Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1558/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6351 Zezwolenie na działalność gospodarczą w turystyce, uprawnienia przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek
Skarżony organ: Minister Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. spec. Patrycja Kumicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wykonywania działalności organizatora turystyki i pośrednictwa turystycznego oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Sportu i Turystyki (zwany dalej organem) decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P.

Sp. z o.o. w L. (zwaną dalej spółką/Stroną/Skarżącą) utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] (zwanego dalej organem I instancji) z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] o zakazie wykonywania działalności organizatora turystyki i pośrednika turystycznego przez okres 3 lat.

Do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] (zwanego dalej Urzędem Marszałkowskim) wpłynęło zawiadomienie w związku z ofertą spółki złożoną w odpowiedzi na zapytanie ofertowe ogłoszone przez M. na realizację "[...]". Urząd Marszałkowski zwrócił się do M.

o przekazanie informacji czy warunkiem realizacji zamówienia było posiadanie wpisu w Rejestrze oraz czy spółka P. sp. z o.o. wskazała w postępowaniu ofertowym, że posiada taki wpis czy jest uprawniona do organizacji imprez turystycznych oraz pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów

o świadczenie usług turystycznych.

W odpowiedzi wskazano, że zamówienie na organizację spotkania [...] prowadzone było w trybie konkurencyjnym i zostało opublikowane w dniu [...] marca 2017 r. Pierwsze zapytanie ofertowe, zostało unieważnione, z uwagi, iż cena najkorzystniejszej oferty przekraczała kwotę, jaką zamawiający dysponował na realizację zamówienia. W postępowaniu tym zamawiający nie wskazał wymogu posiadania wpisu w Rejestrze, ale także takiego wymogu nie wskazał zamawiający.

W drugim zapytaniu ofertowym z dnia [...] marca 2017 r., jednym z warunków udziału w postępowaniu było posiadanie wpisu do OTiPT, czyli posiadanie wpisu uprawniającego do organizacji imprez turystycznych oraz pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych. Spółka została wykluczona z postępowania z uwagi na brak wpisu do Rejestru.

Marszałek Województwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak: [...], stwierdził wykonywanie działalności gospodarczej polegającej na organizowaniu imprez turystycznych i pośredniczeniu na zlecenie klientów w : zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej przez spółkę P. sp. z o.o. z siedzibą w L. i zakazującej jej wykonywania działalności organizatora turystyki i pośrednika turystycznego, przez okres 3 lat.

Organ decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r.

Organ ustalił, że spółka wykonywała działalność organizatora turystyki bez wymaganego wpisu do Rejestru Organizatorów Turystyki i Pośredników Turystycznych (zwanego dalej "OTiPT" lub "Rejestrem").

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 138 § 1 pkt 2) w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6) k.p.a. poprzez dowolne ustalenie przez Organ wykonywania przez Skarżącą działalności gospodarczej polegającej na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej, podczas gdy okoliczność wykonywania przez Skarżącą działalności "pośrednika turystycznego" nie wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym z materiału dowodowego uznanego przez Organ za wiarygodny, tj. z treści zapytań ofertowych i ofert złożonych przez Skarżącego, który to materiał dowodowy był przez Organ oceniony i stanowił podstawę ustaleń faktycznych jedynie w zakresie prowadzenia przez Skarżącą działalności "organizatora turystyki", co w konsekwencji powinno prowadzić do uchylenia przez Organ zaskarżonej decyzji w całości, a przynajmniej w zakresie, w jakim zaskarżona decyzja stwierdza "wykonywanie przez Skarżącą działalności gospodarczej polegającej na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej i zakazuje wykonywania działalności pośrednika turystycznego przez okres 3 lat;

b) art. 138 § 1 pkt 2) k.p.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie przyczyn, dla których Organ odmówił przymiotu wiarygodności dowodom z zeznań świadka M. Z. oraz pisemnych wyjaśnień Skarżącej, podczas gdy zeznania te i wyjaśnienia były spójne ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym uznanym przez Organ za wiarygodny, co w konsekwencji powinno prowadzić do ustalenia przez Organ, że Skarżąca nie wykonywała działalności gospodarczej polegającej na organizowaniu imprez turystycznych i pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej oraz do uchylenia zaskarżonej decyzji;

