Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 951/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 32, art. 33
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz /spr./ Sędzia WSA Grzegorz Panek Asesor WSA Jacek Boratyn Protokolant sekr. sąd. Anna Kotowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na 2017 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] 2) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] na rzecz skarżącego A.M. kwotę 100 (słownie sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Rz 951/18

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] po rozpatrzeniu odwołania A. M. ( dalej: Skarżący, Wnioskodawca bądź Strona ) reprezentowanego przez I. M. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na 2017 r., w pomniejszonej wysokości.

Z treści zaskarżonej decyzji oraz akt postępowania wynika, że Wnioskodawca A. M., reprezentowany przez matkę - I. M. złożył w dniu 12 maja 2017r. wniosek o przyznanie mu płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na 2017 r., deklarując do tej płatności działkę rolną A o numerze ewidencyjnym 9/8 o łącznej powierzchni 9,59 ha.

W wyniku przeprowadzonej przez organ I instancji kontroli administracyjnej przedmiotowego wniosku stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi ONW - strefa górska jest w rzeczywistości mniejsza aniżeli zadeklarowana w treści wniosku i wynosi nie 9,59 ha, ale 9,09 ha. W związku z tym organ, opisaną na wstępie decyzją z [...] maja 2018r., przyznał Wnioskodawcy płatność ONW na rok 2017r. w pomniejszonej wysokości, uwzględniając dopłatę do mniejszej powierzchni działki, a także stosując sankcję wynikającą z nieprawidłowości stwierdzonych w treści wniosku.

W odwołaniu od powyższej decyzji Wnioskodawca reprezentowany przez tego samego pełnomocnika stwierdził, że nie zgadza się na pomniejszenia płatności wynikające ze stwierdzenia mniejszej powierzchni działki A, gdyż powierzchnia ta nie uległa zmianie i jest wciąż taka sama.

Po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy, powołując się na przesłanki przyznania płatności wynikające z § 2 ust. 1 i ust. 2 oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (Dz.U. 2015 poz. 364 ze zm.) - zwanego dalej rozporządzeniem ONW, podkreślił że płatność przyznaje się do powierzchni działki rolnej, nie większej niż maksymalny kwalifikowany obszar, który w przedmiotowej sprawie ustalono na 9,09 ha.

Organ podkreślił, że spoczywa na nim obowiązek ustalenia zgodności deklaracji rolnika ze stanem faktycznym, który wykonuje poprzez przeprowadzanie kontroli każdego wniosku w oparciu o system zintegrowany, w skład którego wchodzą takie elementy jak: skomputeryzowana baza danych, system identyfikacji działek rolnych oraz zintegrowany system kontroli. Każdy wniosek o płatność poddaje się kontroli administracyjnej, aby precyzyjnie ustalić powierzchnię kwalifikującą się do przyznania płatności. Organ kilkakrotnie powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 lutego 2014 r. III SA/Wr 827/13, w którego uzasadnieniu podkreślono że organ prowadzący postępowanie z wniosku o przyznanie płatności, w trakcie postępowania wyjaśniającego ma możliwość weryfikacji deklaracji zawartych we wniosku, jak i ustaleń systemowych poprzez wykorzystanie wszelkich zgodnych z prawem narzędzi w tym kontroli na miejscu, która najpełniej oddaje rzeczywisty obraz zadeklarowanych we wniosku danych.

W ramach ponownego rozpatrzenia materiału dowodowego, zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, organ odwoławczy powtórnie przeanalizował dane wynikające z ortofotomapy z 2017 r. w zakresie powierzchni ewidencyjno-gospodarczej dla działki ewidencyjnej 9/8, oznaczonej jako działka rolna A stwierdzając, że powierzchnia kwalifikująca się do płatności ONW wynosi 9,09 ha., co oznacza że jest o 0,50 ha mniejsza aniżeli zadeklarowana we wniosku. W ocenie organu zakwestionowany obszar wymaga wykluczenia z płatności w roku 2017, gdyż z danych wynikających z ortofotomapy z 2017r. wynika że w północno- zachodniej części działki rolnej A doszło do sukcesji naturalnej w sąsiedztwie obszaru zadrzewionego w porównaniu do lat ubiegłych.

