Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 354/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 154
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, decyzją z [...] grudnia 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] czerwca 2011 r. nr [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta W. z [...] lipca 1979 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] z [...] maja 1979 r. nr [...] orzekającą pozostawić wniosek o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczonej jako "[...]", bez rozpoznania.

Z ustaleń organu wynika, że pismem z dnia 25 lipca 1978 r. J.W., spadkobierca F.W., byłego właściciela przedmiotowej nieruchomości, wystąpił z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. jako "[...]’, która przeszła na własność gminy W. na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

Decyzją z dnia [...] maja 1979 r., nr [...] Naczelnik [...] przyznał J.W. odszkodowanie za działkę nr [...] położoną przy ul. [...].

Decyzją z dnia [...] maja 1979 r. nr [...] Naczelnik [...] orzekł o pozostawieniu wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną przy ul. [...], oznaczoną jako "[...]" bez rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z dyspozycją art. 53 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tekst jedn.: Dz. U z 1974 r. Nr 10, poz 64 ze zm.) można ubiegać się o odszkodowanie za dom jednorodzinny i jedną działkę budowlaną pod budowę domu jednorodzinnego, która na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na terenie m.st. Warszawy, a po wejściu w życie ustawy z dnia 12 marca 1958 r. przeszła na własność Państwa. Stwierdzono, że wskazane przepisy nie znajdują zastosowania do przedmiotowej nieruchomości, ponieważ następcy prawni dawnego właściciela otrzymali już odszkodowanie za działkę nr [...] decyzją Naczelnika [...] z dnia [...] maja 1979 r.

Prezydent W. decyzją z dnia [...] lipca 1979 r. nr [...], na skutek odwołania wniesionego przez J.W., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] z dnia [...] maja 1979 r.

Pismem z dnia 27 kwietnia 2010 r. J.W. wystąpił z żądaniem uchylenia w trybie art. 154 § 1 k.p.a. decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lipca 1979 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] z dnia [...] maja 1979 r. nr [...] orzekającą pozostawić wniosek o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. jako "[...]" bez rozpoznania.

Zastosowanie przepisu art. 154 § 1 k.p.a. wymaga łącznego spełnienia następujących przesłanek: a) decyzja ostateczna nie tworzy praw dla żadnej ze stron postępowania, b) za uchyleniem lub zmianą takiej decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.

Podstawowe znaczenie dla zastosowania trybu określonego w art. 154 k.p.a. ma zatem stwierdzenie, że interes społeczny lub słuszny interes strony przemawiają za uchyleniem lub zmianą decyzji. Przesłanki te mogą wystąpić razem lub oddzielnie.

W ocenie organu odwoławczego za uchyleniem decyzji Prezydenta W. z [...] lipca 1979 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] z [...] maja 1979 r. nie przemawia ani interes społeczny, ani słuszny interes strony.

Strona, powołując się w uzasadnieniu swojego wniosku na fakt, iż zaskarżoną decyzję wydano pod wpływem błędu, nie wskazała jakichkolwiek okoliczności faktycznych i prawnych, które stwarzałyby podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji w myśl słusznego interesu strony w trybie powołanego przepisu.

Samo określenie słuszny interes strony wskazuje, że chodzi o interes zgodny z prawem i zasadami współżycia społecznego. Subiektywne poczucie przez stronę, że wydana przez organ decyzja jest dla niego krzywdząca nie może być traktowane jako słuszny interes strony w rozumieniu art. 154 k.p.a., a tym samym nie stanowi przesłanki wzruszenia decyzji. Nie można też uznać za słuszny interes strony - w świetle tego przepisu - dążenia strony do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego sprawy, który był już przedmiotem rozpoznania przez ten organ w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją.

Uznanie interesu za słuszny powinno wynikać z obiektywnej oceny sytuacji, a nie z własnego przekonania strony opartego na poczuciu krzywdy i nierówności.

W ocenie organu brak jest również podstaw do twierdzenia, że za uchyleniem decyzji ostatecznej z dnia [...] lipca 1979 r. przemawia interes społeczny. Wnioskodawca nie wykazał bowiem, aby w interesie społecznym w rozumieniu art. 154 k.p.a. było uchylenie przedmiotowej decyzji.

