Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 792/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 par. 1 i par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. art. 2 pkt 1, 9 ust. 2 i ust. 3, 9d ust. 1 pkt 1, 34a pkt 6, 34c ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 455
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant ref. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2016 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązków wynikających z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu oddala skargę


UZASADNIENIE

Generalny Inspektor Informacji Finansowej (w skrócie: "GIIF") decyzją z [...] czerwca 2015 r. działając na podstawie art. 104 i art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej: "k.p.a.", w zw. z art. 34c ust. 5 ustawy z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2014 r., poz. 455), dalej: "ustawa o przeciwdziałaniu", oraz art. 34a ust. 6 w związku z art. 21 ust. 1, art. 34c ust. 1, 2 i 5 tej ustawy, nałożył na C. S.A. z siedzibą w [...] (dalej również: "Spółka" lub "Skarżąca") karę pieniężną w wysokości 100 000 zł (słownie: sto tysięcy złotych) za niedopełnienie obowiązku wykonania w terminie wniosku lub zalecenia pokontrolnego.

W motywach decyzji organ wyjaśnił, że od 19 do 21 marca 2014 r. kontrolerzy GIIF przeprowadzili kontrolę przestrzegania przepisów ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w C. S.A. z siedzibą w [...]. Jak wynika z protokołu pokontrolnego, Spółka nie zrealizowała jednego zalecenia pokontrolnego w wyznaczonym terminie. Zgodnie z tym zaleceniem Spółka została zobowiązana przez Komisję Nadzoru Finansowego do dostosowania działalności do zapisów załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 września 2001 r. w sprawie określenia wzoru rejestru transakcji, sposobu jego prowadzenia oraz trybu dostarczania danych z rejestru GIIF (Dz.U. Nr 113, poz. 1210, z późń. zm.). W protokole pokontrolnym wskazano, że stwierdzone nieprawidłowości stanowią naruszenie przepisów ww. rozporządzenia przez naruszenie struktury zapisu elektronicznego określonej w załączniku nr 2. Nieprawidłowość ta nie została wyeliminowana w terminie wskazanym w zaleceniach pokontrolnych Komisji Nadzoru Finansowego z 17 lipca 2012 r., co stanowi naruszenie, o którym mowa w art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu. W ocenie organu wskazanie przez Spółkę w pisemnych wyjaśnieniach z 2 kwietnia 2015 r. jako przyczyny niewypełnienia pól "29" i "30" w kartach transakcji – nieposiadania wymaganych danych – nie jest okolicznością uzasadniającą niewykonanie obowiązku wskazanego w ustawie oraz rozporządzeniu. Organ podkreślił, że obowiązek wypełnienia wskazanych danych istniał, co zostało wskazane Spółce przez kontrolerów Komisji Nadzoru Finansowego podczas przeprowadzonej przez nich kontroli w dniach 7-10 maja 2012 r., a następnie przez kontrolę przeprowadzoną przez upoważnionych pracowników GIIF. Nie można zatem mówić o niewiedzy instytucji obowiązanej w zakresie stwierdzonego naruszenia. Ponadto, treść przesłanych przez Spółkę wyjaśnień z 27 marca 2015 r. świadczy o zrealizowaniu zalecenia w przedmiotowej kwestii, czyli zalecenie okazało się możliwe do wykonania przez nią. Organ wskazał, że w odniesieniu do zakresu naruszenia uwzględnił fakt, że przedmiotowe naruszenie dotyczyło 226 kart transakcji na 228 skontrolowanych. Ustalając natomiast wysokość kary, organ uwzględnił rodzaj i zakres naruszenia. Wysokość kary organ uznał za współmierną do rodzaju i zakresu naruszenia. Zaznaczył, że kara ma charakter motywacyjny i prewencyjny, tak aby w przyszłości działalność Spółki w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu była prowadzona w sposób staranny i prawidłowy. Organ nadmienił też, że wymierzona kara stanowi około 13% maksymalnej wysokości kary, którą można nałożyć za stwierdzone naruszenie. Zdaniem organu wysokość kary jest proporcjonalna do możliwości finansowych Spółki i nie wpłynie na jej funkcjonowanie jako podmiotu gospodarczego, a zarazem będzie karą dotkliwą.

