Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 346/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 79a § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: § 10 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 152
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19.
article: § 11 pkt 2, § 17
journal: Dz.U. 2021 poz 371
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (sprawozdawca) Protokolant specjalista Marta Wawrzecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2021 r. sprawy ze skargi F. R. K. [...] na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za okres od [...] r. do [...] r. I. uchyla decyzję I i II instancji; II. zasądza od Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz F. R. K. [...] kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] [...] utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z [...] którą odmówił F. A. (strona, podatnik, skarżąca) prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych należnych za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 stycznia 2021 r.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, że strona wnioskiem z [...] lutego 2021 r. zwróciła się o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za grudzień 2020 r. - styczeń 2021 r. We wniosku wskazano, że na [...] listopada 2020 r. strona prowadziła działalność gospodarczą z przeważającym kodem PKD [...], zaś formą prawną prowadzonej działalności jest fundacja.

Decyzją z [...] Zakład odmówił stronie prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. z uwagi na to, że podany we wniosku kod PKD został potwierdzony jedynie w KRS.

Podatnik złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r. Do wniosku dołączono kserokopię zgłoszenia identyfikacyjnego/zgłoszenia aktualizacyjnego w zakresie danych uzupełniających [...] złożonego w Urzędzie Skarbowym oraz wydruk z rejestru REGON z [...] kwietnia 2021 r.

Strona została poinformowana przez Zakład, że złożony wniosek zostanie rozpatrzony do 30 czerwca 2021 r. następnie podatnik został poinformowany o zakończeniu postępowania w sprawie o ponowne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r. oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zawiadomienie zostało doręczone 7 czerwca 2021 r.

Strona złożyła wyjaśnienia dotyczące wpisu przeważającej działalności gospodarczej w rejestrze REGON, pełnomocnictwo ogólne z [...] kwietnia 2019 r. udzielone J. G., informację odpowiadającą odpisowi aktualnemu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego stan na [...] czerwca 2021 r., kserokopię zgłoszenia identyfikacyjnego/zgłoszenia aktualizacyjnego w zakresie danych uzupełniających NIP-8 złożonego w Urzędzie Skarbowym [...] kwietnia 2016 r., komunikat P. S.A nr [...] z [...] lutego 2021 r. oraz wydruk z rejestru REGON z [...] czerwca 2021 r.

Organ ustalił, że zgodnie z Centralną Informacją Krajowego Rejestru Sądowego strona wpisana jest w Rejestrze Przedsiębiorców oraz w Rejestrze Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych i Zawodowych, Fundacji oraz Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej. W Bazie Internetowej REGON oraz w KRS Rejestru Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych i Zawodowych, Fundacji oraz Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej przeważający rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej nie został wskazany.

Zdaniem organu wpis do rejestru REGON, z jednoczesnym nadaniem niepowtarzalnego numeru identyfikacyjnego, zmiana wpisu lub jego skreślenie, dotyczące podmiotu wpisanego do KRS, następuje bezpośrednio po automatycznym zamieszczeniu za pośrednictwem systemu teleinformatycznego danych przekazanych z KRS (nie są pobierane do rejestru REGON informacje o przedmiocie działalności statutowej organizacji pożytku publicznego). W przypadku podmiotów podlegających wpisowi w KRS do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, czy fundacji, który jest rejestrem pierwotnym m.in. dla organizacji członkowskich - do rejestru REGON wpisuje się jako przeważający rodzaj działalności - przeważający rodzaj działalności statutowej. Podmiot wpisany do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, czy fundacji ma obowiązek zgłoszenia przeważającej działalności statutowej do rejestru REGON za pośrednictwem urzędu skarbowego (na formularzu [...]). Wpis do rejestru REGON danych uzupełniających następuje bezpośrednio po automatycznym zamieszczeniu za pośrednictwem systemu teleinformatycznego danych przekazanych z Centralnego Rejestru Podmiotów - Krajowej Ewidencji Podatników.

Działalność gospodarcza organizacji wpisanych do rejestru stowarzyszeń KRS-jeśli zostanie wpisana w KRS do rejestru przedsiębiorców jest wpisywana do rejestru REGON jako drugorzędna (wpis następuje na podstawie danych przekazywanych z KRS lub w oparciu o wniosek podmiotu - jako działalność wyodrębnionej jednostki lokalnej) - w obecnym stanie prawnym podmioty wpisane do KRS mogą złożyć wniosek do rejestru REGON w zakresie jednostki lokalnej.

