Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 548/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-10-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 71a ust. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 października 2015 r. sprawy ze skargi T. J. i C. J. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania lokalu I. uchyla zaskarżoną decyzję w całości; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 774 zł (słownie: siedemset siedemdziesiąt cztery złote) z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. (znak : [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. działając na podstawie art. 71 a ust. 4, art. 83 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane ( tj. Dz. U. z 2013r. , poz. 1049 z późn. zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nakazał współwłaścicielom T. i C. J. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu użytkowego mieszczącego się w części parteru budynku położonego przy ul. W. B. 5 w K. tj. działalność handlową nie powodującą naruszenia warunków higieniczno-sanitarnych.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że zostało one podjęte po przeprowadzeniu wszczętego w dniu 13 marca 2014r. postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu położonego przy ul. W. B. 5 w K.. W toku tego postępowania w dniu 28 marca 2014r. przeprowadzone zostały czynności kontrolne, w wyniku których ustalono, że w części parteru przedmiotowego budynku znajduje się zakład fryzjerski. Współwłaściciele lokalu – C. i T. J. oświadczyli, że w 1993 roku, w którym nabywali przedmiotowy lokal prowadzona w nim była działalność związana ze sprzedażą sprzętu RTV, a obecnie lokal jest dzierżawiony przez P. C.. Dzierżawca lokalu wyjaśnił, że zakład fryzjerski jest prowadzony w przedmiotowym lokalu od 17 lutego 2014r., nie wykonywano w nim żadnych prac remontowych - co potwierdzili współwłaściciele lokalu, a on sam nie występował do Starosty Powiatowego w K. o pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania tego lokalu.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podał też w uzasadnieniu, że w dniu 15 kwietnia 2014r. zwrócił się do Urzędu Miasta K. z prośbą o udzielenie informacji, czy w archiwum urzędu znajduje się jakakolwiek dokumentacja budowlana mogąca potwierdzić ostatni legalny sposób użytkowania przedmiotowego lokalu lub wskazać sposób jego użytkowania w chwili sprzedaży tj. w 1993 roku. W udzielonej odpowiedzi Burmistrz Miasta K. poinformował, że nie jest w posiadaniu takich dokumentów, oraz że przedmiotowy lokal został sprzedany w dniu 2 marca 2003r. dotychczasowym najemcom tj. T. i C. J. z przeznaczeniem na prowadzenie działalności gospodarczej.

Ponadto organ orzekający wyjaśnił w uzasadnieniu, że postanowieniem z dnia [...]r. (znak: [...]) wstrzymał inwestorowi tj. P. C. użytkowanie lokalu znajdującego się w parterze budynku przy ul. W. B. 5 w K. oraz nałożył na niego obowiązek sporządzenia i przedłożenia w terminie do dnia 31 lipca 2014 r. następujących dokumentów:

1) oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

2) zaświadczenie Burmistrza Gminy Miejskiej K.. o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;

3) ekspertyzę techniczną, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, wraz z uzgodnieniem w zakresie zabezpieczeń przeciwpożarowych, bhp i ergonomii pracy oraz sanitarno-higienicznych spełniającą wymogi określone w art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego.

Następnie w dniach 16 czerwca 2014, 26 czerwca 2014r. oraz 30 czerwca 2014r. K. O. przedłożyła pisma informujące o dalszym prowadzeniu działalności "zakład fryzjerski" przez P. C. w lokalu położonym w części parteru przedmiotowego budynku.

W dniu 1 lipca 2014r. powiatowy organ nadzoru budowlanego przeprowadził kontrolę w trakcie której stwierdził, że lokalu usługowy położony w części parteru w budynku przy ul. W. B. 5 w K. jest nadal użytkowany - wykonywane są usługi fryzjerskie. Lokal jest w ciągłej eksploatacji, co potwierdziła swoim oświadczeniem M. Ś. - pracownik zakładu. Ponadto M. Ś. oświadczyła, że lokal jest czynny od poniedziałku do piątku w godz. od 800 do 20°°oraz w soboty od 800 do 1200.

Wobec nierespektowania przez inwestora nakazu wstrzymania użytkowania przedmiotowego lokalu ustanowionego ww. postanowieniem organ decyzją (znak [...]) dnia [...]r., nakazał przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu położonego w części parteru przy ul. W. B. 5 w K. tj. działalność związaną ze sprzedażą nie powodującą naruszenia warunków higieniczno-sanitarnych).

