Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1735/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2017-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c)
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 16, art. 4 ust. 1-3, art. 5 ust. 1-4, art. 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 195
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2017 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...].


UZASADNIENIE

II SA/Rz 1735/16

U z a s a d n i e n i e

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2016 r. J. M. zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na kolejne dziecko – syna M. M.

Po rozpatrzeniu wniosku Prezydent M. [...] decyzją z dnia [...] lipca

2016 r. Nr [...] – działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: K.p.a.), art. 2 pkt 11 i art. 4 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., poz. 195, dalej: u.p.p.w.dz.) i rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze (Dz. U. z 2016 r., poz. 214) - odmówił przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko M. M., ur. 14 stycznia 2013 r.

W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca do składu rodziny zaliczył dwoje dzieci: A. M. i M. M.. Tymczasem z wyroku Sadu Okręgowego w [...] z dnia [...] maja 2007 r. [...] orzekającego rozwód J. M. z J. K. wynika, że wprawdzie wykonywanie władzy rodzicielskiej nad synem A. M. powierzone zostało obojgu rodzicom, to jednakże pobyt dziecka ustalony został przy matce.

W takiej sytuacji decydujące znaczenie ma nie stan faktyczny, lecz treść orzeczenia Sądu ustalająca miejsce zamieszkania syna przy matce. W tych okolicznościach

w rodzinie J. M. jest jedno dziecko (M. M.), będące pierwszym dzieckiem. Tym samym brak jest podstaw do przyznania świadczenia wychowawczego niezależnie od dochodu.

W odwołaniu J. M. zawnioskował o uchylenie decyzji Prezydenta

M. [...] i przyznanie świadczenia.

Podał, że kwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem art. 2 pkt 11 i art. 4 u.p.p.w.dz. Podkreślił, że jest biologicznym ojcem dwójki dzieci, z których starsze – A. M. (ur. [...] marca 2001 r.) pozostaje od siódmego roku życia pod jego wyłączną opieką i nad którym faktycznie tę opiekę sprawuje.

Wskazał, że organ prawidłowo ustalił, że jest osobą rozwiedzioną i żyje w związku

z partnerką M. G., matką biologiczną jego młodszego syna M.

M. Matką biologiczną starszego syna jest J. K. (była żona). Na mocy wyroku rozwodowego, wykonywanie władzy rodzicielskiej przysługuje obydwojgu rodzicom, ale miejsce pobytu dziecka ustalono przy matce.

Organ nie uwzględnił faktu, że od siódmego roku życia syna wychowuje praktycznie sam. Była żona na stałe przebywa za granicą, nadto dobrowolnie płaci alimenty równoważne kwocie, jaką pierwotnie w wyroku rozwodowym zasądził od niego na rzecz dziecka Sąd.

Zauważył, że w uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że dla wydania pozytywnej decyzji muszą zostać spełnione przesłanki w postaci pozostawania dziecka na utrzymaniu rodzica oraz wspólnego zamieszkiwania; w okolicznościach sprawy obie zostały spełnione.

Zarzucił, że organ swobodnie zinterpretował przepisy, nie zweryfikował wskazanych powyżej faktów i nie ustalił w sposób wyczerpujący stanu faktycznego. Zarówno uzasadnienie decyzji jak i przeprowadzone postępowanie dowodowe naruszają podstawowe zasady wyrażone w K.p.a. W jego ocenie wydana decyzja sprzeczna jest z celem, dla jakiego wprowadzono realizację programu 500+.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO lub Kolegium) decyzją z dnia [...] października 2016 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 5 u.p.p.w.dz., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Przytaczając treść art. 4 ust. 2, art. 5 ust. 3 i art. 2 pkt 14 u.p.p.w.dz. określające warunki przyznawania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko podało, że organ I instancji jako negatywną przesłankę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na syna M. M. podał fakt, że starszy syn wnioskodawcy A. M. – w myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 16 tej ustawy - nie jest członkiem jego rodziny, a zatem że M. M. jest pierwszym dzieckiem

w rodzinie i przyznanie świadczenia uzależnione jest od spełnienia kryterium dochodowego.

Kolegium wskazało, że wniosek o przyznanie świadczenia został złożony tylko na młodszego syna M. M., zatem niezależnie od spełnienia kryterium dochodowego. We wniosku tym J. M. do składu rodziny zaliczył M. G. (konkubinę) oraz synów A. M. i M. M. Matką starszego syna jest J. K. (była żona), a młodszego M.

