Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1061/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-03-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek Sędziowie: WSA Piotr Głowacki (spr.) WSA Stanisław Grzeszek Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2018 r. sprawy ze skargi R. A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 10 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2016 r. znak: [...] Naczelnik Urzędu Celnego określił wobec R. A., na podstawie art. 53 § 3, art. 54 § 1 pkt 7, art. 207 Ordynacji podatkowej; art. 4 pkt 5 i pkt 18, art. 30 ust. l i ust. 2 b), art. 67, art. 78, art. 201 ust. 1 lit. a), ust. 2, ust. 3, art. 214 ust. l, art. 220 ust. 1, art. 221 ust. 1 i ust.4, art. 222 ust. 1 lit. a), art. 243, art. 244 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19.10.1992 r. ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne 2004, rozdz. 2, t. 4, str. 307, dalej WKC); art. 142 ust.1 lit. d, art. 151, art. 181a Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy wykonawcze w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993, ze zm. dalej RWKC), art. 56, art. 65 ust.1, ust.5, ust. 6 i ust. 6b pkt 2, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19.03.2004 r. Prawo celne oraz § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne, w związku z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli nr sprawy: [...] z dnia [...] 2014 r., kwotę długu celnego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu (typ- AOO), w wysokości 38.185,00 zł, z tytułu importu towaru zgłoszonego w dniu [...] 2011 r. do procedury celnej dopuszczenia do obrotu w/g SAD OGL [...], powiadamiając jednocześnie o retrospektywnym zaksięgowaniu w/w kwoty długu celnego.

U podstaw rozstrzygnięcia legło zakwestionowanie zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej sprowadzonego towaru.

R. A. wniósł odwołanie podnosząc zarzut przedawnienia, gdyż w jego ocenie decyzja nie została skutecznie doręczona przed upływem 5 lat od dokonania zgłoszenia celnego (art. 221 ust. 4 WKC).

Decyzją z dnia 10 lipca 2017 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 73 ust.1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne, w związku z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1076/16, który uchylił decyzję organu odwoławczego z dnia 19 maja 2016r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że jedną z podstaw uzasadnionych wątpliwości, co do towarów z poz. 4 i 8 zgłoszenia celnego: [...] z dnia [...] 2011 r., o których mowa w art. 181 a RWKC były informacje przekazane przez chińskie władze celne, uzyskane w ramach międzynarodowej pomocy prawnej, wskazujące na wielokrotne zaniżenie wartości celnych importowanych towarów przez R. A. Organ celny pozyskał informacje z EUROSTATU na temat średniej ceny jednostkowej towarów o kodzie CN 6204 62 39 (poz. 4 ww. zgłoszenia celnego) sprowadzonych z Chin w okresie od grudnia 2010 roku do czerwca 2011 roku (zgłoszenie celne jest z dnia [...]b 2011 r.) do państw członkowskich Unii Europejskiej. Średnia cena wahała się od 3,03 do 4,50 EUR/szt. tj. ok. od 12 do 18 zł. Natomiast cena za sztukę towaru (spodni damskich z bawełny) zgłoszonego przez stronę w rozpatrywanej sprawie kształtowała się na poziomie 0,11 USD (ok. 0,32 zł). Odnośnie towarów o kodzie CN 4202 22 10 (póz. 8 ww. zgłoszenia celnego), organ celny ustalił, na podstawie informacji z EUROSTATU, że średnia cena jednostkowa tych towarów sprowadzonych z Chin w okresie od grudnia 2010 roku do czerwca 2011 roku do państw członkowskich Unii Europejskiej, wahała się od 2,16 do 3,40 EUR/szt. tj. od ok. 8 zł do 13 zł. Natomiast cena za sztukę towaru (torebki damskie z tworzyw sztucznych) zgłoszonego przez stronę w rozpatrywanej sprawie kształtowała się na poziomie 0,11 USD (ok. 0,32 zł).

