Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 938/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-12-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 89 par. 1, par. 3, art. 164 par. 4, art. 154 par. 4 pkt 1, art. 71b
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 28 grudnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), , , , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Lubasińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2018 roku sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu środków zajętych w postępowaniu zabezpieczającym oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 938/18

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Naczelnik Łódzkiego Urzędu Skarbowego w [...], działając na podstawie art. 17, art. 89 §1 w zw. z art. 164 §4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1314) – dalej: u.p.e.a., odmówił [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] zwrotu kwoty 1 282.760,00 zł, przelanej na rachunek depozytowy organu podatkowego w dniu 6 lipca 2016 r.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:

Decyzją z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] określił spółce [...] przybliżoną łączną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2014 r. wraz z odsetkami w wysokości 1 168.961,00 zł oraz przybliżoną łączną kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu wystawionej faktury za IV kwartał 2014 r. na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług wraz z odsetkami w łącznej wysokości 97.770 zł oraz dokonał zabezpieczenia w/w kwot. W oparciu o powyższą decyzję Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] wystawił w dniu 8 czerwca 2016 r. zarządzenia zabezpieczenia o nr [...] i [...] , które następnie przekazał do wykonania organowi egzekucyjnemu w miejscu.

W dniu 6 lipca 2016 r. W. K. dokonała wpłaty na rachunek bankowy organu egzekucyjnego kwot 382.760 zł oraz 900.000 zł. Z treści dokonanych przelewów wynikało, iż stanowią one przedmiot umowy pożyczki z dnia 21 czerwca 2016 r. zawartej celem realizacji zajęcia zabezpieczającego sygn. akt [...] (wynikającego z w/w decyzji z [...]).

Natomiast wnioskiem z dnia 7 lipca 2016 r. spółka złożyła wniosek o przyjęcie zabezpieczenia wykonania decyzji z dnia [...] poprzez uznanie kwoty na rachunku depozytowym organu podatkowego, uiszczonej w dniu 6 lipca 2016 r. w łącznej wysokości 1 282.760 zł.

Zawiadomieniem o zajęciu zabezpieczającym innej wierzytelności pieniężnej z dnia 8 lipca 2016 r. organ egzekucyjny powiadomił W. K. o zajęciu zabezpieczającym zdeponowanych środków pieniężnych. Odpis zawiadomienia wraz z odpisami zarządzeń o zabezpieczeniu został doręczony W. K. w dniu 13 lipca 2016 r.

Następnie decyzją z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] określił spółce [...] zobowiązanie podatkowe w podatku od towaru i usług za IV kwartał 2014 r. w wysokości 1 147.059, 00 zł oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w wysokości 0 zł.

Ponadto postanowieniami z dnia [...] oraz z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] kolejno odmówił przyjęcia zabezpieczenia w formie zaproponowanej przez zobowiązaną spółkę oraz nadał decyzji nieostatecznej z dnia [...] rygor natychmiastowej wykonalności, co skutkowało wystawieniem wobec skarżącej spółki tytułu wykonawczego z dnia 26 września 2016 r. nr [...], a następstwie przekształceniem dokonanego u W. K. zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne.

W wyniku rozpatrzenia wniesionych przez spółkę zażaleń (na postanowienia z dnia 27 lipca 2016 r. i 31 sierpnia 2016 r.) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] odpowiednio postanowieniami z dnia [...] oraz [...] uchylił rozstrzygnięcia organu I instancji, przekazując sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] Z uwagi na powyższe, stosownie do treści art. 60 §1 u.p.e.a. skutkowało uchyleniem dokonanych, w oparciu o wskazany tytuł wykonawczy, czynności egzekucyjnych, oraz przywróceniem stanu prawnego istniejącego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, to jest "powrotem" do postępowania zabezpieczającego, prowadzonego w oparciu o zarządzenia zabezpieczania z dnia 8 czerwca 2016 r., nr [...]i [...]

Następnie w dniu [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w[...] wydał: postanowienie o odmowie przyjęcia zabezpieczenia w formie uznania uiszczonej w dniu 6 lipca 2016 r. kwoty na rachunku depozytowym, z uwagi na określoną w art. 62b § 1 pkt 3 górną kwotę podatku, której zapłata może zostać dokonana przez inny podmiot; postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] oraz wystawił tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący należności skarżącej spółki w podatku od towarów i usług wynikające z w/w decyzji z [...]. Tym samym doszło do ponownego przekształcenia dokonanego u W. K. zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne.

