Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 411/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-06-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par.1 pkt.4 , art. 15 , 136, 3 pkt.20, 5,  orAZ ART. 28
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: WSA Paweł Darmoń WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi B.O. i K.O. na decyzję Wojewody [...] z dnia 26 stycznia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w postępowaniu wznowieniowym I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących B.O. i K.O. kwotę 714,00 zł (siedemset czternaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 12 maja 2015r. K.O. oraz B.O. , reprezentowani przez pełnomocnika adw. S.C. , wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty N. Nr [....] z 3 marca 2015 r. [....] , którą udzielono J.K. pozwolenia na budowę budynku usługowego (sklep meblowy) wraz z infrastrukturą techniczną: wewnętrzną instalacją gazu, wodociągiem, kanalizacją sanitarną, zasilaniem energetycznym na działkach nr [....] i [....] położonych w obrębie ewid. L. gmina L. We wniosku podniesiono, że planowana inwestycja może oddziaływać na nieruchomość wnioskodawców z uwagi na brak dostępu do światła dziennego, niezabezpieczenie odprowadzenia wód opadowych z działki inwestycyjnej, niezachowanie odpowiednich odległości od granicy takich obiektów jak: zbiornik wybieralny na nieczystości ciekłe, śmietnik, miejsca postojowe na planowanym parkingu, agregatów chłodniczych generujących hałas.

Starosta N. , postanowieniem z 2 czerwca 2015r. (znak: [....] ) wznowił, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 147 i art. 149 § 1 ustawy k.p.a., postępowanie zakończone ww. decyzją ostateczną z 3 marca 2015r.

W wyniku rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania, organ administracyjny decyzją z 22 czerwca 2015r. (znak: [....] ) odmówił uchylenia ww. decyzji Starosty N. Nr [....] z 3 marca 2015r. w przedmiocie pozwolenia na budowę

Wojewoda [....] , decyzją z 20 października 2015r. (znak: ....) uchylił zaskarżoną decyzję z 22 czerwca 2015 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując jednocześnie jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Starosta N. , rozstrzygnięciem z 30 grudnia 2015r. (znak: ....) odmówił uchylenia decyzji Starosty N. Nr [....] z 3 marca 2015 r. (znak: .....).

Odwołanie od ww. decyzji organu I instancji wnieśli K.O. i B.O. , reprezentowani przez adwokata S.C. , zarzucając naruszenie przepisów art. 7, art. 10 § 1, art. 28, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. Zarzucono organowi I instancji, że nie wezwał inwestora do wyjaśnienia kwestii lokalizacji miejsc postojowych, a w szczególności ich ilości i odległości od granicy z działką nr 145. Organ dokonał ustaleń dotyczących tego problemu wyłącznie w oparciu o przedstawiony projekt budowlany. W związku z zamierzoną budową nowego obiektu, w budynku już istniejącym należącym do inwestora, oznaczonym numerem [....] i w jego otoczeniu nastąpiły zmiany dotyczące sposobu użytkowania budynku, polegające na urządzeniu trzech dodatkowych sklepów, oraz wielkości powierzchni utwardzonej, mogące mieć w tym względzie istotne znaczenie. Dodatkowe sklepy generują zwiększony ruch pojazdów, a to ma wpływ na ilość i lokalizację miejsc postojowych na całym terenie przyległym do działki nr [....] , będącej własnością odwołujących. W związku z powyższym, zdaniem odwołujących należy przeprowadzić ocenę oddziaływania całego zabudowanego przez J.K. obszaru na działkę nr [....]. W ocenie odwołujących, zmiany wynikające z projektowanej inwestycji mogą prowadzić do zmiany stosunków wodnych w rejonie działek nr nr [....] [....] .

Wojewoda [....] w decyzji dnia 26 stycznia 2017r. (nr .....), działając na podstawie art. 80 ust. 1 pkt. 2, art. 81 ust. 1 pkt. 2, art. 82 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U.2016.290, ze zmianami - ustawa zwana dalej Prawo budowlane) oraz na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2016.23, ze zmianami - ustawa zwana dalej k.p.a.), utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy.

