Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 447/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2010-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 54 pkt 2 lit. d,  art. 64 ust. 1, 4
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 10 par. 1,  art. 7
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Sekretarz Sądowy Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. N. i W. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy po wznowieniu postępowania uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia 18 lutego 2009r., nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 9 czerwca 2008 r. nr [...] Wójt Gminy dokonał ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i gospodarczego wraz z infrastrukturą techniczną w ramach nowego siedliska rolniczego na działce [...] w miejscowości O. gmina S..

W dniu 20 października 2008 r. H. i W. N., H. i J. K. oraz J. S. złożyli wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2, 3 i 4 k.p.a. W uzasadnień wnioskodawcy zarzucili wydanie decyzji mimo niespełnienia warunku z art. 61 ust. 4 ustawy z 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i świadome pozbawienie ich udziału w prowadzonym postępowaniu. Wskazali oni, że realizowana zabudowa trwale zniekształca rzeźbę terenu, narusza warunek zachowania 100 m pasa ochronnego od zbiorników wodnych i likwiduje zbiornik wodny, przewiduje ona dojazd do nieruchomości przez działkę [...], wobec której prowadzone jest postępowanie z powodu występujących tam osuwisk zagrażających mieniu i ludziom, nadto zakwestionowali oni niezgodność z planem miejscowym decyzji podziałowych dotyczących działki nr [...].

Po wznowieniu postępowania, decyzją z dnia 18 lutego 2009 r. Wójt Gminy odmówił uchylenia decyzji uznając, że wnioskodawcy nie są stronami postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że H. i W. N., H. i J. K. oraz J. S. nie mają przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu, gdyż ustalone warunki zabudowy dotyczą terenu, który nie graniczy z działkami stanowiącymi własność skarżących. Organ ustalił, iż odległość od przedmiotowej działki dla działek Nr [...] stanowiących własność H. N. – wynosi ok. 8 m, jednakże zabudowa zlokalizowana na w/w działkach zlokalizowana jest w odległości około 25 m, dla działki Nr [...] stanowiącej własność H. i J. K. - ok. 120 m, dla działek nr [...] stanowiących własność J. S. - ok. 70 m. Organ wskazał, iż stosownie do art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z poglądami zawartymi w doktrynie, a także w orzecznictwie w bezpośrednim znaczeniu pojęcie to oznacza interes oparty na prawie lub chronionym przez prawo. Organ podniósł, że skarżący nie powołali żadnego przepisu prawa materialnego potwierdzającego istnienie interesu prawnego.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli H. i W. N., H. i J. K. oraz J. S..

