Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 5730/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151 a §2 w zw z art. 64e
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. S.A. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2021r., sygn. akt IV SA/Wa 123/21 oddalającego sprzeciw G. S.A. z siedzibą w [...] od decyzji Ministra Klimatu z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 marca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 123/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawa oddalił sprzeciw G. S.A. z siedzibą w [...] (skarżąca) od decyzji Ministra Klimatu z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Pismem z [...] września 2019 r. Marszałek Województwa [...] zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia, czy zachodzą okoliczności, wskazujące na możliwość negatywnego oddziaływania autostrady A[...] w miejscowości [...], gmina [...] na środowisko, to jest okoliczności, o których mowa w art. 237 p.o.ś. Następnie organ zwrócił się do [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z siedzibą w [...] o rozważenie możliwości wykonania dodatkowych pomiarów hałasu na spornym odcinku autostrady oraz do Spółki o ustosunkowanie się do sprawy oraz poinformowanie, czy widzi ona możliwość zmniejszenia uciążliwości hałasowych powstających na spornym odcinku autostrady.

WIOŚ pismem z [...] października 2019 r. poinformował Marszałka, że w związku ze skargą mieszkańców miejscowości [...] zlecił Centralnemu Laboratorium Badawczemu GIOŚ o/[...], przeprowadzenie badań natężenia hałasu w tej miejscowości, które wykonano w dniach od [...] do [...] lipca 2019 r. na terenie zabudowy zagrodowej przy ul. [...] w [...]. Lokalizacja punktu pomiarowego uwarunkowana była bliskością źródła hałasu. Określony na podstawie pomiarów równoważny poziom hałasu wyniósł:

- 55,0 dB dla pory nocnej (godz.22:00-6:00) z [...] na [...] lipca 2019 r.

- 58,4 dB dla pory dziennej (godz.6:00-22:00) dnia [...] lipca 2019 r.

- 55,6 dB dla pory nocnej (godz.22:00-6:00) z [...] na [...] lipca 2019 r.

Jednocześnie wyjaśniono, iż dopuszczalny poziom hałasu dla terenów zabudowy zagrodowej, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz.112), dalej "r.d.p.h.", wynosi 65 dB w porze dnia i 56 dB w porze nocy. W konsekwencji WIOŚ nie stwierdził przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu i wskazał, iż powtarzanie pomiarów nie jest planowane.

W piśmie z [...] października 2019 r. Spółka wskazała, iż na terenie miejscowości znajdują się punkty pomiarowe hałasu pochodzącego od autostrady, jednocześnie w treści tego pisma przytoczyła wyniki pomiarów hałasu wykonanych w 3 punktach pomiarowych, usytuowanych w przedmiotowej miejscowości w latach 2010 – 2017 w formie tabeli. Ponadto Spółka wskazała, iż podczas wskazanych przez nią pomiarów nie stwierdzono przekroczeń w żadnym z punktów pomiarowych oraz że pomiary hałasu w dniach [...] lipca 2019 r. wykonano w punkcie pomiarowym na posesji przy ul. [...] w lokalizacji tożsamej z punktem pomiarowym [...] ([...]).

Dodatkowo Spółka wskazała, że [...] kwietnia 2019 r. uchwałą Sejmiku Województwa [...] nr [...] w sprawie określenia programu ochrony środowiska przed hałasem na lata 2019 - 2023 z perspektywą na lata następne dla terenów poza aglomeracjami w województwie [...], położonych wzdłuż odcinków autostrady A[...], których eksploatacja powoduje ponadnormatywne oddziaływanie akustyczne, określone wskaźnikami LDWN i LN (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r., poz. [...]), przyjęty został Program Ochrony Środowiska przed Hałasem.