Organ II instancji w piśmie z dnia 19 kwietnia 2016r. zlecił Staroście N. przeprowadzenie postępowania uzupełniającego w trybie art. 136 k.p.a., poprzez uzupełnienia materiału dowodowego, na potrzeby postępowania wznowieniowego, o opracowania projektowe branżowe:

1. projekt odprowadzenia wód opadowych z połaci dachowych projektowanego budynku, oraz z powierzchni utwardzonych w tym projektowanego parkingu;

2. projekt budowlany odprowadzenia ścieków sanitarnych.

Organ I instancji w wyznaczonym terminie do przeprowadzenia postępowania uzupełniającego, przekazał Wojewodzie [....] dokumentację dostarczoną przez pełnomocnika inwestora, informując jednocześnie, że w wyniku analizy dostarczonych dokumentów, w tym projektu budowlanego, uznano, że zarówno rozwiązanie gospodarki wód opadowych jak i odprowadzenia ścieków sanitarnych nie spowoduje ograniczenia zabudowy działki nr [....] stanowiącej własność B. i K.O.

W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przeszedł do analizowania kwestii związanej z oceną wpływu projektowanej inwestycji na działkę nr [....] w kontekście wyznaczonego obszaru oddziaływania obiektu budowlanego, znajdującego bezpośrednie przełożenie na ustalenie kręgu stron postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Analizując projekt zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, uznano, że zostały zachowane wymogi określone w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2015.1422), dotyczące m.in. kwestii :

- odległości inwestycji od granic z sąsiednimi nieruchomościami (§ 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia) - została ona zaprojektowana na działkach nr ewid. [....] i [....] w obr. ewid. . w odległości 4,51 m - 4,62 m od granicy działki nr [....] , w odległości 10,72 m od granicy działki nr [....] ;

- wymagań dot. bezpieczeństwa pożarowego budynków ze względu na ich usytuowanie (§ 271 ust. 1 rozporządzenia) - odległość między budynkiem usługowym na działce nr ewid. [....] i [....] , a budynkiem mieszkalnym na dz. nr ewid [....] , usytuowanymi na sąsiadujących ze sobą działkach, opisanych powyżej wynosi, wg odczytu ze skali ponad 15 m;

- dostępu do światła dziennego, słonecznego (§ 13, § 60 rozporządzenia) – ustalono, że lokalizacja projektowanego budynku nie spowoduje przesłaniania (ze względu na wysokość projektowanego budynku oraz to, że odległość miedzy budynkami ma wynosić ponad 15 m);

- lokalizacji projektowanych 29 miejsc postojowych (§ 19 ust. 1 i 2 rozporządzenia) - zostały one zaprojektowane jako zespół (skupisko) miejsc postojowych jako całość, w odległości 8,35 m od granicy działki nr [....] , oraz 6 m od granicy działki nr [....] i ponad 21 m (wg odczytu ze skali) od budynku mieszkalnego istniejącego na działce nr [....] ;

- usytuowania miejsca na kontener na odpady stałe (§ 23 ust. 1 rozporządzenia) - w odległości ok. 20 m od granicy działki nr [....] i ponad 8 m od granicy działki nr [....] .

W dalszej części uzasadnienia opisano przedłożoną przez inwestora w toku postępowania przed organem II instancji dokumentację projektową, uzupełnioną o:

- projekt budowlany systemu odprowadzenia wód opadowych z dachu projektowanego budynku i projektowanego utwardzenia terenu w tym parkingu, jako uzupełnienie projektu budowlanego zatwierdzonego ww. decyzją Starosty N. z 3 marca 2015 r.;

- ostateczną decyzję Starosty N. z 9 września 2016r. (znak: ......) udzielającą pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzenie wód opadowych i roztopowych do ziemi na działce nr [....] obr. Ł. , w ilości 8,34 dm3/s w przypadku opadów o prawdopodobieństwie wystąpienia raz na dwa lata, czasie trwania 15 minut, średnim natężeniu miarodajnym deszczu 108 dm3/s na ha, oraz na wykonanie urządzenia wodnego - drenażu rozsączającego.

Wskazano, że z uzasadnienia decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym wynika, że zasięg oddziaływania urządzenia wodnego - drenażu rozsączającego według obliczeń przedstawionych w operacie wodnoprawnym, zamyka się w granicach działek nr [....] i [....] obr. Ł. należących do inwestora.

