Postanowienie WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 527/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2012-07-26 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono wniosek
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku M.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Toyota RAV4 - postanawia – oddalić wniosek. WSA/post.1 - sentencja postanowienia


UZASADNIENIE

Sygn. I SA/Rz 527/12

U Z A S A D N I E N I E

W niniejszej sprawie skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, motywując wniosek koniecznością uiszczenia kwoty wyższej niż ta, którą dysponuje w miesiącu na potrzeby całej rodziny. We wniosku uwzględniła bowiem potencjalne koszty sądowe, związane ze skargami na decyzje organu podatkowego, określające zobowiązanie podatkowe z nich wynikające w łącznej kwocie ponad 158.000 zł, zarzucając temu organowi rozdzielenie sprawy na 58 decyzji, generujących tym samym koszty w tyluż sprawach. Skarżąca podała, że uiściła należności główne i odsetki wynikające z 23 decyzji na kwotę 67.285,20 zł (rubryka nr 11 formularza PPF), na co przeznaczyła wszystkie swoje oszczędności. Jako źródło utrzymania wskazała prowadzoną działalność gospodarczą, z której według oświadczenia uzyskuje ok. 2000 zł dochodu oraz emeryturę męża- 2300 zł. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i dwiema córkami w wieku szkolnym. Majątek skarżącej to mieszkanie o powierzchni 58 m², działka budowlana o powierzchni 0,13 ha, współwłasność (udział ¼) działki o powierzchni 0,3 ha, samochody marki Toyota Corolla o wartości ok. 30.000 zł i Suzuki Grand Vitara o wartości ok. 40.000 zł oraz jako majątek związany z prowadzoną działalnością gospodarczą – samochody osobowe (5 sztuk) o wartości ok. 170.000 zł. W rubryce formularza dotyczącej dodatkowych informacji o stanie majątkowym (nr 9) skarżąca podała, że na rachunku bankowym związanym z prowadzoną działalnością znajduje się kwota ponad 30.000 zł, z której prawie 25.000 zł planuje wydatkować na zakup kolejnego samochodu przeznaczonego do sprzedaży w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Sprecyzowała również, że jej przeciętnie przychody z działalności wynoszą ok. 7000 zł miesięcznie, a koszty - wliczając składki ZUS – ok. 5000 zł. Główne koszty utrzymania rodziny to opłaty za mieszkanie i media – ok. 800 zł, wyżywienie – ok. 1200 zł, dojazdy do pracy i szkoły - 400 zł, korepetycje dla córki – 400 zł, koszty rehabilitacji (choroba kręgosłupa) – 900 zł.

Wezwana do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270) dalej zwaną w skrócie P.p.s.a., dotyczących możliwości płatniczych, skarżąca przedłożyła kserokopie: deklaracji dla podatku od towarów i usług za ostatnie dwa kwartały rozliczeniowe, zeznania PIT-36 za 2011r., dwie karty wydruków związanych z księgami rachunkowymi (podsumowanie zamkniętych miesięcy, dochody na koniec maja 2012 r.), wydruki o stanie rachunków bankowych. Pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że nie korzysta ona z jakiejkolwiek pomocy materialnej pochodzącej od osób lub instytucji, poza rachunkiem bankowym związanym z prowadzoną działalnością gospodarczą i rachunkiem męża, domownicy nie posiadają rachunków kart kredytowych ani rachunków papierów wartościowych, skarżąca nie posiada wierzytelności, wymagalnych zobowiązań cywilnych – te ostatnie płacone są na bieżąco, a jej jedynymi zobowiązaniami są zaległości wynikające z nieuregulowanych decyzji w przedmiocie podatku akcyzowego (wyjaśnienia przy sprawie sygn. I SA/Rz 521/12).

Referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, a ta . wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza.

Sprzeciw nie został odrzucony, zatem zgodnie z art. 260 P.p.s.a.- postanowienie, od którego wniesiono sprzeciw utraciło moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.

Rozpoznając wniosek o prawo pomocy Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - o co wnioskuje skarżąca - następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji o jakiej mowa w powołanym przepisie, zaś instytucja prawa pomocy ma charakter nadzwyczajny i korzystanie z niej zawężone zostało do kręgu osób najbardziej potrzebujących pomocy, tj. rzeczywiście ubogich, pozbawionych środków do życia bądź posiadających takie środki, ale w bardzo ograniczonym zakresie. Stanowisko takie potwierdza zarówno orzecznictwo jak i literatura przedmiotu.

W ocenie rozpoznającego sprawę Sądu brak jest przesłanek przyznania prawa pomocy skarżącej, a poniesienie ciężaru opłat sądowych w rozmiarze wynikającym z akt wszystkich spraw, w których skarżąca wniosła skargi (łącznie dotyczy to 26 spraw) jest możliwe, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ocena taka wynika przede wszystkim z analizy przedstawionych dokumentów.