W uzasadnieniu powtórzyli oni argumenty zawarte we wniosku o wznowienie postępowania oraz podnieśli zarzut naruszenia art. 150 § 2 k.p.a., ponieważ przyczyną wznowienia postępowania była działalność Wójta Gminy, co powoduje, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości i w konsekwencji jest nieważna, naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. poprzez nie pouczenie stron o prawie i terminach do złożenia odwołania, naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione jak też braku uzasadnienia niestosowania przy wydawaniu zaskarżonej decyzji o warunkach zabudowy przepisów art. 61 ustawy o z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Decyzją z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że przy rozpoznaniu wniosku o wznowienie postępowania nie doszło do naruszenia przepisów o właściwości. Zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w postępowaniu co do przyczyn wznowienia jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie zakończyło się na wydaniu decyzji przez Wójta Gminy zatem organ ten jest właściwy do przeprowadzenia w pierwszej instancji postępowania wznowieniowego. Powołany przez skarżących art. 150 § 2 k.p.a., zgodnie z którym jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w art. 150 § 1 k.p.a. o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, nie znajduje zastosowania w sprawie. W ocenie organu zastosowanie art. 150 § 2 k.p.a. miałoby miejsce wówczas, gdyby uprawdopodobniona została okoliczność, iż nieprawidłowe działanie organu I instancji było zamierzone i zmierzało np. do celowego uniemożliwienia stronom wzięcia udziału w postępowaniu. Charakter zarzutów jak również przedstawione przez wnioskodawców dowody nie uzasadniają przyjęcia, aby tego rodzaju motywację można było przypisać organowi I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że złożony wniosek o wznowienie postępowania oparty został na treści art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 3 k.p.a. oraz art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym podstawą wznowienia jest fakt, iż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Organ wskazał, iż uwzględnienie wniosku w przedmiocie wznowienia postępowania jest możliwe jedynie wówczas, gdy złożony on zostanie przez osoby będące stroną postępowania. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Organ odwoławczy podniósł, iż w orzecznictwie sądowym wielokrotnie wskazywano, że stroną postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy z zasady jest właściciel lub wieczysty użytkownik nieruchomości, której dotyczy postępowanie, natomiast właściciele lub wieczyści użytkownicy działek bezpośrednio sąsiadujących z tą nieruchomością mogą być jego stroną po wykazaniu w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach przesłanek z art. 28 k.p.a., czyli wpływu inwestycji na ich własny interes prawny lub obowiązek. Możliwe jest również uznanie za stronę postępowania właściciela lub wieczystego użytkownika nieruchomości położonej dalej, a więc nie sąsiadującej bezpośrednio z nieruchomością, dla której ustalane są warunki zabudowy, jeżeli wykaże ona istnienie interesu prawnego opartego na konkretnej normie prawa materialnego. Organ wskazał, iż co do zasady wykluczyć należy uznanie za strony postępowania właścicieli nieruchomości położonych po drugiej stronie ulicy i nie sąsiadujących bezpośrednio z nieruchomością inwestora, chyba że wykażą oni istnienie własnego interesu prawnego w sprawie. Zdaniem organu odwoławczego, dowody zebrane w postępowaniu I instancyjnym, w tym wypisy z ewidencji gruntów oraz mapy ewidencyjne pozwalają uznać, że oddziaływanie inwestycji polegającej na budowie siedliska na działce [...] należącej do K. i B. Z. położonej w miejscowości O., nie będzie obejmować swoim zakresem żadnej z nieruchomości należących do któregokolwiek z wnioskodawców. Wnioskodawcy są bowiem właścicielami nieruchomości położnych w dalszym sąsiedztwie. H. N. jest właścicielką działek nr [...], H. i J.K. działki nr [...] a J. S. działki nr [...]. Działki nr [...] oddzielone są od terenu inwestycji działką nr [...]. Działki [...] położone są wzdłuż działki drogowej [...] w dalszej odległości, zaś działka [...] położona jest niejako na zapleczu działki [...] i nie przylega do działki nr [...]. Wszystkie działki należące do skarżących, za wyjątkiem działki [...] są zabudowane. Oddziaływanie inwestycji na działce nr [...] nie wykracza poza obszar stanowiący działki bezpośrednio z nią sąsiadujące, jak również nie będzie ono obejmowało nieruchomości położonych po przeciwnej stronie ulicy. Jest tak dlatego, że funkcja przyszłej zabudowy nie odbiega od funkcji zabudowy już istniejącej, zaś brak jest jakiegokolwiek powodu aby uznać, iż jej uciążliwość będzie większa niż uciążliwość pozostałej zabudowy w obszarze analizowanym. Zdaniem organu, nie sposób przyjąć, aby budowa domu wpływała znacząco na całą okolicę. Można by przyjąć szersze oddziaływanie przedmiotowej inwestycji w sytuacji, kiedy z jej realizacją, funkcją bądź parametrami wiązałyby się szczególne uciążliwości, wykraczające poza obszar bezpośrednio sąsiadujący z działką nr [...]. Byłoby tak, gdyby dla przyszłej zabudowy przewidziano funkcję obcą dla występującej w obszarze analizowanym, np. zakład przemysłowy czy obiekt handlowy bądź budynek mieszkalny wielomieszkaniowy. Obiekt taki oddziałuje na otoczenie w sposób bardziej intensywny, albowiem jego funkcjonowaniu towarzyszy zwiększenie ruchu pojazdów czy emisja różnego rodzaju substancji. Interes prawny właścicieli bądź użytkowników wieczystych pobliskich nieruchomości w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy uzasadniony jest wówczas tym, iż organ administracji przy wydaniu decyzji powinien rozważyć wprowadzenie do niej wnioskowanych przez strony, a mających umocowanie w przepisach prawa, warunków związanych z funkcjonowaniem inwestycji. Sytuacja taka w niniejszej sprawie nie występuje, albowiem przyszła zabudowa ma charakter mieszkaniowy i powiązana jest z towarzyszącą jej działalnością rolniczą. Organ wskazał, iż przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie została spełniona, co uzasadniało podjęcie przez Wójta Gminy decyzji o odmowie uchylenia decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy z dnia 9 czerwca 2008 r. nr [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ wskazał, iż odmówienie wnioskodawcom przymiotu strony czyni bezprzedmiotowym dokonywanie oceny podnoszonych przez nich zarzutów. Jednocześnie stwierdził on, iż brak pouczenia o przysługujących skarżącym środkach zaskarżania jest uchybieniem, które nie skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