Zdaniem organu odwoławczego, kwestia odprowadzenia ścieków sanitarnych została w dostarczonej analizie wyjaśniona, że zbiornik na nieczystości ciekłe jest obiektem istniejącym (nie objętym pozwoleniem na budowę), jego objętość wynosi ok. 6 m3 i usytuowany jest w odległości 11 m od granicy działki nr [....] . Podłączenie projektowanej kanalizacji do istniejącego urządzenia spowoduje jedynie konieczność częstszego opróżniania zbiornika, co dwa tygodnie, co w ocenie projektanta podniesie komfort jego użytkowania. Wojewoda [....] podzielił stanowisko organu I instancji, że taka lokalizacja zbiornika w świetle § 36 ust. 1 ww. rozporządzenia nie spowoduje ograniczenia zabudowy działek sąsiednich.

Nadto Wojewoda [....] wskazał, że uzasadnienie jest równocześnie odpowiedzią na wniesione zarzuty w odwołaniu. W nawiązaniu do pozostałych kwestii zawartych w piśmie z 19.12.2016 r. wyjaśniono, że na dzień wydania zaskarżonej decyzji z 26 stycznia 2017r. obowiązywały przepisy § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia, dotyczące odległości projektowanych miejsc postojowych dla samochodów osobowych, od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi oraz od granicy działki budowlanej. Organ II instancji podał również, że brak jest przepisów dotyczących miejsc postojowych dla samochodów ciężarowych.

Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa inwestycja nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu czy korzystaniu z nieruchomości skarżących, wynikających z obowiązujących przepisów prawa, a co za tym idzie działka nr [....] nie znajduje się w obszarze oddziaływania omawianej inwestycji. Posiadanie przymiotu strony przez właściciela nieruchomości położonej "w zasięgu oddziaływania obiektu" jest uzależnione od tego czy projektowany obiekt może oddziaływać ujemnie na działki sąsiednie, co jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego. Taka sytuacja, zdaniem Wojewody [....] nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie. Zatem, w ocenie organu II instancji, brak jest podstaw do przyznania statusu strony w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę spornej inwestycji właścicielom działki nr [....] w miejscowości Ł. Jeżeli zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji publicznej, to jego interes określić należy jako faktyczny a nie prawny.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, B.O. i K.O. , reprezentowani przez pełnomocnika wnieśli o uchylenie ww. rozstrzygnięcia Wojewody [....] . Skarżący zarzucili naruszenie:

przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy: tj.:

- art.7, art.77 § 1, art. 80 oraz art. 8 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego, w sprawie co doprowadziło do wadliwych ustaleń faktycznych i błędnego rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności poprzez odmowę przeprowadzenia oględzin nieruchomości, niewyjaśnienie kwestii ilości samochodów ciężarowych, które parkować będą w pobliżu nieruchomości skarżących, oraz

- art. 107 § 3 w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niewyczerpujące uzasadnienie decyzji;

przepisu prawa materialnego tj.:

art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez stwierdzenie, że stronom nie przysługuje przymiot strony,

art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt. 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo

Budowlane poprzez stwierdzenie, że realizacja inwestycji przez J.K. i H.K. nie będzie oddziaływała na nieruchomość skarżących.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 P.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisów postępowania – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. na treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie, niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze, jak i ponad te zarzuty - w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.

Postępowanie w niniejszej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem K.O. oraz B.O. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z 3 marca 2015r. Po złożeniu podania o wznowienie organ administracyjny wszczął tzw. postępowanie wstępne, w której mógł wypowiedzieć się jednie co do zarzutów, a nie ich podstaw, gdyż przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki enumeratywnie wymienione w przywołanym powyżej 145 § 1 Kodeksu oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 Kodeksu. Tylko w przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek z art. 145 § 1 Kodeksu, bądź nie został zachowany termin do jego złożenia - z art. 148 Kodeksu, organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 Kodeksu wydać postanowienie odmawiające wznowienia postępowania. Organy administracyjne zasadnie uznały, że w niniejszej sprawie podanie o wznowienie postępowania wniesione zostało z zachowaniem ustawowego terminu, a strony wnioskujące powołały się na jedną z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 Kodeksu. Jednakże tylko to zostało w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu ustalone prawidłowo.

