Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 147/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 207 ust. 8
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 127
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 210 poz 25 art. 2 pkt 7, art. 98 ust. 1
law: ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu  Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut, Sędziowie Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Protokolant Specjalista Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w S. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków przekazanych na realizację zadań objętych Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Przedmiotem skargi jest decyzja Zarządu Województwa [...] pełniącego funkcję Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013 (dalej: IZ, IZ RPO WSL, Zarząd, organ odwoławczy, organ II instancji) z dnia [...] r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] Centrum Przedsiębiorczości (dalej: ŚCP, organ I instancji) z dnia [...] r. nr [...] zobowiązującą spółkę "A" (dalej: Beneficjent, Strona, Skarżąca) do zwrotu wypłaconej części dofinansowania w łącznej kwocie 502 565,50 zł wraz z odsetkami.

2. Postępowanie przed organami administracyjnymi.

2.1. Z przedstawionego przez organ II instancji stanu faktycznego wynika, że Zarząd powierzył ŚCP część zadań związanych z realizacją Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 na podstawie porozumienia z dnia 31 października 2007 nr [...] ze zm. Zgodnie z treścią porozumienia ustaloną aneksem nr 9 z dnia 27 września 2013r. ŚCP realizuje m.in. zadania z zakresu zawierania umów o dofinansowanie projektów (§ 3 lit b, § 4 lit f) kontroli projektów (§ 3 lit e, § 4 lit m, § 17) oraz wydawanie decyzji o zwrocie środków (§ 3 lit m, § 4 lit k, § 13 ust 2-3).

Działając na wskazanej podstawie ŚCP zawarło ze Spółką umowę o dofinansowanie projektu pn. "[...] " (umowa nr [...] z dnia 20 października 2010r. wraz z aneksami) w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 Priorytet I Badania i rozwój technologiczny (B+R), innowacje i przedsiębiorczość, Działanie 1.2. Mikroprzedsiębiorstwa i MŚP, Poddziałanie 1.2.3. Innowacje w Mikroprzedsiębiorstwach i MŚP, współfinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Z uwagi na opóźnienia w realizacji projektu oraz w przekazywaniu dokumentacji dotyczącej rozliczenia projektu ŚCP przeprowadziło kilka wizyt monitorujących i kontrolę w miejscach realizacji projektu, w których wyniku w dniu 17 marca 2014r. sporządzono "notatkę o nieprawidłowości" stwierdzając naruszenie następujących postanowień umowy o dofinansowanie:

1. § 3 ust 3 - w którym Beneficjent zobowiązał się do realizacji Projektu zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie stanowiącym Załącznik nr 2 do Umowy, o którym mowa w § 1 pkt 17 oraz harmonogramem rzeczowo-finansowym stanowiącym Załącznik nr 3 do Umowy,

2. § 4 ust 3 - zgodnie z którym Beneficjent zobowiązał się do realizacji Projektu z należytą starannością w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach Programu oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągnięcie celów (produktów i rezultatów) zakładanych we wniosku o dofinansowanie.

2.2. W konsekwencji ŚCP wezwało Beneficjenta do zwrotu wypłaconej części dofinansowania, a wobec braku dobrowolnej spłaty, po przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym ŚCP, działając jako organ I instancji, wydał w dniu 4 lipca 2014r. decyzję administracyjną nr [...] zobowiązującą Beneficjenta do zwrotu wypłaconej części dofinansowania w łącznej kwocie 502 565,50 zł wraz z odsetkami.

2.3. Pismem z dnia 4 sierpnia 2014 r. Beneficjent złożył odwołanie od decyzji ŚCP. IZ RPO WSL, działając jako organ II instancji, po rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia 14 listopada 2014 r. nr [...] utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Spółka wskazała, że o ile to, czy rzeczywiście zaistniało naruszenie procedur obowiązujących przy realizacji projektu, stanowiących podstawy do rozwiązania umowy w oparciu o zapisy § 18 ust. 1 pkt. 1 i 2 umowy jest kwestią sporną, którą może rozstrzygnąć sąd powszechny właściwy do rozstrzygania sporów wynikających z realizacji umowy, to nie może się zgodzić ze stanowiskiem, że naruszenie w jakimś zakresie ww. procedur określonych umową (np. niezrealizowanie projektu zgodnie z umową, zaprzestanie jego realizacji, nieosiągniecie zakładanego celu) oznacza automatycznie wykorzystanie środków europejskich z naruszeniem procedur. Dalej stwierdził, że środki pieniężne zostały przyznane jako refundacja wydatków poniesionych na realizację projektu z środków własnych Beneficjenta, przy czym przedmiotowa refundacja nie była celowa tj. Beneficjent nie miał obowiązku wykorzystać jej zgodnie z określonymi procedurami, w przeciwieństwie do przypadku gdyby Beneficjent otrzymał zaliczkę. W związku z powyższym nie można mówić o naruszeniu jakichkolwiek procedur przy wykorzystaniu środków europejskich, które zostały zgodnie z umową przekazane przez ŚCP po sprawdzeniu, że określone wydatki zostały faktycznie poniesione. W związku z powyższym Beneficjent wskazał, że nie było podstawy prawnej do zastosowania art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j., Dz. U. z 2013 r., poz. 885 ze zm., dalej: u.f.p.), wszczynania procedury administracyjnej i wydawania decyzji administracyjnej. Ponadto, Beneficjent zarzucił, że kwestię zasadności rozwiązania umowy i zwrocie dofinansowania może w przypadku braku uzyskania porozumienia pomiędzy Beneficjentem a ŚCP, rozstrzygać sąd powszechny właściwy według siedziby ŚCP zgodnie z § 22 ust. 4 ww, umowy.

Beneficjent zwrócił również uwagę na fakt, iż podejmowane przez ŚCP działania są działaniami wrogimi wobec przedsiębiorcy i wobec biznesu, łączącymi się z trwającą od kilku miesięcy nagonką medialną.

