Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 637/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2019-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 2 i ust. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.
article: art. 17 ust. 1 - ust. 3, art. 9 ust. 6 i 7
journal: Dz.U. 2009 nr 116 poz 975
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym.
article: art. 145 §1 pkt 1 lit. a) i c), art. 200, art. 225
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 608 art. 43
law: Rozporzadzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz  uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U.UE L z dnia 20 grudnia 2013 r.)
journal: Dz.U.UE.L 2007 nr 189 poz 1 art. 27
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i  uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędzia WSA Jacek Niedzielski Protokolant Starszy sekretarz sądowy Alicja Rakiej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 rok 1. Uchyla zaskarżoną decyzję w całości. 2. Zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3. Zwraca skarżącemu od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim kwotę 100 (sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

M.K. (dalej: strona, skarżący) wniósł skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] (dalej: DOR, organ) nr [...] z [...] lipca 2019 r. o utrzymaniu w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] (dalej: Kierownik BP, organ I instancji) nr [...] z [...] marca 2019r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny;

Skarżący 10 maja 2018 r. złożył do Biura Powiatowego ARiMR (dalej: Biuro ARiMR) wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 r. Zadeklarował, że ubiega się o: -/ jednolitą płatność obszarową – dalej: płatność JPO, -/ płatność dodatkową (redystrybucyjną) – dalej: płatność RDST, -/ płatność z tytułu praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska (płatność za zazielenianie) – dalej: płatność PZZ. Z kolei w dniach: 7 czerwca 2018 r., 10 września 2018 r., 15 października 2018 r. złożył zmiany, konsekwencją których wycofane zostały działki ewidencyjne o nr [...] o powierzchni odpowiednio 0,32 ha i 0,27 ha oraz część działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 0,01 ha.

Kierownik BP poddał wniosek strony kontroli administracyjnej zgodnie z art. 28 i art. 29 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014 r., str. 69 – dalej: Rozporządzenie nr 809/2014) w zw. z art. 70 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia

2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. UE z 20 grudnia 2013 r. L 2013.347.549 – dalej: Rozporządzenie nr 1306/2013).

Na tej podstawie stwierdził nieprawidłowości w zakresie kwalifikowalności powierzchni w wielkości 0,01 ha na działce rolnej "F" położonej na działce ewidencyjnej nr [...], albowiem ustalono, że maksymalna powierzchnia kwalifikowana (dalej MKO) dla w/w działki wynosi 3,30 ha, a nie jak wskazała strona we wniosku - 3,31 ha. Jednocześnie ustalił, że skarżący nie utrzymuje powierzchni obszarów proekologicznych na poziomie minimum 5% gruntów ornych, co ma zasadniczy wpływ na ustalenie prawa do przyznania i wysokości płatności PZZ. Kwotę płatności JPO na 2018 r. przed zastosowaniem współczynnika korygującego ustalił na poziomie 12861,91 zł.

Przy naliczaniu kwoty płatności RDST Kierownik BP uwzględniając treść art. 18 ust. 3 Rozporządzenia nr 640/2014, oraz art. 14 ust. 1 i ust. 2 Ustawy z dnia 5 lutego 2015 r.

o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 – dalej: Ustawa) stwierdził, że obszar do którego naliczono płatność RDST to 25,01 ha. Kwotę płatności przed zastosowaniem współczynnika korygującego ustalił na poziomie 4452,30 zł.

Przy naliczeniu z kolei płatności PZZ Kierownik BP uwzględnił art. 23 ust. 2 akapit pierwszy Rozporządzenia Delegowanego Komisji (WE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich

oraz zasady wzajemnej zgodności Dz. U. UE z 20 czerwca 2014 r. L 2014.181.48) – dalej: Rozporządzenie nr 640/2014, który stanowi, że bez uszczerbku dla kar administracyjnych stosowanych zgodnie z art. 28, jeżeli obszar zgłoszony

w pojedynczym wniosku o płatność podstawową lub płatność JPO przekracza obszar zatwierdzony, do obliczania płatności PZZ stosuje się obszar zatwierdzony. Wskazał też, na podstawie art. 46 ust. 1 akapit pierwszy Rozporządzenia nr 1307/2013, że

w przypadku gdy grunty orne gospodarstwa rolnego obejmują więcej niż 15 hektarów, rolnik zapewnia, aby od dnia 1 stycznia 2015 r. obszar odpowiadający przynajmniej 5% gruntów ornych gospodarstwa rolnego (...) był obszarem proekologicznym.

Zaznaczył też, że w toku prowadzonego postępowania ustalono, że obszar gruntów rolnych w gospodarstwie strony wynosi 28,01 ha i jednocześnie brak jest w jej gospodarstwie występowania obszarów proekologicznych, o których mowa w art. 46 ust. 2 akapit pierwszy Rozporządzenia nr 1307/2013.

Nadto wskazał, że kontrola płatności PZZ dotyczyła również możliwości zwolnienia strony z przestrzegania wymogów zazielenienia, albowiem do pakietu rolnictwo ekologiczne zgłosiła ona działki rolne "Cl", "Dl", "D2", "El", "FI" oraz "Gl". Z treści zaś

art. 43 ust. 11 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 wynika, że rolnicy spełniający wymogi określone w art. 29 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 834/2007 w odniesieniu do rolnictwa ekologicznego są uprawnieni do płatności PZZ. Weryfikacja w tym zakresie została oparta o dane przekazane przez upoważnioną Jednostkę Certyfikującą do której

w ramach systemu kontroli, certyfikacji i wsparcia finansowego rolnictwa ekologicznego należy między innymi prowadzenie kontroli o której mowa w art. 27 Rozporządzenia nr 834/2007 oraz sporządzenie i przekazanie wykazu producentów w którym umieszczane są dane odnośnie wszystkich producentów ekologicznych spełniających wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym bez względu na to czy dany producent ekologiczny ubiega się o wsparcie w ramach działania rolnictwo ekologiczne, czy też nie korzysta z w/w wsparcia. Wykaz obejmuje tych producentów którzy zgłosili podjęcie działalności w zakresie rolnictwa ekologicznego zgodnie z art. 4 ust 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym i zostali objęci systemem kontroli o którym mowa w art. 7 ust 1 w/w ustawy w terminie nie późniejszym niż 25 dnia liczonego od dnia upływu ostatecznego terminu do złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich, zgodnie z art. 21 ust 1 Ustawy, tj. co do zasady do dnia 9 czerwca, a w 2018 r. do dnia 10 lipca. W wykazie podaje się dane producentów rolnych, którzy na dzień [...] listopada są objęci przez Jednostkę Certyfikującą systemem kontroli. Ponieważ na w/w wykazie nie wskazano skarżącego, Kierownik BP przyjął, że strona na dzień [...] listopada 2018 r. nie spełniła wymagań rolnictwa ekologicznego. Podkreślił, że m.in. z pisma A.K. - Kierownik B. sp. z.o.o (dalej: Kierownik Produktu B.) wynika, że certyfikacja nastąpiła w dniu [...] stycznia 2019 r. Z uwagi na powyższe Kierownik BP uznał, że brak podmiotu w wykazie nie pozwala dokonać zwolnienia rolnika z przestrzegania wymogów zazieleniania.