Skarżąca jak wynika z wniosku prowadzi działalność gospodarczą w zakresie handlu pojazdami samochodowymi. Z danych przedłożonych na wezwanie wynika, że uzyskuje wysokie przychody; za 2011 r. wyniosły one 885.888,79 zł. Wynik finansowy za ubiegły rok zamknął się wartością ujemną - strata: 21.215,68 zł. Wspólne rozliczenie małżonków (przychody męża skarżącej z tytułu emerytury wyniosły 27.073,30 zł ) spowodowało, że małżonkowie wykazali nadpłatę podatku w kwocie 2.219 zł.

Z analizy dostarczonych wydruków dotyczących zapisów w księdze podatkowej skarżącej, wynika, że przychody z tytułu prowadzonej działalności za okres od stycznia do maja 2012 r. wynosiły 365.000,55 zł, koszty ich uzyskania 359.935,64 zł. Po podsumowaniu ww. okresów dochód skarżącej wyniósł łącznie 5.064,91 zł, przy czym z pogłębionej analizy wynika, że w styczniu skarżąca osiągnęła 21.360,42 zł dochodu (przychód 63.306,25 zł, koszty łącznie 41.945,83 zł), w lutym 44.784,54 zł dochodu (przychód 61.237,32 zł, koszty łącznie 16.452,78 zł), w marcu 67.628,93 zł straty, przy czym wynik taki wygenerowały wysokie zakupy towarów handlowych w kwocie 155.987,67 zł, inne koszty wyniosły 20.309,11 zł przy sprzedaży na kwotę 108.667,85 zł, w kwietniu 33.180,06 zł dochodu (przychód 56.147,19 zł, koszty łącznie 22.967,13 zł) i w maju ponownie stratę – 26.631,18 zł (przychód 75.641,94 zł, koszty łącznie 102.273,12 zł). W przypadku straty należy uwzględnić to, że pozwala ona podatnikowi zmniejszyć obciążenia podatkowe, bo obniża podstawę opodatkowania (art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j. Dz.U. z 2005 r, Nr 8, poz. 60 ze zm. w zw. z art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.)

Skarżąca pomimo złożonego oświadczenia, że na rachunku bankowym związanym z prowadzoną działalnością znajduje się kwota ponad 30.000 zł, zobligowana została na wezwanie m.in. do udostępnienia wyciągów z posiadanych przez domowników rachunków bankowych za trzy miesiące poprzedzające wniesienie wniosku o przyznanie prawa pomocy (rachunków kart kredytowych, rachunków papierów wartościowych domownicy nie posiadają). Skarżąca co prawda ograniczyła się wyłącznie do ujawnienia wydruku sald końcowych posiadanych rachunków z okresu po dacie wezwania jej do złożenia dodatkowych dokumentów, ale te dane są wystarczające do oceny, że poniesienie kosztów sądowych przez skarżącą może odbyć się bez jakiegokolwiek zagrożenia dla uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny; na rachunku męża znajdowała się kwota 4.947,66 zł, na rachunku związanym z działalnością gospodarczą – 17.806,87 zł. Nadmienić bowiem należy, że sumując wpisy we wszystkich sprawach zawisłych obecnie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie, kwota ta wynosi 3.251 zł, przy czym w przeważającej większości spraw, tj. w 23 sprawach, wpis wynosi najniższą kwotę wynikającą z Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), czyli 100 zł. W pozostałych przypadkach kwoty wpisu wynoszą: 330 zł, 364 zł i 257 zł, zatem nie są nadmiernie wysokie. Inne koszty- o ile byłyby wymagalne – nie odbiegałyby wysokością od kwot wpisu od skarg; w przypadku ewentualnych skarg kasacyjnych, wpis od tychże wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł, w przypadku zaś zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego – pobierany jest wpis stały wynoszący 100 zł, opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia wynosi również 100 zł.

Skarżąca nie powołuje się na okoliczność, że nie jest w stanie zaspokoić elementarnych potrzeb rodziny, związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Ponosi także jak podała wydatki, których nie można zaliczyć do niezbędnych w postaci korepetycji dla córki. Nie udokumentowała wydatków (według oświadczenia w kwocie 900 zł) na rehabilitację, nie jest zadłużona, posiada znaczny majątek, a argumenty za koniecznością utrzymywania rezerwy pieniężnej na okoliczność zakupu kolejnych samochodów, będących w przypadku skarżącej towarami handlowymi w sytuacji, gdy towary takie posiada i stanowią one niemałą wartość majątkową (5 aut o wartości ok. 170.000 zł) uznać należy za nietrafne w kontekście instytucji prawa pomocy. Prawo pomocy ma służyć tym, którzy nie dysponują odpowiednimi środkami pieniężnymi i nie mają możliwości ich zdobycia z przyczyn obiektywnych.

Na podstawie przytoczonych wielkości liczbowych nie sposób zakwalifikować skarżącej jako wymagającej wsparcia z budżetu państwa; w sytuacji skarżącej stałoby to w sprzeczności z przesłankami przyznawania prawa pomocy. Podkreślić ponownie należy, że o przyznaniu prawa pomocy nie może decydować liczba złożonych skarg, ale możliwości płatnicze strony, a te z kolei skarżąca - zdaniem Sądu – posiada i wykazała je.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a orzeczono jak w sentencji.