Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1356/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2008 nr 132 poz 841
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 lipca 2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego.
article: art. 7; art. 77 par 1; art. 80; art. 107 par 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
journal: Dz.U. 2019 poz 2141
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji  z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic - Chojnacka Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2020 r. sprawy ze skargi "(...)"Sp. z o.o. z siedzibą w "(...)" na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)"marca 2020 r. nr "(...)"w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję "(...)"Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)" maja 2019 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz "(...)"Sp. z o.o. z siedzibą w "(...)"kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego ("GITD") w decyzji z dnia [...] marca 2020 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256, zwanej dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. 1, art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm.), art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 110), § 9 ust. 1b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), pkt 2.1, pkt 5.3.4, pkt 6.2.7 i pkt 9.1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r. poz. 2141) oraz lp. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] (sprostowanej postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r.) o nałożeniu na [...] sp. z o.o. w G. ("strona", "skarżący", "spółka") kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł.

Podstawę faktyczną ww. rozstrzygnięcia stanowiło naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowaną jako niebezpieczna - za każdy pojazd, tj. naruszenie określone w lp. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

Powyższe naruszenie stwierdzono podczas kontroli w dniu [...] kwietnia 2019 r. autobusu marki M.[...] o numerze rejestracyjnym [...] należącego do skarżącego.

Kontrola stanu technicznego ww. pojazdu wykazała istnienie dwóch usterek niebezpiecznych zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Podczas kontroli stwierdzono bowiem nadmierne zużycie sworznia lub łożysk sworznia lub sworzni wahaczy - widoczny luz na końcówce wahaczy powodujące nieprawidłowe ruchy przedniej osi wpływające na brak stabilizacji jazdy i nadmierne luzy w połączeniach (przegubach) - widoczny luz końcówek drążków kierowniczych. Stwierdzono istnienie także innych usterek. Kierowcy zakazano dalszej jazdy.

Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r.

W trakcie kontroli przesłuchano kierowcę w charakterze świadka. Kierowca złożył oświadczenie: "Potwierdzam powyższe usterki miały miejsce podczas kontroli drogowej - zgodnie z protokołem [...]".

Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, jako organu I instancji, zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu.

Odpowiadając na powyższe zawiadomienie, strona - w piśmie z dnia [...] maja 2019 r. - wniosła o przedłużenie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranych dowodów do dnia [...] maja 2019 r.

Postępowanie zakończyło się wydaniem przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji z dnia [...] maja 2019 r. nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł.

W dniu [...] czerwca 2019 r. strona złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie ww. decyzji i umorzenie postępowania. Wniosła także o przeprowadzenie dowodu z wyjaśnień złożonych przez stronę w dniu [...] maja 2019 r. oraz dowodu z przesłuchania strony.

Wydanej decyzji spółka zarzuciła naruszenie:

- art. 92a ust. 1, 7 i 11 ustawy o transporcie drogowym poprzez zakwalifikowanie stwierdzonych usterek jako niebezpiecznych i oparcie rozstrzygnięcia na nieistniejącym akcie prawnym,

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niezebranie całości materiału dowodowego,

- art. 10 § 1, art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku strony o przedłużenie terminu na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów.

W uzasadnieniu strona podniosła, że organ I instancji wskazał nieprawidłową podstawę prawną zakwalifikowania usterek stwierdzonych podczas kontroli. Powołany bowiem przez organ I instancji akt prawny określający usterki pojazdów, tj. rozporządzenie w sprawie ruchu drogowego pojazdów użytkowanych poruszających się po Unii oraz uchylającą dyrektywę 2000/30/WE, nie istnieje.

Spółka wskazała również, że organ I instancji nie uwzględnił jej wniosku o przedłużenie terminu na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów, a także pominął złożone przez nią wyjaśnienia.