Kierownik BP całokształt poczynionych ustaleń zawarł w decyzji z [...] marca 2019 r. wydanej w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 r., przyznającej stronie: -/ z tytułu płatności JPO kwotę 12760,09 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę 101,82 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego, -/ z tytułu płatności PZZ kwotę 2142,47 zł wynikającą

z pomniejszenia płatności o kwotę 2175,13 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości oraz zastosowanie współczynnika korygującego, -/ z tytułu płatności RDST kwotę 4416,79 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę 35,24 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego. Ponadto przyznał stronie zwrot dyscypliny finansowej w wysokości 147,22 zł. Jednocześnie umorzył postępowanie

w części dotyczącej powierzchni wycofanej.

Skarżący na powyższe orzeczenie wniósł odwołanie. Zarzuty głównie dotyczyły części odnoszącej się do zazielenienia ponieważ - jak podkreślał - prowadzi produkcję ekologiczną. W załączeniu przedłożył: Raport z kontroli Jednostki Certyfikującej B. Sp. z o.o. (dalej: Jednostki Certyfikującej B.) przeprowadzonej z [...] lipca 2018 r., Certyfikat [...] wraz załącznikiem, pismo z Jednostki Certyfikującej z [...] lutego 2019 r.

DOR utrzymując decyzję organu I instancji w mocy, w pierwszej kolejności wskazał, że zasady przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w odniesieniu do wniosków składanych w 2018 r. zostały określone

w przepisach prawa krajowego oraz wspólnotowego tj. w: Ustawie, Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z dnia 12 marca 2015 r. (Dz. U z 2015 roku poz. 352 ze zm. – dalej: Rozporządzenie ws. Wniosku), Rozporządzeniu nr 809/2014, Rozporządzeniu

nr 1306/2013, Rozporządzeniu nr 1307/2013, Rozporządzeniu nr 640/2014.

W ramach motywów w decyzji omówił m.in. przepisy: I. art. 1; art. 3 ust. 1 ust. 2, ust. 3; art. 4 ust. 1, ust. 4; art. 7 ust. 1; art. 8 ust. 1; art. 9 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1 i ust. 2; art. 22 ust. 10; art. 36 ust. 1 –Ustawy; II. § 1; § 3 ust. 1, ust. 2, ust. 3a; § 4 ust. 1, ust. 3 - Rozporządzenia ws. Wniosku; III. Art. 28 , art., 29, art. 14 ust. 1, ust. 4; art. 17 ust. 1, ust. 5 - Rozporządzenia nr 809/2014.; IV. art. 43 ust. 1, ust. 2, ust. 11, art. 46 ust. 1,

ust. 3, ust. 4 - Rozporządzenia nr 1307/2013; V. art. 27 ust. 1 - ust 14, art. 29 ust. 1

ust. 2 ust. 3 - rozporządzenia nr 834/2007; VI. art. 1; art. 7 ust 1; art. 9 ust 1, ust. 2,

ust. 3, ust. 5, ust. 6, ust. 7, ust. 8; art. 17 ust 1, ust. 1a, ust. 3 - ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym z dnia 23 lipca 2009 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1054 – dalej: ustawa o rolnictwie ekologicznym); VII. § 8 ust. 1, 2 pkt 2- Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie obszarów uznawanych za obszary proekologiczne oraz warunków wspólnej realizacji praktyki utrzymania tych obszarów (Dz. U. z 2015 r. poz. 354 ze zm. – dalej: Rozporządzenie ProEko); VIII. art. 23 ust. 2, art. 26 ust. 2, art. 28 ust. 1 i 3 - Rozporządzenia nr 640/2014

DOR wskazał, że kwestią sporną w sprawie pozostaje okoliczność przyznania płatności PZZ w pomniejszonej wysokości. Potwierdził zasadność rozstrzygnięcia organu I instancji, co do tego, że nie można w stanie faktycznym sprawy przyznać skarżącemu tej płatności w pełnej wysokości, albowiem nie spełniła wymagań określonych w przepisach prawa.

Organ podkreślił, że zasadnicze znaczenie dla kwestii wysokości przyznanych płatności PZZ ma fakt, że Kierownik BP stwierdzając, że strona w 2018 r. nie spełniła wymagań rolnictwa ekologicznego, uznał, że nie wypełniła wymogu wynikającego z art. 43 ust 11 Rozporządzenia nr 1307/2013, który to przepis zwalnia stronę z obowiązku zapewnienia obszarów proekologicznych na poziomie 5% gruntów ornych (dywersyfikacji upraw) po spełnieniu wymogów określonych w art. 29 ust. 1 Rozporządzenia nr 834/2007 w odniesieniu do rolnictwa ekologicznego.

Wyjaśnił, że aby można było uznać gospodarstwo rolne za ekologiczne musi ono spełniać wymagania określone m.in. w Rozporządzeniu nr 834/2007. Omawiając kompetencje poszczególnych instytucji w zakresie przekazywania informacji niezbędnych do uzyskania wsparcia rolnictwa ekologicznego w ramach miedzy innymi Rolnictwa ekologicznego PROW [...] wskazał, że do zadań Jednostki Certyfikującej należy między innymi prowadzenie kontroli o której mowa w art. 27 Rozporządzenia nr 834/2007 oraz sporządzenie i przekazanie wykazu producentów w którym umieszczane są dane odnośnie wszystkich producentów ekologicznych spełniających wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym bez względu na to czy dany producent ekologiczny ubiega się o wsparcie w ramach działania rolnictwo ekologiczne czy też nie korzysta z w/w wsparcia. Wykaz obejmuje tych producentów którzy zgłosili podjęcie działalności w zakresie rolnictwa ekologicznego zgodnie z art. 4 ust 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym i zostali objęci systemem kontroli o którym mowa w art. 7 ust 1 w/w ustawy w terminie nie późniejszym niż 25 dnia liczonego od dnia upływu ostatecznego terminu do złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich, zgodnie z art. 21 ust 1 Ustawy, tj. co do zasady do dnia

9 czerwca, a w roku 2018 do dnia 10 lipca. W wykazie podaje się dane producentów rolnych, którzy na dzień [...] listopada są objęci przez Jednostkę Certyfikującą systemem kontroli. Natomiast do kompetencji ARiMR należy między innymi przyjmowanie wniosków o przyznanie płatności, przeprowadzenie kontroli administracyjnej w tym weryfikacja deklarowanych do płatności powierzchni gruntów rolnych z systemem identyfikacji działek rolnych. ARiMR nalicza płatności w tym płatność za pakiet 2 Rolnictwo ekologiczne m.in. w oparciu o deklaracje złożoną we wniosku oraz informacje uzyskane z Jednostek Certyfikujących i innych podmiotów, a także wyniki z kontroli na miejscu.

