Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA 1694/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2004 r. sprawy ze skargi J. i D. J. na Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [..] w przedmiocie opłaty sankcyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] z dnia [...]stycznia 2003 r., Nr [...] 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2003 r., Nr [...], Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - po rozpatrzeniu odwołania skarżących J. i D. J., przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej prowadzonej pod firmą Sklep Ogrodniczy "O." s.c. – D. J., J. J. z siedzibą w [...] od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] z dnia [...] stycznia 2003 r., Nr [...], w sprawie naliczenia opłaty sankcyjnej, postanowił utrzymać w mocy w/w decyzję organu I instancji.

Z akt sprawy wynika, iż w ramach kontroli przeprowadzonej w dniach [...] sierpnia 2002 r., oraz [...] września 2002 r. w sklepie ogrodniczym prowadzonym przez skarżących, położonym w [...], przy ul. [...], inspektorzy[...] Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] stwierdzili, że zostały sprzedane 72 sztuki niekwalifikowanej borówki wysokiej, odmiany Patriot, nie wpisanej do obowiązującego Rejestru Odmian, nieznanego pochodzenia, bez wymaganych świadectw kwalifikacji i etykiet urzędowych, tym samym niedopuszczonej do obrotu. Kolejna kontrola w dniu [...] listopada 2002 r., przeprowadzona w związku z decyzją Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...], potwierdziła brak świadectw kwalifikacji do zakwestionowanego sadowniczego materiału szkółkarskiego. W ramach ustaleń kontrolnych stwierdzono, iż sporne sadzonki borówki wysokiej skarżący zakupili w przedsiębiorstwie PPUH "B." Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dowód: faktura VAT [...] z dnia .04.2002 r.) jako materiał niekwalifikowany nieznanego pochodzenia. Sadzonki te - w świetle ustaleń kontroli, pochodziły z Gospodarstwa Rolnego prowadzonego przez S. i B. S. i nie były kwalifikowane.

W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Wojewódzki Inspektor Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...]. – działając na podstawie przepisu art. 72a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie (Dz.U. z 2001 Nr 53, poz. 563 ze zm.) i art. 104 k.p.a. - wydał w dniu [...] stycznia 2003 r. decyzję Nr [...], w wyniku której ustalił wysokość opłaty sankcyjnej w kwocie 1.944,- zł, którą obciążył skarżących. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż za obrót w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie uznaje się każdą sprzedaż materiału siewnego bez względu na to, czy został on wyprodukowany przez sprzedającego, czy też uprzednio nabyty od innego producenta. Organ uznał, iż w tej sytuacji, ponieważ materiał siewny był sprzedawany przez stronę skarżącą niezgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy o nasiennictwie, to zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 72a tej ustawy jest uzasadnione. Organ wskazał, iż wartość sprzedanych sadzonek - według protokołu kontroli - wynosiła 648,- zł, a więc kwota opłaty sankcyjnej stanowiła 300% wartości sprzedanych sadzonek.

W dniu 27 stycznia 2003 r. skarżący wspólnicy spółki cywilnej wnieśli odwołanie od decyzji organu I instancji do Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa. W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca stwierdziła, iż nałożony na nią obowiązek zapłaty kary (opłaty sankcyjnej) został wymierzony za prowadzenie sprzedaży krzewów borówki, a nie za wprowadzenie ich do obrotu. Zdaniem skarżących dowody, na podstawie których organ I instancji wydał decyzję o opłacie sankcyjnej wskazują na nabycie spornego towaru, i nie mogą stanowić dowodu wprowadzenia do obrotu. Skarżący podnieśli, iż sadzonki zostały zakupione w firmie "B.", a więc w tym momencie znajdowały się już w obrocie.

