Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 222/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 134, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3, art. 149, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 25 maja 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Ewa Alberciak, , Protokolant Specjalista Agnieszka Kowalik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2016 roku sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania, po wznowieniu postępowania, płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 w pomniejszonej wysokości 1. uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzające ją decyzje: - Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...], nr [...], - Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...], nr [...], - Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...]., nr [...] oraz postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...], nr [...], 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego J. M. kwotę 200 ( słownie dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. T. nr [...] z dnia [...] r., który po wznowieniu z urzędu postępowania, uchylił decyzję ostateczną i przyznał J. M. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 w pomniejszonej wysokości.

Jak wynika z akt sprawy wnioskiem z dnia 25 kwietnia 2012 r. J. M. wystąpił o przyznanie płatności na 2012 rok.

Kierownik Biura Powiatowego decyzją z dnia [...] r. przyznał rolnikowi jednolitą płatność obszarową w wysokości 11471,38 zł do zadeklarowanych działek rolnych o powierzchni 15,67 ha.

W dniu 18 września 2014 r. 2014r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo z [...] Oddziału Regionalnego powołujące się na wytyczne Prezesa z dnia 14.07.2014 r. dotyczące zainicjowania procesu wznowienia postępowania w sprawach z kampanii 2012 r wymienionych w załączniku, w tym sprawy J. M.. Konieczność wznowienia wynikała z powodu wstecznej oceny powierzchni kwalifikowanych do płatności w tym działki nr 283/1 , której powierzchnia PEG z kampanii 2012 wynosiła 4,68 ha ( deklarowana pow. 4,68 ha) , a powierzchnia PEG z zaktualizowanej ortofotomapy wynosi 4,13 ha.

Postanowieniem z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1, art. 147 i art. 150 k.p.a., wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] r. w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W uzasadnieniu postanowienia organ jedynie przytoczył treść ww. przepisów.

Następnie we wznowionym postępowaniu organ I instancji w dniu 16 października 2014 r. wydał decyzję o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w pomniejszonej wysokości tj. 10263,48 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że podczas obsługi sprawy stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza niż zadeklarowano we wniosku na rok 2012 tj. Gdy chodzi o działkę A położoną na działce nr 283/ 1 z pierwotnie zadeklarowanej powierzchni 4,53 ha wykluczono na postawie kontroli administracyjnej 0, 53 ha, gdy chodzi o działkę AA z pierwotnie zadeklarowanej powierzchni 0,15 ha wykluczono 0,02 ha. Powierzchnia użytków rolnych stwierdzona po wymianie ortofotomapy w 2012 r. wyniosła więc 15.12 ha. Organ stwierdził, że ustalenia powyższych nieprawidłowości dokonano w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach danej działki ewidencyjnej, wykonane na dostępnych w systemie informatycznym ARiMR zdjęciach obszarow zajmowanych przez działki rolne ujęte we wniosku producenta.

W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zakwestionował ustaloną powierzchnię działki ewidencyjnej o nr 283/1 wskazując, że powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej 10.12.2012 r. wynosiła, tak jak zadeklarował 15,67 ha.

Jak wynika ze stanowiska Biura Powiatowego w sprawie odwołania z 6.11. 2014 r. BP wystąpiło do WGIS z prośbą o sprawdzenie prawidłowości wyznaczonej PEG, jednak ze względu na problemy techniczne GIS nie był w stanie przeprowadzić w tej sprawie weryfikacji.

W trakcie postępowania odwoławczego przeprowadzona została tzw. wizytacja terenowa spornej działki ewidencyjnej o nr 283/1. Producent rolny został zawiadomiony o zamiarze przeprowadzenia wizytacji uczestniczył w czasie oględzin działek rolnych. Inspektorzy terenowi ustalili uprawnioną powierzchnię tej działki na 2,09 ha. Powierzchnia uprawniona tej działki ewidencyjnej dzieli się na trzy niezależne części o powierzchniach 1,17 ha, 0,85 ha i 0,15 ha. W protokole z oględzin znajduje się adnotacja kontrolerów, zgodnie którą działka "w cz. C uwzględnia powierzchnię deklarowaną w 2012 roku, pozostała część obszaru 283, potwierdza ustalenie względem PEG - 2012 na podstawie ortofotomapy. Pomiar w cz. A, B , C potwierdza użytkowanie w 2014 roku. " Stwierdzony stan działki obrazują wykonane w czasie kontroli zdjęcia oznaczone nr 1-33.

Decyzją z dnia [...] r. organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ wskazał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie spełnia wymogów wynikających z treści art. 107 § 3 k.p.a. tj brak jest wyjaśnienia okoliczności powodujących wznowienie postępowania. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę wyjaśnienia inspektorów, którzy potwierdzili użytkowanie spornej działki w 2014 r. i ponownie ustalić stan faktyczny sprawy opierając się na całokształcie zgromadzonego materiału.

Ponownie rozpatrując sprawę Kierownik Biura Powiatowego w P. T. wydał w dniu [...] r. decyzję o uchyleniu decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wydanej w dniu 10.12. 2012 r. i przyznaniu J. M. płatności na rok 2012 w wysokości tj. kwocie 5849,16 zł.