Strona nie zgadza się również z ustaleniami dokonanymi przez organ I instancji, bowiem w jej ocenie ustalenia te nie dotyczą pojazdu marki M.[...] o numerze [...]. Podniosła, że w tym pojeździe zamontowano sztywną przednią oś, czyli zawieszenie zależne i nie występują w nim wahacze. Sztywna belka osi przedniej jest zamocowana do nadwozia czterema drągami reakcyjnymi prowadzącymi oś. Drążki te zakończone są tulejami metalowo - gumowymi, co zapewnia elastyczne i ruchome połączenie przedniej osi z nadwoziem. Elementy te są wymieniane na tzw. zamienniki z powodu braku oryginalnych części. W ww. pojeździe wszystkie tuleje metalowo - gumowe drążków reakcyjnych zostały wymienione. Zdaniem strony w skontrolowanym pojeździe nie było także luzów w połączeniach (przegubach) drążków kierowniczych. Natomiast były luzy na połączeniach (przegubach) tłumików drgań układu kierowniczego. Obydwa przeguby są blisko siebie i wyglądają podobnie. Jednak w ocenie strony luzy na połączeniach tłumików nie mają wpływu na tor jazdy pojazdu, nie jest to usterka niebezpieczna. Taka usterka może jedynie obniżać komfort prowadzenia pojazdu odczuwalny na kierownicy w przypadku nierówności drogi. Zatem - w ocenie skarżącej spółki - usterki opisane w decyzji organu I instancji nie wystąpiły w skontrolowanym pojeździe.

Spółka wskazała także, że oświadczenie kierowcy w części dotyczącej potwierdzenia istnienia usterek należy traktować jako potwierdzenie opisania ich w protokole kontroli, a nie faktycznego wystąpienia usterek.

GITD utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2020 r. organ przywołał przepisy mające zastosowanie w sprawie, w tym art. 4 pkt 22 lit. 1 ustawy o transporcie drogowym, art. 66 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, § 9 ust. 1b rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowaną jako niebezpieczna - za każdy pojazd sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 2.000 zł.

Organ odwoławczy zauważył także, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy art. 189a § 2 pkt 1-3, art. 189d, art. 189e i 189f k.p.a.

Następnie GITD wyjaśnił, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że w dniu kontroli S. S. wykonywał - w imieniu strony - krajowy transport drogowy osób na linii regularnej K. – B. Przewóz wykonywany był autobusem marki M.[...] o numerze rejestracyjnym [...]. Pojazdem były przewożone dzieci do szkoły.

Wymieniony pojazd posiadał dwie usterki niebezpieczne oraz inne usterki poważne.

Przeprowadzona kontrola stanu technicznego tego pojazdu wykazała bowiem nadmierne zużycie sworznia lub łożysk sworznia lub sworzni wahaczy - widoczny luz na końcówce wahaczy powodujące nieprawidłowe ruchy przedniej osi wpływające na brak stabilizacji jazdy i nadmierne luzy w połączeniach (przegubach) - widoczny luz końcówek drążków kierowniczych. Wskazane usterki w przepisach pkt 2.1 błędnie oznaczone pkt 2.7 oraz pkt 5.3.4 załącznika 1a do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 lipca 2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2008 r. nr 132 poz. 841 ze zm.), jak i w przepisie pkt 2.1 i pkt 5.3.4 załącznika 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 05 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz.U. z 2019 r. poz. 2141) zostały określone jako usterki niebezpieczne.

Organ zauważył także, że podczas kontroli stwierdzono ponadto uszkodzenie awaryjnego otwierania drzwi (pkt 9.1 załącznika 1a i załącznika 1 ww. rozporządzeń) oraz nieprawidłowe działanie urządzenia sterującego do bezpiecznego użytkowania pojazdu powodujące brak możliwości wyłączenia silnika za pomocą urządzenia rozruchowego (pkt 6.2.7 załącznika 1a i załącznika 1 ww. rozporządzeń).

GITD powołał § 6 ust. 6 rozporządzenia z 2008 r. i § 5 ust. 7 rozporządzenia z 2019 r., które wskazują, że usterki niebezpieczne są usterkami powodującymi bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszającymi wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używanie pojazdu. Istnienie opisanych usterek potwierdził także kierujący przesłuchany w charakterze świadka.

GITD wywiódł, że skontrolowany przewóz drogowy był zatem wykonywany pojazdem posiadającym kilka usterek, z których dwie były usterkami niebezpiecznymi (dowody: protokół kontroli, dowód rejestracyjny ww. pojazdu, protokół oględzin pojazdu, wypis z licencji [...]. wypis z zezwolenia nr [...] i protokół z przesłuchania świadka - w aktach sprawy).

Uwzględniając powyższe GITD uznał, że słusznie organ I instancji nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł stosownie do art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym i lp. 9.2 załącznika nr 3 do tej ustawy.

