Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2863/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: Sędzia WSA Iwona Maciejuk Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2015 r. sprawy ze skargi M.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie użytkowania wieczystego oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania M.F., M.D., Z.O., Z.B., J.K., A.W. i J.B., decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] o ustanowieniu na lat 99 prawa użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o pow. [...] m2, położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego w ewidencji gruntów jako działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...], uregulowanego w księdze wieczystej nr [...] na rzecz: A.W. w udziale wynoszącym [...] części, M.D. w udziale wynoszącym [...] części, J.K. w udziale wynoszącym [...] części, M.F. w udziale wynoszącym [...] części, Z.O. w udziale wynoszącym [...] części, J.B. w udziale wynoszącym [...] części oraz Z.B. w udziale wynoszącym [...] części.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Nieruchomość przy ul. [...], ozn. jako nieruchomości "[...]", nr rej. [...], znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1946 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) – zwanego dalej "dekretem". Nieruchomość ta stanowiła współwłasność I.S. i B.Z. w równych częściach niepodzielnie, co potwierdza załączone do sprawy zaświadczenie Sądu Grodzkiego w W. z dnia [...] czerwca 1949 r. Byli współwłaściciele tej nieruchomości złożyli w dniu 4 lipca 1949 r. wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości. Objęcie przedmiotowego gruntu w posiadanie przez Gminę W. nastąpiło w dniu [...] kwietnia 1949 r., tj. z dniem ukazania się ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Nr [...] Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego W., zatem termin do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej mijał dnia [...] października 1949 r.

Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. Prezydent W. ustanowił na lat 99 prawo użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o powierzchni [...] m2, położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego w ewidencji gruntów jako działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...], uregulowanego w księdze wieczystej nr [...] na rzecz: A.W. w udziale wynoszącym [...] części, M.D. w udziale wynoszącym [...] części, J.K. w udziale wynoszącym [...] części, M.F. w udziale wynoszącym [...] części, Z.O. w udziale wynoszącym [...] części, J.B. w udziale wynoszącym [...] części oraz Z.B. w udziale wynoszącym [...] części. Z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego Prezydent W. ustalił w pkt 2 czynsz symboliczny. W pkt 3 decyzji organ I instancji odmówił ustanowienia użytkowania wieczystego gruntu o pow. [...] m2, położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego w ewidencji gruntów jako część działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz działka nr [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...], znajdującego się w pasie drogowym ul. [...]. W pkt 5 organ I instancji wskazał, że grunt, do którego ustanawia się prawo użytkowania wieczystego (dz. [...]) zabudowany jest budynkiem mieszkalnym, murowanym I-kondygnacyjnym, wybudowanym przed 1945 r., który spełnia przesłanki z art. 5 dekretu i stanowi odrębną od gruntu nieruchomość pozostającą współwłasnością następców prawnych właścicieli oraz innym budynkiem niemieszkalnym, wybudowanym po 1945 r. Powyższa nieruchomość nie jest administrowana przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w [...] W.. W pkt 6 organ I instancji stwierdził, że decyzja niniejsza z chwilą, gdy stanie się ostateczna, będzie stanowiła podstawę do zawarcia w formie aktu notarialnego umowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu opisanego w pkt 1. W umowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nastąpi przeniesienie własności innego budynku niemieszkalnego, posadowionego na działce nr [...] z obrębu [...], za zaliczeniem nakładów poniesionych przez byłych właścicieli na jego budowę. W punkcie 12 organ I instancji stwierdził, że ustanowione niniejszą decyzją prawo użytkowania wieczystego nie narusza praw osób trzecich istniejących w dniu jego ustanowienia. Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji wskazał art. 7 ust. 1, 2 i 3 dekretu.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyli M.F., M.D., Z.O., Z.B., J.K., A.W. i J.B.. Skarżący zakwestionowali wydane rozstrzygnięcie w zakresie punktów 3, 6, 5 i 12 jako wydane z naruszeniem prawa. Nadto wnieśli o wypłacenie odszkodowania za [...] m2 gruntu, co do którego organ I instancji odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że przepis art. 7 dekretu określa tryb występowania przez byłych właścicieli gruntów położonych na obszarze W., które na mocy art. 1 tegoż dekretu przeszły na własność gminy W., o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie: użytkowania wieczystego) z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Przepis ten w ust. 1 stanowi, iż dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną, zaś w ust. 2 wskazuje, że gmina uwzględni wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania, a jeżeli chodzi o osoby prawne - ponadto, gdy użytkowanie gruntu zgodnie z jego przeznaczeniem w myśl planu zabudowania nie pozostaje w sprzeczności z zadaniami ustawowymi lub statutowymi tej osoby prawnej.