W związku z ww. kontrolą postimportową, zwrócono się do właściwych organów Ch.R.L z wnioskami o weryfikację faktur dołączonych do zgłoszeń celnych dokonywanych przez stronę (materiał włączony do sprawy postanowieniem z dnia [...] 2016 r.). Wnioski do władz chińskich zostały przekazane w ramach współpracy celnej przewidzianej w Umowie między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych (Dz.Urz. UE L 375 z 23.12.2004). Informacje pozyskane od władz chińskich posłużyły do ustalenia najbardziej wiarygodnych cen porównawczych. Analiza dotyczyła okoliczności importu spodni damskich z bawełny (tkanina) oraz torebek damskich z tworzyw sztucznych, na podstawie otrzymanych dokumentów. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia podniesiono, iż zgodnie z art. 221 ust. 4 WKC, jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie tego długu po upływie trzech lat, ale nie później niż przed upływem lat pięciu (art. 221 ust. 4 WKC w zw. z art. 56 ustawy Prawo celne). Wedle organu odwoławczego decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016 r., określająca kwotę długu celnego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu z tytułu importu towaru zgłoszonego do procedury celnej dopuszczenia do obrotu według zgłoszenia celnego SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r., została stronie doręczona w dniu 29 lutego 2016 r., a zatem z tą datą weszła do obrotu prawnego. Stosownie do art. 3 ust. 1 zdanie drugie rozporządzenia Rady (EWG, EURATOM) nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971 r. określające zasady mające zastosowanie do okresów, dat i terminów, jeżeli okres wyrażony w dniach, tygodniach, miesiącach lub latach nalicza się od chwili zaistnienia wydarzenia lub wykonania czynności, do okresu nie zalicza się dnia, w którym miało miejsce to wydarzenie lub czynność. Stosownie zaś do art. 3 ust.2 lit.c ww. rozporządzenia, z zastrzeżeniem ust. 1 i 4, okres wyrażony w tygodniach, miesiącach lub latach rozpoczyna się na początku pierwszej godziny pierwszego dnia okresu i wygasa wraz z upływem ostatniej godziny dnia ostatniego tygodnia, miesiąca lub roku, który jest takim samym dniem tygodnia lub przypada na tę sama datę, co dzień w którym okres się rozpoczyna. Jeżeli w okresie wyrażonym w miesiącach lub latach, dzień, w którym powinien wygasnąć okres, nie wystąpił w tym miesiącu, okres kończy się wraz z upływem ostatniej godziny ostatniego dnia tego miesiąca.

Biorąc powyższe pod uwagę, powiadomienie dłużnika o kwocie długu celnego nastąpiło z zachowaniem terminu określonego w art. 221 ust. 4 WKC w zw. z art. 56 ustawy Prawo celne, co wyjaśnił również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 30.12.2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1076/16. Na powyższą decyzję R. A. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie:

- art. 56 Prawa celnego w zw. z art. 221 ust. 3 oraz art. 4 WKC, poprzez wydanie przedmiotowych decyzji po upływie trzech lat od powstania długu celnego oraz całkowicie dowolnym, jak również gołosłownym przyjęciu wyłącznie na potrzeby niniejszego postępowania podatkowego, iż "dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia wszczęciu postępowania karnego" bez jakiegokolwiek wskazania opisu rzekomego czynu zabronionego, w wyniku którego ww. dług celny miał powstać, subsumcji prowadzącej do przyjęcia, iż ww. czyn stanowi przestępstwo, kwalifikacji prawnej ww. czynu, jako przestępstwa, jego związku z powstaniem i wysokością domniemanego przez organ długu celnego, wskazania, czy toczy się postępowanie przygotowawcze w tejże sprawie, względnie czy organ złożył zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa;

* art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez

przeprowadzenie postępowania w zakresie ustalenia wartości transakcyjnej towaru

objętego zgłoszeniem celnym przez organ pierwszej instancji bez udziału skarżącego

polegającym na całkowicie bezkrytycznym oparciu zaskarżonej decyzji na "wydruku z

ewidencji administracji chińskiej" wystawionym przez organy Chińskiej Republiki

Ludowej bez zapewnienia stronie możliwości jakiegokolwiek uprzedniego odniesienia

się do treści przedmiotowego dokumentu, zweryfikowania jego poprawności, jak

również wyjaśnienia sprzeczności pomiędzy wartością transakcyjną wskazaną w

dokumentacji przedłożonej przez skarżącego a w "wydruku z ewidencji administracji

chińskiej" przedłożonym przez organy Chińskiej Republiki Ludowej;