Zdaniem organu odwoławczego postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji nie narusza przepisów postępowania administracyjnego. Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu i poinformował stronę o treści art. 10 § 1 k.p.a. Zawiadomienie strona odebrała w dniu [...] kwietnia 2019 r. Wraz z tym zawiadomieniem strona otrzymała kopię protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. W zawiadomieniu wyznaczono stronie 7-dniowy termin na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów. Z wnioskiem o przedłużenie wyznaczonego terminu strona zwróciła się do organu I instancji dopiero miesiąc później. Wniosek ten zawierało pismo z dnia [...] maja 2019 r. W dniu [...] maja 2019 r. pełnomocnik strony zapoznał się z aktami sprawy. Zatem strona miała kilka tygodni na wypowiedzenie się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Tym samym zarzuty naruszenia przepisów procedury administracyjnej są bezzasadne.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu GITD wskazał, że wbrew twierdzeniom strony organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na istniejącym akcie prawnym. Powołane przez ten organ rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 lipca 2008 r. zostało opublikowane w Dz.U. z 2008 r. nr 132 poz. 841 ze zm. Organ I instancji pomylił jedynie tytuł tego rozporządzenia. Jednak ta pomyłka nie może być podstawą do uchylenia decyzji organu I instancji, gdyż podstawa prawna wskazana w zaskarżonej decyzji w chwili jej sporządzenia istniała.

Zaś zarzuty strony dotyczące usterek stwierdzonych podczas kontroli drogowej GITD uznał za polemikę z ustaleniami organu I instancji. Podkreślił, że zgodnie z przepisami § 6 ust. 8 rozporządzenia z 2008 r. i obecnie obowiązującego § 5 ust. 9 rozporządzenia z 2019 r. nawet stwierdzenie istnienia kilku poważnych usterek w tych samych obszarach kontroli może być zaklasyfikowane na podstawie poważniejszej kategorii usterek, jeżeli ich skumulowany wpływ skutkuje wzrostem zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego stwarzanego przez pojazd. Tym samym nawet, gdyby pojazd posiadał tylko kilka usterek poważnych, ale ich wpływ skutkowałby zagrożeniem dla bezpieczeństwa ruchu drogowego stwarzanego przez pojazd, to te usterki można zaklasyfikować na podstawie kategorii usterek niebezpiecznych.

Natomiast w skontrolowanym pojeździe stwierdzono istnienie kilku usterek, w tym dwóch usterek niebezpiecznych. GITD podniósł, że skarżąca sama przyznała, że elementy zawieszenia (przez organ zwane sworzniami wahaczy, a przez spółkę tulejami metalowo-gumowymi) ulegają zużyciu i są wymieniane. W dniu kontroli stwierdzono ich nadmierne zużycie, co wpływało na brak stabilizacji jazdy. Zatem skoro ta usterka miała wpływ na stabilizację zjazdy, to była usterką niebezpieczną.

Taką samą usterkę stanowił nadmierny luz w połączeniach (przegubach) - widoczny luz w końcówkach drążków kierowniczych. Uszkodzenie awaryjnego otwierania drzwi oraz nieprawidłowe działanie urządzenia sterującego do bezpiecznego użytkowania pojazdu powodujące brak możliwości wyłączenia silnika za pomocą urządzenia rozruchowego również mają wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Tym samym wszystkie wymienione usterki łącznie skutkowały zagrożeniem dla bezpieczeństwa ruchu drogowego stwarzanego przez skontrolowany pojazd.

W ocenie organu odwoławczego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do zastosowania art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Także strona nie wskazała żadnej okoliczności, która mogłaby stanowić podstawę do zwolnienia jej z odpowiedzialności za popełnione naruszenie.

Pismem z dnia [...] maja 2020 r. strona wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając organowi naruszenie:

1) art. 92a ust. 1 i ust. 3 oraz ust. 7 ustawy o transporcie drogowym w zw. z art. 4 pkt 22 ww. ustawy, art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r., poz. 110), § 9 ust. 1b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. nr 32, poz. 262), pkt 2.1, pkt 5.3.4, pkt 6.2.7 i pkt 9.1 załącznika 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r., poz. 2141) oraz lp. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym poprzez wydanie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, pomimo że do opisanego naruszenia nie doszło albowiem ze względów konstrukcyjnych pojazdu marki M.[...] nr rej. [...] nie było możliwe stwierdzenie usterek wskazanych w protokole kontroli (z wyjątkiem usterki dotyczącej uszkodzenia awaryjnego otwierania drzwi);

2) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zgromadzenie materiału dowodowego, co w rezultacie doprowadziło do wadliwego rozstrzygnięcia w sprawie.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalanie.