Swoje ustalenia organ oparł o dane zawarte w protokole oględzin działki ewidencyjnej nr 283/ 1 przeprowadzonych w listopadzie 2014 r. i wykonanych podczas nich zdjęciach. Organ wyjaśnił, że na działce ewidencyjnej nr 283/1 wskazano łączną powierzchnię użytków rolnych 4,68 ha, jednak ustalenia podczas kontroli powierzchniowej pozwalają stwierdzić, iż teren ten od kilku lat wyłączony był częściowo z produkcji rolniczej. Powierzchnia deklarowana we wniosku to 15,67ha., powierzchnia stwierdzona po kontroli to 13,11 ha., nastąpiło więc zawyżenie o 2,56 ha , co stanowi 19,5271%. Złożony wniosek nie był więc zgodny ze stanem faktycznym, na co wskazują wyniki kontroli terenowej i dodatkowo rolnik nie wykazał, iż nie jest winien nieprawidłowości. W związku z powyższym początkowa kwota jpo została pomniejszona o kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną. Początkowa kwota płatności wyliczona od stwierdzonej powierzchni działek wynosi 9597, 31 zł (13,11 ha x 732,06 zł) i została przez organ pomniejszona o 3748,15 zł. ( 2x 256ha x 732 zł), co dało kwotę jpo na 2012 r w wysokości 5849, 16 zł.

W odwołaniu skarżący zakwestionował ustalenie powierzchni na 2012 r. na podstawie oględzin działek przeprowadzonych w 2014 r. Strona wskazała nadto, że wyliczona kwota płatności jest nieprawidłowa.

Zaskarżoną decyzją Dyrektor OR ARiMR w Ł. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ przytoczył treść art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Organ podkreślił, że regułą jest, iż ustalenie co do istnienia podstawy wznowienia odbywa się w oparciu o stan faktyczny i prawny, obowiązujący w dacie orzekania. Istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej, jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego.

Organ wskazał, że zasady i tryb przyznawania rolnikom płatności do gruntów rolnych reguluje ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz.U. 2012, nr 1164 ze zm.) Ustawa ta została co prawda uchylona ustawą z dnia 5 lutego 2015 r o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz.U. z 2015 r., poz. .308 ), jednakże zgodnie z art 60 ust. 2 ustawy o płatnościach z 2015 r. do płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatność cukrowej, płatności do pomidorów, wsparcia specjalnego, płatności do upraw roślin energetycznych oraz pomoc; do plantacji trwałych w rozumieniu ustawy wymienionej w art. 61, a także do postępowań w sprawach dotyczących tych płatności, wsparcia lub pomocy: 1) wszczętych i niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, 2) zakończonych ostateczną decyzją wydaną na podstawił dotychczasowych przepisów, które zostały wznowione od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, -stosuje się przepisy dotychczasowe. Wobec czego do rozpatrzenia niniejszej sprawy zastosowanie mają przepisy ustawy z 2007 roku w brzmieniu z 15 marca 2012 r.

Dyrektor ARiMR podał, że składając wniosek rolnik wskazuje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się o przyznanie płatności na dany rok. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organ I instancji w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności. Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 26 ust 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 "Kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w niniejszym rozporządzeniu przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności. W toku kontroli administracyjnej powierzchnia, którą deklaruje jako użytkowaną rolniczo jest weryfikowana przy pomocy systemu informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. W myśl powołanego przepisu "System identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000. Co więcej, art. 28 ust. 1 lit. c) Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 wymaga, aby podczas kontroli administracyjnej wniosków dokonywać kontroli krzyżowych "między zadeklarowanymi w pojedynczym wnioski działkami rolnymi a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności obszarów jako takich do pomocy".

Organ wskazał, że kontrole administracyjne prowadzone są tylko wyłącznie w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS oraz załączniki graficzne, na których rolnik zaznacza położenie działek rolnych na danej działce ewidencyjnej. Ustalenie maksymalnej powierzchni kwalifikowanej w ramach działki referencyjnej (PEG) następuje w trakcie prowadzonej kontroli administracyjnej na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego przez pracownika biura powiatowego na aktualnym obrazie ortofotomapy. Pomiar wykonany na obrazie ortofotomapy może zostać skontrolowany podczas oględzin na miejscu, następnie dane zawarte w fizycznym pomiarze powierzchni uprawnionych wykorzystywane są do aktualizacji danych w systemie LPIS.

Organ odwoławczy ustalił, że strona zadeklarowała do płatności na działce ewidencyjnej o nr 283/1 działkę rolną: A o powierzchni 4,53 ha, AA o powierzchni 0,15 ha. Po wydaniu decyzji o przyznaniu płatności uwzględniającej w całości żądanie strony do Systemu informacji geograficznej, o którym była mowa powyżej zostały zaimplementowane ortofotomapy sporządzone na podstawie zdjęcia lotniczego wykonanego w dniu 29 maja 2012 r., a wprowadzonego do systemu dnia 1 kwietnia 2013 r. Zatem w sprawie ujawniona została nowa okoliczność nieznana organowi, w dniu w którym wydawał decyzję z dnia 10 grudnia 2012 r., stąd istniała podstawa do wznowienia postępowania z urzędu ma podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ wyjaśnił, że dla nowej ortofotomapy wykonanej w 2012 r. wyznaczono powierzchnie maksymalne kwalifikujące się do płatności na działce ewidencyjnej o nr 283/1. Strona deklarowała powierzchnię działek rolnych na tej działce ewidencyjnej łącznie 4,68 ha, po zmianie ortofotomapy i aktualizacji powierzchni wynosiła ona 4,13 ha. Zmiana powierzchni uprawnionej ustalona została na podstawie zdjęcia lotniczego wykonanego w roku składania wniosku, co uzasadnia wykorzystanie tego dowodu do wznowienia postępowania i przyznania płatności w pomniejszonej wysokości.