W wyniku rozpatrzenia w/w odwołania strony skarżącej Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wydał w dniu [...] lutego 2003 r., zaskarżoną decyzję Nr [...], na podstawie której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2003 r., Nr [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż nie można podzielić poglądu strony skarżącej, iż karze podlega tylko producent, jako podmiot wprowadzający do obrotu materiał siewny, albowiem stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 17 ustawy o nasiennictwie za wprowadzenie do obrotu należy uznać również sprzedaż materiału siewnego nie tylko przez jego producenta, ale przez każdego sprzedawcę. Organ II instancji podniósł, iż w rozpatrywanym przypadku kwestionowany materiał strona skarżąca wprowadziła do obrotu we własnym przedsiębiorstwie (punkcie sprzedaży).

W dniu 17 marca 2003 r. skarżący J. i D. J. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] lutego 2003 r. W uzasadnieniu strona skarżąca zarzuciła, że decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] nakładającą na stronę obowiązek wniesienia opłaty sankcyjnej jest niezasadna. Zdaniem strony skarżącej organy Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa rozstrzygając o odpowiedzialności strony ograniczyły się wyłącznie do treści art. 2 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie, który to przepis definiuje jedynie pojęcie obrotu materiałem siewnym. W ocenie skarżących organy administracji obu instancji nie uwzględniły zupełnie treści przepisu szczególnego wynikającego z § 44 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego (Dz.U. z 2001 r. Nr 108, poz. 1184 ze zm.), który – zdaniem strony - wyraźnie wskazuje, których przedsiębiorców uważa się za wprowadzających do obrotu materiał siewny, a których za prowadzących obrót nabytym materiałem siewnym. Strona podniosła, iż w toku kontroli przedstawiła faktury zakupu przedmiotowych krzewów borówki wysokiej i fakt ten został wpisany do protokołu. Zatem strona uznała, iż wykazała, że kontrolowany materiał to materiał nabyty.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa - podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko - wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że przepis art. 2 ust. 1 pkt 17 ustawy o nasiennictwie odnosi się zarówno do przedsiębiorcy będącego producentem, jak i do każdego, kto prowadzi sprzedaż materiału siewnego, niezależnie od źródła pochodzenia tego materiału. Organ uznał, iż strona skarżąca nie kwestionowała w toku postępowania, że prowadziła sprzedaż materiału szkółkarskiego borówki wysokiej odm. Patriot nie wpisanej do obowiązującego Rejestru Odmian, bez wymaganych świadectw kwalifikacji i etykiet urzędowych, a tym samym niedopuszczonej do obrotu, co stanowiło naruszenie warunków określonych w art. 66 cyt. ustawy. Organ powołując się na przepis art. 72a ust. 1 ustawy o nasiennictwie uznał, iż przepis ten powinien mieć zastosowanie niezależnie od tego, czy przedsiębiorca wprowadził do obrotu materiał siewny pochodzący z własnej produkcji, czy też materiał nabyty. W ocenie Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa powołany przez stronę skarżącą przepis § 44 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego, dotyczy wyłącznie składania informacji z prowadzenia obrotu materiałem siewnym, uzależniając zakres tego obowiązku od tego, czy przedsiębiorcy prowadzą obrót materiałem nabytym, czy też materiałem pochodzącym z własnej produkcji oraz z importu lub przeznaczonego na eksport. Zdaniem organu upatrywanie związku między przepisem art. 72a ustawy o nasiennictwie, a treścią § 44 ust. 2 pkt 1 i 2 cyt. rozporządzenia nie znajduje uzasadnienia. Interpretacja przyjęta w tym zakresie przez stronę skarżącą jest – zdaniem organu – sprzeczna z ratio legis art. 72a ustawy o nasiennictwie, który to przepis został ustanowiony w celu wyeliminowania z obrotu materiału siewnego niewiadomego pochodzenia, niezależnie od tego, w którym momencie naruszenie obowiązujących przepisów zostanie stwierdzone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Skarżący wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 17 marca 2003 r., a więc zgodnie z cytowanym przepisem ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga J. i D J , przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej działającej pod firmą Sklep Ogrodniczy "O." s.c. – D. J., J. J. z siedzibą w [...] zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] lutego 2003 r., Nr [...], narusza prawo.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy obu instancji, a więc Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w zaskarżonej decyzji z dnia [...] lutego 2003 r., a wcześniej Wojewódzki Inspektor Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] w decyzji wydanej w dniu [...] stycznia 2003 r., dopuściły się obrazy prawa materialnego wyrażonego w przepisie art. 72a ust. 1 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie. Naruszenie tego przepisu polegało na błędnej jego wykładni i w konsekwencji na niewłaściwym zastosowaniu wobec strony skarżącej opłaty sankcyjnej.