* 86 ust. 1 Prawa celnego poprzez całkowicie wadliwe nadanie przez organy

pierwszej instancji mocy dokumentu urzędowego "wydrukowi z ewidencji

administracji chińskiej" otrzymanemu od organów Chińskiej Republiki Ludowej w

zakresie ceny transakcyjnej towarów, podczas gdy wskazany dokument stanowić

może jedynie dowód tego, jaką kwotę eksporter deklarował w swym rozliczeniu

podatkowym, jak i tego, że organ celny Chińskiej Republiki Ludowej odebrał od

eksportera oświadczenie treści wynikającej z ww. pisma, a w żadnym wypadku, iż

wskazana kwota stanowi urzędowo stwierdzoną cenę transakcyjną oraz nienadania

takiego waloru świadectwu pochodzenia wystawionemu przez organy

administracyjne Chińskiej Republiki Ludowej, które potwierdzało wartość

transakcyjną towaru;

* art. 29 ust. 1 WKC oraz art. 23 ust. 3 Prawa celnego, poprzez ich błędną wykładnię,

niewłaściwe zastosowanie i przeprowadzenie postępowania w zakresie ustalenia

wartości celnej towaru objętego zgłoszeniem celnym w oparciu o wydruki z chińskiej

administracji, dotyczące innych towarów objętych innymi zgłoszeniami celnymi,

podczas gdy skarżący przedłożył szereg dokumentów właściwych dla poparcia

zadeklarowanej wartości celnej przedmiotów objętych zgłoszeniem celnym;

* art. 30 ust. 2 lit. b WKC, poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na

przyjęciu, iż towary importowane przez skarżącego, których wartość "transakcyjna"

została całkowicie błędnie ustalona w oparciu o wydruki z administracji chińskiej są

towarami podobnymi w rozumieniu art. 142 ust. 1 lit. d RWKC;

* art. 29 ust. 13., art. 41 ust. 1, art. 146a ustawy o podatku od towarów i usług w zw. z

art. 29. ust. 1., art. 30 do art. 32 WKC, i art. 181 a RWKC art. 23 ust. 3 Prawa

celnego, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie,

prowadzące do przyjęcia wartości należność z tytułu długu celnego towaru

importowanego przez skarżącego towaru objętego zgłoszeniem celnym.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości dotychczas zajmowane w sprawie stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisami proceduralnymi. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala.

Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu, nie doszło bowiem do wskazywanych przez skarżącego naruszeń prawa ważących dla prawidłowości dokonanych przez organ rozstrzygnięć

W zakresie najdalej idącego zarzutu, tj. przedawnienia przedmiotowego zgłoszenia celnego z dnia z dnia 14 marca 2011 r. wskazać należy na dokonane już uprzednio rozstrzygnięcie rzeczonej kwestii przez WSA w Krakowie we wskazanym wyżej wyroku z dnia 30 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1076/16, którym uchylono poprzednią decyzję organu odwoławczego i w sposób jednoznaczny przesądzono brak przedawnienia należności. W uzasadnieniu wyroku wskazano wprost, że zarzut w powyższym przedmiocie jest chybiony, bowiem w sposób niewadliwy zostały doręczone skarżącemu decyzje organu l instancji, tzn. nastąpiło to przed upływem 5 lat od dokonania zgłoszenia celnego. Wobec powyższego, a także mając na uwadze treść art. 170 ustawy o p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby, sąd orzekający związany jest powyższą oceną. Nadto zauważyć należy, że w poddanej kontroli sprawie w dniu 20 września 2012 r., postanowieniem sygn. akt [...], prokurator Prokuratury Rejonowej, po zapoznaniu się z materiałami w sprawie z zawiadomienia Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, na podstawie art. 151 a § 1 w z. z art.37 § 1 kks, wszczął śledztwo w sprawie wprowadzenia w okresie od 1 stycznia 2010 roku do 30 stycznia 2012 roku w K funkcjonariuszy Izby Celnej w błąd, co do rzeczywistej wartości importowanej za pośrednictwem między innymi spółek W z Cypru i D z Belgii - z Chin odzieży tekstylnej, skutkiem czego doszło do uszczuplenia należności celnej nie mniejszej niż 850 350 złotych, to jest o przestępstwo z art. 87 § 1 kks w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 kks w zw. z art. 6 par. 2 kks oraz w sprawie narażenia w okresie od 1 stycznia 2010 roku do 30 stycznia 2012 r. Skarbu Państwa, na uszczuplenie podatku od towarów i usług to jest o przestępstwo z art. 56 § 1 kks i art. 76 § 1 kks i art. 55 § 1 kks w zw. z art. 7 § 1 kks i art. 6 § 2 kks. Informacje te przywołane zostały przez Naczelnika Urzędu Celnego w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia o wszczęciu śledztwa wyjaśniono w szczególności m.in., że w dniu 18 września 2012 r. do Wydziału Prokuratury Okręgowej wpłynęły materiały z zawiadomienia Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego dotyczące nieprawidłowości w zakresie rozliczania należności celnych dużej wartości przez A, a polegające na zaniżaniu wartości importowanych z Chin ubrań tekstylnych w ilościach hurtowych, za pośrednictwem firmantów - spółek W z Cypru i D z Belgii, które to działania miało wpływ również na określenie podatku VAT należnego Skarbowi Państwa. Zatem zasadnie organy stwierdziły, iż w sprawie zachodzą przesłanki z art. 221 ust. 4 WKC, tj. w sprawie istnieje wyraźny związek pomiędzy powstaniem długu celnego, a czynem polegającym na wprowadzeniu w błąd organu celnego (poprzez podanie nieprawdziwych danych w zgłoszeniu celnym dotyczących rzeczywistej wartości transakcyjnej przedmiotowego towaru) zaś czyn, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji, również w tym zakresie, czyni zadość przepisom prawa (m.in. wskazując na opis czynu zabronionego i jego kwalifikację prawną).

