Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2522/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art 15, 170 , 154 par 1 lit c, art 200,205 par 2 ppsa
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: par 14 ust 2 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002 r.
journal: Dz.U. 2013 poz 490
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez  Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Sękowska Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi T.W. i J.W. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Środowiska solidarnie na rzecz T.W. i J.W. kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. Minister Środowiska (dalej również jako: "organ odwoławczy") po rozpatrzeniu zażalenia T.W. i J.W. (dalej : "skarżących") na postanowienie Dyrektora [...] Parku Narodowego (dalej: "Dyrektora [...]") z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku jednorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, na działkach nr [...] i [...] w miejscowości [...], Gmina [...] (dalej również jako "planowana inwestycja") utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. Dyrektor [...] wydał postanowienie nr [...], którym odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji. W motywach postanowienia wskazał m.in., że planowana inwestycja stanowić będzie zagrożenie zewnętrzne dla [...] Parku Narodowego (dalej zwanego "[...]", "Parkiem") z powodu zmniejszenia powierzchni terenów niezabudowanych oraz zwężenia połączenia pomiędzy obszarami użytkowanymi przyrodniczo (użytki rolne). Ponadto przedmiotowe działki znajdują się w korytarzu ekologicznym, biegnącym od granicy Parku na wschód w kierunku enklawy Parku "[...]" i Wyżyny [...]. Korytarz ten umożliwia bytowanie i krzyżowanie się populacji roślin i zwierząt zamieszkujących wskazane obszary. Zdaniem Dyrektora Parku, planowany pod zabudowy obszar powinien pozostać jako obszar użytkowany rolniczo.