Zgodnie z przepisem art. 72a ust. 1 ustawy o nasiennictwie, kto wprowadził do obrotu materiał siewny niezgodnie z warunkami określonymi w art. 66, jest obowiązany do wycofania go z obrotu na własny koszt oraz do wniesienia na rachunek urzędu skarbowego, właściwego ze względu na swoją siedzibę lub miejsce zamieszkania, opłaty sankcyjnej stanowiącej 300% kwoty należnej za sprzedany materiał siewny.

Wspomniana ustawa nie definiuje pojęcia "wprowadzenia do obrotu", ograniczając się jedynie do interpretacji pojęcia "obrót materiałem siewnym". Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 2 ust. 1 pkt 17 omawianej ustawy określenie obrót materiałem siewnym oznacza: nabycie lub przyjęcie w komis materiału siewnego w celu jego sprzedaży, oferowanie do sprzedaży i sprzedaż materiału siewnego, oraz przywóz materiału siewnego z zagranicy.

Organy obu instancji powołując się na wspomnianą definicję obrotu materiałem siewnym zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 17 w/w ustawy, uznały, że odpowiedzialność na podstawie art. 72a ust. 1 winien ponieść nie tylko producent, ale również każdy, kto sprzedaje materiał siewny.

W ocenie Sądu podstawową kwestią, którą Wojewódzki Inspektor Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...], a następnie organ odwoławczy zobowiązany był stwierdzić przed wydaniem zaskarżonej decyzji było prawidłowe ustalenie, czy skarżący są przedsiębiorcami, którzy "wprowadzili do obrotu materiał siewny", w rozumieniu przepisu art. 72a ust. 1 ustawy o nasiennictwie.

Wspomniane organy kontrolne wydając decyzję nakładającą na skarżących karę finansową ("opłatę sankcyjną") przyjęły, iż odpowiedzialności z art. 72a ust. 1 cyt. ustawy podlega każdy przedsiębiorca, a więc również sprzedawca hurtowy i/lub detaliczny, a nie tylko producent, czy też importer towaru (materiału siewnego). Z przyjętego stanowiska wywnioskować należy, że w ocenie organów inspekcji ochrony roślin i nasiennictwa każda sprzedaż towaru przez podmiot prowadzący działalność handlową jest de facto wprowadzeniem materiału siewnego do obrotu (rozpoczęciem nowej fazy obrotu danym produktem, jego ponownym wprowadzeniem do obrotu), a więc jeżeli czynność sprzedaży tego samego towaru (materiału siewnego) będzie dokonywana wielokrotnie, to za każdym razem – jak wynika ze stanowiska organów administracji, będziemy mieli do czynienia z wprowadzeniem materiału siewnego do obrotu.

W ocenie Sądu taka wykładnia przepisu art. 72a ust. 1 ustawy o nasiennictwie jest całkowicie błędna i w świetle przepisów tej ustawy bezpodstawna. Zdaniem Sądu przeprowadzając wspomnianą wykładnię pojęcia "wprowadzenie do obrotu" organy obu instancji dokonały interpretacji rozszerzającej sprzecznej nie tylko z regułami wykładni gramatycznej (językowej) przepisu art. 72a ust. 1 w/w ustawy, ale również budzącej uzasadnioną wątpliwość w świetle wykładni systemowej.

Sąd przychylił się do stanowiska strony skarżącej i podziela w pełni pogląd, iż obowiązek uiszczenia opłaty sankcyjnej, o której mowa w art. 72a ust. 1 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie dotyczy jedynie producentów, czy też ewentualnie importerów materiału siewnego, jako podmiotów wprowadzających ten produkt do obrotu na terytorium kraju po raz pierwszy, nie zaś dalszych nabywców tego materiału, w tym sprzedawców, będących jedynie podmiotami prowadzącymi wtórny obrót materiałem siewnym, w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 17 tej ustawy.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, dokonał dyskrecjonalnej interpretacji przedmiotowego przepisu, niezgodnej z jego językową (gramatyczną), jak również systemową wykładnią.

Dla ustalenia, jaka norma, a więc o jakiej treści, właściwa jest do rozstrzygnięcia sprawy, sąd dokonuje pewnego procesu myślowego polegającego na odtworzeniu normy z przepisu prawnego. Przyjęty generalnie w polskim prawie model wykładni każe mieć na względzie trzy podstawowe dyrektywy: językowe, systemowe i funkcjonalne. Wykładnia językowa każe odwoływać się do reguł znaczeniowych i składniowych powszechnego języka (polskiego), a także uwzględniać swoiste reguły języka, jakie zostały ustanowione przepisami prawnymi. Dokonując tej wykładni należy pamiętać, że każde słowo użyte w tekście jest potrzebne i nie może być pominięte w toku wykładni. Zwrot "wprowadzenie do obrotu" nie mógł być – zdaniem Sądu, inaczej interpretowany, jak pierwsze (pierwotne) wydanie produktu kontrahentowi. Oczywistym wydaje się, iż pod względem gramatycznym (językowym) przez "wprowadzenie do obrotu" należy rozumieć przekazanie przez producenta, czy też importera po raz pierwszy na danym rynku handlowym jakiegoś produktu (wyrobu) użytkownikowi, bądź konsumentowi, czy też -jak w niniejszej sprawie - sprzedawcy. Przykładowo można powołać się w tym zakresie na "Słownik języka polskiego", pod red. naukową prof. M. Szymczaka, PWN Warszawa 1981, według którego przez "wprowadzenie" należy rozumieć wprowadzenie nowego towaru na rynek, zaś przez "obrót" towarowy – ruch towarów ze sfery produkcji do sfery konsumpcji realizowany przez akty kupna-sprzedaży. Wprowadzenie do obrotu zawsze ma pierwotny charakter, a więc w świetle zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego należy przyjąć, iż w rozumieniu analizowanego przepisu art. 72a ust. 1 ustawy o nasiennictwie strona skarżąca nie mogła być podmiotem, który wprowadził materiał siewny do obrotu, albowiem sadzonki niekwalifikowanej borówki wysokiej odm. Patriot były już w obrocie w momencie, gdy skarżący kupowali je w hurtowni w celu dalszej odsprzedaży konsumentom.

Należy wyraźnie podnieść, iż ustawa z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie nie przewidywała kary (opłaty sankcyjnej) za obrót materiałem nasiennym (w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 17 ustawy), lecz za wprowadzenie do obrotu.

W orzecznictwie sądowym oraz w doktrynie przyjmuje się co do zasady, że jeśli mamy do czynienia z przepisem prawnym o jednoznacznym sensie w świetle językowych reguł znaczeniowych, należy dać bezwzględny priorytet wykładni językowej, co jest zgodne z zasadą praworządności.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skoro literalna wykładnia przepisu art. 72a ust. 1 ustawy z 1995 r. o nasiennictwie jest jednoznaczna, nie zachodzi praktycznie konieczność sięgania do innych rodzajów wykładni, a w szczególności do wykładni systemowej i funkcjonalnej (celowościowej). Przemawia za tym po pierwsze zasada legalności (art. 6 k.p.a.), a ponadto fakt, iż sąd administracyjny sprawuje kontrolę decyzji administracyjnych pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych), a nie pod względem ich celowości. Pogląd ten znajduje oparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który przyjął, że wykładnię celowościową, jako pomocniczą, można i należy stosować wówczas, gdy na tle dopuszczalnych reguł znaczeniowych języka sens przepisów prawa jest wieloznaczny, albowiem wykładnia ta nie może być stosowana w oderwaniu od wykładni językowej i wbrew tej wykładni (vide: wyrok NSA z dnia 7 października 1992 r., sygn. akt SA/Po 1167/92, "Współnota" 1993, nr 40, s. 18).