Organ przypomniał, że kontrola wykazała, że na w/w wykazie producentów

w 2018 r. przekazanym przez Jednostkę Certyfikującą B. Prezesowi ARiMR nie potwierdzono, że gospodarstwo strony spełnia wymagania dotyczące produkcji

w rolnictwie ekologicznym w 2018 r. na deklarowanych działkach.

DOR podkreślił, że brak producenta – skarżącego - na wykazie jest faktem i wynika wprost z Certyfikatu, który strona otrzymała [...] stycznia 2019 r. Okoliczność tę potwierdza pismo Kierownika Produktu dołączone przez stronę do akt sprawy 21 lutego 2019 r.

W efekcie powyższego, za prawidłowe DOR uznał stanowisko organu I instancji, że brak skarżącego na wykazie przekazanym do Prezesa ARiMR nie pozwala dokonać zwolnienia rolnika z przestrzegania wymogów PZZ. W konsekwencji stwierdził, że strona była zobowiązana do przestrzegania przepisów prawa związanych

z posiadaniem obszarów proekologicznych (EFA).

W dalszej kolejności organ podkreślił, że z uwagi na fakt, że strona deklarowała 28,01 ha upraw na gruntach ornych (więc powyżej 15 ha), to tym samym nie była zwolniona

z obowiązku utrzymywania obszarów proekologicznych. Kwestie związane z minimalną wymaganą powierzchnią obszarów proekologicznych określone zostały w art. 46 ust. 1 Rozporządzenia nr 1307/2013. W świetle tej regulacji oraz wielkości (28,01 ha) gruntów ornych w gospodarstwie strony powinna ona wynosić 1,4005 ha (28,01 ha x 5%). Strona w omawianym zakresie powinna złożyć oświadczenie, o którym mowa

w § 3 ust. 3a Rozporządzenia ws. Wniosku - zawierające oznaczenie działek na jakich występują elementy EFA oraz ich powierzchnię. Czynności tej nie dokonała. Co więcej, w opisywanej sytuacji jej obowiązkiem było również wskazanie obszarów uznawanych proekologicznych na załącznikach graficznych (vide: § 4 ust. 3 Rozporządzenia ws. Wniosku) czego również nie dokonała.

Tym samym, w opinii DOR właściwie stwierdzono, że skarżący nie zadeklarował obszarów proekologicznych naruszając tym samym wymagania wynikające z art. 46 ust. 1 Rozporządzenia nr 1307/2013. Jednocześnie podkreślił, że wyjątki od stosowania się do przedmiotowych okoliczności określone zostały w art. 46 ust. 4 Rozporządzenia nr 1307/2013. Przy czym, zaznaczył, że gospodarstwo strony nie spełnia żadnego

z nich. Skutkiem tego, z uwagi na brak obszarów proekologicznych w przypadku płatności PZZ ma zastosowanie art. 26 ust. 2 Rozporządzenia nr 640/2014.

Organ potwierdził prawidłowość wyliczeń zawartych w decyzji organu I instancji, w tym m.in. dotyczące zmniejszenia obszaru zatwierdzonego, początkowej wysokości płatności PZZ, różnicy między powierzchnią deklarowaną do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, a obszarem ustalonym dla płatności PZZ, powierzchni kwalifikującej się do płatności PZZ, kary administracyjna w zakresie płatności PZZ, wysokości pomocy finansowej, zastosowanego współczynnika korygującego. Ostatecznie, akceptując przyjęte w tym względzie dane uznał za organem I instancji, że kwota przyznanej płatności PZZ po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń została wyliczona prawidłowo i wynosi 2142,47 zł.

W odniesieniu do pozostałych niekwestionowanych płatności tj. płatności JPO, płatności RDST, organ nie stwierdził naruszenia prawa.

Odnosząc się natomiast do argumentu odwołania, że gospodarstwo rolne w 2018 r. jest w całości gospodarstwem ekologicznym i tak też było deklarowane do dopłat na 2018 r., co zwalniało stronę z obowiązku zapewnienia obszarów proekologicznych na poziomie 5% gruntów ornych organ wskazał, że aby można było uznać gospodarstwo rolne za ekologiczne musi ono spełniać wymagania określone m.in. w Rozporządzeniu nr 834/2007 oraz w ustawie o rolnictwie ekologicznym. W tej sprawie gospodarstwo rolne strony nie znalazło się na przekazanym ARiMR przez jednostkę certyfikującą wykazie. Okoliczności te potwierdza także odwołanie i załączone do niego dokumenty. DOR podkreślił, że w piśmie z [...] lutego 2019 r. Kierownik Produktu B. poinformował, że brak strony na przekazanym do Prezesa ARiMR wykazie wynika z działań samej strony, która dopiero 7 stycznia 2019 r. wyjaśniła stwierdzone przez Jednostkę Certyfikującą nieprawidłowości. Zaznaczył, że Jednostka Certyfikująca wystawiła skarżącemu Certyfikat od dnia [...] stycznia 2019 r. do dnia [...] listopada 2019 r. pomijając 2018 r. Zwrócił również uwagę na sprzeczności wynikające z tego pisma – tj. twierdzenia, że zdaniem Kierownika Produktu B. gospodarstwo rolne strony spełnia wymogi rolnictwa ekologicznego jednak Jednostka Certyfikująca nie była w stanie wydać odpowiedniego Certyfikatu w 2018 r. Podkreślił, że pomimo wypowiedzi o spełnieniu przez rolnika wymagań w 2018 r. Jednostka Certyfikująca wskazała, że takowy Certyfikat mogła wydać dopiero po spełnieniu przez stronę wszystkich wymagań prawnych, co nastąpiło w styczniu 2019 r.

Organ podkreślił, że brak możliwości wydania certyfikatu oraz brak wskazania gospodarstwa strony na wykazie przekazanym Prezesowi ARiMR, bez względu na przyczynę, świadczy o braku spełnienia wymagań rolnictwa ekologicznego w 2018 r.

W takiej sytuacji nie można mówić, że gospodarstwo strony spełnia w 2018 r. warunki określone dla gospodarstw ekologicznych, a co za tym idzie nie mogło być zwolnione

z obowiązku posiadania elementów proekologicznych w gospodarstwie w 2018 r. zgodnie z art. 46 ust. 1 Rozporządzenia nr 1307/2013, które nie zostały spełnione.

W kontekście złożonego wniosku DOR podkreślił, że producent rolny, występujący jako beneficjent pomocy finansowej, traktowany jest jako profesjonalista, od którego oczekiwać należy szczególnej troski i staranności w zakresie ochrony swoich praw, ale przede wszystkim w zakresie realizacji przyjętych na siebie zobowiązań. Wniosek rozpatrywany jest jedynie w zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony,

w terminie do 10 lipca 2018 r. oraz na podstawie dołączonych do niego prawidłowych dokumentów. Wszystkich producentów rolnych obowiązują takie same przepisy prawa. Skoro strona nie złożyła oświadczenia o powierzchni obszaru uznawanego za obszar proekologiczny ustalonej po zastosowaniu współczynników ważenia i przekształcenia (§ 3 ust. 3a Rozporządzenia ws. Wniosku) oraz nie wskazała obszarów uznawanych proekologicznych na załącznikach graficznych (§ 4 ust. 3 Rozporządzenia ws. Wniosku), to prawidłowo przyjęto, że w gospodarstwie strony brak jest elementów proekologicznych i w związku z tym słusznie zastosowano w odniesieniu do płatności PZZ regulacje prawne określone w decyzji i wynikające z ich stosowania konsekwencje.

W skardze na powyższe orzeczenie skarżący reprezentowany przez pełnomocnika zarzucił naruszenie: I. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1/ art. 43 ust. 11 Rozporządzenia nr 1307/2013 w zw. z art. 43 ust. 1 i 2 ww. Rozporządzenia, w którym mowa o obowiązku stosowania w gospodarstwie elementów proekologicznych, poprzez ich błędną wykładnię przejawiającą się w uznaniu, że brak ujęcia skarżącego w wykazie producentów ekologicznych na 2018 r. stanowi

o niespełnieniu przez skarżącego wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie

w 2018 r. zwalniających go z obowiązku utrzymania obszaru proekologicznego

w gospodarstwie w kontekście uprawnienia do pełnej wysokości płatności na zazielenienie na ten rok, podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do uznania, że warunkiem przyznania płatności na zielenienie w pełnej wysokości wskutek zwolnienia z obowiązku dot. obszaru proekologicznego jest obiektywnie weryfikowalne

i udowodnione, rzeczywiste spełnienie w 2018 r. przez gospodarstwo skarżącego wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie; 2/ art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym poprzez błędną wykładnię przejawiającą się w uznaniu, że brak wskazania producenta rolnego przez jednostkę certyfikującą w sporządzanym przez nią wykazie producentów ekologicznych na dany rok stanowi niespełnienie przez skarżącego warunku przyznania płatności ekologicznej na ten rok, podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do określenia, że obowiązek sporządzenia kompletnego wykazu producentów rolnych, objętych przez daną jednostkę certyfikującą systemem kontroli, i przekazanie tego wykazu Prezesowi ARiMR dla celów rozpatrzenia wniosku o płatność - jest obowiązkiem jednostki certyfikującej, zaś zaniechania takiej jednostki w przedmiotowej materii nie mogą prowadzić do negatywnych skutków dla producenta ekologicznego obiektywnie wykazującego spełnienie wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie w danym roku;

II. inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1/ art. 3 ust 2 pkt 2 oraz ust. 3 Ustawy w ten sposób, że w skarżonej decyzji pominięto znaczenie dowodowe pisma Jednostki Certyfikującej B. z [...] lutego 2019 r., zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy, stanowiące potwierdzenie przez jednostkę certyfikującą, obejmującą skarżącego w 2018 r. systemem kontroli producentów ekologicznych, spełnienie przez gospodarstwo skarżącego w 2018 r. wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie; 2/ art. 76 ust. 1 w zw. z ust. 2 KPA w zw. z art. 17 ust. 3 ustawy o rolnictwie ekologicznym, nadającym wykazowi producentów,

o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, walor dokumentu urzędowego, w ten sposób, że błędnie uznano w skarżonej decyzji, że brak danych o skarżącym w ww. wykazie stanowi wykazanie niespełnienia przez skarżącego wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie w danym roku. podczas gdy prawidłowe zastosowanie odnośnych przepisów postępowania powinno prowadzić do stwierdzenia, że wyłącznie dane ujęte w wykazie, a nie ich brak, stanowią "dowód tego, co zostało

w nich urzędowo stwierdzone"; 3/ art. 75 § 1 KPA w ten sposób, że ocena materiału dowodowego przeprowadzona przez organy ARiMR pomija znaczenie dowodowe pisma Jednostki Certyfikującej B. z [...] lutego 2019 r., zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy, stanowiące dowód zgodny z art. 75 § 1 KPA, który należałoby poczytywać jako dowód wykazujący okoliczność spełnienia w 2018 r. przez gospodarstwo rolne skarżącego wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie, która to okoliczność stanowi przesłankę zwolnienia skarżącego z obowiązku utrzymania

w gospodarstwie obszaru proekologicznego i warunkuje uprawienie do pełnej wysokości płatności na zazielenienie, a ponadto ww. pismo może być również poczytane jako skuteczny przeciwdowód w rozumieniu art. 76 § 3 KPA w stosunku do dokumentu urzędowego w przypadku uznania wykazu producentów nieobejmującego skarżącego w 2018 r. za dokument urzędowy.

Skarżący wniósł m.in. o uchylenie na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a) i c)

i art. 135 p.p.s.a. decyzji organów I i II instancji.

W odpowiedzi na skargę DOR oceniając sformułowane zarzuty jako bezzasadne, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

Skarga jest zasadna.

Dla porządku w pierwszej kolejności należy zauważyć, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony

w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola w granicach określonej kognicji wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja DOR z [...] lipca 2019 r. utrzymująca w mocy orzeczenie Kierownika BP z [...] marca 2019 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 r.

Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się de facto do rozstrzygnięcia, czy w świetle obowiązujących przepisów prawa i przy uwzględnieniu okoliczności stanu faktycznego sprawy organy prawidłowo orzekły o przyznaniu skarżącemu płatności PZZ w pomniejszonej wysokości.

Przypomnieć należy, że DOR stanął na stanowisku, że nie można

przyznać skarżącemu przedmiotowej płatności w pełnej wysokości, albowiem brak możliwości wydania certyfikatu oraz brak wskazania gospodarstwa strony na wykazie przekazanym Prezesowi ARiMR, bez względu na przyczynę, świadczy o braku spełnienia wymagań rolnictwa ekologicznego w 2018 r., a co za tym idzie nie mogło ono być zwolnione z obowiązku posiadania elementów proekologicznych w gospodarstwie

w 2018 r. zgodnie z art. 46 ust. 1 Rozporządzenia 1307/2013, (które nie zostały spełnione).

Skarżący z kolei stanął na stanowisku, że okoliczności sprawy potwierdzają, że posiadał w 2018 r. status producenta ekologicznego, pomimo braku ujęcia go przez jednostkę certyfikującą na wykazie producentów ekologicznych, o którym mowa

w art. 17 ust. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym. Jednocześnie w skardze

zastrzegł, że nie kwestionuje okoliczności, że nie utrzymywał na użytkach rolnych obszaru proekologicznego, wymaganego przez art. 43 ust. 1, 2 i 3 Rozporządzenia nr 1307/2013 od producentów niebędących producentami ekologicznymi.