c) art. 138 § 1 pkt 2) k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie ustaleń niewynikających ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego:

i. że z załącznika nr 3 do zapytania ofertowego ogłoszonego przez M., dotyczącego posiadania uprawnień do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie organizowania imprez turystycznych wynika, że Skarżąca zobowiązała się "wykonać" imprezę turystyczną (strona 3 decyzji organu I instancji), podczas gdy zgodnie z dokonanym przez Organ innym ustaleniem, Skarżąca zobowiązała się jedynie "zapewnić" realizację usług określonych

w zamówieniu (strona 3 decyzji organu I instancji), a ich wykonanie miało być powierzone podmiotowi posiadającemu uprawnienia do wykonywania działalności organizatora turystyki - co wynika z zeznań świadka M. Z., wyjaśnień składanych przez pełnomocnika Skarżącej oraz pozostawienia przez Skarżącą niewypełnionego pola w treści oświadczenia stanowiącego załącznik nr 3 do zapytania ofertowego w miejscu przeznaczonym na wskazanie firmy posiadającej uprawnienia organizatora turystyki;

ii. że z załącznika nr 3 do zapytania ofertowego ogłoszonego przez M. wynika, że oświadczenie w nim zawarte w przedmiocie posiadania uprawnień organizatora turystyki dotyczyć miało Skarżącej (strona 3 decyzji organu I instancji), podczas gdy zgodnie z zeznaniami świadka M. Z., wyjaśnieniami złożonymi przez Skarżącą oraz z faktu nieuzupełnienia przez Skarżącą w oświadczeniu stanowiącym załącznik nr 3 do zapytania ofertowego miejsca przeznaczonego na wskazanie firmy posiadającej uprawnienia organizatora turystyki wynika, iż Skarżąca nie miała zamiaru oferowania wykonania imprezy turystycznej lecz zamierzała powierzyć jej wykonanie podwykonawcy;

iii. że oferta złożona przez Skarżącą w postępowaniu nr [...], ogłoszonym przez O., obejmowała usługę transportową (strona 6), podczas gdy zgodnie z treścią Szczegółowego Opisu Przedmiotu Zamówienia stanowiącego załącznik nr 1 wynika, że świadczenie usługi transportowej nie było przedmiotem zamówienia w przypadku, gdy odległość od dworca PKP/PKS od miejsca wydarzenia będzie mniejsza niż 5 km, a jednocześnie

z zeznań świadka M. Z. i wyjaśnień Skarżącej wynika, że Skarżąca, w razie wygrania zamówienia, zamierzała podjąć współprace z obiektem hotelowym znajdującym się w odległości mniejszej niż 5 km od dworca PKP/PKS;

iv. że Skarżąca składa oferty dotyczące organizacji imprez turystycznych

w sposób cykliczny, co świadczy o prowadzeniu działalności organizatora turystki

w sposób ciągły i zorganizowany (strona 4 decyzji organu I instancji), podczas gdy ustalenie to nie wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który podlegał ocenie przez Organ;

v. że usługi oferowane przez Skarżącą w toku dwóch ocenianych przez Organ postępowań trwać miały ponad 24 godzin, podczas gdy okoliczność ta nie wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który podlegał ocenie przez Organ - żadne z postępowań ofertowych nie zawierało załącznika w postaci programu imprezy, na podstawie którego Organ mógłby stwierdzić, że konferencja będąca przedmiotem danego postępowania ofertowego będzie trwała ponad 24 godziny, a ze stwierdzenia, iż dana konferencja obejmuje dwa dni, nie da się wyciągnąć logicznego wniosku, iż w każdym przypadku konferencja obejmująca dwa następujące po sobie dni będzie trwała dłużej niż 24 godziny (bo np. może się zacząć o 15 pierwszego dnia i skończyć o 12 dnia następnego);