Wyjaśniła, iż dokument ten stanowi analizę wyników sporządzonych wcześniej map akustycznych, gdzie po dokładnym zidentyfikowaniu miejsc wymagających podjęcia działań naprawczych określono harmonogram prac oraz ich zakres. Zgodnie z załącznikiem nr [...] do uchwały opisane przekroczenie wartości dopuszczalnej wskaźnika LDWN na części terenu posesji [...] (obecnie [...] ul. [...]), scharakteryzowane wskaźnikiem M równym 1,61 sklasyfikowano jako miejsce niewymagające obecnie podejmowania działań naprawczych.

Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. Marszałek Województwa [...] umorzył postępowanie z uwagi na brak przekroczeń norm hałasu, określonych w r.d.p.h. W konsekwencji stanął na stanowisku, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że zachodzą okoliczności, wskazujące na możliwość negatywnego oddziaływania spornego odcinka autostrady na środowisko pod kątem hałasu.

Z decyzją tą nie zgodziła się C.C.

Po rozpoznaniu odwołania Minister Klimatu decyzją z [...] stycznia 2020 r. nr [...] uchylił decyzję Marszałka i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu wskazał, iż wyniki pomiarów przedłożone przez Spółkę nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie został do nich załączony ani protokół z pomiarów, ani sprawozdanie z pomiarów, zaś brak ten uniemożliwia stwierdzenie poprawności wykonania pomiarów. Podniósł także, iż nie można uznać za bezzasadny argumentu odwołania wskazującego na fakt lokalizacji dwóch spośród trzech punktów pomiarowych, w cieniu akustycznym powodowanym przez wał ziemny.

Dalej Minister wskazał, iż organ I instancji nie uwzględnił treści załącznika nr [...] do uchwały Sejmiku, zgodnie z którym odcinek autostrady A[...] pomiędzy między węzłem [...], a węzłem [...] (od km [...] do km [...]), a więc odcinek, w którego bezpośrednim sąsiedztwie jest położona m.in. miejscowość [...] (tereny zabudowy zagrodowej), powoduje przekroczenie akustycznego standardu jakości środowiska, określonego r.d.p.h. Zauważył, że przekroczenie to, wyrażone wskaźnikami hałasu LDWN i LN, określającymi uśrednione w skali danego roku kalendarzowego oddziaływanie akustyczne omawianego odcinka autostrady A[...], które wynosi 5 dB w przypadku każdego z tych wskaźników. Następnie stanął na stanowisku, iż przekroczenie w danym roku kalendarzowym dopuszczalnego poziomu hałasu, wyrażonego wskaźnikami hałasu LDWN i LN, świadczy o tym, że na przestrzeni danego roku kalendarzowego podczas pewnych pór dnia i pór nocy występują przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu, wyrażonego wskaźnikami hałasu LAeqD i LAeqN. W konsekwencji organ kasacyjny stwierdził, iż jakkolwiek udokumentowane załącznikiem przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu, wyrażonego wskaźnikami LDWN i LN dotyczą roku 2016, to zważywszy na argument odwołania wskazujący na sukcesywny wzrost natężenia ruchu na omawianym odcinku autostrady A[...], nie można wykluczyć, że i w 2019 r. mają one miejsce.

Zdaniem Ministra, wyłącznie na podstawie wyników pomiarów przekazanych przy piśmie WIOŚ, reprezentatywnych dla konkretnych dwóch pór nocy i jednej por dnia ([...] lipca 2019 r.) nie można bezspornie twierdzić, że nie zachodzą okoliczności wskazujące na możliwość negatywnego oddziaływania spornego odcinka autostrady na środowisko.

Z rozstrzygnięciem organu II instancji nie zgodziła się Spółka i w sprzeciwie zarzuciła mu naruszenie art. 138 § 2 k.p.a.; art. 7, 77 § 1 i 80 w zw. z art. 140 k.p.a.; art. 237 p.o.ś. w zw. z art. 6 oraz 8 k.p.a.

