Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 679/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 134
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 99
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 października 2016 r. sprawy ze skargi A. G. i J. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie wywłaszczenia nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Wojewody [...] solidarnie na rzecz skarżących kwotę 614 (sześćset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym w niniejszym postępowaniu postanowieniem Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołań M. G. z dnia [...] r. oraz J. G. i A. G. z dnia [...] r. - od decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w S. z dnia [...] r., nr [...], o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w W. – [...], oznaczonej jako działki nr 1 i cz. nr 2 o pow. [...] m², stanowiącej własność K. G. oraz o odszkodowaniu z tego tytułu na rzecz wywłaszczenia właściciela. Jako podstawę prawną organ wskazał art. 134 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie: Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej k.p.a.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:

Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w S. powołanym orzeczeniem z dnia [...] r. (zwanym dalej decyzją wywłaszczeniową), orzekło o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa, na podstawie art. 1, art. 10, art. 21 i art. 23 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych, w brzmieniu obwieszczenia Przewodniczącego PKPG z [...] r., nieruchomości położonej w W. [...], o pow. [...] m2, kw Tom V.K [...], Tom V.K [...], będącej własnością K. G. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że jest ona niezbędna "dla realizacji narodowych planów gospodarczych", a wywłaszczenie następuje na wniosek Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych w G. Za wywłaszczoną nieruchomość ustalono odszkodowanie w wysokości [...] zł, a do wypłacenia jego zobowiązano wskazaną Dyrekcję.

K.G. zmarł w dniu [...] r. Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] r., sygn. akt [...], spadek po nim nabył jego syn M. G., który zmarł w dniu [...]r. Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] r., sygn. akt [...], spadek po nim nabyły obecnie skarżące J. G. i A. G. (S.).

Pismem z dnia [...] r. M. G. wystąpił do Zarządu Miasta W. o niezwłoczne wydanie nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. podkreślając, że do wywłaszczenia nieruchomości stanowiącej własność jego ojca nigdy nie doszło i nie otrzymał on żadnego odszkodowania. Organ ustalił, że na wywłaszczonej nieruchomości znajduje się budynek mieszkalno - handlowy wybudowany przez Dyrekcję Budowy Osiedli Robotniczych w G., zarządzany przez miasto W.

Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Urzędu Rejonowego w W. odmówił zwrotu przedmiotowej nieruchomości oraz wypłaty odszkodowania wskazując na jej zagospodarowanie oraz fakt, iż wypłata odszkodowania byłaby sprzeczna z art. 39 ust. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r., nr [...], uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Kierownik Urzędu Rejonowego w W. ponownie odmówił M. G. zwrotu ww. nieruchomości oraz wypłaty odszkodowania, a Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania M. G. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach, po rozpatrzeniu skargi M. G., wyrokiem z 24 listopada 1997 r., sygn. akt. II SA/Ka 394/96, oddalił skargę na ww. decyzję Wojewody [...].

Sąd Rejonowy w W. postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...], stwierdził nabycie przez Skarb Państwa, przez zasiedzenie, własności przedmiotowej nieruchomości, stanowiącej własność M. G. Postanowienie to zostało uchylone przez Sąd Okręgowy w K., a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy

w W. oddalił wniosek miasta W. o zasiedzenie ww. nieruchomości, a postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...], Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację wnioskodawcy.

Z kolei w odrębnym postępowaniu o wydanie nieruchomości Sąd Apelacyjny w K., wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], zmienił wyrok Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia [...] r., sygn. akt [...], i nakazał Gminie W. wydanie M. G. przedmiotowej nieruchomości.

Wojewoda [...] zaświadczeniem z dnia [...] r., znak [...], stwierdził, że decyzja wywłaszczeniowa jest ostateczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 1 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/GL 1508/14, odrzucił skargę J. i A. G. na ww. zaświadczenie, a Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 466/15, oddalił skargę kasacyjną.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], odmówił wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia ww. zaświadczenia. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...]r., nr [...].

