Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1132/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162 § 2
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 12 czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej działając na podstawie art. 162 i art. 163 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "o.p", odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] 2011r. w sprawie określenia T.W. zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego w 2011 r. z tytułu sprzedaży nieruchomości nabytych w okresie od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. w kwocie 11.781,00 zł.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły na tle następującego stanu faktycznego sprawy:

W toku postępowania organy ustaliły, że na podstawie zawartych w 2011 r. umów sprzedaży T.W. wraz ze współwłaścicielami I.M. i D.M. - dokonał odpłatnego zbycia nieruchomości położonych w miejscowości G., gmina S. stanowiących:

- niezabudowaną działkę nr [...] o obszarze 0.3087 ha za cenę 46.305,00 zł - umowa sprzedaży z dnia 11 lutego 2011 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]),

- niezabudowaną działkę nr [...] o obszarze 0.3266 ha za cenę 51.000,00 zł - umowa sprzedaży z dnia 2 marca 2011 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]),

- niezabudowaną działkę nr [...] o obszarze 0.3171 ha wraz z udziałem wynoszącym po 1/10 części (łącznie 2/10 części) w prawie własności działki [...] o obszarze 0.1149 ha za cenę 44.394,00 zł - umowa sprzedaży z dnia 30 czerwca 2011 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]).

Działki nr [...] i [...] powstały w wyniku podziału działki nr [...]. Z kolei działki nr [...], [...] i [...] powstały w wyniku podziału działki nr [...]. Prawo własności działki nr [...] o obszarze 5.2320 ha T.W. wraz z I. i D. M. nabyli - w udziałach wynoszących po 1/2 części na podstawie umowy przeniesienia własności nieruchomości zawartej w dniu 5 czerwca 2008 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]).

Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego wszczętego postanowieniem z dnia [...] 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...] 2017 r., określił T.W. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego w 2011 r. z tytułu sprzedaży nieruchomości nabytych w okresie od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. w kwocie 11.781,00 zł. Organ I instancji uznał, że dokonana w 2011 r. sprzedaż ww. nieruchomości stanowi źródło przychodów w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) miała bowiem miejsce przed upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym nastąpiło nabycie tego.

Ww. decyzja z dnia [...] 2017 r., została przesłana za pośrednictwem operatora pocztowego na zgłoszony w Urzędzie Skarbowym adres zamieszkania podatnika: K., [...]. Adres ten był wskazywany przez podatnika jako adres miejsca zamieszkania w korespondencji z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w toku czynności sprawdzających (pismo z dnia 9 września 2016 r.) oraz w toku całego postępowania podatkowego (pisma z dnia 29 grudnia 2016 r. i z dnia 30 stycznia 2017 r. oraz dwa pisma z dnia 31 stycznia 2017 r.). Strona nie zawiadomiła organu I instancji o zmianie swojego adresu, zgodnie z treścią art. 146 o.p., nie podała również adresu do doręczeń w kraju, ani nie ustanowiła pełnomocnika.

Organ odwoławczy powołując się na przepisy regulujące tryb doręczeń , tj. art. 148 § 1, art. 149, art. 150 § 1, art. 150 § 2-4 o.p. wskazał, że przesyłka polecona zawierająca decyzję z dnia 17 lutego 2017 r., była dwukrotnie awizowana - w dniu 22 lutego 2017 r. i w dniu 2 marca 2017 r. (zawiadomienie o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym umieszczono na drzwiach mieszkania adresata). Po upływie 14 dniowego okresu przechowywania w placówce pocztowej została ona - w dniu 9 marca 2017 r. - zwrócona nadawcy z adnotacją poczty: zwrot, nie podjęto w terminie i pozostawiona w aktach sprawy. W związku z powyższym Dyrektor IAS uznał, że decyzję z dnia [...] 2017 r., przesłaną podatnikowi na adres zamieszkania: ul. [...], uznać należy za skutecznie doręczoną w dniu 8 marca 2017 r.

Pismami z dnia 28 kwietnia 2017 r. podatnik wraz z odwołaniem wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji dnia 17 lutego 2017 r.

We wniosku o przywrócenie terminu podatnik wskazał, że w dniu 18 kwietnia 2017 r. otrzymał tytuł wykonawczy, z którego dowiedział się o wydaniu ww. decyzji. Następnie w dniu 21 kwietnia 2017 r. udał się do urzędu skarbowego, gdzie wydano mu kserokopię decyzji z dnia 17 lutego 2017 r. Strona podniosła, że odwołanie nie mogło zostać wniesione w terminie, ponieważ w okresie, kiedy mogła być do niego wysłana decyzja, przebywał na terenie Niemiec, gdzie uległ wypadkowi. Celem uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu podatnik przedłożył tłumaczenia przysięgłe z języka niemieckiego zaświadczeń o niezdolności do pracy z dnia 12 grudnia 2016 r., z dnia 4 stycznia 2017 r., z dnia 24 stycznia 2017 r., z dnia 14 lutego 2017 r. i z dnia 9 marca 2017 r.