Organ stwierdził, że przedłożona przez stronę dokumentacja zawiera kserokopię formularza NIP-8 złożonego w Urzędzie Skarbowym [...] kwietnia 2016 r., jednak informacja ta nie ma potwierdzenia w rejestrze REGON.

Zakład zwrócił uwagę, że w przypadku rozpatrywania wniosków o zwolnienie z opłacenia składek, w tym dotyczących stowarzyszeń, zobowiązany jest badać działalność podmiotu według kodu PKD w rejestrze REGON, prowadzonym przez Główny Urząd Statystyczny. Jeżeli jako przeważający rodzaj prowadzonej działalności w rejestrze REGON wskazany jest inny kod PKD niż określony w ustawie, nie ma podstawy prawnej do pozytywnego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek. Zwrócono uwagę, że stowarzyszenia i fundacje, jeśli w ogóle prowadzą działalność gospodarczą, to nie są typowymi uczestnikami życia gospodarczego. W przypadku tych podmiotów działalność gospodarcza posiada charakter głównie akcesoryjny względem ich standardowej działalności (oraz podstawowych źródeł finansowania).

Organ uznał w konsekwencji, że stronie nie przysługuje prawo zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r.

Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego strona złożyła skargę, w której wniosła o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:

- § 10 ust. 1 w zw. ust. 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że zwolnieniu z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r., podlegają wyłącznie podmioty posiadające odpowiedni wpis w rejestrze REGON kodu Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, podczas gdy § 10 ust. 1 Rozporządzenia stanowi, że zwolnieniu podlegają płatnicy prowadzący jako przeważającą oznaczoną działalność w dniu 30 listopada 2020 r., a tym samym zwolnienie dotyczy podmiotów, które oznaczoną działalność gospodarczą prowadziły w tym dniu w sposób faktyczny, a nie tylko te, które bez względu na przedmiot faktycznej działalności legitymowały się w dniu [...] listopada 2020 r. określonym wpisem w rejestrze REGON;

- art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, nie podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym pominięcie okoliczności dotyczących prowadzenia jako przeważającej działalności oznaczonej kodem PKD [...] i uznanie, że wyłączne znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia sprawy ma aspekt formalny, związany z treścią wpisu w rejestrze REGON na dzień [...] listopada 2020 r., choćby nie odpowiadał on stanowi faktycznemu;

- art. 8, art. 9 i art. 10 k.p.a. poprzez nie prowadzenie postępowania przez organ administracyjny w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, w szczególności poprzez zaniechanie podjęcia działań z urzędu zmierzających do rzetelnego wyjaśnienia sprawy, w tym ustalenia kompleksowych danych o stronie zawartych w rejestrze REGON,

- art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu postępowania dowodowego, w szczególności dotyczącego pozyskania z Głównego Urzędu Statystycznego dokumentacji dotyczącej strony, corocznych sprawozdań z działalności Fundacji składanych właściwemu ministrowi z których jednoznacznie wynika, iż przeważającym rodzajem działalności prowadzonej przez Fundację jest działalność twórcza związana z kulturą i rozrywką, działalność związana z wystawianiem przedstawień artystycznych a więc działalność sklasyfikowana kodem PKD [...];

- art. 8, art.11 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie zbyt ogólnikowych stwierdzeń co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania i zaufania do organów państwa oraz utrudnia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności nie wyjaśnienie z jakiego względu organ uznał za miarodajny wpis kodu PKD tylko do rejestru REGON pomijając jednocześnie fakt, iż działalność wskazywana jako działalność przeważająca oznaczona kodem [...] znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości oraz w KRS.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w chwili składania dokumentów w ZUS miała wskazaną w KRS przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD [...], który jest jednym z kodów PKD wskazanym w ustawie.

Zdaniem strony ZUS przyjął, iż wskazany we wniosku RDZB7 z [...] lutego 2021 r. przeważający rodzaj działalności oznaczony kodem PKD [...] został potwierdzony jedynie w rejestrze KRS. Zdaniem organu brak jest w rejestrze REGON informacji o przeważającej działalności statutowej.