G. (konkubina). SKO powołując się na wyrok SO w [...] z dnia

[...] maja 2007 r. orzekający rozwód J. M. z J. K. oraz powierzający wykonywanie władzy rodzicielskiej nad synem Antonim obojgu rodzicom i ustalający miejsce pobytu dziecka przy matce a także zasądzający od J. M. alimenty - wskazał, że kluczową dla rozstrzygnięcia sprawy kwestią jest wyjaśnienie legalnej definicji "rodziny" zawartej w art. 2 pkt 16 ustawy.

Zgodnie z tym przepisem, ilekroć w ustawie jest mowa o rodzinie, oznacza to odpowiednio następujących jej członków: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25 rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2016 r. poz. 162); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego

w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko. W przypadku gdy dziecko - zgodnie z orzeczeniem sądu - jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców.

SKO zauważyło, że w definicji tej ustawodawca posłużył się zwrotem "odpowiednio", wskazując na różnych członków rodziny. W sytuacji zatem, gdy brak jest orzeczenia sądu o naprzemiennej opiece, rodzic może uwzględnić dziecko w składzie rodziny jedynie, gdy łącznie spełnione zostaną dwie przesłanki: pozostawanie dziecka na utrzymaniu rodzica oraz wspólne zamieszkiwanie dziecka z rodzicem.

Kolegium wskazało, że w okolicznościach sprawy decydująca jest treść orzeczenia sądowego, a zatem stan prawny a nie faktyczny. Wobec tego, że miejsce pobytu syna A. M. ustalono przy matce, do składu rodziny J. M. należy tylko syn M. M., który zgodnie z art. 2 pkt 14 u.p.p.w.dz. jest pierwszym dzieckiem w rodzinie. Przyznanie świadczenia wychowawczego zależne jest zatem od spełnienia kryterium dochodowego. W tych okolicznościach Kolegium uznało, że wydana decyzja jest zgodna z prawem.

Skargę na decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Rzeszowie złożył J. M. wnosząc o uchylenie jej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także dopuszczenie dowodu z postanowienia Sądu Rejonowego w [...] III Wydział Rodzinny i Nieletnich z [...] listopada 2016 r. sygn. [...] na okoliczność ustalenia miejsca pobytu małoletniego A. M. przy ojcu J. M.

Zdaniem skarżącego kwestionowana decyzja narusza przepisy prawa materialnego, a mianowicie art. 4 ust. 2 w zw. z art. 2 pkt 16 u.p.p.w.dz. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia, że małoletni A. M. nie należy do członków rodziny skarżącego w sytuacji, gdy od siódmego roku życia nieprzerwanie zamieszkuje wraz z ojcem, sprawującym nad nim opiekę i pozostaje na jego utrzymaniu.

Skarżący wskazał także na naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 i art. 107 K.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, dowolne rozpatrzenie materiału dowodowego, podjęcie decyzji przez organ odwoławczy

z naruszeniem interesu prawnego skarżącego, w szczególności poprzez brak uwzględnienia oświadczenia matki A. M. – J. K. w zakresie wychowywania syna przez skarżącego.

W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że sprawuje faktyczną opiekę nad małoletnim synem A. M., który pozostaje na jego utrzymaniu i wspólnie z nim zamieszkuje. Zatem do jego rodziny należy zaliczyć obu małoletnich synów.

Zarzucił, że uzasadnienie decyzji jest wewnętrznie sprzeczne, gdyż wskazuje, że jeśli brak jest orzeczenia sądu o naprzemiennej opiece, to decydujące znaczenie mają dwie przesłanki: pozostawanie dziecka na utrzymaniu rodzica i wspólne z nim zamieszkiwanie. W okolicznościach sprawy skarżący ma na utrzymaniu dwóch małoletnich synów, którzy wspólnie z nim i jego partnerką zamieszkują.

Zarzucił nadto pominięcie przez Kolegium dołączonego do odwołania oświadczenia J. K., w którym potwierdziła ona, że skarżący nieprzerwanie od 8 lat wychowuje syna, a zatem, że pozostaje na jego utrzymaniu.

