Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 192/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 i 3, art. 11 ust. 2 i art. 39 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 3 § 1, art. 106 § 3, art. 109
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, 75 § 1, 77 § 1 oraz art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędzia NSA del. Jacek Hyla (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1116/10 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 września 2010 r., sygn. I SA/Wa 1116/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego Siedlcach z dnia [...] marca 2010r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego.

Z uzasadnienia wyroku sądu I instancji wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Siedlcach decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., działającego z upoważnienia Burmistrza S. z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...]. Decyzja ta wydana została w następującym stanie sprawy:

J. S. złożyła w styczniu 2010 roku do Kierownika MOPS w S. (za pośrednictwem Burmistrza S.) łącznie 12 wniosków, w których wniosła o przyznanie: zasiłku celowego w wysokości 300 zł. na zakup obuwia skórzanego, zasiłku celowego w wysokości 500 zł. na zakup niezbędnej odzieży, zasiłku celowego w wysokości 750 zł. na zakup gazu oraz butli metalowej, zasiłku celowego w wysokości 200 zł. na doładowanie telefonu oraz opłacenie abonamentu, zasiłku celowego w wysokości 70 zł. na karnet na basen oraz zasiłku w wysokości 180 zł. na zakup kostiumu kąpielowego, zasiłku celowego w wysokości 200 zł. na zakup torby na kółkach, zasiłku celowego w wysokości 750 zł. na zakup wody, zasiłku celowego w wysokości 400 zł. na zakup ciśnieniomierza, zasiłku celowego w wysokości 2000 zł. na zakup niezbędnych leków, zasiłku z " programu na dożywianie" w wysokości 500 zł., zasiłku celowego w wysokości 100 zł. na zakup świec, zasiłku na kołdrę z wełny merynosa - 400 zł. – łącznie na sumę 5850 zł.

Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] przyznał J. S. zasiłek celowy w kwocie 230 zł. na miesiąc styczeń z przeznaczeniem na dofinansowanie: utrzymania telefonu- 5 zł., wody- 10 zł., karnetu na basen- 5 zł., ciśnieniomierza – 5 zł., torby na zakupy- 5 zł., leków - 24 zł., świec -5 zł., obuwia - 5 zł., gazu w butlach - 46 zł., odzieży – 10 zł., pościeli - 10 zł., ogrzewania gazem z butli - 100 zł.

Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, że na miesiąc styczeń na zasiłki celowe fakultatywne dysponuje kwotą około 8.500 zł. Organ przewiduje, że zgłosi się po nie minimum 100 rodzin. Średnio na 1 rodzinę, na 1 miesiąc przewidywana jest pomoc w kwocie 85 zł. Organ wyjaśnił, że pracownik socjalny podjął próbę umówienia się na wywiad środowiskowy- aktualizacyjny, którego skarżąca J. S. odmówiła. Z uwagi na okres zimowy, pomimo odmowy przeprowadzenia aktualizacji wywiadu środowiskowego organ I instancji przyznał skarżącej świadczenie w postaci zasiłku celowego.

Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. wskazał, że skarżąca, posiadając tytuł prawny do budynku o powierzchni zabudowy 91 m² i działki przy ul [...] w S. ma możliwość wykorzystania tego faktu w celu poprawienia swojej sytuacji mieszkaniowej i bytowej.

Organ I instancji zwrócił uwagę, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wykładnia art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz.728 ze zm.) nie może prowadzić do wniosku o dopuszczalności uczynienia z pomocy społecznej stałego źródła dochodów. Interpretacja taka jest niedopuszczalna jako całkowicie sprzeczna z intencją ustawodawcy, który pomocy społecznej wyznaczył jedynie funkcję wspierania wysiłków w usamodzielnieniu, a nie ich zastępowania.

Od powyższej decyzji J. S. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach. Skarżąca w obszernym odwołaniu opisującym jej sytuację życiową wyjaśniła, że zasiłek w przyznanej kwocie jest farsą. Skarżąca wyjaśniła, że w jej ocenie zaskarżona decyzja jest błędna i została wydana z naruszeniem prawa.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji wskazał, że skarżącej J. S. oprócz świadczeń stałych w postaci zasiłku stałego w kwocie 324 zł. oraz zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w S. na miesiąc styczeń 2010 r. przyznał zasiłek celowy w kwocie 230 zł., świadczenie pieniężne w kwocie 100 zł. na zakup artykułów żywnościowych oraz zasiłek celowy w kwocie 150 zł. na ogrzewanie gazem z butli.

Organ odwoławczy dokonując analizy całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił stronie podstawy wydania decyzji odmownej. J. S. na miesiąc styczeń 2010 r. złożyła 12 wniosków z prośbą o udzielnie pomocy materialnej na łączną kwotę 5.850 zł.