Jak wynika z akt sprawy wniosek o przyznanie własności czasowej został złożony w terminie oraz przez podmiot uprawniony, tj. przez współwłaścicieli nieruchomości B.Z. oraz I.S.. W niniejszej sprawie organ I instancji wyjaśnił też jakie jest przeznaczenie gruntu i wykazał, że korzystanie z gruntu przez następców prawnych byłych współwłaścicieli da się pogodzić z przeznaczeniem terenu i na podstawie tak dokonanych ustaleń ustanowił na lat 99 prawo użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o pow. [...] m2, położonego w W. przy ul.[...], oznaczonego w ewidencji gruntów jako działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...], uregulowanego w księdze wieczystej nr [...].

Kolegium zaznaczyło, że spełnienie powyższych warunków nie zawsze prowadzić będzie do ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu. Wykładni art. 7 ust. 2 dekretu nie można dokonywać w oderwaniu od pozostałych norm prawnych składających się na obowiązujący w dacie rozstrzygania sprawy system prawa, a zwłaszcza przepisów wykluczających z powszechnego obrotu prawnego pewne kategorie gruntów. Takimi przepisami, mającymi zastosowanie w niniejszej sprawie, są przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.). W myśl art. 2a tej ustawy drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa, a drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność samorządu województwa, powiatu i gminy. Z normy zawartej w tym przepisie wynika zatem, że własność dróg publicznych nie może być przypisana innym podmiotom niż podmioty publicznoprawne w nim wymienione. Tym samym nie może ona być także przeniesiona na rzecz osób ﬁzycznych. Niedopuszczalność zmiany właściciela publicznego drogi na osobę prywatną wyłącza także możliwość ustanowienia na gruncie zajętym pod drogę publiczną prawa użytkowania wieczystego na rzecz osób ﬁzycznych. W rozpoznawanej sprawie część działki nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2 wchodzą w skład pasa drogowego ul. [...]. Z powyższego wynika, że nie jest możliwe ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na części działek nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2.

Odnosząc się do zarzutów odwołania SKO w W. wskazało, że postanowienia zawarte w pkt 5 i 6 (zdania drugie), czy też pkt 12 nie kształtują sytuacji prawnej wnioskodawców, tym samym nie stanowią elementu władczego rozstrzygnięcia, jedynie pełnią funkcje informacyjną. Orzekanie o odszkodowaniu nie następuje w postępowaniu wywołanym wnioskiem złożonym w trybie art. 7 dekretu.

Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] M.F. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 107 § 1 Kpa w przyjęciu, że postanowienia decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r. zawarte w pkt. 5, 6 i 12 nie stanowią elementu władczego rozstrzygnięcia, a pełnią jedynie funkcję informacyjną, podczas gdy rozstrzygnięcia zawarte w powyższych pkt stanowią część składową (sentencję) decyzji i jako takie mają bezpośredni wpływ na sytuację prawną wnioskodawców, są bezwzględnie obowiązujące wobec wszystkich stron niniejszego postępowania; 2) art. 107 § 3 w zw. z art. 9 Kpa poprzez nieustosunkowanie się do żadnego z zarzutów odwołania, ograniczając się do jednego zdania - że postanowienia pkt. 5, 6 i 12 decyzji Prezydenta W. nie kształtują sytuacji prawnej wnioskodawców. które to stwierdzenie nie zostało w jakikolwiek sposób uzasadnione; 3) art. 127 § 1 w zw. z art. 15 Kpa poprzez stwierdzenie, że pkt 5, 6 i 12 decyzji Prezydenta W. nie kształtują sytuacji prawnej wnioskodawców, co pozbawiło skarżącą prawa do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego, prawa do weryfikacji zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy; 4) art. 7 pkt 5 i art. 9 pkt 1 dekretu poprzez stwierdzenie, że orzekanie o odszkodowaniu nie następuje w postępowaniu wywołanym wnioskiem w trybie art. 7 dekretu, podczas gdy bez wydzielenia części nieruchomości z działki nr [...] oraz nr [...] brak było podstawy prawnej do odmowy ustanowienia na niej użytkowania wieczystego. W skardze skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r. w zaskarżonym zakresie oraz orzeczenie, co do istoty sprawy w następujący sposób: a) uzupełnienie punktu 3 decyzji Prezydenta W. o orzeczenie o wysokości odszkodowania za grunt o pow. [...] m2, na którym odmówiono ustanowienia prawa wieczystego użytkowania, po uprzednim wydzieleniu części nieruchomości o pow. [...] m2 z działki nr [...] oraz [...]; b) wykreślenie z pkt. 6 decyzji Prezydenta W. zdania drugiego; c) wykreślenie z pkt. 5 decyzji Prezydenta W. zdana drugiego; d) zmianę brzmienia pkt. 12 decyzji Prezydenta W. poprzez stwierdzenie, że nieruchomość gruntowa, na której ustanowiono prawo wieczystego użytkowania jest wolna od obciążeń na rzecz osób trzecich; 2) zasądzenie od organu administracji publicznej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych; 3) ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r. w zaskarżonym zakresie i przekazanie prawy organowi l instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że art. 107 § 1 Kpa wymienia obligatoryjne składniki decyzji administracyjnej. Do składników dodatkowych decyzji zalicza się klauzule: rygoru natychmiastowej wykonalności, warunku, zlecenia administracyjnego, odwołalności. W orzecznictwie oraz w doktrynie nie jest znane pojęcie elementu informacyjnego decyzji poza elementem informującym o przysługujących środkach odwoławczych lub elementem informującym, że dana decyzja jest ostateczna. Twierdzenia organu administracyjnego mające charakter informacyjny mogą zostać zawarte w uzasadnieniu decyzji albowiem uzasadnienie nie stanowi części rozstrzygnięcia decyzji bowiem tylko w osnowie decyzji zawarte jest rozstrzygnięcie sprawy, co do jej istoty. W rozstrzygnięciu (a nie w uzasadnieniu) dokonuje się konkretyzacja prawa, a uzasadnienie ma objaśniać tok myślenia prowadzący do zastosowania przepisu prawnego w sprawie (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 2006 r., s. 520). W rozstrzygnięciu (osnowie) decyzji zostaje wyrażona wola organu administracji załatwiającego sprawę w tej formie. O ile może być wydana decyzja bez uzasadnienia (np. decyzja uwzględniająca żądanie strony), to nie można wydać decyzji bez rozstrzygnięcia. Z tego też względu, w razie sprzeczności pomiędzy rozstrzygnięciem decyzji, a jej uzasadnieniem, za miarodajną należy przyjąć treść rozstrzygnięcia. Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji, a jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną jej część (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 6 stycznia 1994 r. SA/Wr 806/93). Ustawa nie przewiduje, aby część sentencji decyzji administracyjnej miała charakter wyłącznie informacyjny, a tym samym nieobowiązujący. Dlatego też pkt. od 1 do 13 decyzji Prezydenta W. należą do sentencji (rozstrzygnięcia) orzeczenia i mają charakter obowiązujący kształtujący prawa i obowiązki stron postępowania. Rzekoma część informacyjna decyzji Prezydenta W. rozpoczyna się od pkt. 4, a nie 1, co jednoznacznie stanowi o tym, że jest ona kontynuacją stwierdzeń zawartych w pkt. od 1 do 3, tj. jest kontynuacją sentencji decyzji administracyjnej. W orzecznictwie sądu administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że treść, a nie forma, przesądza o tym, czy dany akt jest decyzją administracyjną. Jeżeli więc sprawa podlega załatwieniu w drodze decyzji, to za decyzje należy uznać pismo organu rozstrzygającego, zawierające co najmniej oznaczenie tego organu, oznaczenie aktu, rozstrzygnięcie w sprawie oraz podpis upoważnionego pracownika organu, ponieważ spełnia to minimum podstawowych warunków wymienionych w art. 107 § 1 Kpa. Pomimo tego, że stwierdzenia z pkt. od 4 do 13 decyzji Prezydenta W. poprzedzone są słowem oraz "stwierdzam, że" należą one do części sentencji orzeczenia.

