Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2817/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-30 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 § 3 i 5
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Bożena Zwolenik po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia ... sierpnia 2016 r. nr ... w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe z tytułu nierozliczenia dotacji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

J. S. zawarł w skardze – sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika – wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi przedstawił argumentację przemawiającą za jej uwzględnieniem, która w jego ocenie uzasadnia także wniosek o wstrzymanie.

Następnie, pismem procesowym z dnia 10 stycznia 2017 r. pełnomocnik skarżącego zwrócił się o rozpatrzenie zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc, iż organ złożył wniosek egzekucyjny wraz z tytułem wykonawczym do organu egzekucyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; zwanej dalej: "p.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne ku temu okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Z brzmienia cytowanego przepisu wynika jednoznacznie, że postanowienie Sądu wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji ma charakter wyjątkowy, tzn. jest odstępstwem od ogólnej reguły, w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, przy czym obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji spoczywa na stronie, która domaga się wydania takiego orzeczenia. Zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania może nastąpić jedynie wtedy, gdy ujawnione zostaną okoliczności uzasadniające jej zastosowanie, albowiem zasadą jest wykonywanie zaskarżonych aktów, zwłaszcza decyzji administracyjnych.

Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa ciężar uprawdopodobnienia, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie zaskarżonego orzeczenia jest uzasadnione. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody i niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r. o sygn. akt II GSK 1799/11, LEX nr 965117).

Oceniając wniosek skarżącego, w pierwszej kolejności zauważyć należy, że w świetle omawianego przepisu, wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą uzasadniać podnoszone w skardze zarzuty wskazujące na wydanie decyzji z naruszeniem prawa. Podkreślenia bowiem wymaga, iż na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu Sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w toku postępowania administracyjnego, a zatem niedopuszczalne jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwości danego rozstrzygnięcia. Stąd podniesione w skardze zarzuty przeciwko decyzji, nie mogą stanowić skutecznego argumentu w kwestii wstrzymania jej wykonania (por. postanowienia NSA z dnia 26 kwietnia 2004 r. o sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zauważyć następnie należy, iż autor wniosku – będący profesjonalnym pełnomocnikiem – nie przedstawił żadnych argumentów przemawiających bezpośrednio za uwzględnieniem wniosku, nie wskazał nawet czy w przypadku skarżącego wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Niezależnie od powyższego, Sąd badając przedmiotowy wniosek stwierdził, iż skarżący nie wykazał ziszczenia się żadnej z przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.

Oceniając wniosek w zakresie badania przesłanki dotyczącej niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody materialnej zauważyć należy, iż obawa tego rodzaju nie została uprawdopodobniona, w szczególności skarżący nie wykazał, iż niebezpieczeństwo takie w jego przypadku realnie zachodzi, nie poparł nadto swoich twierdzeń żadnymi dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej. W judykaturze wskazuje się, że dokumentami tego rodzaju mogą być w szczególności zeznania podatkowe, rachunki bankowe, dokumenty finansowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą czy rolniczą. Sąd podejmujący rozstrzygnięcie w tej kwestii musi mieć bowiem możliwość dokonania analizy oraz oceny materiału, pozwalającego zająć stanowisko co do zaistnienia ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2016 r. o sygn. akt II GZ 1036/15). Zauważyć nadto należy, iż z regulacji art. 61 § 3 p.p.s.a. wyraźnie wynika, że szkoda ta nie może być jakakolwiek, ale musi być znaczna. Tym samym aby uznać za prawdopodobne spełnienie omawianej przesłanki konieczne jest zestawienie kwoty zwrotu z możliwościami płatniczymi skarżącego. W tym celu skarżący winien jasno i przejrzyście zobrazować swoją sytuację finansową, a także poprzeć twierdzenia odpowiednimi dokumentami.

Sąd podkreśla przy tym, iż – co do zasady – nawet trudna sytuacja finansowa strony nie powoduje sama przez się ziszczenia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w omawianym przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy rzecz ujmując, strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. Natomiast za wstrzymaniem wykonania aktu nie mogą przemawiać same obiektywne, przedstawione przez stronę trudności, pojawiające się w prowadzonej działalności gospodarczej, bowiem w postępowaniu o udzielenie ochrony tymczasowej badany jest wpływ wykonania zaskarżonego aktu na sytuację majątkową strony, a nie wpływ na tą sytuację jakichkolwiek innych czynników (por. postanowienie NSA z dnia 21 marca 2013 r. o sygn. akt I FZ 15/13).

Odnosząc się z kolei do drugiej z ustawowych przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej wskazać trzeba, iż rodzaj nałożonego obowiązku, tj. zobowiązanie do zwrotu środków pieniężnych, nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. W sytuacji ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu skarżącemu kwoty pieniężnej orzeczonej w skarżonej decyzji. Nie ma przy tym znaczenia kwestia skomplikowanego odzyskania uiszczonych kwot i czasu ich odzyskania, gdyż w wypadku pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia będą mu przysługiwały określone środki prawne, które doprowadzą do zwrotu przez organ zapłaconych należności, w tym również z odsetkami (por. postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2009 r. o sygn. akt sygn. akt II GZ 80/09). Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2013 r. o sygn. akt II GZ 684/13, LEX nr 1432682).

W tym miejscu wskazać dodatkowo trzeba, iż Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2012 r. o sygn. akt II GZ 455/12, w którym wskazano, iż postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności wydawane jest wyjątkowo, na wniosek skarżącego i nie stosuje się w odniesieniu do niego treści art. 49 p.p.s.a. Oznacza to, że w przypadku nieuzasadnienia lub niedostatecznego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności przewodniczący nie ma obowiązku wzywania strony do jego uzupełnienia lub poprawienia, a inicjatywa dowodowa i odpowiedzialność za skuteczność złożonego wniosku spoczywa w całości na wnioskodawcy. Sąd w tej kwestii nie jest także zobligowany do dokonywania jakichkolwiek ustaleń z urzędu.

Końcowo wskazać należy, iż z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, kwestia złożenia wniosku egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym do organu egzekucyjnego, nie mogła stanowić samoistnej przesłanki do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania należności pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualne jej uwzględnienie nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, bowiem w takim wypadku wskazana zaskarżoną decyzją należność zostanie stronie skarżącej zwrócona. Należy również wskazać, że uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (zob. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014 r. o sygn. akt I OZ 737/14, LEX nr 1529107). Dodatkowo podnieść należy, iż Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie może wstrzymać postępowania egzekucyjnego, bowiem nie jest to postępowanie prowadzone w granicach tej samej sprawy. Natomiast w razie wszczęcia wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego, przysługuje mu prawo złożenia wniosku o wstrzymanie tego postępowania do właściwego organu egzekucyjnego, na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 23 § 6 tej ustawy).

Skoro więc skarżący nie wykazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia mu przez zaskarżoną decyzję znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków – na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 61 § 5 p.p.s.a. – Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.