Z uwagi na zastrzeżenia strony co do ustaleń organu I instancji zostały przeprowadzone oględziny działki ewidencyjnej o nr 283/1 w celu zweryfikowania poprawności wyznaczenia powierzchni maksymalnej na 2012 r. Producent rolny został zawiadomiony o zamiarze przeprowadzenia wizytacji uczestniczył w czasie oględzin działek rolnych. Inspektorzy terenowi ustalili uprawnioną powierzchnię tej działki na 2,09 ha. Inspektorzy wskazali, że powierzchnia uprawniona dzieli się na trzy niezależne części o powierzchniach 1,17 ha, 0,85 ha i 0,15 ha. W protokole z oględzin znajduje się adnotacja kontrolerów, zgodnie ; którą działka "w cz. C uwzględnia powierzchnię deklarowaną w 2012 roku, pozostała część obszaru 283/1 potwierdza ustalenie względem PEG - 2012 na podstawie ortofotomapy. Pomiar w cz. A, B , C potwierdza użytkowanie w 2014 roku."

Organ odwoławczy wyjaśnił, że organ I instancji oceniając powtórnie zgromadzony materiał dowodowy i wydając zaskarżoną decyzję oparł swoje ustalenia na danych uzyskanych w czasie oględzin działki ewidencyjnej o nr 283/1.

Dyrektor ARiMR wskazał, że po wprowadzeniu danych z oględzin do systemu LPIS i aktualizacji powierzchni na ortofotomapie, maksymalny obszar kwalifikowalny do płatności wynosi 2,12 ha. Organ I instancji przyjął, że powierzchnia działki rolnej AA jest równa deklarowanej i wynosi 0,15 ha (co jest zgodne z protokołem oględzin tej działki), a zatem pozostała uprawniona część tej działki ewidencyjnej - 1,97 ha, może zostać zaliczona na powierzchnię działki rolnej A. Powierzchnia, do której przyznano płatność w zaskarżonej decyzji wynosi 1,97 ha, pozostała część jest powierzchnią nieuprawnioną, co potwierdzają zdjęcia (w szczególności o nr - 5, 7 - 11, 15, 17-18, 22 - 23, 28 i 30) wykonane podczas oględzin w zestawieniu ze szkicem tej działki ewidencyjnej, na którym zaznaczono miejsca i kierunki wykonanych zdjęć. Na zdjęciach tych widać części działki ewidencyjnej, na której nie była prowadzona uprawa przez co najmniej kilka lat, na co wskazują liczne samosiejki drzew i krzewów (w tym jeżyny widocznej np. na zdjęciu nr 11). Powyższe uzasadnia uznanie, że stan tej część areału działki ewidencyjnej, którą wyłączono z płatności na podstawie oględzin przeprowadzonych w 2014 r. nie uległ zmianie od 2012 r., a zatem nie była na niej prowadzona uprawa na deklarowanej powierzchni.

Organ wskazał, że działka ewidencyjna nr 283/1 (nieprawidłowo wskazano 293/1) ma ustaloną powierzchnię maksymalną 2,12 ha i jedynie do tej powierzchni przysługują płatności obszarowe. Do ustalenia powierzchni tej działki ewidencyjnej wzięto pod uwagę dane wynikające z ortofotomapy sporządzonej na podstawie zdjęcia lotniczego wykonanego w 2012 roku oraz fizycznych oględzin tej działki ewidencyjnej w 2014 roku. W tym zakresie ustalenia organu I instancji są zbieżne z ustaleniami organu odwoławczego. Zatem zasadnie organ I instancji z powierzchni działki rolnej A (4,68 ha) wyłączył powierzchnię stwierdzonych w sprawie obszarów, na których nie była prowadzona produkcja rolna (użytkowanie rolnicze) - 2,56 ha. Powierzchnia 0,15 ha działki rolnej AA została w całości zaliczona do powierzchni uprawnionych do płatności.

Organ uznał zarzuty strony za niezasadne, bowiem nie znajdują potwierdzenia na obrazie ortofotomapy i w ustaleniach inspektorów terenowych. Nadto strona nie przedłożyła żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Odwołując się do treści art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. organ podkreślił, że organy podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością, ale ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego obowiązek ten ogranicza jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę. Na ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności.

Odnosząc się do argumentów podnoszonych przez stronę w treści odwołania, organ stwierdził, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym nie ma możliwości uzyskania dopłat do powierzchni zadrzewionych zakrzaczonych, czy też innych, na których nie jest prowadzona działalność rolnicza. Przede wszystkim, aby otrzymać płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego należy posiadać w ujęciu funkcjonalnym dany grunt tzn. faktycznie go użytkować. Płatności przysługują rolnikowi, który faktycznie uprawia grunty rolne pod warunkiem spełnienia określonych wymogów m. in. utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnie przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności oraz przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. I tak, art. 7 ustawy z 2007 r. stawiał wymóg utrzymywania gruntów w dobre kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska i właściwej normy obszarowej.

Z powyższego zdaniem organu wynika, że producent rolny nie spełnił minimalnych norm określonych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm. Zgodnie z przepisem § 4 rozporządzenia w sprawie minimalnych norm zasadą jest, że grunty rolne nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami. Przepis § 4 pkt 1 tego rozporządzenia przewiduje wyjątki od tej zasady. Z przepisu tego wynika wprost, że pastwiska mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami. Kolejnymi warunkami jest to, by drzewa te i krzewy nie wpływały na prowadzoną na tych gruntach produkcji roślinną, a ich liczba nie przekroczyła 50 sztuk na hektar (§ 4 pkt 3).

Zdaniem Dyrektora ARiMR w sytuacji, gdy na gruncie rolnym występują całe skupiska drzew i krzewów, a nie pojedyncze sztuki, to przepis § 4 pkt 3 rozporządzenia w sprawie minimalnych norm nie znajduje w ogóle zastosowania i powierzchnie te podlegają wyłączeniu z płatności.

Organ powołał się także na art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach (...) stanowiący, że jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009 .

Organ wyjaśnił, że powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności wynosiła 15,67 ha. Powierzchnia stwierdzona w toku postępowania administracyjnego, spełniająca kryteria przyznania płatności wyniosła 13,11 ha. [15,67 ha - (powierzchnia wyłączeń: część działki rolnej A - 2,56 ha)]. Różnica pomiędzy powierzchnią zgłoszoną a powierzchnią stwierdzoną wyniosła zatem 2,56 ha, co stanowi 19,52 % powierzchni stwierdzonej (stwierdzona różnica 2,56 ha * 100 %) / pow. stwierdzona 13,11 ha). Ponieważ w rozpatrywanej sprawie różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną nie przekroczyła 20 % powierzchni stwierdzonej, to płatność winna zostać pomniejszona o dwukrotną stwierdzoną różnicę tj. o 3748,15 zł (2 x 2,56 zł x 732,06 zł -stawka płatności JPO na 2012 rok). Płatność po zastosowaniu zmniejszeń wynosi 5849,16 zł (9597,31 zł - 3748,15 zł).

Organ wskazał także, że zgodnie z art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 (w zw. z art. 7 rozporządzenia Komisji (UE nr 65/2011)" zmniejszeń i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy." W ocenie organu odwoławczego powyższe postanowienie nie znajduje zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Złożony przez rolnika Wniosek o przyznanie płatności na 2013 r. nie był zgodny ze stanem faktycznym na co wskazują zebrane w sprawie dowody i okoliczności ustalone w trakcie kontroli administracyjnej. Strona nie wykazała też, że nie jest winna stwierdzonych nieprawidłowości. W rozpatrywanej sprawie strona nie skorzystała z uprawnienia wynikającego z art. 73 ust 1 Rozporządzenia, gdyby producent rolny poinformował organ na piśmie, że wniosek jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, wówczas informacje podane przez producenta rolnego powodują że wniosek jest dostosowywany do rzeczywistej sytuacji. Organ zaś nie może na tej podstawie odmówić przyznania płatności. Wyjątek w tym zakresie stanowią przypadki, gdy organ powiadomił producenta rolnego o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub gdy organ stwierdził nieprawidłowość we wniosku. Strona nie złożyła korekty wniosku i nie wycofała działek, na których stwierdzono nieprawidłowości.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. M. zarzucił naruszenie art. 138 § 2 w zw. z art. 139 k.p.a., bowiem organ rozpatrując odwołanie skarżącego od decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] r. decyzją z dnia [...] r. uchylił bez uzasadnionego powodu decyzję dotychczasową i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, co było obejściem zakazu reformationis in peius. Skarżący podkreślił, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną jedynie wówczas, gdy organ I instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadził je w taki sposób, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Takie okoliczności w postępowaniu odwoławczym nie zachodziły, gdyż organ odwoławczy dysponował materiałem dowodowym dającym podstawę do merytorycznego rozpatrzenia. Decyzja Dyrektora ARiMR w Ł. podaje też okoliczności dotyczące prawdopodobnie innej sprawy i zawiera błędy co do oceny zebranego materiału dowodowego. Skarżący podkreślił, że organ I instancji oparł swe ustalenia na podstawie ortofotomapy z dnia 29 maja 2012 r. wprowadzonej do systemu w dniu 1 kwietnia 2013r. oraz protokołu oględzin działki ewidencyjnej nr 283/1. Zdaniem skarżącego dane wynikające ze zdjęć lotniczych istniały w okresie składania wniosku o przyznanie płatności, zatem ich wiarygodność nie budzi wątpliwości. Nie są natomiast wiarygodne ustalenia oparte o protokół z oględzin działki dokonanych w dniu 14 listopada 2014 r., a więc po upływie ponad 2 lat od okresu, którego oględziny miały dotyczyć. Dlatego, w ocenie skarżącego, wiarygodne są dane ze zdjęć lotniczych wykonanych w 2012 r. a nie przypuszczenia organu II instancji w oparciu o protokół oględzin z 2014 r. Zdaniem skarżącego nie ma również podstaw do obciążenia go konsekwencjami wynikającymi z art. 58 rozporządzenia Komisji nr 1122/2009, czyli płatnością pomniejszoną o dwukrotną stwierdzoną różnicę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w decyzji.