Wskazał, że ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego wynika bezspornie, iż kontrolowany przejazd wykonywany był z naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym, a podnoszone przez stronę w toku postępowania zarzuty są bezpodstawne. Organ podkreślił, że brak jest jakichkolwiek wątpliwości co do popełnienia stwierdzonych naruszeń. Wskazał, że protokół kontroli został podpisany przez kontrolowanego kierowcę bez jakichkolwiek zastrzeżeń. Zaznaczył, że protokół kontroli jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a.

GITD zauważył, że kierowca przesłuchany w charakterze świadka, pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, przyznał wprost, że stwierdzone w toku kontroli usterki pojazdu miały miejsce. W związku z powyższym zawarte w skardze twierdzenia, że kontrolowany potwierdził jedynie stwierdzenie usterek, a nie ich faktyczne wystąpienie organ uznał za nieuzasadnione.

GITD podkreślił przy tym, że przeprowadzający przedmiotową kontrolę inspektorzy posiadali odpowiednie kwalifikacje, również w zakresie oceny stanu technicznego pojazdu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji powziął bowiem wątpliwości co do prawidłowości przypisania skarżącemu odpowiedzialności za naruszenie określone w Ip. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym a polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowanych jako niebezpieczne.

Podstawą do nałożenia kary za ww. naruszenie było m.in. stwierdzenie - zakwalifikowanej jako niebezpiecznej - usterki opisanej w poz. 5.3.4. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. jako nadmierne zużycie sworznia lub łożysk sworznia, lub sworzni wahaczy - prawdopodobieństwo obluzowania; pogorszenie stabilności toru jazdy.

Skarżący kwestionuje ustalenia organu, że stan faktyczny z dyspozycji ww. przepisu wypełnił się w jego sprawie, a to z uwagi na konstrukcję pojazdu skontrolowanego w dniu [...] kwietnia 2019 r. Jak twierdzi, nie ma w budowie tego pojazdu sworzni ani łożysk sworzni ani też sworzni wahaczy. W kontrolowanym pojeździe zamontowano natomiast sztywną przednią oś, czyli zawieszenie zależne, w którym nie występują wahacze (element zawieszenia niezależnego). Sztywna belka osi przedniej jest zamocowana do nadwozia czterema drągami reakcyjnymi prowadzącymi oś. Drążki te zakończone tulejami metalowo-gumowymi zapewniają elastyczne i ruchome połączenie przedniej osi z nadwoziem.

W odpowiedzi na skargę organ podniósł, że nawet przyjęcie forsowanego przez stronę stanowiska, zgodnie z którym konstrukcja zawieszenia pojazdu nie posiada wahaczy, a ich funkcję pełniły drążki reakcyjne, nie oznaczałoby braku niebezpiecznej usterki zawieszenia.

Sąd z takim podejściem się nie zgadza. Na gruncie naruszenia z Ip. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym znaczenie ma bowiem kwalifikacja stwierdzonej usterki, tj. prawnie doniosły charakter mają wyłącznie te uznane za niebezpieczne. Ocen w tym zakresie dokonuje się na podstawie załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (wcześniej na podstawie załącznika nr 1a do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 lipca 2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2008 r. nr 132 poz. 841 ze zm.).

W przypadku usterki opisanej w poz. 5.3.4. załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia z 2019 r. oraz załącznika nr 1a do rozporządzenia z 2008 r. ważne jest, czy pojazd skarżącego wyposażony jest w sworznie wahaczy, czy też pojazd ma inną konstrukcję.

Powyższe przepisy mają charakter norm sankcjonujących, których zastosowanie jest zawsze wynikiem naruszenia norm sankcjonowanych, tj. przepisów nakazujących lub zakazujących określonego zachowania. Dyspozycja normy sankcjonującej przewiduje zatem obowiązek ponoszenia skutków naruszenia normy sankcjonowanej oraz przyznaje upoważnienie dla organów administracji do realizacji tych skutków.