- co w konsekwencji powinno było prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji;

d) art. 136 w zw. z art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, podczas gdy Skarżąca zgłosiła wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka R. W. na okoliczności mające znaczenie w niniejszej sprawie, a ponadto

w sprawie pozostały niewyjaśnione fakty istotne do jej rozstrzygnięcia –

w szczególności wątpliwości co do przedmiotu i zakresu usług oferowanych przez Skarżącą w ramach oferty złożonej w unieważnionym postępowaniu nr [...] ogłoszonym przez O. oraz w ramach oferty złożonej w toku postępowania prowadzonego przez M., co w konsekwencji uniemożliwiło Skarżącej udowodnienie swojego stanowisko prezentowanego w sprawie;

e) art. 123 § 1 k.p.a. w zw. z art. 96a § 1 k.p.a. w zw. z art. 141 § 1 k.p.a. poprzez niewydanie postanowienia w przedmiocie wniosku Skarżącej o mediację, co pozbawiło Skarżącą prawa do zweryfikowania, w drodze zażalenia, stanowiska Organu w przedmiocie braku podstaw do przeprowadzenia mediacji w niniejszej sprawie, a tym samym mogło uniemożliwić przeprowadzenie takiej mediacji;

Skarżąca postawiła również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego:

a) art. 9 ust. 3 pkt 3) ustawy o usługach turystycznych poprzez stwierdzenie wykonywania przez Skarżącą również działalności gospodarczej polegającej na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz dokonanych na jego podstawie ustaleń faktycznych nie wynika, by Skarżąca prowadziła działalność pośrednika turystycznego w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 6) ustawy o usługach turystycznych;

b) art. 9 ust. 3 pkt 3) ustawy o usługach turystycznych poprzez stwierdzenie wykonywania przez Skarżącą działalności gospodarczej polegającej

na organizowaniu imprez turystycznych bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i ustalonego na jego podstawie stanu faktycznego nie wynika, by:

i. oferta złożona przez Skarżącą w ramach zamówienia nr [...]

w postępowaniu ogłoszonym przez O. stanowiła "przygotowywanie lub oferowanie imprez turystycznych",

ii. oferta złożona przez Skarżącą w ramach zamówienia w postępowaniu ogłoszonym przez M. stanowiła "przygotowywanie lub oferowanie imprez turystycznych";

c) art. 3 pkt 41 ustawy o usługach turystycznych poprzez błędną, rozszerzającą wykładnię pojęcia "przygotowywanie lub oferowanie imprez turystycznych" i uznanie, że jednorazowe przygotowanie i złożenie oferty w ramach postępowania, którego przedmiot może być w chwili składania tej oferty uznany za imprezę turystyczną mieściło się w pojęciu "przygotowywania lub oferowania imprez turystycznych", podczas gdy prawidłowe rozumienie definicji zawartej w powołanym przepisie zakłada stałe, zorganizowane i ciągłe podejmowanie działań polegających na przygotowywaniu i składaniu ofert dotyczących imprez turystycznych;

d) art. 71 ust. 1 pkt 3) ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez jego zastosowanie, podczas gdy przepis ten stanowi podstawę wydania decyzji

w stosunku do przedsiębiorcy, którego działalność jest objęta wpisem do rejestru działalności regulowanej, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca zgodnie z ustalonym stanem faktycznym.

Szczegółowe uzasadnienie powyższych zarzutów spółka opisała w skardze do Sądu.

W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji

w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa [...] oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Organ podtrzymał stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja organu z dnia [...] stycznia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2017 r. o zakazie wykonywania działalności organizatora turystyki i pośrednika turystycznego przez okres 3 lat.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwaną dalej ppsa), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Organizatorzy turystyki i pośrednicy turystyczni, jak wszyscy przedsiębiorcy, poza przepisami szczególnymi ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (t. j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 196 ze zm. zwaną dalej u.u.t.), podlegają przede wszystkim przepisom dotyczącym prowadzenia działalności gospodarczej, w tym ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t. j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 584 ze zm. ), a w przypadku osób prawnych – również przepisom ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1203 ze zm. zwaną dalej ustawą o KRS).