Powyższą decyzję Spółka uczyniła przedmiotem odwołania do Ministra Finansów, wnosząc o jej uchylenie.

Spółka wskazała, że stwierdzenie w toku przeprowadzonej kontroli braku wpisanych numerów dowodów osobistych na większości "Kart Transakcji" było spowodowane faktem, że pochodzą one wyłącznie z produktów polis grupowych zawartych pomiędzy marcem a sierpniem 2011 r., w których stroną umowy, a jednocześnie ubezpieczającym był B. S.A. Kontrolerzy GIIF na podstawie tego faktu oraz na podstawie faktu wcześniejszej kontroli oraz zalecenia wydanego przez Komisję Nadzoru Finansowego błędnie przyjęli, że naruszona została dyspozycja art. 34a pkt 6 ustawy. Zalecenie pokontrolne ze strony Komisji Nadzoru Finansowego wydane zostało bowiem w zakresie stwierdzenia faktu występowania na dzień kontroli, numerów starych dowodów osobistych, które straciły ważność. Spółka, zachowując termin wskazany w zaleceniu, uzupełniła te braki i w związku z tym zaleceniem wdrożyła również odpowiednie rozwiązania organizacyjno-prawne, zakładających między innymi umieszczenie w umowach z partnerami obowiązku przekazywania danych wymaganych przez art. 9 ustawy o przeciwdziałaniu. Co ważne w tym przypadku były to polisy indywidualne, gdzie ubezpieczonymi i beneficjentami byli klienci Spółki. W tym czasie Spółka była już związana postanowieniami obowiązujących umów grupowych, na podstawie których nie miała dostępu do informacji o numerach dowodów osobistych. Tym samym, zdaniem Spółki, jeżeli uznać, że działanie to stanowiło naruszenie ustawy, nastąpiło to w 2011 r., a nie jak wskazali kontrolerzy w 2012 do 2014 r. Stwierdzone naruszenie było więc tylko konsekwencją popełnionego w 2011 r. błędu stwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego. Spółka wyjaśniła, że w 2012 r. nie mogła wypełnić pól karty rejestracji transakcji, gdyż Bank, który był ubezpieczającym, nie przekazał odpowiednich informacji, tłumacząc się obawą o naruszenie tajemnicy bankowej, a przekazanie podanej informacji wychodziło poza zakres zawartych w 2011 r. umów ubezpieczenia grupowego. Niezależnie od powyższego, Spółka wypełniała karty transakcji dla klientów Banku, mimo że beneficjentem polisy był Bank, który otrzymał całą sumę ubezpieczenia, a następnie, dopiero Bank wypłacał je w dalszej kolejności osobom indywidualnym i osobno rejestrował transakcje na "Kartach Transakcji".

