wnioskami wynikającymi z opinii z dnia 11 grudnia 2007r., wydanej w tej sprawie przez Rzecznika Generalnego Jana Mazaka, który wywodził, że prawo do odliczenia istnieje, gdy kapitał uzyskany w ramach emisji akcji zostaje przeznaczony na działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu (pkt 33 opinii). Natomiast tam, gdzie kapitał jest przeznaczany na inne cele, wydatki poniesione w ramach emisji akcji nie mogą zostać uznane za koszty ogólne lub elementy składowe ceny pozostające w bezpośrednim i ścisłym związku

z całokształtem działalności gospodarczej (pkt 32 opinii).

Emisja akcji jest jednym z podstawowych sposobów pozyskiwania kapitału przez spółkę akcyjną. Z tego względu podatek naliczony związany z tymi wydatkami podlegać będzie odliczeniu od podatku należnego w takim zakresie, w jakim podatek ten będzie związany ze sprzedażą opodatkowaną, a przedmiotowe wydatki mają charakter ogólny

i nie należy oceniać ich mając na uwadze tylko bezpośrednie powiązanie tych wydatków z emisją akcji i ich wprowadzeniem na giełdę. W przypadku tego rodzaju wydatków należy mieć na uwadze obiektywną możliwość przyczynienia się tych wydatków do generowania przez podatnika obrotu podlegającego opodatkowaniu.

Powyższa wykładnia przepisów wspólnotowych dokonana przez ETS w sprawie możliwości odliczenia podatku naliczonego dotyczącego wydatków związanych

z podwyższeniem kapitału zakładowego poprzez emisję akcji rzutuje na wykładnię przepisów krajowych nie tylko w ramach art. 86 ust. 1 ustawy o VAT z 2004r., ale też jeśli chodzi o interpretację art. 88 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.

W świetle powyższego wiążącego orzeczenia NSA należy stwierdzić, że emisja przez spółkę akcyjną akcji dopuszczonych do obrotu na giełdzie papierów wartościowych jest czynnością, która prowadzi do uzyskania dodatkowego kapitału przez spółkę, który wykorzystywany jest do jej działalności. Emisja akcji jest jednym

z podstawowych sposobów pozyskiwania kapitału przez spółkę akcyjną.

Tym samym, jeżeli przedmiotem działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę są czynności opodatkowane podatkiem VAT, to wydatki ponoszone przez spółkę

w związku z organizowaniem emisji akcji należy uznać za czynności, które służą prowadzeniu działalności opodatkowanej. Z tego względu podatek naliczony związany

z tymi wydatkami podlegać będzie odliczeniu od podatku należnego w takim zakresie,

w jakim podatek ten będzie związany ze sprzedażą opodatkowaną.

W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, gromadzenie kapitału przeznaczonego do wykonywania działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT jest procesem gospodarczym służącym prowadzeniu sprzedaży opodatkowanej i naliczony w związku z tym podatek VAT podlegać będzie odliczeniu od podatku należnego na zasadach określonych w ustawie o VAT.

Pogląd ten znajduje też potwierdzenie w wyroku ETS z 26 maja 2005r. w sprawie

C-465/03 Kretztechnik AG przeciwko Finanzamt Linz.

Sąd, mając na względzie stanowisko wyrażone w powyższym wyroku,

jak również w wyroku NSA z dnia 18 grudnia 2009r., sygn. akt I FSK 1598/08 uznał,

że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją postanowienie organu I instancji

naruszają art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, bowiem nie uwzględniają prowspólnotowej wykładni tego przepisu.

Przepisy te nie mogą stanowić podstawy prawnej do odmowy odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur potwierdzających nabycie usług związanych z emisją akcji.

Ponownie wydając interpretację organy uwzględnią ocenę zaprezentowaną przez tut. Sąd, który jest związany poglądem prawnym wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 grudnia 2009r. sygn. akt I FSK 1598/08.

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie organu l instancji.

Na podstawie art. 200 p.p.s.a. orzekł zwrot kosztów postępowania. O wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

D. Dudra H. Adamczewska – Wasilewicz M. Łent