W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż istota przeprowadzonego przez organy postępowania wyjaśniającego sprowadzała się do ustalenia, czy w sprawie zachodzą okoliczności, wskazujące na możliwość negatywnego oddziaływania spornego odcinka autostrady na środowisko poprzez ponadnormatywną emisję hałasu. Wyjaśnił, że art. 136 k.p.a. powinien być wykorzystywany ostrożnie i odpowiedzialnie, a jego stosowanie nie może polegać na wyręczaniu organu I instancji z obowiązku wnikliwego wyjaśnienia sprawy oraz wszechstronnej oceny zgromadzonych wyczerpująco dowodów w sprawie, bowiem strony postępowania powinny mieć możliwość należytej ochrony swych interesów w postępowaniu odwoławczym, a jest to możliwe jedynie wtedy, gdy składając odwołanie, strony mogą opierać się na należycie wyjaśnionym stanie faktycznym sprawy i należycie zgromadzonym materiale dowodowym.

W konsekwencji Sąd przyjął, iż słusznie jest stanowisko Ministra, iż dowód z wyników pomiarów wykonanych na zlecenie Spółki w latach 2010 – 2017 r. został przeprowadzony przez Marszałka wadliwie, bowiem przedmiotem tego dowodu było w istocie samo pismo Spółki z dnia [...] października 2019 r., relacjonujące te pomiary (dowód pośredni), zaś przedmiotem dowodu przed organami obu instancji winna być bezpośrednio stosowna dokumentacja wykonanych pomiarów.

Odnosząc się do kwestii wadliwego zlokalizowania dwóch punktów pomiarowych w cieniu akustycznym pobliskiego wału ziemnego wskazał, iż zarzut ten został podniesiony dopiero w odwołaniu, niemniej przyjąć należy, iż kwestię ewentualnego wpływu ww. wału ziemnego/nasypu na wiarygodność wyników przeprowadzonych pomiarów Marszałek winien był rozważyć z urzędu.

Konkludując Sąd stanął na stanowisku, iż wprawdzie nie można zaprzeczyć, iż powołane przez Spółkę oraz przez organ I instancji wyniki pomiarów hałasu na spornym odcinku autostrady (abstrahując w tym miejscu od uchybień, do których doszło przy przeprowadzaniu przez Marszałka dowodu z wyników pomiarów zleconych przez Spółkę) dają wstępnie podstawę do wywodzenia istotnego prawdopodobieństwa, iż w ww. miejscu nie dochodzi do ponadnormatywnego oddziaływania akustycznego, niemniej oczywistym jest, iż wszelkie wątpliwości w tym zakresie winny być jednoznacznie rozstrzygnięte.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca Spółka i w skardze kasacyjnej zarzuciła mu:

Naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. w szczególności:

1. art. 151a § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 64e p.p.s.a. oraz art. 138 § 2 (k.p.a.) poprzez jego zastosowanie i oddalenie sprzeciwu z uwagi na nieuzasadnione przyjęcie, że zachodziły podstawy do zastosowania przez organ art. 138 § 2 k.p.a., w sytuacji, gdy nie było podstaw do wydania decyzji kasatoryjnej w niniejszej sprawie; Z uwagi na treść art. 136 k.p.a, wydawanie przez organy odwoławcze decyzji kasatoryjnych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., stanowić ma wyjątek, zaś organ z urzędu (jeśli zaszła obiektywna potrzeba) winien był przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające w celu uzupełnienia dowodów w sprawie, co powoduje, że oczywiście błędnym było oddalenie sprzeciwu, gdyż prawidłowo Sąd winien uwzględnić sprzeciw oraz uchylić decyzję organu;

2. art. 151a § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64e p.p.s.a. oraz art. 138 § 1 i 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie sprzeciwu z uwagi na błędne uznanie, że Organ prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. wydając decyzję kasacyjną w sytuacji, w której nie było podstaw do jej wydania, uchylając się przy tym od merytorycznego rozpoznania sprawy

3. art. 64e p.p.s.a. w zw. z niewłaściwym zastosowaniem art. 138 § 2 k.p.a. oraz niezastosowaniem art. 136 k.p.a. przez błędne przyjęcie przez Sąd, że w przedmiotowej sprawie istniały przesłanki do oddalenia sprzeciwu oraz przez błędne uznanie, że właściwe i zgodne z przepisami było uchylenie przez organ decyzji Marszałka Województwa [...] jako organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ bez przeprowadzenia (jeśli zaszła obiektywna potrzeba) postępowania dowodowego uzupełniającego.