Wskazać także należy, że do akt administracyjnych w dacie wznowienia postępowania a następnie wydawania decyzji przez organ I instancji nie zostały załączone kopie ortofotomapy wykonanej na podstawie zdjęć lotniczych z dnia 29 maja 2012 r. W aktach znajdują się jedynie zdjęcia wykonane w trakcie kontroli z listopada 2014 r. i ortofotomapy z zaznaczonymi działkami rolnymi datowane na 21 11. 2014 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga J. M. jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 t.j.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy). W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z przytoczonych przepisów wynika, że sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada, czy postępowanie, w wyniku którego wydany został zaskarżony akt przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami je regulującymi, czy ustalenia faktyczne mają oparcie w zebranym w sprawie materiale i czy ustalony stan faktyczny wyczerpuje dyspozycję przepisu powołanego przez organ jako podstawa prawna rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy i w granicach sprawy; nie będąc jednak, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. T. z dnia [...] r. wydaną po wznowieniu postępowania uchylającą decyzję ostateczną i przyznającą J. M. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 w pomniejszonej wysokości. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że narusza ona przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć na wynik sprawy. Korzystając z uprawnienia wynikającego z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd uznał również, że wydane w ramach wznowionego postępowania decyzje Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. z dnia [...] r. i Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. T. z dnia [...] r. oraz postanowienie o wznowieniu postępowania z dnia 3 października 2014 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, co obligowało Sąd do wyeliminowania ich z obrotu prawnego.

Zaskarżone decyzje wydane zostały w trybie postępowania wznowieniowego. Jego istotą jest zbadanie prawidłowości ostatecznego rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, tj. zbadanie, czy któraś z wad postępowania wymienionych enumeratywnie w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i 145b § 1 k.p.a. nie wpłynęła na treść decyzji. Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, a datą wszczęcia postępowania o wznowienie postępowania jest dzień wpływu do właściwego organu podania strony, a gdy postępowanie wszczynane jest z urzędu – dzień doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego.

Przypomnieć także należy, że wznowienie postępowania administracyjnego – jako szczególny rodzaj procedury umożliwiającej, w przypadkach prawem przewidzianych (art. 145 § 1, 145a § 1 i 145b § 1 k.p.a.), wzruszenie ostatecznych indywidualnych aktów z zakresu administracji publicznej składa się z dwóch etapów. W pierwszym organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych – co w przypadku wznowienia postępowania na żądanie strony – oznacza badanie, czy inicjatywa w sprawie wznowienia pochodzi od osoby mającej czynną legitymację procesową, czy wniosek złożono z zachowaniem terminów określonych w art. 148 i art. 145a § 2 k.p.a., a także czy wskazano przyczynę wznowienia postępowania z katalogu ujętego w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. Gdy nie zaistnieje żadna z wymienionych okoliczności negatywnych, organ wznawia postępowanie administracyjne w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.), które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Gdy organ wznawia postępowanie z urzędu uznając, że zachodzi jedna z podstaw wymienionych w art. 145 §1pkt 1,2,3,5,6,7,8 k.p.a. powinien w wydanym postanowieniu podać nie tylko podstawę prawną wydanego postanowienia ale również określić czego dotyczą okoliczności czy dowody, które zadecydowały o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją ostateczną.

W drugim etapie postępowania organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania przechodzi do badania przyczyn wznowienia, a po przeprowadzeniu postępowania w tym zakresie podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 k.p.a., tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a., albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

Z przywołanych unormowań wynika, że w pierwszym etapie organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania nie analizuje przyczyn wznowienia. Powinność zbadania przyczyn wznowienia aktualizuje się dopiero w drugim etapie postępowania, a więc po wydaniu postanowienia wznawiającego postępowanie, które stanowi podstawę do przeprowadzania postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia, jak i co do rozstrzygnięcia sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Jego przedmiotem jest ustalenie czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna było dotknięte jedną z wadliwości wskazanych w art. 145 § 1 k.p.a. oraz art. 145a lub 145b k.p.a., a następnie przedmiotem takiego postępowania stanie się przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego, a nową decyzję, rozstrzygającą o istocie sprawy wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2006r. II OSK 730/05 – LEX nr 209471).Treść postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania wydanego na podstawie art.149 § 1 k.p.a. nie zawęża badania sprawy wyłącznie do przesłanki w nim wskazanej . Dopuszczalne jest natomiast wyłącznie rozstrzygnięcie sprawy tożsamej pod względem podmiotowym, przedmiotowym i podstawy prawnej ze sprawą, która została rozstrzygnięta decyzją ostateczną ( patrz R. Hauser, M. Wierzbowski KPA Komentarz wyd 2 z 2015r. uwaga 20 do art. 149 str. 760).

Uchylenie decyzji ostatecznej z uwagi na wystąpienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. uwarunkowane jest łącznym spełnieniem następujących warunków:

1. ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy;

2. okoliczności faktyczne lub dowody są nowe;

3. okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej;

4. okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję.

Jeżeli którykolwiek z tych warunków nie został spełniony, niemożliwe jest uchylenie decyzji ostatecznej. Zaznaczyć także należy, że w art. 145 § 1 pkt 5 została użyta alternatywa ("LUB"), a nie koniunkcja , co oznacza, że podstawą do wznowienia postępowania jest bądź ujawnienie nowych dowodów, bądź ujawnienie nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Pojęcie nowej okoliczności faktycznej nie jest tożsame z pojęciem nowego dowodu. Dowód musi istnieć w dacie wydania decyzji, aby mógł stanowić podstawę do wznowienia postępowania.