Wnioskiem z dnia [...]r. skarżące zwróciły się o doręczenie im decyzji wywłaszczeniowej oraz zaświadczenia Wojewody [...] z dnia [...] r. Odpisy ww. dokumentów zostały w dniu [...] r. przesłane przez organ na adres pełnomocnika skarżących.

Pismem z dnia [...] r. A. G. złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia, że decyzja wywłaszczeniowa nie jest decyzją ostateczną w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści, a Minister Infrastruktury i Rozwoju postanowieniem z dnia [...]r., nr [...], utrzymał to postanowienie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nieprawomocnym wyrokiem z dnia 15 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 3509/15, oddalił skargę na ww. postanowienie.

Pismem z dnia [...] r. skarżące złożyły odwołanie od decyzji wywłaszczeniowej, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W piśmie z dnia [...] r., precyzującym ww. odwołanie skarżące wniosły o uznanie, że jest to uzupełnienie odwołania M.G. z dnia [...]r.

Pismem z dnia [...] r. Wojewoda [...] przekazał ww. odwołanie Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju, który w dniu [...] r., wystąpił do Prezesa Rady Ministrów o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość między Ministrem, a Wojewodą [...]. Prezes Rady Ministrów orzeczeniem z dnia [...]r. wyznaczył Wojewodę [...] jako właściwego do rozpoznania odwołań, który wydał zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że w pierwszej kolejności badał kwestie doręczenia stronom postępowania zaskarżonej decyzji oraz terminowość złożonych odwołań. W tym zakresie organ zacytował treść art. 109 § 1, art. 129 § 2 i art. 134 k.p.a., oraz przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 1999 r. sygn. akt IV SA 1758/97, zgodnie z którym strona, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, ma możliwość złożenia odwołania z tym, że termin do jego wniesienia dla takiej strony liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Organ podniósł, że już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 listopada 1997 r., sygn. akt. II SA/Ka 394/96, stwierdził iż poprzednik prawny M. G. – K. G., brał czynny udział w postępowaniu wywłaszczeniowo - odszkodowawczym, o czym świadczy materiał zawarty w aktach archiwalnych nr [...]. Z akt tych wynika, że K. G. został pismem z [...] r. zawiadomiony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego i propozycji ugody. W dniu [...] r. żona K. G. odmówiła podpisu potwierdzenia odbioru obwieszczenia o rozprawie wywłaszczeniowo - odszkodowawczej, a z wpisu z dnia [...] r. wynika, że został on został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego. K. G. składał w trakcie postępowania wywłaszczeniowego pisma z dnia: [...]r., [...]r. oraz [...]r., a także brał udział w rozprawie administracyjnej w dniu [...]r. Wobec tych ustaleń trudno przyjąć, że K. G. nie wiedział o wywłaszczeniu i nie reagował na nie przez około 40 lat. Organ podniósł również, że w wyroku tym stwierdzono, że decyzja wywłaszczeniowa na podstawie obowiązującego w tym czasie dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r., przesądziła o wywłaszczeniu i odszkodowaniu - mimo nieujawnienia w księdze wieczystej. Decyzja ta spowodowała, że prawo własności przedmiotowej nieruchomości zostało odjęte poprzednikowi prawnemu skarżącego i przeszło na rzecz Skarbu Państwa, bez względu na wolę byłego właściciela, zatem zwrot tej nieruchomości jest niemożliwy ze względu na jej zagospodarowanie zgodne z celem wskazanym w decyzji. Z kolei biorąc pod uwagę upływ czasu, archiwalny charakter akt wywłaszczeniowych nie można przyjąć, że odszkodowania nie wypłacono, ani tego, że decyzja nie stała się decyzją ostateczną.