Zdaniem skarżącej, rażącym uchybieniem zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest to, że organ administracyjny nie ustosunkował się do żadnego z zarzutów wniesionego odwołania, ograniczając się do jednego zdania, że postanowienia pkt. 5, 6 i 12 decyzji Prezydenta W. nie kształtują sytuacji prawnej wnioskodawców, które nie zostało w jakikolwiek sposób uzasadnione. Obowiązkiem organu odwoławczego jest ustosunkowanie się w uzasadnieniu swej decyzji do wszystkich żądań, wniosków i zarzutów strony, zwłaszcza zawartych w odwołaniu. Na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 Kpa przez wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów strony. Podstawowe zasady procedury administracyjnej przewidują, że do obowiązków organów orzekających w indywidualnych sprawach obywateli należy dokładne i wyczerpujące rozpatrzenie sprawy, sporządzenie należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a strona ma prawo oczekiwać, że sprawa w całokształcie jej okoliczności zostanie rozpoznana przez dwie instancje. W rozpoznawanej sprawie brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla podjętego rozstrzygnięcia w sprawie.

W ocenie skarżącej, rozstrzygnięcia zawarte w pkt. 5, 6 i 12 decyzji Prezydenta W. kształtują sytuacje prawną wnioskodawców. Poprzednicy prawni stron postępowania dochowali warunków ustanowionych dekretem dla otrzymania własności czasowej (wieczystego użytkowania) nieruchomości w stanie wolnym od obciążeń. Powyższe zostało stwierdzone zarówno przez organ I, jak i ll instancji. Tymczasem okazuje się, że na przedmiotowej nieruchomości znajduje się budynek niemieszkalny, a nakłady poczynione przez byłych właścicieli tego budynku na jego budowę mają zostać rozliczone przez wnioskodawców przy sporządzaniu umowy ustanowienia prawa wieczystego użytkowania. Byli właściciele budynku niemieszkalnego nie są znani - w toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ administracji nie badał powyższej okoliczności, podobnie jak nie jest znana wysokość nakładów na budowę budynku niemieszkalnego.

Nie sposób wykluczyć sytuacji, że wnioskodawcy zmuszeni będą zwracać nakłady na budowę budynku niemieszkalnego o znaczącej wysokości, pomimo tego, że nieruchomość ma zostać zwrócona spadkobiercom byłych właścicieli w takim stanie, w jakim została im zabrana, a zatem wolna od jakichkolwiek obciążeń. Dlatego też zasadnym jest stwierdzenie, że nieruchomość gruntowa na której ustanowiono prawo wieczystego użytkowania jest wolna od obciążeń na rzecz osób trzecich, a nie, że prawo wieczystego użytkowania nie narusza praw osób trzecich. Miasto W., które zezwoliło na budowę budynku niemieszkalnego i jest właścicielem gruntu jest władne nakazać rozbiórkę budynku i przywrócenie gruntu do stanu poprzedniego tak, aby wnioskodawcy nie byli zmuszeni pokrywać ewentualnych kosztów utrzymania lub rozbiórki budynku niemieszkalnego. Skoro W. nie jest administratorem budynku niemieszkalnego znajdującego się na przedmiotowej nieruchomości, to problematyczne staje się także wydanie stronom nieruchomości, także po sporządzeniu stosownego aktu notarialnego.

Skarżąca wskazała też, że zgodnie z przepisem art. 15 Kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. W rozpoznawanej sprawie powyższa zasada została naruszona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. poprzez stwierdzenie, że pkt. 5, 6 i 12 decyzji Prezydenta W. nie kształtują sytuacji prawnej wnioskodawców, co pozbawiło skarżącą prawa do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego. Skarżąca została pozbawiona prawa do weryﬁkacji zaskarżonej decyzji przez organ ll instancji. Zasada dwuinstancyjności, wyrażona w art. 15 Kpa, stanowi o istocie postępowania. Zgodnie z tą zasadą każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega - w wyniku złożenia odwołania przez podmiot - ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji (por. B. Adamiak (w): B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 1996, str. 83-85). Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego została zrealizowana, nie wystarcza twierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów dla których postępowanie to jest prowadzone (por. wyrok NSA z dnia 12 listopada 1992 r., sygn. akt V SA 721/92, ONSA 1992/3-4 poz. 95). Organ administracji nie może dokonać kontroli decyzji, lecz ma ponownie rozpatrzyć sprawę merytorycznie (por. wyrok NSA z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 2947/12). Zasada dwuinstancyjności postępowania ma rangę zasady konstytucyjnej zawartej w art. 78 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 672/10).