W niniejszej sprawie, co należy podkreślić, postanowienie o wznowieniu postępowania w ogóle nie określa bliżej przyczyny wznowienia wskazując jako podstawę prawną przepis art. 149 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 147 i 150 k.p.a. i ogólnie wyjaśniając istotę wznowienia postępowania. Także w decyzji z dnia [...] r. organ I instancji nie określił jednoznacznie przyczyny wznowienia postępowania stwierdzając jedynie, że podczas obsługi sprawy stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku na 2012r., a ustalenia powyższych nieprawidłowości dokonano w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno – gospodarczej. Na stronie 3 uzasadnienia organ podał jeszcze ogólnie, że w roku 2012 nastąpiła wymiana ortofotomapy. Decyzja ta w wyniku rozpoznaniu odwołania skarżącego została w dniu 13 stycznia 2015 r. uchylona, a sprawę przekazano organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Po raz kolejny rozpoznając sprawę organ I inst. ponownie wskazał na wymianę ortofotomapy w 2012r. stwierdzając, że nową okolicznością istotną dla sprawy było stwierdzenie zmniejszenia obszaru PEG dla działki ewidencyjnej nr 283/1, bowiem strona na tej działce deklarowała powierzchnię 4,68 ha, natomiast po aktualizacji powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosiła 4,13 ha. ( różnica 0,55ha). Ponadto ponownie wydając decyzję organ I instancji uwzględnił, zgodnie ze wskazaniami organu odwoławczego, ustalenia wynikające z oględzin działki nr 283/1 przeprowadzonych w dniu 21.11.2014 r. w celu zweryfikowania poprawności wyznaczenia jej powierzchni maksymalnej. W toku oględzin ustalono powierzchnię tej działki uprawnioną do płatności na 2,09 ha.

Dopiero w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR na stronie 4 uzasadnienia jednoznacznie wskazano, że po wydaniu decyzji o przyznaniu płatności uwzględniającej w całości żądanie strony do Systemu informacji geograficznej zostały zaimplementowane ortofotomapy sporządzone na podstawie zdjęcia lotniczego wykonanego w dniu 29 maja 2012 r. , a wprowadzonego do systemu dnia 1 kwietnia 2013 r. Zatem, w ocenie organu, w sprawie ujawniona została nowa okoliczność nieznana organowi w dniu, w którym wydawał decyzję z dnia [...] r., stąd istniała podstawa do wznowienia postępowania z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że nowa okoliczność istniejąca w dniu wydania decyzji z dnia [...] r. w postaci istnienia zdjęć lotniczych, na podstawie których sporządzona została następnie ortofotmapa wskazująca inną powierzchnię PEG działki ewidencyjnej 283/1 mogłaby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy o przyznaniu jpo na 2012 r., a więc byłaby okolicznością istotną i mogłaby stanowić podstawę wznowienia postępowania, jeżeli rzeczywiście można uznać, że była ona nieznana organowi, który wydał decyzję. W związku z tym Sąd zobowiązany był w pierwszej kolejności ocenić czy orzekające organy trafnie uznały, iż organowi I instancji w dniu 10.12.2012 r nie były znane nowe okoliczności faktyczne przyjęte za podstawę wznowienia postępowania. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 stycznia 2001 r. sygn. I SA 1788/99 "Warunkiem sine qua non uchylenia decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. jest przede wszystkim zaistnienie przesłanek z art. 145 § 1 k.p.a., a dopiero potem wynik postępowania co do istoty sprawy. Nawet prawidłowe ustalenia co do istoty sprawy nie mogą decydować o uchyleniu decyzji – jeżeli nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 k.p.a. Przepisy o wznowieniu postępowania, regulujące nadzwyczajny tryb uchylania decyzji ostatecznych, a stanowiące wyłom w zasadzie trwałości decyzji określonej w art. 16 k.p.a., nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej".

W tym zakresie przede wszystkim należy zauważyć, że akta administracyjne nie zawierają żadnych dokumentów stanowiących podstawę do wznowienia postępowania w tej sprawie. Z akt sprawy ani z uzasadnienia decyzji nie wynika od kiedy organ - Kierownik Biura Powiatowego ARiMR dysponował przedmiotowymi zdjęciami i ortofotomapami i czy w związku z tym można uznać, że wynikająca z ortofotomapy mniejsza powierzchnia PEG dla działki nr 283/1 jest to rzeczywiście nowa dla sprawy okoliczność faktyczna nie znana organowi w dacie wydawania decyzji z 10 grudnia 2012 r., skoro organ sam stwierdza, że zdjęcia lotnicze wykonane zostały w maju 2012r. , a więc pół roku przed wydaniem decyzji . W aktach sprawy znajduje się jedynie mail zatytułowany Wznowienie postępowania w systemie informatycznym ZSZiK, do którego załączono wydruk pisma [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 11 września 2014 r. skierowany do Biura Powiatowego ARIMR Wydziału Działań Społecznych, w którym zwrócono się o zainicjowanie wznowienia postępowania w sprawach zakończonych wydaniem decyzji ostatecznej dla spraw beneficjentów wymienionych w załączniku. W ocenie Sądu, organy w żaden sposób nie wykazały, że zdjęcia wykonane 29 maja 2012 r. i ortofotomapy wykonane na podstawie tych zdjęć były dostępne dla organu I instancji dopiero po wydaniu przez ten organ decyzji z 10.12.2012 r.