Spółka po wydaniu zalecenia pokontrolnego przez kontrolerów GIIF, natychmiast zwróciła się do Banku, jako że Bank pozostaje w jednej grupie kapitałowej ze Spółką. Na poziomie grupy kapitałowej podjęto decyzję, że Bank mimo swoich obaw dotyczących zakresu przetwarzania danych osobowych, powinien przekazać dane o numerach dowodów osobistych do Spółki, dlatego Spółka otrzymała te dokumenty. W innym przypadku Bank informacji takich by nie przekazał. Niemniej jednak Spółka wypełniła rekomendacje kontrolerów GIIF w najszybszym możliwym terminie, zaraz po otrzymaniu informacji od kontrolerów o stwierdzonych uchybieniach. Nie zmienia to jednak podstaw, dla których Spółka nie zgadza się z decyzją o karze finansowej nałożonej przez GIIF. W ocenie Spółki, jeżeli przyjąć, że naruszenie faktycznie miało miejsce, to nie nastąpiło ono w 2013 r., ale w 2011 r., czyli w momencie zawierania umowy ubezpieczenia grupowego, a tym samym ewentualne naruszenie nie wchodziło w zakres kontroli kontrolerów GIIF. Ponadto GIIF nie opiera swojej decyzji na niewykonaniu zalecenia wydanego przez Komisję Nadzoru Finansowego, lecz na fakcie niezebrania odpowiednich danych. Nie można więc przypisać Spółce odpowiedzialności z art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu, lecz odpowiedzialność ta powinna być oparta na podstawie mniej obciążającego art. 34a pkt 3 tej ustawy, tj. niepełnego dochowania środków bezpieczeństwa finansowego. Ponadto, w ocenie Spółki, zakres naruszenia, należy rozumieć jako upośledzenie możliwości wykonania celu ustawy, jakim jest identyfikacja danej osoby. W tym przypadku cel został osiągnięty mimo naruszenia, gdyż osoba może być zidentyfikowana na podstawie: imienia, nazwiska, nr PESEL, adresu zamieszkania, a także obywatelstwa. Cechy numeru dokumentu tożsamości, jakkolwiek są istotne przy samej identyfikacji, to nie utrudniają zidentyfikowania osoby fizycznej. Tym bardziej że osoby były identyfikowane na podstawie art. 9e ust. 2 pkt 3 ustawy o przeciwdziałaniu, gdzie dowód osobisty nie jest przedstawiony stronie transakcji. Dlatego stwierdzenie braku respektowania przepisów i zaleceń godzi w dobre imię Spółki i nie powinno być stosowane przez kontrolerów GIIF. Zdaniem Spółki nałożona kara jest rażąco niewspółmierna do rodzaju, zakresu i dotychczasowej działalności spółki. Rodzaj i zakres naruszenia nie mają wpływu na wykonanie celu ustawy, a Spółka bardzo dużym nakładem środków i pracy wdrożyła wszystkie rekomendacje Komisji Nadzoru Finansowego, GIIF, jak również spełnia wszystkie środki bezpieczeństwa finansowego przewidziane w ustawie.

Decyzją z [...] lutego 2016 r., nr [...], Minister Finansów, mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w związku z art. 34c ust. 5 ustawy o przeciwdziałaniu oraz art. 34a pkt 6 w zw. z art. 21 ust. 1, art. 34c ust. 1 i ust. 2 oraz art. 34c ust. 5 i 6 tej ustawy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania.

W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że nie zgadza się ze stwierdzeniem Spółki o krzywdzącym opisaniu działań Towarzystwa, z uwagi na następujące fakty:

1) W maju 2012 roku UKNF w trakcie kontroli stwierdza nieprawidłowości – niewypełnienie pola nr 29 – dokument tożsamości – niewpisanie kodu rodzaju dokumentu tożsamości oraz pola nr 30 - seria i nr dokumentu – niewpisanie serii i numeru dowodu osobistego;

2) 17 lipca 2012 r. Wiceprzewodniczący UKNF wydał zalecenia, gdzie w pkt I pkt 3 wskazał dostosowanie działalności Zakładu Ubezpieczeń do zapisów załącznika nr 2 do rozporządzenia, to jest wypełnianie pola nr 29 – dokument tożsamości oraz pola nr 30 – seria i nr dokumentu;

3) W piśmie z 3 września 2012 r. L. S. Członek Zarządu [...] zobowiązał się do realizacji zaleceń UKNF;

4) W marcu 2014 r. kontrola GIIF stwierdza nieprawidłowości – niewypełnienie pola nr 29 – dokument tożsamości, tj. niewpisanie kodu rodzaju dokumentu tożsamości oraz niewypełnienie pola nr 30 – seria i nr dokumentu – tj. niewpisanie serii i numeru dowodu osobistego.

Przedstawiony powyżej ciąg zdarzeń, w ocenie organu wprost wskazuje na brak realizacji przez Spółkę art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu, to jest na niedopełnienie obowiązku wykonania w terminie wniosku lub zalecenia pokontrolnego. Zdaniem organu nieprawdą jest stwierdzenie Spółki, że wypełniła zalecenie pokontrolne. W trakcie kontroli stwierdzono bowiem nieprawidłowości – niewypełnienie pola nr "29" i "30".