Jeżeli chodzi o naruszenie przepisów art. 7 pkt 5 i art. 9 pkt 1 dekretu skarzaca uważa, że bez wydzielenia części nieruchomości z działki nr [...] oraz nr [...] brak jest podstawy prawnej do odmowy ustanowienia na niej użytkowania wieczystego. Skoro organ odmawia ustanowienia prawa wieczystego użytkowania na części działki nr [...] i nr [...], to powierzchnia ta winna zostać dokładnie określona poprzez wydzielenie odrębnej działki lub działek. Obecne brzmienie punktu 3 decyzji Prezydenta W. jest niejednoznaczne, co może rodzić problemy interpretacyjne w przyszłości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

Jeżeli chodzi o kwestię wydzielenia działki nr [...] z dawnej nieruchomości p.n. "[...]" Sąd zwraca uwagę, że z działki nr [...] o pow. [...] m2, uwidocznionej na mapie sytuacyjnej z projektowanym podziałem sporządzonej dnia [...] października 1996 r., na mocy decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 1997 r., nr [...] o zatwierdzeniu podziału, wydzielono działkę nr [...] o pow. [...] m2 z przeznaczeniem pod drogę ul. [...]. Z kolei jeżeli chodzi o działkę nr [...], to z informacji z ewidencji gruntów z dnia [...] listopada 2012 r. wynika, że działkę tę stanowi ul. [...]. Ze wskazanej wyżej mapy sytuacyjnej z projektowanym podziałem sporządzonej dnia [...] października 1996 r. na potrzeby sprawy podziałowej wynika, że w ul. [...] znajduje się [...] m2 terenu pochodzącego z dawnej nieruchomości p.n. "[...]". Na mocy uchwały Nr [...] Rady W. z dnia [...] września 2004 r. w sprawie zaliczenia niektórych dróg w W. do kategorii dróg gminnych (Dz. Urz. Woj.[...]. Nr [...], poz. [...] ze zm.) ul. [...] na odcinku dotyczącym spornego gruntu (od ul. [...] do ul. [...]) została zaliczona do dróg publicznych i otrzymała kategorię drogi gminnej (załącznik Nr [...] do uchwały, poz. [...]).

Wobec tego zasadnie Prezydent W. w pkt 3 decyzji odmówił przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] m2 i części działki nr [...] o pow. [...] m2 znajdującej się w granicach drogi publicznej (ul. [...]). Część przeddekretowej nieruchomości o pow. [...] m2 wchodzi w granice gminnej drogi publicznej. Ul. [...] jako nieruchomość drogowa nie mogła być obciążona żadnym prawem rzeczowym, nawet w części, na rzecz osób prywatnych (art. 2a ust. 2 ustawy o drogach publicznych). W tej sytuacji nie było potrzeby uruchamiania z urzędu procedury podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w trybie przepisów art. 97 ust. 4 w zw. z art. 95 pkt 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r. poz. 518 ze zm.) – zwanej dalej "ugn". Z przepisu art. 95 pkt 4 ugn wynika bowiem, że w przypadku braku planu miejscowego (tak jak w niniejszej sprawie), podział nieruchomości może nastąpić w celu realizacji roszczeń do części nieruchomości, wynikających z przepisów odrębnych ustaw (w niniejszej sprawie dekretu). Skoro w zakresie części działki nr [...] nie był możliwy do spełnienia cel podziału (realizacja roszczeń), to nie było potrzeby wydzielania części dawnej nieruchomości znajdującej się obecnie w liniach rozgraniczających ul. [...]. Wbrew temu co twierdzą skarżący na mapie z projektowanym podziałem sporządzonej dnia [...] października 1996 r. stanowiącej załącznik do decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 1997 r., nr [...] zatwierdzającej podział w sposób dokładny określono powierzchnię części przeddekretowej nieruchomości znajdującą się w drodze publicznej – [...] m2 stanowi wydzielona działka nr [...] z działki nr [...], a [...] m2 stanowi część działki nr [...].

Odnosząc się natomiast do kwestii nieprzyznania w decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2013 r. odszkodowania za tę część dawnej nieruchomości p.n. [...], która znajduje się w granicach drogi publicznej Sąd zwraca uwagę, że przedmiot sprawy prowadzonej na podstawie art. 7 dekretu dotyczy wyłącznie przyznania prawa użytkowania wieczystego. Poza przedmiot tej sprawy wykracza przyznanie odszkodowania w formie pieniężnej, jak tego domagały się strony w odwołaniach. W tej sytuacji Prezydent W. w niniejszej sprawie nie miał kompetencji do rozstrzygania w tym zakresie, na co zasadnie zwróciło uwagę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w zaskarżonej decyzji. Uszło uwadze skarżących, że dekret, jeżeli chodzi o przepisy w zakresie ustalania odszkodowania, nie został nigdy wykonany. Minister Odbudowy w porozumieniu z Ministrami Administracji Publicznej i Skarbu nie określił w rozporządzeniu składu i trybu postępowania miejskiej komisji szacunkowej, zasad i sposobu ustalania odszkodowania oraz przepisów o emisji papierów wartościowych, przeznaczonych na ten cel, czego wymagał przepis art. 9 ust. 3 dekretu.