Pomimo, iż w niniejszej sprawie– w ocenie Sądu – nie mamy do czynienia z sytuacją wymagającą zastosowania innej – niż językowa – wykładni spornego przepisu art. 72a ust. 1 w/w ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny dodatkowo sięgnął do reguł wykładni systemowej pojęcia "wprowadzenie do obrotu", opierając się na założeniu, że poszczególne normy prawne powinny stanowić składnik spójnego systemu prawnego.

W ocenie Sądu przepis art. 72a ust. 1 ustawy o nasiennictwie należy do pewnego, względnie spójnego systemu norm prawnych regulujących zasady obrotu różnego rodzaju towarami (produktami), głównie w kontekście ochrony praw (bezpieczeństwa) konsumentów, jako wtórnych nabywców towarów. W tym zakresie Sąd, dokonując analizy w/w pojęcia, sięgnął do szeregu powszechnie obowiązujących w naszym kraju aktów normatywnych, które – w przeciwieństwie do ustawy o nasiennictwie – zawierają ustawową definicję pojęcia "wprowadzenie do obrotu" produktów (towarów). Na podstawie przeanalizowanych ustaw (przykładowo można wskazać m.in.: art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wyrobach medycznych – Dz.U. z 2001 r. Nr 126, poz. 1380 ze zm.; art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 30 marca 2001 r. o kosmetykach – Dz.U. z 2001 r. Nr 42, poz. 473 ze zm.; art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 21 czerwca 2002 r. o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego – Dz.U. z 2002 r. Nr 117, poz. 1007 ze zm., czy też przede wszystkim art. 5 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności - Dz.U. z 2002 r. Nr 166, poz. 1360 ze zm., jak również art. 3 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów – Dz.U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2275), Sąd zauważył, iż wszystkie te akty normatywne, definiując pojęcie "wprowadzenie do obrotu" - każą rozumieć przez to przekazanie po raz pierwszy danego wyrobu (produktu) użytkownikowi, konsumentowi, bądź sprzedawcy przez producenta, jego upoważnionego przedstawiciela lub importera.

Warto zauważyć, iż również na gruncie przepisów prawa cywilnego dotyczących odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny, wprowadzenie do obrotu także rozumiane jest jako pierwsza czynność w łańcuchu obrotu towarowego, za którą uznaje się umieszczenie rzeczy (towaru, produktu) na rynku (vide: "System Prawa Prywatnego. Tom 7. Prawo Zobowiązań – część szczegółowa" pod red. J. Rajskiego, C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 152; tak również m.in.: prof. E. Łętowska – patrz: "Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania" pod red. G. Bieńka, tom. 1, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 2001, s. 471-472).