W ocenie Wojewody [...], o decyzji wywłaszczeniowej wiedział również M. G. w roku [...]. Wówczas bowiem składał on wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Brał również czynny udział w postępowaniu prowadzonym przez Kierownika Urzędu Rejonowego w W. i otrzymywał zapadające w tym zakresie rozstrzygnięcia.

Zdaniem organu odwoławczego przyjąć także należy, że skarżące o decyzji wywłaszczeniowej wiedziały już w dniu [...] r., gdyż w tym dniu złożyły wniosek o jej doręczenie.

Organ skonstatował, że skoro odwołania od decyzji zostały złożone przez M. G. w dniu [...] r. (data wpływu do Urzędu), natomiast przez skarżące w dniu [...] r., to zostały one złożone po terminie, a decyzja wywłaszczeniowa stała się ostateczna. Organ zauważył, iż na powyższe wskazał także NSA w powoływanym wyroku z dnia 24 listopada 1997 r., który to wyrok - zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wiąże zarówno organ jak i strony.

W skardze na powyższe postanowienie skarżące zarzuciły:

- naruszenie art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. - poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia zebranego w postępowaniu kompletnego materiału dowodowego zgodnie z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą swobodnej oceny dowodów, w tym w szczególności poprzez pominięcie wskazywanych przez skarżące okoliczności przemawiających za brakiem ostateczności decyzji wywłaszczeniowej;

- naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. - poprzez brak należytego sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w tym w szczególności poprzez brak wyjaśnienia powodów, ze względu na które organ nie uznał wskazywanych przez skarżące rozlicznych okoliczności przemawiających przeciwko uznaniu decyzji wywłaszczeniowej za ostateczną;

- naruszenie art. 134 w zw. z art. 129 § 2 k.p.a. - poprzez niezasadne przyjęcie bez wymaganego uzasadnienia, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od wydanej decyzji wywłaszczeniowej zakończył swój bieg przed wniesieniem przez stronę postępowania odwołania od tej decyzji, podczas gdy oficjalne jej doręczenie przez organ wywłaszczeniowy na rzecz skarżących, spełniające wszelkie przewidziane przez prawo przesłania formalne, nastąpiło dopiero w dniu [...]r.;

- naruszenie art. 153 p.p.s.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, że przy wydaniu zaskarżonego postanowienia organ pozostawał formalnie związany rozstrzygnięciem zawartym w prawomocnym postanowieniu NSA z dnia 24 listopada 1997 r., sygn. II SA/Ka 394/96.

Wskazując na powyższe skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie od organu na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono stan faktyczny związany z przedmiotową nieruchomością oraz dotychczasowy przebieg postępowania. Wskazano także na przebieg innych postępowań związanych z tą nieruchomością, które toczyły się lub nadal się toczą przed organami administracji publicznej i sądami powszechnymi. Przedstawiono argumenty na poparcie sformułowanych zarzutów. W szczególności argumentacja ta zmierzała do wykazania, że decyzja wywłaszczeniowa nie stała się ostateczna, a odwołania skarżacych i M. G. wniesione zostały w terminie.

Wskazano też, że organ nie jest związany wyrokiem NSA z dnia 24 listopada 1997 r., ponieważ obecnie organ nie orzeka w tej samej sprawie administracyjnej, do której odnosi się ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego.

Ponadto wskazano, że w innych sprawach toczących się przed sądami powszechnymi: o ujawnienie własności Skarbu Państwa w księdze wieczystej, o zasiedzenie, a także o wydanie nieruchomości, zgodnie stwierdzano brak dowodów ostateczności decyzji wywłaszczeniowej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie, choć z uwagi na związanie Sądu granicami sprawy nie było możliwe uwzględnienie i odniesienie się do wszystkich podniesionych w niej zarzutów i argumentów.

Na wstępie przypomnieć wypadnie, że przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest postanowienie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a więc postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a. Oznacza to, że Sąd dokonując kontroli tego postanowienia, nie jest władny do oceny legalności aktu, od którego wniesione zostało odwołanie.