Po rozpatrzeniu zażalenia na ww. postanowienie Minister Środowiska utrzymał je w mocy postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. nr [...]. Uzasadniając swoje stanowisko stwierdził m. in., że skoro otulina parku narodowego, tworzona na podstawie wyraźnej delegacji ustawowej, ma zabezpieczać park przed zagrożeniami zewnętrznymi, wynikającymi z działalności człowieka, a takim zagrożeniem niewątpliwie jest próba zawężenia przestrzeni w istniejącym korytarzu ekologicznym, to planowane przedsięwzięcie będzie miało negatywny wpływ na walory przyrodnicze Parku. Powołał się na opinię przyrodniczą dr A.K. z dnia [...] lipca 2013 r. Wynika z niej, że przedmiotowe działki nr [...] i [...] są otwartym ekosystemem nieleśnym bez zabudowy i zlokalizowane są w przesmyku pomiędzy istniejącą zabudową, stanowiąc ważną część przebiegającego tamtędy korytarza ekologicznego. Otoczenie działek stanowią pola uprawne. Minister stwierdził, że Park jest wyspą w ok. 70% leśną, otoczoną polami uprawnymi i terenami zabudowanymi wsi i przysiółków. Granica [...] ma długość ok. 50 km, co przy jego niewielkiej powierzchni, wynoszącej ok. 2,1 tys. ha powoduje bardzo dużą dostępność jego obszaru, co jest czynnikiem niekorzystnym. Park obejmuje dwa kompleksy leśne. W części południowej jest to rejon Góry [...], [...] i [...]. W północnej części jest to wzgórze [...] i [...]. Nie ma żadnego połączenia leśnego, ani od strony zachodniej – z obszarem [...], ani północno-wschodniej z [...] Parkiem Krajobrazowym, gdzie przebiega ciąg regionalnego korytarza ekologicznego "[...]". Zwierzęta migrują z Parku i przybywają do jego wnętrza ze wszystkich możliwych kierunków. Najintensywniej zwierzęta przemieszczają się polami, łąkami i ugorami położonymi w najbliższym sąsiedztwie ekosystemów leśnych, bo tam nie występują bariery. W ten sposób odbywają się wędrówki zwierząt w celu znalezienia żeru czy partnera, wielu leśnych ssaków: dzików, saren lisów, kun, itp. Minister zaznaczył, że przedmiotowe działki znajdują się w świetle korytarza ekologicznego biegnącego od granicy Parku na wschód, w kierunku enklawy Parku "[...]" i Wyżyny [...]. Omawiany korytarz umożliwia bytowanie i krzyżowanie się populacji roślin i zwierząt, zamieszkujących sąsiednie tereny. Planowana inwestycja będzie istotną barierą w migracjach zwierząt. Aktualnie, w istniejącej w tym rejonie zabudowie występują różnego rodzaju luki i przerwy umożliwiające jeszcze przemieszczanie się zwierząt. Teren Parku i otuliny stanowią pod względem przyrodniczym integralną część. Zwierzęta żyjące w wąskich dolinach rzecznych [...] wykorzystują otwarte przestrzenie wierzchowiny np. łąki, pola uprawne, ugory jako miejsce żerowania, polowań, odpoczynku oraz wędrówek dobowych i w celach rozrodczych. Brak możliwości realizacji tego behawioru spowoduje pogorszenie ich egzystencji i stanu populacji. Chodzi tu w szczególności o niekorzystne zjawiska związane z brakiem wymiary genów pomiędzy sąsiednimi populacjami, co prowadzi do homogenizacji genów izolowanych populacji. Stają się one słabe, mniej odporne, bardziej podatne na; choroby i zjawiska losowe. Dlatego spada ich liczebność i w konsekwencji zanikają. Fragmentacja siedlisk spowodowana osadnictwem już doprowadziła do wyginięcia na obszarze Parku większych drapieżników, np. wilka. W tym kontekście strefa ochronna (otulina Parku), która zgodnie z Ustawą powinna przyczynić się do zabezpieczenia wartości przyrodniczych (w tym przypadku Parku), utraci w tym miejscu swoje funkcje. Zgodnie z art. 5 pkt 2 ustawy, korytarz ekologiczny jest obszarem umożliwiającym migrację roślin, zwierząt lub grzybów. Minister zauważył, że utrzymanie korytarzy migracyjnych (ekologicznych), jest niezmiernie ważne dla zachowania różnorodności biologicznej, szczególnie w obrębie parku narodowego, utworzonego m.in. w tym celu (art. 8 ust. 2 ustawy). Ustawodawca w art. 5 pkt 6 ustawy definiując pojęcie różnorodności biologicznej wyraźnie wskazuje, iż przez pojęcie to należy rozumieć nie tylko zróżnicowanie między gatunkami, ale również zróżnicowanie w obrębie gatunku, czyli różnorodność genetyczną zapewniającą przetrwanie gatunkom flory i fauny. Dlatego tak ważne jest zachowanie ciągów migracyjnych, pozwalających na stałe i nieskrępowane przemieszczanie się zwierząt, w połączeniu z niezabudowaną przestrzenią w obszarze, której ciągi migracyjne występują.

T.W. wniosła skargę na omawiane wyżej postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] października 2013 r., zarzucając organom orzekającym w sprawie brak dokonania ustaleń faktycznych co do szczegółowego położenia obszaru objętego zamierzeniem budowlanym względem obszaru [...] Parku Narodowego oraz otuliny tego parku, nie ustalono przebiegu korytarzy ekologicznych i możliwości realnego oddziaływania na skonkretyzowane korytarze przez inwestycję.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 195/14 uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] października 2013 r.

Sąd stwierdził, że podstawowe znaczenie w sprawie ma ustalenie, czy planowana inwestycja usytuowana jest w otulinie [...], czy też poza jego obszarem.

Sąd wskazał, że obowiązkiem organu odwoławczego było wykazanie, przy posłużeniu się numerami działek stanowiących otulinę Parku, że obie działki inwestora położone są istotnie w otulinie Parku. Brak wykazania tej kwestii, czyni przyjęte założenie arbitralnym i wymykającym się kontroli Sądu. Sąd zgodził się ze stroną skarżącą, że opisowe wskazanie granic tak [...], jak i jego otuliny, wobec licznych mających miejsce po 1997 r. podziałów działek tam wskazanych, utrudnia jednoznaczne zajęcie stanowiska w tej materii. Wobec tego w pierwszym rzędzie obowiązkiem organu było ustalenie i wykazanie położenia działek względem granic otuliny, jako kwestii przesądzającej o właściwości organu do dokonania przedmiotowego uzgodnienia.

Ponadto Sąd stwierdził, że Minister Środowiska w sposób rozbieżny określił położenie działek, na których planowana jest inwestycja względem korytarzy ekologicznych przebiegających na tym obszarze. W pierwszej części uzasadnienia postanowienia organ podał, że realizacja inwestycji stanowi próbę zawężenia przestrzeni w istniejącym korytarzu ekologicznym, zabudowy obszaru w korytarzu ekologiczny. Działki te zlokalizowane są bowiem w przesmyku pomiędzy istniejącą zabudową, stanowiąc ważną część przebiegającego tamtędy korytarza ekologicznego. Powołał się przy tym na opinię przyrodniczą dr A.K. z dnia [...] lipca 2013 r. Przytoczył za nią, że przedmiotowe działki znajdują się w świetle korytarza ekologicznego biegnącego od granicy Parku na wschód, w kierunku enklawy Parku "[...]" i Wyżyny [...]. Sąd zwrócił uwagę, ze organ w dalszej części uzasadnienia wskazywał z kolei, że ważna korytarze ekologiczne przebiegają w sąsiedztwie analizowanego obszaru.

Sąd stwierdził, że nie został prawidłowo i jednoznacznie ustalony stan faktyczny w sprawie. Nie wiadomo bowiem ostatecznie, czy działki te znajdują się w korytarzu ekologicznym, czy też w przestrzeni usytuowanej pomiędzy takimi korytarzami. W efekcie wskazanych uchybień, w ocenie Sądu, doszło do zarzucanego naruszenia art. 7, 77 § 1, 107 § 3 Kpa.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] Minister Środowiska uchylił postanowienie Dyrektora [...] z [...] lipca 2013 r., zobowiązując organ pierwszej instancji m. in. do dokonania własnej oceny treści przedłożonego przez skarżących opracowania Uniwersytetu [...] "[...]" (dalej również jako: "opracowanie [...]") w tym do porównania z wynikami własnych badań, a także do przeprowadzenia gruntownego postępowania dowodowego w celu ustalenia istnienia i biegu korytarza ekologicznego na obszarze objętym zamierzeniem inwestycyjnym.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] Dyrektor [...] ponownie odmówił uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy planowanej inwestycji. Ustalono, że nieruchomości objęte wnioskiem położone są na terenie otuliny [...] Parku Narodowego, ok. 1,5 km od głównego kompleksu [...] Parku Narodowego i ok. 900 metrów od enklawy w [...]. Uzasadniając odmowę uzgodnienia ww. projektu decyzji Dyrektor [...] wskazał m. in., że planowana inwestycja stanowić będzie zagrożenie zewnętrzne dla [...], z powodu zmniejszenia powierzchni terenów niezabudowanych oraz zwężenia połączenia pomiędzy obszarami użytkowanymi przyrodniczo (użytki rolne). Ponadto, organ stwierdził, że przedmiotowe działki znajdują się w korytarzy ekologicznym. Odnosząc się do przedłożonego przez skarżących opracowania Uniwersytetu [...], Dyrektor [...] zwrócił uwagę na ogólny charakter tego opracowania, mający na celu wskazanie głównych tras migracyjnych zwierząt i roślin, a tym samym nie jest możliwym wykluczenie, że istnieją połączenia niższego rzędu na terenach niezabudowanych w przestrzeni otaczającej [...].