Interes społeczny w rozumieniu art. 154 k.p.a. nie może sprowadzać się do naruszania przepisów prawa, skoro warunkiem dopuszczalności wzruszenia decyzji w trybie art. 154 k.p.a. jest stwierdzenie, że stan prawny powstały wskutek uchylenia decyzji będzie zgodny z prawem.

O ile zatem decyzja z dnia [...] lipca 1979 r. została wydana zgodnie z przepisami, o tyle nie ma interesu społecznego w uchyleniu wydanej już decyzji dla samego uchylenia, gdyż wzbudzałoby to brak zaufania obywateli do stabilności decyzji ostatecznych.

W przedmiotowej sprawie decyzja Prezydenta W. z dnia [...] lipca 1979 r., utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika [...] z dnia [...] maja 1979 r., której wzruszenia domaga się wnioskodawca, została wydana zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami prawa, po dokonaniu analizy wszystkich okoliczności sprawy.

W sytuacji obowiązywania art. 53 ust 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - będącego materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji - organ nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia. Przepis ten nie dawał bowiem podstaw do swobodnego uznania organu administracji. Organy wydające kwestionowane decyzje były związane treścią przepisów i musiały się do nich zastosować, a nie mogły wydać decyzji uznaniowej.

W skardze na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej J.W. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 154 k.p.a. poprzez uznanie, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego w uchyleniu decyzji Prezydenta W. z [...] lipca 1979 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] z [...] maja 1979 r. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

J.W. wystąpił z wnioskiem o uchylenie, na podstawie art. 154 § 1 k.p.a., decyzji ostatecznej Prezydenta W. z [...] lipca 1979 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] z [...] maja 1979 r. Przepis art. 154 § 1 k.p.a. stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W sprawie zostało ustalone przez organ, że kwestionowana decyzja jest decyzją ostateczną, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa. Organy obu instancji odmawiając uchylenia, w trybie powołanego przepisu, decyzji z 1979 r. uznały, że brak jest przesłanek określonych tym przepisem do uwzględnienia wniosku o uchylenie decyzji. Przesłanki te to interes społeczny lub słuszny interes strony przemawiające za uchyleniem lub zmianą decyzji. Stanowisko organów wyrażone w zaskarżonej decyzji Sąd podziela.

Należy bowiem mieć na uwadze, że kwestionowaną decyzją z [...] lipca 1979 r. Prezydent W. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z [...] maja 1979 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku J.W. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W., oznaczoną jako "[...]". Taka treść decyzji nie stanowi merytorycznego rozstrzygnięcia kwestii wniosku o odszkodowanie za wskazaną w niej nieruchomość co do istoty, a jedynie wyraża procesowy sposób załatwienia wniosku. Z treści decyzji wynika, że została ona wydana na podstawie art. 53 i 55 ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, które to przepisy nie obowiązują gdyż utraciły moc na skutek wejścia w życie ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Aktualnie kwestie odszkodowania za nieruchomości, które zostały objęte działaniem przepisów dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) uregulowane są w art. 215 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U z 2010 r., Nr 102, poz. 651). Skarżący może więc ubiegać się o odszkodowanie za działkę oznaczoną jako "[...]" położoną w W. składając wniosek w trybie art. 215 powołanej ustawy z 21 sierpnia 1997 r. Skoro wiec interes skarżącego w zakresie ubiegania się o odszkodowanie za działkę, której dotyczy kwestionowana przez niego decyzja z 1979 r. może być zrealizowany na gruncie aktualnie obowiązującego prawa materialnego, to nie można uznać za słuszny interes skarżącego żądanie uchylenia decyzji z [...] lipca 1979 r. Brak jest więc także, w tej sytuacji interesu społecznego w uchyleniu tej decyzji. Prawidłowo więc organy obu instancji uznały, że w sprawie nie zachodzą przesłanki określone w art. 154 § 1 k.p.a. do uwzględnienia wniosku i odmówiły uchylenia decyzji w tym trybie.

Tym samym nie doszło do naruszenia przez organy art. 154 k.p.a. co zarzuca skarżący w skardze, a co czyni skargę bezzasadną.

Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.