Skład orzekający w sprawie uznał - z przyczyn przedstawionych poniżej – że skargę należało uwzględnić.

Dokonanie oceny zgodności z prawem poddanego sądowej kontroli orzeczenia wymaga w pierwszej kolejności omówienia istotnych - z punkty widzenia rozstrzyganej sprawy - norm prawnych. Niemniej jednak, mając na względzie to, że w zaskarżonej decyzji organ kompleksowo odniósł się do podstaw prawnych dotyczących materii przyznawania płatności (w tym PZZ), Sąd na obecnym etapie uznał za właściwe ograniczenie się do przytoczenia przede wszystkim tych, które w główniej mierze odnoszą się do przedmiotu sporu.

Zatem wskazać należy, że materialnoprawną podstawę realizacji wnioskowanych przez stronę uprawnień do płatności reguluje Ustawa. W art. 1 zapisano, że zakres regulacji, wskazuje stosowne rozporządzenia komisji i parlamentu (UE) i powołuje się na przepisy Unii Europejskiej wydane w trybie tego rozporządzenia oraz stanowi, że przepisy ustawy określają zasady i tryb: a) przyznawania rolnikom płatności bezpośredniej

i płatności niezwiązanej do tytoniu, b) przeprowadzania kontroli w zakresie płatności bezpośrednich oraz płatności niezwiązanej do tytoniu, c) wypłaty rolnikom płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu w zakresie nieokreślonym

w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w pkt 1, lub przewidzianym w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie Unii Europejskiej. Zgodnie

z art. 3 ust. 1 Ustawy z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kpa, chyba że przepisy Ustawy stanowią inaczej. W art. 3 ust. 2 Ustawy wskazano, że w wymienionych sprawach organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kpa nie stosuje się. Według art. 3 ust. 3 Ustawy, strony oraz inne osoby uczestniczące

w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W Rozporządzeniu ws. Wniosku [§ 1] wskazuje się, że akt ten określa szczegółowe wymagania, jakie powinny spełniać wnioski o: 1. przyznanie:

a) płatności JPO, b) płatności PZZ (...). Z kolei § 4 ust. 3 stanowi, że rolnik obowiązany do przestrzegania praktyki, o której mowa w art. 43 ust. 2 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013, zaznacza obszary uznawane za proekologiczne, które zadeklarował we wniosku, o którym mowa w § 1 pkt 1 lit. a.

Według art. 43 Rozporządzenia nr 1307/2013 - na wszystkich kwalifikujących się hektarach w rozumieniu art. 32 ust. 2-5 rolnicy uprawnieni do płatności w ramach systemu płatności podstawowej lub systemu jednolitej płatności obszarowej muszą przestrzegać praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska, o których mowa

w ust. 2 niniejszego artykułu, lub praktyk równoważnych, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu. [ust. 1]. Praktyki rolnicze korzystne dla klimatu i środowiska

są następujące: a) dywersyfikacja upraw b) utrzymywanie istniejących trwałych użytków zielonych; oraz c) utrzymywanie na użytkach rolnych obszaru proekologicznego. (-)

[ust. 2]. Rolnicy spełniający wymogi określone w art. 29 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 834/2007 w odniesieniu do rolnictwa ekologicznego są tym samym uprawnieni do płatności, o której mowa w niniejszym rozdziale. Akapit pierwszy ma zastosowanie jedynie do jednostek gospodarstwa rolnego wykorzystywanych do produkcji ekologicznej zgodnie z art. 11 rozporządzenia (WE) nr 834/2007. (...).[ust. 11]. Z kolei,

z treści art. 29 Rozporządzenia nr 834/2007 wynika, że organy kontrolne

i jednostki certyfikujące, o których mowa w art. 27 ust. 4, wydają certyfikat każdemu podmiotowi gospodarczemu, który podlega ich kontroli i który w obszarze swojej działalności spełnia wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu. Certyfikat ten umożliwia co najmniej identyfikację podmiotu oraz rodzaju lub asortymentu produktów,

a także okresu ważności. [ust. 1]. Podmiot gospodarczy sprawdza certyfikat swoich dostawców. [ust. 2]. Wzór certyfikatu, o którym mowa w ust. 1, jest przygotowany zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 37 ust. 2, przy uwzględnieniu korzyści wynikających z wydawania dokumentów elektronicznych. [Ust. 3]. Przepis art. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym określa zadania oraz właściwość organów administracji publicznej i jednostek organizacyjnych w rolnictwie ekologicznym w zakresie wykonania przepisów rozporządzenia (....) nr 834/2007, oraz przepisów Unii Europejskiej wydanych w trybie przepisów tego rozporządzenia. Według art. 7 ustawy o rolnictwie ekologicznym - jednostki certyfikujące działają w zakresie udzielonego im upoważnienia, w tym prowadzą kontrolę w ramach systemu kontroli, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia nr 834/2007, na zasadach i w sposób określony na podstawie tego artykułu i w przepisach wydanych na podstawie tego artykułu [ust 1]. Jednostka certyfikująca powiadamia Głównego Inspektora i pozostałe jednostki certyfikujące

o wystąpieniu sytuacji, o której mowa w art. 30 ust. 2 rozporządzenia nr 834/2007,

w terminie 14 dni od dnia jej stwierdzenia [ust.2]. Z treści art. 9 ustawy o rolnictwie ekologicznym wynika, że Inspekcja gromadzi i przechowuje dane i informacje

o producentach ekologicznych [ust 1]. Główny Inspektor udostępnia, na wniosek zainteresowanego podmiotu, dane i informacje dotyczące produkcji ekologicznej

i producentów ekologicznych [ust.2]. Jednostka certyfikująca: 1) ogłasza na administrowanej przez tę jednostkę stronie internetowej wykaz producentów ekologicznych 2) udostępnia, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, na wniosek zainteresowanego podmiotu, wykaz producentów ekologicznych objętych kontrolą, o której mowa w art. 7 ust. 1, prowadzoną przez tę jednostkę [ust. 3]. Wykaz,

o którym mowa w ust. 3, zawiera, oprócz informacji, o których mowa w art. 28 ust. 5 rozporządzenia nr 834/2007, dane i informacje dotyczące produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych przez każdego z producentów ekologicznych. Dane i informacje obejmują przynajmniej wielkość produkcji ekologicznej poszczególnych produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych przez każdego z tych producentów. [ust.4]. Minister właściwy do spraw rolnictwa może określić, w drodze rozporządzenia, wzór wykazu, o którym mowa w ust. 3, mając na względzie zapewnienie porównywalności danych i informacji ogłaszanych lub udostępnianych przez jednostki certyfikujące, objętych tym wykazem. [ust. 5 ]. W przypadku zmiany przez producenta ekologicznego jednostki certyfikującej, jednostka certyfikująca, pod kontrolą której znajdował się dotychczas ten producent, albo Główny Inspektor - w przypadku,

