Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 255/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu w części
Powołane przepisy: article: art. 147 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 40 ust. 1, art. 91 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 506
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity
article: art. 4 ust. 1, art. 4 ust. 2 pkt 5, art. 4 ust. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2019 poz 2010
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.

SENTENCJA

Dnia 10 listopada 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Adamczewski, Sędziowie: Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 listopada 2020 roku sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Bełchatowie na uchwałę Rady Gminy Bełchatów z dnia 13 czerwca 2018 roku nr LII/456/2018 w sprawie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Bełchatów 1. stwierdza nieważność § 9 ust. 4 i 6, § 14, § 15 ust. 3 i 4 regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Bełchatów, stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały; 2. oddala skargę w pozostałej części. ał


UZASADNIENIE

Prokurator Rejonowy w Bełchatowie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę nr LII/456/2018 Rady Gminy Bełchatów z dnia 13 czerwca 2018 r. w sprawie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Bełchatów. Zaskarżonej uchwale zarzucono:

1) istotne naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2019 r. poz. 506 ze zm.), dalej w uzasadnieniu przywoływanej jako "u.s.g.", oraz art. 6r ust. 2d i 3a, art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2019 r. poz. 2010 ze zm.), dalej w uzasadnieniu przywoływanej jako "u.c.p.g.", polegające na przekroczeniu przez Radę Gminy Bełchatów upoważnienia ustawowego do wydania przedmiotowej uchwały, poprzez ustalenie w § 9 ust. 1 w związku z § 10 Regulaminu utrzymania czystości i porządku w gminie, stanowiącego załącznik do ww. uchwały, zapisów dotyczących minimalnej pojemności pojemników w połączeniu z sumaryczną minimalną normą ilościową gromadzenia odpadów bez podziału na rodzaje odpadów i przystosowanych do ich gromadzenia pojemników, co prowadzi do rzeczywistego wprowadzenia maksymalnej liczby pojemników i jednocześnie wprowadza ograniczenia ilościowe odbieranych odpadów z nieruchomości, niezależnie od faktycznego zapotrzebowania i faktycznej ilości wyprodukowanych odpadów, nie wskazując w zaskarżonym regulaminie innej możliwości przekazania odpadów albo możliwości uzyskania przez mieszkańca dodatkowego pojemnika na odpady komunalne;

2) istotne naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 i art. 41 ust. 1 u.s.g. oraz art. 6r ust 2d, 3a i 4, a także art. 4 ust. 1 i 2 u.c.p.g. polegające na przekroczeniu przez Radę Gminy Bełchatów upoważnienia ustawowego do wydania przedmiotowej uchwały, poprzez ustalenie w § 9 ust. 4 Regulaminu utrzymania czystości i porządku w gminie zapisów skutkujących wprowadzeniem obowiązku skorzystania z usług dodatkowych w postaci pojemnika na odpady służące do gromadzenia odpadów powstających w wyniku prowadzenia robót budowlano-remontowo-rozbiórkowych, jednocześnie wprowadzając w § 4 pkt 13 w związku z § 5 pkt 6 ww. Regulaminu możliwość zbierania i samodzielnego przekazywania do Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych w Zawadach, co skutkuje wewnętrzną sprzecznością przedmiotowych zapisów.

3) istotne naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 15 i art 40 i art. 41 ust. 1 u.s.g. oraz art. 6r ust 2d, 3a i 3b, a także art. 4 ust. 1 i 2 u.c.p.g. polegające na przekroczeniu przez Radę Gminy Bełchatów upoważnienia ustawowego do wydania przedmiotowej uchwały, poprzez ustalenie w § 8 ust. 1 pkt 5 Regulaminu utrzymania czystości i porządku w gminie zapisów skutkujących wyłączeniem odbierania bioodpadów w okresie od listopada do marca, gdyż zgodnie z treścią § 9 ust. 5 pkt 6 w okresie od listopada do marca pojemniki oznaczone napisem BIO przeznaczone są na popiół z palenisk gospodarstw domowych.