Zgodnie z brzmieniem art. 14 ust. 1 ww. ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG), albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w KRS. Regulacje dotyczące rejestru przedsiębiorców zostały zawarte w rozdziale 2 ww. ustawy o KRS. W myśl art. 36 pkt 7 tej ustawy, przepisy tego rozdziału stosuje się m.in. do spółek akcyjnych, a więc również do strony skarżącej. Zgodnie z art. 40 pkt 1 ustawy o KRS, w dziale 3 rejestru przedsiębiorców zamieszcza się przedmiot działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD). Przepis art. 47 ust. 1 ww. ustawy o KRS wskazuje, że podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców są obowiązane zgłaszać dane wymienione m.in. w art. 40 ww. ustawy o KRS, a także ich zmiany, niezależnie od obowiązków wynikających z odrębnych przepisów, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Jak wskazuje treść art. 7 ust. 4 u.u.t., w przypadku procedury dotyczącej dokonania wpisu do rejestru organizatorów turystyki i pośredników turystycznych, do wniosku przedsiębiorca dołącza oryginał umowy, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ww. u.u.t., oraz odpowiednie oświadczenie. Wskazane w tym przepisie oświadczenie nie jest jedynym dokumentem składanym przez przedsiębiorcę, ale jest dokumentem koniecznym do uzyskania wpisu w rejestrze.

Zgodnie z art. 65 ust. 1 ww. ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, organ prowadzący, na podstawie przepisów regulujących daną działalność gospodarczą, rejestr działalności regulowanej dokonuje wpisu do rejestru na wniosek przedsiębiorcy, po złożeniu przez przedsiębiorcę oświadczenia o spełnieniu warunków wymaganych do wykonywania tej działalności. Treść oświadczenia, o którym mowa w art. 65 ust. 1 ww. ustawy, określają przepisy ustaw regulujących daną działalność (art. 65 ust. 4 tej ustawy). W przypadku organizatorów turystyki i pośredników turystycznych, przedsiębiorca składa oświadczenie o treści wskazanej właśnie w art. 7 ust. 4 u.u.t..

Podstawową kwestią wymagającą wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie jest czy skarżąca prowadziła działalność gospodarczą polegającą na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych.

Zgodnie z przepisami art. 3 pkt 4, 5 i 6 u.u.t. organizator turystyki to przedsiębiorca, którego działalność polega na organizowaniu imprez turystycznych, czyli przygotowywaniu lub oferowaniu, a także realizacji imprez turystycznych, a pośrednik turystyczny to przedsiębiorca, którego działalność polega na wykonywaniu, na zlecenie klienta, czynności faktycznych i prawnych związanych z zawieraniem umów o świadczenie usług turystycznych.

W myśl definicji zawartej w art. 3 pkt 2 u.u.t. imprezą turystyczną są co najmniej dwie usługi turystyczne tworzące jednolity program i objęte wspólną ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu. Z kolei usługami turystycznymi, zgodnie z art. 3 pkt 1 u.u.t. są usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym. Jako turystę uznaje się, w myśl art. 3 pkt 9 u.u.t. osobę, która podróżuje do innej miejscowości poza swoim stałym miejscem pobytu na okres nieprzekraczający 12 miesięcy, dla której celem podróży nie jest podjęcie stałej pracy w odwiedzanej miejscowości i która korzysta z noclegu przynajmniej przez jedną noc. Natomiast za odwiedzającego, zgodnie z art. 3 pkt 10 u.u.t. uznaje się osobę, która podróżuje do innej miejscowości poza swoim stałym miejscem pobytu, dla której celem podróży nie jest podjęcie stałej pracy w odwiedzanej miejscowości oraz niekorzystającą z noclegu.

