Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2198/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-12-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Trochym (spr.), Sędzia WSA Bożena Marciniak, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej jako "Kolegium/organ"), po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej jako "Skarżący"), decyzją z [...] czerwca 2022 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej również jako "Prezydenta/organ I instancji") z [...] marca 2022 r., nr [...], odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Zaskarżona decyzja Kolegium została wydana w następującym stanie sprawy.

Pismem z [...] lutego 2022 r. Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wystąpił z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku rezygnacją z zatrudnienia w związku ze sprawowaniem osobistej opieki nad [...] babcią – A. S., legitymującą się orzeczeniem o [...] stopniu [...]. Do wniosku dołączono orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z [...] lutego 2021 r. stwierdzające, że A. S. jest niezdolna do samodzielnej egzystencji. Z orzeczenia tego wynika, że niepełnosprawność istnieje od [...] marca 2021 r.

Decyzją z [...] marca 2022 r. Prezydent odmówił Skarżącemu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad [...] babcią A. S.. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał jako podstawę prawną decyzji odmownej przepis art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych i wyjaśnił, że skoro niepełnosprawność u A. S. istnieje od [...] marca 2020 r., to, niepełnosprawność u ww. osoby powstała po ukończeniu 25 roku życia, co nie spełnia warunków określonych w w/w przepisie.

Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, reprezentowanego przez radcę prawnego, wniesionego od powyższej decyzji organu I instancji, Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta.

W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium wskazało, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu I instancji co do wyników wykładni przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Kolegium, oparcie rozstrzygnięcia na dosłownym rozumieniu przywołanego przepisu prowadzi do pominięcia powszechnie obowiązującej wykładni zawartej w nim normy prawnej, wynikającej z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt 38/13 (Dz. U. z 2014 r., poz. 1443), w którym Trybunał orzekł, że art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Skutkiem wyroku, wskazanym przez sam Trybunał, jest niekonstytucyjność części normy wynikającej z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Mając na uwadze zasadę legalizmu (art. 6 k.p.a.), organ I instancji nie miał podstaw do stosowania art. 17 ust. 1b ww. ustawy w sposób, który różnicował prawo do świadczenia ze względu na czas powstania niepełnosprawności.

Powyższe naruszenie prawa materialnego było jednak, zdaniem Kolegium, bez znaczenia dla sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, ponieważ w opinii organu, i tak powinna zostać wydana decyzja odmowna z uwagi na brak związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sprawowaną przez Skarżącego opieką, a nie podejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a także rezygnacją z takich form aktywności zawodowej. Kolegium wskazało bowiem, że jak sam Skarżący zeznał w toku przesłuchania przed organem, utrzymuję się z pracy [...], która wykonuje codziennie przez [...]-[...] godziny. Wychodzi do pracy około [...] rano i potem po południu około godz. [...]-[...]. Skarżący pomagam przy straganach na rynku w [...] przy ul. [...]. Ponadto organ wskazał, że Skarżący nie podejmuje stałej pracy z nie z powodu sprawowania opieki nad babcią, lecz z innych przyczyn - z uwagi na własny stan zdrowia, co w ocenie organu potwierdzając dowody zebrane w aktach sprawy. Organ wskazał w tym zakresie na orzeczony wobec Skarżącego [...] stopień niepełnosprawności, leczenie się z powodu [...], przyjmowanie na stałe leków, oraz pozostawanie przez Skarżącego pod stałą opieką lekarza [...]. Organ podniósł, że pracownik socjalny w piśmie z [...] marca 2022 r. wskazał, że Skarżący: "Jest osobą [...] i choć podaje, że zachowuje [...], to pracownik socjalny ma obiekcje". Ponadto jak zauważył organ, z przedłożonego zaświadczenia lekarza [...] wystawionego dnia [...] kwietnia 2018 r. wynika, że Skarżący jest osobą uzależnioną do [...] i jest niezdolny do pracy zarobkowej. Na tej podstawie organ ustalił, że Skarżący nie podejmuje zatrudnienia z uwagi na inne przyczyny niż konieczność sprawowania opieki nad babcią - z uwagi na swój stan zdrowia (jest osobą [...] do [...] i jest niezdolny do pracy zarobkowej) oraz trudności w podjęciu zatrudnienia – Skarżący oświadczył bowiem, jak wskazał organ, że: "pracodawcy nie chcieli mnie zatrudniać z uwagi na to, że byłem [...]".