2.4. Zaskarżoną decyzją, działając na podstawie art. 104 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a), art. 25, art. 26 ust. 1 pkt 15 oraz 15a, art. 27 ust. 1 pkt 6a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t. j. Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712 ze zm., dalej: u.z.p.p.r.), art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o samorządzie województwa (t. j. Dz. U. z 2013r. poz. 596 ze zm.) oraz art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 pkt 1 oraz ust. 12 pkt 2 u.f.p. oraz art. 2 pkt 7 i art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. U. UE. L 2006 r. Nr 210, poz. 25 ze zm.); art. 152 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. UE. L 347/320 z dnia 20 grudnia 2013 r.) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z art. 30 u.z.p.p.r., umowa o dofinansowanie zawarta z Beneficjentem przez ŚCP działające w imieniu IZ RPO WSL, stanowi podstawę dofinansowania projektu ze środków europejskich. Umowa o dofinansowanie projektu pn. umowę o dofinansowanie projektu pn. "[...] " (umowa nr [...] z dnia [...] . wraz z aneksami) w § 4 ust. 3 stanowi, iż Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem i zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach Programu oraz w sposób, który zapewni prawidłowa i terminowa realizację Projektu oraz osiągnięcie celów (produktów i rezultatów) zakładanych we wniosku o dofinansowanie.

Organ odwoławczy stwierdził, że cel projektu nie został osiągnięty, gdyż Beneficjent ostatecznie nie świadczył usługi dostępu do internetu dla liczby abonentów wskazanych we wniosku o dofinansowanie. Ponadto, procedura rozliczenia projektu, mimo, że Beneficjent czterokrotnie przedłużał termin zakończenia realizacji projektu i złożenia uzupełnień do wniosku o płatność końcową, nie została faktycznie zakończona. Beneficjent wprawdzie dokonał zakupu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, jednakże celem projektu nie był tylko i wyłącznie zakup tych środków. Zakupione środki miały służyć realizacji celu projektu jakim było uruchomienie usługi dostępu do Internetu szerokopasmowego. Organ zaakcentował, iż nie można zgodzić się z argumentacją Strony, że środki publiczne zostały wydatkowane zgodnie z procedurami, albowiem zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają zwrotowi przez Beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy, wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Organ podniósł, iż Spółka zawierając umowę o dofinansowanie projektu przyjęła na siebie obowiązki wynikające wprost z zapisów umowy, które stanowią element szeroko pojętej procedury wdrażania, której odnosi się art. 184 u.f.p. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie (wyrok NSA z dnia 18 maja 2011r., II GSK 817/11). Jednym z istotnych elementów składających się na procedury, których przestrzeganie jest ważne w kontekście możliwości finansowania wydatków z funduszy strukturalnych, jest postępowanie zgodne z procedurami przewidzianymi umową o dofinansowanie, na które poprzez przystąpienie do umowy Beneficjent wyraził zgodę. IP2 RPO WSL stwierdzając w ramach prowadzonych postępowań kontrolnych, że Beneficjent nie osiągnął zamierzonego w projekcie celu zasadnie rozwiązało umowę o dofinansowanie i zażądało zwrotu środków. Organ uznał zarzut Beneficjenta w tej kwestii jest niezasadny.

Nadto Zarząd wskazał, że art. 27 ust. 1 pkt 6a u.z.p.p.r., wskazuje kompetencje IP2 RPO WSL (instytucji pośredniczącej) do wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach finansach publicznych. Z powyższego przepisu wynika, że wydanie decyzji administracyjnej w zakresie zwrotu środków europejskich jest uprawnieniem i obowiązkiem instytucji pośredniczącej. A zatem, IP2 RPO WSL podejmując działania związane ze zwrotem środków europejskich wykorzystanych z naruszeniem procedur, działała w granicach prawa zakreślonych treścią art. 207 ust. 9 u.f.p., do którego odwołuje się art. 27 ust.1 pkt 6a u.z.p.p.r. (cyt. o której mowa w przepisach o finansach publicznych) i wydała zaskarżoną decyzję, określając w niej kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków, po uprzednim wezwaniu Beneficjenta do zwrotu tychże środków i bezskutecznym upływie terminu.

Organ odwoławczy podniósł, że zarówno organ I jak i II instancji działały na mocy przepisów prawa i w granicach prawa. W niniejszej sprawie IP2 RPO WSL stwierdziła nieprawidłowość przy wykorzystaniu środków europejskich i w związku z tym zobowiązała Beneficjenta do zwrotu wypłaconego dofinansowania. Po bezskutecznym upływie terminu zwrotu należności, działając na podstawie art. 61 §1 i §4 k.p.a. oraz art. 207 ust. 1 i 9 u.f.p., IP2 RPO WSL wszczęła wobec Beneficjenta postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu w ramach RPO WSL 2007- 2013. W konsekwencji została wydana decyzja, zobowiązującą Beneficjenta do zwrotu wypłaconej części dofinansowania na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 oraz art. 206 ust. i 2 u.f.p., art. 26 ust. 1 pkt 15 w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 6a u.z.p.p.r. oraz art. 104 §1 i 2 k.p.a. W niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 207 u.f.p., który bezpośrednio dotyczy kwestii nieprawidłowego wykorzystania środków europejskich i stwierdza, iż wydawana jest decyzja określająca kwotę przypadająca do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są m.in. wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184. Zgodnie z powołanym przepisem w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są m.in. wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Zgodnie z art. 207 ust. 8 u.f.p. w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1, instytucja określona, odpowiednio w ust. 9 lub 11, wzywa do: zwrotu środków lub do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Ponadto po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej w rozumieniu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust. 2 (art. 207 ust. 9 pkt 1 u.f.p.). Na poparcie swojego stanowiska organ przywołał wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2014 r. o sygn. II GSK 2290/13.

