Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 330/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 34, art. 3 ust. 3 pkt 13
journal: Dz.U. 2007 nr 39 poz 251
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 26 września 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia del. WSA Mariola Kowalska /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 26 września 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Gd 961/10 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie usunięcia odpadów oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 27 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 961/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę J. K. na zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zwanego dalej "SKO", w Gdańsku z dnia [...] października 2010 r., nr [...], w przedmiocie usunięcia odpadów. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., znak: [...], Prezydent Miasta Gdyni, na podstawie art. 34 w zw. z art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2007 r., nr 39, poz. 251 ze zm.), nakazał współwłaścicielom nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działka nr [...], położonej w [...] przy ul. [...], usunięcie odpadów porzuconych na ww. nieruchomości, w terminie 14 dni, od daty otrzymania decyzji, poprzez zebranie odpadów i przekazanie ich podmiotowi posiadającemu zezwolenie Prezydenta Miasta Gdyni na odbiór odpadów komunalnych oraz przedstawienie organowi dokumentów poświadczających przekazanie odpadów ww. podmiotowi.

Wskazane rozstrzygnięcie podjęto w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu przez Prezydenta Miasta Gdańska, po uzyskaniu informacji od Straży Miejskiej o nielegalnym składowaniu odpadów na działce nr [...]. Organ ten zawiadomił wszystkich współwłaścicieli ww. nieruchomości, tj. J. K., A. K., D. K., M. J., T. J., D. L., E. J. – L. oraz K. J. - D.

W uzasadnieniu organ administracji powołał się na ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z których wynika, że przedmiotowa nieruchomość nie jest miejscem magazynowania i składowania odpadów. Wskazał, że przedmiotowa nieruchomość nie jest ogrodzona i jest zaśmiecana różnego rodzaju odpadami, tj. fragmentami mebli i sprzętu elektrycznego, zużytymi oponami, opakowaniami i butelkami, gruzem oraz workami ze zmieszanymi odpadami komunalnymi. Organ wskazał, że jeden ze współwłaścicieli J. K. był dwukrotnie już karany przez Sąd Grodzki w Gdyni za niedopełnienie obowiązku utrzymania czystości i porządku w obrębie posesji oraz niedostosowanie się do nakazu zabezpieczenia nieruchomości celem utrzymania jej należytego stanu.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. K.

Zaskarżoną decyzją SKO w Gdańsku, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchyliło ww. decyzję Prezydenta Miasta Gdańska w pkt. I. w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku.

W uzasadnieniu organ II instancji, powołując się na treść art. 34 ust. 1 i art. 3 ust. 3 pkt 13 zd. 3 ustawy o odpadach, wskazał, że na terenie działki nr [...] znajdują się odpady, co też nie jest kwestionowane przez strony postępowania. Z ewidencji gruntów wynika, że współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości są: J. K., A. K., D. K., M. J., T. J., D. L., E. J. – L., oraz K. J. - D. Z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części dzielnicy Chylonia w Gdyni - Osiedla Meksyk uchwalonego uchwałą nr XIX/622/00 Rady Miasta Gdyni z dnia 24 maja 2000 r. wynika, że przedmiotowa nieruchomość przeznaczona jest na funkcje mieszkaniowe, usługowe, działalność gospodarczą i produkcję nieuciążliwą oraz komunikację. Przedmiotowa nieruchomość nie jest zatem przeznaczona do składowania lub magazynowania odpadów, dlatego w ocenie organu II instancji zasadny w niniejszej sprawie był skierowany do ww. współwłaścicieli nakaz usunięcia odpadów. Organ I instancji miał również prawo określić w decyzji sposób wykonania nałożonego obowiązku, co uczynił w pkt 2 lit. a i b. sentencji zaskarżonej decyzji. W tym zakresie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

SKO w Gdańsku, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, stanęło na stanowisku, że z treści art. 34 ustawy o odpadach nie wynika, aby dawał on podstawę do orzekania w przedmiocie określenia terminu wykonania nałożonego obowiązku. W tej sytuacji ustalony w pkt. 1. zaskarżonej decyzji termin 14-dniowy wykonania nałożonego obowiązku określony został bez podstawy prawnej. Z tego względu Kolegium uchyliło w tym zakresie zaskarżoną decyzję.