Organ nadmienił, że wprawdzie Spółka zgłosiła do UKNF fakt, że instytucje współpracujące przekazują ograniczone informacje, ale Członek Zarządu Spółki zgodził się na wszystkie zalecenia UKNF bez zgłaszania jakichkolwiek uwag. W przypadku trudności Spółka powinna więc wystąpić do UKNF o zmianę zalecenia i wskazać przesłanki za tym przemawiające, np. brak możliwości uzyskania danych od współpracujących instytucji. Spółka jednak przyjęła zalecenia do realizacji, ale nie podjęło żadnych kroków w celu realizacji zalecenia.

Organ wskazał, że w celu sprawdzenia, czy transakcje będące przedmiotem niniejszego postępowania mogą podlegać wyłączeniu z obowiązku rejestracji, wystąpił do Spółki pismem z 24 listopada 2015 r. o zestawienie zawierające informacje o wysokości składki rocznej z uwzględnieniem składki jednorazowej, jeśli była opłacona, dla wszystkich umów ubezpieczenia wynikających z następujących kart transakcji: od nr 524 do 537; od nr 601 do 677; od nr 538 do 600; od nr 680 do 753, w okresie od powstania polisy do dnia wypłaty w rozbiciu na poszczególne lata. Z analizy przesłanych dokumentów wynika, że żadna z poszczególnych składek nie kwalifikuje się do zwolnienia na podstawie art. 9d ust 1 pkt 2 lit. b ustawy o przeciwdziałaniu, dlatego wszystkie transakcje wypłaty świadczenia z ubezpieczenia osobowego powinny podlegać obowiązkowi rejestracji.

Organ podkreślił, że celem ustawy o przeciwdziałaniu jest przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. Działania te realizowane są przez szereg obowiązków, jednym z nich jest rejestracja transakcji, których równowartość przekracza 15 000 euro, a następnie przekazywanie tych informacji do GIIF. W tym konkretnym przypadku celem ustawy realizowanym przez Spółkę jest przekazanie prawidłowych informacji o tzw. transakcjach ponadprogowych. Ilość przekazanych i zarejestrowanych transakcji z błędem w stosunku do ilości prawidłowych transakcji wykazuje zakres naruszenia. Celem przeprowadzonej kontroli była weryfikacja, czy Spółka realizuje zlecenia pokontrolne wydane przez KNF. Towarzystwo w przypadku umów z instytucjami finansowymi we wszystkich kartach nie wpisywało danych o nr i serii dowodu osobistego. Po kontroli GIIF dane zostały zgromadzone, a karty transakcji uzupełnione, dlatego nie można się zgodzić ze stwierdzeniem Spółki, że GIIF dokonał błędnej oceny sytuacji. Stwierdzenie, że te dane co do zasady nie interesują GIIF, jest bezzasadne, ustawa o przeciwdziałaniu nie wprowadza bowiem wartościowania danych w karcie transakcji, a wszystkie dane są tak samo wymagane.

Minister Finansów wskazał, że działalność Spółki została oceniona neutralnie, co oznacza, że działalność ta nie wpłynęła na zwiększenie kary finansowej. Wpływ na taką ocenę miały inne działania, jakie Spółka podjęła po kontroli UKNF. Minister Finansów potwierdził ustalenia GIIF i podzielił przytoczone przez niego argumenty, tym samym ocena dotychczasowej działalności Spółki została dokonana prawidłowo.

GIIF ocenił sytuację finansową Spółki jako dobrą, a jej dochód po odliczeniu podatku na przestrzeni lat 2012 – 2014 przedstawiał się następująco:

1) 2012 – dochód w wysokości 16 585 411,60 zł,

2) 2013 – dochód w wysokości 24 401 306,00 zł,

3) 2014 – dochód w wysokości 13 281 963,87 zł.