o którym mowa w art. 6 ust. 7 - przekazują jednostce certyfikującej, do której zgłosił się producent ekologiczny, znajdujące się w ich posiadaniu: 1) dokumenty, o których mowa w art. 92 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia nr 889/2008, oraz 2) informacje zawarte

w wykazie, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 - dotyczące działalności tego producenta w zakresie rolnictwa ekologicznego, za okres 5 lat poprzedzających zmianę przez tego producenta ekologicznego jednostki certyfikującej, a w przypadku gdy producent ekologiczny był objęty kontrolą przez okres krótszy niż 5 lat - za okres od dnia zgłoszenia podjęcia działalności w rolnictwie ekologicznym przez tego producenta ekologicznego do dnia pozostawania tego producenta pod kontrolą danej jednostki certyfikującej. [ust. 6 ]. Przekazanie jednostce certyfikującej, do której zgłosił się producent ekologiczny, dokumentów i informacji, o których mowa w ust. 6, następuje na wniosek tej jednostki, w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku [ust. 7]. Informacje,

o których mowa w art. 92 ust. 1 lub 5 rozporządzenia nr 889/2008, są przekazywane jednostce certyfikującej na jej wniosek, w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku [ust. 8 ]. Z brzmienia art. 17 ustawy o rolnictwie ekologicznym wynika, że jednostka certyfikująca przekazuje: pkt 1) ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa, Głównemu Inspektorowi oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, do dnia 30 listopada każdego roku, wykaz producentów, o których mowa w ustawie z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2015 r. poz. 807

i 1419, z 2016 r. poz. 1605 oraz z 2017 r. poz. 5 i 624), którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu na dzień [...] listopada tego roku (...). [ust 1.]. Jeżeli w wyniku kontroli przeprowadzonej przez jednostkę certyfikującą zostanie stwierdzona konieczność uzupełnienia lub zmiany danych zawartych w wykazie,

o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jednostka certyfikująca uzupełnia lub zmienia ten wykaz, według stanu na dzień 31 grudnia tego roku, i przekazuje go ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa, Głównemu Inspektorowi oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w sposób i w formie określonej w ust. 1 pkt 1, w terminie do dnia 14 stycznia roku następującego po roku przekazania tego wykazu. [ust. 1a.]. Zgłoszenia błędów lub pomyłek w informacjach zawartych w: 1) wykazie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dokonuje się do ostatniego dnia lutego roku następującego po roku przekazania tego wykazu (....) [ust. 2 ]. Wykaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, przepisów Ustawy PROW oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów Kpa. [ust. 3]. Natomiast art. 27 rozporządzenia nr 834/2007 stanowi, że zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 882/2004 państwa członkowskie ustanawiają system kontroli i wyznaczają jeden lub kilka właściwych organów odpowiedzialnych za kontrole wypełniania zobowiązań wynikających z niniejszego rozporządzenia. [ust. 1]. Właściwy organ może: a) przyznać swoje uprawnienia kontrolne jednemu lub kilku innym organom kontrolnym. Organy kontrolne gwarantują odpowiednio obiektywność i bezstronność oraz dysponują wykwalifikowanym personelem i zasobami niezbędnymi do sprawowania swoich funkcji; b) przekazać zadania związane z kontrolą jednej lub kilku jednostkom certyfikującym.

W tym przypadku państwa członkowskie wyznaczają organy odpowiedzialne za uznawanie i nadzór nad tymi jednostkami. [ust. 4]. Najpóźniej do dnia 31 stycznia każdego roku organy kontrolne i jednostki certyfikujące przekazują właściwym organom wykaz podmiotów gospodarczych, które zostały skontrolowane do dnia 31 grudnia poprzedniego roku. Sprawozdanie podsumowujące z działań kontrolnych przeprowadzonych w poprzednim roku przygotowywane jest do dnia 31 marca każdego roku. [ust. 14].

Dla porządku przypomnieć również należy, że z ustalonych na podstawie zgromadzonego materiału okoliczności stanu faktycznego wynika bezspornie, że

z dniem [...] lipca 2018 r. skarżący został objęty systemem kontroli, o którym mowa

w art. 27 Rozporządzenia Rady nr 834/2007, w wyniku zgłoszenia się do upoważnionej jednostki certyfikującej B. (tak według: zaświadczenia o numerze wpisu do rejestru

z [...] lipca 2018 r. z wystawienia B., pisma Jednostki Certyfikującej B. z [...] lutego 2019 r.).

Co istotne, skarżący przed zgłoszeniem się do Jednostki Certyfikującej B. był już wcześniej objęty systemem kontroli w rolnictwie ekologicznym, o którym mowa

w Rozporządzeniu nr 834/2007 i posiadał certyfikat zgodności w wyniku zgłoszenia się

i certyfikacji przez jednostkę certyfikującą pod nazwą S. sp. z o.o. (dalej: Jednostka Certyfikująca S.)

Nadto, gospodarstwo strony zostało fizycznie skontrolowane przez Jednostkę Certyfikującą B. w dniu [...] lipca 2018 r. (według - certyfikatu nr [...]

z [...] stycznia 2019 r. stwierdzającego zgodność procesu produkcji skarżącego

z wymaganiami produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych). Znamiennym również jest, że nie stwierdzono w gospodarstwie skarżącego nieprawidłowości mających wpływ na ekologiczny status produkcji, ani w ramach ww. fizycznej kontroli w 2018 r., jak też podczas kontrasygnacji raportu z kontroli. Bez wątpienia też - Jednostka Certyfikująca ustaliła, że gospodarstwo rolne skarżącego spełniało w 2018 r. wymogi rolnictwa ekologicznego (potwierdzenie w piśmie Jednostki Certyfikującej B. z [...] lutego 2019 r.). O tej okoliczności mowa jest również w treści zaskarżonej decyzji - str. 31);

Z materiału zgromadzonego w aktach wynika nadto, że Certyfikat gospodarstwa ekologicznego został skarżącemu wystawiony przez Jednostkę Certyfikującą w dniu [...] stycznia 2019 r. wskutek zamknięcia nieprawidłowości oznaczonej w toku fizycznej kontroli. Wspomniana wada dotyczyła nieaktualnego formularza zgłoszenia obiektów magazynowych i została usunięta w dniu [...] stycznia 2019 r. Niemniej jednak, nie sposób nie zauważyć, że stwierdzona nieprawidłowość nie miała charakteru istotnego, albowiem nie wpływała na ekologiczny status produkcji. Skarżący, według informacji zawartych w piśmie Jednostki Certyfikującej B. z [...] lutego 2019 r. (o czym już było powyżej) – spełniał określone przepisami rolnictwa ekologicznego w 2018 r. wymagania dotyczące produkcji ekologicznej. Przeprowadzona kontrola tę okoliczność potwierdziła. Organ jej zaś skutecznie nie zakwestionował.

W takim stanie rzeczy, nie sposób nie przyznać racji pełnomocnikowi, co do tego, że problem w tej sprawie sprowadza się do rozsądzenia, czy skarżący jako producent rolny, niewykazany przez jednostkę certyfikującą w ww. wykazie producentów rolnych, lecz objęty w 2018 r. przez jednostkę certyfikującą systemem kontroli gospodarstw ekologicznych, przy czym - bez wątpienia spełniający w 2018 r. wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym, zachowuje status producenta ekologicznego, zwalniający go z obowiązku utrzymywania w swoim gospodarstwie obszaru proekologicznego, co w dalszej konsekwencji pozwala mu nie podlegać karze administracyjnej za nieutrzymywanie ww. obszaru, a tym sam być uprawnionym do całości płatności na zazielenienie na 2018 r.

Konfrontując przedstawiony powyżej stan prawny z okolicznościami stanu faktycznego wynikającymi z akt Sąd uznał, że należy zgodzić się ze stroną skarżącą co do tego, że aby przyjąć w niniejszej sprawie, że mamy do czynienia z sytuacją uzasadniającą zastosowanie kary administracyjnej zmniejszającej kwotę płatności na zazielenienie na 2018 r., to w punkcie wyjścia należałoby uprzednio stwierdzić, że gospodarstwo skarżącego nie spełniło w 2018 r. wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie. Takiego jednak stwierdzenia w stanowisku organów nie sposób się dopatrzyć. Byłoby ono zresztą sprzeczne z wynikami kontroli przeprowadzonej przez w/w Jednostkę Certyfikującą. Organy nie kwestionowały na jakimkolwiek etapie postępowania, faktu prowadzenia przez skarżącego w 2018 r. w swoim gospodarstwie rolnictwa ekologicznego. U podstaw przyjętego przez nie stanowiska legł natomiast pogląd, że to brak ujęcia skarżącego w wykazie producentów ekologicznych, przesądza - bez względu na przyczyny - o odmowie przyznania płatności ekologicznej skarżącemu.

Tymczasem, z pisma z [...] lutego 2019 r. wynika znacząca okoliczność. Jednostka Certyfikująca B. wyraźnie poinformowała, że na podstawie istotnej dokumentacji dotyczącej kontroli, stwierdzono, że podmiot w 2018 r. znajdował się uprzednio pod systemem kontroli, w którym mowa w art. 27 Rozporządzenia 834/2007 prowadzonym przez Jednostkę Certyfikującą S. oraz posiadał certyfikat zgodności wystawiony przez tę jednostkę, potwierdzający spełnienie przez producenta określonych wymagań dotyczących produkcji ekologicznej, zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego. Jak wynika z w/w certyfikatu, dokument ten był ważny do [...] listopada 2018 r. (podkreślenie Sądu, akta sądowe k- 42).

Z powyższego zatem wynika, że skarżący w odpowiednim, zakreślonym prawem terminie zgłosił podjęcie działalności, został objęty systemem kontroli - był producentem rolnym, który na dzień [...] listopada 2018 r. był objęty przez Jednostkę Certyfikującą system kontroli.

Opisana sytuacja bezsprzecznie oznacza ciągłość podlegania w 2018 r. przez skarżącego systemowi kontroli w rolnictwie ekologicznym, a potwierdzenie tego stanu rzeczy wynika wprost ze zgłoszenia podjęcia działalności w zakresie rolnictwa ekologicznego z [...] maja 2018 r. dot. skarżącego, certyfikatu wystawionego przez S.; pisma Jednostki Certyfikującej B. z [...] lutego 2019 r.

Organy w niniejszej sprawie nie zakwestionowały - w jakikolwiek sposób - tego, że skarżący spełniał określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej, według stanu na dzień [...] listopada 2018 r.

Trafnie zwrócono uwagę w skardze, że prawidłowe odczytanie treści art. 9 ust. 3 oznacza, że w wykazie producentów ekologicznych ujmowane są dane producentów rolnych objętych systemem kontroli producentów ekologicznych, a nie wyłącznie dane producentów, którzy według stanu na dzień [...] listopada danego roku spełnili wymagania produkcji ekologicznej w rolnictwie.

Jednocześnie, gdy weźmie się pod uwagę dyspozycje wynikające z art. 7 ust. 1;

art. 9 ust. 6 i 7 (w skardze co prawda błędnie oznaczone, jako art. 7 ust. 6 i 7 – lecz przytoczone zgodnie z treścią odpowiadającą brzmieniu art. 9 ust. 6 i 7) oraz art. 17

ust. 1 – ust. 3 ustawy o rolnictwie ekologicznym, to zauważyć należy, że z treści tych norm wynika, że ustawodawca obowiązek przekazania wykazu producentów rolnych, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym nałożył na jednostki certyfikujące upoważniane do przeprowadzania kontroli oraz wydawania

i cofania certyfikatów. To nie producent rolny zobowiązany jest, przy dochowaniu należytej staranności - do zadbania o to, aby jednostka certyfikująca, działająca niejako z polecenia i w imieniu organów administracji, wypełniała nałożone na nią ustawą obowiązki. Obciążeniem, m.in. umieszczania podmiotu w wykazie, czy przesyłania między instytucjami stosownych dokumentów - ustawodawca nie obarczył producentów, lecz tylko i wyłącznie upoważnione jednostki certyfikujące.

Dlatego też za prawidłowe należy uznać spostrzeżenie strony skarżącej, że w sytuacji niezakwestionowanej ciągłości podlegania przez skarżącego systemowi kontroli

w rolnictwie ekologicznym, obejmującej 2018 r., Jednostka Certyfikująca B., do której

w 2018 r. zgłosił się skarżący, powinna była wystąpić o dane z wykazu producentów dotyczące go dokumenty do Jednostki Certyfikującej S. - jako jednostki certyfikującej, pod kontrolą której znajdował się dotychczas skarżący. Tego jednak nie uczyniono.

Tymczasem, obywatel nie może ponosić negatywnych konsekwencji zaniechań

i zaniedbań podmiotów wyznaczonych przez organy państwa do realizacji zadań zleconych ustawą (tak też: WSA w Opolu w prawomocnym wyroku o sygn. akt II SA/Op 476/06,).

Sąd podkreśla również, że nieumieszczenie producenta rolnego w wykazie (tj.

w zbiorczym zestawieniu producentów) nie stanowi indywidualnego rozstrzygnięcia administracyjnego o niespełnieniu wymagań dotyczących produkcji w rolnictwie ekologicznym, określonych w rozporządzeniu Rady nr 2092/91/EWG (por. NSA

w wyroku z 13 stycznia 2009 r., sygn. II GSK 603/08). W tej sprawie powołany pogląd zachowuje w pełni aktualność.

Dlatego też, w przypadku zakwestionowania przez producenta, tak jak w niniejszej sprawie, zasadności nieumieszczenia go w wykazie producentów, o którym

mowa w art. 9 ust. 3 ustawy o rolnictwie ekologicznym, organ przyznający i wypłacający płatność winien wyjaśnić w postępowaniu administracyjnym przyczyny niazamieszczenia podmiotu w wykazie producentów przez określoną jednostkę certyfikującą, bowiem to niespełnienie wymagań dotyczących produkcji w rolnictwie ekologicznym, określonych w w/w rozporządzeniu skutkuje niezamieszczeniem producenta rolnego w wykazie, a nie odwrotnie.

Tym samym, arbitralny wniosek, ograniczający się do stwierdzenia, że skoro skarżący nie znalazł się w wykazie jednostek certyfikujących, to nie spełnia warunków do skorzystania z przedmiotowego zwolnienia – uchybia obowiązkowi należytego przeprowadzenia postępowania administracyjnego. Zdaniem Sądu, wymóg zamieszczenia danego podmiotu (tu skarżącego) w wykazie producentów rolnych należy rozumieć – co do zasady - jako pozytywną przesłankę do skorzystania ze zwolnienia. W sytuacji natomiast, gdy podmiot nie jest wykazany w wykazie, a stan ten kwestionuje, to nie jest właściwym rozstrzyganie ex cathedra o pozbawieniu strony przedmiotowego zwolnienia. Wprost przeciwnie, w takim przypadku winno zostać przeprowadzone rzetelne postępowanie, w ramach którego badaniu podlegać winien zgromadzony materiał i całokształt wynikających z niego okoliczności. Celem postępowania winno być zweryfikowanie, czy spełnione zostały wymogi produkcji ekologicznej w rolnictwie w roku, za który wnioskowana jest płatność. Udowodnienie spełnienia tych wymagań przesądza o przysługiwaniu płatności w pełnej wysokości

w związku ze zwolnieniem producenta z obowiązku utrzymywania w gospodarstwie elementów proekologicznych. Sporządzenie certyfikatu, jak również sporządzenie

i przekazanie wykazu producentów ekologicznych, są obowiązkami właściwej jednostki certyfikującej, a nie samego producenta ubiegającego się o płatność. Trafnie pełnomocnik wywodzi, że wskazany certyfikat jak i wykaz - są jednocześnie środkami dowodowymi w postępowaniu o przyznanie płatności, jednakże ze względu na ich charakter i okoliczności stanu faktycznego sprawy nie wykluczają przysługiwania płatności w pełnej wysokości producentowi, który w tym postępowaniu jest w stanie wykazać okoliczności przeciwne do tych wynikających z ww. środków dowodowych, lub też takie, które z tych dowodów w ogóle nie wynikają (np. wskutek nieujęcia producenta przez jednostkę certyfikującą w wykazie producentów, pomimo objęcia producenta systemem kontroli stwierdzającej brak nieprawidłowości wpływających na niespełnienie wymagań produkcji ekologicznej).

W tej sprawie, z akt nie wynika, aby organy poddały weryfikacji zakwestionowany przez skarżącego wykaz. Organy obu instancji nie dokonały analizy i oceny spełnienia, bądź niespełnienia, przez wnioskodawcę warunków określonych w w/w rozporządzeniu ograniczając się jedynie do sprawdzenia, czy gospodarstwo skarżącego zostało wymienione w wykazie przesłanym przez jednostkę certyfikującą.

Przy ocenie tej sprawy nie może z pola widzenia umykać fakt, że zgodnie

z dokumentem w postaci zaświadczenia o numerze wpisu do rejestru z [...] lipca 2018 r. z wystawienia B. już z dniem [...] lipca 2018 r. skarżący został objęty systemem kontroli, o którym mowa w art. 27 Rozporządzenia nr 834/2007, bez względu na fakt nieujęcia skarżącego przez tę jednostkę w wykazie producentów, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym. Podobnie, jak nie może umykać wynik przeprowadzonej kontroli, jak też fakt ciągłości podlegania w 2018 r. przez skarżącego systemowi kontroli w rolnictwie ekologicznym.

Sąd podziela stanowisko strony skarżącej, że okoliczność nieujęcia skarżącego przez ww. jednostkę certyfikującą w wykazie producentów, o którym mowa w art. 17 ust. 1

pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym, czyli brak danych o skarżącym w wykazie stanowiącym dokument urzędowy, nie ma przesądzającego znaczenia dla oceny ferowanej przez organy co do tego, że skarżący nie spełniał w 2018 r. wymagań producenta w rolnictwie ekologicznym, przez co był obowiązany do utrzymywania obszaru proekologicznego. Wykaz producentów, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym ma walor dokumentu urzędowego i wyłącznie dane ujęte w wykazie, a nie ich brak, stanowią "dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone". Ma on charakter pozytywnej przesłanki skutkującej brakiem prowadzenia w tym zakresie postępowania.

W okolicznościach tej sprawy - nieujęcie skarżącego w wykazie przez Jednostkę certyfikującą B. nie jest równoważne wykazaniu na potrzeby postępowania

o przyznanie płatności, że skarżący nie spełnił w 2018 r. wymagań produkcji ekologicznej w rolnictwie. Brak danych o gospodarstwie rolnym skarżącego w ww. wykazie na 2018 r. (z powodu wezwania do złożenia aktualnego druku) nie oznacza, że zostało urzędowo stwierdzone niespełnienie wymagań, ponieważ wykaz nie zawiera żadnych danych o skarżącym, więc nic urzędowo w tej materii nie zaświadcza. Zatem należało w tym zakresie przeprowadzić postępowanie.

W tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu doszło do naruszenia zasad postępowania administracyjnego tj. art.7, art.77, art.80 Kpa. Organy ponownie orzekając winny mieć na uwadze, że spoczywa na nich obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, gdyż prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem poprawnego zastosowania normy prawa materialnego. Kierując się zaś normą prawa materialnego organ ocenia, jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają udowodnienia i jakie dowody dla wykazania tych faktów są potrzebne. Ocena zgromadzonych dowodów musi odpowiadać zasadzie swobodnej oceny regulowanej w art. 80 k.p.a., czyli oceny, która winna być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem reguł oceny, czyli organ winien opierać się na zebranym materiale, ocena powinna być oparta na wszechstronnej analizie całokształtu materiału z uwzględnieniem tego, że organ musi dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów, a rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, powinno być zgodne z zasadami logiki.

Z wszystkich przedstawionych powyżej względów Sąd uznał podniesione w skardze zarzuty i argumenty je uzasadniające za zasadne.

Wskazania dla organu wynikają wprost z uzasadnienia wyroku. Wydając ponownie decyzję organ zobowiązany będzie do oceny całokształtu zgromadzonego w toku postępowania materiału, jak też do uwzględnienia przedstawionej przez Sąd oceny prawnej wyrażonej w motywach uzasadnienia. Do uznania organu będzie należeć ewentualne uzupełnienie materiału dowodowego.

W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 225 p.p.s.a.