Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 380/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6204 Środki farmaceutyczne i  materiały medyczne oraz nadzór farmaceutyczny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 2, art. 27c ust. 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1261
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jedn.
article: art. 4 pkt 27, 34, art. 44b, art. 44c ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 224
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 6 lipca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Lubasińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2018 roku sprawy ze skargi D.B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania produktów do obrotu oraz nakazania ich zniszczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r., wydaną na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz.1261), art. 151 § 1 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D. B. od decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z [...] r. zakazującej wprowadzania do obrotu produktów zabezpieczonych w sklepach A ul. A nr 48, B, ul. B 17, C Ł., ul. C 1/[...], D Ł., ul. D 1/[...], E Ł., ul. E 2/[...], orzekającej o ich zniszczeniu i nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że w wyniku podjętych działań kontrolnych 2, 6 i 7 października 2010 r., we wskazanych wyżej sklepach, w których działalność gospodarczą prowadził D. B., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. zatrzymał zakwestionowane produkty, które przekazano do depozytu Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł.. Próbki przesłano do badań w Narodowym Instytucie Leków w W. Na podstawie protokołów z badań z 9 i 20 grudnia 2010 r. stwierdzono, że w badanych próbkach produktów zidentyfikowano analogi strukturalne substancji wymienionych w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 179, poz. 1485 ze zm.), zwanej dalej u.p.n., wszystkie te substancje wykazują działanie psychoaktywne. W większości produktów stwierdzono obecność wielu niezidentyfikowanych związków stanowiących zanieczyszczenia, które mogą pochodzić zarówno z syntezy substancji aktywnych, jak i z niewłaściwych warunków wytwarzania lub/i przechowywania produktów gotowych Mogą to być: nieprzereagowane substancje wyjściowe, półprodukty, produkty uboczne, produkty rozkładu, katalizatory, rozpuszczalniki organiczne, zanieczyszczenia pochodzące z niewłaściwej jakości substancji wyjściowych i inne, w tym przypadkowe. Przebadane produkty zawierały substancje, które wykazują działanie psychoaktywne, a więc są środkami zastępczymi w rozumieniu art. 4 pkt 27 u.p.n. i stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Zgodnie z treścią wskazanego przepisu przez środek zastępczy rozumie się co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną substancję o podobnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy, który może być użyty zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa. Tak skonstruowana definicja obejmuje substancje znajdujące się w oferowanych produktach, wobec których ustawodawca sformułował w art. 44b ust. 1 u.p.n. zakaz ich wytwarzania, przywozu i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W ocenie organu II instancji, wyniki badań wykazały, że kwestionowane produkty są środkami zastępczymi, bowiem zawierają substancje psychoaktywne, które zagrażają zdrowiu i życiu człowieka. Specyfika środków zastępczych odróżniająca je od "klasycznych" narkotyków, polega na wyrafinowanym oszustwie przy wprowadzaniu ich na rynek i utrzymywaniu się z niego poprzez wykorzystanie niezgodnych z prawem działań mających pozory legalności. Łatwo dostępne tzw. "dopalacze" stwarzają poważne zagrożenie dla zdrowia i życia nabywców, rekrutujących się głównie z ludzi młodych. Wymienionych w zaskarżonej decyzji produktów nie można uznać za bezpieczne. Stosowanie takich preparatów jest bardzo niebezpieczne, z czego rzadko zdają sobie sprawę ich nabywcy. Zmiany legislacyjne wprowadzone w u.p.n. zmieniły status tzw. "dopalaczy". Produkty te zakwalifikowane zostały jako środki zastępcze, których wprowadzanie do obrotu obecnie jest zabronione, zgodnie z art. 44b ust. 1 u.p.n. Organ I instancji, wydając zaskarżoną decyzję zastosował jako jedną z podstaw prawnych art. 27c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku z art. 6 ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 875). Organ I instancji uznał, że zastosowanie powyższego trybu jest odzwierciedleniem aktualnie prowadzonego postępowania w sprawie. Zaskarżona decyzja stanowi kontynuację działań w stosunku do podmiotu gospodarczego, wobec którego uprzednio podjęto czynności w zakresie wycofania z obrotu substancji stanowiących zagrożenie zdrowia i życia ludzi. Zakaz wprowadzania zabezpieczonych produktów do obrotu i nakaz ich zniszczenia na koszt strony postępowania leży w interesie społecznym. Wobec powyższego, w ocenie organu II instancji, decyzja z [...] r. jest w pełni uzasadniona.

Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących art. 27c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej przez jego niewłaściwe zastosowanie i obciążenie skarżącego kosztem zniszczenia środków zastępczych oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6, art. 7a i art. 8 k.p.a. przez oparcie rozstrzygnięcia na podstawie prawnej, która nie obowiązywała w dniu wszczęcia postępowania i nie mogła znaleźć zastosowania w sprawie, organ II instancji podniósł, że w dniu wydania decyzji przez organ I instancji [...] r. obowiązywała przywołana podstawa prawna. Przepis art. 27c ust. 6 wszedł w życie 27 listopada 2010 r. w wyniku nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej z 8 października 2010 r. Dalsze postępowanie dotyczące m.in. zniszczenia środków zastępczych zatrzymanych w skontrolowanych sklepach należących do strony, w trybie art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej było prowadzone od 2011 r. (pismo PPIS w Ł. z 11 stycznia 2011 r.). Pełnomocnik skarżącego po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym 28 stycznia 2011 r. nie zgłosił uwag (adnotacja w aktach sprawy). Ustawa z dnia 8 października 2010 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2010 r. Nr 213, poz. 1396), zwana dalej ustawą zmieniającą, nie przewidywała by postępowania wszczęte a niezakończone przed datą jej wejścia w życie – miały być prowadzone według przepisów dotychczasowych. Brak przepisów przejściowych mógł oznaczać, że wolą ustawodawcy było stosowanie przepisów nowych. Zasada niedziałania prawa wstecz ustępuje zatem w tym przypadku zasadzie bezpośredniego działania prawa nowego. Organ I instancji zastosował przepisy prawa adekwatne do zaistniałego stanu faktycznego, tj. postępowania prowadzonego w zakresie zniszczenia zatrzymanych środków zastępczych. Nie do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa byłaby sytuacja, w której osoba sprzedająca środki zastępcze zawierające substancje psychoaktywne, świadomie narażałaby na zagrożenie zdrowia i życia ludzi łamiąc przepisy prawa i nie ponosząc za to żadnych konsekwencji prawnych, np. w postaci kosztów zniszczenia zatrzymanych produktów.

W skardze na powyższą decyzję D. B. wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, a następnie umorzenie postępowania w sprawie.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.:

- art. 6 i art. 8 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia przez organ na podstawie prawnej, która nie obowiązywała w dniu wszczęcia postępowania i nie mogła tym samym znaleźć zastosowania w sprawie;

- art. 7a k.p.a. przez jego niezastosowanie, a w konsekwencji uznanie, że stronę winien obciążać obowiązek nie wynikający w sposób jednoznaczny z przepisów ustawy;

- art. 10 k.p.a. przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że nieskorzystanie przez skarżącego przed wydaniem skarżonej decyzji z przysługującego mu prawa wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oznacza, że skarżący podziela argumentację organu wywiedzioną w niniejszej sprawie;

- art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące utrzymaniem w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy decyzja ta winna zostać uchylona, a postępowanie w sprawie umorzone jako bezprzedmiotowe;

2. obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 27c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji obciążenie skarżącego kosztem zniszczenia środków zastępczych, w sytuacji gdy w dacie wszczęcia postępowania nie obowiązywał przepis uzasadniający obciążenie strony kosztami zniszczenia środków zastępczych.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że ustawa zmieniająca nie zawiera przepisów intertemporalnych uzasadniających jej ewentualne stosowanie do spraw wszczętych przed 27 listopada 2010 r. tj. przed jej wejściem w życie. Zdaniem skarżącego, za całkowicie nieprawidłowe i sprzeczne z zasadami procedury administracyjnej uznać należy stanowisko organu II instancji, zgodnie z którym, brak przepisów przejściowych w powołanej ustawie może oznaczać, iż wolą ustawodawcy było stosowanie przepisów nowych. Zgodnie z art. 7a k.p.a. jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości, co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Uzasadnieniem dla zasady ogólnej rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony jest przekonanie, że zgodnie z wymogami konstytucyjnymi niejasne, niejednoznaczne przepisy prawa nie mogą być interpretowane na niekorzyść strony. W odmiennym przypadku państwo osiągałoby korzyści z wprowadzenia niejasnych przepisów, mogąc stosować je w taki sposób, który byłby najkorzystniejszy z punktu widzenia interesów państwa. Funkcją komentowanego przepisu jest zwiększenie ochrony praw strony przez ograniczenie negatywnych skutków nieprecyzyjnego formułowania przepisów prawa. Skoro zatem organ sam powziął wątpliwości co do możliwości zastosowania w sprawie art. 27c ustawy, winien te wątpliwości rozstrzygnąć na korzyść skarżącego, a nie domniemywać możliwości zastosowania względem skarżącego przepisów dla niego niekorzystnych. 2 października 2010 r. w związku z decyzją Głównego Inspektora Sanitarnego z [...] października 2010 r. przeprowadzono kontrolę w sklepach w Ł. przy ul. D 2/[...], B 17, C 1/[...] oraz A 48 należących do skarżącego. Podczas kontroli pobrano do badań laboratoryjnych próbki produktów, które zostały przekazane do Narodowego Instytutu Leków w W. w celu przeprowadzenia badań laboratoryjnych. Podczas następnych kontroli przeprowadzonych 6 i 7 października 2010 r. na podstawie decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z 6 października 2010 r. zabezpieczono wszystkie środki zastępcze znajdujące się w sklepach skarżącego i przekazano je do depozytu Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł.. Wobec powyższego, postępowanie wszczęte przeciwko skarżącemu toczy się, co najmniej od października 2010 r. tj. od dnia przeprowadzenia pierwszej kontroli w sklepach w Ł. przy ul. D 2/[...], B 17, C 1/[...] oraz A 48. Podejmowanie działań adekwatnych do sytuacji nie może polegać na obciążaniu strony obowiązkiem, co do którego brak jest ustawowej podstawy. Postępowanie przed organem II instancji zainicjowane zostało odwołaniem skarżącego, który konsekwentnie kwestionował działanie organu jako niepoparte przepisami prawa. Organ II instancji nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, wobec czego nie sposób zrozumieć, co do jakich okoliczności miałby wypowiadać się skarżący przed wydaniem decyzji, skoro swoje stanowisko w tym zakresie przedstawił w sposób kompleksowy w treści odwołania. Zdaniem skarżącego, organ winien odstąpić od obciążania strony kosztami zniszczenia środków zastępczych z uwagi na brak podstaw prawnych do wydania decyzji w tym przedmiocie. Zaskarżona decyzja, wydana została bez jakiejkolwiek podstawy prawnej, a uznanie przez organ, że zachodziły podstawy do jej wydania, jest stwierdzeniem zupełnie dowolnym, nie znajdującym poparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, w związku z czym ta decyzja jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji winna być uchylona, a postępowanie umorzone.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. z 2017r. poz.1369 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] r. utrzymująca w życie decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z [...] r. zakazująca D. B. wprowadzenia do obrotu produktów zabezpieczonych w pięciu sklepach w Ł. i orzekającej o zniszczeniu wymienionych produktów na koszt strony postępowania.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2017r. poz.1261 ze zm.), dalej u.P.I.S. oraz ustawy z 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. z 2017r. poz.783 ze zm.) , dalej u.p.n.

Zgodnie z treścią art.27c ust.6 ustawy z 14 marca 1985r. w przypadku stwierdzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, właściwy państwowy inspektor sanitarny zakazuje, w drodze decyzji, wytwarzania produktu lub wprowadzania produktu do obrotu, a także nakazuje wycofanie produktu z obrotu oraz jego zniszczenie na koszt strony postępowania.

W myśl art.4 pkt.27 ustawy z 29 lipca 2005r., w brzmieniu obowiązującym od dnia 27 listopada 2010r. środkiem zastępczym jest substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego w każdym stanie fizycznym lub produkt, roślinę, grzyba lub ich część, zawierające taką substancję, używane zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych; do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów;

Zgodnie z treścią art.4 pkt.34 u.p.n. przez wprowadzenie do obrotu rozumie się udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych;

W myśl art.44b u.p.n. zakazuje się wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych.

Zgodnie z treścią art.44cust.1 u.p.n. w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub produktu, co do którego zachodzi podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym, właściwy państwowy inspektor sanitarny stosuje odpowiednio przepisy art. 27c ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263, z późn. zm.).

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że decyzją z dnia [...] października 2010r. nr [...] Główny Inspektor Sanitarny wycofał z obrotu na terenie całego kraju wyrób o nazwie A, określony jako przeznaczony do celów kolekcjonerskich, oraz wszystkie podobne wyroby mogące mieć wpływ na bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi. Nadto nakazano zaprzestania działalności obiektów służących produkcji, obrotowi hurtowemu lub detalicznemu takich wyrobów oraz nadano decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Wymieniona decyzja została zaskarżona przez D. B. i prawomocnym wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2016r. w spr. VII SA/Wa 1808/15 WSA w Warszawie oddalił skargę.