W piśmiennictwie (P. Cybula, Komentarz do art. 3 u.u.t., LEX 2012, pkt 3, 4) oraz w orzecznictwie (vide: wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2017 r. sygn.. akt II GSK 2087/15, LEX nr 2299066) utrwalony jest pogląd, że usługami turystycznymi są zawsze usługi przewodnickie oraz usługi hotelarskie, bez względu na to, kto jest ich odbiorcą. Natomiast inne usługi mają charakter usług turystycznych dopiero wówczas, gdy są świadczone turystom lub odwiedzającym. Zatem definicją usług turystycznych objęte są wszelkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym. Nie są to tylko usługi turystyczne w tradycyjnym tego słowa rozumieniu, ale także usługi o charakterze np. sportowym, rekreacyjnym, kulturalnym, handlowym czy edukacyjnym. Art. 2 pkt 1 dyrektywy 90/314/EWG z dnia 13 czerwca 1990 r. w sprawie zorganizowanych podróży, wakacji i wycieczek (Dz. Urz. WE L 158 z 23.06.1990, dalej: dyrektywa 90/314/EWG) przewiduje, że "impreza turystyczna" oznacza wcześniej ustaloną kombinację nie mniej niż dwóch usług sprzedawanych lub oferowanych do sprzedaży w łącznej cenie, o okresie ich świadczenia dłuższym niż 24 godziny lub obejmującym nocleg (por. też wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 18 maja 2010 r., sygn. C- 585/08 w sprawie Peter Pammer v. Reederei Karl Schlüter GmbH & Co. KG i Hotel Alpenhof GesmbH v. Oliver Heller, Lex nr nr 1298835; także wyrok TSUE z dnia 30 kwietnia 2002 r., sygn. C-400/00 w sprawie Club-Tour, Viagens e Turismo SA v. Alberto Carlos Lobo Gonçalves Garrido, Lex nr 111966). Poszczególne elementy mają być ze sobą tak powiązane, że wykonanie każdego z nich może wpływać na wykonanie całej umowy, w szczególności na osiągnięcie przez klienta celu umowy.

W cytowanym Komentarzu (pkt 4) wskazuje się, że na imprezę turystyczną składają się najczęściej takie usługi, jak: usługi zakwaterowania, usługi w zakresie wyżywienia, usługi przewozowe, usługi pilota wycieczek, przewodnika turystycznego, usługi rekreacyjne. Istotne jest ustalenie czy można mówić o połączeniu co najmniej dwóch usług turystycznych.

Podkreślić należy, że w praktyce organizator turystyki oferuje klientom gotowe pakiety - przygotowane wcześniej imprezy turystyczne, podczas gdy pośrednik turystyczny przygotowuje na zlecenie klienta, zgodnie ze wskazanymi przez niego preferencjami, pakiet składający się z co najmniej dwóch usług turystycznych (imprezę turystyczną).

Mając na uwadze przedstawione definicje imprezy turystycznej i usług turystycznych, należy uznać, że organ prawidłowo zakwalifikował, że skarżąca prowadziła działalność pośrednika turystycznego, polegającą na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych.

Niniejsza sprawa podlegała rozpatrywaniu w stanie prawnym, w którym wiążące były regulacje ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych, dlatego zasadnym było odniesie się do regulacji obowiązujących przed 1 lipca

2018 r.

Należy zauważyć, że drugie zapytanie ofertowe zostało ogłoszone dnia [...] marca 2017 r., a jednym z warunków udziału w postępowaniu było posiadanie wpisu do ROTiPT. Przedsiębiorca P. sp. z o.o. został wykluczony

z postępowania z uwagi na brak wpisu do powołanego Rejestru. Spółka, wniosła

o umorzenie postępowania administracyjnego wraz z wyjaśnieniami, wskazując że złożyła ofertę w wyniku omyłki.

Organy słusznie uznały, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że Strona prowadziła nie działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych lecz prowadziła działalność pośrednika turystycznego, polegającą na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów

o świadczenie usług turystycznych. Zasadne jest twierdzenie Organu, że nie dokonano rozszerzającej interpretacji przepisu art. 4 ust. 1 u.u.t. poprzez uznanie, że działalność Strony jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga uzyskania wpisu w Rejestrze Organizatorów Turystyki i Pośredników Turystycznych. Wpis do Rejestru jest wymagany, jeśli prowadzona jest działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych lub pośrednika turystycznego.

