Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 621/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust.1 i art. 49
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi K. B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości i zobowiązanie do wpłacenia opłaty legalizacyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] , ustalające K. B. (powoływanemu dalej jako: Skarżący) wysokość opłaty legalizacyjnej w wysokości 125 000 zł za samowolną przebudowę z rozbudową placu manewrowego na dwukomorowy silos przejazdowy na kiszonkę ze zbiornikiem na odcieki /kat. obiektu VIII/, usytuowanego na działce oznaczonej nr geod. [...]we wsi K. [...], gm. P.

U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie silosu przejazdowego na kiszonkę, usytuowanego na działce należącej do Skarżącego oznaczonej nr geod. [...] w K., gm. P. W toku postępowania wyjaśniającego, w tym kontroli przeprowadzonej w dniu 13 sierpnia 2010 r. oraz oględzin z dnia [...] września 2010r., organ I instancji ustalił, że Skarżący na podstawie zgłoszenia z dnia 8 grudnia 2005 r. złożonego w Starostwie Powiatowym w Ł., wykonał utwardzenie terenu części działki nr geod. [...] w K. z przeznaczeniem na plac manewrowy. Ustalono również, że Skarżący w latach 2006-2007 dokonał samowolnej przebudowy i rozbudowy zrealizowanego placu manewrowego, w wyniku czego powstał przejazdowy silos na kiszonkę o wym. 52,0 x 25 m z trzema ścianami żelbetowymi o wysokości 2,0 m oraz dwoma zbiornikami z kręgów o średnicy 3,0 m i głębokości 4,0 m. Wykonane roboty budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. zakwalifikował jako samowolną realizacje obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Postanowieniem z dnia [...] września 2010r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wstrzymał na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane przy przebudowie i rozbudowie placu manewrowego z przeznaczeniem na silos przejazdowy oraz nakazał Skarżącemu przedłożenie w terminie do 31 stycznia 2011 r. dokumentów umożliwiających podjęcie procedury legalizacyjnej. Wymagane dokumenty zostały przez inwestora przedłożone w dniu 20 grudnia 2010r. Przeszkodą do kontynuacji powyższej procedury był fakt, iż przedłożony projekt budowlany naruszał zawarte w decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] warunki zabudowy w kontekście linii zabudowy od strony drogi wewnętrznej ustalonej na 5,0 m, natomiast wykonana ściana silosu usytuowana została 4,0 m od tej drogi.

W związku z tym, iż Skarżący wystąpił do Wójta Gminy P. z wnioskiem o zmianę decyzji z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w części dotyczącej ustalenia przebiegu linii zabudowy - odległości inwestycji od drogi wewnętrznej (działki nr [...]), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] zawiesił prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej przebudowy i rozbudowy placu manewrowego z przeznaczeniem na silos przejazdowy do czasu rozstrzygnięcia powyższego wniosku.

W dniu 22 maja 2015 r. Skarżący przedłożył ostateczną decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] o warunkach zabudowy, ustalającą linię zabudowy - min. 2,0 m od drogi wewnętrznej (działki oznaczonej nr [...]).

Na podstawie powyższego rozstrzygnięcia organ uznał, że przedłożona dokumentacja spełnia wymogi nałożone postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. nr [...], a obiekt nie koliduje z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zatem kwalifikuje się do legalizacji.

W tych okolicznościach Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] marca 2015r. nr [...] podjął z urzędu zawieszone postępowanie, a następnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 125 000 zł za popełnioną samowolę budowlaną i zobowiązał Skarżącego do jej wniesienia.

Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem Skarżący wniósł zażalenie do P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. żądając jego uchylenie i odstąpienia od opłaty legalizacyjnej. Skarżący zwrócił się też w wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie nadzwyczajnym.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności wyjaśnił, że jednym z niezbędnych warunków legalizacji samowoli budowlanej, jest wniesienie opłaty legalizacyjnej w wysokości określonej w postanowieniu przez organ nadzoru budowlanego. Nieuiszczenie opłaty legalizacyjnej skutkuje natomiast wydaniem decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego zrealizowanego samowolnie, o czym Skarżący został pouczony w postanowieniu z dnia [...] września 2010r., znak [...]. Przechodząc z kolei do meritum sprawy organ II Instancji podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., iż odbudowa przedmiotowego obiektu nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej. Powyższy fakt w ocenie organu odwoławczego nie budzi wątpliwości i co ważne nie był też wcześniej kwestionowany przez Skarżącego.