Zdaniem organu odwoławczego ustawodawca przyznaje instytucji, która co do zasady, jest stroną umowy o udzielenie dofinansowania, możliwość władczego działania w stosunku do beneficjenta, w razie niewywiązania się przez niego z obowiązku przestrzegania warunków umowy i w rezultacie - odmowy dobrowolnego zwrotu środków nieprawidłowo pobranych lub wykorzystywanych. Na etapie poprzedzającym wydanie decyzji o zwrocie płatności, obejmującym również wezwanie do zwrotu przewidziane w art. 207 ust. 8 u.f.p., instytucja żądająca zwrotu działa wyłącznie jako strona umowy. Przepis art. 207 ust. 8 tej ustawy wyraźnie bowiem przyznaje uprawnienie do żądania zwrotu instytucji, która podpisała umowę z beneficjentem. Wniosek taki wynika również z porównania treści art. 26 ust. 1 pkt 15 ustawy o z.p.p.r. w związku z art. 207 ust. 9 u.f.p. z treścią art. 26 ust. 1 pkt 15a tej pierwszej ustawy.

Organ odwoławczy stanął na stanowisku, iż, tryb administracyjny jest właściwy w przypadku zobowiązania do zwrotu dotacji udzielanych w drodze umowy, w związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości przy wydatkowaniu środków przez Beneficjenta w oparciu o art. 207 u.f.p. Dlatego wyłącznym trybem właściwym dla prowadzenia postępowania w przedmiocie zwrotu i środków jest, zgodnie z powołanymi powyżej przepisami, tryb administracyjny i tylko taki ma w niniejszej sprawie zastosowanie.

Nadto organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy, wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Zatem Beneficjent zawierając umowę o dofinansowanie projektu przyjął na siebie obowiązki wynikające wprost z zapisów umowy, które stanowią element szeroko pojętej procedury wdrażania, której odnosi się art. 184 u.f.p. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie (wyrok NSA z dnia 18 maja 2011r., II GSK 817/11). Jednym z istotnych elementów składających się na procedury, których przestrzeganie jest ważne w kontekście możliwości finansowania wydatków z funduszy strukturalnych, jest postępowanie zgodne z procedurami przewidzianymi umową o dofinansowanie, na które poprzez przystąpienie do umowy Beneficjent wyraził zgodę. IP2 RPO WSL stwierdzając w ramach prowadzonych postępowań kontrolnych, że Beneficjent nie osiągnął zamierzonego w projekcie celu zasadnie rozwiązało umowę o dofinansowanie i zażądało zwrotu środków. A zatem zarzut Beneficjenta w tej kwestii jest niezasadny.

Organ odwoławczy w zakresie zarzutu rozwiązania umowy o dofinansowanie bez wypowiedzenia, wyjaśnił, że wypowiedzenie przedmiotowej umowy nastąpiło pismem z dnia [...] r. znak [...] , w którym IP2 RPO WSL jednoznacznie podała, że cyt.: "Rozwiązanie umowy nastąpi w terminie miesiąca od doręczenia niniejszego oświadczenia". A zatem, należy stwierdzić, że opisane pismo stanowiło oświadczenie woli o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie projektu, natomiast samo zdarzenie rozwiązania umowy nastąpiło w dniu 8 maja 2014 r., tj. miesiąc po odebraniu ww. pisma przez Beneficjenta (8 kwietnia 2014 r., dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru).

Organ drugiej instancji zaprzeczył twierdzeniu Beneficjenta, że "strony dalej wiąże umowa dofinasowanie", wyjaśnił, że, w piśmie będącym oświadczeniem woli, IP2 RPO WSL podała przesłanki konieczne do rozwiązania umowy z zachowaniem jednomiesięcznego terminu wypowiedzenia, gdyż zgodnie z zapisami umowy (§ 18 ust. 1 pkt i 2) Beneficjent zaprzestał realizacji projektu, a także nie osiągnął zamierzonego w projekcie celu z przyczyn przez siebie zawinionych, co Beneficjent potwierdził pismem z dnia 7 maja 2014 r.

Organ drugiej instancji zaprzeczył także stanowisku Spółki, która stwierdziła, iż podejmowane i prowadzone przez IP2 RPO WSL działania miały charakter wrogi. Stwierdził, ze z całości dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie wynika, że ŚCP z należytą starannością współpracowało z Beneficjentem przy realizacji przedmiotowej umowy o dofinansowanie, w szczególności wielokrotnie wyrażało zgodę na przedłużenie terminu przedłożenia wymaganej dokumentacji w związku z trudnościami Beneficjenta, IP2 RPO WSL rzetelnie informowała o wynikach przeprowadzanych wizyt i kontroli. Umowa o dofinansowanie została rozwiązana prawie 2 lata po terminie zakończenia realizacji projektu (zgodnie z Aneksem nr 4 do umowy o dofinansowanie termin określono na dzień 31 sierpnia 2012 r.) w wyniku braku osiągnięcia przez Beneficjenta celów projektu.

W zakresie zarzutu, dotyczącego interpretowania zapisów opisanej umowy przez ŚCP, na niekorzyść Beneficjenta, organ odwoławczy stwierdził, że zapisy umowy o dofinansowanie szczegółowo i precyzyjnie określają kwestie obejmujące realizację projektu, odpowiedzialność Beneficjenta, przekazanie dofinansowania, rozliczenie, nieprawidłowe wykorzystanie środków i ich odzyskiwanie, zabezpieczenie prawidłowej realizacji umowy, kontrolę, jak również przypadki, w których następuje rozwiązanie umowy z Beneficjentem. W ocenie organu drugiej instancji, IP2 RPO WSL podjęła wszelkie czynności mające na celu zapewnienie realizacji projektu zgodnie z zapisami przedmiotowej umowy o dofinansowanie. Potwierdzeniem powyższego jest historia korespondencji pomiędzy Beneficjentem, a IP2 RPO WSL, w szczególności zgoda ŚCP na przedłużanie terminu przedkładania dokumentacji w związku z licznymi prośbami Spółki, rzetelne informowanie o wynikach przeprowadzanych wizyt i kontroli oraz prośby o ustosunkowanie się do ich wyników. Przedmiotowa umowa o dofinansowanie została rozwiązana na skutek nie zrealizowania projektu zgodnie z jej zapisami.