Dalej SKO w Gdańsku, ustosunkowując się do zarzutów odwołania, stwierdziło, że nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, w szczególności brak możliwości ogrodzenia działki nie wyklucza możliwości nałożenia obowiązku usunięcia odpadów z działki, a nałożony obowiązek dotyczy tylko działki nr [...], która jest wyodrębniona geodezyjnie i której granice są ustalone. Ograniczenie możliwości wykorzystania działki ustalone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego również nie dotyczy postępowania prowadzonego w trybie art. 34 ustawy o odpadach.

Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. K., wskazując, że jest ona niezgodna z prawem i podjęto ją z drastycznym przekroczeniem terminu. Skarżący wyjaśnił, że ponad 70% nieruchomości należącej do niego i innych współwłaścicieli przeznaczona jest w planie i faktycznie użytkowana na potrzeby komunikacyjne mieszkańców okolicznych osiedli. Skarżący wskazał, że władającym powierzchnią ziemi jest Urząd Miasta Gdyni. Właściciele gruntu planami zagospodarowania przestrzennego zostali pozbawieni prawa do dysponowania nieruchomościami w częściach przeznaczonych pod komunikację. Skarżący wskazał, że działka nr [...] składa się z dwóch różnych działek. Bezprawnie zostały połączone w jedną działkę przedzieloną nieruchomością gminną bez przeprowadzania postępowania scaleniowego. Teren gminy dzielący nieruchomość skarżącego nie jest wydzielony geodezyjnie, tak jak nie są geodezyjnie wydzielone drogi. W związku z tym nie wiadomo, kto jest władającym powierzchnią ziemi i do kogo należą śmieci składowane na przedmiotowej działce. Skarżący zaznaczył, że zaskarżona decyzja została wydana po pół roku od daty wniesienia odwołania, wobec czego nie ma dla niego znaczenia, że uchylono termin wykonania zobowiązania do usunięcia odpadów.

W odpowiedzi na skargę SKO w Gdańsku wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 27 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Gd 961/10, oddalając skargę wskazał, że w oparciu o art. 34 ust. 1 i art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach organy obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami ww. ustawy oraz ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), a w oparciu o poczynione ustalenia sformułowały prawidłowe wnioski i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego.

Sąd wskazał, że przepis art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach zawierający definicję legalną pojęcia "posiadacza odpadów", stanowi również domniemanie, wedle którego władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Sąd wyjaśnił, na czym polega istota i charakter prawny tego domniemania (vide: Radecki W., Ustawa o odpadach. Komentarz, Warszawa 2008, s. 327).

Sąd wyjaśnił, że do zastosowania środka nadzorczego w postaci decyzji nakazującej usuniecie odpadów wymagane jest ustalenie następujących okoliczności: 1) istnienia odpadów, 2) składowania tych odpadów w miejscu nieprzeznaczonym do składowania i magazynowania odpadów, 3) podmiotu zobowiązanego do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów. Wskazane okoliczności mają charakter relewantny dla odpowiedzialności z art. 34 ustawy o odpadach. Następnie Sąd wskazał, że wystąpienie pierwszych dwóch ww. okoliczności nie jest w niniejszej sprawie kwestionowane, a poza tym okoliczności te potwierdza materiał dowodowy i ustalenia obowiązującego miejscowego planu.

W zakresie ustalenia podmiotu zobowiązanego do usunięcia odpadów, w ocenie Sądu, organy administracji prawidłowo przyjęły domniemanie, że posiadaczem odpadów w tym przypadku jest władający powierzchnią ziemi, czyli współwłaściciele nieruchomości stanowiącej działkę nr [...].

Sąd wskazał, że w rozpoznawanej sprawie nie został ustalony wytwórca odpadów ani inna osoba, która nimi faktycznie włada. Podnoszone przez skarżącego okoliczności odnoszące się do Gminy Miasta Gdyni, jako podmiotu faktycznie władającego odpadami, zdaniem Sądu, nie mogły doprowadzić do skutecznego obalenia domniemania prawnego. W dokumentacji sprawy, zwłaszcza w ewidencji gruntów, nie potwierdził się argument skargi, że władającym powierzchnią ziemi, na którym są nielegalnie składowane odpady, jest Gmina Miasta Gdynia.

Ponadto Sąd zauważył, że z okoliczności sprawy wynika, że wytwórcą przedmiotowych odpadów są osoby trzecie korzystające z ciągów komunikacyjnych przebiegających przez nieruchomość skarżącego oraz okolice. Brak możliwości ich zindywidualizowania powoduje jednak, że ta okoliczność jest irrelewantna dla obalenia domniemania z art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach.

W ocenie Sądu, w tej sytuacji organy zgodnie z prawem przyjęły, że domniemanie z art. 3 ust. 3 pkt 13 zd. 2 ustawy o odpadach przemawia za uznaniem, jako posiadaczy spornych odpadów, władających nieruchomością, na której zostały one zgromadzone, czyli ww. właścicieli. Nałożenie więc obowiązku usunięcia tych odpadów przez skarżącego i pozostałych współwłaścicieli było w pełni zgodne z art. 34 ustawy o odpadach, gdyż w świetle prawa są oni posiadaczami odpadów. Treść tego przepisu jest jasna, gdyż stanowi on podstawę do nakazania posiadaczowi odpadów obowiązku usunięcia ich z miejsc nieprzeznaczonych do składowania lub magazynowania. Skoro więc zgodnie z obowiązującym prawem skarżący został uznany za posiadacza takich odpadów, to nałożenie na niego odpowiedniego obowiązku było całkowicie zgodne z obowiązującym prawem.

W odniesieniu do określenia terminu wykonania obowiązku usunięcia odpadów, Sąd stwierdził, że organ odwoławczy prawidłowo uznał, że brak jest podstawy prawnej do jego wyznaczenia zobowiązanemu. Z treści art. 34 ustawy o odpadach nie wynika, aby dawał on podstawę do orzekania w przedmiocie określenia terminu wykonania nałożonego obowiązku (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 50/09, LEX nr 550330). W uzasadnieniu wyroku z dnia 15 czerwca 2010 r., sygn. akt II OSK 1015/09, Naczelny Sąd Administracyjny zajmując tożsame stanowisko wskazał, że w świetle przepisów procesowego i materialnego prawa administracyjnego należy bowiem odróżnić "ostateczność decyzji", która staje się natychmiast wykonana z dniem jej wydania od jej wymagalności, której każdorazowo termin wykonania określa odpowiedni przepis materialnego prawa administracyjnego rangi ustawowej.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, SKO w Gdańsku w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. prawidłowo uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku. Natomiast bez wpływu na legalność kwestionowanego rozstrzygnięcia pozostają argumenty skargi odnoszące się do ograniczenia uprawnień właścicieli działki nr [...] poprzez określoną w planie funkcję komunikacyjną części tej nieruchomości. Okoliczność wykorzystywania części działki skarżącego dla celów komunikacyjnych niewątpliwie przyczynia się do zwiększenia ryzyka składowania tam odpadów, ale pozostaje bez znaczenia dla zastosowania dyspozycji art. 34 ust. 1 ustawy o odpadach. Właściciele winni rozważyć możliwość zapobiegania dalszemu zaśmiecaniu ich własności poprzez ogrodzenie nieruchomości.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył J. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku; dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi kasacyjnej; oraz zasądzenie pełnomocnikowi z urzędu kosztów postępowania wg norm przepisanych, które nie zostały uiszczone, ani w całości ani w części zaznaczając, że Kancelaria jest płatnikiem podatku VAT.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego skutkujących niewyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w przedmiotowym postępowaniu, przez przyjęcie, że przepisy poniżej wskazane nie odnoszą się do sytuacji, w jakiej znalazł się skarżący, tj.

- art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. nr 78, poz. 483);

- art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 ze zm.);

- art. 21, art. 24 i przepisy Rozdziału 6 Rozgraniczanie nieruchomości art. 29-39 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. nr 240, poz. 2027);

- art. 6 pkt 1, art. 12, art. 92-94, art. 95 pkt 6, art. 97-98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.);

- art. 3-5, art. 6 ust. 2, art. 9, art. 16, art. 20, art. 23 i art. 36 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm.);

- art. 7, art. 34 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2010 r. nr 185, poz. 1243 ze zm.);

- art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 ze zm.);

- art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 3, art. 5 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2005 r. nr 236, poz. 2008 ze zm.);

- rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz.U. nr 45, poz. 453) w szczególności przepisy: Rozdziału 2. Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic wraz z przepisami Rozdziału 3. Wykonywanie czynności ustalania przebiegu granic.

Ponadto w skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego skutkujących uchybieniami mającymi istotne znaczenie w zaskarżanym postępowaniu, skutkującymi pozbawieniem skarżącego jego praw wynikających z ustawowych przepisów prawa, a w szczególności:

- art. 3 § 1, art. 106 § 3 i § 5, art. 134, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.;

- art. 292 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 ze zm.) w związku z art. 106 § 5 p.p.s.a.;

- art. 7-9, art. 11, art. 12, art. 35, art. 36, art. 75, art. 76, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 79, art. 80, art. 86 K.p.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do postanowień art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ liczne jej zarzuty dotyczące naruszenia norm prawa materialnego i procesowego nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku prawidłowo ocenił, że zasadnie organy administracyjne obu instancji nałożyły na współwłaścicieli działki nr [...] nakaz usunięcia odpadów zalegajacych na tej działce. Strona wnosząca skargę kasacyjną winna mieć na względzie, że kształt postępowania administracyjnego w konkretnej sprawie wyznaczają normy prawa materialnego, a sposób w jaki winny zostać wyjaśnione kwestie wynikające z normy prawa materialnego muszą być zgodne z zasadami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego. Z tego względu skoro podstawę prawną merytorycznej treści obu rozstrzygnięć stanowiły art. 34 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2007 r. nr 39, poz. 251 ze zm.), obowiązującej w dniu wydania zaskarżonej decyzji, to właśnie te przepisy wyznaczyły zakres przeprowadzenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o odpadach, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując sposób wykonania tej decyzji.

Z treści ww. przepisu wynika, że w niniejszej sprawie wymagane było ustalenie posiadacza odpadów, czy odpady te znajdują się w miejscu nieprzeznaczonym do ich składowania lub magazynowania oraz określenie sposobu wykonania nakazu usunięcia odpadów. Sąd I instancji prawidłowo wskazał, że w zasadzie niekwestionowany przez strony niniejszego postępowania był fakt składowania odpadów na działce nr [...], jak i to, że zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego teren tej działki nie jest przeznaczony do składowania lub magazynowania odpadów. W aktach sprawy brak jest dowodu, który pozwalałby na przyjęcie odmiennego stanowiska. Dopiero na etapie skargi kasacyjnej strona skarżąca kasacyjnie podniosła, że ze znajdujących się w aktach administracyjnych zdjęć nie wynika, czy rzeczywiście zobrazowane na tych zdjęciach odpady znajdują się na działce [...]. Na poparcie swojego stanowiska strona skarżąca kasacyjnie nie przedstawiła jednak żadnego kontrdowodu, z którego można być przyjąć, że Sąd I instancji niezasadnie przyjął, że brak samodzielności organu administracyjnego w zgromadzeniu materiału dowodowego nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro okoliczność składowania na ww. działce odpadów nie była kwestionowania przez nikogo. Ponadto ze skargi skierowanej do Sądu I instancji wynika wręcz odwrotnie, bowiem strona skarżąca wprost wskazała, że "nie wiadomo czyje są składowane śmieci", co odnosiło się do wcześniejszego wywodu strony skarżącej wskazującej na fakt, że działka nr [...] składa się z dwóch części. Nie ulega też wątpliwości, że z treści decyzji pierwszoinstancyjnej Prezydenta Miasta Gdyni jednoznacznie wynika, że zgodnie z treścią art. 34 ust. 1 ustawy o odpadach zawarty został w niej wymóg wskazania sposobu wykonania tej decyzji. W tym zakresie organ wskazał, że wymagane jest zebranie odpadów znajdujących się na terenie ww. nieruchomości oraz przekazanie ich podmiotowi posiadającemu zezwolenie na odbiór odpadów komunalnych. Z tego względu Sąd I instancji prawidłowo wskazał, że kwestią wymagającą rozważenia w niniejszej sprawie jest wskazanie "posiadacza odpadów" zalęgających na działce nr [...].

Sąd I instancji prawidłowo powołał się na treść art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach, w którym ustawodawca zawarł legalną definicję "posiadacza odpadów". Na tej podstawie Sąd I instancji prawidłowo wskazał, że w zakresie ustalenia podmiotu zobowiązanego do usunięcia odpadów organy administracji prawidłowo przyjęły domniemanie, że posiadaczem odpadów w tym przypadku jest władający powierzchnią ziemi, czyli współwłaściciele nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]. W skardze kasacyjnej nie przedstawiono żadnego dowodu, który pozwalałby na przyjęcie odmiennego stanowiska, w szczególności nie przestawiono dowodów na poparcie, kto konkretnie pozostawia na ww. działce odpady. Dlatego Sąd I instancji zasadnie wskazał, że fakt wytwarzania przedmiotowych odpadów przez niezindywidualizowane osoby trzecie korzystające z ciągów komunikacyjnych przebiegających przez nieruchomość skarżącego oraz okolice, nie oznacza, że z tej przyczyny możliwe jest obalenie domniemania z art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach. Poza tym strona wnosząca skargę kasacyjną nie złożyła ani w postępowaniu administracyjnym, ani sądowoadministracyjnym żadnych innych dowodów, które mogłyby pozwolić na obalenie ww. domniemania prawnego. Z tego względu zasadnie w niniejszej sprawie przyjęto, że posiadaczami odpadów są współwłaściciele działki nr [...]. W tych warunkach Sąd I instancji nie mógł przyjąć innego stanowiska niż to, zgodnie z którym obowiązek usunięcia tych odpadów przez skarżącego i pozostałych współwłaścicieli był w pełni zgodny z art. 34 ustawy o odpadach, gdyż w świetle prawa są oni posiadaczami odpadów. Z tego względu zarzut dotyczący naruszenia art. art. 7, art. 34 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach pozbawiony jest usprawiedliwionych podstaw.

Dla dokonania tej oceny nie mają zupełnie znaczenia podnoszone w skardze kasacyjnej zarzuty związane z wydzieleniem granic działki nr [...] i sposobem przeznaczenia terenu tej działki a wynikające z zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z załączonych do akt sprawy wypisów z map ewidencyjnych gruntów, działka nr [...], wbrew twierdzeniom strony wnoszącej skargę kasacyjną, ma prawnie wydzielone granice, a zatem ich faktyczne wytycznie i ewentualne ogrodzenie zależne jest wyłącznie od woli współwłaścicieli tej nieruchomości. Nie ma tu znaczenia, że działka nr [...] przedzielona jest działką nr [...]. Ponadto z przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wynika by przeznaczenie określonego terenu na określone funkcje mogło decydować o zmianie podmiotu władającego, zarządzającego, czy posiadającego prawo własności do takiego terenu. Jak wskazuje strona skarżąca kasacyjnie, w związku z ustaleniami miejscowego planu na terenie działki nr [...] nie doszło do realizacji zapisów tego planu, w tym poprzez przeprowadzenie stosownych podziałów ww. działki. W tym miejscu wyjaśnienia stronie wnoszącej skargę kasacyjną wymaga, że to w związku z podziałem działki nr [...] zgodnie z postanowieniami planu miejscowego i wytyczeniu nowych granic geodezyjnych mogłoby dojść, na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, do zmiany stosunków własnościowych na tym terenie. Nie ma przeszkód by taki proces podziału zainicjowała i przeprowadziła sama strona skarżąca kasacyjnie, co jednak wymagało będzie zgody Prezydenta Miasta Gdyni w formie decyzji administracyjnej. Natomiast same ustalenia miejscowego planu w zakresie przeznaczenia terenu nie wywierają takiego skutku, który mógłby decydować o zmianie podmiotu uprawnionego do władania takim terenem. W niniejszej sprawie ww. stanowisko strony skarżącej kasacyjnie daje podstawę do stwierdzenia, że ma ono swoje źródła w subiektywnym odczuciu, wynikającym z przekonania, że skoro miejscowy plan przeznaczył działkę skarżącego m.in. na ciągi komunikacyjne, to skarżący nie ma już interesu w tym by dbać o należyty stan tej nieruchomości w tej części, w tym utrzymanie porządku na tej nieruchomości. Owe subiektywne odczucie nie ma jednak nic wspólnego z obowiązującym prawem.

Ponadto z uwagi na treść art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd Administracyjny nie jest uprawniony w niniejszej sprawie do badania zasadności przeznaczenia w ww. miejscowym planie części działki nr [...] na określone cele, ponieważ granice sprawy wyznacza zaskarżona decyzja SKO w Gdańsku, czyli mamy tu do czynienia wyłącznie z kwestią legalności nałożonego na współwłaścicieli działki nr [...] nakazu usunięcia odpadów. W związku z zarzutami skargi kasacyjnej, a dotyczącymi naruszenia prawa własności, należy wskazać, że ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wpisuje się w dopuszczalny prawem system ingerencji władzy publicznej w prawo własności. Prawo własności nie ma bowiem charakteru absolutnego i może być ograniczane po spełnieniu określonych warunków, w tym za słusznym odszkodowaniem, co wynika z takich przepisów Konstytucji RP jak: art. 21 ust. 2, art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 3. A poza tym, z prawa własności wynikają również obowiązki dla właściciela, w tym wymogi wynikające z art. 5 ust. 1-3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i art. 7 ustawy o odpadach, w szczególności zbieranie powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie i pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych (...) w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi. Dlatego zarzuty dotyczące naruszenia art. art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 2 Konstytucja RP, art. 144 K.c., art. 21, art. 24 i art. 29-39 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, art. 6 pkt 1, art. 12, art. 92-94, art. 95 pkt 6, art. 97-98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, art. 3-5, art. 6 ust. 2, art. 9, art. 16, art. 20, art. 23 i art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 3, art. 5 ust. 4 i 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości - pozbawione są jakichkolwiek usprawiedliwionych podstaw.

W kwestii podnoszonej przez stronę skarżącą kasacyjnie, a dotyczącej sprawowania zarządu nad częścią działki nr [...] przez Miasto Gdynia, to ani z akt sprawy, ani z twierdzeń strony skarżącej kasacyjnie nie wynika, że takowy zarząd był sprawowany na działce nr [...]. Nie wynika więc z akt sprawy, czy w niniejszej sprawie zaistniały w ogóle podstawy do przejęcia przez Miasto Gdynia jakiejkolwiek części działki nr [...] na jej własność na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. W szczególności strona skarżąca kasacyjnie nie przestawiła stosownej decyzji właściwego wojewody, która potwierdzałaby taki fakt, ponieważ zgodnie z art. 73 ust. 3 tej ustawy podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości, o których mowa w ust. 1, jest ostateczna decyzja wojewody. Poza tym ze znajdujących się w aktach sprawy aktualnych wyrysów z map ewidencji gruntów nie wynika by do takich zdarzeń prawnych doszło w odniesieniu do działki nr [...], objętej przedmiotowym nakazem. Nie potwierdza tego również przedłożone w załączeniu do skargi kasacyjnej pismo Prokuratury Rejonowej w Gdynia z października 2000 roku, a więc sporządzone po