Od powyższej decyzji w terminie prawem zakreślonym odwołanie złożył P. C. zaskarżając również poprzedzające je postanowienie.

W konsekwencji postępowania odwoławczego D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...]z dnia [...] r. uchylił ww. rozstrzygnięcia i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji kasacyjnej wskazano m in., iż obowiązek wynikający z zaskarżonej decyzji wydanej na podstawie art. 71 a ust. 4 Prawa budowlanego został niewłaściwie skierowany, gdyż w rozpatrywanym przypadku podmiotem, do którego należało kierować nakaz winien być wskazany w art 61 ustawy Prawa budowlanego właściciel lub zarządca budynku.

Z dalszej części uzasadnienia wynika, że w dniu 15 października 2014r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przeprowadził rozprawę administracyjną. W jej trakcie T. i C. J. w odpowiedzi na pytanie jaką funkcje pełnił lokal przed wynajęciem go P. C. podali, że w lokalu funkcjonował optyk. Pracował tam sam właściciel (poprzedni najemca) lub jego żona. Natomiast P. C. pytany o to ile osób zatrudnia obecnie w lokalu objętym postępowaniem stwierdził, że zatrudnia 5 osób w systemie zmianowym przy czym jednocześnie nie pracuje w lokalu więcej niż dwie osoby.

W oparciu o powyższe ustalenia, mając również na uwadze treść Opinii technicznej na temat możliwości adaptacji przedmiotowego lokalu na potrzeby zakładu fryzjerskiego autorstwa inż. E. K. z lutego 2014 r. organ stwierdził, że zmiana działalności prowadzonej w lokalu na zakład fryzjerski zmieniła warunki bezpieczeństwa pracy w lokalu, zdrowotne i higieniczno-sanitarne, czyli, że skutkowała zmianą sposobu użytkowania części obiektu. W efekcie postanowieniem (znak [...]) z dnia [...] r. wstrzymał użytkowanie lokalu znajdującego się w parterze budynku przy ul. W. B. 5 w K. użytkowanego jako lokal fryzjerski oraz nałożył na jego właścicieli obowiązek sporządzenia i przedłożenia w terminie do dnia 31 grudnia 2014 r. następujących dokumentów:

1) oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

2) zaświadczenie Burmistrza Gminy Miejskiej K. o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;

3) ekspertyzę techniczną, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, wraz z uzgodnieniem w zakresie zabezpieczeń przeciwpożarowych, bhp i ergonomii pracy oraz sanitarno-higienicznych spełniającą wymogi określone w art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego.

W wyznaczonym terminie C. i T. J. nie przedstawili wymaganych dokumentów. Ponadto kontrola przeprowadzona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w dniu 11 grudnia 2014 r. wykazała, że przedmiotowy lokal w dalszym ciągu jest użytkowany pomimo nakazu wynikającego z postanowienia, powyżej wskazanego.

Opisane powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez T. i C. J., reprezentowanych przez pełnomocnika, który w odwołaniu zaskarżył również w całości postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. (znak: [...]).

Zarzucając w odwołaniu naruszenie przez organ pierwszej instancji przepisu art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, wcześniej powoływanej pełnomocnik odwołujących się wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, alternatywnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie w całości postępowania w sprawie jako bezprzedmiotowego, ewentualnie jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji oraz uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego D. Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138§1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekając o istocie sprawy nakazał T. i C. J. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania należącego do nich lokalu położonego w części parteru budynku przy ul. W. B. 5 w K., w którym obecnie prowadzony jest zakład fryzjerski.

Uzasadniając podjęte orzeczenie organ odwoławczy wskazał, że istotą rozstrzyganej sprawy jest stwierdzenie czy w przypadku, z którym mamy do czynienia doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania części budynku zlokalizowanego przy ul. W. B. 5 w K., należącej do T. i C. J.. Wyjaśnił następnie, że zgodnie z art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń. W przywołanym przepisie nie wymieniono enumeratywnie wszystkich przypadków, które według ustawy podpadają pod pojęcie "zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego (lub jego części)". Ustawodawca użył w nim bowiem określenia "w szczególności", które oznacza, że wymienione w tym przepisie "podjęcie" bądź "zaniechanie" w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zostały wymienione jedynie przykładowo. Istotne jest jednak, aby podjęta bądź zaniechana działalność zmieniała warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w orzecznictwie sądowo- administracyjnym przyjęte zostało, że przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagającą pozwolenia właściwego organu należy rozumieć nie tylko przeznaczenie obiektu do innego rodzaju użytkowania, lecz także zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu, jeżeli spowoduje to skutki określone w powołanym art. 71 ust. 1. Nie tylko zmiana rodzaju użytkowania obiektu budowlanego, lecz także znaczące zwiększenie realizowanej już działalności wytwórczej lub usługowej w tym obiekcie mogą powodować niekorzystne dla otoczenia skutki, w szczególności w sferze bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 października 2012 r. o sygn. akt II SA/Wr 496/12).

