Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SAB/Wr 1161/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
658
Hasła tematyczne: Inne
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: *Stwierdzono bezczynność organu
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 1 pkt 1, art. 149 par. 1a oraz art. 149 par. 3
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 8 ust. 1, art. 9 ust. 1, art.14 ust. 1 oraz. art. 20
journal: Dz.U. 2022 poz 1029
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn, Sędziowie: Asesor WSA Marta Pawłowska, Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 12 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi strony skarżącej F. L. i O. z/s w W. na bezczynność Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwa J. w przedmiocie udostępnienia informacji o środowisku I. stwierdza, że Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo J. dopuściło się bezczynności; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo J. do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku; IV. zasądza od Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych Nadleśnictwa J. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Skargą z [...] F. L. i O. z siedzibą w W. (dalej: fundacja, strona skarżąca) wniosła skargę na bezczynność Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych Nadleśnictwa J. (dalej: organ) w przedmiocie udostępnienia informacji o środowisku.

Jak wynika z treści skargi oraz akt administracyjnych, wnioskiem z [...] skarżąca zwróciła się do organu o udostępnienie informacji związanej z: procesem konsultacji społecznych, zgłaszania uwag, wniosków, petycji oraz współuczestniczenia strony społecznej w procesie decyzyjnym związanym z prowadzeniem gospodarki leśnej, które miały miejsce poza procesem tworzenia planu urządzenia lasu, a tym samym dotyczyły wdrażania już zatwierdzonego planu, a nie tworzenia nowego, w okresie od dnia [...] do dnia uzyskania odpowiedzi na pismo.

Jednocześnie fundacja zwróciła się o przesłanie na wskazany w piśmie adres poczty elektronicznej odpowiedzi na następujące pytania:

"Wnioskujemy o przesłanie listy przypadków z okresu od [...] do momentu odpowiedzi na to pismo, gdy przedstawiciele strony społecznej zgłaszali postulaty, pytania, wnioski i uwagi dotyczące prowadzenia gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa? Dla każdego z przypadków wnioskujemy o podanie:

a. kto zgłaszał postulaty, pytania, wnioski i uwagi dotyczące prowadzenia gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa?;

b. zagadnień, których dotyczyły pytania, wnioski i uwagi zgłaszane przez stronę społeczną;

c. rezultatów zgłaszania pytań, postulatów, wniosków i uwag przez stronę społeczną, a w szczególności informacji czy w wyniku zaangażowania strony społecznej Nadleśnictwo zmodyfikowało swoje plany prowadzenia gospodarki leśnej i jeżeli tak, to w jaki sposób.

d. dokumentacji komunikacji Nadleśnictwa ze stroną społeczną".

Pismem z [...] organ, powołując się na art. 12 ust. 1 ustawy z 03.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.) – dalej: ustawa środowiskowa, wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez jego złożenie na piśmie wraz z podpisem złożonym przez wnoszącego (osoby upoważnionej do reprezentacji strony) lub przesłaniu wersji elektronicznej wniosku opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym lub uwierzytelnionym, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia złożonego wniosku bez rozpoznania.

Pismem z [...] organ poinformował, że pozostawił złożony wniosek bez rozpoznania. W swym uzasadnieniu wskazał, że wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, wniosek nie obejmuje informacji o środowisku i jego ochronie w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy środowiskowej i w związku z tym skutkowało to pozostawieniem go bez rozpoznania.

W wywiedzionej skardze fundacja postawiła cztery zarzuty. Pierwszy zarzut obejmuje naruszenie art. 74 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji o stanie i ochronie środowiska poprzez pominięcie tego przepisu, co doprowadziło do nieudostępnienia wnioskowanych informacji. Drugi zarzut dotyczy naruszenia art. 8 ust. 1 i art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej. Trzeci zarzut dotyczy naruszenia art. 74 ust. 4 Konstytucji RP oraz art. 8 ust. 2 ustawy środowiskowej poprzez działanie wbrew obowiązkowi wynikającemu z tych przepisów. Czwarty zarzut związany jest z naruszeniem art. 14 ust. 1 ustawy środowiskowej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu miesiąca od dnia złożenia wniosku, poprzez brak udostępnienia informacji we wskazanym terminie.