W zakresie pozostałych zarzutów skargi, wskazać należy, że zgodnie z art. 78 WKC organy celne mogą z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym; po dokonaniu zwolnienia towarów organy mogą przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących tych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone bezpośrednio jak i pośrednio, tj. wyłącznie z dokumentów posiadanych przez inne podmioty, a dotyczące towarów, nie wyłączając rewizji towarów. W świetle ww. regulacji nie ulega wątpliwości, że organy w sytuacji, gdy przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe dane, podejmują niezbędne działania i są uprawnione do przeprowadzenia postimportowej kontroli towarów. Zgodnie z art. 67 WKC jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, datą którą należy uwzględnić przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której są zgłaszane towary, jest data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne.

Przepisy celne dotyczące wartości celnej zawarte są w art. 28 do 36 WKC. Zgodnie z art. 29 ust. 1 WKC wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalona, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33 WKC. Jednakże, jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, zgodnie z art. 181 a ust. 1 RWKC, nie muszą ustalać wartości celnej sprowadzanych towarów z zastosowaniem metody transakcyjnej. W art. 181 a RWKC ustanowiono bowiem wyjątek od ogólnej zasady ustalania wartości celnej sprowadzanych towarów metodą transakcyjną, a więc w oparciu o dokumenty związane ściśle z dokonaną transakcją, czy też dokonanymi transakcjami zakupu towaru. Organ celny ma zatem uprawnienia do dokonania badania wiarygodności dokumentów przedkładanych przez stronę zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym. Wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru obejmuje nie tylko ich autentyczność, ale również ich wiarygodność w zakresie podanej w nich ceny transakcyjnej. Realizację tego uprawnienia umożliwia właśnie regulacja zawarta w art. 78 WKC. W sytuacji więc, gdy dokumenty handlowe dołączone przez stronę do dokumentów celnych wskazują na zbyt niską cenę transakcyjną towarów, to organy celne są uprawnione do zakwestionowania wskazanych w tych dokumentach cen transakcyjnych i wówczas, zgodnie z postanowieniami art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, dopuszczają wszelkie dowody, które przyczynią się do wyjaśnienia sprawy, a nie są sprzeczne z prawem.