Z akt sprawy wynika nadto, że wnioskiem z dnia 30 maja 2017 r. skarżąca spółka oraz W. K. wystąpili o zwrot uiszczonej w dniu 6 lipca 2016 r. kwoty w łącznej wysokości 1 282.760,00 zł. Uzasadniając wniesione żądanie wskazali, iż zgodnie z zawartą w dniu 21 czerwca 2016r. umową W. K. udzieliła skarżącej spółce pożyczki w wysokości 1 400.000,00 zł, z której to kwoty, pożyczkodawca zobowiązał się do wpłaty kwoty 1 282.760,00 zł bezpośrednio na rachunek organu podatkowego, wskazany przez pożyczkobiorcę, tytułem wykonania zabezpieczenia podatkowego spółki w podatku od towarów i usług, określonego w decyzji z dnia [...]. Z uwagi na nieprzyjęcie przez organ podatkowy proponowanego zabezpieczenia, a tym samym wygaśnięciu podstawy pożyczki, strony złożyły zgodne oświadczenie o rozwiązaniu umowy i wnoszą o zwrot uiszczonej kwoty na wskazany rachunek bankowy W. K.

Zaskarżonym w przedmiotowej sprawie postanowieniem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...]odmówił skarżącej spółce zwrotu kwoty 1 282.760,00 zł wskazując, iż brak jest formalnoprawnych podstaw do uwzględnienia żądania. Organ wywiódł, iż przedmiotowe środki pieniężne zostały w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami, zajęte w prowadzonym postępowaniu zabezpieczającym, które w wyniku jego przekształcenia w postępowanie egzekucyjne zostały prawidłowo zaliczone na poczet dochodzonych od spółki należności podatkowych, wynikających z nieostatecznej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia[...] , której postanowieniem z dnia [...] nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Natomiast, co do podniesionej przez skarżącą okoliczności rozwiązania zawartej z W. K. umowy pożyczki organ podatkowy wskazał, iż kwestia ta pozostaje bez wpływu na wynik niniejszego rozstrzygnięcia, gdyż z chwilą dokonania przez organ skutecznego zajęcia zabezpieczającego innej wierzytelności pieniężnej, co miało miejsce w dniu 8 lipca 2016 r., strony umowy nie mogły rozporządzać zajętą kwotą, bez względu na łączące je uzgodnienia i postanowienia umowy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi spółka [...] zarzuciła:

- naruszenie art. 89 § 1 w zw. z art. 164 § 4 Ustawy o egzekucji poprzez przyjęcie, że dobrowolna wpłata środków pieniężnych przed wystawieniem dokumentu zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej stanowi zajęcie zabezpieczające środków pieniężnych, które zostały przekazane na rachunek depozytowy Organu przed wydaniem zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej, z uwagi na powyższe prawidłowa wykładnia powinna doprowadzić Naczelnika do wniosku, że środki pieniężne wpłacone w dniu 6.07.2016 r. nie mogły zostać przekazane w wyniku zajęcia zabezpieczającego,

- naruszenie art. 89 § 1 w zw. z art. 164 § 4 Ustawy o egzekucji poprzez przyjęcie, że na gruncie postępowania zabezpieczającego doszło do zajęcia zabezpieczającego innej wierzytelności pieniężnej w skutek przekazania przez W. K. środków pieniężnych przed wydaniem i doręczeniem zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej, podczas gdy prawidłowa wykładnia powołanych przepisów powinna prowadzić do wniosku, że w przedmiotowej sprawie w ogóle nie doszło do zajęcia zabezpieczającego środków pieniężnych przekazanych w dniu 6.07.2016 r. przez W.K.,

- naruszenie art. 89 § 3 w zw. z art. 164 § 4 Ustawy o egzekucji poprzez domniemanie, że W. K. uznaje inną wierzytelność pieniężną względem [...], pomimo, że nie zostało złożone jakiekolwiek oświadczenie, z którego wynikałoby, że W.K. uznaje jakąkolwiek wierzytelność przysługującą[...] względem jej osoby, a w konsekwencji nie mogło dojść do zajęcia zabezpieczającego jakiejkolwiek wierzytelności, ponieważ organ egzekucyjny nie posiadał wiedzy odnośnie istnienia jakiejkolwiek wierzytelności pomiędzy Spółką a W. K.,