W oparciu o tak skonstruowane zarzuty strona skarżąca wniosła o:

1) zobowiązanie organu do załatwienia jej wniosku z [...];

2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz

3) zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. W uzasadnieniu, powołując się na treść art. 8 ust. 1 i art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej, organ wyjaśnił, że spośród elementów wymienionych w tych przepisach w niniejszej sprawie przedmiotem rozważań mogą być "plany w sprawie ochrony środowiska", "działania wpływające lub mogące wpłynąć na elementy środowiska", a także "środki i działania, które mają na celu ochronę tych elementów". Dalej, powołując się na art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o lasach (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 672 ze zm.) – dalej: ustawa o lasach, organ wskazał, że plan urządzenia lasu, jako podstawowy dokument gospodarki leśnej, służy realizacji jej celów i zadań. Trwale zrównoważona gospodarka leśna opiera się na wypełnianiu przez lasy zarówno funkcji ochronnych, gospodarczych, jak i społecznych (art. 6 ust. 1 pkt 1a ustawy o lasach). Tym samym plan urządzenia lasu jest dokumentem kompleksowym, regulującym nie tylko sprawy "ochrony i zagospodarowania lasu, utrzymania i powiększania zasobów i upraw leśnych", ale także "pozyskiwania drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego" oraz "realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu" (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach). Plan urządzenia lasu, choć ma na celu między innymi ochronę elementów środowiska, nie jest jednak "planem w sprawie ochrony środowiska" ani "środkiem, który ma na celu ochronę tych elementów".

Organ podkreślił, że czym innym są informacje dotyczące konkretnego dokumentu (planu), a czym innym informacje o postulatach, wnioskach i uwagach dotyczących prowadzenia gospodarki leśnej, które dotyczyły wdrażania już zatwierdzonego planu. Zgłaszania tych postulatów, wniosków i uwag przez stronę społeczna nie można również uznać za "działania", o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy, gdyż w przepisie tym chodzi o działania władzy publicznej, a nie postulaty społeczne w zakresie podjęcia lub zaniechania działań przez władze. Zdaniem organu, trudno uznać, by informacje o rezultatach zgłaszania postulatów, wniosków i uwag przez stronę społeczną, a w szczególności informacje, czy w wyniku zaangażowania strony społecznej Nadleśnictwo zmodyfikowało swoje plany, stanowiły same z siebie informacje dotyczące działań wpływających na elementy środowiska, czy też działań mających na celu ochronę tych elementów.

Tym samym w sytuacji, gdy strona skarżąca w sposób jednoznaczny wskazała podstawę prawną swego żądania, a w wyniku przeprowadzonej analizy organ doszedł do wniosku, że żądana informacja nie stanowi tej o środowisku, konieczne stało się poinformowanie o tym fakcie fundacji, co nastąpiło pismem z [...]. Zdaniem organu, takie jego postępowanie nie może być jednak kwalifikowane jako zachodząca po jego stronie bezczynność. Nie zachodziły bowiem podstawy zarówno dla udostępnienia informacji o środowisku, jak i dla wydania w przedmiotowej sprawie decyzji administracyjnej w sprawie odmowy udzielenia informacji o środowisku w trybie art. 16 i następnych ustawy środowiskowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

W kontrolowanej sprawie strona skarżąca domagała się udostępnienia informacji o środowisku w trybie przepisów ustawy środowiskowej. Akt ten reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania tego typu informacji.

Natomiast w ocenie organu żądana informacja nie dotyczy informacji o środowisku w rozumieniu ustawy środowiskowej, a tym samym nie mogła zostać udzielona, co oznacza, że organ nie dopuścił się zarzucanej mu bezczynności.

W tak zakreślonym sporze rację należy przyznać stronie skarżącej.

Rozważania w sprawie należy jednak rozpocząć od zasadniczej kwestii dotyczącej dopuszczalności rozpoznania skargi z uwagi na nie wyczerpanie przez stronę skarżącą przysługujących jej środków zaskarżenia.