W oparciu o przytoczone zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchylenie decyzji Ministra Klimatu z dnia [...] stycznia 2020 r., ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że zdaniem skarżącej kasacyjnie, w decyzji organu zabrakło stwierdzenia, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, bowiem w żadnym miejscu nie wskazano jakich naruszeń jakich przepisów postępowania dopuścił się organ I instancji. Brak również było podstaw do uznania, iż konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Ponadto organ nie odniósł się w uzasadnieniu swojej decyzji do podstaw odstąpienia przez niego od zastosowania art. 136 k.p.a.

W ocenie skarżącej kasacyjnie organ w żaden sposób nie wskazał, że przeprowadzenie postępowania uzupełniającego jest niewystarczające i naruszyłoby zasadę dwuinstancyjności postępowania. Ponadto zdaniem Spółki nie wykazał również konieczności powtórzenia całego postępowania wyjaśniającego.

Dalej skarżąca wskazała, iż brak możliwości oparcia się na pomiarach, na które powołała się Spółka z uwagi na nieprzedłożenie ich dokumentacji mógł być przedmiotem sanacji w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego na podstawie art. 136 k.p.a. poprzez przeprowadzenie dowodu z protokołu i sprawozdania z pomiarów, na podstawie których opracowana została informacja przedłożona przez skarżącą. Wyjaśniła także, iż wskazywanej niedostatecznej reprezentatywności wyników pomiarów wykonanych przez WIOŚ z uwagi na wykonanie ich tylko w jednym punkcie pomiarowym nie należy rozpatrywać w oderwaniu od pozostałych dowodów, bowiem jest to tylko jeden z dowodów, który wraz z pozostałym materiałem dowodowym potwierdza brak występowania przekroczeń na analizowanym obszarze. Ponadto w ocenie skarżącej kasacyjnie nie ma podstaw do odmowy wiarygodności temu dowodowi tylko ze względu na to, ze dotyczy tylko jednego punktu pomiarowego.

Odnosząc się zaś do załącznika nr [...] do uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. w sprawie określenia programów ochrony środowiska przed hałasem na lata 2019-2023 wskazała, iż załącznik ten nie może być dowodem na potwierdzenie występowania przekroczeń norm akustycznych z uwagi na to, że pomiary w nim wskazane nie dotyczą konkretnych punktów pomiarowych czy miejscowości, lecz przedstawiają uśredniony wynik dla całego kilkunastokilometrowego odcinka Autostrady. Zwróciła również uwagę, iż w tabeli nr [...] załącznika [...] ww. programu (uwzględnionym przy podejmowaniu decyzji przez organ I instancji) wyraźnie wskazano, że dla odcinka zlokalizowanego w km [...] do km [...] gdzie położona jest posesja [...] (obecnie [...] ul. [...]) wskaźnik M określono na poziomie 1,61 a występujące na tym obszarze zabudowania pozostają poza zasięgiem występujących przekroczeń. Powyższy dokument potwierdza jedynie brak występowania przekroczeń na analizowanym obszarze. Tym samym załącznik [...] wskazany w decyzji organu a następnie wyroku WSA jest nieprzydatny, bowiem nie dotyczy konkretnych punktów pomiarowych ani konkretnych lokalizacji czy zabudowań.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż stosownie do treści art. 138 § 2 zdanie pierwsze k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W konsekwencji zastosowanie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. uwarunkowane jest dwiema przesłankami procesowymi. Pierwsza z nich polega na tym, że doszło do naruszenia przepisów postępowania w trakcie postępowania zakończonego decyzją organu pierwszej instancji, druga natomiast sprowadza się do tego, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Niezbędne jest zatem wykazanie, że zaistnienie tych przesłanek następuje na określonej podstawie materialnoprawnej. Tylko bowiem niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych zapisanych w hipotetycznym stanie faktycznym daje podstawy do ustalenia, że spełniona jest przesłanka, według której konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (por.: Barbara Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz.", C.H. Beck 2017, s. 728). W ramach badania przesłanek do wydania decyzji, której podstawę stanowił będzie przepis art. 138 § 2 k.p.a., do czego uprawnia art. 64e p.p.s.a., mieści się ocena materialnoprawna warunkująca przyjęcie, że zaistniała przesłanka konieczności wyjaśnienia zakresu sprawy mającego wpływ na rozstrzygnięcie. Sytuacja taka zachodzi zatem gdy naruszenie procesowe skutkuje niewyjaśnieniem istotnych okoliczności sprawy, zaś związek obu przesłanek potwierdza określenie o koniecznym do wyjaśnienia zakresie sprawy.

