Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1123/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 11, art. 16, art. 77, art. 80, art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Protokolant - st. spec. Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], mocą której Kierownik Biura uchylił decyzję w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego Nr [...] z dnia [...]-12-2013 r. (w zaskarżonej decyzji podano numer sprawy)., wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. i odmówił M. L. przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 r.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:

M. L. złożył w dniu [...]-05-2012 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w W. wniosek wraz z załącznikami graficznymi o przyznanie płatności na 2012 r. We wniosku zadeklarował działki rolne o łącznej powierzchni wynoszącej [...] ha (ostatecznie po wycofaniu części wniosku w odniesieniu do działek [...],[...],[...],[...]) było to [...] ha do przyznania jednolitej płatności obszarowej (JPO), powierzchnię [...] ha (ostatecznie po wycofaniu części wniosku w odniesieniu do działek [...],[...],[...],[...]) było to [...] ha do przyznania uzupełniającej płatności podstawowej (UPO) oraz powierzchnię [...] ha ( po wycofaniu części wniosku) było to [...] ha do płatności do upraw strączkowych i motylkowych drobnonasiennych. W odniesieniu do ostatecznie zadeklarowanych powierzchni działek w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) z 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE1290/2005, 247/2006, 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) 1782/2003 (Dz. U.L 30,31.01.2009 r. p.16) organ stwierdził ich przedeklarowanie, co miało wpływ na wysokość przyznanych płatności.

W dniu [...] grudnia 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wydał decyzję nr [...], mocą której przyznał płatności na rok 2012r. w łącznej wysokości 36.487,12 zł.

W dniu [...] października 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego wydał postanowienie o wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego zakończonego wyżej w/w decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie przyznania płatności na rok 2012. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że podstawą do wznowienia postępowania jest protokół z oględzin działek ewidencyjnych przeprowadzonych w dniach [...] -[...] sierpnia 2014 r.

Po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, w dniu [...] grudnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego wydał decyzję nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania jednolitej płatności obszarowej w odniesieniu do działek rolnych, [...],[...],[...], [...] w sprawie przyznania uzupełniającej płatności podstawowej w odniesieniu do działek rolnych [...],[...],[...],[...] nadto o uchyleniu decyzji dotychczasowej i odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, mocą której odmówił stronie przyznania jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności podstawowej i płatności do upraw strączkowych i motylkowych drobnonasiennych i nałożył sankcje. Od decyzji tej pełnomocnik wniósł odwołanie.

Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Postanowieniem z dnia [...]-05-2015 r. Kierownik Biura włączył do sprawy nowy dowód tj. protokół przesłuchania M. L. z dnia [...]-10-2014r. przez prokuratora Prokuratury Rejonowej W.

W dniu [...] czerwca 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, mocą której ponownie umorzył postępowanie w sprawie przyznania jednolitej płatności obszarowej w odniesieniu do działek rolnych, [...],[...],[...], [...], w sprawie przyznania uzupełniającej płatności podstawowej w odniesieniu do działek rolnych [...],[...],[...],[...], nadto odmówił stronie przyznania jednolitej płatności obszarowej , uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i podstawowej i płatności do upraw strączkowych i motylkowych drobnonasiennych oraz nałożył sankcje.

W związku z odwołaniem pełnomocnika strony od powyższej decyzji w dniu [...] października 2015 r. Dyrektor [...] OR ARiMR po rozpatrzeniu odwołania wydał decyzję nr [...], na mocy której uchylił skarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponownie wskazując na naruszenie w przedmiotowej decyzji m.in. art. 151 § 1 kpa.

W dniu [...] listopada 2015 r. Kierownik BP ARiMR po ponownym rozpatrzeniu sprawy wydał decyzję nr [...], na mocy której umorzył postępowanie w odniesieniu do części działek, uchylił decyzję dotychczasową nr [...] z [...] grudnia 2012 r. oraz odmówił przyznania :

-jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 28.850,48 zł,

- uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości 6.157,03 zł,

- płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych i nałożył sankcję w wysokości 10.888,75 zł.