Dalej organ wyjaśnił, że zasady ustalania wysokości opłaty legalizacyjnej zostały określone przez ustawę prawo budowlane i nie zależą od uznania organu nadzoru budowlanego. Żaden też obowiązujący przepis nie upoważnia organu odwoławczego do odstąpienia od naliczenia opłaty legalizacyjnej. Ponadto podkreślił, że w procedurze ustalenia opłaty legalizacyjnej bada się prawidłowość wydania postanowienia o nałożeniu opłaty legalizacyjnej, tj. czy opłata legalizacyjna została obliczona w sposób prawidłowy, zgodny z art. 49 ust. 2 i 59 f prawa budowlanego, a także czy obiekt nie koliduje z ustaleniami prawa miejscowego. W przedmiotowej sprawie, jak podkreślił organ, obiekt nie koliduje z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zatem kwalifikuje się do legalizacji, a opłata legalizacyjna została wyliczona w sposób zgodny ze wzorem przewidzianym art. 59f ustawy.

Nie godząc się z tym postanowieniem Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zarzucając mu naruszenie:

1) art. 49 ust. 1 i 2 w zw. z art. 48 ust. 2 i 3 w zw. z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez błędne ich zastosowanie i w konsekwencji wszczęcie oraz prowadzenie postępowania legalizacyjnego w niewłaściwym trybie, przy jednoczesnej błędnej kwalifikacji robót budowlanych wykonywanych przez inwestora, co winno skutkować nieważnością wydanego w tym trybie postanowienia, albowiem do zaistniałego stanu faktycznego winny mieć zastosowanie przepisy art. 50 i 51 w/cyt. Ustawy jako do robót polegających na przebudowie bądź remoncie istniejącego już obiektu budowlanego, co w rzeczywistości miało miejsca;

2) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 138 pkt 2 k.p.a., mające wpływ na treść postanowienia, poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy w obliczu wszczęcia postępowania legalizacyjnego przez organ I Instancji w niewłaściwym trybie oraz niewłaściwe określenie przedmiotu postępowania, organ II Instancji winien był z urzędu uchylić zaskarżone postanowienie w całości i umorzyć postępowanie w sprawie;

3) art. 29 ust. 1 pkt. 1 i ust. 2 pkt. 1 i 1a ustawy Prawo budowlane, mające wpływ na treść postanowienia, poprzez jego niezastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło do dowolnego i nieuprawnionego zakwalifikowania wybudowanego przez skarżącego obiektu budowlanego jako samowolnej realizacji obiektu budowlanego bez wymaganego zezwolenia, co skutkowało wstrzymaniem w trybie art. 48 ust. 2 i 3 w/cyt. Ustawy robót budowlanych i wszczęciem procedury legalizacyjnej, podczas gdy w rzeczywistości rozbudowany przez Skarżącego obiekt budowlany spełniał kryteria obiektu określonego w art. 29 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt. 1 i la Ustawy, tj. był to obiekt gospodarczy związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, o parametrach technicznych zbliżonych do obiektów wskazanych dalej w ppktach a-e w/cyt. przepisu, zaś roboty budowlane kwalifikowały się jako przebudowa obiektu, o której mowa w ust. 1 i w związku z tym nie wymagały pozwolenia na budowę;

4) art. 6, 7, 8, 9, 11 k.p.a. w zw. z art. 77 i 80 k.p.a., co miało wpływ na jego treść, poprzez niezałatwienie sprawy po myśli strony, na skutek zinterpretowania wszelkich niejasności i wątpliwości na niekorzyść strony oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego kroków, jak również poprzez brak należytego i wyczerpującego poinformowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie zakresu ich praw i obowiązków będących przedmiotem niniejszego postępowania oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i dokonanie jego wybiórczej analizy.