- naruszenie art. 166b w zw. z art. 71b Ustawy o egzekucji poprzez przyjęcie, że w ramach postępowania zabezpieczającego dopuszczalne jest dokonywanie zaliczeń wpłat dokonanych innym tytułem prawnym na poczet dokonanych zajęć zabezpieczających, podczas gdy w przypadku bierności dłużnika zajętej wierzytelności w przekazaniu zajętej wierzytelności dopuszczalne jest wyłącznie ściągnięcie zajętej wierzytelności w drodze egzekucji administracyjnej, w konsekwencji niedopuszczalne jest dokonywanie jakichkolwiek zaliczeń z innych wpłat dokonanych przez dłużnika zajętej wierzytelności,

- naruszenie art. 154 § 4 pkt 1 Ustawy o egzekucji poprzez przyjęcie, że doszło do przekształcenia zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne podczas, gdy warunkiem przekształcenia zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne jest dokonanie przez organ egzekucyjny skutecznego zajęcia zabezpieczającego, aby w ogóle mogło dojść do powstania zajęcia egzekucyjnego.

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z właściwymi przepisami.

Uzasadniając zarzuty skargi spółka wywiodła, że przekazanie środków pieniężnych przez W.K. nie nastąpiło w skutek zajęcia zabezpieczającego, ponieważ przedmiotowe środki zostały przekazane na rachunek depozytowy organu podatkowego na 2 dni przed wydaniem zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej. Oznacza to zatem, że przedmiotowe środki pieniężne zostały przekazane na innej podstawie, aniżeli wskutek zajęcia zabezpieczającego. W ocenie Spółki sam fakt wydania zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej oraz wskazanie dłużnika zajętej wierzytelności nie przesądza jeszcze o skutecznym dokonaniu zabezpieczenia. Zgodnie bowiem z art. 89 § 1 w zw. z art. 166b u.p.e.a. warunkiem skutecznego dokonania zabezpieczenia jest precyzyjne wskazanie wierzytelności oraz uznanie jej przez dłużnika zajętej wierzytelności. Tymczasem w przesłanym W. K. zawiadomieniu o zajęciu zabezpieczającym z dnia 8 lipca 2016 r. organ wskazał, że dokonuje zajęcia wierzytelności z tytułu "wzajemnych rozliczeń finansowych". W ocenie spółki nie doszło zatem do precyzyjnego wskazania jaka konkretnie wierzytelność podlega zabezpieczeniu, co jest wprost niezgodnie z art. 89 u.p.e.a. Ponadto zdaniem spółki organ jako podstawę swoich działań wskazał przepisy, które w ogóle nie mogły stanowić podstawy dokonania tzw. potraktowania środków przekazanych przez W. K. jako przekazanych w wyniku zajęcia a także pominął prawidłowy tryb postępowania względem dłużnika zajętej wierzytelności w sytuacji, gdy ten nie przekazał środków pieniężnych w następstwie zajęcia. Organ dokonał nieuprawnionej zmiany charakteru wpłaty środków pieniężnych przez W. K..

W odpowiedzi na skargę Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...]wnosił o jej oddalenie.

Wyrokiem z dnia 7 listopada 2017 r., III SA/Łd 773/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., z uwagi na stwierdzone naruszenia przepisów postępowania. W szczególności Sąd wskazał na brak jakichkolwiek ustaleń, co do posiadania przymiotu strony przez W. K. Sąd podkreślił, iż jak wynika z akt sprawy wniosek z dnia 30 maja 2017 r. o zwrot przedmiotowej kwoty został podpisany zarówno przez osobę reprezentującą skarżąca spółkę, jak i przez W. K. Tymczasem zaskarżona decyzja wydana została jedynie w stosunku do spółki [...]. Z akt sprawy nie wynika również aby organ podatkowy odniósł się w jakikolwiek inny sposób do wniosku W. K. Ponadto w ocenie Sądu, na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy, z uwagi na umorzenie prowadzonego w stosunku do skarżącej spółki postępowania egzekucyjnego brak było możliwości rozstrzygania w przedmiocie zaliczenia wpłaconej kwoty na poczet należności spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2014 r., jak również wystawienia nowego tytułu egzekucyjnego.