W ocenie Sądu nie sposób – kierując się zasadą interpretacji przyjaznej dla prawa europejskiego (zasadę tę przyjął Trybunał Konstytucyjny m.in. w wyroku z dnia 28 stycznia 2003 r., K 2/02, OTK-A 2003/1/4) - nie odnieść się ponadto do unormowań prawa wspólnotowego. Zdaniem Sądu warto podnieść, choć oczywiście nie ma to znaczenia przesądzającego w niniejszej sprawie, że w prawie europejskim, w tzw. "dyrektywach nowego podejścia", w tym m.in. w Dyrektywie Rady 92/59/EEC z dnia 29 czerwca 1992 r. dotyczącej ogólnego bezpieczeństwa produktów, przez "wprowadzenie na rynek" (sformułowanie to jest odpowiednikiem naszego określenia "wprowadzenie do obrotu") rozumie się działanie, w efekcie którego dochodzi do udostępnienia wyrobu na rynku wspólnotowym po raz pierwszy, z zamiarem dalszej dystrybucji lub użytkowania na obszarze Wspólnoty Europejskiej.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organy administracji obu instancji przekroczyły granice błędnego rozumowania, zaś dokonana przez nie wykładnia przepisu art. 72a ust. 1 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie stanęła w oczywistej sprzeczności nie tylko z wykładnią językową (gramatyczną) tego przepisu, jak również przepisu art. 2 ust. 1 pkt 17 przedmiotowej ustawy, ale także z powołanym przez stronę skarżącą unormowaniem zawartym w § 44 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego. W rozporządzeniu tym upoważniony Minister wyraźnie odróżnił przedsiębiorcę wprowadzającego do obrotu materiał siewny od podmiotu prowadzącego obrót tymże materiałem, a więc nie sposób uznać – wbrew stanowisku organu II instancji, że nie można w żaden sposób łączyć tych dwóch aktów normatywnych przy interpretacji pojęcia "wprowadzenie do obrotu".

Dodatkowym argumentem, który świadczyć może – zdaniem Sądu – o wadliwej interpretacji w/w przepisów ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie dokonanej przez organy obu instancji, niech będzie fakt, iż w świetle obecnie obowiązującej ustawy z dnia 26 czerwca 2003 r. o nasiennictwie (Dz.U. z 2003 r. nr 137, poz. 1299 ze zm.) ustawodawca przyjął, że obowiązkiem wniesienia opłaty sankcyjnej obciążony będzie ten, kto "prowadzi obrót" materiałem siewnym niezgodnie z warunkami określonymi w ustawie (vide: art. 67 ust. 1 ustawy), a nie – jak poprzednio – podmiot wprowadzający ten materiał do obrotu. Na marginesie wypada jedynie zasygnalizować, iż nadal w nowej ustawie z 2003 r. występuje pewna niekonsekwencja wynikająca z braku jednoznacznego rozróżnienia przez ustawodawcę określenia "obrót materiałem siewnym" i "wprowadzenie do obrotu" tego materiału (vide: ust. 2 art. 67 w/w ustawy z 2003 r.), co może budzić również pewne wątpliwości interpretacyjne ze strony podmiotów gospodarczych uczestniczących w obrocie materiałem siewnym.

Skład orzekający Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydając niniejsze orzeczenie, nie uwzględnił odmiennego stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjny w Warszawie przyjętego w podobnych sprawach (vide: wyroki NSA w Warszawie z dnia 7 lutego 2003 r. wydane w sprawach sygn. akt III SA 2510/02 i III SA 2511/02), albowiem NSA w uzasadnieniu przedmiotowych orzeczeń nie przedstawił jakiejkolwiek analizy (interpretacji prawnej) pojęcia "wprowadzenie do obrotu", przyjmując bezkrytycznie zasadność stanowiska Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa.

Sąd uznał, iż w przypadku stosowania wszelkich sankcji (kar) finansowych o charakterze administracyjno-prawnym organ zobowiązany jest kierować się przede wszystkim ściśle interpretowanym postanowieniem danego przepisu prawa, a więc nie może odwoływać się wyłącznie do wykładni celowościowej (ratio legis) danego aktu normatywnego, abstrahując zupełnie od pozostałych dyrektyw wykładni prawa.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uchylił obie zaskarżone w niniejszej sprawie decyzje, jako wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, orzekając w tym zakresie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Z uwagi na uwzględnienie skargi Sąd - na podstawie przepisu art. 152 cyt. ustawy - orzekł w wyroku, iż do czasu uprawomocnienia się orzeczenia uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.