W uzasadnieniu skargi rozwijając postawione zaskarżonemu postanowieniu zarzuty, skarżący podkreślił, że organ w sposób dowolny i odgórny dokonał zakwalifikowania przebudowanego obiektu budowlanego jako obiektu, co do którego wymagane jest pozwolenie na budowę. W ocenie autora skargi Skarżący działał w słusznym przeświadczeniu, iż skoro zgłosił budowę placu, dalsza jego przebudowa nie będzie wymagała kolejnych zgłoszeń czy tym bardziej zezwoleń, skoro cała inwestycja polegać miała wyłącznie na rozbudowie istniejącego już obiektu, związanego z produkcją rolną, którego istnienie było legalne. W istocie Skarżący dokonał jedynie podwyższenia istniejących na wykonanym wcześniej placu manewrowym ścian bocznych o ok. 50 cm i wmurował zbiorniki na odcieki. Nie uległy bowiem zmianie gabaryty obiektu, ani jego kubatura. Silos przejazdowy na kiszonkę ze zbiornikiem na odcieki, który powstał w wyniku realizacji tej inwestycji, niej jest wprawdzie wymieniany z definicji w katalogu obiektów z art. 29 ustawy prawo budowlane, co do których ustawodawca nie na nałożył obowiązku posiadania pozwolenia na budowę, to jednak zdaniem autora skargi, trudno jest przyjąć, iż katalog 5 rodzajów obiektów wskazany w art. 29 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, jest katalogiem zamkniętym. W ocenie pełnomocnika skarżącego właściwa, celowościowa i funkcjonalna wykładnia tego przepisu winna prowadzić do konkluzji, iż przewidziany w art. 29 ust. 1 pkt. 1 katalog obiektów, nie jest katalogiem zamkniętym, a jedynie wskazuje na ogólne cechy i parametry techniczne, jakie winny posiadać obiekty budowlane w stosunku do których nie ma konieczności uzyskiwania pozwolenia na budowę, przykładowo wskazując na np. na zbiornik na gnojówkę czy silos na materiały sypkie.

Skarżący zwrócił dodatkowo uwagę, że powstały obiekt budowlany w postaci silosu na kiszonkę spełnia kryteria obiektu z art. 29 ust. 1 pkt 1 Ustawy oraz robót budowlanych z art. 29 ust. 1 pkt 1 i 1a Ustawy, tj. bez wątpienia jest "obiektem gospodarczym związanym z produkcją rolną i uzupełniającym zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Zatem to, czy jego budowa/przebudowa mogłaby być zwolniona z konieczności posiadania pozwolenia na budowę, uzależnione jest w ocenie Skarżącego tylko i wyłącznie od jej wielkości, tj. wysokości, głębokości czy długości

W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga podlegała oddaleniu, albowiem kontrolowane rozstrzygnięcie nie jest dotknięte wadami podniesionymi w skardze, jak również innymi, które sąd administracyjny jest obowiązany uwzględniać z urzędu jako niezwiązany wnioskami

i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej za samowolne przebudowanie i rozbudowanie placu manewrowego na dwukomorowy silos przejazdowy na kiszonkę ze zbiornikiem na odcieki na działce o nr geod. [...], należącej do Skarżącego, zlokalizowanej w miejscowości K. Powyższe postanowienie, co istotne biorąc pod uwagę charakter zarzutów sformułowanych w skardze, nie kończy postępowania w sprawie, albowiem zostało wydane w ramach procesu legalizacyjnego.

Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) wszelkie roboty budowlane, co do zasady, można rozpocząć wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej zasady zostały określone art. 29 powołanej ustawy. Wskazany przepis zawiera katalog budów i robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. d) Prawa budowlanego jedynie budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej - naziemnych silosów na materiały sypkie o pojemności do 30m² i wysokości nie większej niż 4,50 m nie wymaga pozwolenia na budowę. Jednakże nawet w takim wypadku – z mocy art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego - wymagane jest dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi.

Rozpoczęcie wykonywania robót budowlanych przed uzyskaniem pozwolenia na budowę zawsze jest traktowane jako samowola budowlana, zagrożona nakazem rozbiórki – art. 48 w/w ustawy. Prawo budowlane przewiduje jednak pewne mechanizmy umożliwiające, w ściśle określonych przypadkach, odstąpienie od przymusowej rozbiórki obiektu i jego zalegalizowanie. I tak odstąpienie od zasady nakazania rozbiórki w przypadku wystąpienia samowoli budowlanej możliwe jest wówczas, gdy zostanie udowodnione, że samowola budowlana jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Kolejnym warunkiem umożliwiającym odstąpienie od przymusowej rozbiórki obiektu lub jego części jest dowiedzenie, że budowa nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli zachodzą przedstawione powyżej okoliczności organ nadzoru budowlanego, zgodnie z art. 48 ust. 2, powinien w drodze postanowienia (na które nie przysługuje zażalenie), wstrzymać prowadzenie robót budowlanych, a następnie ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nałożyć obowiązek przedłożenia, w wyznaczonym przez siebie terminie: zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 ustawy. Niespełnienie przez inwestora w wyznaczonym terminie przedstawionych powyżej obowiązków, oznacza dla organu obligatoryjne wydanie nakazu rozbiórki, zgodnie z ust. 1 art. 48 w zw. z ust. 4 ustawy prawo budowlane.

Przedłożenie natomiast w wyznaczonym terminie wymaganych dokumentów jest traktowane jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych (jeżeli budowa została zakończona to tylko o zatwierdzenie projektu) i umożliwia dalsze prowadzenie procedury legalizacyjnej, określonej w art. 49 prawa budowlanego. W myśl tego przepisu organ nadzoru budowlanego, który otrzymał w wyznaczonym terminie dokumenty, o których mowa w art. 48 ust. 3 jest zobowiązany zbadać: zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. W razie stwierdzenia naruszeń

w tym zakresie organ, postanowieniem nakłada obowiązek usunięcia w określonym terminie wskazanych nieprawidłowości. Niewykonanie tego nakazu skutkuje wydaniem nakazu przymusowej rozbiórki. W przypadku, gdy nie stwierdzono nieprawidłowości w wyżej wymienionym zakresie lub nieprawidłowości takie zostały usunięte w wyznaczonym terminie organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Do tej opłaty stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar – art. 59 f ustawy, z tym że stawka opłaty wynosząca obecnie 500 zł, ulega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu.

Reasumując powyższe rozważania należy podkreślić, że ustalenie w drodze postanowienia wysokości opłaty legalizacyjnej jest rozstrzygnięciem związanym, determinowanym stwierdzeniem faktu samowoli budowlanej i ustaleniem istnienia prawnych, pozytywnych przesłanek jej zalegalizowania (tak m.in. WSA w Lublinie w wyroku z dnia 10 listopada 2005 r. II SA/Lu 501/2005).

W okolicznościach niniejszej sprawy, nie ulega – zdaniem Sądu – wątpliwości, że kontrolowany dwukomorowy silos przejazdowy na kiszonkę ze zbiornikiem na odcieki został przebudowany i rozbudowany z placu manewrowego w warunkach samowoli budowlanej, a Skarżący - stosownie do art. 28 Prawa budowlanego - winien uzyskać przed rozpoczęciem w/w robót budowlanych decyzję o pozwoleniu na budowę. Jak trafnie bowiem ustaliły organy obu instancji, Skarżący nie dysponował w okresie realizacji przedmiotowego obiektu ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Co więcej powstały obiekt budowlany w niczym nie przypomina placu manewrowego zgłoszonego w dniu 8 grudnia 2005 r. jako utwardzenie terenu części działki ner o nr geod. [...]. Powyższe ustalenie znajduje potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, a także co istotne nie było kwestionowane przez Skarżącego.

W konsekwencji odnosząc się do wyrażonej przez pełnomocnika Skarżącego w skardze tezy, iż kontrolowany obiekt samowolnie wybudowany spełnia kryteria obiektu gospodarczego związanego z produkcją rolną i z tegoż powodu znaleźć w stosunku do niego zastosowanie winien art. 49b ustawy Prawo budowlane, należy wyjaśnić, że art. 29 ust.1 pkt 1 podpunkty a), b), c), d) i e) ustawy wylicza enumeratywnie te obiekty gospodarcze związane z produkcją rolną, które zwolnione są z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W wykazie tym nie mieści się budowa silosu przejazdowego na kiszonkę. Wyliczone w art. 29 ustawy prawo budowlane roboty budowlane stanowią katalog zamknięty i są wyjątkiem od zasady ogólnej zawartej w art. 28, zatem niedopuszczalna jest jakakolwiek wykładnia rozszerzająca.

W konsekwencji, wobec faktu, iż Skarżący bez decyzji o pozwoleniu na budowę w latach 2006-2007 dokonał samowolnej przebudowy i rozbudowy zrealizowanego placu manewrowego, w wyniku czego powstał dwukomorowy przejazdowy silos na kiszonkę stwierdzić należy, iż tym samym dopuścił się on samowoli budowlanej. W konsekwencji powyższych ustaleń stwierdzić należy, iż organy obu instancji prawidłowo przyjęły procedurę legalizacyjną w oparciu o art. 48 i 49 ustawy. Oczywiście legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem inwestora, ale jego uprawnieniem (vide: wyrok NSA z 20.01.2009 r. sygn. II OSK 1879/2007, Lex Polonica nr 2011943), z którego to uprawnienia w sprawie niniejszej Skarżący skorzystał poprzez faktyczne wypełnianie obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...] września 2010 r.