H. i W. N. w skardze na powyższą decyzję wnieśli o jej uchylenie. Skarżący zarzucili, iż winni być stroną postępowania, bowiem ich nieruchomość jest położona w niewielkiej odległości od nieruchomości inwestorów i winna znaleźć się w obszarze analizowanym, wyznaczonym stosowanie do treści art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z którym obszar analizowany nie może być mniejszy niż trzykrotna szerokość frontu działki, nie mniej niż 50 m. Skarżący stwierdzili, że ich nieruchomość znajduje się w strefie trzykrotnej szerokości działki, zatem przymiot strony i prawa strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy im przysługuje z mocy prawa. Skarżący powołali się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 31 stycznia 2008 r. sygn. akt II S.A./Go 765/07, w którym stwierdzono, iż konsekwencją wadliwego wyznaczenia obszaru analizowanego może być wadliwe ustalenie kręgu osób, którym, przysługiwał będzie przymiot strony w toczącym się postępowaniu. (Lex Nr 451249) Odnosząc się zaś do stwierdzenia, iż oddziaływanie inwestycji na działce [...] nie będzie obejmowało nieruchomości położonych po przeciwnej stronie ulicy, skarżący podnieśli, iż działka rozdzielająca nieruchomość [...] od nieruchomości wnioskodawców nie jest ulicą ani też drogą, lecz jedynie działką rolną wydzieloną w trakcie wydzielania działki [...]. W ocenie skarżących z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż obszar analizowany należy wyznaczyć dookoła działki, czyli we wszystkich kierunkach, nie zaś ograniczać się do obszaru wzdłuż drogi, przy której leży działka objęta wnioskiem. Nadto podnieśli oni, iż Wójt Gminy rażąco naruszył prawo przy wydawaniu zaskarżonej decyzji o warunkach zabudowy bowiem inwestorzy nie spełniają przewidzianych w art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym norm obszarowych niezbędnych do uznania ich inwestycji za nowe gospodarstwo rolne. Na rozprawie skarżący stwierdził, iż jego nieruchomość ma charakter mieszkaniowy, a warunki ustalono dala siedliska rolnego, co wpłynie na obniżenie jakości jego zamieszkiwania, z uwagi na niedogodności związane z prowadzoną działalnością rolniczą

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skarżący wystąpili z podaniem o wznowienie postępowania powołując się na przesłankę wznowieniową jaką zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest niezawiniony przez stronę brak udziału w postępowaniu. Organ na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji, stwierdzając brak przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., z uwagi na fakt, iż skarżący nie posiadali przymiotu strony postępowania. Ocena zasadności skargi sprowadzała się do rozważenia, czy organ administracji prawidłowo rozważył okoliczności sprawy związane z kręgiem uczestników postępowania w sprawie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) podobnie jak przepisy poprzednio obowiązującej ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.: Dz. U. 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zm.), nie zawierają uregulowań szczególnych w przedmiocie kręgu uczestników postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Zastosowanie znajduje w tej sytuacji art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek, przy czym interes ten winien być oparty na przepisach prawa materialnego.

W orzecznictwie sądów administracyjnych pod rządami ustawy z 7 lipca 1994 r. przyjmowano, iż do kręgu stron takich postępowań należą poza podmiotem zainteresowanym uzyskaniem danej decyzji (tj. wnioskodawcą, inwestorem) właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości wchodzących w skład obszaru, na którym realizowana jest inwestycja, oraz właściciele lub użytkownicy wieczyści gruntów położonych w najbliższym otoczeniu realizowanej inwestycji, tj. bezpośrednich jej sąsiadów, natomiast właściciele lub użytkownicy wieczyści gruntów dalej położonych tylko wtedy, o ile zamierzona inwestycja dotyczyła ich bezpośrednio "wywołując dla nich uciążliwe skutki" (vide: uchwała składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 września 2005 r. VI SA 13/95 ONSA 1995/4 poz. 154 oraz uchwała składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 1995 r. VI SA 20/95 ONSA 1996/2 poz. 54, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 września 2001 r. IV SA 594/99).