Skarżący wnieśli zażalenie na ww. postanowienia Dyrektora [...], w którym zarzucili organowi tworzenie na potrzeby niniejszego postępowania lokalnych korytarzy ekologicznych niższego rzędu, chociaż brak danych co do ich istnienia. Nie zgodzili się z oceną Dyrektora [...] opracowania [...] i stwierdzili, że jest to rzetelne, wszechstronne opracowanie, oparte na badaniach i danych przekazywanych przez koła łowieckie, parki krajobrazowe i parki narodowe, dane organów porządkowych innych, podlegających ciągłej aktualizacji o nowe dane. Skarżący podnieśli, że gdyby na badanym terenie istniał korytarz, to Dyrektor [...] powinien przekazać o nim informację do ww. opracowania. Tak się jednak nie stało, co czyni wszelkie twierdzenia organu w tym zakresie ogólnikowymi i bezpodstawnymi.

Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. , utrzymano w mocy postanowienie Dyrektora [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r.

W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził m.in., że otulina parku narodowego tworzona na podstawie wyraźnej delegacji ustawowej, ma zabezpieczać ów park przed zagrożeniami zewnętrznymi, wynikającymi z działalności człowieka, a takim zagrożeniem jest niewątpliwie próba zawężenia przestrzeni w istniejącym korytarzu ekologicznym, to planowane przedsięwzięcie będzie miało negatywny wpływ na walory przyrodnicze parku. Ponownie, powołując się na opinie przyrodniczą z dnia [...] lipca 2013 r. dr. A.K. wskazał, że przedmiotowe działki są otwartym ekosystemem nieleśnym bez zabudowy i zlokalizowane są w przesmyku pomiędzy istniejącą zabudową, stanowiąc ważną część przebiegającego tamtędy korytarza ekologicznego. W dalszej części wskazał, że działki te znajdują się w świetle korytarza ekologicznego biegnącego od granicy parku na wschód, w kierunku enklawy Parku "[...]" i Wyżyny [...].

Odnosząc się do przedstawionego przez skarżących opracowania [...], z którego wynika, że najbliższy korytarz ekologiczny w odniesieniu do działek, na których planowana jest inwestycja, znajduje się w odległości ok. 1 km, organ odwoławczy powołując się na wnioski z opinii dr A.L., stwierdził, że uwzględniając niespójność pomiędzy zaznaczonym przebiegiem korytarzy ekologicznych a miejscami kolizji drogowych zwierząt i pojazdów, nie można wykluczyć istnienia korytarzy ekologicznych w tej części otuliny [...], gdzie znajdują się działki skarżących.

Zdaniem organu odwoławczego planowana inwestycja spowoduje istotne zwężenie lokalnego korytarza ekologicznego obejmującego otwarte tereny między głównym kompleksem [...] a jego enklawą "[...]". Korytarz ten obejmuje przestrzeń pól i przesmyki pomiędzy zabudowaniami. Szerokość korytarza w rejonie działek inwestora planowanych do zabudowy wynosi zaledwie 170 m. Dalej organ stwierdził, że planowane pod zainwestowanie działki leżą w strefie buforowej korytarza ekologicznego, granicząc przez drogę z terenami zabudowanymi. Realizacja inwestycji spowoduje przesunięcie strefy buforowej na południe, w głąb korytarza.

Zdaniem Ministra ze względu na rolne użytkowanie terenu w tej części otuliny, szczególnie jako pola uprawne i inne tereny graniczące z [...], obszar powiązań ekologicznych między korytarzami ekologicznymi pełni te same funkcje jak korytarze ekologiczne leżące w jego sąsiedztwie, umożliwiające migrację zwierząt i roślin.

Organ odwoławczy stwierdził także, że w sąsiedztwie analizowanego obszaru przebiegają ważne korytarze ekologiczne. Korytarze te biegną przez podobnie ukształtowane i użytkowane tereny jak analizowany obszar. Wszelka ingerencja w omawiany obszar, np. dalsza jego zabudowa spowoduje utratę przestrzeni biologicznie czynnej, wzmożoną penetrację terenu przez ludzi, zwiększenie ruchu samochodowego, wzrost natężenia hałasu, wzrost zanieczyszczenia powietrza spalinami, a tym samym utratę funkcji jaką obszar ten pełni łącznie z istniejącymi korytarzami ekologicznymi.

Lokalizacja inwestycji, zdaniem organu odwoławczego, jest tym groźniejsza, że ingeruje w obszar luźno zabudowany oraz pozbawiony zabudowy. Zabudowa przedmiotowych działek spowoduje zwężenie szerokości korytarza ekologicznego, co niewątpliwie będzie miało negatywny wpływ na przemieszczanie się zwierząt.

Ponadto organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów skarżących, dotyczących położenia działek poza otuliną [...] wskazał, że granicę otuliny Parku określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 sierpnia 1997 r. w sprawie [...] Parku Narodowego (Dz. U. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r.) w § 6. Po wschodniej stronie [...] granica jego otuliny dochodzi do drogi krajowej nr [...]. Przedmiotowe działki położne są więc w środkowej części otuliny [...] od strony wschodniej.

Skargę na ww. postanowienie Ministra Środowiska wnieśli T.W. i J.W., zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie:

- art. 138 § 2 Kpa poprzez wydanie rozstrzygnięcia utrzymującego w mocy zaskarżone postanowienie, zamiast jego uchylenia i przekazania do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji;

- art. 11 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 z późn. zm.), poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że z powyższego przepisu wynika podstawa dla odmowy realizacji przedsięwzięć na terenie otulin parków narodowych i ograniczenia wykonywania prawa własności;

- art. 5 pkt 14 i pkt 29 ustawy o ochronie przyrody, poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że z zawartej w tym przepisie definicji można wyprowadzić samodzielną podstawę do zakazu zabudowy nieruchomości w otulinie parku narodowego;

- art. 7 Kpa, poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego poprzez uznanie nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym i rezygnację z dokonania wyważenia obu interesów poprzez powołanie się na art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej;

- art. 7 Kpa w związku z art. 77 § 1 Kpa, poprzez zanegowanie przedstawionych do sprawy opracowań dotyczących korytarzy ekologicznych w otoczeniu [...] Parku Narodowego przy jednoczesnej rezygnacji z przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia innych źródeł i opracowań dotyczących granic korytarzy ekologicznych w otoczeniu [...] oraz przebiegu tras wędrówek zaobserwowanych w obrębie parku zwierząt, a także ustalenia zagrożenia funkcjonowania korytarzy ekologicznych i odległości planowanego zamierzenia budowlanego od istniejących korytarzy ekologicznych;

- art. 107 § 3 Kpa poprzez wewnętrznie sprzeczne uzasadnienie faktyczne, w szczególności w zakresie ustalenia przebiegu korytarzy ekologicznych i odległości planowanego zamierzenia budowlanego od istniejących korytarzy ekologicznych;

- art. 11 Kpa, poprzez niezrealizowanie zasady przekonywania, która wyraża się ponowieniem argumentacji z uchylonego postanowienia Ministra Środowiska z dnia [...] października 2013 r. oraz uchylonego postanowienia Dyrektora [...] z [...] sierpnia 2014 r.;

- art. 8 Kpa, poprzez nieprzestrzeganie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), orzeczenie prawomocne wiąże w szczególności strony i sąd, który je wydał. Ponadto, zgodnie z art. 153 tej ustawy, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji sąd uwzględnił skargę, gdyż Minister Środowiska naruszył art. 153 p.p.s.a, przez co zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu.

Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego, sprawa dotycząca odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej przez skarżących inwestycji była już przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 195/14 uchylił postanowienie Ministra Środowiska w przedmiocie odmowy uzgodnienia warunków zabudowy planowanej inwestycji. Wyrok ten stał się prawomocny, strony nie wywiodły skarg kasacyjnych.