W ocenie Sądu, przedłożone przez Skarżącego organowi dokumenty spełniają prawem przewidziane wymogi, określone w art. 49 ust. 1 ustawy. Zasadnie zatem uznały organy, że zostały spełnione wszystkie wymogi formalne do wymierzenia opłaty legalizacyjnej. Spełnienie przesłanek określonych tym przepisem otwiera bowiem drogę do legalizacji obiektu wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Kolejnym etapem legalizacji, prawidłowo zastosowanym przez organy obu instancji był obowiązek uiszczenia stosownej opłaty legalizacyjnej. Do ustalenia wysokości tej opłaty w myśl art. 49 ust. 2 w/w ustawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. Wartość określona w art. 59f wynosi: S x K x W, przy czym: S - stawka opłaty, S - współczynnik kategorii obiektu budowlanego i W - współczynnik wielkości obiektu budowlanego (współczynniki są ściśle określone w załączniku do ustawy Prawo budowlane). Przedmiotowy obiekt należy do kategorii XXV, gdzie współczynnik K wynosi 1, W – 1, a zatem, przy stawce S, określonej jako 500 zł, opłata legalizacyjna wyniesie 25 000,00 zł (500 x 5 x 1 x 50 = 125.000), czyli tyle, ile ustaliły organy administracji. Prawidłowość wyliczenia kwoty opłaty legalizacyjnej nie nasuwa zastrzeżeń i sam Skarżący nie zgłasza zarzutu błędnego wyliczenia opłaty. W tym miejscu zauważyć należy, iż organ administracyjny w przypadku prowadzenia postępowania legalizacyjnego jest zobligowany do określenia tej opłaty albowiem przepisy ustawy – prawo budowlane nie przewidują możliwości odstąpienia od jej określenia, nie przewidują również możliwości jej miarkowania.

Stwierdzając zaistnienie w sprawie podstaw do ustalenia opłaty legalizacyjnej

i prawidłowość obliczenia jej wysokości, nie można zaskarżonemu postanowieniu zasadnie zarzucić niezgodności z prawem. Argumentacja strony zawarta w skardze nie podważa trafności kwestionowanego postanowienia. Na przeszkodzie dla przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, którego elementem jest postanowienie o ustaleniu koniecznej opłaty legalizacyjnej, nie mogły też stanąć okoliczności, w jakich doszło do popełnienia samowoli budowlanej, albowiem, jak już zaakcentowano na wstępie, zaskarżone postanowienie nie kończy merytorycznie postępowania w sprawie.

Końcowo godzi się też podkreślić, że w świetle obowiązujących przepisów prawa w przypadku dopuszczenia się samowoli budowlanej ustawodawca nie przewidział trzeciej możliwości. Zatem konsekwencją ustalenia przez organy samowoli budowlanej jest orzeczenie nakazu rozbiórki albo legalizacja obiektu poprzedzona wymierzeniem opłaty legalizacyjnej. Jak już wyżej wskazano, wszczęcie mieszczącego się w ramach procedury legalizacyjnej wpadkowego postępowania dotyczącego ustalenia opłaty legalizacyjnej uzależnione jest od zaistnienia dwóch przesłanek: przesądzenia faktu samowoli budowlanej i pozytywnej akceptacji przedłożonej przez stronę dokumentacji projektowo – powykonawczej.

W niniejszej sprawie dwie w/w przesłanki wydania postanowienia ustalającego opłatę legalizacyjną zaistniały.

W niniejszej sprawy nie uchybiono również przepisom prawa procesowego. Wydanie kwestionowanego postanowienia poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego

w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7, 77 kpa). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 kpa). Zgodnie zaś z art. 107 kpa w rozstrzygnięciu zawarto podstawowe jego elementy, wskazano także uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne postanowienia z przytoczeniem przepisów prawa.

Mając powyższe na względzie zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, dlatego też skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U.

z 2012 r., poz. 270), o czym orzeczono jak na wstępie.