Końcowo zwrócił uwagę, ze zgodnie z dołączonym do skargi wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z [...] listopada 2016 r. [...], miejsce pobytu małoletniego A. M. ustalono w każdorazowym miejscu pobytu ojca J. M. Wskazane okoliczności powodują, że wydane decyzje są wadliwe i nie odpowiadają prawu.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazało, że dołączone do skargi orzeczenie Sądu zostało wydane po wydaniu zaskarżonej decyzji i nie wywiera skutków prawnych z mocą wsteczną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione

w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach.

Poddawszy zaskarżoną decyzję kontroli we wskazanym zakresie Sąd uznał zasadność skargi, skutkującą uchyleniem tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (art. 4 ust. 1 u.p.p.w.dz.). Przysługuje ono osobom o których mowa w art. 4 ust. 2 (tj. matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu albo opiekunowi prawnemu dziecka), do dnia ukończenia przez dziecko 18 roku życia (art. 4 ust. 3),

w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie (art. 5 ust. 1).

Wyłącznie w przypadku ubiegania się o świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko niezbędne jest spełnienie kryterium dochodowego, które nie może przekraczać 800 zł w przeliczeniu na osobę w rodzinie, a w przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne - 1 200 zł (art. 5 ust. 3 i 4).

Przez rodzinę należy rozumieć małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu

dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25 rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna; do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców (art. 2 pkt 16).

Na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy, ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego oraz jego wypłata następują odpowiednio na wniosek matki, ojca, opiekuna faktycznego albo opiekuna prawnego dziecka.

We wniosku o ustalenie prawa do świadczenia skarżący oświadczył, że

w skład rodziny wchodzi jego konkubina i ich syn M. oraz jego syn z pierwszego małżeństwa A.

Wg wniosku, skarżący nie wnosił o przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, lecz na kolejne (drugie, tj. syna M.), co nie było uzależnione od wykazania spełnienia kryterium dochodowego.

W wyniku rozpatrzenia wniosku organy orzekły o odmowie przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia uznając, że syn M. jest pierwszym dzieckiem w rodzinie, gdyż syn A. – z racji sądowego ustalenia w wyroku rozwodowym z dnia [...] maja 2007 r. jego miejsca pobytu przy matce, mimo powierzenia wykonywania władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom oraz faktycznego zamieszkiwania u ojca sprawującego nad nim od wielu lat wyłączną opiekę – nie jest członkiem jego rodziny.

Kwestią sporną między skarżącym a organami pozostaje, czy syn skarżącego A. z pierwszego małżeństwa może być uznany za członka jego rodziny w jej rozumieniu wynikającym z art. 2 pkt 16 u.p.p.w.dz.

Niewątpliwie za punkt wyjścia w załatwieniu sprawy należało potraktować postanowienia w/w wyroku rozwiązującego małżeństwo jego rodziców, tj. skarżącego J. M. z J. K. Z mocy bowiem art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Postanowienia tego wyroku nie determinowały jednak w sposób samoistny rozstrzygnięcia sprawy – jak przyjęły to orzekające w sprawie organy, lecz wymagało to ich interpretacji w kontekście uregulowań u.p.p.w.dz.

W ocenie Sądu, organy dokonały wadliwej wykładni przepisów prawa materialnego, a to art. 2 pkt 16 i art. 4 ust. 2 tej ustawy, co doprowadziło do błędnych ustaleń odnośnie skutków wynikających ze wskazanego wyroku rozwodowego i jego znaczenia dla prawidłowego rozpatrzenia złożonego wniosku.

Skupiając się bowiem na zawartym w tym wyroku zapisie ustalającym miejsce pobytu A. M. przy matce a tym samym przyznając decydujące znaczenie jego statusowi prawnemu wynikającemu z tego wyroku w dacie złożenia wniosku

o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego i uznając wynikający z tego brak możliwości uwzględnienia jego osoby jako członka rodziny wnioskodawcy, organy całkowicie pozbawiły znaczenia fakt, że jednocześnie Sąd powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad nim obojgu rodzicom.

Ponieważ nie została ona w żaden sposób względem ojca dziecka (tj. skarżącego) ograniczona, należy uznać, że nie wykluczała również sprawowania przez niego

w całości bądź w części opieki, która z natury rzeczy sprowadza się do czynności faktycznych obejmujących wszystkie aspekty życia codziennego, a więc związane również z szeroko rozumianym wychowywaniem dziecka.