W myśl art. 20 ustawy środowiskowej do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie stosuje się przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które wymagają przed wniesieniem skargi na bezczynność złożenia ponaglenia (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Jednakże zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych skarga na bezczynność w postępowaniu toczącym się na podstawie ustawy środowiskowej, analogicznie jak w przypadku informacji publicznej udzielanej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 902), nie musi być poprzedzona środkiem zaskarżenia, tzn. nie jest wymagane ,,wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 29.06.2016 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 1391/16, wyrok WSA w Warszawie z 06.05.2021 r. w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wa 1335/20, wyrok WSA w Opolu z 23.07.2020 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Op 39/20 oraz wyrok WSA w Kielcach z 03.10.2018 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Ke 55/18).

Skarga ta jest zatem dopuszczalna, co umożliwia przejście do jej merytorycznej oceny.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy środowiskowej władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej. Nie ulega przy tym wątpliwości, że na zasadzie art. 3 pkt 9 lit. a i b oraz pkt 15a ustawy środowiskowej, do podmiotów powołanych na mocy prawa do wykonywania zadań publicznych dotyczących środowiska i jego ochrony, należą jednostki organizacyjne P. G. L. – L. P., realizującego zadania publiczne związane z ochroną lasów na podstawie ustawy o lasach. Jak bowiem stanowi art. 4 ust. 1 ustawy o lasach, lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa zarządza Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Z kolei według art. 32 ust. 1 ustawy o lasach, Lasy Państwowe jako państwowa jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej reprezentują Skarb Państwa w zakresie zarządzanego mienia. Zadania nadleśniczego określa art. 35 ustawy o lasach, stanowiący w ust. 1, że nadleśniczy prowadzi samodzielnie gospodarkę leśną w nadleśnictwie na podstawie planu urządzenia lasu oraz odpowiada za stan lasu, a w szczególności: reprezentuje Skarb Państwa w stosunkach cywilnoprawnych, w zakresie swojego działania (pkt 1); kieruje nadleśnictwem jako podstawową jednostką organizacyjną Lasów Państwowych (pkt 2); bezpośrednio zarządza lasami, gruntami i innymi nieruchomościami Skarbu Państwa, pozostającymi w zarządzie Lasów Państwowych (pkt 2a). Przedstawione regulacje nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że Nadleśnictwo J., to podmiot wymieniony w art. 8 ust. 1 ustawy środowiskowej, zobowiązany zasadniczo do udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie.

Zakres przedmiotowy informacji o środowisku, które podlegają udostępnieniu, w trybie ustawy środowiskowej, określa natomiast art. 9 ust. 1 tej ustawy. W myśl tego przepisu udostępnieniu podlegają m.in. informacje dotyczące: stanu elementów środowiska, takich jak: powietrze, woda, powierzchnia ziemi, kopaliny, klimat, krajobraz i obszary naturalne, w tym bagna, obszary nadmorskie i morskie, a także rośliny, zwierzęta i grzyby oraz inne elementy różnorodności biologicznej (pkt 1); środków, takich jak: środki administracyjne, polityki, przepisy prawne dotyczące środowiska i gospodarki wodnej, plany, programy oraz porozumienia w sprawie ochrony środowiska, a także działań wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska, o których mowa w pkt 1, oraz na emisje i zanieczyszczenia, o których mowa w pkt 2, jak również środków i działań, które mają na celu ochronę tych elementów (pkt 3); raportów na temat realizacji przepisów dotyczących ochrony środowiska (pkt 4); analiz kosztów i korzyści oraz innych analiz gospodarczych i założeń wykorzystanych w ramach środków i działań, o których mowa w pkt 3 (pkt 5).