Reasumując Zarząd uznał, że Beneficjent w ramach złożonego odwołania, oprócz powyżej przedstawionych zarzutów, nie odniósł się do nieprawidłowości w zakresie rzeczowej realizacji przedmiotowego projektu i nie przedstawił argumentów czy wyjaśnień odnośnie zaistniałej sytuacji.

3. Postępowanie przed Sądem I instancji.

3.1. W skardze strona, zaskarżając decyzję w całości i wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania, zarzuciła:

1. naruszenie przepisów art. 1 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy na drodze postępowania administracyjnego w sytuacji braku podstaw do jego wszczęcia,

2. naruszenie art. 207 ust 1 pkt 2 u.f.p. polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu i uznaniu, że środki na realizację programów finansowanych z udziałem środków publicznych zostały wykorzystane z naruszeniem procedur,

3. naruszenie art. 207 ust 9 u.f.p. polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu i uznaniu, że w przedmiotowej sprawie istnieją podstawy do wydania decyzji ustalającej obowiązek zwrotu środków,

4. naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niezasadne oddalenie odwołania od decyzji organu I instancji i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji;

Nadto Strona w treści uzasadnienia skargi zawarła następujące zarzuty:

• błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na uznaniu, że sprawa podlega rozpoznaniu w drodze postępowania administracyjnego, podczas gdy charakter łączącego strony stosunku prawnego jest cywilnoprawny, a żaden przepis prawa nie uchyla drogi sądowej w postępowaniu cywilnym,

• błędne ustalenia stanu faktycznego polegające na uznaniu, że umowa wiążąca strony została rozwiązana.

3.2. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę stwierdził, iż przedstawione przez Stronę zarzuty są bezpodstawne.

Zarząd w zakresie zarzutu naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (art. 1 kpa) poprzez rozstrzygnięcie sprawy na drodze postępowania administracyjnego w sytuacji braku podstaw do jego wszczęcia stwierdził, iż kompetencje rozstrzygających w sprawie organów (ŚCP i IZ RPO WSL) do prowadzenia postępowania administracyjnego i rozstrzygnięcia sprawy decyzją administracyjną wynikają z przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (u.f.p.). Podkreślił, że zgodnie z treścią przepisu art. 60 pkt 6 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności; a zgodnie z przepisem art. 67 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się k.p.a. i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, ze zm., dalej: o.p.).

Organ zaakcentował, iż wykorzystanie środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich niezgodnie z przeznaczeniem lub z naruszeniem procedur, pobranie środków nienależnie lub w nadmiernej wysokości, powoduje obowiązek zwrotu tych środków przez beneficjenta. Zwrot następuje wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków beneficjentowi na podstawie decyzji wydanej przez organ wskazany w przepisie art. 207 ust 9 u.f.p.

Zarząd wyjaśnił, iż przepisy ustawy o finansach publicznych są dla organu bezwzględnie obowiązujące, bowiem wobec stwierdzenia zaistnienia chociaż jednej przesłanki wskazanej w art. 207 ust 1 pkt 1-3 uf.p. organ ma obowiązek wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków, niezależnie od postawy prawnej przyznania środków, a zatem także gdy podstawą jest umowa o dofinansowanie projektu, o której mowa w art. 206 ust 1 i 2 u.f.p. Beneficjent miał świadomość przewidzianej prawem procedury odzyskiwania środków, w tym dochodzenia zwrotu części lub całości dotacji zgodnie z u.f.p. (§ 7 ust 8 umowy o dofinansowanie).

Na poparcie reprezentowanego stanowiska organ przywołał wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 stycznia 2014 r. (sygn. akt. III SA/Kr 855/13).

Zdaniem organu odwoławczego z przywołanych regulacji prawnych wynika zatem, że organem właściwym do wydania decyzji na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 1-3 u.f.p. w przedmiocie zwrotu środków może być instytucja zarządzająca, ale także instytucja pośrednicząca lub wdrażająca (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.f.p.); a zatem zgodnie z przepisem art. 207 ust 12 u.f.p. od decyzji o zwrocie środków, wydanej w I instancji przez instytucję pośredniczącą lub instytucję wdrażającą służy odwołanie odpowiednio do właściwej instytucji zarządzającej. Zarząd Województwa [...] za błędne uznał stanowisko Skarżącej, który w wydaniu decyzji przez ŚCP oraz rozpoznaniu odwołania przez IZ RPO WSL dopatruje się rażącego naruszenia prawa oraz zasady dwuinstancyjności postępowania. Przywołany przez Skarżącego wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2013r. (sygn. akt. II CSK 642/12) dotyczył sprawy z powództwa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przeciwko stronie umowy o dofinansowanie projektu, zawartej w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006" i nie był oparty o przepisy ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju bądź przepisy ustawy o finansach publicznych, a zatem nie może służyć do analizy poprawności działań organów w niniejszej sprawie.

Nadto organ wyjaśnił, iż w przypadku gdy roszczenie ma charakter cywilnoprawny dopuszczalna jest droga sądowa stosownie do przepisów kodeksu postępowania cywilnego, stąd roszczenia Beneficjenta wobec instytucji zarządzającej, pośredniczącej lub wdrażającej mogą być rozpatrywane w postępowaniu cywilnym - jednak właściwe instytucje są związane bezwzględnie obowiązującymi przepisami ustawy o finansach publicznych, z których wynika konieczność rozstrzygania sprawy w drodze decyzji administracyjnej, a w konsekwencji sądowoadministracyjna procedura odwoławcza.

W zakresie zarzut naruszenia art. 207 ust 1 pkt 2 u.f.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że środki na realizację programów finansowanych z udziałem środków publicznych zostały wykorzystane z naruszeniem procedur, wskazano że art. 207 ust 1 pkt 2 u.f.p. w sytuacji gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych; w przepisie art. 184 u.f.p. wskazano, że wydatki związane z realizacją programów i projektów są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu.