Nie zgadzając się z wydanym orzeczeniem Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie przekazanie do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, zarzucał:

- art. 145 § 1 pkt 4 lit. cp.p.s.a. w związku z art. 60 § 1 u.p.e.a. i art. 33a§ 2 ord. pod., przez błędne przyjęcie, że organ podatkowy po wydaniu postanowienia z dnia [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do spółki na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 września 2016 r. nie mógł dalej rozstrzygać w sprawie poprzez wydanie następnego dnia tj. w dniu [...] postanowienia o odmowie przyjęcia zabezpieczenia, w sytuacji gdy po wydaniu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu [...] decyzji wymiarowej określającej spółce zaległości w podatku VAT za IV kw. 2014 r., wygasła decyzja zabezpieczająca z dnia [...] ale nie naruszyło to zarządzenia zabezpieczenia wydanego na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z art. 33a § 2 ord. pod., a umorzenie w dniu 29 maja 2017 r. postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do spółki na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 września 2016 r. spowodowało przywrócenie stanu prawnego istniejącego przed wszczęciem egzekucji, zgodnie z art. 60 § 1 u.p.e.a. i powrót do postępowania zabezpieczającego prowadzonego w oparciu o zarządzenie zabezpieczenia z dnia 8 czerwca 2016 r., a tym samym Naczelnik Urzędu Skarbowego był uprawniony do wydania postanowienia z dnia [...] o odmowie przyjęcia zabezpieczania w zaproponowanej przez spółkę formie;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 239 b § 1 pkt 1 i pkt 2 oraz § 2 ord. pod. i w związku z art. 26 § 1 i § 4 u.p.e.a., przez błędne przyjęcie, że organ podatkowy po wydaniu postanowienia z dnia [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w stosunku do spółki na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 września 2016 r. nie mógł dalej rozstrzygać w sprawie poprzez wydanie następnego dnia tj. w dniu [...] postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności i wystawieniu nowego tytułu wykonawczego, w sytuacji, gdy ww. postępowanie egzekucyjne zostało umorzone w związku z postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] uchylającym postanowienie Naczelnika US z dnia [...] o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], określającej zobowiązanie w podatku VAT za IV kwartał 2014 r. i przekazującym sprawę do ponownego rozpatrzenia, a organ, w związku z ponownym rozpatrzeniem sprawy, w dniu 30 maja 2017 r. po raz koleiny nadał rygor natychmiastowej wykonalności własnej nieostatecznej decyzji z dnia [...] co było zgodne z art. 239 b § 1 pkt 1 i pkt 2 oraz § 2 ord. pod. i wystawił nowy tytuł wykonawczy zgodnie z art. 26 § 1 i § 4 u.p.e.a.;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z 18 u.p.e.a. i art. 28 k.p.a. oraz w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i przesądzenie, że "(...) organ nie rozważył, czy spółka ma interes prawny w żądaniu kwoty 1 282.760,00 zł i czy w związku z tym przysługuje jej przymiot strony, skoro umowa spółki została rozwiązana (...)" oraz ,,(...) nie ustosunkował się do wniosku o zwrot ww. kwoty W. K." w sytuacji, gdy strony nie wiązała umowa spółki tylko pożyczki, a skarżący wydał postanowienie jedynie dla spółki po uznaniu, że tylko ten podmiot ma przymiot strony w powyższym postępowaniu oraz ustosunkował się do wniosku o zwrot tej kwoty W. K., wysyłając do ww. wymienionej pismo informujące o wydaniu powyższego postanowienia, uznając tym samym, że W. K. przymiotu strony nie posiada,

- art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych, powodujący sprzeczność przyjętego przez sąd stanu faktycznego z aktami sprawy i przyjęcie, że kwota przelana przez W. K miała stanowić zabezpieczenie wykonania zobowiązania podatkowego spółki z tytułu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], gdy powyższa kwota została wpłacona w związku z wydaną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu [...] decyzją o zabezpieczeniu na majątku spółki przyszłego zobowiązania w podatku VAT za IV kw. 2014 r.,