Jak wynika z uzasadnienia tego orzeczenia, Sąd doszedł do wniosku, że podstawowe znaczenie w sprawie ma ustalenie, czy planowana inwestycja usytuowana jest w otulinie [...], czy też poza jego obszarem oraz, że Minister Środowiska w sposób rozbieżny określił położenie przedmiotowych działek względem korytarzy ekologicznych przebiegających na tym obszarze.

Sąd zwrócił uwagę, że w pierwszej części uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Minister podał, że realizacja tej inwestycji stanowi próbę zawężenia przestrzeni w istniejącym korytarzu ekologicznym, zabudowy obszaru w korytarzu ekologicznym. Działki te zlokalizowane są bowiem w przesmyku pomiędzy istniejącą zabudową, stanowiąc ważną część przebiegającego tamtędy korytarza ekologicznego. Powołał się przy tym na opinię przyrodniczą dr A.K. z dnia [...] lipca 2013 r. Przytoczył za nią, że przedmiotowe działki znajdują się w świetle korytarza ekologicznego biegnącego od granicy Parku na wschód, w kierunku enklawy Parku "[...]" i Wyżyny [...]. Omawiany korytarz umożliwia bytowanie i krzyżowanie się populacji roślin i zwierząt, zamieszkujących sąsiednie tereny. Planowana inwestycja będzie istotną barierą w migracjach zwierząt.

W dalszej części swego uzasadnienia organ odwoławczy wskazywał, że w sąsiedztwie analizowanego obszaru, przebiegają ważne korytarze ekologiczne.

Za trafne zatem Sąd uznał wywody skargi, że nie został prawidłowo i jednoznacznie ustalony stan faktyczny sprawy. Nie wiadomo bowiem ostatecznie, czy działki te znajdują się w korytarzu ekologicznym, czy też w przestrzeni usytuowanej pomiędzy takimi korytarzami. W efekcie wskazanych uchybień Sąd stwierdził naruszenie art. 7, 77 § 1, 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 8 oraz 11 K.p.a. Minister dał wyraz stanowisku, że ze względu na rolne użytkowanie terenu w tej części otuliny, szczególnie jako pola uprawne i inne tereny rolne graniczące z Parkiem, obszar powiązań ekologicznych pomiędzy korytarzami ekologicznymi pełni takie same funkcje jak korytarze ekologiczne leżące w jego sąsiedztwie, umożliwiając migrację roślin i zwierząt. Sąd stwierdził, że przytoczone poglądy Ministra zdają się wskazywać, że zarówno dla terenów inwestycyjnych położonych w otulinie [...] w tzw. korytarzach ekologicznych, jak i pomiędzy nimi (a więc praktycznie na całym niezabudowanym obszarze poza granicami [...]) istnieją przeszkody do realizacji zabudowy, w dodatku tyczy to działek niestanowiących własności [...], a będących własnością prywatną. Nadto Sąd zwrócił uwagę, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie wspomina się, by była prowadzona akcja wykupu tych terenów od prywatnych właścicieli. W rozpatrywanej sprawie dochodzi więc do kolizji dwóch wartości chronionych konstytucyjnie – konieczności zapewnienia bezpieczeństwa ekologicznego współczesnemu i przyszłym pokoleniom oraz ochrony prawa własności. Sąd wskazał, że sytuacja taka wymaga bardzo precyzyjnego wyważenia relacji wskazanych wartości w konkretnym przypadku. Niewątpliwie służy temu precyzyjne i jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Sytuacja taka wyklucza zatem arbitralność i ogólnikowość czynionych ustaleń. W ocenie Sądu, przytoczone stanowisko zajęte przez organ odwoławczy nie jest uprawnione, jako znajdujące zastosowanie do całego obszaru otuliny. Zakładając, że przedmiotowe działki są rzeczywiście położone w otulinie, organ winien wykazać, że znajdują się także na terenie korytarza ekologicznego. Według twierdzeń strony skarżącej, popartych przywołanym w skardze opracowaniem, najbliższy korytarz ekologiczny położony jest w odległości 10 km od wskazanych działek. Sąd stwierdził, że tej sytuacji organ odwoławczy zobowiązany był odnieść się w sposób precyzyjny do twierdzeń przeciwnych strony skarżącej.

