Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 991/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Pomoc publiczna
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: § 3 pkt 3 lit. a) i b), § 5 ust. 1, § 9 ust. 1, ust. 3 pkt 1, § 10 ust. 1, § 10 ust. 2 pkt 1 lit. c), § 10 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2005 nr 17 poz 142
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
article: art. 29 ust. 1, ust. 2
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 153 poz 30 art. 71 ust. 2
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr  1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR).
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 ust. 3
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2010r. sprawy ze skargi I.K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE. skargę oddala


UZASADNIENIE

I. K. w dniu [...] lutego 2005 r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. wniosek o pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Skarżący zobowiązał się do realizacji przedsięwzięć określonych w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, polegających na wyposażeniu gospodarstwa rolnego w płytę gnojową o powierzchni [...] m2 oraz w zbiornik na gnojówkę o pojemności [...] m3. Następnie w dniu [...] marca 2005 r. złożył zmianę do powyższego wniosku uzupełniając listę planowanych przedsięwzięć o przygotowanie ścian i podłóg w pomieszczeniach do doju oraz w pomieszczeniach do przechowywania mleka w celu czyszczenia i odpływu cieczy oraz usuwania zanieczyszczeń z tych pomieszczeń.

Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. przyznał skarżącemu wnioskowaną pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej w łącznej wysokości [...] zł. Organ wskazał, iż przyznana pomoc finansowa zostanie wypłacona w dwóch równych ratach z zastrzeżeniem dopełnienia obowiązków wynikających z treści § 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zm.). Pierwsza rata płatności w wysokości [...] zł została przekazana na rachunek bankowy Strony w dniu [...] sierpnia 2006 r.

W dniu [...] listopada 2007 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. wystosował do I. K. informację, że zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 sierpnia 2006 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz. U. Nr 142, poz. 1016 ) ostateczny termin na dostosowanie gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej odnośnie składowania nawozów naturalnych upływał z dniem 31 grudnia 2007 r.

W dniu [...] stycznia 2008 r. wnioskodawca złożył oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW, w rozumieniu decyzji Komisji (EWG) nr 85/377 z dnia 7 czerwca 1985 r. ustanawiającej wspólnotową typologię gospodarstw rolnych (Dz. U. UE L 220 z dnia 17 sierpnia 1985 r., str. 1 ze zm.).

W dniu [...] lutego 2008 r. w gospodarstwie wnioskodawcy odbyła się obowiązkowa wizytacja w ramach kontroli przeprowadzanej po złożeniu oświadczenia przed wypłatą drugiej raty, w trakcie której stwierdzono, że przedsięwzięcia opisane w planie dostosowania, na które Producent otrzymał pomoc w wysokości [...] zł nie zostały zrealizowane, ponieważ płyta gnojowa i zbiornik na gnojówkę nie zostały wybudowane. Nie wykonano także przedsięwzięcia dotyczącego spełnienia minimalnych standardów, co do higieny i warunków utrzymania zwierząt w rozumieniu przepisów w sprawie wymagań weterynaryjnych dla mleka oraz produktów mlecznych. Powyższe zostało potwierdzone protokołem z wizytacji nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r.

Z uwagi na negatywny wynik kontroli organ I instancji pismem z dnia [...] lutego 2008 r. zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie uchylenia decyzji o przyznaniu pomocy finansowej.

W dniu [...] marca 2008 r. I. K. stawił się w Biurze Powiatowym ARiMR w B. i poinformował, że złożył oświadczenie o realizacji przedsięwzięcia w celu uzyskania środków finansowych na dokończenie inwestycji oraz nie utracenia pierwszej raty. Beneficjent oświadczył, że jego celem nie było wyłudzenie pieniędzy. Strona podnosi, że była świadoma konsekwencji braku złożenia oświadczenia. Beneficjent oświadczył również, że gdyby wizytacja w gospodarstwie nie była przeprowadzona [...] lutego 2008 r. tylko na dzień składania wyjaśnień, czyli na dzień [...] marca 2008 r. miałby zalaną płytę. Ponadto w dniu [...] marca 2008 r. wnioskodawca złożył w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o cofnięcie złożonego oświadczenia o zakończeniu inwestycji oraz osiągnięciu żywotności gospodarstwa powyżej 4 ESU. Prośbę uzasadnił tym, że inwestycja została rozpoczęta a ponieważ nie chciał stracić pieniędzy złożył nie do końca prawdziwe oświadczenie. Oświadczył również, że gdyby wiedział, iż Prezes Rady Ministrów podpisze w dniu 15 stycznia 2008 roku rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, które przedłużyło termin zakończenia inwestycji do dnia 31 lipca 2008 r. wcale nie składałby oświadczenia. W związku z powyższym zwrócił się o zawieszenie lub umorzenie prowadzonego postępowania wyjaśniającego.

