Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2692/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 120
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi I. W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r.

nr [...], na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r.

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2020 r. poz. 723), zwanej dalej również ustawą

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), odmówił wyłączenia stosowania wobec I. W. art. 15c, art. 22a i art. 24a powołanej ustawy.

Organ podał, że wnioskodawca uzasadniając wniosek szczegółowo opisał przebieg swojej zawodowej drogi w Służbie Bezpieczeństwa oraz w Policji. Strona wskazała na poszczególne jednostki organizacyjne, w których służyła, zajmowane stanowiska, a także opisała zadania, które realizowała. Ponadto ww. poinformował o odznaczeniu go, na wniosek Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów, Brązowym Krzyżem Zasługi. Zainteresowany oznajmił, że: "(...)

nie uczestniczył w żadnych działaniach, które byłyby skierowane przeciwko demokratycznej opozycji". Były funkcjonariusz stwierdził, że właściwa komisja lekarska orzekła o jego niezdolności do służby i stwierdziła u niego II grupę inwalidzką oraz wskazała, że schorzenia decydujące o orzeczeniu miały bezpośredni związek ze służbą.

Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. I5c, art. 22a i art. 24a ustawy.

Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt II SA/Wa 2794/19) uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...]z dnia [...] listopada 2019 r.

Ponownie rozpatrując sprawę Minister wskazał m.in., że wnioskodawca został zwolniony ze służby w Policji w dniu [...] września 2016 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem art. 15c ustawy. Zgodnie z pismem z Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - stanowiącym Informację o przebiegu służby Nr [...], wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy, od dnia 1 września 1988 r. do dnia 31 lipca 1990 r., tj. przez 1 rok i 11 miesięcy. Całkowity okres służby ww. wynosi 29 lat, 8 miesięcy i 16 dni. Do wysługi emerytalnej został zaliczony również okres zasadniczej służby wojskowej wynoszący 2 miesiące i 9 dni.

Organ podał też m.in., że KGP w piśmie z dnia [...] lutego 2018 r. przekazał informacje dotyczące przebiegu służby wnioskodawcy. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że były funkcjonariusz po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki. Z informacji dotyczącej przebiegu służby wnioskodawcy wynika, że w trakcie służby ww. miał podwyższone uposażenie zasadnicze, był awansowany na stanowisku służbowym oraz w stopniu służbowym, a także wyróżniono go trzydniowym urlopem nagrodowym. Ponadto były funkcjonariusz otrzymywał zwiększenia dodatku służbowego i dodatku funkcyjnego. Odnotowano również pozytywne opinie służbowe. Ponadto ww. został wyróżniony Srebrną i Brązową Odznaką "Zasłużony Policjant", Medalem Srebrnym "Za Długoletnią Służbę" oraz Brązowym Medalem "Za Zasługi dla Pożarnictwa". W materiałach Policji

nie stwierdzono informacji o wymierzonych wobec wnioskującego karach dyscyplinarnych. Poinformowano jednocześnie o braku dokumentów odnoszących się do czynności służbowych, w trakcie których wystąpiło zagrożenie życia lub zdrowia byłego funkcjonariusza.

Organ przytoczył art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

Odnosząc się do pierwszej z przesłanek organ wskazał, że krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, wszelako z zastrzeżeniem, że winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Podał, że krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak powołując się na wykładnię językową stwierdził, że krótkotrwałość jest tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Analizując drugą z przesłanek organ wskazał, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych definiować należy jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków.

Organ stwierdził, że zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" traktować należy jako czynnik podnoszący wartość rzetelnej służby funkcjonariusza. Zauważył jednak, że warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia.

Minister wskazał, że jego zadaniem jest stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego przesłanki można uznać za spełnione, oraz ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek.