Działając wobec tego w oparciu o art. 19a ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy i wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U. UE L 181 z 2004 r. s. 48) organ wyliczył stawkę płatności do 1 ha na obszarach ONW - strefa górska oraz odniósł ją do stwierdzonej w toku kontroli powierzchni 9,09 ha, a także zastosował karę administracyjną zgodnie z powołanymi przepisami oraz dodatkowe pomniejszenie z uwagi na stan działki w roku 2016r. Tym samym organ odwoławczy nie podzielił zarzutów zawartych w odwołaniu.

W skardze na powyższą decyzję, reprezentująca skarżącego matka I. M. podkreśliła, że nie zgadza się z zaskarżoną decyzją, w kwestii dotyczącej możliwości zaistnienia sukcesji naturalnej w sąsiedztwie obszaru zadrzewionego na opisanej przez organ części działki stwierdzając, że działka utrzymana jest w dobrej kulturze rolnej, koszona dwukrotnie w ciągu roku oraz wykorzystywana na wypas zwierząt, a istniejące zakrzaczenia nie wchodzą w obszar działki uprawnej. Podkreśliła też, że na terenie zadeklarowanej działki nigdy nie została przeprowadzona kontrola na miejscu.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Z mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 2107) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Sąd nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną przez Skarżącego podstawą prawną, rozstrzyga w granicach danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t.j. Dz. U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a. Wyjątek przewidziany w ostatnio powołanym przepisie – z uwagi na przedmiot zaskarżenia w sprawie – nie ma zastosowania.

W zakresie kontroli mieści się ocena, czy zaskarżony akt odpowiada prawu oraz czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., zaskarżone decyzje bądź postanowienia podlegają uchyleniu w sytuacji naruszenia tego prawa, mającego lub chociażby mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tak zakreślonych granicach kontroli, wniesiona skarga okazała się zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli wyeksponowane w jej treści.

Dostrzeżone bowiem wady przeprowadzonego postępowania administracyjnego – reprezentowanie strony w toku postępowania przed organami obu instancji przez osobę, która nie przedłożyła stosownego pełnomocnictwa – stanowią poważne naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy i powodują konieczność usunięcia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej z porządku prawnego.

W toku kontroli prawidłowości przeprowadzonego postępowania, sprawowanej w ramach art. 134 § 1 P.p.s.a, Sąd stwierdził, że zawarte w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy, umocowanie I. M. do działania w imieniu A. M. z dnia 16 listopada 2009r. nie pochodzi od Wnioskodawcy, ale od jego ojca noszącego to samo imię i nazwisko. Świadczy o tym bezspornie treść samego pełnomocnictwa – stanowi ono upoważnienie dla żony do działania w imieniu męża; jak również znajdujące się w aktach sprawy numery PESEL obu A. M. – Wnioskodawcy A. M., zawarty w treści wniosku o płatność oraz mocodawcy A. M., wynikający z kopii dowodu osobistego znajdującego się na odwrocie udzielonego przez niego pełnomocnictwa.

Zgodnie z art. 32 i 33 ustawy z dnia ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 2096 ze zm. ) – zwanej dalej KPA. - strona może działać przez pełnomocnika, którym może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Dla stwierdzenia prawidłowości przeprowadzonego w sprawie postępowania konieczne jest, aby pełnomocnik reprezentujący stronę postępowania administracyjnego, legitymował się prawidłowo sporządzonym pełnomocnictwem udzielonym przez mocodawcę. W razie stwierdzenia braku pełnomocnictwa organ administracyjny stosownie do art. 64 § 2 KPA. ma obowiązek wezwać wnoszącego wniosek do usunięcia tego braku w wyznaczonym terminie. Tylko taki sposób prowadzenia postępowania można uznać za prawidłowy i gwarantujący stronie możliwość należytej obrony własnych praw.

Zgodnie z zapisami powołanej ustawy w sprawach mniejszej wagi istnieje możliwość odstąpienia przez organ administracji publicznej od żądania pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony, jednakże w ocenie Sądu przedmiotowa sprawa – z uwagi na charakter i występujący przed organami obu instancji spór, podany następnie kontroli sądu – nie może być uznana za sprawę o mniejszej wadze.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ uzupełni braki dotyczące umocowania osoby składającej wniosek w imieniu Wnioskodawcy, a także zapewni Stronie prawidłową reprezentację w toku postępowania.

W konsekwencji Sąd, mając na względzie przytoczoną wyżej argumentację, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.