Wyrok NSA oz. w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 138/99
NSA oz. w Krakowie
Data orzeczenia: 2000-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 20 września 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
article: art. 481
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Teza: Analiza treści uzasadnienia wyroku z dnia 7 lipca 1998 r. wykazuje, iż Sąd przyjął, że obowiązek wypłaty odsetek z art. 481 Kc wyklucza nieodpłatność świadczenia wspólników na rzecz spółki. Świadczy o tym powołanie art. 481 Kc.

TEZY

Analiza treści uzasadnienia wyroku z dnia 7 lipca 1998 r. wykazuje, iż Sąd przyjął, że obowiązek wypłaty odsetek z art. 481 Kc wyklucza nieodpłatność świadczenia wspólników na rzecz spółki. Świadczy o tym powołanie art. 481 Kc.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Polsko-Kanadyjskiego Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "P.-I." Spółka z o.o. w K. na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia 16.12.1998 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1995 rok - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji; (...).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 19 marca 1997 r. (...) wydaną przez Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w K. określono dla Spółki "P.-I." podatek dochodowy za 1995 r. w kwocie (...) od dochodu w wysokości (...), tj. wyższy od podatku zeznanego o 127.968 PLN.

W odwołaniu z dnia 2 kwietnia 1997 r. Jednostka zakwestionowała zasadność naliczenia podatku dochodowego na kwotę 108.629,89 PLN w związku z ustaleniem przez Inspektora Kontroli Skarbowej dodatkowego przychodu w kwocie 271.732,00 PLN z tytułu otrzymanych nieodpłatnych świadczeń w postaci użyczenia kapitału, na podstawie przepisu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./. W pozostałym zakresie Spółka nie wniosła zastrzeżeń.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Izba Skarbowa decyzją z dnia 30 maja 1997 r. (...) utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie Spółka zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 7 lipca 1998 r. I SA/Kr 781/97 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 oraz art. 55 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Izba Skarbowa w K., w wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania Spółki z dnia 2 kwietnia 1997 r., po uzupełnieniu postępowania o wskazane w powyższym wyroku braki, decyzją z dnia 16 grudnia 1998 r. (...) utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej.

W skardze z dnia 14 stycznia 1999 r. złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka zarzuciła przedmiotowej decyzji naruszenie:

1. art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o naczelnym Sądzie Administracyjnym przez wyrażenie odmiennej oceny prawnej od przyjętej w wyroku NSA z dnia 7 lipca 1998 r. uchylającym poprzednią decyzję Izby Skarbowej w tej sprawie;

2. art. 12 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez uznanie za nieodpłatne świadczenie stanu opóźnienia skarżącej w wypłacie wspólnikom dywidendy łączącego się na mocy art. 481 par. 1 Kc z obowiązkiem zapłaty odsetek za opóźnienie.

W oparciu o powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w skardze Izba Skarbowa w K. wyjaśniła:

Podniesiony przez Spółkę zarzut naruszenia przepisu art. 30 ustawy z dnia 11. maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym poprzez wyrażenie odmiennej oceny prawnej od przyjętej w wyroku NSA z dnia 7 lipca 1998 r. uchylającym poprzednią decyzję Izby Skarbowej w tej sprawie jest zdaniem Izby całkowicie nieuzasadniony.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił tylko decyzję organu drugiej instancji, wskazując jednocześnie na braki w przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym - tj. nie dokonanie przez Izbę Skarbową żadnych ustaleń dotyczących terminu wypłaty dywidendy przez Spółkę "P.-I." (...).

W uzasadnieniu wyroku Sąd nie stwierdził naruszenia przez Izbę przepisów prawa materialnego. Uzupełniając wspomniane wyżej braki w materiale dowodowym, Izba Skarbowa, na podstawie art. 155 par. 1 Ordynacji podatkowej, wezwała Spółkę pismem z dnia 30 listopada 1998 r., (...), do złożenia wyjaśnień odnoszących się do następujących okoliczności:

- kiedy i w jaki sposób wspólnicy wezwali Spółkę do wypłaty należnej im dywidendy za 1993 r.,

- z jakim dniem - zdaniem Spółki - należność z tego tytułu stała się wymagalna.