W wypadku przesłanki wznowienia, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., weryfikacja przymiotu strony może się odbywać dopiero w trakcie wznowionego postępowania, czyli po wydaniu przez organ postanowienia o wznowieniu. We wstępnej fazie postępowania nie bada się przesłanek wznowieniowych, tym bardziej w sytuacji, gdy strona powołuje się na przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Ustalenia w zakresie interesu prawnego wnioskodawcy i badanie jego legitymacji procesowej może być dokonywane dopiero we wznowionym postępowaniu, po jego formalnym wszczęciu postanowieniem, o którym mowa w art. 149 § 1 K.p.a. Na wstępnym etapie weryfikacji wniosku (zakończonym wydaniem postanowienia o wszczęciu/odmowie wznowienia postępowania) organ nie dokonuje jeszcze oceny trafności motywów w nim zawartych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2397/11, Lex Omega nr 1337356; z dnia 17 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 191/12, Lex Omega nr 1219080; z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2064/09, Lex Omega nr 953022; z dnia 6 maja 2010r., sygn. akt II OSK 773/09, Lex Omega nr 597851 oraz z dnia 17 września 2008r., sygn. akt II OSK 1077/07, Lex Omega nr 509191, a także wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Krakowie, z dnia 17 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 972/16, Lex Omega nr 2162447; w Białymstoku, z dnia 8 listopada 2016r., sygn. akt II SA/Bk 599/16, Lex Omega nr 2165449; w Gliwicach, z dnia 18 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 259/16, Lex Omega nr 2098267 oraz z dnia 15 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 131/16, Lex Omega nr 2120533; w Poznaniu, z dnia 9 października 2015 r., sygn. akt II SA/Po 542/15, Lex Omega nr 1932844). Za przyjęciem tego zapatrywania przemawia z kolei fakt, że kwestia posiadania przymiotu strony w postępowaniu przez podmiot wnoszący o wznowienie dotyka istoty sprawy w zakresie materialnoprawnych podstaw legitymacji co powoduje, iż powinna być zbadana w toku postępowania, z udziałem wszystkich stron, a nie na etapie wstępnej weryfikacji wniosku.

W następnej kolejności należy rozważyć, czy Wojewoda [....] miał uzasadnione podstawy, aby utrzymać w mocy decyzję z 30 grudnia 2015 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Starosty N. z dnia 3 marca 2015 r., z powodu braku podstaw do przyznania skarżącym statusu stron w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Zdaniem orzekających w sprawie organów administracyjnych, przy budowie budynku usługowego (sklep meblowy) na dz. nr nr [....] [....] nie dojdzie do żadnej ingerencji w będącą własnością skarżących działki o nr [....] .

Zdaniem Sądu, stanowisko organów administracyjnych w tej kwestii jest co najmniej przedwczesne, bowiem zaniechano dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla danej sprawy okoliczności faktycznych, a nadto dokonano zawężającej wykładni obszaru oddziaływania obiektu zawartego w art. 3 pkt 20 prawa budowlanego.

Przechodząc do analizy kluczowej dla sprawy kwestii czy skarżącym przysługuje przymiot strony w tym postępowaniu, wskazać należy, że zgodnie z art. 28 st. 2 prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W myśl art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obszarze oddziaływania obiektu - należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu.

Określenie obszaru oddziaływania obiektu jest czynnością wstępną w każdym postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, opartą na ustaleniach stanu faktycznego w danej sprawie, uwzględniającą funkcję, formę i konstrukcję projektowanego obiektu budowlanego oraz jego cechy charakterystyczne. Z drugiej strony, ustalając obszar oddziaływania obiektu, należy brać pod uwagę przeznaczenie terenu znajdującego się w otoczeniu planowanej inwestycji, z uwzględnieniem jej wpływu na sąsiednie nieruchomości (wyrok NSA z 9 października 2007 r., II OSK 1321/06, Lex nr 347949).

