Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 92/98
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 1998-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Z kserokopii nadania przesyłki poleconej nie wynika kto ją nadał i czego ona dotyczy. To jednak nie zwalniało organu odwoławczego z obowiązku wyjaśnienia tejże okoliczności, zwłaszcza, że ma ona w sprawie istotne znaczenie i decyduje o jej rozstrzygnięciu.

Organ odwoławczy nie podjął żadnych czynności w kierunku ustalenia, czy wpłynęła i w jakim dniu do Urzędu Skarbowego przesyłka polecona, a jeśli tak to jakiej sprawy dotyczyła i co zawierała. Stwierdzenie, iż ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie nie może być zaaprobowany.

TEZY

Z kserokopii nadania przesyłki poleconej nie wynika kto ją nadał i czego ona dotyczy. To jednak nie zwalniało organu odwoławczego z obowiązku wyjaśnienia tejże okoliczności, zwłaszcza, że ma ona w sprawie istotne znaczenie i decyduje o jej rozstrzygnięciu.

Organ odwoławczy nie podjął żadnych czynności w kierunku ustalenia, czy wpłynęła i w jakim dniu do Urzędu Skarbowego przesyłka polecona, a jeśli tak to jakiej sprawy dotyczyła i co zawierała. Stwierdzenie, iż ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie nie może być zaaprobowany.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 11 grudnia 1997 r. (...), podjętym na podstawie art. 134 Kpa, Izba Skarbowa w B. stwierdziła, iż odwołanie Magdaleny B. od decyzji Urzędu Skarbowego w I. z dnia 9 września 1997 r. odmawiającej przyznania podatniczce ulgi w podatku dochodowym z tytułu wyszkolenia ucznia, wniesiono z uchybieniem terminu do jego wniesienia i w związku z tym odwołanie to pozostawiono bez rozpatrzenia.

W uzasadnieniu postanowienia Izba Skarbowa wskazała, iż decyzję organu I instancji doręczono stronie w dniu 10 września 1997 r. Decyzja ta zawierała prawidłowe pouczenie o trybie i terminie wniesienia od niej środka odwoławczego. Zgodnie z art. 129 par. 2 Kpa skarżąca winna była wnieść odwołanie w terminie 14 dni od dnia doręczenia przedmiotowej decyzji a więc w terminie do dnia 24 września 1997 r. Odwołanie natomiast wniosła dnia 25 września 1997 r. a więc jeden dzień po terminie ustawowym, przy czym nie podała przyczyn uchybienia terminu i nie złożyła prośby o jego przywrócenie. W tych okolicznościach należało orzec jak w postanowieniu.

Strona nie zgadzając się z powyższym postanowieniem wniosła na nie skargę do sądu administracyjnego. W skardze skarżąca zarzuciła, iż Izba Skarbowa i organ I instancji błędnie ustaliły dzień wniesienia odwołania. Organy przyjęły za datę wniesienia odwołania dzień 25 września 1997 r. Tymczasem skarżąca nadała odwołanie listem poleconym w dniu 24 września 1997 r., na dowód czego załączyła kserokopię nadania nr 8088 wystawionego przez Urząd Pocztowy nr 10 w I. w dniu 24 września 1997 r. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, iż ani w tym dniu, ani też wcześniej czy później, nie kierowała i nie składała żadnej innej korespondencji do Urzędu Skarbowego w I.

Zatem odwołanie złożyła w terminie i tym samym zachodzą podstawy do jego merytorycznego rozpatrzenia. Oznacza to, iż zaskarżone postanowienie podjęte w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny należy uchylić.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w B. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, iż odwołanie w niniejszej sprawie wniesiono z uchybieniem terminu określonego w art. 129 par. 2 Kpa.

Dodatkowo Izba Skarbowa wyjaśniła, ustosunkowując się do twierdzenia skarżącej o nadaniu odwołania listem poleconym w dniu 24 września 1997 r., że z adnotacji sporządzonej na odwołaniu oraz z pisma Urzędu Skarbowego w I. z dnia 23 października 1997 r., przy którym przekazano odwołanie wraz z aktami Izbie Skarbowej wynika, że strona złożyła przedmiotowe odwołanie osobiście w Urzędzie Skarbowym w dniu 25 września 1997 r. Okoliczność tę potwierdza także oświadczenie pracownika Urzędu Skarbowego w I. z dnia 3 marca 1998 r.

Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, iż w sprawie występują dwa przeciwstawne dokumenty, z których każdy ma moc dokumentu urzędowego.

Moc dokumentu urzędowego ma przedstawiony przez skarżącą dowód nadania przesyłki poleconej. Tę samą moc ma adnotacja sporządzona przez pracownika upoważnionego do przyjmowania korespondencji wpływającej do Urzędu Skarbowego w I. zawierająca informację o osobistym złożeniu odwołania w dniu 25 września 1997 r. Izba Skarbowa podniosła, iż skarżąca kwestionując twierdzenie organów podatkowych co do daty i sposobu wniesienia odwołania winna udowodnić, iż jest ono niezgodne z prawdą. Załączony przez stronę dowód nadania przesyłki poleconej nie wskazuje nadawcy tej przesyłki i też nie pozwala w żaden sposób go ustalić. Z tej też przyczyny dowód ten nie może być rozstrzygający w spornej kwestii.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 134 Kpa organ odwoławczy, po otrzymaniu odwołania od decyzji organu I instancji, bada w postępowaniu wstępnym, czy odwołanie to jest dopuszczalne oraz czy wniesione zostało w terminie przewidzianym przepisami.

W przypadku stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, odwołanie pozostawia się bez merytorycznego rozpoznania. Skutkiem zaś tego jest to, iż zaskarżona odwołaniem decyzja staje się ostateczna.

W badanej sprawie Izba Skarbowa po stwierdzeniu, iż skarżąca złożyła odwołanie od decyzji Urzędu Skarbowego w I. po upływie ustawowego terminu, zastosowała regulację ustanowioną w art. 134 Kpa, co spowodowało, iż wniesione przez nią odwołanie pozostawiono bez merytorycznego rozpoznania.

Należy zauważyć, iż to rozstrzygnięcie organu odwoławczego można byłoby uznać za prawidłowe, gdyby stan faktyczny sprawy nie budził wątpliwości.

Tymczasem - jak wynika to z akt - stan faktyczny sprawy jest sporny i nie można w oparciu o dokonane ustalenia - rozstrzygnąć kwestii zasadniczej a mianowicie z jaką datą wniesiono odwołanie od decyzji Urzędu Skarbowego w I.

Izba Skarbowa w B. stwierdza, powołując się na adnotację sporządzoną na odwołaniu przez pracownika upoważnionego do odbioru korespondencji wpływającej do urzędu, że odwołanie to złożono osobiście w dniu 25 września 1997 r., a więc 1 dzień po terminie.

Strona natomiast stanowczo temu zaprzecza podnosząc, iż odwołanie od decyzji Urzędu Skarbowego w I. odmawiającej przyznania ulgi podatkowej z tytułu wyszkolenia ucznia, nadała w dniu 24 września 1997 r. przesyłką poleconą nr 8088, na dowód czego załączyła kserokopię nadania tejże przesyłki. Oświadczyła ponadto, że ani w tym dniu, ani też wcześniej czy później nie kierowała i nie składała żadnej innej korespondencji w Urzędzie Skarbowym w I.

Słusznie zauważa Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę, że z załączonej kserokopii nadania przesyłki poleconej nie wynika kto ją nadał i czego ona dotyczy. To jednak - zdaniem Sądu - nie zwalniało organu odwoławczego z obowiązku wyjaśnienia tejże okoliczności, zwłaszcza, że ma ona w sprawie istotne znaczenie i decyduje o jej rozstrzygnięciu.

Organ odwoławczy nie podjął żadnych czynności w kierunku ustalenia, czy wpłynęła i w jakim dniu do Urzędu Skarbowego w I. przesyłka polecona o nr 8080, a jeśli tak to jakiej sprawy dotyczyła i co zawierała. Stwierdzenie, iż ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie nie może być zaaprobowany, albowiem organ podatkowy zobowiązany jest - zgodnie z zasadą określoną w art. 7 i art. 77 Kpa - dokładnie wyjaśnić stan faktyczny i wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W sytuacji więc, gdy okoliczności sprawy są sporne i nie można ich rozstrzygnąć w sposób nie budzący wątpliwości na podstawie materiału zebranego w sprawie, koniecznym było - w oparciu o przepis art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchylenie zaskarżonego postanowienia celem przeprowadzenia dodatkowych czynności zmierzających do zniesienia występujących w sprawie sprzeczności. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 cyt. ustawy o NSA.