Konsekwencją zakwestionowania zadeklarowanej wartości transakcyjnej towarów, jest konieczność ustalenia wartości celnej towaru metodami zastępczymi. Stosownie bowiem do postanowień art. 30 ust. 1 WKC, jeżeli wartość celna towaru nie może być ustalona na podstawie art. 29 WKC, to ustala się ją stosując w kolejności lit. a), b), c) i d) ust. 2 art. 30, aż do pierwszej litery, na podstawie której będzie mogła zostać ustalona, za wyjątkiem przypadku, gdy porządek stosowania lit. c) i d) zostanie zmieniony na wniosek zgłaszającego, to jest wtedy, gdy wartość celna nie może być ustalona na podstawie konkretnej litery, a więc gdy mogą być zastosowane przepisy następnej litery według kolejności ustalonej zgodnie z tym ustępem. W myśl art. 30 ust. 2 lit. a) WKC, jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie metody transakcyjnej ustala się ją w oparciu o metodę wartości transakcyjnej towarów identycznych. Metoda ta polega na ustaleniu wartości celnej towarów w oparciu o wartość transakcyjną towarów identycznych do tych sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub zbliżonym czasie, co towary dla których jest ustalana wartość celna. Towary można uznać za identyczne, gdy zostały wytworzone w tym samym kraju, co towary podlegające wycenie oraz są takimi samymi pod każdym względem, to jest pod względem cech fizycznych, jakości, posiadanej renomie. Jeżeli wartość celna nie może być ustalona na podstawie wartości transakcyjnej i wartości transakcyjnej towarów identycznych ustala się ją w oparciu o metodę wartości transakcyjnej towarów podobnych, jak to stanowi art. 30 ust. 2 lit. b) WKC. Ta z kolei metoda polega na ustaleniu wartości celnej towarów w oparciu o wartość transakcyjną towarów podobnych, sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub zbliżonym czasie, co towary, dla których ustalana jest wartość celna. Za podobne można uznać towary, które zostały wytworzone w tym samym kraju, co towary podlegające wycenie oraz posiadają podobne cechy i skład materiałowy, co pozwala im spełniać te same funkcje i być towarami handlowo wymiennymi. Przy ustalaniu podobieństwa powinno się wziąć pod uwagę jakość, znak handlowy i opinie o towarach. Analiza wskazanych regulacji, pozwala zatem wyodrębnić w postimportowej kontroli towarów dwa zasadnicze etapy: pierwszy - obejmujący badanie wiarygodności zadeklarowanej przez stronę w zgłoszeniu celnym wartości celnej towaru, tj. czy zadeklarowana w zgłoszeniu celnym cena może być uznana za wartość celną przywiezionego towaru w rozumieniu art. 29 WKC, oraz drugi etap - ustalenie wartości celnej towaru z wykorzystaniem metod zastępczych, określonych w WKC, gdy zadeklarowana cena nie może być uznana za wartość celną przywiezionego towaru, zgodnie z art. 29 WKC.

W ocenie sądu organy trafnie uznały w niniejszej sprawie, że zgromadzony materiał dowodowy dawał im podstawy do powzięcia uzasadnionych wątpliwości, czy zadeklarowane przez skarżącego wartości celne towarów w zgłoszeniach celnych stanowią faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 29 WKC. Podstawę tych wątpliwości stanowiły szczegółowo opisane informacje przekazane przez chińskie władze celne, uzyskane w ramach międzynarodowej pomocy prawnej, a wskazujące na wielokrotne zaniżanie wartości celnych towarów importowanych przez skarżącego, które to wyniki organ l instancji przedstawił w tabeli. Organy celne pozyskały też informacje z EUROSTATU odnośnie średniej ceny jednostkowej towarów o kodach: CN 62046239 i 42022210, sprowadzonych z Chin w okresie od grudnia 2010 r. do czerwca 2011 r., by określić średnią cenę dla towarów zakwalifikowanych do wskazanych kodów CN, zestawiając je z cenami towarów ze wszystkich krajów unijnych na podstawie kodu taryfy celnej, sprowadzonych z Chin w okresie zbliżonym do daty zgłoszenia celnego, porównując je jeszcze dodatkowo ze średnią ceną podaną w SAD przez skarżącego. Nadto, mając na względzie, że należy ustalić najbardziej wiarygodną, rzetelną cenę transakcyjną przedmiotowych towarów organy, w ramach współpracy celnej przewidzianej decyzją Rady z dnia 16 listopada 2004 r. w sprawie zawarcia umowy między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych, zwróciły się o weryfikację wskazanych przez nie faktur. Posiadając uzyskane w ramach tej współpracy chińskie deklaracje eksportowe, w ramach których znane były warunki dostawy przedmiotowych towarów, jako dostarczone na statek (Free On Board, w skrócie FOB), mając na względzie okoliczność, że w zgłoszeniu celnym wskazano, że towar był dostarczony w warunkach CIF (tj. Cost, Insurance, Freight - koszt, ubezpieczenie i fracht), organy ustaliły, zwracając się do firmy, która zgodnie z konosamentem Bili of Lading dokonywała usługi transportu towaru drogą morską, średnią cenę frachtu z portów chińskich do Hamburga, jak to wskazano w konosamencie i w okresie, kiedy był on sporządzany z uwzględnieniem wysokości kosztów transportu i sytuacji, kiedy warunki dostawy zostały określone. Pozwoliło to obliczyć organom wartość towaru przy realizacji transakcji na warunkach FOB, ustaloną w wyniku odjęcia od wartości towarów określonych w SAD przez firmę W z N, uprzednio uzyskanej średniej ceny frachtu morskiego.