- art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. - poprzez błąd w ustaleniach faktycznych, powodujący sprzeczność przyjętego przez sąd stanu faktycznego z aktami sprawy i wskazanie w treści uzasadnienia, że Dyrektor IAS w [...] w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] wskazał, że z dniem 1 sierpnia 2016 r. wygasł tytuł prawny decyzji o zabezpieczeniu z uwagi na doręczenie decyzji określającej wysokość zabezpieczenia podatkowego, w sytuacji, gdy z treści ww. postanowienia wynika, że organ przywołał art. 33a § 1 pkt 2 ord. pod. zgodnie z którym decyzja zabezpieczająca wygasa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego,

- art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. - poprzez błąd w ustaleniach faktycznych, powodujący sprzeczność przyjętego przez sąd I instancji stanu faktycznego z aktami sprawy i wskazanie w treści uzasadnienia, że w niniejszej sprawie miało miejsce "(...) ostateczne postanowienie o wznowieniu postępowania(...)", w sytuacji, gdy z akt sprawy nie wynika, aby taki akt prawny został w powyższym postępowaniu wydany,

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez:

a) błąd w ustaleniach faktycznych i przyjęcie w przedstawianiu stanu sprawy niewłaściwej kolejność zdarzeń, w ten sposób że po odnotowaniu na drugiej stronie uzasadnienia, iż wierzyciel wydał postanowienie z dnia 30 maja 2017 r. o odmowie przyjęcia zabezpieczenia w zaproponowanej przez spółkę formie, sąd wskazał, iż: "Biorąc pod uwagę powyższe, organ egzekucyjny na podstawie zarządzeń zabezpieczających z dnia 8 czerwca 2016 r. dokonał (...) zawiadomieniem z dnia 8 lipca 2016 r. zajęcia zabezpieczającego innej wierzytelności pieniężnej u W.K. (...). Zabezpieczone środki pieniężne w dniu 26 września 2016 r. zostały zaksięgowane na poczet zaległości w podatku VAT za IV kw. 2014 r. określonej decyzją z dnia [...] , której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Spowodowało to przekształcenie postępowania zabezpieczającego w postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 września 2016 r.(...)", w sytuacji gdy zajęcie zabezpieczające innej wierzytelności pieniężnej, dokonane na podstawie ww. zarządzeń zabezpieczenia, u W. K. było czynnością wcześniejszą i miało miejsce 8 lipca 2016 r., a cytowane postanowienie o odmowie przyjęcia zabezpieczenia zostało wydane w dniu 30 maja 2017 r.

b) sporządzenie niezrozumiałego i lakonicznego uzasadnienia wyroku, opartego na błędnie ustalonym stanie faktycznym, które nie daje możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy prawnej ani motywów rozstrzygnięcia a tym samym uniemożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia,

- art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 153 p.p.s.a. w zakresie braku w uzasadnieniu wyroku wskazań dla organu egzekucyjnego co do dalszego prowadzenia sprawy. Wskazane naruszenia takie jak błędy w ustaleniu stanu faktycznego, pomijanie jego zasadniczych elementów, czy wręcz wskazywanie na fakty, które nie miały miejsca i związane z tym nieprawidłowości w uzasadnieniu wyroku, mają istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ bez prawidłowej oceny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia nie jest możliwe prawidłowe wyjaśnienie jego podstawy prawnej.

Uznając skargę za zasadną Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 września 201-8 r., II FSK 549/18 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Uzasadniając Sąd kasacyjny wskazał na pominięcie przez Sąd I instancji faktu przywrócenia, na skutek uchylenia przez organ odwoławczy postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] o nadaniu decyzji nieostatecznej z dnia [...] rygoru natychmiastowej wykonalności, stanu prawnego istniejącego przed wszczęciem egzekucji, tj. powrotu do postępowania zabezpieczającego. Uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności skutkowało bowiem koniecznością wydania postanowienia o umorzeniu wszczętego wobec spółki postępowania egzekucyjnego, co nastąpiło w dniu 29 maja 2017 r. Podkreślenia wymaga również, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] wydając postanowienie o uchyleniu postanowienia z [...] przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, który postanowieniem z [...] po raz kolejny nadał decyzji nieostatecznej z dnia [...] rygor natychmiastowej wykonalności. Powyższe stanowiło podstawę do wydania w tej samej dacie tytułu wykonawczego nr [...] obejmującego należności skarżącej spółki wynikające z ww. decyzji i skutkowało przekształceniem istniejącego zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne. Tym samym w ocenie NSA, twierdzenie Sądu I instancji, zgodnie z którym, po umorzeniu postępowania egzekucyjnego w dniu 29 maja 2017 r. organ nie mógł ponownie procedować w przedmiotowej sprawie, w tym ponownie orzec o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, wystawić nowy tytuł wykonawczy obejmujący określone w niej należności oraz orzec o zaliczeniu wpłaconej kwoty na poczet należności spółki, uznać należy za nieprawidłowe. Sąd kasacyjny wskazał nadto na wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, które nie odpowiada wymogom, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( tekst jedn. Dz.U. z 2017, poz. 2188) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz.1302 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