W ocenie Kolegium żądanie zaspokojenia przez organ I instancji potrzeb na w/w kwotę jest całkowicie bezzasadne, albowiem dokonując analizy możliwości finansowych Ośrodka na powyższy cel na miesiąc styczeń 2010 r. Kolegium stwierdziło, iż stanowią one kwotę 85 zł. na osobę/rodzinę.

Organ odwoławczy wskazał, że łączna wysokości pomocy udzielonej skarżącej przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w S. na miesiąc styczeń 2010 r. wynosi kwotę 957zł., a więc jest wyższa niż najniższa emerytura i pozwala odwołującej się na egzystencję w warunkach odpowiadających godności człowieka.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia [...] marca 2010 r. nr [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J. S.

W uzasadnieniu skargi J. S. wskazała, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest całkowicie błędna. Zdaniem skarżącej jej sytuacja życiowa oraz zdrowotna uprawnia ją do otrzymywania pomocy w większym zakresie niż ta którą otrzymuje. Podniosła, że zasiłki celowe są przyznawane bez należytej wnikliwości i staranności.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Siedlcach prawidłowo wykazało, że zasiłek celowy jest świadczeniem przyznawanym w ramach uznania administracyjnego. Okoliczność ta, jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowym, nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia i w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Z przepisów prawa regulujących tryb przyznawania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.

Zasiłek celowy można przyznać wyłącznie na zaspokojenie niezbędnej potrzeby życiowej. Organ pomocy społecznej i organ odwoławczy w uzasadnieniach kwestionowanych decyzji przedstawiły argumenty świadczące o celowości przyznania J. S. pomocy społecznej w formie pomocy pieniężnej w wysokości 230 zł na miesiąc styczeń 2010 r. Organy wskazały, że wysokość świadczenia na zaspokojenie bieżących potrzeb skarżącej jest limitowana przez ilość osób pobierających tego rodzaju świadczenie i ograniczony budżet Ośrodka pozostawiony organowi do dyspozycji na miesiąc styczeń 2010 r., opiewający na kwotę 8.500 zł, która przeznaczana jest na pokrycie zasiłków dla 100 rodzin wnioskujących o tę formę pomocy, co daje średnio kwotę zdecydowanie niższą, niż pomoc finansowa przyznana skarżącej. (średnio 85 zł na jeden wniosek). Skarżąca otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł oraz zasiłek stały w wysokości 324 zł. Łączny miesięczny dochód J. S. to 477 zł. J. S. na miesiąc styczeń ma przyznane świadczenia w kwocie 100 zł na dożywianie (poza zasiłkiem stałym i pielęgnacyjnym) oraz 150 zł na ogrzewanie gazem z butli.

W ocenie Sądu nie można również odmówić racji Kierownikowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. i Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Siedlcach, że organ pomocy społecznej nie ma obowiązku przyznania świadczenia w wysokości uznanej przez stronę za odpowiednią, w celu dostarczania jej środków utrzymania. Ze stosowanych odpowiednio art. 2, art. 3 ustawy o pomocy społecznej wynika, że celem pomocy społecznej jest jedynie pomoc i wspieranie rodzin w przezwyciężeniu trudnej sytuacji życiowej i zaspokojeniu ich niezbędnych potrzeb oraz zapobieganie ich popadnięciu w trudną sytuację życiową poprzez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia się rodzin, a nie zapewnienie im dożywotniego utrzymania bądź podwyższenia istniejącego niskiego dochodu.

Sąd wskazał, że nie ma sporu, co do tego, że sytuacja osobista (zdrowotna, mieszkaniowa, finansowa) J. S. jest trudna i że opieka społeczna przyznaje świadczenia w niskiej wysokości przez co nie zaspokaja wszystkich zgłaszanych przez skarżącą potrzeb. Rzecz jednak w tym, że celem pomocy społecznej jest jedynie wspieranie świadczeniobiorców. Skarżąca oczekuje zaś zapewnienia jej utrzymania, o czym świadczą złożone przez nią wnioski o pomoc finansową na styczeń 2010 r., opiewające na kwotę 5.850 zł.

Skoro J. S. w niniejszej sprawie otrzymała wsparcie finansowe w wysokości zdecydowanie wyższej od średniej pomocy pieniężnej przypadającej na jednego wnioskodawcę, to nie można zarzucić organowi dysponującemu ograniczonym budżetem (z racji realizacji zadań w małym mieście) dowolności przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie oba organy przy wydaniu decyzji dotyczącej J. S. wskazane wyżej kryteria uwzględniły. Kwestionowana przez skarżącą decyzja nie przekracza granic uznania administracyjnego. Skarżąca od wielu lat korzysta ze wsparcia z pomocy społecznej. Jej sytuacja materialna i życiowa jest znana pracownikom opieki społecznej, skarżącej udzielana jest wszechstronna pomoc.