Powyższe dało podstawę do zakwestionowania wiarygodności w zadeklarowanych w zgłoszeniach celnych wartości celnej towarów i uznania, że podane przez skarżącego w zgłoszeniu celnym wartości celne towarów nie mogły stanowić ceny faktycznie zapłaconej lub należnej, o której mowa w art. 29 WKC, gdyż podana wielkość, w obliczu powyższych dokumentów, jest nieobiektywna. Takie działania organów celnych sąd uznał za wystarczające do podważenia wiarygodności zgłoszenia celnego, a wyprowadzone wnioski, w wyniku analizy pozyskanego materiału porównawczego, za spójne i logiczne. Zgodzić się trzeba z organami, że poddane analizie materiały porównawcze oraz wskazane przez nie dokumenty były wystarczające i miarodajne do zakwestionowania wartości transakcyjnej przedmiotowych towarów. Chodzi tu przede wszystkim o chińskie deklaracje eksportowe nr [...] i nr [...]. Podkreślić należy, że postanowienia umowy między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych wyraźnie stanowią, że celem jej zawarcia było dążenie do dokładnego ustalania wysokości ceł i innych podatków, w szczególności w celu właściwego stosowania przepisów dotyczących wartości celnej, pochodzenia i klasyfikacji taryfowej, by ograniczyć wszelkie działania sprzeczne z przepisami celnymi, które szkodzą interesom ekonomicznym, podatkowym i handlowym umawiających się stron. Organy celne stron udzielają więc sobie wzajemnej pomocy, przekazując informacje służące właściwemu stosowaniu przepisów celnych, zapobieganiu naruszeniom, prowadzeniu dochodzeń oraz zwalczaniu wszelkich działań sprzecznych z przepisami celnymi, a pomoc ta dotyczy wszystkich organów administracyjnych umawiających się stron. Z postanowień art. 11 ust. 2 ww. umowy wyraźnie wynika, że na żądanie organu wskazującego organ otrzymujący wniosek udziela informacji pozwalających stwierdzić prawdziwość dokumentów urzędowych okazanych przy zgłoszeniu towaru organom celnym wnioskującej strony, czy towary zostały prawidłowo wywiezione bądź odpowiednio wwiezione na terytorium jednej z umawiających się stron. Organ otrzymujący wniosek przekazuje na piśmie wyniki badania organowi wnioskującemu wraz z odpowiednimi dokumentami. Podstawą weryfikacji tej wartości nie mogły być więc, wbrew twierdzeniom skarżącego, wartości wskazane w świadectwie pochodzenia, jak i faktury, czy też inne wskazane przez niego dokumenty, co do których istnieje podejrzenie, że są nieprawidłowe lub sfałszowane. Ponadto świadectwo pochodzenia nie jest dokumentem odzwierciedlającym wartość celną, jako cenę faktycznie należną lub zapłaconą, lecz jest jedynie dokumentem potwierdzającym pochodzenie towaru. Skoro więc wartość celna wwiezionego do Wspólnoty przedmiotowego towaru nie mogła zostać ustalona na podstawie art. 29 WKC wskutek zakwestionowania wiarygodności zgłoszenia celnego, to organy miały podstawy do odmowy zastosowania ustalenia jej metodą wartości transakcyjnej, zgodnie z postanowieniami art. 181 a RWKC.