Następnie w dniach 2,6 i 7 października 2010r. pracownicy Państwowej Powiatowej Inspekcji Sanitarnej w Ł. wraz z funkcjonariuszami Policji dokonali kontroli w pięciu sklepach na terenie Ł., prowadzonych przez D. B., a mianowicie w A przy ul. A nr 48, B przy ul. B 17, C przy ul. C 1/[...], D przy ul. D 1/[...] i E przy ul. E 2/[...]. W czasie kontroli pobrano próbki kilkudziesięciu różnych produktów jakie znajdowały się w sklepach (szczegółowo wymienionych w protokołach kontroli) i przekazano je do badania Narodowi Instytutowi Leków w W.

Jak wynika z czterech protokołów badań N.I.L. (nr [...],[...],[...] i [...]) we wszystkich próbkach zidentyfikowano analogi strukturalne substancji wymienionych w załącznikach do ustawy z 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii, i wszystkie te substancje wykazują działanie psychoaktywne. Nadto w większości produktów stwierdzono obecność wielu niezidentyfikowanych związków stanowiących zanieczyszczenie, które mogą pochodzić zarówno z syntezy substancji aktywnych jak i z niewłaściwych warunków wytwarzania i/lub przechowywania produktów gotowych. Mogą to być: nieprzereagowane substancje wyjściowe, półprodukty, produkty uboczne, produkty rozkładu, katalizatory, rozpuszczalniki organiczne, zanieczyszczenia pochodzące z niewłaściwej jakości substancji wyjściowych i inne, w tym przypadkowe.

Analiza czterech protokołów badań Narodowego Instytutu Leków wskazuje, że produkty zatrzymane w sklepach skarżącego stanowią zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Zawierają bowiem analogii strukturalne substancji wymienionych w załącznikach do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Wymieniona ustawa posiada dwa załączniki i są one wykazem środków odurzających (załącznik nr 1) oraz wykazem substancji psychotropowych (załącznik nr 2). Wszystkie substancje zawarte w produktach zatrzymanych w sklepach D. B. mają działanie psychoaktywne. Wykazują się one taką szkodliwością dla życia i zdrowia ludzi, że ustawodawca nie tylko zakazał ich wytwarzania i wprowadzania do obrotu ale nawet ich posiadania. Nie budzi zatem wątpliwości fakt, że produkty zatrzymane w pięciu sklepach na terenie Ł., prowadzonych przez skarżącego, stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego.

Konsekwencją uznania, że produkty zatrzymane w sklepach D. B. stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego jest wycofanie ich z obrotu oraz nakazanie ich zniszczenia na podstawie art.27c ust.6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Należy zaznaczyć, że przepis art.27c wymienionej ustawy wszedł w życie z dniem 27 listopada 2010r. na podstawie ustawy z 8 października 2010r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U nr 213 poz.1396). Ustawa z 8 października 2010r. nie zawierała przepisów przejściowych. W szczególności brak jest w niej przepisu stanowiącego, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy zastosowanie mają przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że wolą ustawodawcy było aby przepisy znowelizowanej ustawy miały zastosowanie od dnia 27 listopada 2010r. do wszystkich spraw zarówno wszczętych przed jak i po tym dniu. Dodać również należy, iż także w stanie prawnym obowiązującym w czasie kontroli w sklepach skarżącego istniała podstawa do wycofania produktów zagrażających życiu i zdrowiu ludzi. Podstawą tą stanowił art.27 ust.2 u.P.I.S. Pogląd taki wyraził WSA w Warszawie w wyroku z 11 sierpnia 2016r. w spr. VII SA/Wa 1808/15. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w tym orzeczeniu.

Sąd nie podzielił poglądu wyrażonego w skardze, iż w niniejszej sprawie nie powinien mieć zastosowanie art.27c ust.6 u.P.I.S. gdyż nie obowiązywał on w dacie zatrzymania produktów w sklepach D. B. Skarżący w tym zakresie powołał się na treść art.7a § 1 K.p.a. zgodnie z którym w razie wątpliwości co do treści normy prawnej należy je rozstrzygnąć na korzyść strony.

Należy zaznaczyć, że przepis art.7a § 1 K.p.a. wszedł w życie z dniem 1 czerwca 2017r. na podstawie art.1 pkt.2 ustawy z 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U z 2017r. poz.935). Zgodnie z treścią art.16 ustawy z 7 kwietnia 2017r. do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, z tym że do tych postępowań stosuje się przepisy art. 96a-96n ustawy zmienianej w art. 1.

W niniejszej sprawie postępowanie wszczęto przed dniem 1 czerwca 2017r. a więc przepis art.7a K.p.a. nie ma tutaj zastosowania. Nawet jednak gdyby przyjąć, że przepis art.7a K.p.a. stosuje się do niniejszego postępowania to dotyczy on sytuacji gdy istnieją wątpliwości co do treści normy prawnej a ponadto nie da się ich usunąć w drodze metod wykładni (reguł, dyrektyw, wskazówek). W niniejszej sprawie treść art.27c ust.6 u.P.I.S. nie budzi wątpliwości. Odnośnie kwestii czy ma on zastosowanie w niniejszej sprawie to została ona omówiona we wcześniejszej części rozważań.

Wspomnieć tylko należy, iż przepisu art.7a § 1 Kp.a. nie stosuje się między innymi wtedy gdy wymaga tego ważny interes publiczny co wynika z treści art.7a § 2 pkt.1 K.p.a. Nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie ważny interes publiczny przemawia za zastosowaniem art.27c ust.6 u.P.I.S. Produkty zatrzymane w sklepach skarżącego są bowiem tzw. "dopalaczami", które obecnie są "środkami zastępczymi". Definicja "środków zastępczych" kilkakrotnie się zmieniała w ciągu ostatnich kilkunastu lat a ich wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terytorium R.P. jest zabronione (art.44b u.p.n.). Z informacji podawanych przez środki masowego przekazu wynika, że jest coraz więcej przypadków zatruć tzw. "dopalaczami" zwłaszcza wśród ludzi młodych. Co roku rośnie również liczba osób hospitalizowanych u których stwierdzono zażycie "dopalaczy". Środki te stanowią duże zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi i organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej są zobowiązane do eliminacji "dopalaczy" z obrotu na terenie kraju. Działają bowiem w ten sposób w interesie całego społeczeństwa a więc w interesie publicznym. Uzasadnione jest więc zastosowanie przepisu art.27c ust.6 u.P.I.S. i zakazanie wprowadzenia do obrotu zatrzymanych produktów oraz ich zniszczenie zamiast ich zwracania skarżącemu. Nawet zatem gdyby przyjąć hipotetycznie, że art.7a § 1 K.p.a. winien mieć zastosowanie w niniejszym postępowaniu to należałoby odstąpić od stosowania tego przepisu z uwagi na treść art.7a § 2 pkt.1 K.p.a. a mianowicie ze względu na to, że wymaga tego ważny interes publiczny.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia przez organy administracji przepisów art.6 i 8 K.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na podstawie prawnej, która nie obowiązywała w dniu zatrzymania produktów i nie mogła mieć zastosowanie w sprawie.

Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach ustawa z 8 października 2010r., która dodała art.27c do ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, nie posiada przepisów przejściowych. W szczególności brak jest przepisu nakazującego stosować dotychczasowe przepisy do spraw wszczętych przed dniem 27 listopada 2010r. Prowadzi to do wniosku, że intencją ustawodawcy było aby znowelizowane przepisy stosować do wszystkich toczących się postępowań, także tych, które zostały wszczęte przed dniem 27 listopada 2010r. Wniosek taki znajduje również wsparcie w uzasadnieniu do projektu ustawy z 8 października 2010r. Z uzasadnienia tego wynika, że projekt ustawy został opracowany w związku z dynamicznym rozwojem zjawiska wprowadzania do obrotu nowych substancji posiadających działanie psychoaktywne. Substancje te są potocznie nazywane "dopalaczami". Głównym celem nowelizacji było wprowadzenie zakazu wytwarzania i wprowadzania do obrotu substancji o działaniu psychoaktywnym. Rozwiązanie to miało umożliwić szybkie i elastyczne reagowanie na pojawiąjące się zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Uzasadnienie projektu nie budzi wątpliwości jaki był cel nowelizacji dotychczasowych przepisów i potwierdza tezę, ze znowelizowane przepisy winny mieć zastosowanie także do postępowań toczących się w dniu 27 listopada 2010r. Zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że produkty zatrzymane w pięciu sklepach D. B. zawierają substancje psychoaktywne i stanowią zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. W związku z czym uzasadnione było ich wycofanie z obrotu oraz nakazanie ich zniszczenia. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę D. B..

dc