Organ I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wznowieniowego ustalił, że działki rolne, do których w pierwotnej decyzji została przyznana płatność, nie były użytkowane przez stronę w roku 2012, co wynikało z uzyskanych przez organ zeznań strony złożonych w dniu [...] października 2014 r. przed Prokuratorem Rejonowym.

Tym samym organ uznał, że przesłanki do wznowienia postępowania w postaci nowych okoliczności faktycznych oraz nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji a nieznanych w dacie wydania decyzji organowi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa faktycznie zaistniały, co skutkowało uchyleniem decyzji ostatecznej i rozstrzygnięciem sprawy poprzez odmowę przyznania płatności na rok 2012 w postaci jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych, płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych i wymierzenie sankcji.

Od decyzji tej strona złożyła odwołanie zarzucając naruszenie wskazanych w odwołaniu przepisów prawa procesowego, prawa materialnego oraz art. 2 i 32 Konstytucji i wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, a w przypadku nie stwierdzenia rażącego naruszenia prawa o uchylenie decyzji i orzeczenie zgodnie z decyzją z [...] grudnia 2012. Pełnomocnik podkreślił, że przyznanie płatności za 2012 r. miało miejsce po przeprowadzeniu kontroli na miejscu zatem brak jest podstaw ażeby zarzucić stronie , iż grunty te nie były przez nią uprawiane i posiadane w związku z czym brak było podstaw do wydania skarżonej decyzji.

Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję . W uzasadnieniu decyzji Dyrektor wskazał, że tryb składania wniosków o przyznanie płatności oraz warunki uzyskania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego regulują przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U.2012.1164 j.t. ze zm) ", których treść przytoczył, w tym art. 7 ust. 1 ustawy.

Dyrektor wskazał, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach Agencja ma prawo przeprowadzić kontrole administracyjne i na miejscu, o których mowa w przepisach Unii Europejskiej, w tym w art. 22 rozporządzenia Rady (WE) 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) 1290/2005, 247/2006, 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) 1782/2003 (Dz. U.L 30,31.01.2009 r. p.16). Organ wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1-3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r. kontrole administracyjne, o których mowa w art. 20 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 pozwalają na wykrywanie nieprawidłowości, a w szczególności na ich automatyczne wykrywanie za pomocą narzędzi informatycznych, w tym kontroli krzyżowych

Jednocześnie Dyrektor podkreślił, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Dyrektor wskazał, że nową okolicznością nieznaną organowi, który wznowił postępowanie była treść protokołu z oględzin działek, do których przyznano dopłaty, którą to czynność przeprowadzono w 2014 r. już po przyznaniu dopłat, a następnie zaznania M. L. złożone w toku postępowania karnego, w którym pouczono go o możliwości odmowy zeznań, z czego nie skorzystał, i w których przyznał, ze nie posiadał działek rolnych w 2012 r. Dyrektor podkreślił, że z protokołu oględzin działek wynikało, że stan działek zgłoszonych do płatności, na których znajdowały się wieloletnie lasy, bagna, siedliska, oraz liczne nieużytki, na działkach znajdowały się 4,5 letnie siewki drzew, wskazywał na to, że w 2013 r., nie stanowiły one przedmiotu użytkowania rolniczego. Dyrektor wskazał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego w toku postępowania wznowieniowego wynika, że strona nie posiadała działek rolnych zgłoszonych do płatności za 2012 r. ponieważ nie użytkowała ich rolniczo z wyłączeniem osób trzecich, nie miała wpływu na sposób prowadzenia działalności rolniczej na tych gruntach, rodzaj upraw, przeprowadzanych zabiegów agrotechnicznych, a więc nie spełniła warunku o jakim mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, tj. nie posiadała działek rolnych w okresie od złożenia wniosku do końca roku kalendarzowego, co było jego powinnością w świetle przepisu i orzecznictwa sądów administracyjnych (których wyroki wskazał) oraz Trybunału Sprawiedliwości. Dyrektor podkreślił, że rolą strony było jedynie złożenie wniosku. Działki miała uprawiać inna osoba, przy czym strona nie interesowała się ani położeniem działek, ani sposobem uprawy. Nie przejawiała żadnej woli posiadania działek dla siebie i prowadzenia na nich jakiejkolwiek działalności. Dyrektor wskazał, że w świetle orzecznictwa ( NSA i sądów wojewódzkich) posiadanie ściśle wiąże się z produkcją rolną zatem konieczne jest faktyczne użytkowanie gruntów rolnych.

