Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 503/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Umorzono postępowanie sądowe
Powołane przepisy: article: art. 161 par 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 503/12 | | POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek (spr.), Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Sędzia: WSA Inga Gołowska, Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r., sprawy ze skargi Zakładu "R" s.c. J. L., H. L., na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 20 lutego 2012 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy postanawia: - umorzyć postępowanie sądowe -


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 2 stycznia 2012r., znak [...], wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 28, art. 31 i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.) odmówił umorzenia Niepublicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej Sanatorium "R" s.c. J.L., H. L. w R. składek finansowanych ze środków płatnika oraz finansowanych ze środków płatnika odsetek za zwłokę należnych od części składki finansowanej ze środków ubezpieczonych, jak i od składek finansowanych przez płatnika tj.: na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych. w łącznej kwocie 16131.61 zł (tytułem składek plus odsetki za zwłokę ), na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 1079,00 zł ( tytułem składek plus odsetki za zwłokę) oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie 2258,86 zł (w tym składki i odsetki za zwłokę.

W uzasadnieniu organ podał, że płatnik zwrócił się o umorzenie należności, składając stosowne oświadczenia. Organ wyznaczył siedmiodniowy termin do przedłożenia dowodów do sprawy, pouczając, że winny zostać złożone oryginały dokumentów bądź kopie uwierzytelnione za zgodność z oryginałem. Płatnik przedłożył szereg dokumentów, jednak większość z nich stanowiły kserokopie, które nie zostały potwierdzone za zgodność. Wskutek tego nie zostały one przyjęte w toku postępowania.

Dalej Zakład wskazał, że spółka była zobowiązana opłacać składki również za zatrudnionych pracowników. Zgodnie z art. 30 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, składki w części finansowanej przez ubezpieczonych nie podlegają umorzeniu, rozłożeniu na raty ani odroczeniu terminu płatności. W tym zakresie została wydana odrębna decyzja. Natomiast odnosząc się do należności z tytułu składek, finansowanych ze środków płatnika, organ omówił przesłanki umorzenia należności, wynikające z art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wskazał, że nie można w niniejszej sprawie przyjąć, aby zachodziła całkowita nieściągalność, ponieważ stwierdzenia takiego dokonuje organ, który prowadzi postępowanie egzekucyjne, a wobec spółki takie postępowanie nie zostało wszczęte. Nadto spółka posiada wartościowy majątek ruchomy, z którego może być prowadzona egzekucja. Organ wspomniał też, że umorzenie należności może mieć miejsce na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Jednakże taka możliwość dotyczy wyłącznie należności na ubezpieczenia własne osób fizycznych, prowadzących działalność gospodarczą. Zatem nieopłacone składki za zatrudnionych pracowników oraz należne od nich odsetki nie podlegają dyspozycji przepisów rozporządzenia.

Organ wskazał, że spółka motywowała swój wniosek trudną sytuacją finansową, nie wywiązaniem się przez małopolski NFZ z zawartych kontraktów oraz zaciągniętych kredytów. Zdaniem Zakładu nie stanowi to podstawy do umorzenia należności, ponieważ prowadzenie działalności gospodarczej zawsze jest obarczone ryzykiem niepowodzenia i przedsiębiorca winien liczyć się z konsekwencjami braku dochodów. Obowiązki płatnika w zakresie ubezpieczeń społecznych wynikają z mocy prawa, a przedsiębiorca, by się z nich wywiązać, musi bądź posiadać znajomość przepisów, bądź zlecić prowadzenie spraw z tego rodzaju wyspecjalizowanym podmiotom.

Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Sanatorium "R" s.c. J.L., H. L. w R. wniósł w terminie o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona skarżąca zarzuciła prowadzenie działań kontrolnych niezgodnie z przepisami art. 89 ust. 5 i 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ich zdaniem sposób prowadzenia kontroli naruszał praworządność i interes kontrolowanych, co jest niezgodne z rozporządzeniem Rady Ministrów w sprawie organizacji i przyjmowania skarg. Prowadząca kontrolę przesłuchiwała pracowników w ich domach oraz dyktowała im formę zeznań. Nie zapoznano też płatnika z dowodami uzyskanymi podczas tych przesłuchań, w których nie uczestniczył płatnik ani upoważniona przez niego osoba. W konkluzji strona skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją znak [...], wydaną dnia 20 lutego 2012r. na podstawie art. 83 ust. 4 oraz art. 28, art. 32 i art. 123 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.) w zw. z art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję własną.