Trzeba wskazać, że możliwość ubiegania się o odszkodowanie za nieruchomość [...] nie będącą gospodarstwem rolnym przewiduje obecnie przepis art. 215 ust. 2 ugn. Jeżeli skarżący uważają, że spełniają przesłanki do przyznania odszkodowania za część przejętej nieruchomości [...], to mają możliwość domagania się rozpatrzenia przez Prezydenta W. wniosku o ustalenie odszkodowania w trybie powyższego przepisu.

Odnosząc się zaś do stwierdzeń Prezydenta W. zawartych w treści decyzji z dnia [...] grudnia 2013 r. oznaczonych jako pkt: 5 (zdanie ostatnie), 6 (zdanie ostatnie), 12 Sąd podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., że tego rodzaju stwierdzenia nie należą do osnowy decyzji wydawanej w trybie przepisu art. 7 dekretu.

Ustalając przedmiot i zakres rozstrzygnięcia w sprawie o przyznanie prawa użytkowania wieczystego prowadzonej w trybie art. 7 dekretu trzeba odwołać się do przepisu stanowiącego podstawę materialnoprawną wniosku dekretowego. Z przepisów art. 7 ust. 1-3 dekretu wynika, że realizacja roszczeń dekretowych ma charakter dwustopniowy. W pierwszym etapie Prezydent W. w trybie postępowania administracyjnego orzeka w formie decyzji administracyjnej w przedmiocie przyznania, co do zasady, prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości [...]. Ocenie w tym postępowaniu podlegają następujące kwestie: 1) czy wniosek o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) został wniesiony w terminie 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę; 2) czy wniosek złożyły osoby uprawnione – jeżeli chodzi o osoby fizyczne, dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące; 3) czy korzystanie z gruntu przez osobę fizyczną, dotychczasowego właściciela (jego następcę prawnego), da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania; 4) czy stan geodezyjno-prawny gruntu stoi na przeszkodzie w uwzględnieniu wniosku dekretowego.

Jeżeli wniosek dekretowy jest zasadny, wówczas ostateczna decyzja orzekająca o przyznaniu prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości [...] i ustalająca z tego tytułu czynsz symboliczny kończy sprawę administracyjną. W takim przypadku realizacja roszczeń dekretowych przechodzi do drugiego etapu. W tej fazie dochodzi do określenia konkretnych warunków zawarcia w formie aktu notarialnego umowy cywilnoprawnej o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste.

Z powyższego wynika, że rozstrzygnięcie pozytywnej dla wnioskodawców decyzji wydawanej w trybie art. 7 dekretu winno zawierać orzeczenie o przyznaniu konkretnym osobom prawa użytkowania wieczystego do konkretnej nieruchomości oraz rozstrzygnięcie ustalające czynsz symboliczny.

Zagadnienia dotyczące administrowania nieruchomością, (przyszłego) przeniesienia w umowie o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste własności budynku posadowionego na gruncie i rozliczenia nakładów na budowę budynku, nienaruszania przez przyznane użytkowanie wieczyste praw osób trzecich nie są elementem rozstrzygnięcia zawartego w decyzji wydawanej w trybie przepisów art. 7 ust. 1 i 2 dekretu.

Wobec tego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. prawidłowo stwierdziło, że kwestionowane przez odwołujących się stwierdzenia Prezydenta W. zapisane w pkt:. 5, 6, 12 pomiędzy rozstrzygnięciem, a uzasadnieniem decyzji mają charakter informacyjny i w żaden sposób nie kształtują sytuacji prawnej skarżących. Wskazane wyżej stwierdzenia nie tworzą rozstrzygnięcia decyzji, o którym mowa w przepisie art. 107 § 1 Kpa, nie wiążą organu na mocy przepisu art. 110 Kpa. W tym zakresie decyzja Prezydenta W. nie uzyskuje cechy ostateczności i wykonalności (art. 16 § 1 i art. 130 § 1 Kpa). Kwestionowanych stwierdzeń zawartych w pkt 5, 6 i 12 nie dotyczy tzw. powaga rzeczy rozstrzygniętej (res iudicata).

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.