Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 938/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 80 ust. 1 pkt 1 i 5
journal: Dz.U. 2018 poz 173
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Sygn. II SA/Po 938/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lutego 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2019 roku sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...] lipca 2018 roku Nr [...] w przedmiocie dodatku specjalnego uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Dowódca Jednostki Wojskowej [...] decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, dalej jako "K.p.a.") oraz art. 80 ust. 4 i art. 76 ust. 2 pkt. 2, art. 80 ust. 1 pkt. 1 i 5 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 173 z późniejszymi zmianami) utrzymał w mocy decyzję nr [...] Dowódcy 8. B. L. T. w K. z dnia [...] maja 2018 r. w sprawie wstrzymania sierż. A. B. wypłaty dodatku specjalnego za wykonywanie bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że decyzją z dnia [...] maja 2018 r., Dowódca 8. B. L. T. w K. wstrzymał sierż. A. B., pełniącemu zawodową służbę wojskową w Jednostce Wojskowej [...], zajmującemu stanowisko służbowe starszy technik o numerze specjalności wojskowej [...], od dnia [...] czerwca 2018 r., wypłatę dodatku specjalnego za wykonywanie bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych, ustalonego przy zastosowaniu mnożnika kwoty bazowej 0,20 z tytułu wykonywania bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych przeznaczonych do wykonywania lotów o statusie HEAD z uwagi na wstrzymanie upoważnienia do bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych.

Od powyższej decyzji w dniu [...] czerwca 2018 roku odwołanie wniósł sierż. A. B., podnosząc zarzut naruszenia art. 80 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Rozpoznając wniesione odwołanie Dowódca Jednostki Wojskowej [...] wyjaśnił, że wstrzymanie odwołującemu sierż. A. B. od dnia [...] czerwca 2018 r., wypłaty dodatku specjalnego za wykonywanie bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych nastąpiło z uwagi na uprzednie wstrzymanie upoważnienia do bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych. Rozkazem dziennym z dnia [...] maja 2018 r. Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w K. wstrzymał odwołującemu upoważnienie do obsługiwania samolotów typu CASA C-295 M. Uzasadnieniem rzeczonego rozkazu było nie spełnienie przez odwołującego wymogów w zakresie znajomości języka angielskiego na poziomie II według STANAG 6001, a tym samym nie spełnienie wymagań określonych biuletynem eksploatacyjnym samolotu CASA C-295 M. Powyżej opisany rozkaz dzienny nie został przez odwołującego zaskarżony. Brak upoważnienia do obsługi wojskowych statków powietrznych stał się więc prawomocny. Wbrew zarzutom odwołującego wstrzymanie wypłaty dodatku za bezpośrednią obsługę statków powietrznych jest konsekwencją wynikającą z obowiązujących przepisów prawa. Zgodnie bowiem z art. 80 ust. 5 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych organ, który przyznał dodatek do uposażenia, w przypadku niewykonywania zadań uzasadniających wypłacanie dodatku, może zawiesić, obniżyć albo wstrzymać jego wypłacanie, w formie decyzji administracyjnej. Dodatkowo organ zwrócił uwagę, że w myśl art. 76 ust. 2 pkt. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych zmiana wysokości uposażenia następuje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające tę zmianę - w razie zaistnienia okoliczności powodujących obniżenie uposażenia.

Wstrzymanie odwołującemu upoważnienia do obsługi bezpośrednich statków powietrznych CASA C-295M nastąpiło z dniem [...] maja 2018 r. W konsekwencji w myśl powyżej powołanych obowiązujących przepisów prawa powstał obowiązek ustawowy do wstrzymania odwołującemu sierż. A. B. dodatku specjalnego.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. B. podnosząc zarzut naruszenia: art. 7 i art. 77 w związku z art. 8 K.p.a. poprzez brak należytego rozważenia materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie i nierozpoznanie istoty podnoszonych przez skarżącego zarzutów odwołania; art. 80 ust 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych poprzez wstrzymanie dodatku do uposażenia, w sytuacji braku przepisów prawnych umożliwiających dokonanie takiego wstrzymania; regulaminu RP Sił Zbrojnych, który dotyczy Rozkazu Dziennego w punktach od 13 do 28 - nr Z - [...] z dnia [...] maja 2018 roku Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w K., który odwołał upoważnienie do obsługiwania samolotów typu CAS A C-295 M, poprzez zarzucenie skarżącemu, że mógł się odwołać od rozkazu w sytuacji gdy brak jest takiej procedury.