Odnosząc się do konieczności ustalenia w sprawie, że stanowi ona szczególnie uzasadniony przypadek, umożliwiający wyłączenie względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) organ przytoczył fragment wyroku NSA z dnia 13 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1895/19 i wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 maja 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 147/19. Wskazał następnie, że przy podejmowaniu ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawach prowadzonych na podstawie ww. przepisu: "(...) unormowanie zawarte w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej należy wykładać jako dany przez ustawodawcę organowi administracji publicznej instrument służący wszechstronnemu zbadaniu sprawy określonego funkcjonariusza w celu zweryfikowania, czy funkcjonariusz ten objęty ustawowym domniemaniem ≫służby na rzecz totalitarnego państwa≪ jest w istocie osobą, której wysokość świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego powinna być ustalana na podstawie restrykcyjnych przepisów znajdujących aksjologiczne uzasadnienie wyłącznie do tych osób, które angażowały się w sposób bezpośrednio ukierunkowany na realizowanie charakterystycznych dla ustroju państwa totalitarnego jego zadań i funkcji i których prawa - z tego właśnie względu - zostały nabyte niesłusznie z perspektywy aksjologii demokratycznego państwa prawnego." (por. cyt. wyżej wyrok NSA).

Organ wskazał, że służba wnioskodawcy pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez okres 1 roku i 11 miesięcy. Całkowity okres służby strony (z wyłączeniem okresu służby pełnionej w ramach powszechnego obowiązku obrony) wynosi 29 lat, 8 miesięcy i 16 dni. Podał, że w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2794/19 wskazano, że: " Nie sposób zgodzić się z oceną dokonaną przez ministra, że w ujęciu proporcjonalnym służba Skarżącego nie wypełnia przesłanki krótkotrwałości w rozumieniu art. 8a u. z. e. f. Po pierwsze dlatego, że łączny okres pełnienia przez Skarżącego służby wynosił 29 lat, 8 miesięcy i 16 dni, a Minister przyjął, że okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosi rok i 11 miesięcy. Już zestawienie długości ww. okresów pozwala stwierdzić, że mamy do czynienia z krótkotrwałością rozumieniu ww. przepisu, w ujęciu proporcjonalnym. Skoro bowiem służba Skarżącego na rzecz totalitarnego państwa stanowiła około 6% całości służby nie można uznać, że w ujęciu proporcjonalnym był to okres długotrwały."

Organ zaznaczył, że pomimo powyżej wskazanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Prawie dwuletni czas wykonywania zadań i obowiązków nie może być uznany za tymczasowy. Strona mogła w sposób kompleksowy zapoznać się ze specyfiką stawianych przed nią zadań oraz charakterem służby. Wskazał, że wnikliwa analiza przedmiotowej sprawy, bezsprzecznie dowiodła, iż zakończenie powyżej wskazanego okresu pełnienia przez wyżej wymienionego służby na rzecz państwa totalitarnego nie wynikało z woli strony, lecz z likwidacji i transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce. Organ podniósł, że I. W. wykonywał obowiązki w ramach Służby Bezpieczeństwa do końca jej istnienia korzystając z uprzywilejowanej pozycji służbowej, którą zajmował i tym samym uznano, że nie została spełniona przesłanka z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy. Odnosząc się do analizy przesłanki uwzględnionej w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy wskazał, że nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez wnioskodawcę w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r., w szczególności

z narażeniem życia i zdrowia. Stwierdził, że w sprawie została spełniona przesłanka

z art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy.