4) istotne naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 i art. 41 ust. 1 u.s.g. art. 4 ust. 1 i 2 u.c.p.g. polegające na wprowadzeniu w § 14 ust. 3 ww. Regulaminu zapisu nakazującego wykorzystywać przez mieszkańców bioodpady poprzez kompostowanie w przydomowych kompostownikach.

5) istotne naruszenie polegające na wewnętrznej sprzeczności, niespójności i niejasności interpretacyjnej regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Bełchatów odnośnie:

a. wprowadzeniu w § 4 pkt 6 ww. Regulaminu podziału odpadów komunalnych ulegających § 5 pkt 1, iż bioodpady będą zbierane oddzielnie, bez wskazania pojemnika, do którego mieszkańcy mają zbierać odpady zielone;

b. wprowadzeniu w § 8 ust 1 pkt 6 Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy nowego rodzaju odpadów w postaci popiołu z palenisk gospodarstw domowych, bez uwzględnienia tych odpadów w § 4 ww. Regulaminu;

Na podstawie sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o stwierdzenie nieważność uchwały w zaskarżonym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Bełchatów wniosła o jej oddalenie. Jednocześnie Rada Gminy przyznała, że sformułowane w skardze zarzuty zasługują na uwzględnienie, jednakże nie jest to wystarczający powód, aby na żądanie skarżącego Prokuratora Rejonowego w Bełchatowie dokonywać zmian w trybie natychmiastowym. Każdy organ władzy publicznej stosujący prawo, w tym prawo miejscowe, w ocenie Rady winien dążyć do jego egzekwowania przy zachowaniu zasady racjonalności i ekonomiki postępowania. Zmiana regulacji dotyczących codziennych spraw mieszkańców winna odbywać się z odpowiednim wyprzedzeniem i z uwzględnieniem ich uzasadnionych interesów. Kierując się tymi zasadami Rada Gminy Bełchatów wskazał, iż w najbliższym możliwym terminie po dokonaniu stosownych uzgodnień z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w Bełchatowie podejmie uchwałę zmieniającą uchwałę Nr LII/456/2018 w kwestionowanym zakresie. Wobec powyższego w ocenie organu żądanie wcześniejszego stwierdzenia jej nieważności przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi jest co najmniej przedwczesne i tym samym nieuzasadnione.

W dniu 3 listopada 2020r. Rada Gminy Bełchatów podjęła uchwałę nr XXVIII/205/2020 w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Bełchatów, uchylając zaskarżoną uchwałę Rady Bimy Bełchatów z dnia 13 czerwca 2018 r. nr LII/456/2018 (§ 2 uchwały nr XXVIII/205/2020).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się częściowo zasadna.

Na wstępne wyjaśnić należy, iż sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W okolicznościach niniejszej sprawy należy potwierdzić wypełnienie się powyższych warunków, akcentując w szczególności realne zagrożenie epidemiologiczne dla zdrowia uczestników postępowania występujące na terenie miasta będącego siedzibą tutejszego Sądu.

W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle zaś art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. sądy administracyjne właściwe są w sprawach z zakresu kontroli zgodności z prawem uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego oraz aktów organów administracji rządowej stanowiących przepisy prawa miejscowego. Stosownie do treści art. 147 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności. W razie niestwierdzenia powyższych okoliczności skarga podlega oddaleniu (art. 151 P.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Gminy Bełchatów z dnia 13 czerwca 2018 r. nr LII/456/2018 w sprawie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Bełchatów. Skarga została złożona przez prokuratora, co oznacza, że nie musiała być poprzedzona wyczerpaniem środków zaskarżenia (art. 52 § 1 P.p.s.a.), a ponieważ dotyczy ona aktu prawa miejscowego, jej wniesienie nie było też ograniczone żadnym terminem (art. 53 § 2a i § 3 P.p.s.a.).