Strona wskazała, iż prezes zarządu Fundacji [...] kwietnia 2016 r. zgłosił przeważającą działalność statutową do rejestru REGON za pośrednictwem Urzędu Skarbowego. Działalność oznaczona kodem PKD [...] znajduje się w rejestrze REGON, jednak została wpisana przez Urząd Skarbowy do pozostałej działalności wg PKD zamiast do działalności przeważającej, jak zgłaszał prezes zarządu fundacji. Ponadto, kody PKD zamieszczone w rejestrze REGON są uporządkowane i posegregowane w kolejności numerycznej rosnąco.

Strona zwróciła uwagę na orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, iż w przypadku rozbieżności pomiędzy wpisem w REGON, a faktycznie wykonywaną działalnością, pierwszeństwo należy przyznać rzeczywiście wykonywanej działalności.

Tym samym strona stwierdziła, że ZUS powinien ustalić jaką przeważającą działalność gospodarczą (według PKD) strona faktycznie prowadzi, a nie jaki rodzaj przeważającej działalności figurował bądź nie w rejestrze REGON. Zdaniem podatnika organ nie podjął działań zmierzających do ustalenia, czy prowadzi on działalność oznaczoną kodem PKD [...], a postępowanie dowodowe w sprawie ograniczono wyłącznie do sprawdzenia wpisu strony w rejestrze REGON. Ustalając, że przeważający rodzaj działalności PKD [...] został potwierdzony jedynie w rejestrze KRS. Organ nie wziął pod uwagę i nie zbadał treści wpisu w KRS, a poprzestał na ocenie treści wpisu w rejestrze REGON.

Strona zwróciła uwagę, że faktycznie prowadzi działalność twórczą związaną z kulturą i rozrywką pod kodem PKD [...], który to kod PKD uprawnia do skorzystania z prawa do wnioskowanego zwolnienia. Przeważającym rodzajem działalności prowadzonej przez Fundację jest działalność twórcza związana z kulturą i rozrywką, działalność związana z wystawianiem przedstawień artystycznych sklasyfikowana kodem [...] PKD.

Zdaniem strony organ naruszył przepisy ustawy o [...] określające kryteria pomocy przedsiębiorcom w zakresie zwolnienia ich ze składek na ubezpieczenia społeczne poprzez ich błędną interpretację, opartą jedynie o wykładnię językową.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) "p.p.s.a.", sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; stwierdza – jak to wynika z pkt 2 - nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; wreszcie, zgodnie z pkt 3 - stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

Zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem niemającym zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Jak zaś stanowi art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2, tzn. nie przekazał wraz ze skargą kompletnych i uporządkowanych akt sprawy.

Sąd rozpatrując niniejszą sprawę uznał, że organy nie zastosowały się do art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a także do art. 80 k.p.a. według którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uważa, że organ administracji publicznej wydając decyzję powinien opierać się na zebranym w toku postępowania materiale dowodowym, jego ocena powinna być oparta na wszechstronnej analizie całokształtu materiału dowodowego, rozumowanie, na podstawie którego organ ustala stan faktyczny, powinno być zgodne z wiedzą, prawidłami logicznego rozumowania oraz doświadczeniem życiowym.

W odniesieniu do niniejszej sprawy należy w szczególności zwrócić uwagę na brzmienie § 10 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz.U. z 2021 r., poz. 152) zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. albo za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 stycznia 2021 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 listopada 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodem [...], tj. kodem wskazanym we wniosku płatnika, którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r.

Zgodnie z § 17 rozporządzenia rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz.U. z 2021 r., poz. 371 ze zm.), do wniosków złożonych na podstawie § 1 ust. 1, § 4 ust. 1, § 7 ust. 1 oraz § 10 ust. 1 rozporządzenia z dnia 19 stycznia 2021 r. przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia i nierozpatrzonych stosuje się przepisy dotychczasowe, z wyjątkiem terminu przesłania deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych, do którego stosuje się przepisy niniejszego rozporządzenia.

Mając na uwadze § 17 w związku z § 11 pkt 2 rozporządzenia rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. warunkiem zwolnienia skarżącej z obowiązku opłacania należności z tytułu składek jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r. nie później niż do dnia 31 marca 2021 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania.