Odpowiada to wprost wskazanej wyżej regulacji art. 4 ust. 1 u.p.p.w.dz., która wskazując cel świadczenia wychowawczego akcentuje, że jest nim częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim

i zaspokajaniem jego potrzeb życiowych. Tym samym przepis ten w sposób nie budzący wątpliwości przyznaje prymat prawa do pobierania świadczenia przez osobę faktyczne sprawującą opiekę nad dzieckiem i ponoszącą związane z tym wydatki,

o ile tylko należy do ustawowego katalogu osób uprawnionych do jego wnioskowania i pobierania (matka, ojciec, opiekun faktyczny albo opiekun prawny dziecka),

a dziecko może być uznane za członka rodziny osoby wnioskującej.

Wszystkie te warunki zostały w sprawie spełnione. Skarżący należy do ustawowego

kręgu osób uprawnionych do ubiegania się o przyznanie świadczenia i od ok. 2008 r. sprawuje faktyczną i pełną opiekę nad zamieszkującym z nim od tego czasu synem A., ponosząc związane z tym wydatki.

Nie stoi to w sprzeczności z treścią wyroku rozwodowego, gdyż samo

określenie w nim miejsca pobytu A. M. przy matce, jak już wskazano, nie może być rozważane samoistnie, w oderwaniu od rzeczywistego wykonywania władzy rodzicielskiej. W okolicznościach sprawy uregulowanie wyrokiem sądowym pobytu dziecka nie ma więc przesądzającego znaczenia dla odmowy przyznania świadczenia jego ojcu, gdyż nie oznacza, że ze względu na przysługiwanie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, opiekę nad nim może sprawować tylko matka.

W sytuacji zatem, gdy przepisy u.p.p.w.dz. jako przesłankę przyznania prawa do świadczenia statuują sprawowanie faktycznej opieki nad dzieckiem, mimo uregulowań wyroku rozwodowego co do miejsca pobytu A. M., brak jest podstaw do wywodzenia przez organy odmiennych skutków wynikających z późniejszego zgodnego porozumienia między rodzicami, z których jeden – przy którym Sąd ustalił miejsce pobytu dziecka – dobrowolnie ceduje na drugiego część lub całość obowiązków wynikających ze sprawowania opieki nad nim.

Jeżeli zatem matka A. M. nie domagała się realizacji postanowień wyroku i sama nie wywodziła sprawowania nad nim opieki z bezsprzecznie przysługującego jej w dacie złożenia wniosku przez ojca prawa pobytu dziecka przy niej (a tak jest w niniejszej sprawie, co wynikało z przedłożonego w toku postępowania przez J. M. jej oświadczenia z dnia [...] sierpnia 2016 r., w którym jako miejsce pobytu syna wskazała każdorazowe miejsce pobytu jego ojca), nie stoi to w ocenie Sądu na przeszkodzie do przyjęcia, że wchodził on w skład jego rodziny, wspólnie z nim zamieszkując i pozostając pod jego opieką.

Stanowisko, że A. M. jest członkiem rodziny skarżącego wzmacnia zawarte

w art. 2 pkt 16 u.p.p.w.dz. wyliczenie negatywne, kogo nie zalicza się do członków rodziny; żadne zawarte w tym przepisie wyszczególnienie nie odnosi się do niniejszej sprawy. W świetle zawartej w tym przepisie definicji ustawowej rodziny, dziecko

z racji samego faktycznego zamieszkiwania z rodzicami bądź jednym z nich bądź

z opiekunem faktycznym jest uznawane za jej członka. Tym samym skoro A. M. nie zamieszkiwał z matką przy której miał ustalony pobyt, lecz z ojcem, to w rozumieniu u.p.p.w.dz. należał do jego rodziny.

Uznanie odmienne, tj. że A. M. nie należy do rodziny ojca, musiałoby w tej sytuacji prowadzić do zaaprobowania fikcji prawnej wynikającej z uczynionego ponad 10 lat temu zapisu o pobycie, że należy on do rodziny swej matki.

Twierdzenie takie byłoby jednak w okolicznościach sprawy co najmniej kuriozalne, skoro zamieszkuje ona na stałe od 8 lat w W. (pozostając w nowym związku, z którego również posiada dzieci), a z którą A. M. ma jedynie okazjonalny osobisty kontakt.

Uznanie A. M. za członka rodziny skarżącego nie wymagało ustalenia - jako ewentualnego warunku przyznania mu świadczenia - sprawowania przez rozwiedzionych rodziców dziecka dopuszczonej przez art. 5 ust. 2 w zw.

z art. 2 pkt 16 u.p.p.w.dz. opieki naprzemiennej (a tym samym zaliczenia dziecka do członków rodzin obydwojga rodziców).