Akty prawa miejscowego, do których należy zaskarżona uchwała zawierająca wskazany regulamin utrzymania czystości i porządku, w rozumieniu art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP są źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Ustanawianie aktów prawa miejscowego należy do kompetencji organów samorządu terytorialnego, które czynią to wyłącznie na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. W świetle art. 7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Oznacza to, że materia uregulowana wydanym aktem normatywnym powinna wynikać z upoważnienia ustawowego i nie może przekraczać zakresu tego upoważnienia. Regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie uzupełnienie przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtujących prawa i obowiązki ich adresatów. Uwzględniając hierarchiczność źródeł prawa akty tego typu mają charakter zależny od źródeł prawa wyższego rzędu, czego konsekwencją jest stanowisko, że nie mogą normować materii uregulowanych aktami wyższego rzędu, a nadto nie mogą wykraczać poza zakres delegacji ustawowej.

Jednocześnie wyjaśnić należy, że zasady podejmowania uchwał lub aktów organu gminy wyznaczają przepisy u.s.g. Przepis art. 40 ust. 1 u.s.g. przyznaje gminie prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy na podstawie upoważnień ustawowych. Oznacza to, że jeżeli podstawą aktu prawa miejscowego jest upoważnienie ustawowe, rada gminy nie może w żaden sposób wystąpić poza przedmiotowe granice upoważnienia zawartego w ustawie. Powyższa ustawa określa także konsekwencje wadliwości takich aktów. Przepis art. 91 ust. 1 u.s.g. uznaje za nieważne uchwały sprzeczne z prawem. Jednocześnie w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności takiego aktu, ograniczając się do wskazania, iż wydano go z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Zestawienie powyższych regulacji pozwala uznać, że istnieją dwa rodzaje wad uchwały: nieistotne naruszenia prawa oraz sprzeczności z prawem, która obejmuje naruszenia prawa o charakterze istotnym. Istotne naruszenie prawa to niezgodność uchwały z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc Konstytucją RP, ustawami, aktami wykonawczymi oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego, która jest oczywista i bezpośrednia (vide: wyrok NSA z dnia 29 listopada 2006 r. sygn. akt I OSK 1287/06, www.orzeczenia.nsa.gov.pl) i prowadzi do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (vide: wyrok TK z dnia 9 grudnia 2003 r. sygn. akt P 9/02, OTK-A 2003/9/100). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że do istotnych naruszeń prawa, skutkujących nieważnością uchwały organu gminy należy naruszenie m.in.: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał; podstawy prawnej podejmowania uchwał; przepisów prawa ustrojowego; przepisów prawa materialnego oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (vide: wyrok NSA z dnia 11 lutego 1998 r. sygn. akt II SA/Wr 1459/97, OwSS 1998/3, poz. 79. 2039).

Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 4 u.c.p.g. Powyższy przepis stanowi, że rada gminy, po zasięgnięciu opinii państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy, zwany dalej "regulaminem", który jest aktem prawa miejscowego. Regulamin określa szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące zagadnień enumeratywnie wymienionych w art. 4 ust. 2 u.c.p.g. Nie budzi wątpliwości, że regulamin nie może wykraczać poza materie przewidziane w art. 4 u.c.p.g. Przepis ten zawiera delegację ustawową dla wydania aktu prawa niższej rangi, ściśle określając zakres spraw, które mogą być przedmiotem unormowania uchwały rady gminy. Nie daje on prawa radzie gminy ani do stanowienia aktów prawa miejscowego regulujących zagadnienia inne niż wymienione w przywołanym przepisie, ani podejmowania regulacji w inny sposób niż wskazany przez ustawodawcę, gdyż oznaczałoby to wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. Regulacja powyższa ma charakter wyczerpujący, co należy rozumieć w ten sposób, że uchwalając na jego podstawie regulamin, rada gminy powinna zawrzeć w nim postanowienia odnoszące się do wszystkich enumeratywnie wymienionych w ustawie zagadnień. Wskazując zakres zagadnień, które mogą być objęte regulaminem, ustawodawca posłużył się sformułowaniem "regulamin określa", co prowadzi do wniosku, że treść regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. Tym samym wszelkie odstępstwa od katalogu sformułowanego w art. 4 ust. 2 u.c.p.g. przesądzają o naruszeniu przepisu upoważniającego i konstytucyjnej zasady praworządności w zakresie stanowienia prawa miejscowego. Stanowi to istotne naruszenie prawa, którego skutkiem jest stwierdzenie nieważności aktu w całości bądź w części.