Powołany przepis nakazuje organowi odwoławczemu stwierdzenie w drodze postanowienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to ma charakter ostateczny. Norma wynikająca z przywołanego przepisu ma zaś charakter bezwzględnie obowiązujący. Z jej dyspozycji wynika bowiem, że wydanie takiego postanowienia nie zależy od uznania organu i jest on zobligowany do jego wydania w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Stosownie do art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie tego terminu, już stanowi jego uchybienie.

Stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. winno zostać jednak poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego co do przekroczenia terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a., w przeciwnym wypadku należałoby stwierdzić, że postanowienie takie narusza art. 7 i 77 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kluczowym dla oceny, czy organ naruszył powołane przepisy procedury, jest ustalenie, czy i w jakim zakresie organ był związany oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 1997 r., sygn. akt II SA/Ka 394/96. Ma to tym bardziej doniosłe znaczenie, że organ w motywach zaskarżonego postanowienia oparł się głównie na tej ocenie prawnej, czemu dał wyraz nie tylko powołując się na wiążący charakter wyroków sądów administracyjnych (art. 153 p.p.s.a.), ale również przyjmując za własne, dosłownie wykorzystane w swoim uzasadnieniu, obszerne fragmenty uzasadnienia tego wyroku.

Wskazać w tym miejscu wypadnie, że organ błędnie powołał podstawę prawną, z której wynika zasada związania wyrokiem z dnia 24 listopada 1997 r. Wyrok ten nie zapadł bowiem pod rządami p.p.s.a. Tymczasem w odniesieniu do wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanych przed dniem 1 stycznia 2004 r. zastosowanie w tym zakresie znajduje przepis art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Dokonując wykładni tego przepisu należy mieć na uwadze, że ocena prawna wyrażona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi element stanu prawnego sprawy, gdyż zawiera wypowiedź w zakresie zgodności skontrolowanego aktu z prawem. Nie wyklucza to jednak uwzględnienia przez organy administracji publicznej innych zdarzeń wpływających na stan prawny, szczególnie w sytuacji, gdy okoliczności te nie były znane składowi orzekającemu w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 1317/05). Ponadto związanie oceną prawną, o jakim mowa w omawianym przepisie, ma swoje granice. Przepis ten nie może znaleźć zastosowania w przypadku zmiany stanu prawnego co powodować będzie konieczność dokonania przez organ administracyjny nowych, samodzielnych ocen prawnych określonego stanu faktycznego. Podobnie zmiany w stanie faktycznym sprawy mogą powodować nieaktualność i co za tym idzie ustanie mocy wiążącej uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2005 r., sygn. akt OSK 1944/04).

Istotne jest również to, że przedmiotem kontroli w tamtym postępowaniu była decyzja o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, nie zaś decyzja wywłaszczeniowa. Sąd nie dokonywał zatem kontroli decyzji wywłaszczeniowej, a jedynie wyraził swój pogląd odnośnie jej skutków prawnych na potrzeby postępowania zwrotowego. Co więcej Sąd dokonywał tej kontroli na podstawie akt sprawy obrazujących stan faktyczny i prawny znany mu na dzień orzekania. Nie wykluczył też możliwości dochodzenia praw do nieruchomości na drodze cywilnoprawnej.