Treść ww. regulacji musi być wykładana ściśle. Niedopuszczalna jest w tym przypadku interpretacja rozszerzająca, a ewentualne wątpliwości mogą być rozstrzygane tylko w kierunku wąskiego rozumienia przepisu. Jeśli nawet intencja prawodawcy byłaby inna niż wynikałoby to z rezultatów tej wykładni to w państwie prawnym niedopuszczalne jest faktyczna jej realizacja, w drodze rozszerzającej wykładni normy o charakterze sankcyjnym.

Skarżąca wyjaśniła budowę skontrolowanego pojazdu. Jej wersja znacząco różni się od tej przyjętej za postawę ustaleń przez organ. GITD nie wyjaśnił zaś przekonywująco, czy te eksponowane przez skarżącą okoliczności to tylko różnice terminologiczne (sworznie wahaczy/tuleje metalowo-gumowe), czy też stanowią o istotnych kwestiach technicznych pominiętych podczas kontroli przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego.

W tym ostatnim przypadku - wobec podstaw prawnych, z których rekonstruuje się normę prawną stosowaną w niniejszej sprawie - nie można byłoby uznać za wykazaną usterkę z poz. 5.3.4. załącznika nr 1 do rozporządzenia z 2019 r. (załącznika nr 1a do rozporządzenia z 2008 r.), a w konsekwencji stwierdzić na tej podstawie naruszenia z Ip. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym i - w konsekwencji - nałożyć na skarżącą karę w wysokości 2.000 zł.

Druga stwierdzona niebezpieczna usterka - jak wskazuje organ - polegała na nadmiernych luzach w połączeniach (przegubach) - widoczny luz końcówek drążków kierowniczych. Miała być ona opisana w pkt 2.1. (a nie 2.7) załącznika nr 1 do rozporządzenia z 2019 r., tyle, że pozycja (pkt) oznaczona jako 2.1 to kategoria ogólna pn. Stan techniczny i nie dotyczy sama w sobie żadnej konkretnej usterki.

Przeprowadzone przez organy postępowanie nie daje zatem jednoznacznej odpowiedzi, czy faktycznie w sprawie zaistniały usterki zakwalifikowane jako niebezpieczne, co pozwoliłoby nałożyć na skarżącego karę za naruszenie określone w Ip. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

Stwierdzone wady postępowania czynią zatem zasadnymi zarzuty skargi związane z naruszeniem przepisów postępowania, a wobec stwierdzonych uchybień skutkują uchyleniem obu decyzji organów administracji publicznej. Decyzje te są bowiem dotknięte naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ustanowiona w kodeksie zasada oficjalności obciąża organ administracji publicznej obowiązkiem zebrania, a następnie rozważenia całego materiału dowodowego z urzędu. Koresponduje z nim przyjęta w postępowaniu administracyjnym koncepcja spoczywającego na organach administracji ciężaru dowodu, która nabiera szczególnego znaczenia w postępowaniu, którego przedmiotem jest nałożenie sankcji administracyjnej, a więc obowiązku o quasi karnym charakterze. Obciążenie strony sankcją administracyjną musi być poprzedzone jednoznacznym, nie budzącym jakichkolwiek wątpliwości ustaleniem faktu, iż istotnie naruszyła ona prawo, z którym to naruszeniem ustawa wiąże odpowiedzialność karno-administracyjną.

W pozostałym zakresie kontrola zaskarżonej decyzji pod względem prawidłowości wykładni i stosowania prawa materialnego byłaby przedwczesna, bowiem - wobec wątpliwości co do ustaleń faktycznych - nie jest pewne, czy w tej sprawie w ogóle wchodzą w grę podstawy do nałożenia kary pieniężnej.

W ponownie prowadzonym postępowaniu, decyzja powinna być poprzedzona jednoznacznym ustaleniem prawnie znaczących faktów na podstawie przekonywujących dowodów. Tylko w ten sposób będzie można stwierdzić, czy przypisanie stronie odpowiedzialności za delikt administracyjny jest rzeczywiście uprawnione, czy też nie.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł, jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania, ograniczających się do kwoty 100 zł - uiszczonej tytułem wpisu od skargi, Sąd postanowił na podstawie art. 200 tej ustawy.