Organ kasacyjny przekazując sprawę do ponownego rozpoznania zobligowany jest do wskazania, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Tym samym organ II instancji ma możliwość wydania decyzji kasacyjnej wyłącznie w sytuacji, gdy postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem norm prawa procesowego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Przypomnienia wymaga bowiem, że braki w postępowaniu dowodowym nie mogą stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. jedynie w sytuacji, gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 § 1 k.p.a. Tym samym zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. poprzedzone być powinno wykazaniem, że ewentualne postępowanie dowodowe przeprowadzone w oparciu o przepis art. 136 § 1 k.p.a. będzie niewystarczające.

Jednocześnie akcentuje się, że przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego nie może godzić w zasadę dwuinstancyjności. Tym samym w sytuacji, gdy zakres postępowania uzupełniającego wskazuje, że organ odwoławczy musiałby sam przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w zakresie kwestii mogących mieć bezpośredni wpływ na treść decyzji, wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty prowadziłoby do sytuacji, w której sprawa rozstrzygana byłaby w istocie w jednej instancji. Taki stan rzeczy natomiast powodowałby pozbawienie skarżącego dwukrotnego rozpoznania jego sprawy przez dwa różne organy administracji, a zatem stanowiłby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 15 k.p.a.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż organ II instancji skutecznie wykazał konieczność wyjaśnienia zakresu sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Sąd ocenia bowiem jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o których stanowi art. 138 § 2 k.p.a., czyniąc to w kontekście przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w sprawie. Inaczej mówiąc zakres postępowania dowodowego, do którego przeprowadzenia zobowiązany jest organ administracji zakreślony jest przez przepisy prawa materialnego.

Biorąc pod uwagę wyżej przedstawione rozważania wskazać należy, że nie mógł zostać uznany za uzasadniony zarzut dotyczący naruszenia art. 151a § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 64e p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. Skarżąca Spółka upatruje naruszenia przez Sąd I instancji wskazanych przepisów w nieuzasadnionym przyjęciu, że nie było podstaw do wydania decyzji kasacyjnej bowiem organ II instancji mógł przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające w celu uzupełnienia dowodów w sprawie.