Zarząd Województwa [...] podniósł, iż w wyroku NSA z dnia 9 stycznia 2014 r. (sygn. akt. II GSK 1546/12) wskazał, że odnośnie rozumienia pojęcia "inne procedury" podziela pogląd NSA wyrażony w wyroku z dnia 19 czerwca 2012 (sygn. akt II GSK 732/11) i przyjął: że pod pojęciem "inne procedury obowiązujące przy wykorzystaniu środków", o których mowa w art. 184 u.f.p. należy w związku z tym rozumieć reguły postępowania obowiązujące przy wykorzystywaniu środków pomocowych.

Organ odwoławczy opierając się na orzecznictwie NSA stwierdził, że naruszenie przez stronę wskazanych powyżej postanowień umowy o dofinansowanie, które odnosiły się do zasad i procedury obowiązujących przy wykorzystaniu środków otrzymanych na finansowanie realizacji projektu - polegające na braku informowania Instytucji Zarządzającej o zmianach w projekcie, a w konsekwencji na braku aneksowania umowy i akceptowania przez IZ zmian wprowadzanych przez beneficjenta - stanowiło wystarczającą podstawę do przyjęcia, że zaistniała przesłanka, która w rozumieniu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. uzasadniała wydanie decyzji określającej kwotę dofinansowania podlegającą zwrotowi.

Na poparcie tego organ II instancji wskazał na wyrok WSA w Olsztynie z dnia 22 maja 2014 r. (sygn. akt. I SA/Ol 338/14) gdzie stwierdzono, że jak wskazuje się w doktrynie i orzecznictwie sądowym, naruszenie procedur przy wykorzystaniu środków, o którym mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. dotyczy przede wszystkim procedur wskazanych w umowie o dofinansowanie projektu (por. Ludmiła Lipiec - Warzecha, Komentarz do art. 207 ustawy o finansach publicznych, Lex Omega), ale również procedur określonych w Wytycznych IZ RPO (p. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt III SA/Wr 336/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd podziela w tym zakresie pogląd przedstawiony w wyroku WSA w Warszawie z dnia 10 stycznia 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 1758/12 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym do procedur obowiązujących przy wykorzystaniu dofinansowania, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p., należy zaliczyć m.in. procedury określone w umowie o dofinansowanie oraz w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach RPO.

Zarząd podniósł, że w umowie o dofinansowanie wskazano, że Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu, zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie stanowiącym Załącznik nr 2 do Umowy, o którym mowa w § 1 pkt 17 oraz harmonogramem rzeczowo-finansowym stanowiącym Załącznik nr 3 do Umowy. Zmiana wniosku o dofinansowanie oraz harmonogramu rzeczowo-finansowego wymaga pisemnej akceptacji IP2 RPO WSL z zastrzeżeniem ust 2 oraz § 17 ust 4 (§ 3 ust 3).

Organ podkreślił, że Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu z należytą starannością w szczególności ponosząc wydatku celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach Programu oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągniecie celów (produktów i rezultatów) zakładanych we wniosła o dofinansowanie (§ 4 ust 3), przy czym w zakresie realizacji Projektu Beneficjent zobowiązuje się do przedstawiania na żądanie IP2 RPO WSL oraz innym uprawnionym podmiotom wszelkich dokumentów, informacji i wyjaśnień związanych z realizacją Projektu w wyznaczonym terminie (§ 8 ust 2 pkt 2).

W konsekwencji Beneficjent naruszył umowę o dofinansowanie, przez co ziściła się przesłanka określona w przepisie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p.

Zdaniem Zarządu całkowicie błędne jest stanowisko Skarżącej, która twierdzi, że refundacja wydatków poniesionych przez spółkę nie miała charakteru celowego, a on sam dochował wszystkich procedur określonych umową. Należy podkreślić, iż przyznanie dofinansowania nastąpiło w celu prawidłowego zrealizowania projektu (§ 2 ust 1 i 2 umowy), a organ pierwszej instancji właściwie i wszechstronnie zbadał i ocenił czynności podejmowane przez Beneficjenta w okresie realizacji projektu, i w sposób prawidłowy zastosował przepisy ustawy o finansach publicznych stwierdzając naruszenia postanowień umowy. Zgodnie z przepisami u.f.p. to właściwy organ stwierdza istnienie przesłanek określonych w art. 207 ust 1 i brak jest konieczności dokonywania tychże ustaleń w odrębnym postępowaniu bądź w uzgodnieniu z innymi organami.

W odpowiedzi na zarzut naruszenia przepisów art. 138 § 1 k.p.a IZ RPO WSL podniosła, że rozpoznając odwołanie Beneficjenta, po przeprowadzeniu wyczerpującej analizy dokumentów zgromadzonych w sprawie stwierdziła, że Beneficjent dopuścił się nieprawidłowości w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) 1083/2006, bowiem nie zrealizował projektu w sposób ustalony w umowie o dofinansowanie, a w konsekwencji uznała, że organ pierwszej instancji (ŚCP) prawidłowo zobowiązał Beneficjenta do zwrotu środków. Zarzuty Beneficjenta podniesione w odwołaniu nie były zasadne i nie dały podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji bądź do umorzenia podstępowania.

W odpowiedzi zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego przez uznanie, że umowa wiążąca strony została rozwiązana Organ odwoławczy podkreślił, iż pismem z dnia 19 marca 2014 r. ŚCP złożyło Beneficjentowi oświadczenie o rozwiązaniu umowy na podstawie § 18 ust 1 pkt 1 oraz pkt 2 umowy, zgodnie z którymi: "IP2 RPO WSL może rozwiązać Umowę z zachowaniem jednomiesięcznego terminu wypowiedzenia, w przypadku naruszenia postanowień Umowy, w szczególności jeżeli Beneficjent: (1) zaprzestał realizacji Projektu lub realizuje go w sposób niezgodny z Umową (2) nie osiągnął zamierzonego w Projekcie celu z przyczyn przez siebie zawinionych". Wskazano, że Spółka w odpowiedzi pismem z 7 maja 2014r. wniosła o "wstrzymanie postępowania skutkującego rozwiązaniem umowy", wskazując, że niezrealizowanie Projektu w założonym czasie było spowodowane procesem "inwestorskiej restrukturyzacji Spółki", zakończonej podpisaniem w dniu 28 kwietnia Umowy Inwestycyjnej, która pozwoli na odzyskanie płynności, uregulowanie dotychczasowym zobowiązań oraz efektywne dokończenie prowadzonych przez Spółkę projektów. Organ na tej podstawie stwierdził, iż z mocy umowy ŚCP skutecznie złożyło oświadczenie o rozwiązaniu umowy z zachowaniem okresu wypowiedzenia, nadto treść wyjaśnień Beneficjenta, złożonych w odpowiedzi na pismo w sprawie wypowiedzenia umowy, potwierdza zarzut braku zrealizowania Projektu, a tym samym przesądza istnienie przesłanek rozwiązania umowy o dofinansowanie.

Nadto rgan odwoławczy przytoczył treść uzasadnienia wyroku z dnia 21 listopada 2014r. (sygn. akt. II GSK 1086/13)w którym stwierdzono, iż okoliczności stanowiące podstawę postępowania w sprawie o zwrot środków mogą stać się również podstawą rozwiązania umowy o dofinansowanie, ale podejmowane przez instytucję zarządzającą, wskutek stwierdzenia tych okoliczności, czynności na obu wskazanych obszarach (administracyjnoprawnym i cywilnoprawnym), nie pozostają w żadnej zależności ani relacji. Okoliczności związane z rozwiązaniem umowy nie będą miały prawnego znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek uzasadniających wydanie decyzji zwrotowej, tak jak prawidłowa jest ocena, że kwestie zasadności i prawidłowości rozwiązania umowy o dofinansowanie nie podlegają kontroli sądu administracyjnego.

4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

4.1. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

4.2. Na wstępie rozważań Sądu stwierdzić należy, że stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast zgodnie z art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji obejmuje zarówno prawidłowość stosowania przepisów postępowania, jak i zgodność z przepisami prawa materialnego. Zauważenia wymaga przy tym, że zadaniem sądu nie jest dokonywanie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zastosowania prawa materialnego. Rolą sądu jest bowiem kontrola prawidłowości działania organu administracji w zaskarżonej decyzji.

4.3. Oceniając zaskarżoną decyzję w tak określonych ramach Sąd doszedł do przekonania, że w toku postępowania administracyjnego organy nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i powodowałyby konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.

4.4. Wskazać należy, że u.z.p.p.r. przepisem art. 30c ust. 1 w zw. z ust. 3 poddała kognicji wojewódzkich sądów administracyjnych kontrolę pod względem zgodności z prawem przeprowadzenia oceny zgłoszonego projektu dokonanej w systemie realizacji programu operacyjnego zawierającego wniosek o dofinansowanie. W tym więc zakresie nie znajduje uzasadnienia argumentacja strony skarżącej, zawarta w skardze że zagadnienia związane ze zwrotem środków należą do sądów powszechnych.

W świetle regulacji zawartych w przepisach art. 30b ust. 4, 30c ust. 1, ust. 2 i ust.3 pkt 1 - 3, ust. 4 i 5 oraz art. 30e u.z.p.p.r., nie budzi wątpliwości pogląd, że w zakresie sądowej kontroli zgodności z prawem oceny zgłoszonego projektu o dofinansowanie, ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju ma charakter ustawy szczególnej w rozumieniu art. 3 § 3 ustawy P.p.s.a.

W Rozdziale 5 u.z.p.p.r., zatytułowanym "Realizacja programów operacyjnych", zawarte są szczególne regulacje, co do kontroli sądowoadministracyjnej oceny projektu oraz postępowania związanego z odzyskiwaniem kwot podlegających zwrotowi, w tym aktów dotyczących korekt finansowych oraz decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w ustawie o finansach publicznych.

4.5. W pierwszej kolejności należy odnieść się do specyfiki postępowania w przedmiocie zwrotu dofinansowania. Postępowanie w przedmiocie zwrotu przez beneficjenta dofinansowania uzyskanego w związku z realizacją projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego ma wyjątkowy charakter, ponieważ zasady dofinansowania projektu, oraz prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane oraz zasady zwrotu otrzymanych środków w przypadku nieprawidłowego ich wykorzystania określa umowa zawierana z beneficjentem, którego projekt został wybrany do dofinansowania przez instytucję zarządzającą (instytucję wdrażającą, instytucję pośredniczącą) - art. 30 ust. 2 u.z.p.p.r. Z drugiej strony, przepisy ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nie zawierają szczegółowej regulacji dotyczącej postępowania w sprawie zwrotu przez beneficjenta nieprawidłowo wykorzystanych środków. Ustawodawca wskazał jedynie na instytucję zarządzającą, jako organ właściwy do odzyskiwania kwot podlegających zwrotowi, w tym do ustalania i nakładania korekt finansowych, oraz wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów (art. 26 ust. 1 pkt. 15 i 15a u.z.p.p.r.). Z przepisów powyższych wynika, że podstawą do żądania zwrotu przez instytucję zarządzającą nieprawidłowo wykorzystanych środków są postanowienia umowy o dofinansowanie zawartej przez beneficjenta, a jedynie w przypadku bezskutecznego upływu terminu do dobrowolnego zwrotu środków organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej (wdrażającej, pośredniczącej) wydaje na podstawie art. 207 ust. 9 w zw. z art. 11 u.f.p. decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków.

Na etapie poprzedzającym wydanie decyzji o zwrocie płatności, obejmującym również wezwanie do zwrotu, o którym mowa w art. 207 ust. 8 u.f.p. instytucja żądająca zwrotu działa wyłącznie jako strona umowy, co wynika z regulacji zawartej w art. 207 ust. 8 u.f.p., i art. 26 ust. 1 pkt. 15 u.z.p.p.r. w zw. z art. 207 ust. 9 u.f.p. i art. 26 ust. 1 pkt. 15a u.z.p.p.r.

Należności z tytułu zwrotu płatności dokonywanych w ramach programów finansowych z udziałem środków europejskich stanowią niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, do których stosuje się procedurę określoną w art. 61-65 u.f.p. Stosuje się do nich, w zakresie nieuregulowanym ustawą o finansach publicznych, również przepisy kodeksu postępowania administracyjnego oraz działu III Ordynacji podatkowej (art. 67 u.f.p.) .

Postępowanie prowadzone w związku z wykryciem naruszenia procedur regulujących tryb wydatkowania środków pomocowych jest z uwagi na jego specyfikę postępowaniem kilkuetapowym. Wszczęcie postępowania w przedmiocie wydania decyzji o zwrocie dofinansowania następuje najczęściej w drodze skierowania do beneficjenta wezwania do zwrotu środków lub wezwania o wyrażenie zgody na pomniejszenie kolejnych płatności (art. 207 ust. 8 pkt. 1 i 2 u.f.p.). Natomiast wydanie decyzji zobowiązującej do zwrotu następuje po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w art. 207 ust. 8 u.f.p. i jest konsekwencją braku reakcji beneficjenta na dokonane wezwanie.

4.6. Powyższe rozważania prowadzą do konkluzji, że w postępowaniu dotyczącym zwrotu środków obowiązują w pełnym zakresie zasady i rygory postępowania administracyjnego oraz zasady postępowania dowodowego .

Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów k.p.a. poprzez zarówno naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i błędne przyjęcie, iż ŚCP było organem uprawnionym do wydania decyzji jako organ I instancji, a ponadto nieuzasadnione przyjęcie, iż sprawa podlega rozpoznaniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zarzuty są niezasadne. Zgodnie z przepisem art. 27 ust 1 pkt 6a u.z.p.p.r. instytucja zarządzająca może powierzyć instytucji pośredniczącej wydawanie decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której oraz decyzji o zapłacie odsetek, o których mowa w przepisach o finansach publicznych, a także rozpatrywanie odwołań od tych decyzji, wydawanych w pierwszej instancji przez inną instytucję. Z tej możliwości prawnej Zarząd Województwa [...] skorzystał powierzył bowiem ŚCP część zadań związanych z realizacją Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 na podstawie porozumienia z dnia 31 października 2007 nr [...] z późn. zm. Zgodnie z treścią porozumienia ustaloną aneksem nr 9 z dnia 27 września 2013 r. ŚCP realizuje m.in. zadania z zakresu kontroli projektów oraz wydawanie decyzji o zwrocie środków. W tym zakresie działając ŚCP w Chorzowie było uprawnionym do wydania decyzji administracyjnej zobowiązującej Beneficjenta do zwrotu wypłaconej części dofinansowania wraz z odsetkami. Nie doszło także do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego skoro Zarząd Województwa [...] jako organ II instancji rozpoznał odwołanie od decyzji wydanej przez ŚCP.

Chybionym także jest zarzut naruszenia przepisów k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy na drodze postępowania administracyjnego przez ŚCP i IZ RPO WSL. Uprawnienia do prowadzenia postępowania administracyjnego i rozstrzygnięcia sprawy decyzją administracyjną wynikają z przepisów u.f.p. Zgodnie bowiem z treścią przepisu art. 60 pkt 6 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności; a zgodnie z przepisem art. 67 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy k.p.a. i odpowiednio przepisy działu III o.p., por. wyrok WSA w Krakowie z 21 stycznia 2014 r. sygn. akt. III SA/Kr 855/13 CBOSA), gdzie słusznie stwierdzono iż formą aktu rozstrzygającego w przedmiocie obowiązku zwrotu tych środków (o ile nie nastąpił on dobrowolnie), jest w myśl art. 207 ust. 9 decyzja administracyjna. Stosownie natomiast do art. 67 u.f.p., do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nie uregulowanych tą ustawą, stosuje się przepisy k.p.a. i odpowiednio o.p. Przepis art. 60 u.f.p. w pkt 6, do środków publicznych stanowiących niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym zalicza należności z tytułu zwrotu płatności dokonanych w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich. W świetle powyższego decyzja wydana na podstawie art. 207 ust. 9 u.f.p. ma charakter decyzji administracyjnej wydanej w postępowaniu jurysdykcyjnym. Mają zatem do niej zastosowanie wprost (poza sprawami uregulowanymi ustawą o finansach publicznych) przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego .

4.7. Przechodząc do rozpatrzenia zarzutów merytorycznych, Sąd stwierdza, że nie są one zasadne. Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy.

W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 207 ust. 1 u.f.p., właściwy organ wzywa do zwrotu środków lub do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania (art. 207 ust. 8 u.f.p.). Dopiero bowiem po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków (art. 207 ust. 9 tej ustawy).

Jak wskazał Zarząd stwierdzoną nieprawidłowością w niniejszej sprawie miało być wykorzystanie środków z naruszeniem procedur określonych w art. 184 u.f.p. Trzeba zatem podać, że zgodnie z tym przepisem wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 u.f.p. są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Wobec brzmienia art. 184 u.f.p. procedury te należy rozumieć szeroko tzn. jako ogół wszystkich procedur (unijnych i krajowych), a także postanowień umowy o dofinansowanie projektu, zgodnie z którymi dokonywane jest wydatkowanie środków europejskich (wyrok NSA z dnia 9.01.2014r., sygn. akt II GSK 1546/12).