Przechodząc do oceny zarzutów skargi wskazać trzeba, że zasadny okazał się zarzut nieuprawnionego nałożenia na właściciela nieruchomości prowadzącego roboty budowlano-remontowo-rozbiórkowe obowiązku zgłaszania w Urzędzie Gminy Bełchatów potrzeby podstawienia pojemnika służącego do gromadzenia odpadów powstających w wyniku powyższych robót w ramach usług dodatkowych (§ 9 ust. 4 załącznika do zaskarżonej uchwały). Powyższe postanowienie zaskarżonej uchwały pomija zupełnie treść art. 4 ust. 1 i 2 u.c.p.g. wprowadzając nieznany ustawie obowiązek obarczający właściciela nieruchomości polegający na notyfikowaniu organom gminy prac o charakterze remontowo-budowlanych prowadzonych na terenie nieruchomości, a dodatkowo usuwanie odpadów powstałych w takim procesie uważa za usługę dodatkową. Trafnie wskazuje Prokurator, iż w tym zakresie zaskarżona uchwała wykracza poza delegację ustawową stanowiąc istotne naruszenie prawa.

Należy także podzielić zarzut skargi tyczący § 9 ust. 5 pkt 6 załącznika do zaskarżonej uchwały, który limituje w czasie możliwość gromadzenia w pojemnikach BIO popiołu z palenisk gospodarstw domowych. Postanowienia zaskarżonej uchwały wskazujące, iż ww. popiół może być gromadzony selektywnie w odpowiednich pojemnikach tylko w okresie od listopada do marca nie tylko pozostaje w sprzeczności z ideą podejmowania racjonalnych środków prawnych służących ochronie środowiska, życia i zdrowia ludzi, które miałby zapobiegać i zmniejszać negatywny wpływ na środowisko wytwarzania odpadów, ale także dodatkowo nakłada na właścicieli nieruchomości obowiązek przechowywania popiół z palenisk gospodarstw domowych powstałych w okresie od kwietnia do października, który to obowiązek nie wynika z przepisów u.c.p.g. W tym zakresie zaskarżona uchwała wykracza poza delegację ustawową, a tym samym stanowi istotne naruszenie prawa.

W kontekście powyższych uwag nie można jednak zaakceptować stanowiska Prokuratora o wyłączeniu odbierania bioodpadów w okresie od listopada do marca. Skarga sformułowana w tym zakresie nie jest oparta na prawdzie. Postanowienie § 8 ust. 1 pkt 5 załącznika zaskarżonej uchwały jedynie ogranicza częstotliwość usuwania bioodpadów w okresie od listopada do marca, w porównaniu do tej częstotliwości, która jest przewidziana w okresie od kwietnia do października. Takie uregulowanie powyższej kwestii uznać należy za dopuszczalne. Brak jest natomiast zależności usuwania bioodpadów w okresie od listopada do marca, od usuwania w tym okresie popiołu z palenisk gospodarstw domowych. Postanowienia zaskarżonej uchwały nie wskazują ograniczeń w jednoczesnym usuwaniu powyższych odpadów. Tym samym należy wskazać, iż nietrafny okazał się zarzut naruszenia § 8 ust. 1 pkt 5 załącznika do zaskarżonej uchwały.