Zwrócić należy uwagę, iż organ odwoławczy jest uprawniony do przeprowadzenia jedynie uzupełniającego postępowania dowodowego (art. 136 § 1 k.p.a.) oraz wyjaśniającego postępowania w niezbędnym zakresie (art. 136 § 2 k.p.a.). Tym samym gdy istnieje konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, organ II instancji jest obowiązany uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Z sytuacją taką mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Wskazać bowiem należy, iż organ I instancji oparł swoją decyzję na raporcie z badań przeprowadzonych w dniach [...]lipca 2019 r. w punkcie [...], ul. [...] oraz na treści pisma Spółki z [...] października 2019 r., w którym zbiorczo przedstawiono wyniki badań przeprowadzonych w latach 2010-2017 w punktach: [...] (obecnie ul. [...]),[...] oraz [...]. Z danych zawartych w tym zestawieniu wynika, że w latach 2010-2017 nieodnotowano przekroczeń norm we wskazanych punktach. W ocenie organu I instancji wskazane dokumenty pozwalały na uznanie, że postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania autostrady A[...] w miejscowości [...] na środowisko jest bezprzedmiotowe.

Jak słusznie zauważył natomiast organ II instancji oraz Sąd I instancji ze stanowiskiem takim nie sposób się zgodzić. Zasadne jest wskazane w zaskarżonym wyroku oraz decyzji kasacyjnej spostrzeżenie, iż pismo Spółki z [...] października 2019 r. stanowi jedynie dowód pośredni. Zawiera ono wyłącznie tabelaryczne zestawienie osiągniętych w badaniach z lat 2010-2017 wyników. Słusznie zatem wskazał Minister, że dokument ten nie mógł stanowić podstawy wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, bowiem do pisma nie załączono dokumentów źródłowych – protokołów i sprawozdań z pomiarów. Brak ten z kolei uniemożliwia weryfikację poprawności wykonanych pomiarów.

Zgodzić się należy z organem II instancji, co słusznie zaaprobował Sąd I instancji, iż dokonanie analizy dokumentów źródłowych, na które powołuje się w piśmie z [...] października 2019 r. Spółka nie było możliwe w ramach przewidzianej w art. 136 k.p.a. procedury uzupełnienia postępowania dowodowego. Nie można bowiem przyjąć, że przeprowadzenie dowodów z tych dokumentów i w konsekwencji dokonanie analizy kluczowych dla przedmiotu postępowania dokumentów (raportów pomiarów hałasu emitowanego do środowiska) możliwe jest w ramach uzupełnienia postępowania dowodowego.

Podobnie ocenić należy kwestię załącznika nr [...] do uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. w sprawie określenia programu ochrony środowiska przed hałasem na lata 2019-2023 z perspektywą na lata następne dla terenów poza aglomeracjami w województwie [...], położonych wzdłuż odcinka autostrady A[...], których eksploatacja powoduje ponadnormatywne oddziaływania akustyczne określone wskaźnikami LDWN i LN (Dz. Urz. Woj. [...] z 2019 r., poz. [...]). Rację ma bowiem organ II instancji, że jego treść nie została w ogóle uwzględniona w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, zaś ze wstępnie przeprowadzonej jego analizy przez organ II instancji wynika, że w bezpośrednim sąsiedztwie miejscowości [...] autostrada A[...] powoduje przekroczenia akustycznego standardu jakości środowiska. Tym samym zasadnie Minister zwrócił uwagę, iż przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu w 2016 roku wyrażonego wskaźnikiem LDWN i LN świadczą o przekraczaniu podczas pewnych pór dnia i nocy dopuszczalnego hałasu wyrażonego wskaźnikami LAeqD i LAeqN. Jednocześnie konkluzja ta nie pozwala na wykluczenie, że przekroczenia takie nie istnieją w roku 2019.

Nie sposób zgodzić się zatem z autorem skargi kasacyjnej, iż organ II instancji mógł w ramach postępowania przewidzianego w art. 136 k.p.a. przeprowadzić postępowanie uzupełniające bez naruszenia zasady wyrażonej w art. 15 k.p.a.

W konsekwencji powyższych rozważań za bezzasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 151a § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64e p.p.s.a. oraz art. 138 § 1 i 2 k.p.a. Podobnie jak zarzut dotyczący naruszenia art. 64e p.p.s.a. w zw. art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.