Skarżąca składała oferty na zorganizowanie szkoleń spotkań i seminariów składających się z usług turystycznych objętych wspólną ceną i stanowiących jednolity program. Oferta złożona przez Skarżącą była jednoznaczna

ze zobowiązaniem się do wykonywania na zlecenie klienta - organizatora przetargu czynności faktycznych i prawnych związanych z organizacją 4 imprez turystycznych, o których mowa w specyfikacji zamówienia.

Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 u.u.t., działalność gospodarcza w zakresie organizowania imprez turystycznych oraz pośredniczenia na zlecenie klientów

w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga uzyskania wpisu w Rejestrze Organizatorów Turystyki i Pośredników Turystycznych.

Prowadzenie działalności organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej skutkuje wydaniem

z urzędu przez marszałka województwa decyzji o stwierdzeniu wykonywania działalności organizatora turystyki bez wymaganego wpisu i o zakazie wykonywania tej działalności przez okres 3 lat, co jest przewidziane w art. 9 ust. 3 pkt 3 u.u.t..

Zgodnie z art. 3 pkt 1 u.u.t., usługi turystyczne to usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne usługi, świadczone turystom lub odwiedzającym. Natomiast, zgodnie z art. 3 pkt 2 u.u.t., impreza turystyczna to co najmniej dwie usługi turystyczne tworzące jednolity program i objęte wspólną ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu.

Z załączonego do sprawy materiału dowodowego wynika, że Strona miała zaoferować w ramach przywołanego powyżej przetargu, wykonanie na zlecenie zamawiającego czynności faktycznych i prawnych, związanych z zawarciem umów

o świadczenie usług turystycznych. Usługi oferowane przez Stronę spełniają przesłanki określone w ustawowej definicji imprez turystycznych, które

w analizowanym stanie faktycznym:

1) składają się z co najmniej dwóch usług (transport, noclegi);

2) tworzą jednolity program;

3) trwają ponad 24 godziny.

Zgodnie z art. 3 pkt 4 u.u.t., organizowanie imprez turystycznych to przygotowywanie lub oferowanie, a także realizacja imprez turystycznych. Każdy

z trzech wskazanych w definicji etapów (przygotowanie, oferowanie, realizacja) należy uznać za organizowanie imprez turystycznych. W przedmiotowym przypadku mamy do czynienia również z działalnością pośrednika turystycznego, albowiem Strona przez złożenie swojej oferty przetargowej miała zobowiązać się do wykonywania na zlecenie klienta czynności faktycznych i prawnych związanych z zawieraniem umów o świadczenie usług turystycznych, które w rezultacie miały się złożyć na imprezę turystyczną.

W świetle przepisu art. 3 pkt 4 u.u.t., już samo oferowanie przez Stronę imprez turystycznych jest organizowaniem imprez turystycznych w rozumieniu tej ustawy co zostało wskazane wyżej.

Oferowanie to złożenie przez jedną ze stron oświadczenia woli o chęci zawarcia umowy o świadczenie konkretnej usługi na rzecz drugiej strony, czyli proponowanie, przez dany podmiot obrotu gospodarczego, osobom trzecim np. usług składających się na imprezę turystyczną, świadczonych bezpośrednio przez organizatora lub za pośrednictwem innych przedsiębiorców.

W ocenie Sądu oferowane przez Stronę usługi były imprezami turystycznymi w rozumieniu przepisów ustawy o imprezach turystycznych, w sytuacji gdy dotyczą oferowania szkolenia, połączonego z noclegami (wyjazdy trwające, np. 2 dni), zakwaterowaniem (np. w hotelu) oraz transportem.

Zgodnie z przywołaną definicją, zawartą w art. 3 pkt 2 u.u.t. impreza turystyczna - to co najmniej dwie usługi turystyczne, tworzące jednolity program i objęte wspólną ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu.

