Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 327/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 75 ust. 3, art. 81
journal: Dz.U. 2008 nr 141 poz 892
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Tomasz Zbrojewski Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 stycznia 2009 r. sygn. akt IV SA/Po 421/08 w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odsetek od uposażenia i świadczenia potrąconego przy wypłacie uposażenia 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu; 2. zasądza od K. P. na rzecz Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu kwotę 220 (dwieście dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 29 stycznia 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 421/08, po rozpoznaniu skargi K. P. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu z dnia [..] czerwca 2008 r., nr [..], w przedmiocie uposażenia, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień w Poznaniu-3, nr [..].

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego decyzją z dnia [..] listopada 2002 r. nr [..] wypowiedział K. P. stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej. Na wniosek żołnierza okres wypowiedzenia skrócono i rozkazem z dnia [..] grudnia 2002 r. zwolniono go z zawodowej służby wojskowej i przeniesiono do rezerwy.

Dowódca Wojsk Lądowych decyzją nr [..] z dnia [..] maja 2006 r. stwierdził nieważność w/w decyzji Dowódcy POW o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Następnie K. P. stawił się do miejsca pełnienia służby wojskowej, został przyjęty na ewidencję i zaopatrzenie, bez wyznaczenia na stanowisko. Za okres od dnia zwolnienia do dnia przywrócenia do zawodowej służby wojskowej przyznano mu zwaloryzowane należności, a przy ich wypłacie, w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji o wypowiedzeniu mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej potrącono nienależne świadczenie z tytułu odprawy, ekwiwalent za urlop i odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia.

Po wypłacie tych należności K. P. wystąpił z wnioskiem o wypłatę należnych odsetek.

Wojskowy Komendant Uzupełnień Poznań - 3, decyzją nr [..], odmówił przyznania K.i P. świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego uposażenia.

Oceniając zasadność żądania wyżej wymienionego organ wojskowy podał, że stosownie do treści art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), tylko w razie zwłoki w wypłacie uposażenia żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie stało się wymagalne. Instytucja zwłoki, (art. 476 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny), w odróżnieniu od opóźnienia (art. 481 Kodeksu cywilnego) warunkowana jest winą. W okolicznościach tej sprawy, brak jest podstaw do przypisania winy, gdyż wypłata należnych świadczeń pieniężnych będących następstwem decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o wypowiedzeniu K. P. stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej nastąpiła bez zwłoki.

Ponadto, wskazał, że w okresie między zwolnieniem ze służby wojskowej, a jej podjęciem K. P. nie pełnił służby wojskowej, ale otrzymywał przewidziane przepisami ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz ustawy o uposażeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych następujące świadczenia: dwunastomiesięczne uposażenie, odprawę oraz emeryturę wojskową wynoszącą 50-75% uposażenia. Po podjęciu służby wojskowej odmówił zwrotu otrzymanych należności. W konsekwencji Wojskowy Komendant Uzupełnień stwierdził, że roszczenie o odsetki nie jest uzasadnione.

W odwołaniu od powyższej decyzji K. P. wskazał, iż dotyczy ono odmowy przyznania świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego uposażenia oraz świadczenia pieniężnego potrąconego przy wypłacie tego uposażenia, jako świadczenia nienależnego.

Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu decyzją z dnia [..] czerwca 2008 r. nr [..], zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji powtórzył argumenty podane w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji stwierdzając, że odmowa przyznania K. P. świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego uposażenia, oraz świadczenia potrąconego przy wypłacie tego uposażenia, jako świadczenia nienależnego była zasadna.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi K. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i przyznanie należnego świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego z opóźnieniem uposażenia oraz świadczenia potrąconego przy wypłacie tego uposażenia. W uzasadnieniu przytoczył argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.

Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

W uzasadnieniu wyroku podał, przepis art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi, że w razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie lub inna należność pieniężna stały się wymagalne. Wskazał, iż w tej sprawie istotne jest określenie skutków prawnych stwierdzenia nieważności decyzji wypowiadającej skarżącemu stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej.

Organ wojskowy stwierdzając nieważność decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej wskazuje jej ciężką wadliwość, która obarcza ją od dnia wydania, czyli ze skutkiem ex tunc. Oznacza to, że nieważność decyzji istniała już w dacie orzekania o niej, a nie dopiero od tej daty. Wiąże się to ze specyficzną cechą decyzji stwierdzającej nieważność innego aktu; mianowicie co do zasady, decyzje takie mają charakter aktów deklaratoryjnych. W ocenie Sądu pierwszej instancji nietrafne jest przypisywanie decyzji "nieważnościowej" cechy kształtującej (por. J. Zimmermann, Prawo Administracyjne, Zakamycze 2005 r., s. 348-349).

Powołując się na tezy z doktryny, Sąd stwierdził, iż decyzja "nieważnościowa" potwierdziła, że prawo odmawia decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego tych skutków, jakie wywołałaby, gdyby była aktem ważnym. Decyzja administracyjna jest skuteczna prawnie ( a więc posiada normatywną zdolność do wywoływania skutków prawnych) tylko w takim zakresie, w jakim przysługuje jej moc wiążąca (por. M. Kamiński – Nieważność decyzji administracyjnej Studium Teoretyczne", Wolters Kluwer 2006 r., s. 139)

Natomiast z art. 81 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi, że uposażenie zasadnicze i dodatki o charakterze stałym są wypłacane miesięcznie z góry w pierwszym dniu roboczym miesiąca, za który przysługują. Zaś ust. 2 art. 81 stanowi, że dodatki do uposażenia zasadniczego inne niż wymienione w ust. 1 wypłaca się nie później niż do dziesiątego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym żołnierz zawodowy spełnił warunki uzasadniające ich przyznanie. Wreszcie ust. 3 art. 81 ustala termin wypłaty innych należności, o których mowa w art. 73.

W konsekwencji, Sąd pierwszej instancji uznał, iż analiza treści art. 81 w kontekście art. 75 ust. 3 ustawy, w okolicznościach niniejszej sprawy, prowadzi do wniosku, że organy zobowiązane do wypłaty świadczeń skarżącemu pozostawały w zwłoce.

Ponadto, Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż orzeczenie organu pierwszej instancji nie zawiera rozstrzygnięcia w przedmiocie potrącenia świadczeń pieniężnych, a zatem jako bezpodstawne ocenić należy stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej, iż decyzja pierwszoinstancyjna rozstrzyga tę kwestię. Tak więc przyjąć należy, iż obie decyzje są wadliwe, gdyż nie orzeczono o jednym z żądań skarżącego.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu trafny jest podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 103 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Stosownie do treści tego przepisu, potrąceń z uposażenia żołnierza zawodowego dokonuje się w granicach i na zasadach określonych w przepisach o wynagrodzeniu za pracę, czyli w ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r., Nr 21, poz. 94 ze zm.) zaś przepis art. 87 § 1 pkt 2 tego Kodeksu wymaga posiadania tytułu wykonawczego w celu potrącenia z wynagrodzenia sum egzekwowanych na pokrycie innych należności niż świadczenia alimentacyjne, o ile pracownik nie wyrazi pisemnej zgody na potrącenie (art. 91 § 1 Kodeksu pracy). Natomiast przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie dają podstawy, aby organy administracji wojskowej mogły dokonywać potrąceń z należnego żołnierzowi uposażenia w oparciu o przepisy Kodeksu cywilnego. Przez uposażenie, o którym mowa w ust. 1 należy rozumieć uposażenie wymienione w art. 72 ust. 1, dodatkowe uposażenie roczne o którym mowa w art. 83, odprawę z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, o której mowa w art. 94 i należności pieniężne wymienione w art. 95 pkt 1-2 ustawy o służbie zawodowej żołnierzy zawodowych. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie Skarżącego, z którego wynika, że nie zgadza się On na dokonanie potrącenia. Tym samym, skoro Wojskowy Komendant Uzupełnień bezprawnie, bo jak wynika z akt sprawy - nie dysponując zgodą skarżącego ani tytułem wykonawczym, dokonał potrącenia kwoty odprawy, zasadnie skarżący żąda wypłaty owej kwoty.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że prowadząc ponownie postępowanie organ rozpozna wniosek Skarżącego uwzględniając obowiązujące przepisy oraz zgodnie z art. 153 P.p.s.a.- obowiązujące organ wskazania i oceny zawarte w niniejszym wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Wojskowego Komendanta Uzupełnień w Poznaniu zostały wydane z naruszaniem przepisów art. 81 ust. 1-3; art. 75 ust. 3, art. 103 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tj. Dz. U. z 2008 nr 141 poz. 892), na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a", ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), , uchylił decyzje organów obu instancji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu i zaskarżając go w całości zarzucił naruszenie:

1. prawa materialnego

- art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 roku o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U z 2008 r. Nr 141 poz. 892 ), poprzez wadliwe przyjęcie, że stronie przysługują odsetki ustawowe, bowiem organy zobowiązane do wypłaty świadczeń skarżącemu pozostawały w zwłoce;

- art. 81 ustawy z dnia 11 września 2003 roku o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U z 2008 r. Nr 141 poz. 892 ), poprzez wadliwe przyjęcie, że stronie przysługuje uposażenie, dodatki i inne należności oznaczone w art. 73 od momentu stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby wojskowej wraz z odsetkami ustawowymi;

2. przepisów postępowania, tj. -art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 oraz z 2004 r. Nr 162, poz. 1692) w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, i przyjęcie tych przepisów jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia w wyroku.

Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W motywach skargi kasacyjnej podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu błędnie przyjął, iż pojęcia cywilnoprawne przy pojęciu winy przy zwłoce są zbędne wobec regulacji lex specialis art. 75 ust. 3, choć Sąd ten jednocześnie wyraźnie oznaczył, że spór o odsetki ma przymiot sprawy cywilnej, co determinuje rozważenie sprawy również w kontekście pojęć cywilnoprawnych.

Powołany przepis, stanowi, że tylko w razie zwłoki w wypłacie uposażenia żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie stało się wymagalne. Instytucja zwłoki (art. 476 k.c.)- w odróżnieniu od opóźnienia (art. 481 k.c. ) warunkowana jest winą. W tym przypadku nie sposób przypisać tej winy organowi zobowiązanemu do zapłaty uposażenia. Ponadto, zdaniem organu wojskowego, dopiero w chwili kiedy decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby wojskowej stała się wykonalna, roszczenia o odsetki można naliczać od tego właśnie momentu, ale nie wstecz, lecz po tej dacie.

Ponadto, w skardze kasacyjnej podniesiono, że prawo żołnierza do uposażenia powstaje pod warunkiem faktycznego stawienia się w celu pełnienia służby i rzeczywistej realizacji tej służby. Stąd uchylenie przez sąd administracyjny decyzji zwalniającej ze służby, nie uprawnia żołnierza do uposażenia za czas przypadający pomiędzy datą zwolnienia a datą rozpoczęcia ponownego pełnienia służby po wydaniu prawomocnego wyroku. W niniejszej sprawie nie miała bowiem miejsce kontynuacja pełnienia służby, gdyż żołnierz służby nie pełnił. Prawo do uposażenia powiązane jest natomiast z faktycznym podejmowaniem służby.

W ocenie kasatora wskazane naruszenia przepisów postępowania jakich dopuścił się Wojewódzki Sąd Administracyjny, w tym również naruszenia art. art. 145 § 1 pkt 1 a, art. ; 152, art. 119 p.2, art. 120 P.p.s.a. poprzez wadliwe przyjęcie za podstawę do uchylenia decyzji organu przepisu art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, miało istotny wpływ na wynik sprawy i na treść orzeczenia Sądu. Gdyby bowiem Sąd prawidłowo dokonał wykładni i zastosowania art. 75 ust. 3 i art. 81 ustawy z dnia 11 września 2003 roku o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U z 2008 r. Nr 141 poz. 892), wówczas decyzja organu drugiej instancji zostałaby utrzymana w mocy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna oparta została przede wszystkim na zarzucie naruszenia prawa materialnego, tj. art. 75 ust. 3 i art. 81 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.), poprzez wadliwe przyjęcie, że stronie przysługują odsetki ustawowe, jako że organy zobowiązane do wypłaty uposażenia pozostawały w zwłoce.

W pierwszej kolejności podkreślić wypada, iż kwestię sporną w rozpoznawanej sprawie stanowi prawo do odsetek za zwłokę w wypłacie uposażenia, które zostało wypłacone w wyniku stwierdzenia nieważności decyzji Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego z dnia 26 listopada 2002 r. o wypowiedzeniu K. P. stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej.

Nie ulega wątpliwości, iż decyzja stwierdzająca nieważność jest aktem o charakterze deklaratoryjnym, działającym wstecz i eliminującym skutki prawne wadliwej decyzji. Jednakże trzeba również mieć na względzie, że decyzja stwierdzająca nieważność nie stanowi wyłącznie deklaracji stanu istniejącego wcześniej, lecz tworzy również elementy nowego stanu prawnego, wywiera skutki w obrocie prawnym. Są to elementy konstytutywne decyzji nieważnościowej (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 5 wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, s. 737-738; M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Zakamycze, wydanie II, s. 1000-1002). Decyzja nieważna objęta jest domniemaniem legalności i wiąże do czasu stwierdzenia jej nieważności. Dopiero od dnia doręczenia stronom decyzji stwierdzającej nieważność ustaje okres obowiązywania decyzji dotkniętej wadą nieważności. Co prawda decyzja o stwierdzeniu nieważności wywołuje skutki ex tunc, jednak nie wszystkie skutki wywołane przez decyzję nieważną są odwracalne. Do skutków takich należy upływ czasu, który nie pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie rozpoznawanej sprawy.

Podkreślenia wymaga, iż decyzja o wypowiedzeniu skarżącemu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej wywołała skutek prawny w postaci jego rozwiązania. Przestał on być żołnierzem zawodowym i został przeniesiony do rezerwy. Uzyskał nowy status, z którym wiązało się prawo do odprawy, prawo do emerytury wojskowej oraz innych świadczeń związanych ze zwolnieniem ze służby. Zatem w okresie obowiązywania decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej skarżącemu nie przysługiwało prawo do uposażenia, a więc i nie powstawało roszczenie o jego zapłatę. W tym czasie w stosunku do skarżącego zaktualizowały się uprawnienia do świadczeń przysługujących w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, a nie prawo do świadczeń z tytułu pełnienia i pozostawania w zawodowej służbie wojskowej.

W konsekwencji, z uwagi na fakt, iż w okresie między wydaniem decyzji o wypowiedzeniu skarżącemu stosunku służbowego a stwierdzeniem jej nieważności organ nie miał podstaw prawnych do wypłaty uposażenia wobec niepozostawania w stosunku zawodowej służby wojskowej, nie sposób przyjąć, aby doszło do zwłoki w wypłacie uposażenia, liczonej według terminów, o których mowa w art. 81 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Stąd też w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykształcił się i utrwalił pogląd, iż wprawdzie decyzja stwierdzająca nieważność decyzji wypowiadającej stosunek zawodowej służby wojskowej wywołała skutek retroaktywny w zakresie stosunku zawodowej służby wojskowej, jednakże poza zaktualizowaniem z momentem jej uostatecznienia prawa do uposażenia za okres od dnia rozwiązania stosunku służbowego, nie mogła odwrócić skutku upływu czasu w zakresie prawa do tych świadczeń. Stwierdzenie nieważności decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego spowodowało, że powstało co prawda roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, jednak nie zaktualizowały się terminy, o których mowa we wspomnianym art. 81 ust. 1 ustawy pragmatycznej. Jest to skutek prawny decyzji stwierdzającej nieważność, będący elementem konstytutywnym decyzji nieważnościowej (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 22 lipca 2009 r. o sygn. akt! OSK 1455/08, z dnia 30 września 2009 r. o sygn. akt I OSK 101/09 czy z dnia 22 września 2009 r. o sygn. akt I OSK 69/09, niepubl.).

Skoro zatem roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od rozwiązania stosunku zawodowej służby wojskowej do dnia przywrócenia tego stosunku ze skutkiem ex tunc powstało dopiero po stwierdzeniu nieważności decyzji wypowiadającej ten stosunek służbowy, to brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie, iż zostały spełnione przesłanki prawa do odsetek, o których mowa w art. 75 ust. 3 ustawy pragmatycznej, za każdy miesiąc okresu, w którym skarżący nie miał statusu przeniesionego do rezerwy. Zatem Sąd ! instancji błędnie odczytał przepis art. 75 ust. 3 w związku z art. 81 ust. 1 ustawy pragmatycznej i w konsekwencji niewłaściwe go zastosował w ustalonym stanie faktycznym, co uzasadniało uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej odsetek od uposażenia.

Tym samym, w rozpoznawanej sprawie wymagalność uposażenia wypłaconego skarżącemu żołnierzowi za okres od rozwiązania stosunku służbowego do stwierdzenia nieważności tej czynności prawnej jest skutkiem decyzji stwierdzającej nieważność tej czynności, to przy ponownym rozpoznaniu sprawy, uwzględniając powyższe rozważania koniecznym będzie ustalenia dokładnej daty wymagalności roszczenia i następnie rozstrzygnięcie, czy organ dopuścił się zwłoki w wypłacie uposażenia.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż częściowo zasadny jest również zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Organ pierwszej instancji rozstrzygał bowiem sprawę tylko w zakresie wypłaty należnych odsetek, natomiast organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję także w zakresie potrącenia wypłaconych skarżącemu należności, a więc w przedmiocie, którego decyzja pierwszoinstancyjna nie dotyczyła. Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchybił powołanemu wyżej przepisowi w tym znaczeniu, że uchylił zaskarżoną decyzję także w przedmiocie potrącenia wypłaconych należności, podczas, gdy w tym zakresie zobowiązany był do stwierdzenia nieważności decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Utrzymanie bowiem w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej w zakresie, w jakim nie zawiera ona żadnego rozstrzygnięcia, godzi w wyrażoną w art. 15 kpa zasadę dwuinstancyjności postępowania. W sposób kwalifikowany narusza też dyspozycje art. 138 § 1 pkt 1 kpa. W postępowaniu odwoławczym może być bowiem rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie sprawa całkowicie tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym ze sprawą, w której orzekał organ pierwszej instancji..

Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a., art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz art. 209 P.p.s.a., a wysokość kosztów zastępstwa procesowego określono w oparciu o § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm).