Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1161/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Pozostawiono bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy.
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 220  par. 3,  art. 257
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz – Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju napędowego postanawia: 1. pozostawić bez rozpoznania wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy; 2. odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

W sprawie, postanowieniem z 21 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Po uprawomocnieniu się postanowienia, Sąd wezwał ponownie stronę do uiszczenia wpisu od skargi w terminie 7 dni. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik procesowy spółki złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (datowany na dzień 1 lutego 2016 r.).

Zarządzeniem z [...] lutego 2016 r. spółka, za pośrednictwem pełnomocnika procesowego, została wezwana do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podpisanie złożonego formularza urzędowego przez organ uprawniony do reprezentacji spółki lub złożenie prawidłowo podpisanego formularza przez tenże organ spółki, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik spółki wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioski o przyznanie prawa pomocy mogą być podpisywane również przez pełnomocnika.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W niniejszej sprawie formularz urzędowy wniosku o przyznanie prawa pomocy nie został podpisany przez skarżącą spółkę, lecz przez jej pełnomocnika procesowego. W ocenie pełnomocnika, jest on uprawniony do podpisywania wniosków o prawo pomocy na rzecz strony. Zdaniem jednak Sądu, pogląd ten nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa.

W myśl art. 252 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. W myśl natomiast art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór został ustalony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Jak wynika z załącznika do ww. rozporządzenie jednym z elementów urzędowego formularzu jest podpis wnioskodawcy (rubryka 15 formularzu PPPr). Niewątpliwie w sprawie wnioskodawcą jest skarżąca spółka, nie zaś pełnomocnik skarżącego.

W tym miejscu należy wskazać, że na tle poprzednio obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245) zapadała uchwała z dnia 20 maja 2010 r. NSA w składzie siedmiu sędziów (I OPS 11/09, CBOSA), zgodnie z którą wniosek o przyznanie prawa pomocy składany na urzędowym formularzu może być podpisany także przez pełnomocnika strony.

W uzasadnieniu uchwały wskazano, że upoważnienie do uprzedzenia o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia musi wynikać z ustawy, na podstawie której prowadzone jest postępowanie. Takiego uprawnienia nie kreuje natomiast akt rangi podustawowej, jakim jest rozporządzenie wykonawcze Rady Ministrów. NSA zauważył, że przepisy p.p.s.a. (w brzmieniu sprzed 15 sierpnia 2015 r.) nie nadały sądowi uprawnienia do uprzedzenia oświadczającego (składającego wniosek o przyznanie prawa pomocy) o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Wydane przez Radę Ministrów, na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 256 pkt 1 p.p.s.a., rozporządzenie z dnia 16 grudnia 2003 r., którym określono wzór formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (PPF) i o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej (PPPr), i w których to formularzach zawarto, pod rubrykami wypełnianymi przez osobę ubiegającą się o prawo pomocy, sformułowanie: "Oświadczam, że znana mi jest treść art. 233 § 1 Kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy", nie czyni zatem zadość wymogowi przewidzianemu w § 2 art. 233 z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 1997 r. nr 88, poz. 553, dalej: k.k.), który w myśl § 6 tego przepisu stosuje się odpowiednio do składającego oświadczenie.

Sąd pragnie jednak zauważyć, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. do treści art. 252 p.p.s.a. dodany został § 1a, który stanowi, że: "Oświadczenia, o których mowa w § 1, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie sądu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Wskazany w treści ww. uchwały brak został więc usunięty z dniem 15 sierpnia 2015 r. W obecnym stanie prawnym, oświadczenie o treści wskazanej w art. 252 § 1a p.p.s.a. może zatem podpisać jedynie strona postępowania. Wynika to także z charakteru przestępstwa określonego w art. 233 k.k., a także możliwości przypisania konkretnemu podmiotowi, a nie jego pełnomocnikowi, odpowiedzialności karnej w przypadku wypełnienia znamion tego przestępstwa (por. postanowienie WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 21 grudnia 2015 r., I SA/Go 455/15, CBOSA).

Zgodnie zaś z aktami sprawy, przesyłka zawierająca wezwanie Sądu do podpisania formularza urzędowego została doręczona skutecznie pełnomocnikowi strony w dniu 22 lutego 2016 r. Termin do uzupełnienia braku formalnego upływał zatem w dniu 29 lutego 2016 r. Tymczasem, co potwierdzają akta sprawy, formularz urzędowy nie został podpisany przez osobę uprawnioną do reprezentacji spółki. Brak formalny wniosku nie został więc uzupełniony. W myśl natomiast art. 257 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.

Wobec powyższego, Sąd – na podstawie art. 257 p.p.s.a. – pozostawił wniosek bez rozpoznania, o czym orzeczono w pkt I sentencji.

Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został w wyznaczonym terminie uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu.

W sprawie, po uprawomocnieniu się postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, strona skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie skarżąca nie uiściła wpisu, zaś ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie przerwał biegu terminu do uiszczenia wpisu.

Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 200 § 3 p.p.s.a. w pkt II sentencji odrzucił skargę.