W kontekście analizy wystąpienia w przedmiotowej sprawie szczególnego przypadku organ stwierdził, że wnioskodawca został mianowany na: "(...) kursanta liniowego na wolnym etacie milicjanta tegoż plutonu pododdziałów operacyjnych ZOMO." (karta 0029 sygn. akt [...]). Podał, że co prawda zgodnie z zapisami odpowiednich ustaw służba w ZOMO nie została zakwalifikowana jako służba na rzecz totalitarnego państwa, niemniej jednak ZOMO zwane potocznie "bijącym sercem PZPR" zostało powołane po pierwszym w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej strajku generalnym i krwawo stłumionych przez wojsko i milicję demonstracjach ulicznych, czyli podczas "Poznańskiego Czerwca 1956". Podkreślił, że ZOMO sformowano do pacyfikowania dużych rozruchów ulicznych i szkolono do siłowych i bardzo brutalnych interwencji. Od 1973 r. zaczęto do tej formacji rekrutować poborowych, by odbywali w tych oddziałach zasadniczą służbę wojskową. Byli oni ochotnikami do tej służby z uwagi na: preferencje przy późniejszym staraniu się o przyjęcie do Milicji Obywatelskiej, służby w lepszych warunkach niż w wojsku, tj. służbę w miastach, czy braku wyjazdów na ćwiczenia na poligony. Dobrowolne przyjęcie do służby w ZOMO, czyli organizacji, której działania podczas strajków i demonstracji ulicznych ludności cywilnej budzą uzasadnioną negatywną opinię oraz w sposób skrystalizowany miały na celu utrwalenie ładu totalitarnego może budzić wątpliwość co do wystąpienia w ww. sprawie szczególnie uzasadnionego przypadku. Organ podał, że wnioskodawca został skierowany dnia [...] września 1988 r. do Wydziału Bezpieczeństwa Państwa Akademii Spraw Wewnętrznych/ Wyższej Szkoły Oficerskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych im. [...] (przebieg służby karta: [...] sygn. akt [...], opinia służbowa z dnia [...] października 1989 r. karta: [...] sygn. akt IPN [...]), oraz później nie podjął żadnych działań mających na celu zaprzestanie nauki, lecz ją kontynuował. Odnosząc się do wątpliwości dotyczących faktu, czy skarżący faktycznie pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa organ wskazał na art. 13a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej. Stosownie do art. 13a ust. 5 ustawy informacja o przebiegu służby, o której mowa w ust. 1, jest równoważna z zaświadczeniem o przebiegu służby sporządzanym na podstawie akt osobowych przez i właściwe organy służb. Od decyzji o ponownym ustaleniu wysokości świadczenia, wydanej przez Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, służy prawo do wniesienia odwołania do Sądu Okręgowego w [...] Wydział Ubezpieczeń Społecznych (por. wyrok SA w Warszawie z dnia 28 listopada 2013 r. sygn. akt III AUa 3509/12). Na poparcie powyższego, przytoczył prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2062/19). Organ zaznaczył też, że nie bez znaczenia dla sprawy jest fakt, że strona w trakcie pobierania nauki w ww. uczelni rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 1989 r. została mianowana na stopień plutonowego (karta: [...] sygn. akt IPN [...]). Przywołał treść wniosku o nadanie stopnia plutonowego. Organ podał też m.in., że kolejnym dokumentem potwierdzającym zaangażowanie ww. w struktury państwa totalitarnego jest opinia służbowa z dnia [...] października 1989 r. (karta: [...] sygn. akt IPN [...]). Minister wskazał, że wnikliwa analiza przedmiotowej sprawy, bezsprzecznie dowiodła, iż zakończenie powyżej wskazanego okresu pełnienia przez wyżej wymienionego służby na rzecz państwa totalitarnego nie wynikało z woli strony, lecz z likwidacji i transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce. Podkreślił, że wnioskodawca wykonywał obowiązki w ramach Służby Bezpieczeństwa do końca jej istnienia korzystając z uprzywilejowanej pozycji służbowej, którą zajmował. Ponadto z dokumentacji przekazanej przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wynika, że ww. był członkiem Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej (karta; [...] sygn. akt IPN [...]). Organ stwierdził, że nie sposób zakwestionować fakt, że pozostawanie członkiem Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej było dowodem na zindywidualizowane zaangażowanie się w działalność typowo charakteryzującą ustrój państwa totalitarnego. Wnioskodawca niewątpliwie identyfikował się z realizowanymi przez ten ustrój zadaniami i funkcjami, zaś jego aktywność zawodowa nie ograniczała się do zwykłych, standardowych działań podejmowanych w aparacie organizacyjnym państwa totalitarnego. Postawa związana z pełną świadomością aktywnego uczestnictwa w strukturach Służby Bezpieczeństwa w ocenie organu nie kwalifikują sprawy jako szczególnie uzasadniony przypadek. Organ stwierdził, że wnikliwa analiza materiału dowodowego (stanowiącego kopię akt osobowych o sygn. IPN [...]), pozwala domniemywać, iż zainteresowany utożsamiał się z ustrojem totalitarnym, co nie pozostaje bez znaczenia w kontekście dokonywania przez organ oceny, czy sprawa wnioskodawcy stanowi szczególnie uzasadniony przypadek, umożliwiający zastosowanie ww. przepisu.

Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi I. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucił:

- nieprawidłową wykładnię prawa materialnego, tj. art. 8a ustawy,

- naruszenie art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 §1, art. 80, art. 107 §3 k.p.a. i art. 153 P.p.s.a.

W uzasadnieniu skarżący rozszerzył argumentację w zakresie postawionych zarzutów. Przytoczył m.in. poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dotyczące decyzji o uznaniowym charakterze. Wskazał,

że żaden interes społeczny nie uzasadnia drastycznego obniżenia policyjnej emerytury za służbę w Rzeczpospolitej Polskiej począwszy od 31 grudnia 1989 r. Wręcz przeciwnie, jest to sprzeczne z interesem społecznym, gdyż może zniechęcać do podejmowania służby i poświęcenia na rzecz demokratycznego Państwa. Skarżący podniósł też m.in., że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie uwzględnił wskazań zawartych w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r., nie ustalił istotnych w tej sprawie okoliczności faktycznych, a następnie nie dokonał oceny spełnienia przesłanek umożliwiających zastosowanie art. 8a ust. 1 ustawy. Podał, że organ musi wskazać kryteria oceny służby przed 31 lipca 1990 r., i rozważyć, w kontekście "szczególnie uzasadnionego przypadku", czy ta służba charakteryzowała się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań państwa totalitarnego oraz odnieść się do okoliczności podniesionych we wniosku o wydanie decyzji, dotyczących służby.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł

o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Skarżący w piśmie procesowym z dnia 3 sierpnia 2021 r. podtrzymał skargę, wskazując m.in., że Minister wydając decyzję odmowną przekroczył rażąco granice uznania administracyjnego. Skarżący raz jeszcze powołał się m.in. na art. 153 P.p.s.a. podnosząc, że organ zignorował zarówno ocenę prawną, jak i wskazania wyrażone

w prawomocnym wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga podlegała uwzględnieniu, albowiem w sprawie tej naruszony został

art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone

w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani Sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (v. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 2408/98, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku. Ocena prawna może odnosić się zarówno do przepisów prawa materialnego, jak

i procesowego. Zarówno organ administracji, jak i Sąd, rozpoznając sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny zawartej w uzasadnieniu wyroku. Związanie to dotyczy również wskazań co do dalszego postępowania, w przypadku uchylenia poprzedniej decyzji ze względu na naruszenie przepisów procesowych w zakresie dotyczącym wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

W sprawie niniejszej Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie zastosował się do oceny prawnej i wskazań wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2794/19. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Organ w zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. stwierdził, że służba skarżącego na rzecz państwa totalitarnego, o którym mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) nie może być oceniona jako krótkotrwała.

Sąd jednoznacznie tymczasem w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2497/19 stwierdził, że "Nie sposób zgodzić się z oceną dokonaną przez Ministra, że w ujęciu proporcjonalnym służba Skarżącego nie wypełniała przesłanki krótkotrwałości w rozumieniu art. 8a u.z.e.f. Po pierwsze dlatego, że łączny okres pełnienia przez Skarżącego służby wynosił 29 lat, 8 miesięcy i 16 dni, a Minister przyjął, że okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosił rok i 11 miesięcy. Już zestawienie długości ww. okresów pozwala stwierdzić, że mamy do czynienia z krótkotrwałością w rozumieniu ww. przepisu, w ujęciu proporcjonalnym. Skoro bowiem służba Skarżącego na rzecz totalitarnego państwa stanowiła ok. 6% całości służby nie można uznać, że w ujęciu proporcjonalnym był to okres długotrwały. Tym samym ocenę Ministra w ww. zakresie należy uznać za dowolną i naruszającą art. 80 k.p.a. w związku z art. 8a ust. 1 pkt 1 u.z.e.f.".

Ocena organu wyrażona w decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. jest zatem w sposób oczywisty sprzeczna z oceną wyrażoną przez Sąd w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r. Już z tej tylko przyczyny konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji.

W sprawie niniejszej Minister nie kwestionował spełnienia przesłanki z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), tj. rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.

Minister rozpatrując sprawę skarżącego nie uwzględnił jednakże pozostałej wyrażonej w wyroku Sądu oceny i wskazań co do dalszego postępowania.