W ocenie skarżącego zgodnie z treścią art. 80 pkt. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych Dowódca Jednostki Wojskowej [...] rozkazem nr [...] z dnia [...] lutego 2018 r. nadal mu prawidłowo uprawnienia jako starszemu technikowi SWE, do samodzielnego obsługiwania sprzętu lotniczego. Jednocześnie dowódca przyznał dodatek specjalny do pensji wynikającej z § 16 pkt 2 Instrukcji szkolenia i upoważnienia specjalistów SIL do bezpośredniego obsługiwania sprzętu lotniczego w Siłach Zbrojnych RP (Dziennik Urzędowy MON 2017, poz. 118). W ocenie skarżącego w Instrukcji powyższej brak jest "obligatoryjnego" wymogu posiadania przeszkolenia z języka angielskiego na poziomie II wg STAN AG 600. Departament Kadr MON posiadał dokumenty i pełne dane dotyczące przeszkolenia, zatrudnienia, jak i posiadania przeszkolenia z języka angielskiego skarżącego, a w dniu [...] kwietnia 2016 r. Dyrektor Departamentu Kadr ppłk G. M. zatwierdził skarżącemu dokument kwalifikując go na kurs WSOSP kod 8217124. Zgodnie z § 16 cytowanej Instrukcji skarżący ukończył kurs i odbył trzymiesięczna praktykę na samolotach CASA [...] oraz złożył przed powołana przez WSOSP komisję egzaminów końcowych. Tym samym zgodnie z § 9 Instrukcji spełnił obligatoryjny wymóg, aby posiadać uprawnienia i móc samodzielnie dokonywać obsługi statków powietrznych CASA C-295 w zakresie Walki Elektronicznej. Konsekwentnie wstrzymanie decyzji w myśl art. 80 ust. 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, który mówi o niewykonywaniu zadań uzasadniających wypłacenie dodatku, było nieprawidłowe.

Skarżący zwrócił również uwagę, że błędne jest przyjęcie w zaskarżonej decyzji, iż od rozkazu dziennego przysługiwało mi odwołanie, z którego skarżący nie skorzystał. Zgodnie z Regulaminem Ogólnym Sił Zbrojnych RP skarżącemu nie przysługuje odwołanie od rozkazu.

W odpowiedzi na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz, 1302 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości decyzji dowódcy Jednostki Wojskowej [...] utrzymującej w mocy decyzję nr [...] Dowódcy 8. B. L. T. w K. z dnia [...] maja 2018 r. w sprawie wstrzymania skarżącemy wypłaty dodatku specjalnego za wykonywanie bezpośredniej obsługi wojskowych statków powietrznych.

Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z art. 72 ust. 1 powołanej ustawy uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Jak wynika przy tym z art. 80 ust. 1 pkt 2 cytowanej ustawy, żołnierze zawodowi otrzymują do uposażenia m.in. dodatek służbowy za pełnienie służby wojskowej na określonych stanowiskach. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 80 ust. 3 wymienionej ustawy, że dodatki do uposażenia zasadniczego mogą być ustalone w stawkach miesięcznych, dziennych albo za wykonanie określonych czynności. Niemniej dodatki ustalone w stawkach miesięcznych powinny być traktowane jako dodatki o charakterze stałym. Jednocześnie decyzję w sprawie przyznania dodatku o charakterze stałym wydaje się w świetle art. 80 ust. 5c tejże ustawy na czas określony lub nieokreślony, nie dłuższy jednak niż na czas pełnienia przez żołnierza zawodowego służby na stanowisku służbowym. Ponadto organ, który przyznał dodatek do uposażenia, w przypadku niewykonywania zadań uzasadniających wypłacenie dodatku, może na mocy art. 80 ust. 5 wspomnianej ustawy zawiesić, obniżyć albo wstrzymać jego wypłacanie w formie decyzji.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że dodatek specjalny został przyznany skarżącemu decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. z uwagi na potwierdzenie rozkazem dziennym z dnia [...] lutego 2018 r. uprawnienia do bezpośredniej obsługi statku powietrznego typu C-295M CASA. Jednakże rozkazem dziennym z dnia 04 maja 2018 r. wstrzymano skarżącemu upoważnienie do obsługiwania samolotów C-295M CASA, z uwagi na niespełnienie wymogów w zakresie znajomości języka angielskiego. Tym samym, w ocenie organów, spełnione zostały przesłanki do wstrzymania dodatku służbowego za pełnienie służby wojskowej na określonych stanowiskach.