Przy czym należy mieć na uwadze, że obszar oddziaływania obiektu nie może być utożsamiany tylko i wyłącznie z zachowaniem przez inwestora określonych przepisami techniczno-budowlanymi wymogów (wyrok NSA z 6 czerwca 2013 r., II OSK 332/12, Lex nr 1352906), do czego właściwie ograniczało się zaskarżone rozstrzygnięcie. Jak podkreśla się też w orzecznictwie sądowym do obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Pr.bud. zalicza się także teren, na którym uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach dopuszczalnych, określonych przez przepisy prawa. Przymiot strony zgodnie więc z art. 28 ust. 2 Pr.bud. nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy (pogląd taki wyraził w niniejszej sprawie Wojewoda [....] , wskazując na 7 str. uzasadnienia zaskarżonej decyzji: "Posiadanie przymiotu strony przez właściciela nieruchomości położonej "w zasięgu oddziaływania obiektu" jest uzależnione od tego czy projektowany obiekt może oddziaływać ujemnie na działki sąsiednie"), lecz wynika też z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich (wyrok NSA z 26 czerwca 2012 r., II OSK 1613/11, Lex nr 1217437; wyrok NSA z 15 lutego 2013r., II OSK 2171/11, Lex nr 1358498, wyrok NSA z 12.12.2013 r., II OSK 1721/12, wyrok WSA w Krakowie z 9.11.2015 r., II SA/Kr 996/15, Lex nr 1939379, wyrok WSA w Gdańsku z 18.11.2015 r., II SA/Gd 427/15, Lex nr 1948845).

Podkreślania wymaga w tym miejscu, że kwestia wykładni przepisu art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego była już wielokrotnie podejmowana przez Sąd administracyjny w wyrokach uchylających zaskarżone decyzje wydawane przez Wojewodę [....] . Pomimo jednak tego organ odwoławczy konsekwentnie lansuje nieprawidłowy pogląd warunkujący przyznanie właścicielom działek sąsiednich przymiotu strony w zależności od tego czy sporny obiekt może oddziaływać ujemnie na działki sąsiednie (vide: wyrok WSA w Krakowie z 6 marca 2017r., II SA/Kr 1185/16, w uzasadnieniu tego wyroku Sąd administracyjny wyczerpująco odniósł się do błędnego stanowiska organu II instancji, które mimo to zostało w identycznym brzmieniu ponownie użyte przez organ odwoławczy w aktualnie zaskarżonej do sądu decyzji).

Takie działanie organu odwoławczego należy uznać za sprzeczne z zasadami wyrażonymi w art. 6 i art. 8 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Posiłkując się stanowiskiem WSA w Krakowie zawartym w wyroku z 6 marca 2017r., II SA/Kr 1185/16, podkreślić jeszcze raz należy, że pojęcia obszaru oddziaływania obiektu, nie można rozumieć tak wąsko i ściśle, jakby to wynikało wyłącznie z wykładni gramatycznej art. 3 pkt 20 Pr.bud (a taką wykładnię przyjęły orzekające w sprawie organy administracyjne).

Przepis art. 3 pkt 20 Pr.bud. określający jak należy rozumieć obszar oddziaływania obiektu, wskazuje na ograniczenia w zagospodarowaniu terenu wyznaczonego w otoczeniu obiektu budowlanego, wynikające z przepisów odrębnych. Są to więc stany ekstremalne mogące mieć miejsce w przyszłości, kiedy nie ma wątpliwości, że oddziaływanie projektowanego obiektu, nie ograniczy się do terenu, na którym ma zostać zbudowany, skoro na terenach w otoczeniu obiektu budowlanego zachodzi konieczność wprowadzenia ograniczeń w zagospodarowaniu (w zabudowie) na podstawie przepisów odrębnych.

Nie można jednak przepisu art. 3 pkt 20 Pr.bud. rozumieć tak wąsko, gdyż w ten sposób poza obszarem oddziaływania obiektu pozostałyby wszystkie nieruchomości w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego, które są już zabudowane i użytkowane w określony sposób. I dla właścicieli tych nieruchomości nie jest obojętne to, czy nowy obiekt budowlany będzie na ich nieruchomości oddziaływał negatywnie, czy też nie, tym bardziej jeżeli to jest obiekt mogący potencjalnie oddziaływać na otoczenie w szerszym zakresie niż to wynika z założeń projektowych i wykonanych w oparciu o te założenia analizach.