Sąd zwrócił uwagę, że obowiązek taki w tym większym stopniu spoczywał na Ministrze, ze względu na fakt, że mimo ustawowego wymogu, do chwili obecnej nie został opracowany plan ochrony [...] Parku Narodowego, z którego wynikałyby główne priorytety ochrony Parku, znajdujące pewne odniesienie do kryteriów ochrony jego otuliny, w kontekście zamierzeń inwestycyjnych planowanych i dopuszczalnych do realizacji na jej obszarze.

Jak zatem wynika z przedstawionego wyżej stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ ponownie przeprowadzając postępowanie administracyjne powinien prawidłowo i jednoznacznie ustalić stan faktyczny, tj. czy przedmiotowa nieruchomość usytuowana jest w otulinie [...], czy też poza jego obszarem oraz ustalić położenie przedmiotowych działek względem korytarzy ekologicznych przebiegających na tym obszarze, przede wszystkim, czy są położone w sąsiedztwie korytarzy ekologicznych, czy na terenie korytarze ekologicznego. Ustalenie powinno nastąpić m.in. poprzez wskazanie konkretnych nr. działek.

Organ wykonał zalecenie Sądu jedynie w odniesieniu do wykazania, że przedmiotowe nieruchomości znajdują się w otulinie [...]. Minister Środowiska podniósł, że granicę otuliny Parku określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 sierpnia 1997 r. w sprawie [...] Parku Narodowego (Dz. U. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r.) w § 6. Po wschodniej stronie [...] granica jego otuliny dochodzi do drogi krajowej nr [...]. Przedmiotowe działki położne są więc w środkowej części otuliny [...] od strony wschodniej.

W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, organ nie wykonał jednak prawidłowo powyższych zaleceń, w odniesieniu do określenia położenia korytarzy ekologicznych, bowiem z treści zaskarżonego postanowienia nie wynika jednoznacznie, jaki jest przebieg korytarza ekologicznego (korytarzy ekologicznych) na analizowanym terenie Otuliny [...] w odniesieniu do działek, na których planowana jest przedmiotowa inwestycja.

Jak wynika z uzasadnienia postanowienia a z dnia [...] maja 2015 r. Minister Środowiska ponownie powołał się na opinię przyrodniczą dr A.K. z dnia [...] lipca 2013 r., wg której przedmiotowe działki nr [...] i [...] są otwartym systemem nieleśnym bez zabudowy i zlokalizowane są w przesmyku pomiędzy istniejącą zabudową, stanowiąc ważną część przebiegającego tamtędy korytarza ekologicznego.

Ponadto organ odwoławczy przytoczył opinię opracowaną przez dr A.K. i dr A.L. z dnia [...] sierpnia 2014 r., w której wskazano m. in., że "(...) planowana inwestycja spowoduje istotne zwężenie lokalnego korytarza ekologicznego obejmującego otwarte tereny między głównymi kierunkami Parku a jego enklawą "[...]". Korytarz ten obejmuje przestrzeń pól i przesmyki pomiędzy zabudowaniami. Szerokość korytarza w rejonie działek inwestora planowanych do zabudowy wynosi zaledwie ok. 170 m.".

W dalszej części uzasadnienia Minister Środowiska stwierdził, że w sąsiedztwie analizowanego obszaru przebiegają ważne korytarze ekologiczne.

W ocenie Sądu w dalszym ciągu organ nie ustalił jednoznacznie i prawidłowo stanu faktycznego sprawy, do czego był zobowiązany wyżej powołanym wyrokiem Sądu. Nadal bowiem nie wiadomo z całą pewnością, czy przedmiotowe działki znajdują się w korytarzu ekologicznym, czy też w przestrzeni usytuowanej pomiędzy takimi korytarzami.