Organ ponownie stwierdził, że wobec braku spełnienia przesłanki całkowitej nieściągalności należności w rozumieniu art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, umorzenie zaległych składek oraz odsetek nie jest możliwe. Żaden organ nie orzekł o braku majątku, podlegającego egzekucji, spółka posiada wartościowy majątek ruchomy, posiadają go także wspólnicy spółki, który nadto pobierają świadczenia. Należności, związane z pracownikami nie mogą zostać umorzone na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.

Organ stwierdził też, że prowadzenie przesłuchania świadków poza siedzibą spółki nie świadczy o nieprawidłowości kontroli, ponieważ było to zgodne z wolą przesłuchiwanych, a przedstawiciel płatnika został zapoznany ze wszystkimi ustaleniami, wynikającymi z tych przesłuchań i mógł się do nich odnieść.

Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Sanatorium "R" s.c. J.L., H. L. w R. wniósł w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżący domagali się uchylenia decyzji, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa, legalności oraz brak przestrzegania ustaw, broniących interesów płatników składek i przedsiębiorców. Zdaniem strony skarżącej zostały naruszone zasady współżycia społecznego, poprzez zaniedbanie i niewłaściwą, niezgodną ze stanem faktycznym ocenę kondycji płatnika składek oraz osób, występujących w jego imieniu. Zarzucili także , iż czynności kontrolne przeprowadzone przez inspektora ZUS J.K. miały charakter skoordynowanych z działaniami byłych pracowników strony skarżącej, zwolnionych dyscyplinarnie, a zatem wyniki tej kontroli nie mogą stanowić dowodu w jakimkolwiek postępowaniu.

W piśmie procesowym z dnia 2 listopada 2012 r. strona skarżąca podtrzymała swoje stanowisko zawarte w skardze , wskazując równocześnie , że wszystkie należności ZUS , w wysokości określonej w piśmie organu z dnia 24 sierpnia 2012 r. na kwotę 36006,72 zł. , zostały przez stronę skarżącą uiszczone w dniu 28 sierpnia 2012 r. , na dowód czego do pisma dołączono kopię trzech przelewów bankowych z dnia 28 sierpnia 2012 r.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 - dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala ją, co wynika z art. 151 p.p.s.a.

Równocześnie stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Zaś jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych w postępowaniu przed sądem bezprzedmiotowość zachodzi wówczas, gdy w toku postępowania wystąpią zdarzenia, które powodują trwałą niemożność dalszego jego prowadzenia (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2008 r., sygn. akt II FSK 487/07, niepubl.). Przedmiotem nin. postępowania była odmowa umorzenia należności ZUS z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych , ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy i już po wniesieniu skargi , w dniu 28 sierpnia 20102 r. strona skarżąca uregulowała należności objęte decyzją organu o odmowie ich umorzenia. Tym samym, zd. Sądu , okoliczność ta doprowadziła do wygaśnięcia przedmiotu toczącego się postępowania, a tym samym spełnienia przesłanki określonej w cyt. przepisie co musiało skutkować umorzeniem postępowania sądowego.

Należy nadto zwrócić uwagę stronie skarżącej, iż nawet gdyby w sprawie nin. nie doszło do uregulowania należności i bezprzedmiotowości postępowania , wskazane w skardze zarzuty odnoszące się do prawidłowości kontroli przeprowadzonej przez inspektora ZUS i skutków tej kontroli dla określenia wymiaru należności składkowych nie mogłyby być przedmiotem analizy i oceny Sądu. Zagadnienia odnoszące się bowiem do wymiaru należności składkowych wykraczałyby poza przedmiot sprawy, który dotyczył i w którym rozważania mogły nastąpić wyłącznie w granicach wytyczonych treścią zaskarżonej decyzji tj. odnośnie legalności odmowy umorzenia należności składkowych.

Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.