Sąd w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2794/19 wskazał m.in., "Za przedwczesne należy tym samym uznać oceny Ministra wyrażone w zaskarżonej decyzji, że Skarżący mógł się w sposób kompleksowy zapoznać się ze specyfiką stawianych przed nim zadań oraz z charakterem służby. Nie wyjaśniono bowiem, jakich czynności dokonywał Skarżący w toku nauki na rzecz państwa totalitarnego, szczególnie w kontekście okoliczności podnoszonych przez Skarżącego we wniosku z [...] stycznia 2017r., że nie uczestniczył w żadnych działaniach, które byłyby skierowane przeciwko demokratycznej opozycji oraz, że odbywał najpierw studia stacjonarne, jak również pełni zadania na stanowisku [...] w Policji, będąc na studiach niestacjonarnych. W tym miejscu Sąd podkreśla, że z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 maja 2020r. sygn. akt I OSK 1669/19 (dostępny na www.nsa.gov.pl) wynika, że organ, wydając decyzję w trybie art. 8a u.z.e.f., powinien badać czy konkretna służba charakteryzowała się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań, czynności podejmowanych i wykonywanych w każdej służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma – z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego - żadnych konotacji negatywnych. W rozpoznawanej sprawie ocen takich zabrakło, a mogło mieć to istotny wpływ na wynik sprawy w kontekście powoływanej przez organ przesłanki wynikającej z art. 8a "szczególnie uzasadnionego przypadku"."

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. nie wynika, aby organ uwzględnił te wskazania WSA w Warszawie. Sąd zaznaczył również w tym wyroku, że "(...) przesądzającego znaczenia w sprawie nie może mieć sama w sobie opinia z [...] października 1989r., że Skarżący "jest odpowiednim kandydatem na oficera SB". Należało bowiem wyjaśnić czy Skarżący podjął służbę jako oficer SB i jeśli tak, jakie wykonywał czynności i czy konkretna służba charakteryzowała się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru. Jest to tym bardziej istotne, że Skarżący już we wniosku z [...] stycznia 2017r., jak również w skardze powołuje się na wyrok Sądu powszechnego, który – w ocenie Skarżącego - przeczy stanowisku prezentowanemu w zaskarżonej decyzji, a ponadto wyjaśnia, że naukę zakończył w 1992r. i w jego ocenie, w jej trakcie

nie wykonywał czynności przeciwko demokratycznej opozycji. Minister powinien więc,

z uwagi na zasadę prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a. i skonkretyzowaną

w art. 77 § 1 k.p.a., przed dokonaniem ocen podjąć stosowne działania, mające na celu wyjaśnienie i rozważenie wszystkich istotnych w sprawie wątpliwości (...)".

Organ tymczasem ponownie rozpatrując sprawę powołał się w decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. jedynie na opinię służbową z dnia [...] października 1989 r., nie wykonując wskazań Sądu m.in. we wskazanym wyżej zakresie. Sąd w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r. wskazał również m.in., że "Należało zatem zastanowić się z czym wiązało się przyznanie Skarżącemu Brązowego Krzyża Zasługi i rozważyć czy w związku z tym nie zachodził w sprawie "szczególnie uzasadniony przypadek", o którym mowa w art. 8a u.z.e.f. (...)".

Także m.in. tych wskazań WSA w Warszawie organ nie wykonał. Sąd wskazał również, że "Minister przy ponownym rozpatrywaniu sprawy powinien ww. wadliwości naprawić i uzasadnić decyzję w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 k.p.a., po to by nie narażać się na zarzut przeprowadzenia postępowania w sposób stronniczy, pod z góry przyjętą tezę. Brak ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przez Ministra do wszystkich argumentów Skarżącego nie stanowi o należytym rozpatrzeniu sprawy, ani nie może budzić zaufania do organu, który wydając decyzje w ramach uznania administracyjnego, powinien wykazać się szczególną dbałością przy wykładni pojęć nieostrych wynikających z art. 8a ust. 1 u.z.e.f. i powinien oceniać je – jak sam wskazuje w uzasadnieniu wydanej w sprawie decyzji - indywidualnie, mając na względzie konkretne okoliczności faktyczne."

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. wynika, że organ nie dokonał w przedmiotowej sprawie pełnej i zindywidualizowanej oceny zaistnienia "szczególnie uzasadnionego przypadku", zgodnie z oceną i wskazaniami Sądu zawartymi w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r. Nadto, wyraził stanowisko sprzeczne z oceną Sądu, co do spełnienia przesłanki z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni ocenę prawną i wskazania WSA w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 8 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2794/19, w tym dotyczące konieczności dokonania wyczerpującej oceny tego, czy sprawa skarżącego stanowi szczególnie uzasadniony przypadek.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w wyroku.