Należy także wskazać, że Sąd w ww. wyroku zobowiązał organ do odniesienia się do twierdzeń skarżących, powołujących się na opracowanie [...], że najbliższy korytarz ekologiczny położony jest w znacznej odległości od działek skarżących.

Organ odnosząc się do przedłożonego przez skarżących opracowania [...], zacytował wnioski zawarte w opinii przyrodniczej z dnia [...] sierpnia 2014 r. opracowanej przez dr. A.K. i dr A.L., gzie stwierdzono m. in.: "celem opracowania [...] (zlecenie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...]) była identyfikacja kluczowych tras migracyjnych zwierząt i ich ostoi w regionie [...], a nie określenie rzeczywistego zasięgu wszystkich korytarzy ekologicznych, w tym także korytarzy niższego rzędu – lokalnych i miejscowych. Wskazuje również na to metodyka zastosowana w opracowaniu, a mianowicie nie prowadzono specjalistycznych badań ukierunkowanych na przebieg korytarzy ekologicznych (znakowanie zwierząt, tropienia, fotopułapki, zdjęcia lotnicze, itp.). Posłużono się jedynie dostępnymi danymi jak np. lokalizacja ostoi zwierząt, buchtowisk dzików, miejsc kolizji drogowych ze zwierzętami, dostarczanymi przez koła łowieckie, lasy państwowe, parki narodowe, itp. Nie ulega wątpliwości, że omawiany materiał ma charakter wstępny i identyfikuje tylko część obszarów migracji".

Wydaje się, że należałoby przyjąć, że wyżej powołany cytat z zaskarżonego postanowienia, będący powtórzeniem oceny zawartej w z opinii przyrodniczej z dnia [...] sierpnia 2014 r., stanowi ocenę opracowania [...] dokonaną przez Ministra Środowiska, bowiem przyjął on ją za własną.

Należy jednak podkreślić, że Minister przytaczając w wielu miejscach zaskarżonego postanowienia sformułowania zawarte w opiniach przyrodniczych z dnia [...] lipca 2013 r. i z dnia [...] sierpnia 2014 r. jako własne, w istocie nie dokonał oceny tego materiału dowodowego. Organ odwoławczy w ogóle nie przeanalizował znaczenia i wartości dowodowej ww. opinii przyrodniczych, w szczególności nie wskazał, czy zastosowana w nich metodologia – którą zakwestionował w odniesieniu do opracowania [...] – pozwala na precyzyjne wyznaczenie na analizowanym obszarze korytarzy ekologicznych.

Podkreślić bowiem należy, że organ administracji powinien dokonać oceny poszczególnych dowodów z osobna oraz wszystkich dowodów we wzajemnej ich łączności. Organ może poszczególnym dowodom odmówić wiary, ale dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej oceny. W rozpatrywanej sprawie, jak wyżej wskazano, takiej wszechstronnej oceny wszystkich dowodów w sprawie organ nie przeprowadził.

Ponownie rozpatrując sprawę organ dostosuje się do wskazań zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 195/14 w zakresie precyzyjnego ustalenia położenia korytarzy ekologicznych względem nieruchomości skarżących, na których planowana jest przedmiotowa inwestycja, biorąc pod uwagę wskazane w niniejszym uzasadnieniu uchybienia organu odwoławczego w tym zakresie a następnie na podstawie prawidłowo ustalone stanu faktycznego oceni czy rzeczywiście planowana inwestycja nie może być na tym terenie zlokalizowana ze względu na chronione wartości przyrodnicze. Organ będzie miał na względzie nie tylko wytyczne obecnego sądu ale i sądu poprzednio rozpoznającego sprawę.

Z przedstawionych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone postanowienie (pkt. 1 sentencji). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 tej ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490).