Podobnie na gruncie nowej ustawy z 27 marca 2003 r. w orzecznictwie wskazano, iż uczestnikami takiego postępowania są m.in. właściciele lub wieczyści użytkownicy działek sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy postępowanie, a właściciele nieruchomości niepozostających w bezpośredniej styczności z terenem planowanej inwestycji, mogą być jego stroną po wykazaniu w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach tej sprawy przesłanek z art. 28 k.p.a., a więc wpływu wyniku tego postępowania na własny interes prawny lub obowiązek, oparty na przepisach prawa materialnego. Przykładowo w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 lutego 2008 r. II SA/Po 68/2008 (Lex Nr 493251), Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 stycznia 2008 r. II SA/Gd 115/2007 (Lex Nr 35532), Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 grudnia 2005 r. II SA/Bk 901/2005 (Lex Nr 173675) przyjęto, iż stronami postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być - w zależności od okoliczności sprawy - także właściciele nieruchomości niesąsiadujących bezpośrednio z terenem zaplanowanej inwestycji, o ile zamierzona inwestycja wywołuje dla nich uciążliwe skutki.

Z przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika prawo osoby trzeciej do ochrony jej interesu prawnego przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenów należących do innych osób. Ustawa stanowi, iż w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się m.in. wymagania ładu przestrzennego oraz prawo własności (art. 1 ust. 2 pkt 1 i 7). Odwołujący się do granic prawa własności art. 6 ust. 2 ustawy wskazuje, iż każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich oraz ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Nadto art. 54 pkt 2 lit d w związku z art. 64 ust. 1 ustawy przewiduje, iż organ administracyjny ma obowiązek w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określić wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich.

Ochrona interesów osób trzecich przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, znajduje także swój wyraz w treści art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy wprowadzającym zasadę tzw. dobrego sąsiedztwa. Przepis ten stanowi, iż wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe, jeżeli co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Szczegółowe wymagania w tym zakresie określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Rozporządzenie to w § 3 ust. 1 przewiduje, iż w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy nie mniejszej jednak niż 50 m.

Zasada dobrego sąsiedztwa, jak z samej jej nazwy wynika odwołuje się do zapewnienia "dobrego sąsiedztwa" poszczególnych nieruchomości, w różnych aspektach - funkcji znajdujących się na nich obiektów, cech zagospodarowania terenu oraz cech architektonicznych obiektów budowlanych. Pierwszym warunkiem tej zasady jest dostosowanie funkcji projektowanego obiektu do funkcji obiektów istniejących. Wynika z niego wykluczenie możliwości wprowadzenia na danym terenie funkcji niezgodnej z funkcją już istniejących obiektów. Wprowadzone przez ustawodawcę ograniczenie jest celowe. Postulat uwzględnienia w zagospodarowaniu przestrzennym wymagań prawa własności oznacza m. in. takie zagospodarowanie przestrzeni, które umożliwi harmonijne, optymalne w danym przypadku warunki korzystania z prawa własności nieruchomości.

Skarżący powołali się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie z dnia 31 stycznia 2008 r. sygn. akt II S.A./Go 765/07, który stwierdził, iż "konsekwencją wadliwego wyznaczenie obszaru analizowanego może być wadliwe ustalenia kręgu osób, którym, przysługiwał będzie przymiot strony w toczącym się postępowaniu. Ta wadliwość zaś może doprowadzić do kolejnego uchybienia w postaci braku zachowania wymagań dotyczących ochrony osób trzecich, do czego zobowiązywał przepis art. 54 pkt 2 lit. d u.p.z.p." (Lex Nr 451249) Stanowisko skarżących, iż właściciele wszystkich nieruchomości położonych w obszarze analizowanym winni być uczestnikami postępowania w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie znajduje, zdaniem Sądu, uzasadnienia w przepisach prawa, bowiem celem wyznaczenia tego obszaru nie jest określenie kręgu uczestników postępowania a tak postawiona teza nie uwzględnia wymogu art. 28 k.p.a. posiadania indywidualnego interesu prawnego w rozstrzygnięciu sprawy. Niemniej jednak wskazać należy, iż wynikająca z art. 61 ust. 1 ustawy zasada kontynuacji funkcji zabudowy w obszarze analizowanym, w sąsiedztwie nieruchomości, rozumianym jako najbliższa okolica nieruchomości, w rzeczywistości wywiera skutek w postaci ochrony interesów właścicieli nieruchomości w zakresie tożsamości funkcji nieruchomości położonych w pobliżu.