Ponadto, wobec tego, że wedle art. 74 ust. 3 Konstytucji RP każdy ma prawo do informacji o stanie i ochronie środowiska, w piśmiennictwie oraz orzecznictwie podnosi się, że prawo to ma zakres znacznie bardziej szerszy, aniżeli wynikać to by mogło z literalnej treści art. 9 ust. 1 ustawy środowiskowej (por. m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 21.04.2021 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 147/21 oraz wyrok NSA z 09.01.2020 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 3483/18). Udostępnieniu podlega bowiem każda informacja o środowisku, niezależnie od tego, czy została ona wymieniona w art. 9 ust. 1 ustawy środowiskowej chyba, że organ ochrony środowiska, na podstawie przepisów ustawy wykaże, że w konkretnej sprawie nie ma możliwości udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie (por. B. Rakoczy, Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, Komentarz, LexisNexis 2010, t. 1 do art. 9). Ustalając przedmiotowy zakres informacji o środowisku, które mają być udostępnione, należy zatem mieć na względzie, że prawo do tych informacji jest gwarantowane konstytucyjnie, co potwierdza art. 4 ustawy środowiskowej stanowiący o powszechnym dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie. Oznacza to, że udostępnienie tego rodzaju informacji jest regułą, a odstępstwa od niej mają charakter wyjątkowy i powinny wprost wynikać z przepisów prawa jednoznacznie określających, jakiego rodzaju informacje nie podlegają udostępnieniu (art. 16 ustawy środowiskowej). Należy także zaznaczyć, że wskazany w ustawie środowiskowej zakres informacji o środowisku stanowi transpozycję dyrektywy 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28.01.2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska (Dz. Urz. UE. Seria L 2003.41.26). Dyrektywa opiera się na zasadach, że udostępnianie informacji o środowisku powinno następować w najszerszym możliwym zakresie (motyw 9 preambuły do dyrektywy), a ujawnianie informacji powinno stanowić regułę (motyw 16 preambuły do dyrektywy). Prawodawca europejski rozlegle definiuje informacje o środowisku zaliczając do nich m.in. informacje dotyczące stanu elementów środowiska, stanu obszarów naturalnych, różnorodności biologicznej i jej składników, polityki, przepisy, plany, programy dotyczące ochrony środowiska, działania mogące wpływać na elementy środowiska oraz na ochronę tych elementów (art. 2 ust. 1 lit a i c dyrektywy).

Jak wynika z akt sprawy wniosek dotyczył postulatów, wniosków i uwag, zgłoszonych w określonym okresie do Nadleśnictwa przez stronę społeczną, w kwestiach związanych z realizacją planów urządzenia lasów, rezultatów działań podjętych przez organ w następstwie tych postulatów (wniosków, uwag) oraz planowanych zmian w zakresie komunikacji ze stroną społeczną, a więc kwestii odnoszących się wprost do stanu elementów środowiska i jego ochrony.

W tym miejscu należy bardzo mocno zaakcentować fakt, że plan urządzenia lasu to podstawowy dokument gospodarki leśnej opracowywany dla określonego obiektu, zawierający opis i ocenę stanu lasu oraz cele, zadania i sposoby prowadzenia gospodarki leśnej (art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy o lasach). Na podstawie jego założeń prowadzi się trwale zrównoważoną gospodarkę leśną (art. 7 ust. 1 ustawy o lasach), prowadzoną również z zachowaniem m.in. zasad: powszechnej ochrony lasów, trwałości ich utrzymania oraz ciągłości i zrównoważonego wykorzystania wszystkich funkcji lasów (art. 8 pkt 1-3 ustawy o lasach). Każde więc działanie związane z realizacją planu urządzenia lasu, ma związek ze środowiskiem oraz jego ochroną. Oceny tej nie zmienia podnoszona przez organ okoliczność, że plan urządzenia lasu obejmuje również pozyskiwanie drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego oraz realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu, jako elementów gospodarki leśnej zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach. Ten aspekt działań gospodarczych mimo, że nie jest wprost nakierowany na ochronę środowiska, ma jednak wpływ na jego stan.

Tym samym informacje o podjętych przez stronę społeczną działaniach w postaci postulatów, wniosków i uwag, które kierowane były do organu, a dotyczących realizacji planów urządzenia lasów oraz informacje o sprzężonych z nimi działaniach podjętych w ich następstwie przez organ, mieszczą się w pojęciu informacji o środowisku i jego ochronie, zdefiniowanym szeroko w art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej. Jednocześnie należy zaznaczyć, że w tym miejscu nie chodzi tylko o działania wpływające na elementy środowiska wskazane w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej, ale chodzi również o takie czynności, które również mogą wpłynąć na to środowisko oraz o jego ochronę (por.: wyrok WSA we Wrocławiu z 03.12.2021 r. w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 259/21 czy też wyrok WSA w Opolu z 23.03.2021 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Op 40/21).