Obszar oddziaływania obiektu nie może być tak rozumiany, że w praktyce stanowi barierę nie do przebycia dla większości podmiotów posiadających nieruchomości w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego, a którym odmawia się przymiotu strony w postępowaniu tylko z tego powodu, że zgodnie z założeniami projektowymi nie będzie potrzeby w przyszłości wprowadzania ograniczeń w zagospodarowaniu terenu na podstawie przepisów odrębnych. To czy tak będzie w rzeczywistości, jak twierdzi inwestor i organy właściwe do wydania pozwolenia na budowę, podmioty, których poszanowanie interesów nakazuje art. 5 ust. 1 pkt 9 Pr.bud., powinny mieć możliwość sprawdzenia tego poprzez udział w postępowaniu w charakterze strony.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Stąd też trzeba podzielić pogląd, zgodnie z którym przy wykładni art. 3 pkt 20 P.b., stanowiącego ustawową definicję "obszaru oddziaływania obiektu", przepis ten należy interpretować łącznie z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. Zasadą procesu inwestycyjnego jest bowiem poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich, co dotyczy przede wszystkim właścicieli (użytkowników) nieruchomości położonych w sąsiedztwie działki inwestora.

Przepisami odrębnymi, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu działki inwestora związane z budowanym obiektem, są więc także przepisy prawa cywilnego, które gwarantują właścicielowi nieruchomości sąsiedniej prawo do korzystania z niej zgodnie z przeznaczeniem (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 2499/14, Lex Omega nr 2002181). Przepisem powodującym ograniczenie przez osoby wymienione w art. 28 ust. 2 P.b. będą nie tylko przepisy prawa materialnego administracyjnego, ale również przepisy dotyczące własności i innych praw rzeczowych, określone w kodeksie cywilnym i innych ustawach. Realizacja inwestycji może bowiem uniemożliwić realizację tych praw albo powodować konieczność dochodzenia roszczeń w stosownej procedurze przed sądem powszechnym. Ochrona praw takich osób wymaga dokonania przez organ administracyjny oceny wpływu inwestycji na istniejące na nieruchomości stosunki cywilnoprawne (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2503/12, Lex Omega nr 1522473).

Co więcej organy administracyjne prowadzące postępowanie i orzekające w niniejszej sprawie prowadziły ustalenia i dokonywały analizy oddziaływania przedmiotowej inwestycji na działkę bezpośrednio sąsiadującą, której współwłaścicielami są skarżący. Tym samym organy czyniły merytoryczne ustalenia, czy inwestycja oddziałuje na działkę sąsiednią nolens volens uznając de facto skarżących za strony postępowania. Nadto, co ma szczególnie istotne znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia tej sprawy, doszło do naruszenia przez organ odwoławczy art. 136 k.p.a w zw. z art. 15 k.p.a. wraz z przepisami regulującymi tryb wznowienia postępowania tj. art. 145 i nast. k.p.a. W przedmiotowym postępowaniu wznowieniowym organ odwoławczy stwierdziwszy bowiem, że zatwierdzony projekt budowlany praktycznie nie posiadał opracowania sposobu odprowadzenia wód opadowych i odprowadzenia ścieków sanitarnych, wezwał inwestora do uzupełnienia, zatwierdzonego decyzją ostateczną projektu budowlanego o wskazane projekty branżowe (k.97 a.a.), co w ocenie Sądu było działaniem przedwczesnym, skoro organy nie uznały wnioskodawców za strony postępowania, a więc ich zdaniem w ogóle nie została spełniona przesłanka wznowieniowa z art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zatem te działania organu wykraczały poza zakres tego etapu rozpoznania przedmiotowej sprawy. Postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania składa się z dwóch części. W toku pierwszej części postępowania organ ma obowiązek zweryfikować zaistnienie powoływanej przez stronę w złożonym wniosku przesłanki do wznowienia postępowania. Jego działania mają się ograniczyć tylko do weryfikacji wystąpienia przesłanki wznowienia – w przedmiotowej sprawie do ustalenia czy wnioskodawcom B.O. i K.O. przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją administracyjną. Jeżeli organ pozytywnie zweryfikuje zaistnienie przesłanki wznowienia, przystępuje dopiero do merytorycznego badania postępowania administracyjnego, naprawy popełnionych poprzednio błędów oraz ostatecznej decyzji. O ile w wyniku weryfikacji wydana nowa decyzja odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej, to wówczas organ odmawia uchylenia dotychczasowej decyzji, a jeżeli nowa decyzja byłaby inna to powinien uchylić dotychczasową i wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Tymczasem w niniejszej sprawie organ prowadził merytoryczne postępowanie, uzupełniając nawet postępowanie dowodowe, tak jakby stwierdził zaistnienie przesłanki wznowienia, a jednocześnie na końcu odmawia uchylenia decyzji uznając, że wnioskodawcom nie przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty [....] Nr [....] z 3 marca 2015 r. o pozwoleniu na budowę budynku usługowego (sklep meblowy) wraz z infrastrukturą techniczną. Po przeprowadzeniu merytorycznej części postępowania organ oczywiście mógł odmówić uchylenia dotychczasowej decyzji, ale z innych przyczyn niż uznanie, że wnioskodawcom nie przysługiwał status strony postępowania.