Na kanwie powyższych uwag nie można także zgodzić się z zarzutem niejasności treści zaskarżonej uchwały w zakresie rozumienia pojęcia bioodpady. Jakkolwiek, definiując w § 4 załącznika do uchwały wymagania w zakresie selektywnej zbiórki odpadów, lokalny prawodawca posłużył się pojęciem "odpady komunalne ulegające biodegradacji z podziałem za bioodpady i odpady zielone", to powyższy zapis nie ogranicza możliwości zbierania wszystkich odpadów biodegradowalnych do pojemnika BIO, a treść § 5 ust. 1 załącznika do uchwały nie może być odczytywana jako zawierająca w tym zakresie jakiegokolwiek ograniczenie. Podobnie jako wada zaskarżonej uchwały nie może być poczytywany brak wskazania w § 4 załącznika do uchwały odpadu do selektywnego zbierania w postaci popiołu z palenisk gospodarstw domowych, skoro uchwała wskazuje rodzaj pojemnika, do którego popiół ten winien być składowany. Tym samym zarzut skargi sformułowany w powyższym zakresie okazał się niezasadny.

Za trafnie podniesiony uznać należy natomiast zarzut naruszenia § 14 ust. 3 załącznika do zaskarżonej uchwały, choć należy wskazać – dokonując kontroli zaskarżonego aktu także poza zakresem zarzutów i wniosków skargi (art. 134 § 1 P.p.s.a.) – że istotną wadę prawną zawiera cały § 14 załącznika do uchwały. Przepis ten wypełnia Rozdział 4 załącznika noszący tytuł: "Inne wymagania wynikające z wojewódzkiego planu gospodarki odpadami". Nie ulega wątpliwości, iż art. 4 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g. wskazuje na możliwość ukształtowania w regulaminie utrzymania czystości i porządku w gminie innych wymagań wynikających z wojewódzkiego planu gospodarki odpadami. Oznacza to tyle, że określone postanowienia owego dokumentu programowania gospodarki odpadami powstałego na szczeblu wojewódzkim mogą stać się prawem lokalnym w następstwie ich przetransponowania do aktu prawa miejscowego. W zawiązku z tym konieczne jest odnalezienie w owym dokumencie programowym zapisów, których treść będzie możliwa do przeniesienia do tekstu aktu prawnego, tak aby mogła regulować prawa i obowiązki określonej lokalnej społeczności. Na terenie województwa łódzkiego obowiązuje uchwała Sejmiku Województwa Łódzkiego z dnia 20 czerwca 2017 r. nr XL/502/17 w sprawie uchwalenia Planu gospodarki odpadami dla województwa łódzkiego na lata 2016–2022 z uwzględnieniem lat 2023–2028 (https://bip.lodzkie.pl/uchwa%C5%82y-v-kadencji-sejmiku-2014-2018). Analiza owego dokumentu nie dostarcza informacji mogących stanowić podstawę do formułowania w zaskarżonej uchwale takich postanowień jak chociażby: zobowiązanie wytwórcy odpadów do stosowania takich form konsumpcji, które będą minimalizować ilość wytwarzanych odpadów, czy też zobowiązanie do stosowania w pierwszej kolejności kompostowania bioodpadów w przydomowych kompostownikach. Również zawarte w zaskarżonej uchwale zalecenia w zakresie postępowania z odpadami, które same w sobie mogą być nawet uznane za rozsądne, nie znajdują oparcia w treści ww. dokumentu programowego. Plan gospodarki odpadami dla województwa łódzkiego nie wskazuje bowiem dyrektyw postępowania wytwórcy odpadów prowadzących do ograniczenia ilości odpadów lub zmniejszenia ich objętości. Tym samym brak łączności postanowień § 14 załącznika do zaskarżonej uchwały z treścią Planu gospodarki odpadami dla województwa łódzkiego na lata 2016 – 2022 z uwzględnieniem lat 2023 – 2028, nakazuje uznać całą treść owego przepisu za podjętą z naruszeniem art. 4 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g.