Dyrektor podkreślił przy tym, że w decyzji o przyznaniu płatności z [...] grudnia 2012 r. znalazło się stwierdzenie, że powierzchnia, której dotyczą płatności została stwierdzona w kontroli administracyjnej/kontroli na miejscu, jednak wynika to jedynie z błędu, gdzie nie dokonano odpowiedniej korekty wydruku systemowego ( sama decyzja zawiera adnotację "niepotrzebne skreślić").

Zatem biorąc pod uwagę zeznania strony, która przyznała, że nie była ona użytkownikiem zgłaszanych do płatności działek rolnych, nie uprawiała ich i nie decydowała o tym co będzie uprawiane na tych działkach, nie można uznać aby była posiadaczem deklarowanych do płatności gruntów rolnych.

Tym samym nie spełniała ona warunków do przyznania jednolitej płatności jak również uzupełniającej płatności obszarowej i płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych w związku z czym decyzję organu I instancji należało uznać za zasadną .

Dyrektor uznał w związku z powyższym, że w zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia wskazywanych w odwołaniu przepisów prawa .

Od decyzji tej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył pełnomocnik strony. Wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie jeżeli Sąd nie stwierdziłby rażącego naruszenia prawa wniósł o uchylenie decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucił :

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 11 , art. 77, art. 107 § 3 kpa. poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, tj. nie przeprowadzenie w sposób rzetelny, wyczerpujący, kompletny postępowania dowodowego dotyczącego sprawy, w konsekwencji błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 80 kpa. poprzez oparcie rozstrzygnięcia o zeznania skarżącego złożone w postępowaniu przygotowawczym, które mogły zostać zmienione przez skarżącego w toku sprawy przed sądem, a także poprzez oparcie rozstrzygnięcia na materiale dowodowym ocenionym w sposób wybiórczy,

3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. zasady pogłębiania zaufania uczestników do władzy publicznej zawartej w art. 8 kpa. poprzez brak przewidywalności działań organu,

4. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 5 kpa. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 kpa poprzez wszczęcie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną bez zaistnienia ku temu przesłanek,

5. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 16 kpa zasady trwałości decyzji poprzez uchylenie decyzji ostatecznej na skutek niezgodnego z przepisami wszczęcia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną,

6. naruszenie obowiązujących przepisów kpa oraz przepisów prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 3 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na błędnych ustaleniach faktycznych polegających na uznaniu w roku 2015, że w roku 2012 nie zostały spełnione kryteria do przyznania płatności w sytuacji, gdy z decyzji z dnia [...] grudnia 2012 r. wynika, że powierzchnię gruntów rolnych ustalono między innymi na podstawie wyników kontroli przeprowadzonej na miejscu w roku 2012,

7. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 3 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez:

- brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy, co doprowadziło organ do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych,

- zinterpretowanie wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy na niekorzyść strony skarżącej, co stanowiło oczywiste naruszenie zasady pierwszeństwa słusznego interesu strony;

8. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 124 ust 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 roku ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 obowiązującego w dacie wydawania decyzji z dnia [...] stycznia 2012 roku nr [...] (nieobowiązującego w dacie wydawania zaskarżonej decyzji) poprzez arbitralne i bezpodstawne uznanie, że skarżący w roku 2012 nie spełnił warunków zawartych w tym przepisie,

9. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2007 roku nr 35 poz. 217 z późn. zm) obowiązującej w dacie pierwotnej decyzji poprzez arbitralne i bezpodstawne uznanie, że skarżący w roku 2012 nie spełnił warunków zawartych w tym przepisie,

10. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 58 rozporządzenia komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WK) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina z dnia 30 listopada 2009 r. poprzez arbitralne i bezpodstawne stwierdzenie, że stan faktyczny sprawy uzasadnia zastosowanie tego przepisu, gdy de facto w roku 2012, nie miały miejsca różnice między powierzchnią dziełek rolnych zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli,

11. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 ust 2a ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez jego niezastosowanie w przedmiotowej sprawie, a ponadto bezpodstawne uznanie, że skarżący nie spełnił warunków do otrzymania płatności uzupełniającej, w sytuacji gdy z decyzji z dnia [...] grudnia 2012 roku wynika, że m.in. powierzchnię objętą płatnością ustalono na podstawie kontroli przeprowadzonej na miejscu w roku 2012,

12. naruszenie art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez nie udzielanie stronie niezbędnych pouczeń na każdym etapie postępowania pomimo żądania strony w tym zakresie składanym od pierwszej czynności strony dokonanej po wszczęciu postępowania przez organ I instancji,

13. naruszenie zasady równości wyrażonej art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez podjęcie decyzji dyskryminującej wobec skarżącego w sytuacji, gdy inni wnioskujący w podobnej sytuacji faktycznej i prawnej uzyskali płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego,

14. naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego tj. art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i związanej z nią gwarancji- zasada pewności prawa i ochrony praw słusznie nabytych.

W uzasadnieniu skargi strona rozwinęła postawione zarzuty. W szczególności podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie zeznania strony złożone w postępowaniu przygotowawczym (postępowaniu karnym) nie mogły zostać uznane za dowód w sprawie, ponieważ mogły być one elementem strategii procesowej i ulec zmianie, nie można zatem opierać orzeczenia w sprawie na zdarzeniach przyszłych i niepewnych. Tym samym w ocenie strony nie można przyjąć jako dowodu zeznań pozyskanych w innym postępowaniu. Nadto zeznania strony zostały potraktowane wybiórczo i dopasowano je do z góry przyjętej tezy. Wskazał, że organ ma obowiązek podejmować wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i dopiero wówczas po poddaniu go ocenie może wydać rozstrzygnięcie. Wskazała, że orzekanie przy niepełnym materiale dowodowym stanowi błąd proceduralny i stanowi naruszenie treści art. 80 kpa.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: skarga nie jest zasadna.

Na wstępie Sąd stwierdza, że ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji uznaje za prawidłowe i czyni je przedmiotem własnych ustaleń.

Należy wskazać, że przedmiotem sporu w sprawie jest to, czy organ miał podstawy do wznowienia postępowania w sprawie płatności bezpośrednich przyznanych M. L. za 2012 r. decyzją ostateczną z dnia [...] grudnia 2012r. i czy po przeprowadzeniu postępowania uznając, że istnieje rzeczywista przesłanka wznowienia, uchylić decyzję dotychczasową, odmówić płatności oraz nałożyć sankcje jak twierdzi organ, czy też brak było podstaw do takiej decyzji organu - jak twierdzi strona.