Istotną kwestią jest to, że z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, iż pracownik socjalny usiłował przeprowadzić aktualizację wywiadu środowiskowego z J. S., niemniej jednak spotykał się z odmową ze strony odwołującej.

Należy zauważyć, ze organ odwoławczy omyłkowo w części opisowej wskazał, że została przeprowadzona aktualizacja wywiadu środowiskowego jednakże uchybienie to ma wpływ na jakość uzasadnienia bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, które jest prawidłowe.

Sąd podkreślił, że uniemożliwienie organowi przeprowadzenia wywiadu środowiskowego jest jedną z postaci braku współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązaniu własnej trudnej sytuacji życiowej w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten nie formułuje żadnych dodatkowych warunków wydania decyzji odmawiającej przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Już sam fakt odmowy podjęcia współdziałania z organem poprzez uniemożliwienie mu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego stanowi podstawę do negatywnego rozpoznania wniosku. Mimo, że skarżąca odmówiła przeprowadzenia aktualizacji wywiadu środowiskowego organ I instancji przyznał skarżącej świadczenie w postaci zasiłku celowego z uwagi na okres zimowy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła J. S., zaskarżając wyrok w całości.

Wyrokowi sądu I instancji zarzucono:

- naruszenie przepisów postępowania tj. art. 174 pkt 2 p.p.s.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 3 § 1 i art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, oraz 80 k.p.a., przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie w postaci przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów, mimo że zebrany materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego mogły przechylić szalę na korzyść skarżącej. Sąd przyjął bowiem uzasadnienie organu oparte głównie o materiał dowodowy świadczący na niekorzyść skarżącej. Sąd nie dostrzegł, że materiał ten mógłby zostać uzupełniony o dokumenty, których zażądania domagała się skarżąca w skardze.

- naruszenie prawa materialnego tj. art. 174 pkt 1 p.p.s.a, i przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), przez błędną wykładnię, tj.:

• art. 3 ust. 1 i 3 ustawy poprzez przyjęcie, że zaskarżone rozstrzygnięcie Kierownika MOPS w S., działającego z upoważnienia Burmistrza S. z dnia [...].01.20lOr. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na miesiąc styczeń 2010r. pozostaje w zgodzie z realizacją podstawowych celów pomocy społecznej w zakresie wsparcia skarżącej w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia jej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka a nadto, że rodzaj, forma i rozmiar przyznanego świadczenia w miesiącach poprzedzających były odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy,

• art. 11 ust. 2 ustawy poprzez uznanie, iż skarżąca nie współdziała w rozwiązywaniu jej trudnej sytuacji życiowej,

• art. 39 ust. 1, 2 i 3 ustawy poprzez uznanie za wystarczające dla zaspokojenia niezbędnych potrzeb bytowych skarżącej przyznanie zasiłków celowych w istocie nie zaspokajających żadnej z niezbędnych potrzeb skarżącej, biorąc pod uwagę poszczególne kwoty przyznane na wskazane cele w miesiącu styczniu 2010r. (np. 5 zł. na dofinansowanie telefonu, 10 zł. - wody, 5 zł. -karnetu na basen, 5 zł. - ciśnieniomierza, 5 zł. - torby na zakupy, 24 zł. - zakupu leków, 5 zł. - obuwia, 10 zł. -pościeli, 10 zł. - odzieży).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje,

W myśl art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

Skarga kasacyjna nie opiera się na usprawiedliwionych podstawach.

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że sprawa rozpoznana została na rozprawie, po oddaleniu wniosku skarżącej o odroczenie rozprawy uzasadnianym zaświadczeniem lekarskim wystawionym przez Oddział Rehabilitacyjny [...] Sp. z o.o. w K. – z którego wynika, że skarżąca była hospitalizowana od [...] marca 2011r. do [...] maja 2011r. i stwierdzono jej niezdolność do pracy do [...] maja 2011r. Przepis art. 109 p.p.s.a. stanowi, że rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. Sąd musi brać pod uwagę nakaz rozpatrywania spraw bez zbędnej zwłoki, wynikający z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz zasadę szybkości postępowania sformułowaną w art. 7 p.p.s.a., według której Sąd powinien dążyć do rozstrzygnięcia sprawy na pierwszym posiedzeniu. Skoro ze złożonego zaświadczenia wynika jedynie niezdolność skarżącej do pracy, która wszakże jak wynika z akta administracyjnych występuje u skarżącej trwale - to zachodziły podstawy, by oddalić wniosek skarżącej o odroczenie rozprawy. Niezdolność do pracy skarżącej ma bowiem charakter nieprzemijający i nie jest okolicznością wyłączającą stawiennictwo w sądzie.