W ocenie organu w rozpoznawanej sprawie do zmiany, o której mowa w powołanym powyżej przepisie doszło, bowiem jak wynika z akt sprawy w toku postępowania organ pierwszej instancji bezsprzecznie dowiódł, sposobu w jaki uprzednio był wykorzystywany lokal. Podczas przeprowadzonej w dniu 15 października 2014 r. rozprawy administracyjnej T. i C. J. w odpowiedzi na pytanie jaką funkcje pełnił lokal przed wynajęciem go P. C. podali pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, że w lokalu funkcjonował optyk, w którym pracował sam właściciel (poprzedni najemca) lub jego żona. Na chwile obecną jak wynika natomiast z zeznań P. C. złożonych podczas tej samej rozprawy administracyjnej w lokalu wykonują pracę zatrudnieni pracownicy - 5 osób w systemie zmianowym przy czym jednocześnie nie pracuje w lokalu więcej niż dwie osoby.

W ocenie organu odwoławczego powyższa okoliczność stanowi o zmianie sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu, bowiem inne warunki bezpieczeństwa i higieny pracy wiążą się z prowadzeniem działalności wykonywanej przez przedsiębiorcę wyłącznie samodzielnie, a inne z prowadzeniem działalności wykonywanej przy zatrudnieniu pracowników. Jest to jednoznaczne w świetle przepisu § 3 ust. 2 załącznika nr 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Zgodnie z tym, przepisem pracodawca zatrudniający do dwudziestu pracowników powinien zapewnić im co najmniej ustępy i umywalki, a także warunki do przechowywania odzieży własnej, roboczej i ochronnej oraz do higienicznego spożywania posiłków. Takich wymagań nie ma z kolei przy działalności bez pomocy pracowników, która poprzednio była wykonywana w przedmiotowym lokalu. Innymi słowy prowadzona obecnie w obiekcie działalność pociąga za sobą inne wymagania w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy niż poprzednia.

Jednocześnie organ orzekający wyjaśnił odnosząc się do podniesionego w odwołaniu wniosku dowodowego - przeprowadzenia dowodu z dokumentu tj. decyzji D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego nr [...] z dnia [...]r., iż bez znaczenia dla oceny tego czy w obiekcie doszło do zmiany sposobu użytkowania jest to czy obiekt jest przystosowany do wykonywania określonego rodzaju działalności. Dostosowanie jest warunkiem dopuszczalności zmiany, o zmianie przesądzają natomiast - wymagania wiążące się z działalnością poprzednią i obecną. Stąd też powołany dokument nie może stanowić dowodu na rozstrzyganą w sprawie okoliczność. Uznając stanowisko i ocenę organu pierwszej instancji, przyjęte w sprawie za całkowicie zasadne, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił w dalszej części uzasadnienia, iż zgodnie z art. 71 a ust 1. Prawa budowlanego w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia - a z takim przypadkiem mamy do czynienia jak wynika z akt sprawy, właściwy organ, w drodze postanowienia:

1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części;

2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2.

W myśl art. 71 a ust.2 Prawa budowlanego po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i - w przypadku stwierdzenia jego wykonania - w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej, a zgodnie z art. 71 a ust. 4 ustawy w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.

Organ odwoławczy wskazał przy tym, że w rozpoznawanej sprawie właściciele przedmiotowego lokalu nie wykonali w terminie obowiązku przedstawienia określonych dokumentów nałożonych postanowieniem (znak [...]) z dnia [...] r., a ponadto jak wynika z ustaleń kontroli przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji w dniu 11 grudnia 2014r zakaz użytkowania lokalu nie był respektowany.