W ocenie Sądu stanowisko organu jest prawidłowe. W sprawie jest niesporne, że w dniach [...]-[...] sierpnia 2014 r. na gruntach wskazywanych we wniosku za 2012 i 2013 r. jako będących w posiadaniu i użytkowaniu strony przeprowadzone zostały przez kontrolerów ARiMR oględziny działek. W aktach przedmiotowej sprawy znajduje się wspomniany protokół, z którego wynikają pomiary oraz stan działek ( k. 40-32 akt adm.). Z protokołu tego wynika, że część działek (szczegółowo opisanych w protokole) stanowią nieużytki, na niektórych z nich są obecne siewki 4-5, 10 letnich drzew, na innych stwierdzono las. Na jednej z działek stwierdzono boisko szkolne, a na pozostałej części budynki, tereny rekreacyjne, drzewa, siewki, nieużytek. Treść protokołu, która dotyczyła stanu działek, pozwoliła na uznanie , że był on taki sam w latach poprzednich, za które przyznano stronie płatności bezpośrednie - była podstawą wszczęcia postępowania o wznowienie. Tak więc okoliczność dotycząca rzeczywistego stanu części gruntów (działki stanowiące nieużytek, zabudowane, zalesione a więc nieuprawiane od dłuższego czasu) była okolicznością nową i nieznaną organowi w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa na etapie wydawania decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2012 r. o przyznaniu płatności bezpośrednich. Organ (Kierownik Biura) miał zatem prawo na podstawie art. 149 § 1 kpa wydać w dniu [...] października 2014 r. postanowienie o wznowieniu postępowania, celem przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy ( art. 149 § 2 kpa). W toku postępowania organ poza wskazanym raportem z kontroli uzyskał dowody przeprowadzone dla potrzeb postępowania karnego w postaci zeznań podejrzanego M. L. z [...] października 2014 r. co spowodowało, że postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. organ I instancji wydał postanowienie o włączeniu wspomnianych zeznań jako dowodu w sprawie. Wydanie przedmiotowego postanowienia miało miejsce już po wydaniu przez organ II instancji decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] o uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, decyzji organu I instancji z dnia [...] grudnia 2014 r., którą uchylono decyzję z [...] grudnia 2012 r., odmówiono wypłaty płatności i nałożono sankcje.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należy stwierdzić, że pozyskanie przez organ dowodów w postaci zeznań strony składanych w charakterze podejrzanego przesunęło punkt ciężkości w zakresie badania sprawy z ustalenia czy strona wykorzystywała rolniczo sporne działki rolne, których dotyczył raport, czy też nie użytkowała całości wykazanych we wniosku za 2012 r. działek rolnych.

Należy przypomnieć bowiem, że zgodnie z art. z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w brzmieniu obowiązującym w sprawie ( t.j. Dz. U. 2012 r. poz. 1164 ze zm.) rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:

1)posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;

2)wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3)został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zgodnie z art. 7 ust.1 a ustawy z 26 stycznia 2007 r., jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Nadto zgodnie z treścią art. 7 ust. 2 ustawy w brzmieniu na datę wydania decyzji z [...] grudnia 2012 r. rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw:

Zgodnie z art. 124 ust. 1 rozporządzenia nr 73/2009 akapit 2 do celów niniejszego tytułu "wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych" oznacza całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe, określoną przez Komisję do celów statystycznych, zaś zgodnie z art. 124 ust. 2 rozporządzenia do celów przyznania płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji (kod CN ex 0602 90 41).

Zgodnie z art. 6 ust. 1 rozporządzenia 1122/2009 system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, stosowany jest na poziomie działek referencyjnych takich jak działka katastralna lub na poziomie bloku produkcyjnego, co gwarantuje jednoznaczną identyfikację każdej działki referencyjnej.

Na potrzeby systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar. GIS funkcjonuje na podstawie krajowego systemu odniesienia za pomocą współrzędnych. W przypadku gdy stosuje się różne systemy współrzędnych, w obrębie każdego z państw członkowskich są one kompatybilne.