4.8. W przedmiotowej sprawie Beneficjent podpisując umowę o dofinansowanie z dnia 20 października 2010r., zobowiązał się do realizacji projektu zgodnie z zapisami tej umowy, oraz zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie i harmonogramem rzeczowo - finansowym. (§ 3 ust. 3 umowy o dofinansowanie). Ponadto, zobowiązał się do realizacji projektu z należytą starannością, ponosząc wydatki, celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach RPO WSL na lata 2007 - 2013 oraz do osiągnięcia określonych w umowie wskaźników produktu i rezultatu, świadczących o zrealizowaniu celów projektu (§ 4 ust. 3 umowy). Natomiast na podstawie § 8 ust. 2 pkt. 2 ww. umowy Beneficjent miał obowiązek przedstawienia na żądanie IP2 RPO WSL oraz innych uprawnionych podmiotów wszelkich dokumentów, informacji i wyjaśnień związanych z realizacją projektu w wyznaczonym terminie. Prócz tego, § 6 ust. 11 ww. umowy nakładał na Beneficjenta obowiązek złożenia wniosku o płatność końcową do IP2 RPO WSL w terminie do 25 dni od dnia zakończenia realizacji projektu, określonego w § 3 ust. 1 pkt 2 umowy. Zgodnie z § 6 ust. 3 i 4 umowy, w przypadku stwierdzenia braków lub błędów formalnych, merytorycznych lub rachunkowych w złożonym wniosku o płatność, IP2 RPO WSL wzywała pisemnie Beneficjenta do poprawienia albo, uzupełnienia wniosku, bądź do złożenia dodatkowych wyjaśnień w terminie wyznaczonym przez IP2 RPO WSL. Niezłożenie przez Beneficjenta żądanych wyjaśnień albo nieusunięcie przez niego błędów powodowało wstrzymanie przekazania środków dofinansowania i mogło skutkować rozwiązaniem umowy o dofinansowanie. Natomiast celem projektu było wprowadzenie na rynek szerokopasmowego bezprzewodowego internetu i sieci telefonicznej, w tym dostępu do internetu bez konieczności posiadania komputera na obszarze miasta C. .

4.9. W niniejszej sprawie w wyniku kontroli przy realizacji projektu stwierdzone zostały uchybienia, które nie zostały w jakikolwiek sposób zanegowane w toku postępowania przez Beneficjenta. Ostatecznie nie uzupełnił braków we wniosku o płatność, pomimo wezwań organu do złożenia brakującej dokumentacji wraz z wyjaśnieniami. Ponadto, nie udzielił odpowiedzi na pismo IP2 RPO WSL z dnia 14 stycznia 2014 r., w którym zobowiązany został do przedstawienia planu działań/prac, które będą miały pozytywny wpływ na zwiększenie zainteresowania ofertą Beneficjenta oraz osiągniecie celów projektu, okresowego przedstawiania IP2 RPO WSL postępów osiągnięcia celów projektu według harmonogramu, dostarczenia brakujących dokumentów potwierdzających przychody, które zostały i będą generowane w ramach realizowanego projektu. Nie odniósł się także pomimo wezwań ze strony IP2 RPO WSL, do ustaleń kontroli przeprowadzonej w miejscu realizacji projektu w dniu 23 stycznia 2014 r. Beneficjent nie realizował też projektu zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym. Działania Beneficjenta prowadzone były w sposób naruszający prawidłową i terminową realizację projektu i ostatecznie zaprzestał realizacji projektu, przez co nie osiągnął założonego we wniosku o dofinansowanie celu, jakim był dostęp do szerokopasmowego, bezprzewodowego Internetu i sieci telefonicznej. Strona nie przesłała również umów o pracę potwierdzających kontynuację zatrudnienia pracowników, którym umowy wygasły z dniem 31 stycznia 2014r. oraz 31 maja 2014r, tym samym nie osiągnęła zakładanego we wniosku o dofinansowanie wskaźnika zatrudnienia.

Podkreślenia wymaga, że Beneficjent potwierdził wskazane ustalenia, przyznając w piśmie z dnia 7 maja 2014r, iż nie zakończył realizacji projektów oraz nie uzyskał zakładanej liczby abonentów w terminach wskazanych w piśmie IP2 RPO WSL z dnia 14 stycznia 2014 r., a także zaprzestał realizacji projektu przez.

W konsekwencji, w tak zaistniałym stanie faktycznym sprawy miały w niej zastosowanie postanowienia umowy o dofinansowanie z § 18 ust. 1 pkt 1 i 2. Zgodnie z ich treścią IP2 RPO WSL może rozwiązać umowę z zachowaniem jednomiesięcznego terminu wypowiedzenia w przypadku naruszenia postanowień Umowy, w szczególności gdy Beneficjent zaprzestał realizacji Projektu lub realizuje go w sposób niezgodny z umową. Zgodnie zaś z § 18 ust. 3 umowy w przypadku rozwiązania umowy z powodów, o których mowa w ust. 1 i 2 Beneficjent jest zobowiązany do zwrotu otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi od dnia przekazania dofinansowania w terminie wyznaczonym przez IP2 RPO WSL.

4.10. Podsumowując rozważania prawidłowym jest w ocenie Sądu stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż Skarżący nie dotrzymał postanowień § 4 ust. 3 umowy o dofinansowanie projektu stanowiącego, iż Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach Programu oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągnięcie celów (produktów i rezultatów) zakładanych we wniosku o dofinansowanie prawidłowo. Konsekwencją powyższego jest fakt wystąpienia w niniejszej sprawie nieprawidłowości, o której mowa w art. 2 pkt 7 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006, bowiem beneficjent nie dochował wymogów realizacji projektu i tym samym naruszył § 4 ust. 3 umowy o dofinansowanie projektu, a opisane działanie przekłada się na szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej poprzez sfinansowanie nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. A zatem zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych organ słusznie przyjął, że skarżąca spółka wykorzystała środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ustawy o finansach publicznych i tym samym była zobowiązana do zwrotu tych środków. W konsekwencji wydanie decyzji po myśli art. 207 ustawy o finansach publicznych, wbrew zarzutom skargi, było prawidłowe.

4.11. Nie jest także zasadnym zarzut wadliwego ustalenia stanu faktycznego przez uznanie, że umowa wiążąca strony została rozwiązana. Skoro pismem z dnia 18 marca 2014 r. ŚCP złożyło Beneficjentowi oświadczenie o rozwiązaniu umowy na podstawie § 18 ust 1 pkt 1 oraz pkt 2 umowy, i Beneficjent pismo to otrzymał, o czym świadczy odpowiedź udzielona pismem z 7 maja 2014r., gdzie wskazano przyczyny z powodu nastąpiło niezrealizowanie Projektu w założonym czasie uznać należy, iż w tej sytuacji ŚCP skutecznie złożyło oświadczenie o rozwiązaniu umowy z zachowaniem okresu wypowiedzenia.

4.12. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.