"1 stycznia 1999 r.", z którym to dniem nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, stawały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Poza tym art. 73 ww. ustawy nie przewidywał uzyskania przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego prawa do zarządu jako prawnej formy władania nieruchomością. Nie potwierdzają tego również inne dowody załączone do skargi kasacyjnej, jak zawiadomienie o sprostowaniu oznaczenia / obszaru nieruchomości, nakazy płatnicze i ustalenia miejscowego planu. Zarzuty strony skarżącej kasacyjnie pozbawione są w tym zakresie usprawiedliwionych podstaw.

Z powyższych wywodów wynika, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił legalność przeprowadzonego postępowania administracyjnego i wydanych w trakcie tego postępowania decyzji administracyjnych. Nie można zatem w tym zakresie skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a., ponieważ i tak niezależnie od oceny Sądu I instancji, w zaskarżonym wyroku została poddana legalność zaskarżonej decyzji, w ramach której sformułowana ocena odnosiła się do wszystkich elementów postępowania administracyjnego, a wynikających z treści art. 34 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach. Świadczy to też o prawidłowo zastosowanym przez Sąd I instancji art. 134 § 1 p.p.s.a., którym rozstrzygnął w granicach niniejszej sprawy, tj. o legalności nakazu dotyczącego usunięcia odpadów. W tym zakresie postępowanie dowodowe nie wymagało uzupełnienia, dlatego trudno jest się doszukać naruszenia art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a., tym bardziej, że strona skarżąca kasacyjnie nie wskazała, jakie dowody winien Sąd I instancji przeprowadzić, i czy ich przeprowadzenie mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Nie można też Sądowi I instancji skutecznie zarzucić naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., ponieważ uzasadnienie wyrok zawiera zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, w tym negatywną ocenę legalności wyznaczonego przez organ I instancji terminu do wykonania ww. nakazu. Co prawda strona skarżąca zasadnie wskazuje, że Sąd I instancji w ogóle nie odniósł się do przekroczenia przez organ II instancji terminu do wydania decyzji, jednak brak takiej analizy nie ma wpływu na dokonaną przez Sąd I instancji ocenę legalności nakazu usunięcia odpadów. Stosownie do treści art. 149 § 1 w związku z art. 50 § 1 p.p.s.a. kwestia ta, celem zbadania potencjalnego stanu bezczynność organu lub przewlekłości postępowania administracyjnego, winna zostać zainicjowana odrębną skargą przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną. Z treści skargi skierowanej do Sądu I instancji nie wynika by strona skarżąca występowania z taką skargą. Strona skarżąca kasacyjnie winna miec na względzie, że sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję administracyjną, w oparciu o przesłankę naruszenia prawa przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.) nie mógłby stwierdzić, że podstawą do uchylenia decyzji jest naruszenie art. 35 K.p.a. (terminów załatwienia sprawy), ponieważ taka wada postępowania nie ma istotnego wpływu na ocenę legalności rozstrzygnięcia zawartego w decyzji administracyjnej.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji licznych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego należy wskazać, że sądy administracyjne nie procedują na podstawie tych przepisów, co oznacza, że brak jest bezpośredniego skutku pomiędzy treścią rozstrzygnięcia zawartego w wyroku sądu administracyjnego a treścią przepisów K.p.a. Krótko mówią sąd administracyjny nie może wprost naruszyć przepisów K.p.a. W tym zakresie wymagane jest powiązanie naruszenia przepisów K.p.a. z odpowiednimi przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co umożliwiłoby skonkretyzowanie zarzutu i wykazanie, do jakiego rodzaju naruszenia, a wynikającego z p.p.s.a., doszło przy wydaniu wyroku przez sąd administracyjny. Wynika to z rygoryzmu formułowania zarzutów skargi kasacyjnej, wynikającego z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W tym zakresie skarga kasacyjna zawiera zatem błędnie sformułowany zarzut.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.