Państwa członkowskie zapewniają ponadto wiarygodny sposób identyfikacji działek rolnych, a w szczególności wymagają złożenia pojedynczego wniosku zawierającego szczegółowe dane lub wraz z określonymi przez właściwe organy dokumentami, umożliwiającymi lokalizację oraz pomiar każdej działki rolnej.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy i odnosząc je do stanu faktycznego sprawy należy podkreślić, że dopłaty bezpośrednie o jakich mowa w art. 7 ust. 1a, ust. 2 i ust. 2b pkt 1ustawy o płatnościach, mogą być przyznane rolnikowi jeżeli spełnia wymogi o jakich jest mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach,, w tym jeżeli grunty które zgłosił do płatności są w jego posiadaniu na 31 maja roku, w którym składany jest wniosek, z tym, że grunty te muszą być utrzymane w dobrej kulturze rolnej przez cały rok kalendarzowy, zaś rolnik przestrzega powyższych wymogów przez cały rok kalendarzowy. Jak trafnie zauważył organ zgodnie z wypracowanym orzecznictwem sądowo administracyjnym (przytoczonym przykładowo w zaskarżonej decyzji) aby otrzymać dopłaty rolnik musi posiadać grunty nie tylko na dzień 31 maja danego roku, którego dotyczą dopłaty ale przez cały rok kalendarzowy i utrzymywać je w dobrej kulturze rolnej. Ponadto jak słusznie zauważył organ posiadanie działek rolnych zgłoszonych do dopłat musi mieć faktyczny charakter a więc rolnik musi decydować o uprawach, podejmować czynności dotyczące koniecznych zabiegów agrotechnicznych. Z zeznań strony wynika, że strona nie widziała działek w odniesieniu, do których składała wnioski o dopłaty, nie zawierała z nikim i w żadnej formie umów w zakresie rolniczego wykorzystywania zgłaszanych działek. Działki miała jak twierdzi strona wykorzystywać inna osoba o imieniu "A." , którego nazwiska nie znała, przy czym strona nie monitorowała stanu działek, zaś pieniądze z dotacji miała przekazywać w ratach wspomnianemu A. W ocenie Sądu zeznania strony w sposób jednoznaczny wskazują na sposób jej działania w zakresie dopłat i chęć uzyskania płatności mimo niespełnienia warunków do ich otrzymania.

Sąd jest zdania, że okoliczność, iż w sprawie karnej strona mogłaby odwołać zeznania ze względów "taktycznych" pozostaje bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy, ponieważ w ocenie Sądu zeznania te odpowiadają prawdzie. Zeznania te potwierdza również w dużym stopniu treść protokołu oględzin działek, w którym wskazano, iż część działek stanowiła nieużytki, część była zalesiona lub zabudowana. Należy zaznaczyć przy tym, że zeznania te w ocenie Sądu zostały potwierdzone pośrednio przez brak jakiegokolwiek dowodu, czy to w postaci zeznań świadków, czy też przez jakikolwiek dokument, z którego by wynikało, że strona np. kupowała nawozy, płaciła za wynajęty sprzęt, czy za pracę osób, które w jej imieniu i na jej rzecz wykonywałyby jakiekolwiek prace. Okoliczności te dowodzą, że działki nie były wykorzystywane rolniczo przez stronę, co sama przyznała. Biorąc pod uwagę powyższe należy uznać, że organ miał podstawy do uwzględnienia zeznań strony w przedmiotowej sprawie, mimo że zostały one złożone dla potrzeb sprawy karnej, ponieważ zgodnie z art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Tak więc organ mógł oprzeć swoje rozstrzygnięcie także na zeznaniach składanych w innej sprawie i nie można uznać, że skoro potencjalnie mogły być zmienione, należało je potraktować jako zdarzenie przyszłe i niepewne.

Sąd nie podziela także twierdzeń strony co do tego, że brak podstaw do wznowienia postępowania i odmowy przyznania dopłat z wymierzeniem sankcji wynikał z okoliczności, że w roku 2012 miała miejsce kontrola na miejscu, która potwierdziła fakt użytkowania gruntów przez stronę na wskazanej we wniosku powierzchni upraw, co zaowocowało wydaniem decyzji z [...] grudnia 2012 r. o przyznaniu dopłat. Dokonując oceny przedstawionego zarzutu należy wskazać, że z treści decyzji (z jej uzasadnienia) jednoznacznie wynika, że w sprawie miała miejsce jedynie kontrola administracyjna. W decyzji brak jest jakichkolwiek odniesień do rzekomej kontroli na miejscu wskazania jej daty, odwołania się do raportu z kontroli, jego zapisów. W aktach nie ma żadnego dokumentu dotyczącego kontroli za 2012 r. i sama strona nie wskazuje, że otrzymała raport z kontroli – do czego miałaby przecież prawo. Należy uznać więc, że zapis w decyzji, że powierzchnia ( do dopłat) została stwierdzona w kontroli administracyjnej/ kontroli na miejscu, jest wynikiem wyłącznie niestaranności organu, który sporządzając decyzję powinien wykreślić zbędne określenie. Okoliczność ta nie może jednak przesądzić o zasadności twierdzeń strony w tym zakresie.

Biorąc powyżej przedstawione okoliczności pod rozwagę brak jest podstaw do uznania, że doszło do naruszenia treści art. 7, 11, 77, 80 kpa poprzez brak należytego zebrania i oceny materiału dowodowego ponieważ organ w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny sprawy, omówił zebrane w sprawie materiały dowodowe i ich znaczenie dla rozstrzygnięcia, zatem brak jest też podstaw do uznania za trafny zarzutu dotyczącego naruszenia art. 107 § 3 kpa. Organ prawidłowo uznał w świetle ustalonego stanu faktycznego, że decyzja z [...] grudnia 2012 r. o przyznaniu dopłat powinna zostać uchylona, ponieważ strona nie spełniła przesłanek o jakich mowa w treści art. 7 ust. 1 ustawy o dopłatach zatem brak było podstaw do przyznania tych dopłat w świetle art. 7 ust. 1a, art. 7 ust. 2 i 7 ust. 2b pkt 1 tej ustawy – zatem przepisy te nie zostały naruszone.

Prawidłowo organ uznał również, że skoro strona nie posiadała spornych działek rolnych i ich faktycznie nie użytkowała w 2012 r., organ był zobowiązany do naliczenia sankcji zgodnie z art. 58 akapit trzeci rozporządzenia Komisji WE nr 1122/2009 w wysokości odpowiadającej stwierdzonej różnicy między powierzchnią zadeklarowaną ( 39,41ha-JPO, 29,07 ha – UPO i 16,19 ha powierzchnia upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych) i stwierdzoną (0,00ha). Tym samym nie doszło więc wbrew zarzutom skargi do naruszenia treści art. 16 kpa i art. 151 § 1 pkt 2 kpa. W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach ponieważ strona brała czynny udział w sprawie, miała również zagwarantowane prawo wypowiedzi. Brak jest także podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia treści art. 124 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 73/2009 ponieważ ten przepis wskazuje jakie grunty wchodzą w skład powierzchni referencyjnej Państwa Członkowskiego i zobowiązuje takie Państwo do wskazania daty, w której ustalane jest uprawnienie rolnika do uzyskania daty. Ustawa o płatnościach wskazuje datę ustalenia prawa do płatności ale zarazem nie zwalnia rolników od konieczności posiadania gruntów przez cały rok kalendarzowy i utrzymywania ich w dobrej kulturze rolnej, o czym była już mowa powyżej. W ocenie Sądu nie miał miejsca również podnoszony zarzut dotyczący naruszenia treści art. 8 kpa, 2 i 32 Konstytucji ponieważ w sprawie ostatecznie podstawą do wydania zaskarżonej decyzji, nie był fakt braku uprawiania części działek rolnych w 2012 r., a okoliczności braku posiadania wszystkich działek i braku ich użytkowania, w związku z czym nie można uznać zarzutu, że strona była dyskryminowana przez organ.

Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.