Minister Finansów potwierdził ustalenia GIIF i podzielił przytoczone przez niego argumenty, stwierdzając tym samym, że ocena możliwości finansowych Spółki została dokonana prawidłowo. Zdaniem Ministra Finansów GIIF uwzględnił rodzaj i zakres naruszenia, które polegało na niedopełnieniu obowiązku wykonania w terminie wniosku lub zalecenia pokontrolnego. Spółka miała wiedzę na temat zakresu danych, jaki wymagany jest przy realizacji obowiązku rejestracji. UKNF wskazał nieprawidłowości w tym zakresie, wprost określając, jakich danych brakuje, aby obowiązek rejestracji został zrealizowany prawidłowo. Mimo to Spółka nie podjęła żadnych czynności, aby dane te zdobyć. Kara pieniężna w wysokości 100 000 zł została w ocenie Ministra Finansów nałożona zgodnie z prawem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję Ministra Finansów, C. S.A. z siedzibą w [...] zarzuciło naruszenie:

1) przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik postępowania, tj.:

a) art. 7 k.p.a. przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz naruszenie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;

b) art. 8 k.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestnika do organu prowadzącego postępowanie;

c) art. 77 § 1 k.p.a. przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego;

d) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. przez przekroczenie przez organ zasady swobodnej oceny dowodów oraz nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego;

e) art. 107 § 3 k.p.a. przez niewystarczające wskazanie i wyjaśnienie zarówno podstawy faktycznej, jak i prawnej rozstrzygnięcia;

2) przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 9 ust. 2 i 3, art. 9d ust. 1 pkt 1 ustawy o przeciwdziałaniu przez błędną jego wykładnię;

b) art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu przez jego błędne zastosowanie, a w konsekwencji niezastosowanie art. 34a pkt 3 wspomnianej ustawy.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając powyższe zarzuty, Skarżąca podkreśliła, że zgodnie z podejściem opartym na ryzyku prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, w razie gdy jest ono niewielkie, instytucje obowiązane mogą w pewnych przypadkach ograniczyć, a nawet wyłączyć stosowanie niektórych środków bezpieczeństwa finansowego. Pozwala to na skupienie się na klientach obarczonych największym ryzykiem prania pieniędzy i finansowania terroryzmu. Z uwagi na powyższe, w ocenie skarżącej, należało więc uznać, że Spółka była uprawniona do wyłączenia stosowania niektórych środków bezpieczeństwa finansowego, z uwagi na fakt, iż pierwotnym beneficjentem polisy był bank, a nie osoby fizyczne. Należało więc uznać, że nie jest to klient obarczony największym ryzykiem prania pieniędzy i finansowania terroryzmu. Spółka dochowała należytej staranności i podjęła wszelkie możliwe czynności zmierzające do ustalenia danych stron. Tym samym w jej ocenie zastosowała wymagane środki bezpieczeństwa finansowego i nie można mówić o istnieniu braków w kartach transakcji.

Skarżąca odnotowała także, że zaskarżoną decyzję wydał z upoważnienia organu bezpośredni podwładny osoby, która wydawała decyzję w I instancji, co pozwala zakwestionować obiektywność w rozpatrywaniu sprawy, w której uprzednio stanowisko wyraził przełożony.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi i prawem procesowym.

Sąd zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.

Badając skargę wg powyższych kryteriów, Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja GIIF nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.

W rozpatrywanej sprawie Minister Finansów nałożył na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 100 000 zł z powodu naruszenia przez nią obowiązku wykonania w terminie zalecenia dostosowania działalności do zapisów załącznika nr 2 do rozporządzenia w sprawie określenia wzoru rejestru transakcji, sposobu jego prowadzenia oraz trybu dostarczania danych z rejestru GIIF. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, naruszenie to zostało stwierdzone w toku kontroli przeprowadzonej w Spółce przez KNF w dniach 7-10 maja 2012 r. KNF pismem z 17 lipca 2012 r. zobowiązała Skarżącą do wdrożenia zalecenia pokontrolnego w zakresie dostosowania działalności do zapisów załącznika nr 2 do rozporządzenia w sprawie określenia wzoru rejestru transakcji, sposobu jego prowadzenia oraz trybu dostarczania danych z rejestru GIIF w terminie 30 dni od otrzymania przedmiotowego pisma. Spółka pismem z 3 września 2012 r. wskazała, że skorygowała swoją działalność stosownie do postanowień załącznika nr 2 do przywołanego rozporządzenia. Jednocześnie jak wynika z protokołu pokontrolnego Ministerstwa Finansów z [...] kwietnia 2014 r., nr [...], w toku kontroli działalności Spółki dokonanej w dniach 19-21 marca 2014 r. ustalono, że Skarżąca nie zrealizowała zalecenia pokontrolnego KNF.

Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że stosownie do treści art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu instytucja obowiązana (którą zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. j tej ustawy jest Skarżąca), która nie dopełnia obowiązku wykonania w terminie wniosku lub zalecenia pokontrolnego, podlega karze pieniężnej. Jednocześnie w myśl art. 34c ust. 1 i 2 ustawy o przeciwdziałaniu karę pieniężną nakłada się w drodze decyzji, w wysokości nie większej niż 750 000 zł, przy czym ustalając wysokość kary pieniężnej, należy uwzględnić rodzaj i zakres naruszenia, dotychczasową działalność instytucji obowiązanej oraz jej możliwości finansowe.

W świetle powyższego w ocenie Sądu należy uznać, że GIIF prawidło nałożył na Skarżącą karę pieniężną za niewykonanie zalecenia pokontrolnego w terminie w wysokości 100 000 zł. Na Spółce bezsprzecznie bowiem ciążył obowiązek wykonania w terminie 30 dni zalecenia pokontrolnego wskazanego w piśmie 17 lipca 2012 r., a fakt jego niewykonania został ustalony w toku kontroli przeprowadzonej przez GIIF w dniach 19-21 marca 2014 r. Odnotować w tym miejscu również należy, że nałożona kara nie przekroczyła górnego pułapu wyznaczonego przepisem art. 34c ust. 1, a organ w toku postępowania ustalił możliwości finansowe Spółki, pozyskując od Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w [...] informację o dochodach za 2012 i 2013 r. Analiza akt administracyjnych sprawy wskazuje również jednoznacznie, że Minister Finansów wydając rozstrzygnięcie, wziął także pod uwagę rodzaj i zakres stwierdzonego naruszenia oraz dotychczasową działalność Spółki, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę, Sąd nie dopatrzył się zatem naruszenia przesłanek, które należy uwzględnić, nakładając karę pieniężną za niewykonanie w terminie zalecenia pokontrolnego. W ocenie Sądu nałożona kara pozostaje adekwatna zarówno do rodzaju i zakresu naruszenia, jak i dotychczasowej działalności Spółki przy uwzględnieniu przekazanej przez nią informacji o zrealizowaniu zalecenia pokontrolnego, co jak ustaliła kontrola GIIF, nie miało odzwierciedlenia w stanie rzeczywistym. Ustalając wysokość nałożonej kary organ uwzględnił wysokość dochodów Spółki, które wskazują, że nałożona kara nie jest nadmiernie surowa przy zachowaniu funkcji penalizacyjnej i dyscyplinującej.

Niezależnie od powyższego odnosząc się do zarzutów Skarżącej, należy wskazać, że przedmiotem sprawy jest kara pieniężna za niewykonanie zalecenia pokontrolnego (art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu), a nie niedopełnienie obowiązku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego (art. 34a pkt 3 przywołanej ustawy), które to stwierdziła pierwotna kontrola KNF przeprowadzona w 2012 r. i zasadność zalecenia dostosowania działania Spółki do określonych przepisów. W efekcie powyższego za chybione należy uznać zarzuty Spółki wskazujące na błędne zastosowanie przepisu art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu zamiast art. 34a pkt 3 tej ustawy. Konsekwentnie w ocenie Sądu za nieuzasadnione należy uznać także zarzuty Skarżącej dotyczące naruszenia art. 9 ust. 2 i 3, art. 9d ust. 1 pkt 1 ustawy o przeciwdziałaniu, gdyż przepisy te odnoszą się do możliwości odstąpienia przy spełnieniu określonych przesłanek od obowiązku stosowania przez instytucje finansowe niektórych środków bezpieczeństwa, a nie wyłączenia obowiązku wykonania zalecenia pokontrolnego.