Podsumowując w świetle zabranego w sprawie materiału dowodowego nie budzi wątpliwości Sądu, że skarżącym B.O. i K.O. przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty [....] Nr [....] z 3 marca 2015 r. o pozwoleniu na budowę budynku usługowego (sklep meblowy) wraz z infrastrukturą techniczną.

Ponownie rozpatrując sprawę organy, uwzględniając ocenę prawną Sądu, dokonają merytorycznej oceny wspomnianej decyzji ostatecznej z udziałem skarżących jako stron postępowania o udzielenia pozwolenia na budowę.

Dodać należy, że prowadzenie w toku niniejszego postępowania wznowieniowego - merytorycznego postępowania, dokonywania oceny czy ostateczna decyzja spełnia prawem przewidziane wymagania, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, uzupełniania ostatecznej decyzji, pomimo jak twierdziły organy braku przymiotu strony w tym postępowaniu u wnioskodawców, a więc nie spełnienia przesłanki wznowienia z art.145 § 1 pkt 4 k.p.a., stanowiło istotną wadę kontrolowanego postępowania.

W toku ponownego rozpoznania sprawy, organ administracyjny ponownie przeanalizuje wniosek skarżących z uwzględniłem wszystkich podnoszonych przez strony okoliczności oraz mając na uwadze wskazania Sądu.

Odnośnie podnoszonego przez skarżących w toku postępowania zarzutu, że planowana inwestycja może oddziaływać na ich nieruchomość poprzez m.in. niezabezpieczenia odprowadzania wód opadowych z działki, należy zauważyć, że w projekcie budowlanym zatwierdzonym przez Starostę [....] jest tylko wzmianka o tym, że "odprowadzanie wód opadowych - z dachu i projektowanych utwardzeń i miejsc postojowych (pow. 858, 08 m2) w osób niezorganizowany, na własny nieutwardzony teren". Rację ma zatem organ odwoławczy twierdząc, że zatwierdzony projekt budowlany praktycznie nie posiada opracowania sposobu odprowadzania wód opadowych i odprowadzania ścieków. Dokonując analizy tej kwestii organ powinien posiłkować się zgromadzonym materiałem dowodowym, w tym przede wszystkim zatwierdzonym projektem w jego wersji pierwotnej i decyzją ostateczną.

W przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, do których odsyła ostateczna decyzja z dnia 3.03.2015r., jak również, ustawa – Prawo budowlane kwestie odprowadzania wód opadowych normują przepisy zawarte w Rozdziale 5, zatytułowanym - "Uzbrojenie techniczne działki i odprowadzenie wód powierzchniowych". Stosownie do tych przepisów:

§ 28. 1. Działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej.

2. W razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych.

§ 29. Dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione.

Projekt budowlany przedmiotowego budynku usługowego nie zawiera opisu rozwiązań dotyczących odprowadzenia wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych, z dokonaniem stosownych wyliczeń. Z samego zawartego w projekcie stwierdzenia, że wody opadowe zostaną rozprowadzone po działce inwestora nie prowadzi do konkluzji, że nie będą one negatywnie wpływały na działki sąsiednie. Zważyć należy przy tym, że w związku z planowanym zamierzeniem powierzchnia działki przeznaczona pod zabudowę oraz podlegająca utwardzeniu wynosi 75,67 % i jest to teren, na którym nie będzie dochodzić do normalnego wsiąkania wód opadowych bezpośrednio w grunt.

Powyższe rozważania stanowią odpowiedź na większość zarzutów skargi. W odniesieniu do pozostałych kwestii należy stwierdzić, że nie są one istotne na obecnym etapie sprawy. Sąd przy tym wskazuje, że w świetle art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie I. wyroku, za podstawę biorąc art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II. wyroku, w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.