Postanowieniem z [...] kwietnia 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. odmówił zawieszenia postępowania w sprawie uchylenia decyzji nr [...] z [...] lipca 2006 r. i decyzją z [...] kwietnia 2008 r. nr [...] uchylił powyższą decyzję z [...] lipca 2006 r. o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej z uwagi na fakt, iż producent rolny nie dopełnił warunku od którego uzależniono płatność, tj. nie zrealizował przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania.

Po rozpatrzeniu wniesionego od powyższej decyzji odwołania Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Biura Powiatowego z [...] kwietnia 2008 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Na powyższą decyzję Strona nie wniosła skargi do WSA w Warszawie.

W konsekwencji wskazanych wyżej decyzji – po wszczęciu postępowania z urzędu (postanowienie z dnia [...] września 2008 r.) – Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] października 2008 r. nr [...] ustalił I. K. kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości [...] zł z tytułu dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE.

W efekcie złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa – decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z [...] października 2008 r. W uzasadnieniu decyzji Prezes wskazał, iż z akt sprawy wynika, że I. K. nie zrealizował przedsięwzięcia opisanego w planie dostosowania gospodarstwa do standardów Unii Europejskiej. W związku z powyższym zobowiązany jest do zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu dostosowania gospodarstwa do standardów Unii Europejskiej, co zostało ustalone decyzją Prezesa ARiMR z [...] października 2008 r. wraz z odsetkami naliczonymi od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności. Podstawę zwrotu stanowi w tym przypadku § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, zgodnie z którym, "Pierwsza rata płatności podlega zwrotowi, jeżeli producent rolny nie zrealizował w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania lub nie złożył w terminie oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1 lit. b." Odnosząc się do podnoszonych przez wnioskodawcę okoliczności, iż nie zrealizował on przedsięwzięcia inwentarskiego z powodu zawalenia dachu budynku inwentarskiego oraz z powodu uszkodzenia przybudówki gdzie miało być pomieszczenie na dojarkę i punkt sanitarny, Prezes ARiMR wyjaśnił, iż wskazywane przyczyny nie mieszczą się w katalogu okoliczności określonych w § 10 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r., w których pierwsza rata płatności nie podlega zwrotowi. Zwrócił przy tym uwagę na fakt, iż wnioskodawca nie przedstawił żadnego dokumentu, na podstawie którego można by uznać wystąpienie w jego gospodarstwie zdarzenia losowego w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych. W związku z powyższym stwierdził, że brak jest argumentów, które pozwoliłyby na odstąpienie od dochodzenia kwoty nienależnych płatności.