Wobec powyższych uchybień wątpliwości Sądu orzekającego budzi uznanie, że opisany w uzasadnieniu decyzji stan uzasadniał przyjęcie istnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5. Na tle regulacji z art. 145§ 1 pkt 5 k.p.a. zwraca się bowiem uwagę, że dowody i fakty stanowiące podstawę wznowienia muszą być nowe, tzn. nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Muszą więc stanowić nowość w konkretnym postępowaniu. Musiały nie być znane organowi, przed którym toczyło się postępowanie, przy czym nie można przyjąć, że dana okoliczność była nieznana organowi, który wydał decyzję, jeżeli wynikała ona z materiałów będących w dyspozycji tego organu . Nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody, aby mogły być podstawą wznowienia postępowania nie mogły być znane organowi przed którym postępowanie się toczyło i zostało zakończone wydaniem decyzji ostatecznej ( patrz: wyrok NSA z dnia 10 lutego 1999 r. sygn.III SA 5019/98 ONSA 2000/2/62, wyrok NSA z dnia 23 lipca 2003 r. sygn. III SA 2001/01 Lex nr 90459, wyrok NSA z dnia 14 maja 2015 r. sygn. II GSK 946/14 )

W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że nie jest istotne, czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów. Inaczej jednak należy już, w ocenie Sądu, traktować przeoczenie i nieuwzględnienie w stanie faktycznym sprawy określonej okoliczności znanej organowi z urzędu, wynikającej z dokumentów (dowodów), którymi organ dysponował. Takie przeoczenie nie stwarza już podstawy do wznowienia postępowania – nie jest to bowiem okoliczność nowa dla organu wydającego decyzję. Nie można przyjąć, że dana okoliczność była nieznana organowi, który wydał decyzję, jeżeli wynikała ona z materiałów będących w dyspozycji tego organu. Jeżeli organ jest w posiadaniu określonych danych, to oznacza, że okoliczności te są organowi znane. Fakt, że np. urzędnik nie dostrzegł tej okoliczności wcześniej i jej nie uwzględnił, nie może uzasadnić wznowienia postępowania (zob. wyrok NSA z 10 lutego 1999 r. III SA 5019/98 – ONSA 2000, nr 2 poz.62). Dlatego w okolicznościach niniejszej sprawy organ powinien wyjaśnić powyższe wątpliwości i wykazać, że zdjęcia i ortofotomapy wykonane na podstawie zdjęć lotniczych z 29 maja 2012 r. nie zostały wykorzystane do kontroli wniosku skarżącego z 25 kwietnia 2012 r., zakończonej wydaniem decyzji w dniu 10 grudnia 2012 r. oraz od kiedy były dla organu dostępne. Gdyby bowiem okoliczności były znane organowi, to wznowienie postępowania jest wadliwe, a decyzja wydana w jego wyniku nieważna ( por. wyrok NSA w Krakowie z dnia 9 kwietnia 1998 r. I SA/Kr 737/97 Lex nr 33391). Uchylenie decyzji ostatecznej na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. bez przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia, bądź też po przeprowadzeniu takiego postępowania z wynikiem negatywnym – rażąco narusza zasadę trwałości decyzji oraz przepisy regulujące ten tryb postępowania, co prowadzi do wady takiej decyzji określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. ( wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2001 r. sygn. I SA 1788/99 ).

Powyżej wskazanych wątpliwości nie można rozstrzygnąć w oparciu o załączone akta administracyjne, co uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji i wszystkich poprzedzających ją decyzji wydanych po wznowieniu postępowania w sprawie .

Dopiero gdy w sposób nie budzący wątpliwości zostanie ustalone, że w sprawie spełniona została przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., organ będzie oceniał, czy nowa ujawniona okoliczność ma istotny wpływ na wysokość przyznanej skarżącemu płatności za 2012 r.

Na obecnym etapie, wobec niewykazania w sposób nie budzący wątpliwości, istnienia podstawy do wznowienia postępowania, odnoszenie się do merytorycznych zarzutów dotyczących rozpoznania istoty sprawy po wznowieniu postępowania jest przedwczesne.

Należy zauważyć, że z punktu widzenia istotnych okoliczności sprawy uzasadniających wznowienie postępowania, ważne jest to, jakimi dowodami organ mógł dysponować i jakie okoliczności znał, bądź z łatwością mógł poznać, prowadząc postępowanie zakończone wydaniem decyzji [...] r. Zwrócić uwagę należy, że organy ARiMR dysponują bardzo szerokimi uprawnieniami i środkami kontrolnymi, w szczególności zaś - co same podkreślają w licznych sprawach sądowych prowadzonych z ich udziałem - systemem teleinformatycznym (ZSKiZ) umożliwiającym bardzo precyzyjną weryfikację kwalifikowalności zgłaszanych do płatności gruntów na podstawie szczegółowych ortofotomap. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 kwietnia 2015 r.( sygn. akt II GSK 595/14) zwrócił uwagę, że system teleinformatyczny, wykorzystywany do kontroli wniosków o płatności, jest w pewnym sensie podobny (w sferze wykorzystania) do innych rejestrów państwowych np. Krajowego Rejestru Sądowego, ksiąg wieczystych. Należy więc wyjaśnić, czy organ w dacie wydawania decyzji w postępowaniu zwykłym korzystał z tego rejestru i jak aktualne dane on zawierał. Trudno bowiem byłoby pogodzić się z założeniem, iż nieskorzystanie z tego rejestru w sprawie i nie pozyskanie konkretnych zasobów w nim zgromadzonych, mogłoby w późniejszym terminie stanowić podstawę do wznowienia postępowania z motywacją, iż organ nie wiedział jak dana okoliczność rzeczywiście się kształtuje, bo nie sprawdził tego w bazie. Dlatego więc istotne w tej konkretnie sprawie jest ustalenie, czy organ mógł posiadać wiedzę na temat działek skarżącego poprzez wgląd do systemu ZSKiZ. Od wyniku ustaleń w tym zakresie zależy bowiem dopuszczalność wznowienia postępowania, warunkowana, gdy chodzi o pkt 5 art. 145 § 1k.p.a. wiedzą organu o dowodach lub okolicznościach faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, jednakże mu nieznanych.