W takim stanie rzeczy jedynym dopuszczalnym rozstrzygnięciem jak wynika z powoływanej regulacji jest nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Dodatkowo organ orzekający wyjaśnił, że pomimo tego, w zaskarżonej decyzji wskazano, że nakazuje się nią przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania części obiektu budowlanego - przedmiotowego lokalu użytkowego to poprzez dokonane w niej doprecyzowanie nie spełnia ono warunku prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Działalność handlowa nie powodująca naruszenia warunków higieniczno-sanitarnych, która zdaniem PINB powinna być prowadzona w wyniku wypełnienia nakazu nie musi bowiem być jednoznaczna z poprzednim sposobem użytkowania. Wymogi stawiane różnym rodzajom działalności mogą być inne i to one przesądzają o zmianie sposobu użytkowania. Ich spełnienie nie stanowi zatem o tym, że określone działalności są tożsame.

Wobec powyższego należało - zdaniem organu odwoławczego - dokonać modyfikacji zaskarżonej decyzji poprzez orzeczenie jak w sentencji. W zakończeniu uzasadnienia D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał dodatkowo, że przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu położonego w części parteru budynku przy ul. W. B. 5 w K. oznacza zaprzestanie prowadzenia w tym lokalu zakładu fryzjerskiego do czasu uzyskania akceptacji właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej dla zmiany sposobu użytkowania ww. lokalu.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowali T. i C. J. poprzez skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W petitum skargi działający imieniem skarżących pełnomocnik zarzucił zaskarżonej decyzji:

1) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie treści art. 7 Kpa, art. 77 § 1 Kpa oraz art. 80 Kpa, polegające na niedostatecznym uwzględnieniu okoliczności sprawy, w tym stanu technicznego lokalu umiejscowionego na parterze budynku przy ul. W. B. 5 w K., w szczególności wynikającego z faktu wygaśnięcia decyzji D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia [...] r., znak [...], stwierdzającej usunięcie przez stronę przyczyny bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia ludzi przebywających w przedmiotowym pomieszczeniu usług fryzjerskich oraz wynikającego z formalnie skutecznej i ostatecznej zmiany sposobu użytkowania części powierzchni położonych na parterze budynku przy ul. W. B. 5 w K. należących do strony, potwierdzonej ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...]r. Wojewody D.;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to treści art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (w brzmieniu na dzień wydania kontrolowanej decyzji, dalej zwanej także u.p.b.), polegające na jego błędnej wykładni i zastosowaniu, wyrażających się błędnym przyjęciem, że prowadzenie zakładu fryzjerskiego w przedmiotowym lokalu, w szczególności w jego aktualnym stanie, stanowi na tyle istotną zmianę sposobu użytkowania, że determinuje wymaganie uprzedniego dokonania zgłoszenia zmiany;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to treści art. 71 ust. 1 pkt 2 u.p.b., polegające na pominięciu przez organ I instancji wymogu oceny istotności tej zmiany w kontekście zasad bezpieczeństwa dalszego użytkowania części obiektu budowlanego, podczas gdy w niniejszej sprawie braku jest wpływu prowadzonej aktualnie działalności w przedmiotowym lokalu na bezpieczeństwo dalszego użytkowania tego lokalu; bezpieczeństwo oceniane w sferze dziedziny określonej zasadami budowlanej wiedzy technicznej.

Jednocześnie, w trybie art. 106 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci wierzytelnego odpisu decyzji Wojewody D. nr [...] z dnia [...] r. (nr sprawy [...]), na okoliczność zakresu, w jakim aktualny sposobu wykorzystywania powierzchni użytkowych należących do strony położonych na parterze budynku przy ul. W. B. 5 w K. odpowiada zgłoszeniu, o jakim mowa w treści art. 71 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane oraz wpływu pozostałego zakresu wykorzystywania tych powierzchni na rozpoznanie niniejszej sprawy. Załączony dokument przedstawiam dla stwierdzenia jego treści, wskazując, że jego dopuszczenie nie spowoduje przedłużenia postępowania w sprawie i pozwoli na jej prawidłowe rozpoznanie.

Powołując się na tak sformułowane zarzuty pełnomocnik T. i C. J. wniósł o :

1) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...]z dnia [...]r., jak również postanowienia z dnia [...]r. i orzeczenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że decyzje te nie podlegają wykonaniu;

2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego - według norm przepisanych, a ponadto o utrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...].