W kontekście postanowienia wyroku rozwodowego o pobycie dziecka przy matce, sprawowanie w pewnym okresie czasu wyłącznej opieki przez ojca (łącznie z jego zamieszkiwaniem u niego) – wobec wzajemnego porozumienia w tym zakresie między rodzicami – można by potraktować jako tego rodzaju opiekę (z treści odwołania wynika kontakt matki z dzieckiem w okresie wakacji i niektórych świąt), która to opieka nie musi wynikać wyłącznie z orzeczenia sądowego i może być ukształtowana w drodze wzajemnego porozumienia między rodzicami rozwiedzionymi, żyjącymi w separacji lub w rozłączeniu (por. wyrok WSA

w Rzeszowie z dnia 15 lutego 2017 r. II SA/Rz 1516/16).

W tych okolicznościach ustalone w wyroku rozwodowym miejsce pobytu dziecka przy matce nie miało w niniejszej sprawie decydującego znaczenia, gdyż ze względu na jednocześnie określone w nim prawo wykonywania władzy rodzicielskiej przez obydwoje rodziców nie oznaczało, że wyłącznie matka ma sprawować opiekę nad dzieckiem oraz że nie może być ono zaliczone do rodziny faktycznie sprawującego tę opiekę ojca. W sytuacji zatem gdy za jej przyzwoleniem i przy całkowitej akceptacji wykonywanie władzy rodzicielskiej przez ojca wiązało się

z długotrwałym przebywaniem (zamieszkiwaniem) dziecka u niego, to nie ulega wątpliwości, że w tym czasie pozostawało ono pod jego opieką, wchodząc w skład jego rodziny.

Jako niekonsekwentne i pozbawione wzajemnej spójności jawią się w tej sytuacji zapisy zawarte w uzasadnieniach decyzji organu I i II instancji, które z jednej strony wskazują, że rodzic może uwzględnić dziecko w składzie rodziny jedynie wtedy, gdy łącznie spełnione są przesłanki pozostawania dziecka na jego utrzymaniu i wspólne zamieszkiwanie (co do zasady opierają się one na stanie faktycznym

i obydwie w niniejszej sprawie zachodzą), zaś z drugiej, powołując się na treść orzeczenia sądowego ustalającego miejsce pobytu dziecka przy matce, negują jego status jako członka rodziny wnioskodawcy, unikając jednak zajęcia jednoznacznego stanowiska w kwestii, do składu jakiej rodziny należy w tej sytuacji dziecko zaliczyć.

Zdaniem Sądu, skoro zatem w rozpoznawanej sprawie nie zostało wykluczone sprawowanie przez ojca dziecka opieki w warunkach rodzinnych z którymi przepisy u.p.p.w.dz. wiążą prawo do świadczenia wychowawczego, a pod jego pieczą oprócz syna A. znajdowało się jeszcze jedno dziecko (syn M.), zachodziły podstawy do przyznania mu - jako sprawującemu faktyczną opiekę nad dwojgiem dzieci - wnioskowanego świadczenia bez wykazywania spełnienia kryterium dochodowego.

Podsumowując, przyjęcie przez organy w oderwaniu od okoliczności sprawy, że ustalone sądownie miejsce pobytu dziecka przy matce wyklucza możliwość uznania go za członka rodziny sprawującego tę opiekę ojca (mimo przysługiwania władzy rodzicielskiej obydwojgu rodzicom) naruszyło przepisy prawa materialnego

w postaci art. 2 pkt 16 i art. 4 ust. 2 u.p.p.w.dz., jak również przepisy postępowania administracyjnego - art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.

Ponownie rozpatrując wniosek skarżącego o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego organy będą miały na uwadze wyrażone wyżej stanowisko Sądu dotyczące wykładni i stosowania wskazanych przepisów u.p.p.w.dz. Uwzględnią przy tym wykazane w toku postępowania stanowisko byłej żony skarżącego J. M., znajdujące potwierdzenie w przedstawionym przez J. M. na etapie postępowania sądowego odpisie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w [...]– III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z dnia [...] listopada 2016 r. [...], zmieniającego wyrok rozwodowy Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] maja 2007 r. i ustalającego miejsce pobytu małoletniego A. M. przy ojcu J. M.

Z przytoczonych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta M. [...] jako

wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy oraz z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na jej wynik.