Zwrócić przyjdzie w tym miejscu uwagę, że już po wydaniu powyższego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny toczyły się postępowania przed sądami cywilnymi, w różny sposób dotyczące przedmiotowej nieruchomości. Wskazać tu przyjdzie na postanowienie Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] r., sygn. akt [...], na mocy którego oddalony został wniosek miasta W. o zasiedzenie przedmiotowej nieruchomości. Apelacja od tego postanowienia została oddalona postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] r., sygn. akt [...]. Wskazać też przyjdzie na wyrok Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] r., sygn. akt [...], którym zmieniony został wyrok Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia [...]r., sygn. akt [...], i nakazano Gminie W. wydanie M. G. przedmiotowej nieruchomości. Ponadto nie sposób pominąć orzeczeń sądu wieczystoksięgowego, który pomimo składanych wniosków nie ujawnił w księgach wieczystych przejścia prawa własności na podstawie decyzji wywłaszczeniowej. Z wszystkich wymienionych orzeczeń wynika w sposób jednoznaczny, że brak jest dowodów na okoliczność, iż decyzja wywłaszczeniowa stała się ostateczna, co z kolei nie może stanowić podstawy nabycia nieruchomości. Sądy cywilne uznały też, że właścicielem przedmiotowej nieruchomości nadal pozostaje następca prawny K. G.

Wskazać przyjdzie w tym miejscu na przepis art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym zapadłe w postępowaniu cywilnym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Art. 365 § 1 k.p.c. jest przepisem wyznaczającym zakres res iudicata, a zatem zakres obowiązku respektowania rozstrzygnięcia sądu powszechnego przez "inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej". Pomimo ulokowania w ustawie innej niż p.p.s.a., art. 365 § 1 k.p.c. powinien być stosowany bezpośrednio także przez sądy administracyjne, bowiem m.in. tego typu sądy są adresatami normy zawartej w tym przepisie. Ratio legis art. 365 § 1 k.p.c. polega na tym, że przepis ten gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć wzajemnie ze sobą sprzecznych, co byłoby nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (por. wyroki NSA z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt II FSK 1054/08; z dnia 13 maja 2015 r., sygn. akt II FSK 1116/14 i z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 939/14).

Mając powyższe na uwadze stwierdzić przyjdzie, że w okolicznościach niniejszej sprawy ani organ, ani obecnie rozpoznający skargę Sąd, nie są związani oceną prawną co do skutków decyzji wywłaszczeniowej, wyrażoną w wyroku NSA z dnia 24 listopada 1997 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ka 394/96.

W tej sytuacji zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. albowiem nie zostały wyjaśnione przesłanki, które umożliwiałyby stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji wywłaszczeniowej. W szczególności nie została ustalona data, od której należałoby liczyć początek biegu terminu do wniesienia odwołania. Nie zostało ustalone czy i kiedy decyzja wywłaszczeniowa została skutecznie doręczona następcom prawnym K. G., a później M. G. Nie sposób przy tym zrównywać początku biegu terminu do wniesienia odwołania z datą, w której strona dowiedziała się lub mogła się dowiedzieć o wydaniu bądź istnieniu decyzji. Zasadnie w tym zakresie skarżące zwracają uwagę na zasadę oficjalności doręczeń obowiązującą w postępowaniu administracyjnym. Do rozważenia pozostaje ponadto okoliczność, choć to już poza granicami niniejszej sprawy i bez wpływu na jej wynik, czy w ogóle można mówić o skutecznym wprowadzeniu do obrotu prawnego decyzji po upływie tak znacznego okresu czasu.

Mając wszystko powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 powołanej ustawy, a na ich wysokość składa się uiszczony przez skarżące wpis od skargi w kwocie 100,00 zł, uiszczone opłaty skarbowe od pełnomocnictw w kwocie 34,00 zł oraz wynagrodzenia reprezentującego stronę skarżącą pełnomocnika w kwocie 480,00 zł, stanowiącej stawkę minimalną wynikającą z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym uzasadniały przepisy art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a.

Wskazówki co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych wywodów. O ile wstępne badanie odwołań wykaże, że są one dopuszczalne i zostały wniesione w terminie, wówczas organ przystąpi do ich merytorycznego rozpoznania. Organ będzie miał ponadto na uwadze przepisy k.p.a. określające terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym.

Wskazać jeszcze wypadnie, że treść powołanych w uzasadnieniu orzeczeń dostępna jest w internetowej bazie orzeczeń NSA pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

.