W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił Prezesowi ARiMR naruszenie przepisów prawa wspólnotowego i krajowego dotyczących środków pomocowych dla rolnictwa. Podkreślił, iż składając oświadczenie kierował się zapisami rozporządzenia RM z dnia 1 sierpnia 2006 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, które określało dokładną datę realizacji przedsięwzięcia na dzień 31 grudnia 2007 r. Podał, że nie złożenie oświadczenia oznaczało zwrot pierwszej raty, a zatem miał do wyboru albo oddać całą kwotę albo ryzykować i złożyć oświadczenie, gdyż zawalił mu się remontowany budynek inwentarski do końca w części jeszcze nie wyremontowanej. Podkreślił przy tym, iż złożenie przez niego oświadczenia było błędem, gdyż rolnicy, którzy oświadczenia takiego nie złożyli na skutek wejścia w życie nowelizacji z 15 stycznia 2008 r. do ww. rozporządzenia mieli szansę na zrealizowanie inwestycji przez następne pół roku. O zmianach tych nie został poinformowany przez pracowników organu, zarówno w siedzibie Biura Powiatowego jak i w przesłanej do niego w dniu [...] listopada 2007 r. informacji, przypominającej mu o upływającym w dniu 31 grudnia 2007 r. terminie na wykonanie inwestycji. Podniósł również, iż nie został poinformowany o możliwości złożenia oświadczenia o niezrealizowaniu inwestycji z przyczyn losowych. Zdaniem skarżącego to Agencja powinna informować wnioskodawcę o wszystkich przysługujących mu uprawnieniach i obowiązkach, gdyż rolnik nie jest świadomy swoich praw. Wskazał również, że dołączył do akt administracyjnych dokumentację fotograficzną pokazującą w jakich warunkach przebywały zwierzęta po zawaleniu się dachu, co powinno być wystarczającym udokumentowaniem zniszczenia budynku inwentarskiego.

W odpowiedzi na skargę, Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd badając bowiem zaskarżoną decyzję nie dopatrzył się naruszeń prawa, które dawałyby podstawę do jej uchylenia.

Na wstępie zauważyć należy, iż ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) określa zadania oraz właściwość jednostek organizacyjnych i organów, w zakresie wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji EFOiGR dotyczące m.in. wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, określonych przepisami Unii Europejskiej oraz postanowieniami Traktatu Akcesyjnego.

Zgodnie z delegacją ustawową zawartą w art. 3 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy Rada Ministrów określiła w rozporządzeniu z dnia 18 stycznia 2005 r., w zakresie ustalonym w planie rozwoju obszarów wiejskich, szczegółowe warunki i tryb udzielania oraz zwracania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Stosownie do § 3 pkt 3 lit. a) i b) rozporządzenia płatność jest udzielana producentowi rolnemu, który zobowiąże się do realizacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE, w terminie określonym w tym planie, w celu dostosowania:

- gospodarstwa rolnego do wymagań w zakresie przechowywania nawozów naturalnych określonych w przepisach o nawozach i nawożeniu oraz w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mające na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych,

- gospodarstwa produkcyjnego, w rozumieniu przepisów w sprawie wymagań weterynaryjnych dla mleka oraz produktów mlecznych, do minimalnych standardów co do higieny określonych w wymaganiach weterynaryjnych dla tego gospodarstwa.

Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia przedsięwzięcie, o którym mowa w § 3 pkt 3 lit. a tiret pierwsze, polega na wyposażeniu gospodarstwa rolnego w płytę gnojową lub zbiornik na gnojowicę lub gnojówkę lub na rozbudowie płyty gnojowej. Natomiast przedsięwzięcie, o którym mowa w § 3 pkt 3 lit. b, polega na takim przygotowaniu ścian i podług w pomieszczeniach do doju oraz w pomieszczeniach do przechowywania mleka, które ułatwi czyszczenie i odpływ cieczy oraz usuwanie zanieczyszczeń z tych pomieszczeń.

Rozporządzenie w § 9 ust. 1 stanowi, iż płatność wypłaca się w dwóch równych ratach. Stosownie do § 9 ust. 3 pkt 1 drugą ratę płatności wypłaca się jeżeli producent rolny zrealizował w terminie przedsięwzięcie określone w planie dostosowania oraz nie później niż w dniu, w którym upłynął termin zakończenia realizacji tego przedsięwzięcia, osiągnął wielkość ekonomiczną gospodarstwa rolnego wynoszącą co najmniej 4 EJW (ESU), w rozumieniu decyzji Komisji (EWG) nr 85/377 z dnia 7 czerwca 1985 r. ustanawiającej wspólnotową typologię gospodarstw rolnych oraz złożył kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego, nie później niż w terminie 14 dni od dnia, w którym upłynął termin zakończenia realizacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania, na formularzu udostępnionym przez Agencję, oświadczenie o zakończeniu realizacji tego przedsięwzięcia oraz o tym, że wielkość ekonomiczna gospodarstwa rolnego wynosi co najmniej 4 EJW (ESU).