Nie można natomiast potwierdzić zasadności zarzutu naruszenia § 9 ust. 1 i § 10 załącznika do zaskarżonej uchwały. W skardze, na kanwie powyższych postanowień uchwały, sformułowane zostało stanowisko o wprowadzeniu przez lokalnego prawodawcę rzeczywistych ograniczeń ilościowych odbieranych odpadów przy określeniu maksymalnej ilości pojemników na odpady. Formułując powyższe stanowisko autor skargi zdaje się nie dostrzegać, iż ww. przepisy uchwały posługują się pojęciem minimalnych wielkości, tak w zakresie pojemności pojemników do zbierania odpadów (§ 9 ust. 1 załącznika), jak norm gromadzenia odpadów (§ 10 załącznika). Koniunkcja obu tych wielkości nie może zatem prowadzić do limitowania ilości odbieranych odpadów. Tym samym zarzut naruszenia ww. przepisów okazał się niezasadny.

Analiza zaskarżonej uchwały dokonana na gruncie art. 134 §1 P.p.s.a. dostarcza informacji wskazujących na przekroczenie przez prawodawcę delegacji ustawowej także w zakresie § 15 ust. 3 i 4 załącznika do uchwały. Należy podkreślić, że mocą art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g. przyznano gminom kompetencje jedynie w zakresie określania wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, w tym także zakazu ich utrzymywania na określonych obszarach lub w poszczególnych nieruchomościach. Natomiast ww. przepisy uchwały regulują sposób utrzymania zwierząt gospodarskich na terenach, na których zwierzęta te mogą być utrzymywane. Taki zakres regulacji prawnej nie został przewidziany w art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g., a tym samym § 15 ust. 3 i 4 załącznika do uchwały uznać należy za istotnie naruszający treść delegacji ustawowej wynikającej z art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g.

Odnosząc się natomiast do zawartego w odpowiedzi na skargę stanowiska o nieuwzględnianiu skargi z uwagi na prace legislacyjne nad zmianą uchwały, a końcowo z uwagi na jej derogację, to zaznaczyć należy, że utrata mocy zaskarżonej uchwały, na skutek podjęcia przez Radę Gminy Brzeziny uchwały nr XXVIII/205/2020 z dnia 3 listopada 2020 r. derogującej zaskarżony akt prawa miejscowego, nie przesądza o bezprzedmiotowości niniejszej skargi. Zauważyć bowiem należy, że zaskarżona uchwała do czasu utraty mocy miała zastosowanie do stanów faktycznych zaistniałych w czasie jej obowiązywania na terenie właściwości organu. Dopiero stwierdzenie jej nieważności wywołuje skutek od chwili wydania wadliwej uchwały, co ma znaczenie dla oceny czynności prawnych podjętych na jej podstawie. Zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej nie czyni zbędnym wydania przez sąd wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała mogła być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie lub zmianę (vide: uchwała TK z dnia 14 września 1994 r. sygn. akt W. 5/94 (Dz.U. z 1994 r. nr 109, poz. 527); wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2005 r. sygn. akt OSK 1290/04; wyrok NSA z dnia 27 września 2007 r. sygn. akt II OSK 1046/07, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym utrata mocy zaskarżonej uchwały nie czyni tamy dla rozpoznania wniesionej skargi.

Z wszystkich opisanych powodów Sąd uznał wniesioną skargę za zasadną w części i w efekcie, na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. stwierdził nieważność § 9 ust. 4 i 6, § 14, § 15 ust. 3 i 4 załącznika do zaskarżonej uchwały. W pozostałym zakresie skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu (art. 151 P.p.s.a.).

dc