W takim wypadku zasadnie przeszły do drugiego etapu, tj. ustalania wartości celnej towaru, zgodnie z treścią art. 30 WKC. Również i w tym etapie postępowania postimportowego organy w sposób przekonywujący wykazały, że nie mogły ustalić wartości celnej przedmiotowego towaru metodą zastępczą - wartości transakcyjnej towarów identycznych, gdyż mimo że są to towary tego samego typu, rodzaju, posiadające ten sam skład surowcowy i są klasyfikowane w tej samej pozycji taryfy celnej, nie można było uznać ich, że spełniające cechy towarów identycznych. Pozostało więc organom ustalenie wartości celnej towarów metodą wartości transakcyjnej towarów podobnych, a więc towarów, które zostały wytworzone w tym samym kraju, co towary podlegające wycenie, które nie będąc podobnymi pod każdym względem, posiadają podobne cechy i skład materiałowy, co pozwala im pełnić te same funkcje i być towarami handlowo wymiennymi. Także i w tym zakresie organy wykazały, że uzyskane dokumenty w postaci ww. chińskich deklaracji eksportowych były wystarczającym materiałem porównawczym do ustalenia tą metodą wartości celnej przedmiotowych towarów, wobec postanowień wskazanej umowy między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych. Za każdym razem, jak wykazały organy, brano pod uwagę towary sprzedane przez chińską firmę B Ltd w celu wywozu do Wspólnoty, pochodzące z Chin, posiadające ten sam skład surowcowy/materiały, będące jednakowej jakości i o jednakowej renomie ( w dokumentach wskazano na drugą klasę jakości), tego samego rodzaju, sprzedawane na tym samym poziomie handlu. Trafnie więc organy uznały, że powyższe wyszczególnienie bezsprzecznie dowodzi, że porównywane towary były towarami podobnymi w myśl art. 30 ust. 2 lit b) WKC. Także tutaj, skoro zakwestionowana wartość celna obejmowała dostawę bez frachtu, to to przy jej obliczeniu uwzględniono średnią cenę frachtu morskiego doliczając kwoty tego rodzaju transportu. Przedstawiony przez organy sposób wyliczenia wartości celnej metodą wartości transakcyjnej towarów podobnych nie budzi więc wątpliwości. Powyższe dowodzi, że porównywane towary są towarami podobnymi, o których mowa w art. 151 w zw. z art. 142 ust. 1 lit. d RKWC. Zatem w zakresie ustalania wartości celnej w niniejszej sprawie metodą wartości transakcyjnej towarów podobnych nie doszło do uchybień po stronie organu celnego. Kryteria klasyfikacji towarów zawarte w skardze nie mają odzwierciedlenia w powołanych powyżej przepisach prawa. Natomiast analiza materiału dowodowego potwierdziła, że dane pochodzące z chińskich deklaracji wywozowych mogą być podstawą do ustalenia wartości celnej metodą towarów podobnych.

Podniesiony w skardze argument odnoszący się do treści wyroku z dnia 21 czerwca 2016 r., sygn. akt l GSK 1828/14, którym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w analogicznej sprawie wskazując na wadliwość procedowania organów celnych w zakresie oparcia się na wydruku z ewidencji administracji chińskiej nie jest aktualny, a tym samym zasadny, gdyż NSA wyrokiem z dnia 30 czerwca 2017 r. sygn. akt l GSK 278/17, po ponownym rozpatrzeniu przedmiotowej sprawy, wydał wyrok oddalający skargę kasacyjną i podnoszone przez R. A. zarzuty.

Wobec tego nie mogły zostać uznane za wiarygodne dokumenty dołączone przez skarżącego do ww. zgłoszeń celnych, gdyż wskazane w nich ceny towarów, jak wykazały organy, nie odzwierciedlały faktycznej ceny ich zakupu. Sąd nie uznał wobec tego zasadności zarzutów skargi naruszenia w tym względzie przepisów postępowania.

W ocenie sądu organy zebrały materiał dowodowy w stopniu wystarczającym do wydania decyzji i materiał dowodowy potwierdza zasadność podjętych rozstrzygnięć. Ocena tego materiału mieści się w granicach swobodnej oceny i nie jest oceną dowolną. Wszystkie dokumenty sporządzone w językach obcych, istotne z punktu widzenia rozstrzygnięcia, zostały przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego. Przebieg postępowania został szczegółowo opisany w uzasadnieniach decyzji organu l instancji wraz z podaniem dokumentów, jakie organ ten włączył do akt. Organ odwoławczy z kolei rozpoznał ponownie sprawę i ustosunkował się do wszystkich zarzutów skarżącego, dokładnie motywując swoje stanowisko, co do prawidłowości określenia wartości celnej towarów i określenia należności celnych podlegających retrospektywnemu zaksięgowaniu.

Natomiast zarzuty skargi w zakresie naruszenia przepisów ustawy o podatku od towarów i usług wykraczają poza zakres przedmiotowy niniejszego postępowania, w którym wszak organ celny określił jedynie kwotę długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu.

Mając powyższe na uwadze sąd w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a. oddalił skargę.