Dyrektor IAS przywołując art. 162 § 1 i 2 o.p. wyjaśnił, że z powyższego przepisu wynika, że organ podatkowy przywraca termin, gdy zainteresowany spełni kumulatywnie cztery przesłanki, tj.:

złoży wniosek o przywrócenie terminu z podaniem przyczyn naruszenia tego terminu,

2. złoży wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu,

uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy,

4. równocześnie (jednocześnie z wniesieniem wniosku) dopełni czynności, dla której był ustanowiony termin.

Niespełnienie którejkolwiek z wymienionych przesłanek skutkuje odmową przywrócenia terminu.

Organ odwoławczy stwierdził, że strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem w dniu 28 kwietnia 2017 r., z treści wniosku wynika, że informacja o wydaniu decyzji, a tym samym o uchybieniu terminu została powzięta z tytułu wykonawczego otrzymanego przez podatnika w dniu 18 kwietnia 2017 r., zatem wniosek został wniesiony po upływie 7- dniowego terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 o.p.

Uwzględniając, fakt złożenia wniosku po upływie 7-dniowego terminu od powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji, Dyrektor IAS stwierdził, że termin do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] 2017 r., nie może zostać przywrócony.

Dodatkowo organ odwoławczy dokonał oceny przytoczonych we wniosku argumentów i stwierdził, że podatnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, bowiem w jego ocenie bez wpływu na ocenę prawidłowości doręczenia decyzji pozostaje podniesiona we wniosku o przywrócenie terminu okoliczność, że w okresie, kiedy decyzja mogła być wysłana, podatnik przebywał na terenie Niemiec w związku z wypadkiem, któremu uległ i - jak wynika z zaświadczeń 12 grudnia 2016 r., z dnia 4 stycznia 2017 r., z dnia 24 stycznia 2017 r., z dnia 14 lutego 2017 r. i z dnia 9 marca 2017 r. - był niezdolny do pracy w okresie od dnia 12 grudnia 2016 r. do dnia 6 kwietnia 2017 r. Organ oceniając tę okoliczność w kontekście braku zawinienia w uchybieniu terminu, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, organ wskazał, że w niniejszej sprawie podatnik uprawdopodobnił nieobecność w kraju, składając wraz z wnioskiem o przywrócenie tłumaczenia przysięgłe z języka niemieckiego zaświadczenia o niezdolności do pracy do dnia 6 kwietnia 2017 r. Okres ten jest zbieżny z dniem doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Jednocześnie organ zauważył, że podatnik miał świadomość, że w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego w 2011 r. z tytułu sprzedaży nieruchomości nabytych w okresie od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. toczy się postępowanie wszczęte postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] 2016 r. Co więcej, w postępowaniu tym podatnik brał czynny udział, składając wyjaśnienia w pismach z dnia 29 grudnia 2016 r., z dnia 30 stycznia 2017 r. i z dnia 31 stycznia 2011 r. - tj. w okresie objętym wystawionymi w Niemczech zaświadczeniami o niezdolności do pracy. Zdaniem organu, powyższe wskazuje, że podatnik powinien spodziewać się rozstrzygnięcia sprawy przez Naczelnika Urzędu Skarbowego poprzez wydanie stosownej decyzji. Mimo świadomości toczącego się postępowania, strona nie zawiadomiła organu I instancji o zmianie adresu, nie podała również adresu do doręczeń w kraju, ani nie ustanowiła pełnomocnika.

W skardze na powyższe postanowienie T.W. wniósł o jego uchylenie.

Skarżący zakwestionował stanowisko, że wniosek o przywrócenie terminu, złożony został po upływie siedmiodniowego terminu od powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji z dnia17 lutego 2017 r. Skarżący wskazał, że kserokopię decyzji wydano skarżącemu w dniu 21 kwietnia 2017 r., wniosek został złożony w dniu 28 kwietnia 2017 r., a więc w terminie.

T.W. stwierdził, że pomimo dołożenia wszelkich starań nie mógł przezwyciężyć przeszkody uniemożliwiającej dokonania czynności, albowiem poniósł on ciężkie uszkodzenia ciała w wyniku wypadku komunikacyjnego i znajduje się w stanie znacznie ograniczającym możliwości działania. Skarżący wskazał, że na posesji znajdują się trzy zabudowania i nie wiadomo, na których drzwiach zawisła rzekoma adnotacja o awizowaniu przesyłki. Skarżący stwierdził, że organ winien odnieść się do okoliczności niniejszej sprawy i ustalić w jaki sposób doręczyciel dokonuje doręczeń a wówczas stwierdziłby, że nie jest to przymocowanie zawiadomienia do drzwi wejściowych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Argumentacja prawna przytoczona w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jest prawidłowa, a podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Przepis art. 162 § 1 i 2 O.p., stanowi, że

§ 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

§ 2. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

Podkreślić należy, że podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił przepis art. 162 § 2 O.p. Organ w uzasadnieniu wydanego postanowienia wskazał, że skarżący nie zachował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku, dowiedział się on bowiem o wydaniu decyzji w dniu 18 kwietnia 2017 r., w którym skarżącemu doręczono odpis tytułu wykonawczego.

Z treści odpisu tytułu wykonawczego wynika niewątpliwie fakt wydania decyzji przez organ podatkowy. Nadto z tytułu tego wynika także data wydania jak i treść decyzji, wskazano w nim bowiem wysokość zobowiązania określonego wydaną decyzją oraz dane dotyczące podstawy prawnej należności pieniężnej podlegającej egzekucji (art. 30e w związku z 45 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zgodnie z art. 162 § 1 i 2 O.p., podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. W kontekście okoliczności niniejszej sprawy rozważyć należało, czy za datę, w której rozpoczyna bieg, określony w tym przepisie, 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, przyjąć należało powzięcie informacji o wydaniu decyzji na podstawie doręczonego tytułu wykonawczego, czy też dopiero doręczenie decyzji.

Należy w tym względzie przyjąć stanowisko, że za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się 7-dniowy termin, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 O.p., należy uznać dzień powzięcia przez stronę informacji o wydaniu aktu. W tym dniu ustaje bowiem przyczyna uchybienia terminowi, jaką jest brak wiadomości o wydaniu decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że nie może to być, jak sugeruje skarżący, data, w której podatnik zapoznał się z treścią decyzji, gdyż o dacie, od której należy liczyć ww. termin decydowałby wówczas sam podatnik, a nie przepis prawa (por. np. wyrok NSA z 20 października 2010 r. sygn. II FSK 1090/09, wyrok NSA z dnia 8 marca 2017 r. sygn. I FSK 1473/15).

W niniejszej sprawie datą ustania przyczyny uchybienia terminowi jest data kiedy strona dowiedziała się o wydaniu decyzji. Datą tą jest dzień doręczenia tytułu wykonawczego, z którego wynikał nie tylko fakt wydania decyzji, ale również treść decyzji, a więc dzień 18 kwietnia 2017 r. Termin do złożenia wniosku upłynął zatem w dniu 25 kwietnia 2017 r. Wniosek o przywrócenie terminu złożony w dniu 28 kwietnia 2017 r. jest zatem spóźniony.

Z uwagi na uchybienie przez skarżącego 7-dniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, bezprzedmiotowa była merytoryczna ocena przez organ złożonego wniosku – ocena braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania. Zatem zarówno okoliczności wskazywane przez skarżącego we wniosku, dotyczące jego pobytu w Niemczech i braku możliwości podjęcia korespondencji kierowanej do niego na adres w Polsce jak i okoliczności przytoczone dopiero w skardze, związane z wątpliwościami odnośnie miejsca pozostawienia awiza, nie mogły podlegać kontroli sądowoadministracyjnej. Zachowanie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest bowiem wymogiem formalnym rozpatrzenia tego wniosku. Dodatkowo wskazać należy, że zgodnie z art. 162 § 3 O.p., przywrócenie terminu do złożenia podania o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne. Wobec złożenia wniosku o przywrócenie terminu z uchybieniem terminowi, nie podlega on merytorycznemu rozpoznaniu i w tej sytuacji bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy strona ponosi, czy też nie winę za uchybienie terminowi i zbędne jest ustalanie istnienia tej przesłanki (por. wyrok NSA z 26 listopada 2015 r. sygn. I FSK 852/14).

Zarzut skargi, że wniosek złożono z zachowaniem terminu wynikającego z art. 162 § 2 O.p. jest zatem niezasadny, a okoliczności dotyczące przyczyny uchybienia terminowi do złożenia odwołania i zawinienia skarżącego w uchybieniu terminu nie mogły być przez Sąd rozważane.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a., sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.