Należy również wskazać, iż decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia [...] lipca 2006 r. o przyznaniu skarżącemu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE zawierała wyraźnie sformułowany warunek, że druga rata płatności zostanie wypłacona w terminie 60 dni od dnia złożenia oświadczenia o zakończeniu realizacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania. Skutkiem niezrealizowania przedsięwzięcia w terminie nie jest wyłącznie nie otrzymanie drugiej raty, ale również obowiązek zwrotu pierwszej raty płatności, o czym stanowi § 10 ust. 1 rozporządzenia, zgodnie z którym pierwsza rata płatności podlega zwrotowi, jeżeli producent rolny nie zrealizował w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania lub nie złożył w terminie oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1 lit. b.

Jak wynika z materiału dowodowego, i czego nie kwestionuje również sam skarżący, nie zrealizował on zadeklarowanego przedsięwzięcia w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej w terminie określonym w tym planie, w celu dostosowania: płyta gnojowa i zbiornik na gnojówkę nie zostały wybudowane, nie wykonano przedsięwzięcia w zakresie spełnienia minimalnym standardów, co do higieny i warunków utrzymania zwierząt w rozumieniu przepisów w sprawie wymagań weterynaryjnych dla mleka oraz produktów mlecznych (protokół z wizytacji nr 179 z 29 lutego 2008 r.). Ostateczny termin na dostosowanie gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej odnośnie składowania nawozów naturalnych upływał z dniem 31 grudnia 2007 r. natomiast przedsięwzięcia dotyczącego spełnienia minimalnych standardów co do higieny i warunków utrzymania zwierząt w rozumieniu przepisów w sprawie wymagań weterynaryjnych dla mleka oraz produktów mlecznych powinno zostać zakończone w terminie nie dłuższym niż 12 miesięcy od dnia przyznania płatności tj. od [...] lipca 2006 r. Brak realizacji przez skarżącego przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania było powodem uchylenia przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. decyzją z [...] kwietnia 2008 r. nr [...] decyzji z [...] lipca 2006 r. nr [...] o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Powyższa decyzja została następnie utrzymana w mocy decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR. Powyższa decyzja jest ostateczna i prawomocna, a zatem nie może być negowana w aktualnie toczącym się postępowaniu. Warto przypomnieć, że wówczas, kiedy ją wydano, strona nie złożyła środka zaskarżenia godząc się na poczynione tam ustalenia faktyczne i związane z tym konsekwencje.

W związku z powyższym z uwagi na prawomocne uchylenie decyzji o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej skarżący utracił uprawnienie do przedmiotowej płatności. Brak realizacji przez skarżącego przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania (potwierdzone prawomocną decyzją) spowodowało ziszczenie się przesłanki z § 10 ust. 1 rozporządzenia RM z 18 stycznia 2005 r. skutkującej żądaniem zwrotu otrzymanej w dniu [...] sierpnia 2006 r. płatności w wysokości [...] zł wraz z odsetkami.

Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm. ) to Prezes ARiMR ustala w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków:

1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej;

2) krajowych, przeznaczonych na:

a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej,

b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej.

Natomiast wypłacone nienależnie skarżącemu środki finansowe z tytułu dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej pochodzą ze środków z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy.

Tak więc zasadnie Prezes ARiMR, po zakończeniu postępowania w sprawie zasadności przyznania płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, wydał w dniu [...] października 2008 r. decyzję o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności. Sama ustawa o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa określa tryb zwrotu powyższych środków, jednak zasadnicze podstawy zwrotu wynikają z przepisów wspólnotowych. Na uwagę zasługuje tu art. 71 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/99 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR), zgodnie z którym w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z art. 73 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, dalej zwanego "rozporządzeniem nr 796/2004". W myśl art. 73 ust. 3 rozporządzenia nr 796/2004 "odsetki naliczane są za okres między powiadomieniem rolnika o konieczności zwrotu oraz zwrotem lub potrąceniem. Stosowana stopa odsetek jest obliczana zgodnie z przepisami prawa krajowego, lecz nie jest ona niższa niż stopa procentowa stosowana w przepisach krajowych w odniesieniu do przypadku zwrotu kwot pieniężnych".