[...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Radomsku w skardze zarzuca organowi administracji naruszenie przepisów art. 89 § 1 i § 3 u.p.e.a. wskutek czego nie doszło do skutecznego zajęcia zabezpieczającego środków pieniężnych przekazanych przez W. K.. Zdaniem skarżącej konsekwencją naruszenia ww. przepisów było naruszenie przez organ art. 164 § 4, art. 154 § 4 pkt 1 oraz art. 71 b u.p.ea.

W ocenie sądu organ wydając skarżoną obecnie decyzję nie naruszył ww. przepisów.

W myśl art. 89 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art. 72-85, przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokość egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności.

Zgodnie z art. 89 § 3 pkt 1 u.p.e.a. jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie czy uznaje zajętą wierzytelność. Ponadto organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego, że nie wolno mu zajętej kwoty odebrać ani też rozporządzać nią lub ustanowionym na niej zabezpieczeniem ( art. 89 § 3 pkt 2).

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] zawiadomieniem z dnia 8 lipca 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 89 § 1 w zw. z art. 166 b u.p.e.a., dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnej u W. K. z tytułu zawartej ze skarżącą spółką umowy pożyczki. Pismem z tej samej daty powiadomił W. K., że przesłał jej zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej w kwotach 382.760 zł. i 900.000 złotych, przekazanych przelewami z dnia 6 lipca 2016 r., traktując przesłane kwoty jako należne wierzytelności na rzecz zobowiązanej spółki [...] Jednocześnie pouczył W. K., iż w związku z wpłatę ww. należności na konto [...] Urzędu Skarbowego w [...] nie jest wymagana odpowiedź na przedmiotowe zawiadomienie. Wskazał, że przesłanie zawiadomienia jest wymogiem formalnym wynikającym z art. 89 u.p.e.a. potwierdzającym istnienie wierzytelności.

W.K. nie udzieliła odpowiedzi na doręczone jej ww. pismo organu egzekucyjnego. W ocenie sądu organ egzekucyjny, uwzględniając treść pisma z dnia 8 lipca 2016 r. oraz okoliczność wpływu na jego konto kwot należnych zobowiązanemu z tytułu zawartej umowy pożyczki, zasadnie przyjął, iż W. K. uznaje zajęcie wierzytelności przez organ egzekucyjny.

W. K. na poleceniach przelewu z dnia 6 lipca 2016 roku wskazała, że wpłaty kwot 382 760 zł. i 900.0000 zł. następują tytułem pożyczki z dnia 21 czerwca 2016 r.

Po zapoznaniu się z adnotacjami zawartymi na poleceniach przelewu organ egzekucyjny miał wiedzę o istnieniu od dnia 21 czerwca 2016 r. podlegającej zajęciu zabezpieczającemu wierzytelności zobowiązanej spółki, wynikającej z umowy pożyczki zawartej z W. K.. Zajęcia tej wierzytelności organ skutecznie dokonał zawiadomieniem z dnia 8 lipca 2016 r. skierowanym do W. K..

Zgodnie z art. 89 § 3 pkt 2 u.p.e.a. zobowiązanemu nie wolno było odebrać zajętej kwoty ani nią rozporządzać.

Zdaniem sądu organ egzekucyjny trafnie uznał, że rozwiązanie umowy pożyczki zawartej przez skarżącą spółkę z W. K. nie może mieć wpływu na skutecznie dokonane zajęcie egzekucyjne. Tym samym w okresie obowiązywania przedmiotowego zajęcia organ nie był władny uwzględnić wniosku z dnia 30 maja 2017 r. o zwrot środków pieniężnych uiszczonych przez W.K. przelewami z dnia 6 lipca 2016 r.

Uwzględniając wyżej wymienione okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

ab/