"P.-I." Sp. z o.o. przy piśmie z dnia 7 grudnia 1998 r. (...) załączyła oświadczenia wspólników: Józefa S. i Andrzeja M. odnośnie zgłoszenia przez nich żądania wypłaty dywidendy za 1993 r. oraz wyjaśniła, że była zobowiązana wypłacić wspólnikom dywidendę za 1993 r. w całości, niezwłocznie po zgłoszeniu przez nich żądania ojej wypłatę. Przez termin niezwłocznie Spółka rozumiała okres nie dłuższy niż 14 dni.

Po dokonaniu ustaleń, których brak zarzucił Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z dnia 7 lipca 1998 r., Izba Skarbowa w oparciu o ustalony w całym postępowaniu stan faktyczny wydała zaskarżoną decyzję z dnia 16 grudnia 1998 r. (...).

Zdaniem Izby Skarbowej, w treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 1998 r. nie zawarto stwierdzenia, że istnienie nieodpłatnego świadczenia wynika z braku oprocentowania zachodzącego przy udzieleniu nieoprocentowanej pożyczki lub przy nieistnieniu opóźnienia w zapłacie świadczenia pieniężnego. Nie znajduje zatem uzasadnienia zarzut, że Izba Skarbowa nie zastosowała się do powyższej oceny prawnej. Przytoczona ocena prawna pochodzi bowiem od Spółki i nie wynika z treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Za nieuzasadniony należy również uznać podniesiony przez Spółkę zarzut naruszenia przepisu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez uznanie za nieodpłatne świadczenie stanu opóźnienia skarżącej w wypłacie wspólnikom dywidendy łączącego się na mocy art. 481 par. 1 Kc z obowiązkiem zapłaty odsetek za opóźnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W składzie sądzącym mniejszą sprawę zasiada sędzia sprawozdawca Sądu wydającego wyrok z dnia 7 lipca 1998 r.

Ułatwia to ustalenie treści tego wyroku. W spornej kwestii uzasadnienie omawianego wyroku brzmi: "Nie można zatem przyjąć, iż gdy umowa ani uchwała nie określa terminu wypłaty "dywidendy", to spółka z ograniczoną odpowiedzialnością powinna zostać wypłacona natychmiast. Jeżeliby w rozpoznawanej sprawie było inaczej /to nie poczyniono tutaj żadnych ustaleń, co zresztą Izba Skarbowa przyznaje w odpowiedzi na pismo procesowe Spółki/, to zwrócić należy uwagę na to, że w myśl art. 481 Kc wspólnikom spółki należałyby się odsetki za opóźnienie w wypłacie dywidendy.

Oceny tej nie może zmienić fakt, że Spółka nie naliczyła tych odsetek na koniec 1995 r w księgach rachunkowych, gdyż zobowiązanie z tytułu odsetek nie jest zależne od dokonania tego naliczenia. Powstaje ono z mocy powołanego przepisu w razie nie uiszczenia świadczenia pieniężnego w terminie. Natomiast organy skarbowe nie wykazały aby wspólnicy zawarli z nią umowę pożyczki nieoprocentowanej i to w 1995 r.".

Analiza treści tego uzasadnienia wykazuje, iż Sąd wydając wyrok 7 lipca 1998 r. przyjął, iż obowiązek wypłaty odsetek z art. 481 Kc wyklucza nieodpłatność świadczenia wspólników na rzecz spółki. Świadczy o tym powołanie art. 481 Kc.

Zasada więc została przyjęta przez Sąd. Uchylenie zaś decyzji nastąpiło z powodu braku wyjaśnienia terminu, od którego należy liczyć zwłokę.

Dlatego obecny skład sądzący nie może zająć innego stanowiska w tej sprawie, gdyż jest związany art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Z powyższego wynika, że zaskarżony akt jest niezgodny z prawem.

Wobec stwierdzenia, że zaskarżony akt jest niezgodny z prawem Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 wyżej wymienionej ustawy.