Na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do kwoty nienależnie pobranych płatności, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) z wyłączeniem przepisów dotyczących umarzania należności, odraczania płatności oraz rozkładania płatności na raty.

A zatem w świetle powyższych przepisów oraz okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy obowiązek zwrotu przez skarżącego nienależnie pobranych płatności nie budzi wątpliwości.

Skarżący natomiast w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego podnosił, że niezrealizowanie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania było spowodowane zawaleniem się budynku inwentarskiego, co jego zdaniem wyczerpuje dyspozycję § 10 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 18 stycznia 2005 r., który to przepis przewiduje katalog okoliczności, w których pierwsza rata płatności nie podlega zwrotowi. Zgodnie z treścią powyższego przepisu, pierwsza rata płatności nie podlega zwrotowi jeżeli:

1) realizacja przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania była niemożliwa ze względu na:

a) długotrwałą niezdolność do pracy producenta rolnego lub

b) wystąpienie klęski żywiołowej, lub

c) zniszczenie budynków inwentarskich w gospodarstwie na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, lub

d) wystąpienie choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie rolnym producenta rolnego;

2) producent rolny:

a) złożył oświadczenie o zaistnieniu okoliczności wymienionych w pkt 1 zamiast

oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1 lit. b, w terminie 14 dni od dnia, w którym okoliczności te ustąpiły,

b) zrealizował przedsięwzięcie określone w planie dostosowania w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia oświadczenia, o którym mowa w lit. a.

Zważyć przy tym należy, iż zdarzenie wskazywane przez skarżącego można analizować jedynie jako wystąpienie okoliczności określonej w § 10 ust. 2 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia. Jednak w świetle powyższego przepisu zniszczenie budynków inwentarskich w gospodarstwie rolnym winno nastąpić na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszy Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, a fakt wystąpienia tego zdarzenia powinien zostać potwierdzony odpowiednim dokumentem, stanowiącym podstawę do stwierdzenia wystąpienia zdarzenia losowego - kwestie te leżą w gestii ubezpieczycieli. Skarżący wskazał natomiast, iż zniszczenie/zawalenie budynków było wynikiem jego długoletniego użytkowania (budynki przejęte od ojca) nie zaś w wyniku ognia lub innych zdarzeń losowych w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Ponadto drugą niezbędną przesłanką odstąpienia od zwrotu pierwszej raty płatności jest złożenie przez producenta rolnego oświadczenia o zaistnieniu określonej okoliczności w terminie 14 dni od dnia, w którym okoliczności te ustąpiły, a także zrealizowanie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia takiego oświadczenia. Powyższego warunku, jak wynika z akt administracyjnych, skarżący również nie spełnił.

W związku z powyższym załączone do pisma z [...] września 2008 r. (k. 23 - 67 akt adm.) zdjęcia i faktury nie mogą stanowić potwierdzenia wypełnienia dyspozycji § 10 ust. 2 pkt 1 lit. c w związku z § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia RM z dnia 18 stycznia 2005 r., a tym samym nie mogą być dowodem odstąpienia od dochodzenia kwoty nienależnych płatności.

Dodatkowo Sąd odnosząc się do kolejnych zarzutów skarżącego zauważa, iż skarżący składając wniosek o przyznanie płatności na dostosowanie gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej znał zasady przyznawania tej pomocy, konsekwencji niewykonania zobowiązania i obowiązki jakie spoczywają na producencie rolnym przystępującym do programu. Powyższe I. K. potwierdził złożonym na wniosku własnoręcznym podpisem. Ponadto podkreślić należy, iż powoływana przez skarżącego zmiana z [...] stycznia 2008 r. rozporządzenia RM z 18 stycznia 2005 r. została ogłoszona i weszła w życie 21 stycznia 2008 r. zatem nie była ona znana Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w B. w dacie [...] stycznia 2008 r. W tych okolicznościach zarzut podniesiony przez skarżącego dotyczący ponoszenia konsekwencji błędów urzędników, zważywszy na fakt braku realizacji przedsięwzięcia i złożenia nieprawdziwego oświadczenia jest bezzasadny.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.