To klient zamawiający ma wpływ na ostateczny program wykupowanej przez siebie imprezy turystycznej i to on decyduje o tym co wejdzie w skład wykupionej przez niego imprezy. Ponadto zgodnie z art. 3 pkt 11 u.u.t., klient to osoba, która zamierza zawrzeć lub zawarła umowę o świadczenie usług turystycznych na swoją rzecz lub na rzecz innej osoby, a zawarcie tej umowy nie stanowi przedmiotu jej działalności gospodarczej, jak i osoba, na rzecz której umowa została zawarta, a także osoba, której przekazano prawo do korzystania z usług turystycznych objętych uprzednio zawartą umową. Przepis ten pozwala na zakwalifikowanie jako klienta organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego, zarówno podmiot, który zamawia organizację szkolenia, stanowiącego imprezę turystyczną, jak i osoby na których rzecz wykupiono ww. szkolenie i bezpośrednio uczestniczące w takim szkoleniu. Różnica między działalnością organizatora turystyki i pośrednika turystycznego polega przede wszystkim na tym. iż pośrednik sprzedając, zobowiązuje się do świadczenia usług turystycznych, działa na zlecenie klienta

w organizacji imprezy turystycznej i usługi te wykupuje na rzecz zamawiającego

u innych usługodawców. Natomiast organizator turystyki sprzedaje klientowi przygotowany wcześniej przez siebie pakiet usług (mogą one być świadczone zarówno przez niego jak i innych podwykonawców). Nie ma natomiast różnicy między organizatorem turystyki a pośrednikiem turystycznym jeśli chodzi

o odpowiedzialność w stosunku do klienta.

Wyjaśnienia Strony Skarżącej, iż Spółka zamierzała podjąć współpracę

z podwykonawcą, który zapewniłby bezpośrednią realizację oferowanych usług, nie ma znaczenia dla sprawy, albowiem nie to zwalnia z odpowiedzialności wobec klienta - zamawiającego imprezę turystyczną za wszystkie usługi, stanowiące imprezę turystyczną, ani z obowiązku posiadania wpisu do rejestru działalności regulowanej organizatorów turystyki i pośredników turystycznych w związku wykonywaniem takiej działalności.

W tym stanie rzeczy bez znaczenia dla kwalifikacji prawnej imprezy turystycznej pozostaje więc cel wyjazdu, o ile celem pobytu w odwiedzanej miejscowości nie jest podjęcie stałej pracy przez uczestników wyjazdu.

W ocenie Sądu podjęte przez Skarżącą w celu organizacji spotkania działania wyczerpują przesłanki wskazane w ww. definicji pośrednika turystycznego.

W sytuacji prowadzenia przez Skarżącą działalności w zakresie pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o oświadczenie usług turystycznych, w myśl art. 4 ust. 1 u.u.t., Skarżąca powinna była uzyskać wpis w rejestrze organizatorów turystyki i pośredników turystycznych. Działalność gospodarcza w zakresie organizowania imprez turystycznych oraz pośredniczenia na zlecenie klientów

w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga uzyskania wpisu w rejestrze organizatorów turystyki i pośredników turystycznych. Zatem organy stwierdziwszy wykonywanie działalności w zakresie pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o oświadczenie usług turystycznych bez wpisu do rejestru działalności gospodarczej miały wręcz obowiązek nałożenia sankcji

z art. 72 ust. 2 u.s.d.g..

Zgodnie z art. 3 pkt 1 u.u.t. usługi turystyczne to usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym, natomiast zgodnie z art. 3 pkt 2 impreza turystyczna to co najmniej dwie usługi turystyczne tworzące jednolity program i objęte wspólną ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu.

Z uwagi na powyższe, działalność prowadzona przez Stronę Skarżącą spełnia przesłanki określone w ustawowej definicji imprez turystycznych.

Zgodnie z art. 3 pkt 4 u.u.t. za organizowanie imprez turystycznych uznaje się przygotowywanie, oferowanie, a także realizację imprez turystycznych. Każdy

z trzech wskazanych w definicji etapów (przygotowanie, oferowanie, realizacja) należy uznać za organizowanie imprez turystycznych, a każdy przedsiębiorca, który podejmuje działania na którymkolwiek z tych etapów, jest organizatorem turystyki

w rozumieniu ustawy o usługach turystycznych. W świetle przepisu art. 3 pkt 4 u.u.t., już samo oferowanie przez stronę imprez turystycznych jest organizowaniem imprez turystycznych w rozumieniu tej ustawy.

Z zebranego materiału dowodowego oraz skargi wynika, że Strona Skarżąca prowadziła działalność w zakresie pośredniczenia na zlecenie klienta w świadczeniu usług turystycznych, stanowiących imprezy turystyczne. Fakt, iż przedsiębiorca zamierzał powierzyć wykonanie poszczególnych usług turystycznych podwykonawcy, który posiada wpis do rejestru działalności regulowanej organizatorów turystyki i pośredników turystycznych, nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie, albowiem podmiotem, który składał ofertę w konsekwencji był stroną umowy o organizację szkolenia, na które składa się szereg usług turystycznych i które w rezultacie stanowi imprezę turystyczną, była Strona Skarżąca i to ona, w przypadku wygrania przetargu, miała pobrać całość wynagrodzenia za organizację szkolenia, a także odpowiadała wobec zamawiającego za wykonanie całości umowy. Tym samym powinna spełniać warunki ustawowe przewidziane dla wykonywania działalności pośrednika turystycznego - tj. m.in. posiadać wpis do rejestru działalności regulowanej organizatorów turystyki i pośredników turystycznych oraz posiadać zabezpieczenie finansowe na rzecz klienta na wypadek swojej niewypłacalności, które zabezpiecza zwrot wniesionych przez klienta wpłat oraz koszty powrotu uczestników imprezy turystycznej w przypadku gdy organizator turystyki lub pośrednik turystyczny wbrew obowiązkowi nie zapewni tego powrotu.

Należy zauważyć, że Spółka, wniosła o umorzenie postępowania administracyjnego wraz z wyjaśnieniami, wskazując że złożyła ofertę w wyniku omyłki. Takie oświadczenie spółki wskazuje, że była ona zobowiązana do spełniania warunków ustawowych przewidzianych dla wykonywania działalności pośrednika turystycznego, a późniejsze wykazywanie okoliczności deprecjonujących tę działalność stanowi polemikę z prawidłowymi ustaleniami organu.

W myśl przepisu art. 64 ust. 1 u.s.d.g., jeżeli przepis odrębnej ustawy stanowi, że dany rodzaj działalności jest działalnością regulowaną w rozumieniu niniejszej ustawy, przedsiębiorca może wykonywać tę działalność, jeżeli spełnia szczególne warunki określone przepisami tej odrębnej ustawy i po uzyskaniu wpisu w rejestrze działalności regulowanej, z zastrzeżeniem art. 75. Stanowi on ogólną klauzulę dotyczącą działalności regulowanej, powtórzoną przez art. 4 ust. 1 u.u.t. Konsekwencją zaś stwierdzenia, że Skarżąca wykonywała działalność w zakresie pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych bez wpisu do rejestru działalności gospodarczej był obowiązek zastosowania sankcji przewidzianej przez art. 72 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.s.d.g..

Według art. 72 u.s.d.g. przedsiębiorca, którego wykreślono z rejestru działalności regulowanej, może uzyskać ponowny wpis do rejestru w tym samym zakresie działalności gospodarczej nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 71 ust. 1 (ust. 1). Przepis ust. 1 stosuje się do przedsiębiorcy, który wykonywał działalność gospodarczą bez wpisu do rejestru działalności regulowanej (ust. 2).

Zatem w ocenie Sądu organy stwierdziwszy wykonywanie działalności

w zakresie pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o oświadczenie usług turystycznych bez wpisu do rejestru działalności gospodarczej, miały wręcz obowiązek nałożenia sankcji z art. 72 ust. 2 u.s.d.g..

Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, iż w kontrolowanej sprawie organy obydwu instancji przeprowadziły postępowanie zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Organy wypełniły także obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 k.p.a. i zgromadziły w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach, w sposób wymagany przez art. 107 § 3 k.p.a..

Z powyższych względów nie znaleziono podstaw do uwzględnienia skargi

i dlatego na mocy art. 151 ppsa Sąd skargę oddalił.