Rozpoznając sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 ani art. 81 k.p.a. W ocenie Sądu postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone w sposób umożliwiający rozpatrzenie sprawy w zakresie ustalenia, czy Spółka dopuściła się czynu, o którym mowa w art. 34a pkt 6 ustawy o przeciwdziałaniu, tj. niewykonania w określonym terminie zalecenia pokontrolnego. Odnotować również należy, że organ postanowieniem z [...] stycznia 2016 r., nr [...], wyznaczył Spółce 7-dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, a Skarżąca skorzystała z tego prawa, na co wskazuje oświadczenie reprezentanta Spółki z 26 stycznia 2016 r. o zapoznaniu się z aktami sprawy. Z uwagi na powyższe zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do naruszeń przepisów dotyczących postępowania dowodowego dających podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a., ponownie wskazać należy, że postępowanie w niniejszej sprawie dotyczyło niewykonania w terminie zalecenia pokontrolnego przekazanego Spółce pismem KNF z 17 lipca 2012 r., a nie zasadności zaleceń pokontrolnych KNF w tym dotyczących sposobu wypełniania kart transakcyjnych. Zakres prowadzonego postępowania nie obejmował zatem zgodności wypełniania kart transakcyjnych z treścią komunikatu GIIF w sprawie rejestracji transakcji przez instytucje obowiązane, gdyż miał na celu ustalenie, czy doszło do terminowego wdrożenia zalecenia kontrolnego wystosowanego do Skarżącej. Prowadzone pod tym kątem postępowanie było w ocenie Sądu przeprowadzone rzetelnie i z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i znalazło swój finał w treści zaskarżonej decyzji, która zawiera wszystkie elementy wymagane przepisami prawa. Z uwagi na powyższe Sąd rozpoznając przedmiotową sprawę, nie dopatrzył się naruszenia art. 8 ani art. 107 § 3 k.p.a.

Niezależnie od powyższych spostrzeżeń, ustosunkowując się do zarzutu niewyłączenia pracownika, który w imieniu organu odwoławczego podpisał zaskarżoną decyzję w sytuacji, gdy pozostaje on podwładnym osoby, która uczestniczyła w wydaniu decyzji GIIF, należy odnotować, że w myśl art. 24 § 3 k.p.a. bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Podkreślenia wymaga, że istnienie wspomnianych okoliczności wprawdzie nie musi zostać udowodnione i wymaga jedynie uprawdopodobnienia, ale do zastosowania instytucji wyłączenia pracownika na podstawie art. 24 § 3 k.p.a. nie wystarczy istnienie samego hipotetycznego związku pomiędzy przewidywaną treścią rozstrzygnięcia i wystąpieniem okoliczności nieskodyfikowanych w art. 24 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu sam fakt, że pracownik upoważniony do wydania rozstrzygnięcia w drugiej instancji jest zatrudniony w tej samej jednostce organizacyjnej co pracownik wydający decyzję w pierwszej instancji, a nawet jest jego podwładnym, nie oznacza automatycznie, iż pracownik ten działa w sposób stronniczy lub dopuszcza się naruszenia zasad praworządności i prawdy obiektywnej, a zatem nie wykonuje ciążących na nim obowiązków służbowych w sposób zgodny z przepisami prawa, w tym dotyczącymi zasad postępowania administracyjnego. Skarżąca, formułując powyższy zarzut, nie uprawdopodobniła, że w toku postępowania wystąpiły fakty lub zdarzenia, które mogłyby wskazywać na stronniczy charakter postępowania osoby podpisanej pod decyzją, ograniczając się jedynie do wskazania istnienia takiego hipotetycznego wpływu. Sam brak uwzględnienia odwołania Spółki nie może zostać uznany za okoliczność wskazującą na brak obiektywizmu osoby podpisanej pod decyzją. W świetle powyższego Sąd za nietrafny uznał również zarzut dotyczący naruszenia przez Ministra Finansów art. 24 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.