Kolegium powzięło również wątpliwości, co do istnienia ciągłości i osobistego charakteru opieki sprawowanej przez Skarżącego nad babcią. Organ ustalił bowiem, że opiekę nad A. S. sprawuje głownie partnerka Skarżącego – A. B., która pomaga niepełnosprawnej babci Skarżącego w zakupach, sprzątaniu, gotuje dla niej obiady. Organ podniósł, że Skarżący w trakcie przesłuchania zeznał, że A. B." "Przygotowuje obiady, sprząta, pierze - zabiera pranie do siebie, bo babcia nie ma pralki, zrobi czasem zakupy babci". Również A. S. w dniu [...] kwietnia 2022 r. oświadczyła, że: "wnuk M. S. pomaga mi w sprzątaniu, w zakupach podaje leki - pomaga mu w tym [...] O. B.". Ponadto organ wskazał ,że z akt sprawy wynika, że A. S. w okresie od [...] marca 2020 r. do [...] stycznia 2021 r. objęta była pomocą w formie usług opiekuńczych, ale od [...] lutego 2021 r. zrezygnowała z tejże pomocy oświadczając, że będzie się nią opiekować konkubina wnuka A. B.. Kolegium zatem zwróciło uwagę, że zakres czynności pielęgnacyjnych wykonywanych przez Skarżącego przy babci prowadzi do jednoznacznego wniosku mianowicie, że Skarżący nie sprawuje takiej opieki nad babcią, która uprawniałaby do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego.

Skargę zawartą w piśmie z [...] lipca 2022 r. na powyższą decyzję Kolegium wniósł Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego. Zarzucił jej naruszenie następujących przepisów prawa:

1) dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez Skarżącego a sprawowaniem przez nią opieki nad babcią, podczas gdy w przedmiotowej sprawie taki związek przyczynowo-skutkowy istnieje i przesądzające znaczenie ma pozostawanie bez zatrudnienia bez względu na to, czy oznacza ono rezygnację z trwającego stosunku prawnego, czy też niepodejmowanie pracy, co doprowadziło do niekorzystnego dla Strony rozstrzygnięcia, oraz zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że zakres opieki świadczony przez Skarżącego nie wypełnia ww. dyspozycji podczas gdy w rozumieniu ww. przepisu osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga - w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej, co nie wpływa na uprawnienie opiekuna do świadczenia pielęgnacyjnego;

2) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki Skarżącego nad babcią, oraz związku przyczynowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez Skarżącego a pogorszającym się stanem zdrowia jego babci, determinującym konieczność stałego sprawowania opieki, co skutkuje brakiem ustalenia prawa Skarżącego do świadczenia pielęgnacyjnego.

W uzasadnieniu skargi przedstawiono dodatkową argumentacje na poparcie postawionych zarzutów.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w sprawie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, o zobowiązanie organów obu instancji do przyjęcia oceny prawnej Sądu, o przyznanie kosztów postępowania na rzecz Skarżącego oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, nie żądając przy tym przeprowadzenia rozprawy w tej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, określającego prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego, regulującego postępowanie przed organami administracji publicznej.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Kolegium z uwzględnieniem powyższych kryteriów Sąd stwierdza, że nie narusza ona przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawę materialną zaskarżonej decyzji Kolegium stanowi art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111, dalej jako "u.ś.r."), zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej jako "k.r.o.") ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie pod względem legalności jest decyzja Kolegium utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania Skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy, wnioskowanego na niepełnosprawną babcię – A. S..

Powodem odmowy przyznania Skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego było uznanie przez organ I Instancji, że ustalona data powstania niepełnosprawności u A. S. przekreśla spełnienie przesłanki przyznania wnioskowanego świadczenia określonej w art. 17 ust. 1b u.ś.r., tj. powstanie niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki w wieku nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia.

Kolegium dokonało odmiennej oceny przedmiotowej sprawy stwierdzając, że w zakresie oceny znaczenia momentu powstania niepełnosprawności u A. S., okoliczność ta nie ma żadnego znaczenia dla przyznania świadczenia. Kolegium nie podzieliło jednak stanowiska Skarżącego, że świadczenie pielęgnacyjne może zostać przyznane Skarżącemu z uwagi na zakres opieki (czynności) jaką Skarżący sprawuje nad babcią. Odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia Kolegium uargumentowało tym, iż zakres oraz rodzaj czynności podejmowanych przez Skarżącego w ramach opieki nad niepełnosprawną babcią nie koliduje z możliwością podjęcia zatrudnienia przez Skarżącego. W opinii organu, brak jest również związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sprawowaną przez Skarżącego opieką, a nie podejmowaniem przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a także rezygnacją z takich form aktywności zawodowej.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd Kolegium. Sąd nie będzie jednak szerzej omawiał zagadnienia momentu powstania niepełnosprawności u A. S. z uwagi na brak znaczenia tej okoliczności dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W tym zakresie Sąd podziela bowiem w pełni stanowisko Kolegium bez potrzeby powielania argumentacji przywołanej przez organ. Podobnie Sąd akceptuje ustalenia faktyczne dokonane przez organ, przyjmując je za własne.

W rozpoznawanej sprawie, istota sporu sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy na przeszkodzie przyznaniu Skarżącemu przedmiotowego świadczenia stoi dyspozycja przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., mianowicie czy istnieje niemożność podjęcia zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) przez Skarżącego w związku ze wspomnianą opieką.

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, którą Sąd aprobuje, istotą opieki, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., jest zapewnienie zaspokojenia normalnych, codziennych potrzeb osoby, nad którą jest sprawowana, zapewnienie jej egzystencji, której bez pomocy osób trzecich nie jest w stanie sobie sama zapewnić (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z 3 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 535/19). Nadto, warunku "stałej lub długotrwałej" opieki nie można rozumieć jako wykonywania opieki nieustannie i przez 24 godziny na dobę, lecz ma to być opieka stała w sensie trwałości, a długotrwała w sensie rozciągłości w czasie (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 27 maja 2021 r., sygn. akt III SA/Gd 145/21; wyrok WSA w Lublinie z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Lu 728/20). Określenia "stała lub długoterminowa" wskazują, według Naczelnego Sądu Administracyjnego, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, a zatem sporadycznie (wyrok NSA z 2 lutego 2017 r. sygn. I OSK 2201/15, Lex 2240790). Podkreślić zatem należy, że ustawową przesłanką przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji faktycznej takiej, jak w niniejszej sprawie, wynikającą z art. 17 ust. 1 u.ś.r., jest niepodejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą w taki sposób, że opiekun pozostaje w ciągłej dyspozycji podopiecznego, co wynika z faktu, że podopieczny nie jest w stanie normalnie bez opiekuna funkcjonować. Uwzględniając powyższe, podzielić należy zatem stanowisko, że osoba sprawująca opiekę nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności nie musi wykonywać czynności opiekuńczych przez 24 godziny na dobę. Ważne bowiem jest aby opiekun pozostawał w ciągłej dyspozycji swego podopiecznego, przez co należy rozumieć także sytuację, w której oprócz sprawowania opieki, wykazuje gotowość niesienia pomocy zarówno w dzień, jak i w nocy, przy czym chodzi tu o opiekę stałą lub długoterminową. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest zapewnienie odpowiednich świadczeń dla członków rodzin osób niepełnosprawnych, którzy poświęcając się dla najbliższych rezygnują z zatrudnienia, aby stale się nimi opiekować.

Sąd wyjaśnia również, co do zasady należy zgodzić się z poglądem, że w ramach niniejszego postępowania organy administracji nie mają kompetencji do weryfikowania określonego w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności wymogu stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby na osobą niepełnosprawną w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Chodzi tutaj konkretnie o sytuację, w której organ administracji podważałby ustalenia właściwej komisji do spraw orzekania o niepełnosprawności zawarte w takim orzeczeniu. Nie zmienia to jednak faktu, że organy mogą i powinny dokonać jednoznacznych ustaleń w zakresie tego, czy opiekun osoby niepełnosprawnej rzeczywiście zapewnia "stałą lub długoterminową" opiekę osobie, która tego wymaga. Nie chodzi tutaj bowiem o kwestionowanie samej treści orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, czego jak wskazano powyżej organy czynić nie mogą, lecz o ustalenie czy to co opiekun robi dla osoby niepełnosprawnej faktycznie uniemożliwia mu podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej. Mówiąc innymi słowami, należy ustalić stopień w jakim opiekun poświęca się dla tej osoby kosztem własnego życia zawodowego. Zdaniem Sądu, ustalenia dokonane w niniejszej sprawie przez Kolegium zmierzały właśnie w takim kierunku.

Ponieważ celem uregulowania z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. jest udzielenie pomocy państwa osobie, która podejmuje się sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną i tym samym, na czas tej opieki, dobrowolnie pozbawia się potencjalnego dochodu, musi zatem istnieć związek między rezygnacją bądź niepodejmowaniem zatrudnienia a podjęciem opieki. Świadczenie pielęgnacyjne jest niejako surogatem wynagrodzenia za pracę, które jest uzyskiwane przez uprawnionego nie od pracodawcy z tytułu świadczenia pracy, a na podstawie decyzji administracyjnej, w związku z koniecznością rezygnacji przez wnioskującego z zatrudnienia z powodu opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Celem ustawodawcy było zapewnienie osobie rezygnującej z zatrudnienia lub go niepodejmującej, ekwiwalentu zatrudnienia, którego nie może podjąć lub kontynuować ze względu na sprawowanie opieki nad niepełnosprawną osobą (vide: wyrok WSA w Gdańsku z 21 lipca 2022 r., sygn. akt III SA/Gd 35/22).

W ocenie Sądu, to co ustalono w toku niniejszego postępowania przeczy twierdzeniom Skarżącego jakoby opiekował się niepełnosprawną babcią w sposób, jaki wynika z dyspozycji art. 17 ust. 1 u.ś.r. Zdaniem Sądu, prawidłowo również Kolegium uznało, że w realiach niniejszej sprawy nie ma bezpośredniego związku między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem) przez Skarżącego, a sprawowaną opieką.

Zgromadzony dotychczas w sprawie materiał dowodowy potwierdził bowiem, że częstotliwość oraz zakres sprawowanej przez Skarżącego opieki nad babcią nie wyklucza możliwości podjęcia przez Skarżącą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy, co zresztą w realiach niniejszej sprawy ma miejsce. Sam Skarżący wyjaśnił bowiem, że pracuje dorywczo w wymiarze [...]-[...] godzin dziennie (vide: protokół z przesłuchania Skarżącego z [...] czerwca 2022 r. – w aktach sprawy). Ponadto, jak wynika z treści zeznań Skarżącego rzeczywistym powodem nie podejmowania przez niego pracy po opuszczeniu [...] [...] w [...] r. [...] Skarżącego, z powodu której pracodawcy nie chcieli go zatrudniać. Dodatkowym powodem braku zatrudnienia był zły stan zdrowia Skarżącego (vide: protokół z przesłuchania Skarżącego z [...] czerwca 2022 r. oraz zaświadczenie lekarskie z [...] kwietnia 2018 r. – w aktach sprawy). A zatem to nie pomoc niepełnosprawnej babci spowodowała w sytuacji Skarżącego konieczność rezygnacji z aktywności zawodowej, lecz okoliczności które nie miały żadnego związku ze sprawowaną opieką nad babcią. Tym samym zdaniem Sądu, prawidłowe jest stanowisko Kolegium, że w niniejszej sprawie nie zachodzi bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy między niepodejmowaniem przez Skarżącego zatrudnienia a koniecznością opieki nad babcią.

Zauważyć przy tym należy, że jak wynika ze zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego (vide: protokół wywiadu środowiskowego z [...] kwietnia 2022 r., protokół przesłuchania Skarżącego z [...] czerwca 2022 r. – w aktach sprawy), A. S. porusza się samodzielnie z pomocą laski, samodzielnie korzysta z toalety oraz ubiera się sama, również posiłki spożywa samodzielnie. Choć A. S. jest osobą schorowaną, nie jest jednak osobą na stałe leżącą, wymagającą [...] czy [...]. Co prawda Skarżący pomaga babci przy niektórych czynnościach dnia codziennego (pomaga w robieniu zakupów, sprzątaniu, wyrzucaniu śmieci, zakupie leków), jednakże z zakresu wykonywanych przez Skarżącego czynności wynika generalny wniosek, że są one wykonywane przez Skarżącego w zależności od potrzeb A. S. oraz nie odbiegają od zwykłych czynności jakie wykonuje się w ramach prowadzenia gospodarstwa domowego. Nie są one przy tym na tyle absorbujące dla Skarżącego ażeby Skarżący nie mógł podjąć jakiejkolwiek aktywności zawodowej, co potwierdza fakt, że Skarżący jednak pracuje dorywczo. Także w zakresie dokonanej oceny co do nieznacznego rozmiaru zaangażowania Skarżącego w pomoc przy załatwianiu spraw urzędowych czy wizyt lekarskich, zdaniem Sądu, nie sposób doszukać się dowolności ze strony Kolegium. W ocenie Sądu, trudno zatem uznać powyższe działania jako przykład ponadprzeciętnej aktywności Skarżącego, uniemożliwiającej mu podjęcie zatrudnienia. Dodatkowo wskazać należy na okoliczność, że opieka nad A. S. nie jest wykonywana jedynie przez Skarżącego, skoro jak sam Skarżący przyznał (potwierdziła to również A. S. – vide: oświadczenie z [...] kwietnia 2022 r.) pomaga mu w tym zakresie jego partnerka życiowa – A. B. (przygotowuje posiłki, robi zakupy oraz pranie).

Uwzględniając powyższe, zdaniem Sądu, zakres sprawowanej przez Skarżącego opieki nad babcią nie można określić jako wykluczający możliwość podjęcia przez Skarżącego jakiegokolwiek zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Przeczy temu także fakt, że Skarżący pracuje dorywczo w wymiarze [...]-[...] godzin dziennie. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest bowiem przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż to wynika z prawnego i moralnego obowiązku, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania i nie może być traktowane jako zastępcze lub dodatkowe źródło dochodu. Z taką sytuacją, zdaniem Sądu, nie mamy do czynienia w tym przypadku. Zakres czynności wykonywanych przez Skarżącego, jak też ich wymiar czasowy, nie pozostawia zatem żadnych wątpliwości, że Skarżący nie sprawuje stałej i długotrwałej opieki nad A. S., tak jak wymaga tego dyspozycja art. 17 ust. 1 u.ś.r. Prawidłowo zatem organ przyjął, że zasady doświadczenia życiowego wskazują, że pomoc Skarżącego nie jest na tyle absorbującą aby połączenie jej z pracą zawodową było niemożliwe.

Słusznie także stwierdziło Kolegium, że brak jest związku przyczynowo-skutkowego między niepodejmowaniem przez Skarżącego zatrudnienia a koniecznością opieki nad babcią. Sąd wyraźnie chce podkreślić, że nie neguje, że z orzeczenia lekarza orzecznika [...] wynika obiektywna okoliczność, że A. S. jest niezdolna do samodzielnej egzystencji. Niemniej jednak dla ustalenia przesłanki związku przyczynowo-skutkowego w danym przypadku konieczne jest ustalenie i rozstrzygnięcie czy rodzaj i ilość czynności z zakresu faktycznie sprawowanej opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, wykonywanych przez osobę ubiegającą się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, uniemożliwia tej osobie podjęcie i wykonywanie pracy zarobkowej. W przypadku Skarżącego ustalenia poczynione przez organy w niniejszej sprawie niewątpliwe przeczą tezie, że Skarżący nie jest w stanie pogodzić opieki nad babcią z wykonywaniem pracy zarobkowej.

To z kolei doprowadziło organ do słusznego wniosku, że Skarżący nie spełnia przesłanki, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Sąd nie znalazł przy tym podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego.

W konsekwencji należy więc uznać, że podstawa odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest prawidłowa, znajduje potwierdzenie w materialne dowodowym zebranym w sprawie oraz w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. Stwierdzić należy także, że organ dokonał właściwej oceny materiału dowodowego, nie naruszając tym samym podstawowych zasad postępowania określonych w art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a., natomiast swoje rozstrzygnięcia właściwie i rzeczowo umotywował, stosownie do wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.