W świetle powołanych powyżej przepisów, Sąd podziela stanowisko organów, że niewątpliwie utrata uprawnień do bezpośredniej obsługi statku powietrznego musi skutkować wstrzymaniem dodatku służbowego. Jednakże w przedmiotowej sprawie istnieją wątpliwości, na które nie odpowiedział Dowódca Jednostki Wojskowej w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego, które uniemożliwiają rozstrzygnięcie, czy decyzja o odebraniu dodatku była decyzją prawidłową.

Po pierwsze, jak zasadnie zauważył skarżący, Departament Kadr MON posiadał dokumenty i pełne dane dotyczące przeszkolenia, zatrudnienia, jak i posiadania przeszkolenia z języka angielskiego skarżącego, kierując skarżącego na kurs WSOSP kod 8217124. Tym samym już w momencie przyznania uprawnień do bezpośredniej obsługi statku powietrznego typu C-295M CASA znana była znajomość języka angielskiego przez skarżącego. Skoro tak, to wątpliwości powoduje cofnięcie uprawnień, skoro sytuacja faktyczna lub prawna skarżącego nie uległa zmianie względem dnia [...] lutego 2018 r., kiedy to rozkazem dziennym potwierdzono uprawnienia skarżącego do bezpośredniej obsługi statku powietrznego typu C-295M CASA.

Po drugie, Dowódca Jednostki Wojskowej, wskazuje, że rozkaz dzienny z dnia [...] maja 2018 r. nie został przez skarżącego zaskarżony. Tymczasem, znajdujący się w aktach sprawy wyciąg z rozkazu dziennego nie zawiera pouczenia o możliwości jego zaskarżenia, przy czym jak wywodzi sam skarżący, nie miał on możliwości wniesienia jakiegokolwiek środka prawnego. Sąd zwraca uwagę, że na etapie postępowania odwoławczego organ nie odniósł się do powyższej kwestii. Jest to o tyle istotne, że w przypadku braku środka odwoławczego, w ocenie Sądu, to na etapie prowadzonego obecnie postępowania w przedmiocie wstrzymanie wypłaty dodatku, konieczne było ustalenie, czy cofnięcie upoważnienie do obsługiwania samolotów C-295M CASA było zasadne, a w szczególności, czy spełnione zostały przesłanki, o jakich mowa w § 17 Instrukcji szkolenia i upoważnienia specjalistów SIL do bezpośredniego obsługiwania sprzętu lotniczego w Siłach Zbrojnych RP. Oceny powyższej jednakże w niniejszej sprawie zabrakło. Z drugiej strony, w przypadku gdy skarżący mógł wnieść środek zaskarżenia od rozkazu dziennego z dnia [...] maja 2018 r., z uwagi na brak pouczenia go o powyższym fakcie, należało mieć na względzie regulację ustawową, że błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia (art. 110 K.p.a.). W zaskarżonej decyzji nie odwołano się jednakże do powyższej kwestii, co stawia w wątpliwość prawidłowość przeprowadzenia postępowania odwoławczego przy szczególnym uwzględnieniu zasady dwuinstancyjności nakazującej dwukrotne rozstrzygnięcie i rozpoznanie sprawy.

Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że zaskarżona decyzja została wydana przedwcześnie, bez rozważania wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c uchylił zaskarżoną decyzję.