Wobec tego, że w skardze kasacyjnej podniesiono zarówno zarzut naruszenia przepisów postępowania, jak i zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, w pierwszej kolejności wymagał oceny zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania, gdyż zarzut dotyczący naruszenia prawa materialnego może podlegać ocenie dopiero wówczas, gdy stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego wyroku nie nasuwa zastrzeżeń.

Zarzuty procesowe podnoszone w skardze kasacyjnej dotyczyły naruszenia przez sąd I instancji przepisów art. 3 § 1 i art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, oraz 80 k.p.a. przez zaniechanie przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów, mimo że zdaniem kasatora zebrany przez organy administracji materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzi wątpliwości.

Zarzuty te są, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę bezpodstawne. Nie sposób oczekiwać, by w odniesieniu do decyzji rozstrzygającej w odniesieniu do każdego wniosku o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej organ przedstawiał finansowo - merytoryczny raport ze swej działalności. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych w przedmiocie pomocy społecznej, nie może sięgać także do okoliczności z zakresu celowości wydatkowania świadczeń z pomocy społecznej w sprawach innych niż rozpoznawana.

Art. 7 k.p.a. zobowiązuje organy administracji publicznej, by w toku postępowania stały na straży praworządności i podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W sprawie niniejszej nie uchybiono powyższym obowiązkom. Postępowanie wyjaśniające w sprawie zostało przeprowadzone należycie i wszystkie istotne okoliczności zostały ustalone w sposób prawidłowy i wszechstronny. Wysokość przyznanego zasiłku celowego uzasadniono zgodnie z art. 7 k.p.a. Organ przedstawił porównawczo średnią pomoc udzieloną skarżącej i innym rodzinom przez okres kilku miesięcy i dane te dostatecznie obrazują, że zakres pomocy, jaka udzielana jest skarżącej, będącej osobą samotną odbiega na jej korzyść w porównaniu z pomocą udzielaną innym osobom.

Sąd I instancji prawidłowo ocenił i ocenie swej dał wyraz w uzasadnieniu wyroku, że organy administracji, działając w granicach uznania administracyjnego – wyboru rozstrzygnięcia nie dokonały dowolnie. Organy właściwie powołały się na fakt zróżnicowanej pomocy świadczonej na rzecz skarżącej – w ramach finansowych możliwości MOPS w S. Niezasadne były zatem zarzut naruszenia przepisów art. 7, 80 k.p.a. i innych przepisów odnoszących się do postępowania dowodowego prowadzonego przez organy administracji.

Wobec powyższego należało przejść do oceny podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 1 i 3, art. 11 ust. 2 i art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. (t.j Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz.728 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Według art. 3 ust 3 ustawy rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.

Art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że brak współdziałania osoby z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej może stanowić podstawę dla odmowy przyznania świadczenia z pomocy społecznej.

Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Według art. 39 ust. 2 zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Z art. 39 ust. 3 ustawy wynika, że osobom bezdomnym i innym osobom nie mającym dochodu oraz możliwości uzyskania świadczeń na podstawie przepisów o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia może być przyznany zasiłek celowy na pokrycie części lub całości wydatków na świadczenia zdrowotne.

Skoro zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy "może być przyznany", to oznacza, że decyzje dotyczące zasiłków celowych mają charakter uznaniowy. Zatem organ decyzyjny posiada swobodę działania i możliwość wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy. Działanie w trybie uznania administracyjnego nie oznacza dowolności przy wydawaniu decyzji, organy winny zaś wykazać, że w konkretnej sprawie istniały przesłanki uzasadniające podjęte rozstrzygnięcie. Badając zgodność z prawem decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego Sąd ocenia, czy organy wykazały, że podjęte rozstrzygnięcie jest usprawiedliwione okolicznościami sprawy. W świetle ustalonych w sprawie okoliczności zasadnie Sąd I instancji uznał, że organy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza – jak wynika z art. 7 k.p.a. – załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków.

Organy orzekające w sprawie poddały ocenie okoliczności, od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. W szczególności wzięto pod uwagę fakt, że skarżąca korzysta nieprzerwanie z różnych świadczeń z pomocy społecznej, a także i to, że udzielana skarżącej pomoc musi być dostosowana do możliwości finansowych miejscowego ośrodka pomocy społecznej. Przepis art. 39 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej umożliwia przyznanie zasiłku celowego na pokrycie części kosztów ponoszonych dla zaspokojenia określonych potrzeb, a zatem w razie braku możliwości pokrycia pełnych kosztów możliwe jest udzielenie pomocy częściowej – zwłaszcza w sytuacji, gdy zgłaszane potrzeby znacząco przewyższają możliwości finansowe organu pomocy społecznej. Uzasadnienie skargi kasacyjnej nie pozwala natomiast na stwierdzenie na czym polegać miałoby naruszenie przez sąd I instancji art. 39 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej.

Nie znajdując usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.