Zatem niewątpliwie rację posiada strona skarżąca dowodząc, że jej wniosek podlega rozpoznaniu w trybie ustawy środowiskowej. Tym samym ocena organu zawarta w piśmie z [...] jest błędna, a tym samym niedopuszczalne było załatwienie wniosku fundacji w ten sposób (pozostawienie bez rozpoznania).

Organ winien bowiem w tej sprawie albo udostępnić wnioskowane informacje o środowisku i jego ochronie w formie czynności materialno-technicznej (art. 14 ust. 1 ustawy środowiskowej) albo wydać decyzję o odmowie ich udostępnienia na podstawie art. 20 ust. 1 tej ustawy. Skoro natomiast tak nie uczynił, nie ulega wątpliwości, że pozostaje on w bezczynności. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji o środowisku ma bowiem miejsce w sytuacji, gdy podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmuje w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach ustawy środowiskowej.

Celem skargi na bezczynność jest zaś doprowadzenie do załatwienia sprawy, co oznacza, że sąd uwzględniając taką skargę, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa lub stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Instytucja skargi na bezczynność ma zatem na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, zaś oceniając, czy organ pozostaje w bezczynności, sąd bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania.

Przekładając te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy konieczne jest wskazanie na przepis art. 14 ustawy środowiskowej stanowiący, że władze publiczne udostępniają informację o środowisku i jego ochronie bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wniosku (ust. 1). Termin, o którym mowa w ust. 1, może zostać przedłużony do 2 miesięcy ze względu na stopień skomplikowania sprawy. W tym przypadku przepisy art. 35 § 5 i art. 36 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.) stosuje się odpowiednio (ust. 2). W przypadku odmowy udostępnienia informacji, przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio (ust. 5).

Jak wynika z akt sprawy, strona skarżąca wniosek o udzielenie informacji złożyła w dniu [...]. W dalszej kolejności organ pismem z dnia [...] poinformował fundację, że jej wniosek nie obejmuje informacji o środowisku i jego ochronie i w związku z tym pozostawił go bez rozpoznania. Jak wyżej wskazano, w ocenie Sądu, informacje o podjętych przez stronę społeczną działaniach w postaci postulatów, pytań, wniosków i uwag, które kierowane były do organu, a dotyczących prowadzenia gospodarki leśnej przez Nadleśnictwo oraz informacje o sprzężonych z nimi działaniach podjętych w ich następstwie przez organ wraz z dokumentacją komunikacji Nadleśnictwa ze stroną społeczną w tym zakresie, mieszczą się w pojęciu informacji o środowisku i jego ochronie, zdefiniowanym szeroko w art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej. W konsekwencji organ winien w tej sprawie albo udostępnić wnioskowane informacje o środowisku i jego ochronie w formie czynności materialno-technicznej (art. 14 ust. 1 ustawy środowiskowej), albo wydać decyzję o odmowie ich udostępnienia w okolicznościach przewidzianych w art. 20 ust. 1 ustawy środowiskowej. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ pozostaje bezczynny, bowiem na moment wniesienia skargi sprawa nadal nie jest załatwiona w przewidzianej prawem formie.

W świetle zaistniałych w sprawie okoliczności Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – pkt I wyroku).

Sąd w niniejszej sprawie zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - pkt III wyroku).

Jak wynika z art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdzając przewlekłość lub bezczynność organu sąd jednocześnie stwierdza, czy przewlekłość lub bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

,,Rażące" naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa. Orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności lub przewlekłości winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się w żaden sposób usprawiedliwić. Jednakże w celu ustalenia, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Samo przekroczenie przez podmiot zobowiązany ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia (wyrok NSA z 17.05.2019 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 2171/17).

W kontrolowanej sprawie bezczynność nie miała wyżej określonego charakteru. Na ocenę tą niewątpliwie wpływa okoliczność, że organ zareagował na wniosek pismem z [...]. Z pisma tego wynika natomiast, że organ błędnie zinterpretował regulację z art. 8 i 9 ustawy środowiskowej, co nie powinno być kwalifikowane jako rażące naruszenie prawa (pkt II wyroku).

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.