Organ administracji dokonując oceny interesu prawnego skarżących powołał się na fakt, iż wydana decyzja dotyczy w istocie budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budynku gospodarczego, co nie koliduje ze sposobem zabudowy nieruchomości skarżących. Co do zasady zgodzić należy się z organem, iż budowa domu jednorodzinnego i towarzyszącego mu budynku gospodarczego nie narusza interesu skarżących, których nieruchomość zabudowana jest domem mieszkalnym.

Istota konfliktu interesów stron nie tkwi jednak w wielkości, kształcie i mieszkalnym przeznaczeniu budynku inwestorów, lecz w warunkach zagospodarowania nieruchomości, które to warunki przewidują w niniejszej sprawie powstanie działki o charakterze siedliskowym w bliskim sąsiedztwie zabudowanych nieruchomości przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne.

W postępowaniu w sprawie wydania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu odmienność funkcji położonych w sąsiedztwie nieruchomości, wskazywać może na kolizję interesów właścicieli nieruchomości, zarówno bezpośrednio graniczących z nieruchomością jak i położnych w dalszej odległości. Przykładowo, w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 stycznia 2009 r. syg. akt II S.A./Gd 689/08 oraz II S.A./Gd 690/08 (Lex Nr 483266, 486227) wyrażono stanowisko, iż wprawdzie zabudowa jednorodzinna jak i zabudowa budynkiem mieszkalnym w ramach zabudowy zagrodowej służą realizacji tego samego celu – zamieszkiwaniu, jednak z uwagi na różny sposób zagospodarowania terenu nie można przyjąć, iż zabudowa jednorodzinna stanowi kontynuację funkcji zabudowy zagrodowej. Zabudowa zagrodowa służy bowiem przede wszystkim prowadzeniu działalności gospodarczej i stanowi miejsce zamieszkania i pracy rolnika, a grunty zajęte pod budynki mieszkalne w gospodarstwach rolnych uznaje się za grunty wykorzystywane rolniczo.

Podkreślić należy, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przesądza nie tylko sposób zabudowania nieruchomości określoną inwestycją, lecz również sposób zagospodarowania terenu i jego przeznaczenie.

W ocenie Sądu, wydana decyzja, w której organ ograniczył się do rozważenia mieszkalnego charakteru budynku, którego dotyczą warunki zabudowy, zapadła bez rozważenia charakteru wydanej w niniejszej sprawie decyzji i jej skutków.

Zabudowa siedliskowa związana jest z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Przeznaczenie danego terenu na zabudowę siedliskową wiąże się z konsekwencjami dotyczącymi realizacji przyszłych inwestycji na tym obszarze. Przewidziana przepisami możliwość zagospodarowania działki zagrodowej wykazuje znaczne odrębności od działki budowlanej przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przykładowo w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.Dz. U. z 2006 r. Nr 155 poz. 118 ze zm.) przewidziano możliwość realizacji na takiej nieruchomości na podstawie samego zgłoszenia obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową, w ramach istniejącej działki siedliskowej w tym płyt do składowania obornika, szczelnych zbiorników na gnojówkę lub gnojowicę o pojemności do 25 m3, naziemnych silosów na materiały sypkie o pojemności do 30 m3 i wysokości nie większej niż 4,50 m, suszarni kontenerowych o powierzchni zabudowy do 21 m2; (art. 29 ust. 1 pkt 1) W rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120 poz. poz. 826) na terenie zabudowy zagrodowej dopuszczono wyższe niż na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej poziomy hałasu.

Powszechnie wiadomo, iż z istnieniem gospodarstwa rolnego wiążą się określone niedogodności dla nieruchomości sąsiednich. Prowadzenie działalności rolniczej jest bowiem związane co do zasady z immisjami związanymi z prowadzoną działalnością rolniczą, jak hałasy maszyn rolniczych, inwentarza żywego czy też zapachy związane z prowadzoną na nieruchomości produkcją.

Art. 144 kodeksu cywilnego stanowi, iż właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Przepis ten stanowi podstawę ochrony uprawnień właściciela nieruchomości przed wpływem niekorzystnych czynników z innych nieruchomości i może stanowić materialnoprawną podstawę interesu, o którym jest mowa w art. 28 k.p.a.

Podkreślić należy, iż odległość nieruchomości skarżących od nieruchomości, dla której ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest niewielka, wynosi 8 m, obie nieruchomości oddziela wąski pas terenu, który wykorzystywany jest jako droga. W tych okolicznościach organ winien był rozważyć, iż kolizja funkcji oraz uciążliwości związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego przemawiają za uznaniem, iż skarżący jako właściciele nieruchomości przeznaczonej pod jednorodzinne budownictwo mieszkaniowe posiadają w świetle art. 28 k.p.a., oparte na treści art. 144 k.c. prawo do ochrony swego interesu w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zabudowy zagrodowej w ramach siedliska rolniczego przewidzianej w niewielkiej odległości od ich nieruchomości.

Podkreślić należy, iż umożliwienie stronie udziału w postępowaniu, zabezpiecza jedynie jej uprawnienia określone w art. 10 § 1 k.p.a., przewidującym zapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu. Ocena istnienia przymiotu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy zagospodarowana terenu, nie przesądza natomiast konieczności uwzględnienia interesu strony dopuszczonej do udziału w sprawie, bowiem co do zasady z art. 36 w związku z art. 63 ust. 3 ustawy wynika, iż decyzja o warunkach zabudowy może wywoływać skutki polegające na uciążliwościach dla nieruchomości sąsiednich i obniżeniu wartości innych nieruchomości.

Na marginesie wskazać należy, iż w niniejszej sprawie nie zachodził przypadek określony w art. 61 ust. 4 ustawy, który stanowi, iż przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z ta zabudową przekracza średnią powierzchnia gospodarstwa rolnego w danej gminie. Jak bowiem wskazał organ w decyzji, powierzchnia gospodarstwa rolnego związana z inwestycją stanowi minimalną powierzchnię gospodarstwa rolnego i art. 61 ust.1 pkt ustawy znajdował w sprawie zastosowanie. Z wydanej decyzji jak i przeprowadzonej analizy nie wynika, jakie nieruchomości położone w obszarze analizowanym zabudowane są zabudową zagrodową. W ocenie Sądu, z okoliczności sprawy zdaje się wynikać, iż sąsiedztwie nieruchomości inwestorów znajdują się jedynie nieruchomości zabudowane jednorodzinnymi domami mieszkalnymi na działkach przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe.

Podnoszone przez skarżących we wniosku oraz odwołaniu zarzuty dotyczące wadliwości decyzji z uwagi na jej sprzeczność z przepisami prawa nie stanowiły argumentów na poparcie interesu skarżących w tym postępowaniu, podobnie zarzut związany ze stanem nieruchomości użytkowanej jako droga, świadczył jedynie o istnieniu po stronie skarżących interesu faktycznego. Organ administracji zobligowany był jednak rozważyć wszystkie znane mu okoliczności sprawy, w tym fakt odmiennej funkcji obu nieruchomości oraz związanych z tym uciążliwości dla nieruchomości skarżących. Zgodnie z art. 7 k.p.a. organy administracji w toku postępowania winny stać na straży praworządności i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu obywateli. Działanie organu, który w niniejszej sprawie nie rozważył wszystkich okoliczności sprawy niezbędnych do jej prawidłowego rozstrzygnięcia narusza zasadę wynikającą z art. 7 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji winien dokonać szczegółowych ustaleń dotyczących funkcji nieruchomości, dla której ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania, rozważyć związane z tym niedogodności dla nieruchomości skarżących i dokonać oceny istnienia po ich stronie interesu prawnego mając na uwadze przedstawioną przez Sąd wykładnię przepisów prawa.

Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Sąd nie zawarł w wyroku orzeczenia przewidzianego w art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem uchylona decyzja o odmowie uchylenia decyzji wydana w toku wznowionego postępowania nie podlegała wykonaniu.