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podał, że w ocenie skarżących brak jest podstaw dla przyjęcia, że wykorzystywanie przedmiotowego lokalu dla potrzeb prowadzenia zakładu fryzjerskiego powoduje naruszenie warunków bezpieczeństwa i higieny pracy lub higieniczno-sanitarnych, czy też, że w ogóle różni się w kontekście tych warunków na tyle od prowadzenia w tym lokalu działalności handlowej, że uzasadnia to przyjęcie zmiany sposobu użytkowania lokalu. Takie założenie zaskarżonej niniejszym decyzji nie może znajdować uzasadnienia w dyspozycji decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] r., skoro decyzja ta wygasła. Odpadają w tym stanie podstawowe założenia zaskarżonej decyzji, w postaci istotnego w dziedzinie budownictwa naruszenia przez stronę warunków b.h.p. higieniczno-sanitarnych użytkowania przedmiotowego lokalu.

Niezależnie od powyższego, pełnomocnik skarżących podkreślił, że przedmiotowy lokal był zawsze wykorzystywany do celów prowadzenia działalności gospodarczej. Żaden rodzaj działalności gospodarczej prowadzonej w tym lokalu (handlowej, usługowej i wszelkiej innej) nie różnił się na tyle od prowadzonej aktualnie działalności gospodarczej, żeby stwierdzać zmianę sposobu użytkowania lokalu. W szczególności w aspekcie dostępności w tym lokalu dla obsługi do ustępów i umywalek, a także do miejsca przechowywania odzieży własnej oraz spożywania posiłków sposób użytkowania tego lokalu dla działalności w postaci czy to sklepu RTV, czy też salonu optycznego, czy ostatecznie zakładu fryzjerskiego nie miał żadnego znaczenia. Dla każdej z tych działalności analizowane warunki organizacji pracy personelu obsługi działały skutecznie w sposób tożsamy. W lokalach usługowych dość często zmienia się przedmiot prowadzonej działalności gospodarczej, ale ich kwalifikacja jako usługowych nigdy nie traci na aktualności. Z pewnością w niniejszej sprawie nie ma miejsca żadna wyjątkowa sytuacja uzasadniająca wydane w niniejszej sprawie wobec strony zakazy i nakazy. Nie każda bowiem zmiana rodzaju wykonywanych w obiekcie budowlanym czynności faktycznych determinuje wymóg jej zgłoszenia do organów administracyjnych zajmujących się dbałością o bezpieczeństwo użytkowania obiektów budowlanych ponieważ nie każda taka zmiana wpływa na to bezpieczeństwo".

Zdaniem pełnomocnika skarżących przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania do staniu z 1993r. nie ma żadnego uzasadnienia ekonomicznego ani praktycznego.

W zakończeniu uzasadnienia pełnomocnik skarżących przedstawił argumentację odnosząca się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonych orzeczeń.

W odpowiedzi na skargę doręczoną Sądowi w dniu 3 sierpnia 2015r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymywał stanowisko, przyjęte przy orzekaniu w sprawie, stwierdzając w uzupełnieniu, że skarga nie zawiera zarzutów, które mogłyby wpłynąć na jego zmianę.

Ponadto postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

W dniu 22 września 2015r. uczestniczka postępowania K. O. przedłożyła do akt sprawy dodatkowe dokumenty.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień 14 października 2014r. pełnomocnik uczestniczki postępowania złożył do akt sprawy pismo procesowe oznaczone jako "odpowiedź na skargę", a ponadto wniósł o przeprowadzenie dowodu z trzech przedłożonych do akt fotografii, sporządzonych przez K. O. - uczestniczkę postępowania, na okoliczność prowadzenia obecnie działalności fryzjerskiej w dwóch połączonych lokalach na parterze budynku przy ul. W. B. 5 w K., w których wcześniej tego rodzaju działalności nie prowadzono, bowiem działał w nich optyk i dom kredytowy. Ponadto pełnomocnik K. O. oświadczył, że uczestniczka postępowania podziela argumentację przedstawioną w uzasadnieniach decyzji organów właściwych instancyjnie oraz wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych:

Należy przede wszystkim wskazać, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji.

Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia.

Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie podjęcia zaskarżonego aktu.

Uwzględniając wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził konieczność uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie przy orzekaniu przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., poz. 270 z poźn. zm.) przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 134 § 1 tej ustawy, z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane przy zastosowaniu przepisów powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane. Ustawa ta i materia nią regulowane należą do sfery prawa administracyjnego, co podporządkowuje czynności procesowe podejmowane przez właściwe organy administracji publicznej w sprawach normowanych tą ustawą, przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego. W przepisie art. 107 §1 Kpa ustawodawca określił obligatoryjne elementy strukturalne (składowe) decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym. Z treści powołanego przepisu procesowego wynika, że jednym ze składników decyzji administracyjnej jest rozstrzygnięcie.