Oceny spełnienia warunku, o którym mowa w § 10 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r., w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 listopada 2020 r. (§ 10 ust. 2 rozporządzenia). Prawodawca wprowadził więc środek dowodowy o charakterze formalnym, za pomocą którego następuje ustalenie przez organ rzeczywistego zakresu prowadzonej działalności przez podmiot domagający się zwolnienia. Środek ten ma charakter domniemania prawnego zakładającego, że wpis w rejestrze podmiotów REGON odpowiada stanowi rzeczywistemu.

W ocenie Sądu, domniemanie to nie ma jednak charakteru niewzruszalnego. Jego treść, jak również odwołanie się do przepisów k.p.a., według którego prowadzone jest postępowanie w sprawie oznacza, że należy ono do kategorii domniemań wzruszalnych. Postępowanie w sprawie ulgi, zgodnie z treścią art. art. 31zq ust. 7 i 8 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842, ze zm.), prowadzone jest na zasadach określonych w przepisach k.p.a. Dane pozyskiwane przez ZUS, w trybie określonym w art. § 10 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r., mają charakter urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Są więc dla ZUS wiążące. Zgodnie jednak z treścią art. 76 § 3 k.p.a. dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uważa za niezasadne stanowisko, według którego brak wpisania w rejestrze REGON działalności gospodarczej płatnika, która ma dla niego przeważający charakter, wyklucza definitywnie tego płatnika z ubiegania się o przyznanie zwolnienia, niezależnie od tego czym w rzeczywistości się zajmował. Przepis § 10 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. stanowi bowiem o faktycznie prowadzonej działalności, jako warunku uprawniającym danego przedsiębiorcę do uzyskania pomocy.

Oznacza to, że przedsiębiorca prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą, odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w § 10 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r., jako przeważającą (ten warunek ulgi ma charakter materialnoprawny i nie podlega modyfikacji), może przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego, a więc odnośnie do środka dowodowego określonego w § 10 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r., tj. danych pozyskanych przez ZUS z rejestru podmiotów REGON i podważyć w niebudzący wątpliwości sposób aktualność wpisu w rejestrze podmiotów REGON odnośnie do stanu faktycznego, w jakim się znajduje. Obalenie domniemania podlegać będzie zaś na wykazaniu, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez ZUS z rejestru podmiotów REGON.

Ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych. Nie zależy ona bezwzględnie od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez prawodawcę jako domniemanie mające na celu uproszczenie postępowania w przedmiocie ulgi. Rola domniemania w procesie dowodzenia polega na istnieniu dużego stopnia prawdopodobieństwa, że w razie stwierdzenia faktu wskazanego w przesłance domniemania (wpis określonego kodu PKD) prawdziwy jest fakt określony we wniosku domniemania (rodzaj prowadzonej rzeczywiście działalności). Możliwe jest zatem wykazanie, że istotny fakt (tj. rodzaj rzeczywiście prowadzonej działalności) kształtuje się inaczej. Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy jednak do strony inicjującej postępowanie administracyjne, tj. do płatnika.

Sąd uważa, że organy nie wykonały obowiązku wynikającego z art. 79a § 1 k.p.a. zgodnie, z którym w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Niezastosowanie się przez organ do obowiązku wynikającego ze wskazanego przepisu stanowi jednocześnie naruszenie zasady ogólnej postępowania administracyjnego, wynikającej z art. 7 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Ze względu na niedopełnienie tego obowiązku przez organ płatnik pozbawiony został możliwości zaprezentowania swojego stanowiska i przedstawienia dowodów, które mogłyby je uzasadnić. Zwłaszcza, że wniosek o przyznanie ulgi na charakter formularza (RDZ-B7) wymagającego jedynie wskazania kodu PKD działalności prowadzonej jako przeważająca. Nie wymaga zaś uzasadnienia bądź wskazywania dowodów na potwierdzenie prowadzenia wskazanej we wniosku działalności.

Wydając decyzje ZUS dopuścił się naruszenia § 10 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r., które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania, art. 7, 77 § 1 oraz 79a § 1 k.p.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględniając art. 7 oraz 79a § 1 k.p.a., podejmie działania mające na celu zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i oceni zgromadzone dowody w sposób odpowiadający wymaganiom określonym w art. 80 k.p.a., biorąc pod uwagę stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym orzeczeniu.

Z tego względu Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone decyzje. O kosztach postępowania, obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem orzeczono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).