Zdaniem Sądu nie zostało przez organy ARiMR wyjaśnione, w jaki sposób dysponują one wskazanym systemem teleinformatycznym. Wyjaśnienia w tym zakresie nie zawiera uzasadnienie decyzji, nie udziela ono odpowiedzi w sposób nie budzący wątpliwości, czy i kiedy Kierownik Biura Powiatowego wszedł w posiadanie lub w prosty sposób, w trybie zwykłych czynności związanych z badaniem sprawy, mógł powziąć wiedzę o nowych ortofotomapach, które stanowiły podstawę do wznowienia październiku 2014 r. postępowania administracyjnego, a następnie uchylenia decyzji własnej z 2012 r. i przyznania płatności w pomniejszonej wysokości. Dodatkowo należy zauważyć, że akta administracyjne nie zawierają również dokumentów, które wskazywałyby, że organ weryfikując wniosek z 2012 r. korzystał z Systemu Identyfikacji Działek Rolnych( LPIS ) w celu sprawdzenia aktualności przekazanej skarżącemu ortofotomapy. Wszystkie te kwestie powinny zostać ustalone, a następnie ocenione przy ewentualnym ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Ponadto Sąd uchylił również postanowienie o wznowieniu postępowania z dnia 3 października 2014 r., bowiem organ podał jedynie podstawę prawną postanowienia , a w jego uzasadnieniu zacytował jedynie treść przepisów oraz wyjaśnił co należy rozumieć pod pojęciem wady istotnej i wady nieistotnej. Organ nie wskazał w nawet najbardziej ogólny sposób czego dotyczy nowa okoliczność, która stanowi podstawę wznowienia postępowania w tej sprawie. W ocenie Sądu stanowiło to naruszenie art. 149 § 2 k.p.a. Stosownie bowiem do treści tego przepisu postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Skoro w treści postanowienia nie wskazano jaka była przyczyna wznowienia postępowania w tej sprawie, nie zostały, jak stanowi art. 149 § 2 k.p.a. wyznaczone granice postępowania rozpoznawczego wznowionego postępowania, a strona nie wiedziała jakie kwestie będą przedmiotem ustaleń. Biorąc ponadto pod uwagę, że od dnia doręczenia postanowienia o wznowieniu postępowania (8.10.2014) do daty wydania pierwszej decyzji uchylającej decyzję z 10.12.2012 r. w sprawie przyznania płatności i przyznającej płatność w pomniejszonej wysokości (16.10.2014r.) upłynęło 8 dni należy przyjąć, że strona dopiero z uzasadnienia decyzji dowiedziała się o podstawie wznowienia, a także zakresie prowadzonego postępowania, co narusza zasadę z art. 10 k.p.a. nakazującą zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, a także art. 8 i 9 k.p.a.

W ocenie Sądu poza wskazaniem podstawy prawnej wznowienia postępowania postanowienie o wznowieniu postępowania z urzędu powinno konkretyzować czego dotyczą nowe okoliczności ujawnione po raz pierwszy przez organ, a więc podawać okoliczności faktyczne, które spowodowały wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania.

Odnosząc się do zarzutu, że organ wznowił postępowanie z uwagi nowe okoliczności ujawnione w związku z wymianą ortofotomapy , a swoje ustalenia oparł na protokole z oględzin przeprowadzonych w listopadzie 2014 r. oraz zarzutu naruszenia art. 139 k.p.a. jeszcze raz podkreślić należy, że dopiero po ustaleniu i wykazaniu przez organ, że postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna dotknięte było jedną z wad uzasadniających wznowienie, możliwa będzie merytoryczna ocena przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego i prawidłowości rozstrzygnięcia organu. Gdy zaś chodzi o naruszenie zakazu reformationis in peius zauważyć jedynie należy, że skarżący nie złożył skargi do sądu na decyzję organu odwoławczego z dnia 13.01. 2015 r.

Z powyższych względów należało uznać, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji jak i decyzja z dnia [...] r, i [... r. oraz postanowienie o wznowieniu z dnia 3 października 2014 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 10 art. 77 §1 i 80 k.p.a., ponieważ nie przeprowadzono wystarczającego postępowania wyjaśniającego, czy rzeczywiście wystąpiła w sprawie wskazana przyczyna wznowienia (art. 149 § 2 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.).

Dopiero po przejściu z pozytywnym skutkiem tego etapu postępowania (postępowanie w sprawie wznowienia) można będzie rozważać wynikające z tego skutki dla rozstrzygnięcia sprawy (postępowanie wznowieniowe) – patrz wyrok NSA z 10 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 369/0.9 Istnienie wady kwalifikowanej decyzji ostatecznej musi być niewątpliwe, a tego organy nie wykazały.

Z powyższych względów uznając, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c w zw. z art. 134 p.p.s.a. uchylił wskazane w punkcie 1 wyroku decyzje organów obu instancji oraz postanowienie z dnia [...] r. O kosztach postępowania orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku zgodnie z art. 200 i 205 § 2 powyższej ustawy.

e.o.