W orzecznictwie administracyjnym podkreśla się, że rozstrzygnięcie stanowi jeden z najistotniejszych elementów każdego orzeczenia, zatem musi być tak sformułowane, aby wynikało z niego w sposób jednoznaczny, jaki obowiązek i w jakim zakresie nałożony zostaje na stronę.

Obowiązek ten powinien być wyrażony precyzyjnie, eliminując możliwość różnej interpretacji. W judykaturze podkreślono konieczność redagowania go w sposób precyzyjny, zrozumiały dla adresata i niewymagający dodatkowych wyjaśnień ze strony właściwego organu w trybie art. 113 § 2 Kpa.

Akcentowano też, że rozstrzygnięcie stanowi istotę (osnowę) decyzji, bowiem w tym jej elemencie (fragmencie) przesądza się o udzielonym stronie uprawnieniu, względnie nałożeniu obowiązku, wobec tego treści rozstrzygnięcia organu nie można domniemywać.

W rozstrzygnięciu (osnowie) decyzji zostaje wyrażona rola organu administracyjnego załatwiającego sprawę w tej formie (np. wyrok NSA z dnia 30 czerwca 1998 r. sygn. akt I SA/Łd 1478/96, niepubl.; wyrok NSA z dnia 26 września 2007r., sygn. akt II OSK 1253/06; Lex nr 383777).

Określenie w taki sposób wymogów co do prawidłowego formułowania rozstrzygnięcia w orzeczeniu administracyjnym uwzględnia potrzebę jego późniejszego wykonania dobrowolnego lub z zastosowaniem środków egzekucyjnych (np. B. Adamiak, J. Borkowski : KPA, Komentarz, Warszawa 2006r.)

W osnowie zaskarżonej decyzji organ właściwy instancyjnie, orzekając o istocie sprawy nakazał T. i C. J. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania należącego do nich lokalu położonego w części parteru budynku przy ul. W. B. 5 w K., w którym obecnie prowadzony jest zakład fryzjerski.

Istotne jest przy tym, że z materiału sprawy wynika, że zakład fryzjerski funkcjonuje w lokalu, który powstał z połączenia dwóch odrębnych wcześniej lokali, użytkowanych w inny sposób.

Przedmiotowe postępowanie i orzeczenia wydawane w jego toku przez organy właściwe instancyjnie dotyczyły tej części lokalu w formie obecnie istniejącej, która poprzednio wykorzystywana była na działalność zakładu optycznego.

W takich okolicznościach określenie w rozstrzygnięciu zakresu nałożonego na T. i C. J. obowiązku poprzez sformułowanie " ... należącego do nich lokalu położonego w części parteru budynku..." nie spełnia przyjętych jako standardy proceduralne wymogów dotyczących redagowania rozstrzygnięcia jako elementu składowego decyzji administracyjnej.

Przywołany zwrot nie odpowiada warunkowi konkretyzacji i precyzyjności w określaniu przedmiotu obowiązku i jego zakresu, które mogłyby powodować uzasadnione wątpliwości w przypadku przymusowego egzekwowania.

Zdaniem Sądu w okolicznościach faktycznych istniejących w rozpoznawanej sprawie nakładany na adresatów rozstrzygnięcia obowiązek powinien być określony w sposób jednoznaczny, nie budzący żadnych wątpliwości, co do zakresu, czyli wielkości (powierzchni) lokalu objętej konicznością przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania.

W ocenie Sądu przyjęty przez organ odwoławczy w rozstrzygnięciu zawartym w zaskarżonej decyzji sposób, w jakim orzeczono o przedmiotowym obowiązku skutkował wadliwością tej decyzji w stopniu wymagającym jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Uwzględniając przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej na wstępie ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 200 tej regulacji zgodnie z którym w razie uwzględniania skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Za tak określone koszty Sąd uznał kwotę wpisu od skargi uiszczonego przez skarżących oraz koszty związane z udziałem pełnomocnika, określone taryfowo.

Kontynuując czynności w sprawie właściwy organ uwzględni uwagi przedstawione w uzasadnieniu wyroku i podejmie w sposób zgodny z prawem stosowne czynności orzecznicze.

Ponadto Sąd uznał za właściwe wyjaśnić, że na dotychczasowym etapie postępowania nie znalazł podstaw do zakwestionowania prawidłowości dokonanych w sprawie ustaleń i oceny przyjętej przez organy właściwe instancyjnie co do dokonania zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu.