Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1651/97
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 1999-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz. 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 2 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 2 sierpnia 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku rolnym.
Teza: Grunty stanowiące nieużytki, ale wchodzące w skład gospodarstwa rolnego /art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431 ze zm./, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

TEZY

Grunty stanowiące nieużytki, ale wchodzące w skład gospodarstwa rolnego /art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431 ze zm./, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Jana L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia 28 sierpnia 1997 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości i na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 oraz art. 29 i art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. z dnia 26 czerwca 1997 r. i zasądził na rzecz skarżącego dwadzieścia sześć złotych sześćdziesiąt cztery grosze tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 28 sierpnia 1997 r. (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy B. z dnia 26 czerwca 1997 r. (...) ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego Jana L. z tytułu podatku od nieruchomości za 1997 r. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podało między innymi, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431 ze zm./ opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają określone w ustawie grunty gospodarstw rolnych. Natomiast ust. 2 tego artykułu zawiera legalną definicję gospodarstwa rolnego, według której za gospodarstwo rolne do celów podatku rolnego uważa się obszar użytków rolnych, gruntów pod stawami oraz sklasyfikowanych w operatach ewidencyjnych jako użytki rolne gruntów pod zabudowaniami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej lub osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej. Z akt sprawy wynika, iż posiadane przez stronę grunty będące nieużytkami nie stanowią gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym i tym samym nie mogą podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym, zwłaszcza że art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku rolnym stanowi, iż nie podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym grunty stanowiące nieużytki. Chodzi tu oczywiście o grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego pojmowanego zgodnie z przytoczoną definicją. Natomiast zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży między innymi na osobach fizycznych, które są właścicielami nieruchomości. Według art. 3 ust. 1 pkt 3 tej ustawy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty nieobjęte przepisami o podatku rolnym, dla których podstawę opodatkowania według art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy stanowi ich powierzchnia. Wysokość stawek podatku od nieruchomości określa rada gminy zgodnie z upoważnieniem ustawowym zawartym w art. 5 ustawy. Na tej podstawie Rada Gminy w B. uchwałą (...) z dnia 15 listopada 1996 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości na rok 1997 uchwaliła stawkę obowiązującą "od pozostałych gruntów", dotyczącą również opisanego gruntu, w wysokości 0,02 zł od metra kwadratowego powierzchni. Artykuł 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nakłada na posiadaczy nieruchomości obowiązek złożenia właściwemu organowi gminy wykazu posiadanych nieruchomości, sporządzonego na formularzu według ustalonego wzoru. Z akt sprawy wynika, ze strona złożyła wykaz nieruchomości, potwierdzając własnoręcznym podpisem posiadanie 3,33 ha nieużytków. Fakt ten potwierdza także wyciąg z rejestru gruntów. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Wójt Gminy B., jako organ właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości, ustalił w drodze decyzji podatek od nieruchomości za rok 1997 w wysokości 666 zł. Odwołanie od tej decyzji nie jest uzasadnione, gdyż wynikające z niej zobowiązanie podatkowe w wysokości 666 zł zostało ustalone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Potwierdza to również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, według którego nieużytki nie zostały wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości /wyrok NSA z dnia 18 listopada 1992 r. SA/Ka 1038/92 - Przegląd Orzecznictwa Podatkowego 1996 nr 2 poz. 65/.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Jan L. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, twierdząc, iż z nieznanych mu przyczyn zakupione przez niego łąki o powierzchni 3,33 ha zostały opodatkowane podatkiem od nieruchomości zamiast podatkiem rolnym.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało uznać za uzasadnioną.

Z okoliczności sprawy wynika, że spór między stronami sprowadza się do zasadności zastosowanego przez organy opodatkowania nieużytków o powierzchni przekraczającej 1 ha i wchodzących w skład gospodarstwa rolnego podatkiem od nieruchomości zamiast podatkiem rolnym, jak o to wnosił skarżący.

Zgodnie ze stanowiskiem organów orzekających w sprawie grunty stanowiące nieużytki, niezależnie od ich powierzchni, powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, ponieważ stosownie do postanowień art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ opodatkowaniu tym podatkiem podlegają grunty nieobjęte przepisami o podatku rolnym i leśnym, a zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431/ grunty stanowiące nieużytki nie podlegają opodatkowaniu. Poglądu tego, będącego wynikiem interpretacji przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku rolnym, nie można podzielić. Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie i w doktrynie przepisy ustaw podatkowych należy stosować ściśle, a więc z wyłączeniem wykładni rozszerzającej, i to zarówno w odniesieniu do przepisów dotyczących przywilejów podatkowych, jak i dotyczących obowiązków podatkowych.

Według dosłownego brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty nieobjęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym, a zatem tylko takie grunty, w odniesieniu do których przepisy o podatku rolnym i leśnym nie mają zastosowania. Natomiast z unormowania art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku rolnym wynika jedynie, że grunty stanowiące nieużytki nie podlegają opodatkowaniu. To, że grunty stanowiące nieużytki nie podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, nie może oznaczać, ze grunty te nie zostały objęte przepisami tej ustawy. Wniosek taki byłby uzasadniony tylko wówczas, gdyby w tekście ustawy o podatku rolnym był przepis stanowiący, że przepisy tej ustawy nie mają zastosowania do gruntów będących nieużytkami.

Należy podkreślić, że taka właśnie technika legislacyjna jest stosowana w systemie polskiego prawa podatkowego /np. art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych/.

Skoro zatem w ustawie o podatku rolnym brak jest wyraźnego przepisu stanowiącego, że w odniesieniu do gruntów stanowiących nieużytki (...) nie mają zastosowania przepisy tej ustawy, jest zaś przepis /art. 2 ust. 1 pkt 2/, że grunty te nie podlegają opodatkowaniu tym podatkiem, to należy przyjąć, że grunty te są objęte przepisami tej ustawy. Uzasadnia to tezę, że grunty stanowiące nieużytki, ale wchodzące w skład gospodarstwa rolnego /art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym/, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. (...)

Uznawszy, że zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, Sąd na mocy art. 22 ust. 1 pkt 1, art. 22 ust. 2 pkt 1, art. 29 i art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.