Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 132/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2021-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca) Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 marca 2021 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie art 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256) i art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U z 2020 r., poz. 111), po rozpatrzeniu odwołania strony skarżącej – J.R. - od decyzji Nr [...]wydanej przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta W., Zastępcę Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. z dnia [...] sierpnia 2020 r. w sprawie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką Z. M. – decyzję organu pierwszej instancji utrzymało w mocy.

Jak przytoczono w uzasadnieniu, w dniu [...] lipca 2020 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką. Matka skarżącej orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w W. z dnia [...] września 2019 r. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe; nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność; ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] marca 2019 r. Małżonek matki (ojciec skarżącej) również legitymuje się orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności na stałe.

Dalej podano, że skarżąca pobiera zasiłek przedemerytalny. W dniu [...] lipca 2020 r. przeprowadzono wywiad środowiskowy, w trakcie którego strona oświadczyła, że codziennie robi zakupy, ustala wizyty lekarskie, wykupuje lekarstwa, załatwia sprawy u lekarza lub w urzędzie, jeździ z matką na rehabilitację, gotuje obiady, przy gorszym samopoczuciu mamy pomaga w higienie osobistej, myje okna, wiesza firanki, odkurza, leki podawane są raz dziennie, matka w tej chwili nie wymaga całodobowej opieki. Matka nie jest w stanie sama wychodzić do lekarza i na zakupy. Natomiast matka skarżącej w trakcie wywiadu oświadczyła, że skarżąca sprawuje opiekę codziennie: ustala terminy wizyt lekarskich, wykupuje leki, załatwia sprawy urzędowe, robi zakupy, przygotowuje ciepły posiłek, dba o czystość całego mieszkania oraz pomaga w utrzymaniu higieny osobistej.

Organ odwoławczy następnie zauważył, że kwestię zasad przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego reguluje art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym:

"1. Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia [...]czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób - jeżeli nic podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej łub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

1a. Osobom o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni łub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem

o znacznym stopniu niepełnosprawności.

1b. Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia."

Stwierdzając, że organ I instancji odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z powodu niespełnienia przesłanek, o których mowa w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, albowiem w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności podopiecznej zapisano, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność, Kolegium zaznaczyło, że takie stanowisko jest błędne w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia [...] października 2014 r., sygn. akt K [...] (Dz. U. z 23 października 2014 r. poz. 1443). Trybunał orzekł bowiem o niezgodności art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Stanowisko odnośnie do wykładni i stosowania art 17 ust. 1b ustawy po wejściu w życie wyroku TK w sprawie o sygn. K [...]jest jednolite i utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych i sprowadza się ono do tego, że nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i rozstrzygnięcia sądu w takiej sprawie na tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust, 1 Konstytucji RP. W takiej sytuacji nie można odmówić przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tego powodu, że nie da się ustalić od kiedy powstała niepełnosprawność matki skarżącej.

W ocenie organu odwoławczego stronie skarżącej nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne z innego powodu. Podkreślono, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje osobom wymienionym w art. 17 ust. 1 ustawy, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie zależy natomiast od samego faktu sprawowania opieki nad członkiem rodziny, ale od niemożności kontynuowania lub braku możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki w sposób trwały, osobisty i ciągły. Punkt ciężkości w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tkwi zatem w stałości opieki i jej kwalifikowanego charakteru, a nie w samej opiece nad najbliższym członkiem rodziny. Dokonując zaś oceny zakresu sprawowania opieki przez skarżącą nad matką, na podstawie wywiadu środowiskowego, organ drugiej instancji zaakcentował, że skarżąca podała, że jej matka w tej chwili nie wymaga całodobowej opieki, pomoc sprowadza się do codziennego robienia zakupów, ustalenia wizyt lekarskich, wykupieniu lekarstw, załatwianiu sprawy u lekarza lub w urzędzie, jeżdżeniu z matką na rehabilitację, gotowaniu obiadów, przy gorszym samopoczuciu matki - pomocy w higienie osobistej, myciu okien, wieszaniu firanek, odkurzaniu, podawaniu leków raz dziennie.

Zdaniem Kolegium zakres wykonywanej pomocy, tak jak pomoc przy zakupach, gotowanie obiadu, sprzątanie, pranie i wieszania firanek, odkurzanie, są to zwykłe czynności. Zamawianie wizyt lekarskich, załatwianie spraw urzędowych, wożenie rodziców na rehabilitacje są to czynności wykonywane przez osoby pracujące, które opiekują się rodzicami w podeszłym wieku. Czynności te strona może wykonywać po pracy, w większości gospodarstw domowych zakupy są robione raz na kilka dni, sprzątanie mieszkania odbywa się też raz na kilka dni, a obiady gotowane na dwa lub więcej dni. Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w rozpatrywanym przypadku całkowicie wypaczyłoby intencje ustawodawcy, który zarezerwował tego typu świadczenie nie dla wszystkich osób, które pomagają swym rodzicom, ale tylko tym, którzy świadczą pomoc w taki zakresie i rozmiarze, że uniemożliwia im to, podjęcie zatrudnienia. Samo posiadanie orzeczenia o zaliczeniu do znacznego stopnia niepełnosprawności nie stanowi samodzielnej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, istotne znaczenie ma tu zakres opieki, jej intensywność, stałość, która jest niezbędna do egzystencji osoby wymagającej opieki, zakres tej opieki powinien być tak absorbujący dla osoby ją sprawującej, że wyklucza podjęcie zatrudnienia. Z całą pewnością opieka ta znacząco powinna wykraczać poza zwykłe czynności domowe wykonywane w każdym gospodarstwie domowym takich jak gotowanie, sprzątanie, pranie i robienie zakupów.

Kolegium zauważyło, że w wielu rodzinach są osoby w podeszłym wieku, które wymagają pomocy w pracach domowych i jest im ona udzielana przez członków rodziny, po godzinach pracy. Intencją ustawodawcy jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego tylko tym osobom, które nie są w stanie samodzielnie funkcjonować i jednocześnie wymagają takiego zakresu opieki, która nie da się pogodzić z wykonywaniem pracy przez osoby pomoc tą świadczących. Świadczenie pielęgnacyjne nie powinno być traktowane jako dodatkowe źródło dochodu dla członków rodziny osób w podeszłym wieku, ale jako świadczenie przyznawane w szczególnych przypadkach jako rekompensata dla osób, które zmuszone są zrezygnować z zatrudnienia ponieważ zakres opieki jaki muszą zapewnić członkom swej rodziny nie pozwala im na podjęcie zatrudnienia.

W skardze od decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącą w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

W związku z tak sformułowanym zarzutem strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ewentualnie o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Ponadto wniesiono o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym

Na poparcie skargi podniesiono, że z dyspozycji art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobom w nim wymienionym, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Z przywołanej normy prawa wynika, że podstawowym wymogiem uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, która to opieka nie musi być opieką całodobową. Skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką, która to opieka uniemożliwiała jej podjęcie zatrudnienia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi wniosło o oddalenie skargi podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W razie stwierdzenia braku naruszeń prawa a wobec tego nieuwzględnienia skargi – sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a).

Rozpoznając skargę w ramach kryteriów określonych powyższymi przepisami, Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna.

Materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie przez organy administracji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 111; poniżej przywoływana jako "ustawa" lub "u.ś.r."). Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Świadczenie pielęgnacyjne, przewidziane w art. 17 ust. 1 u.ś.r. przysługuje zatem osobie, która sprawuje opiekę nad osobą tego wymagającą i która spełnia przesłanki wskazane w cytowanym przepisie.

Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki. Jednak z treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że aby można było mówić o opiece w rozumieniu ustawy, musi ona być stała lub długoterminowa. Te określenia "stała lub długoterminowa" wskazują na to, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej przez osobę opiekującą się niepełnosprawnym członkiem rodziny (wyrok NSA z dnia [...] października 2020 r., sygn. akt I OSK [...]). Inaczej ujmując, z komentowanego przepisu wynika, że podstawową przesłanką, jaką musi spełnić osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne, należąca do kręgu osób zobowiązanych do alimentacji, jest rezygnacja z pracy zarobkowej lub niepodejmowanie jej - spowodowane koniecznością sprawowania permanentnej opieki nad osobą bliską o określonym stopniu niepełnosprawności (por. wyrok NSA z dnia [...] maja 2015 r., sygn. akt I OSK [...]). Świadczenie pielęgnacyjne, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., nie jest zatem przyznawane za samą opiekę nad osobą niepełnosprawną o znacznym stopniu niepełnosprawności (np. matką) – bowiem ta wynika z prawnego i moralnego obowiązku względem rodzica - lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Świadczenie to nie może być zatem traktowane jako zastępcze źródło dochodu. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (por. wyrok NSA z dnia [...] czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK [...]). Chodzi tu zatem o sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Świadczenie to bowiem ma być rekompensatą za rezygnację z pracy z uwagi na konieczność opieki nad osobą bliską, która jej wymaga (por. wyrok NSA z dnia [...] lutego 2017 r., sygn. akt I OSK [...]). W takim kontekście także sam fakt legitymowania się przez podopiecznego orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności nie jest wystarczającą przesłanką uprawniającą do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Nie budzi bowiem wątpliwości, że przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest formą wynagrodzenia przez Państwo osoby, na której ciąży obowiązek alimentacyjny względem osoby niepełnosprawnej, w zamian za rezygnację albo niepodejmowanie zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania permanentnej opieki nad tą osobą niepełnosprawną.

W powyższym świetle, jedną z podstawowych przesłanek uprawniających do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest stała i osobista opieka ubiegającego się o przyznanie świadczenia nad osobą niepełnosprawną, która pozostaje ściśle związana z zakresem sprawowania rzeczywistej i koniecznej opieki nad osobą niepełnosprawną. W konsekwencji sprawowana opieka, a ściślej mówiąc jej wymagany, konieczny i wykonywany w stosunku do danej osoby niepełnosprawnej zakres, musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania jakiejkolwiek pracy zawodowej. Zatem związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem), a sprawowaną opieką musi być bezpośredni i ścisły. Przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego polegająca na "niepodejmowaniu lub rezygnacji z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny" powinna być rozumiana, jako wystąpienie takiej sytuacji, w której sprawowanie osobistych starań o zapewnienie opieki osobie niepełnosprawnej na tyle wypełnia czas podmiotowi tę opiekę sprawującemu, że nie jest on w stanie podjąć innej stałej aktywności wymagającej jej codziennego i stałego zaangażowania, przez którą należy rozumieć aktywność zawodową (wyrok WSA w B.z dnia [...] grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Bk [...]). Opieka, o której mowa w przepisie art. 17 ust. 1 u.ś.r. związana musi być wyłącznie z osobą chorego, a nie polegać na prowadzeniu gospodarstwa domowego, to znaczy sprzątaniu, gotowaniu, bowiem prowadzenie gospodarstwa domowego nie wyklucza podjęcia zatrudnienia.

W ocenie Sądu, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ w sposób przekonujący przyjął, że taki związek w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Jak wynika z dokonanych już w toku pierwszej instancji ustaleń, zwłaszcza w ramach wywiadu środowiskowego, ale i twierdzeń strony skarżącej w toku postępowania administracyjnego, zakres czynności opiekuńczych sprowadza się do codziennych zakupów, wykupu lekarstw, ustalania wizyt lekarskich, załatwiania spraw urzędowych, pomocy w przejazdach matki na rehabilitację, gotowania obiadów, podawania raz dziennie leków, przy gorszym samopoczuciu podopiecznej w pomocy w higienie osobistej, nadto skarżąca wykonuje prace związane z utrzymaniem mieszkania w należytym porządku – mycie okien, wieszanie firan, odkurzanie. Według oświadczenia samej skarżącej, co odzwierciedlają akta administracyjne sprawy – matka nie wymaga całodobowej opieki.

Organ słusznie ocenił, że zakres tej opieki nie stanowi przypadku sprawowania ciągłej opieki w sposób uniemożliwiający zatrudnienie, pracę zarobkową.

Trzeba podkreślić na podstawie lektury akt administracyjnych sprawy, że matka skarżącej nie jest osobą obłożnie chorą. W ocenie Sądu, na podstawie dokonanych ustaleń podczas wywiadu środowiskowego, organ słusznie przyjął, że rozmiar obowiązków skarżącej związanych z opieką nad matką nie uniemożliwia jej podjęcia zatrudnienia, przynajmniej w częściowym wymiarze czasu pracy. Takie czynności jak przygotowywanie obiadu, dawkowanie leków, czy także umawianie i towarzyszenie podczas wizyt lekarskich lub rehabilitacji, sprzątanie mieszkania, nie mogą być uznane za czynności wymagającej pełnej dyspozycyjności strony skarżącej. Czynności te mogą być wykonane z pewnym wyprzedzeniem czasowym lub też stanowią zasadniczo czynności związane z codziennym prowadzeniem każdego gospodarstwa domowego. Poza tym wizyty lekarskie czy rehabilitacyjne, zakupy, nie są związane z koniecznością ich zaspakajania każdego dnia. Podkreślenia wymaga, że z akt sprawy nie wynika, by matka skarżącej wymagała ciągłej (całodziennej) obecności czy też nadzoru ze strony skarżącej w stopniu uniemożliwiającej jej jakąkolwiek aktywność. W kwestii utrzymania higieny osobistej skarżąca podała, że pomoc taką świadczy jedynie przy gorszym samopoczuciu matki. Nadto opis wykonywanych czynności opiekuńczych podany przez stronę skarżącą oraz podopieczną w trakcie wywiadu środowiskowego nie wskazuje na to by się charakteryzował nadmierną częstotliwością w ciągu dnia. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy natomiast stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki nad osobą niepełnosprawną stoi na przeszkodzie podjęciu lub utrzymywaniu pracy zarobkowej i to w jakimkolwiek wymiarze. Taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie występuje. Trafnie zatem organ odwoławczy uznał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy brakiem aktywności zawodowej skarżącej a sprawowaniem przez nią opieki.

W tym stanie rzeczy Sąd - na mocy art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę w całości.