Wyrok NSA, sygn. akt I SA 2128/98
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Powołane przepisy: article: art. 71 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1998 nr 119 poz. 773
law: Obwieszczenie Prezesa Rady  Ministrów z dnia 3 lipca 1998 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zamówieniach publicznych.
Teza: Zamówienia dodatkowe w trybie art. 71 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych /t.j. Dz.U. 1998 nr 119 poz. 773/ muszą mieć charakter jednoznacznie wypływający z uprzednich norm, parametrów i standardów, a ich jednoznaczność nie powinna pozwalać na jakiekolwiek odstępstwa. Może to istnieć, gdy z uwagi na unikatowe, niepowtarzalne cechy uprzednich prac, wykonywanych w następstwie uprzedniego zamówienia, istnieją trudności w znalezieniu wykonawcy, materiałów, czy rodzaju prac. Zbliżone parametry, czy normy nie są przesłanką pozwalającą na zastosowanie zamówienia z wolnej ręki.

TEZY

Zamówienia dodatkowe w trybie art. 71 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych /t.j. Dz.U. 1998 nr 119 poz. 773/ muszą mieć charakter jednoznacznie wypływający z uprzednich norm, parametrów i standardów, a ich jednoznaczność nie powinna pozwalać na jakiekolwiek odstępstwa. Może to istnieć, gdy z uwagi na unikatowe, niepowtarzalne cechy uprzednich prac, wykonywanych w następstwie uprzedniego zamówienia, istnieją trudności w znalezieniu wykonawcy, materiałów, czy rodzaju prac. Zbliżone parametry, czy normy nie są przesłanką pozwalającą na zastosowanie zamówienia z wolnej ręki.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi "B." Spółki z o.o. w W. na decyzję Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych z dnia 28 października 1998 r. (...) w przedmiocie odmowy zatwierdzenia trybu zamówienia publicznego z wolnej ręki - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prezes Urzędu Zamówień Publicznych decyzją z dnia 28 października 1998 r. (...) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 13 października 1998 r. (...), którą na podstawie art. 71 ust. 1a ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych /Dz.U. 1998 nr 119 poz. 773/, po rozpatrzeniu wniosku Prezesa "B." Sp. z o.o. w W., odmówiono zatwierdzenia trybu zamówienia publicznego z wolnej ręki na wykonanie robót dodatkowych, koniecznych dla realizacji zamówienia podstawowego, związanego z realizacją Cmentarza Komunalnego Południowego na terenie gmin P. i L.

W uzasadnieniu decyzji podano, że pismem z dnia 12 października 1998 r., "B." Sp. z o.o. zwróciła się do Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych, na podstawie art. 71 ust. 1a w zw. z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych /t.j. Dz.U. 1998 nr 119 poz. 773 ze zm./, z wnioskiem o zatwierdzenie trybu zamówienia publicznego z wolnej ręki na wykonanie robót dodatkowych, koniecznych do realizacji zamówienia podstawowego, związanego z realizacją Cmentarza Komunalnego Południowego na terenie gminy P. i L.

Rozpatrując sprawę ponownie stwierdzono, że odstąpienie od przetargu nieograniczonego, jako podstawowego trybu udzielania zamówień publicznych, może nastąpić tylko w ściśle określonych ustawą przypadkach.

Tryb szczególny przetargu z wolnej ręki możliwy jest w sytuacjach wymienionych enumeratywnie w art. 71 ust. 1 cyt. ustawy o zamówieniach publicznych.

Charakter robót dodatkowych określonych przez zamawiającego wskazuje, iż są to prace technologiczne niezależne od robót wykonywanych w zamówieniu podstawowym. Nie można ich sklasyfikować jako działań wymagających zachowania tych samych norm, parametrów i standardów. Nadaje to całości przedmiotowego zamówienia charakter odrębny i nie mieszczący się w sytuacji opisanej w art. 71 ust. 1 cyt. ustawy.

Decyzję powyższą zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego "B." Spółka z o.o. w W. wnosząc o jej uchylenie.

W skardze podniesiono, iż Spółka działa jako inwestor zastępczy Związku Cmentarzy Komunalnych, realizując budowę Cmentarza Komunalnego Południowego.

W trakcie realizacji inwestycji zaistniała potrzeba udzielenia, jednej z firm prowadzących roboty, zamówienia na wykonanie robót dodatkowych, przy zachowaniu tych samych norm, parametrów i standardów, które były określone przy uprzednim zamówieniu.

W sytuacji, gdy organ uznaje, iż zamówienie ma charakter odrębny i nie mieści się w art. 71 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, powinien zażądać dodatkowych wyjaśnień przed wydaniem decyzji.

W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Zamówień Publicznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Należy zgodzić się z poglądem organu, iż zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych /t.j. Dz.U. 1998 nr 119 poz. 773/, przyjęcie przetargu nieograniczonego, jako podstawowego trybu udzielania zamówienia publicznego, pozwala na stosowanie innych trybów /wymienionych w art. 13 cyt. ustawy/ tylko w sytuacjach ściśle określonych przez tę ustawę.

Trybem szczególnym stosowanym w sytuacjach, gdy zastosowanie przetargu lub innego konkurencyjnego trybu nie jest możliwe jest zamówieniem z wolnej ręki.

Przepis art. 71 ust. 1 cyt. ustawy, odnoszący się do zamówienia z wolnej ręki, szczegółowo normuje zasady stosowania tego trybu. Zamawiający może udzielić zamówienia z wolnej ręki tylko wtedy, gdy zachodzi jedna z okoliczności wymienionych w art. 71 ust. 1 pkt 1-2 cyt. ustawy, a jeżeli wartość zamówienia przekracza równowartość 20.000 ECU, stosowanie trybu zamówienia z wolnej ręki wymaga zatwierdzenia przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych. Z uwagi na wartość przedmiotowych zamówień wynoszących ponad 20.000 ECU wymagały one zatwierdzenia przez Prezesa Urzędu.

W stanie faktycznym sprawy istotą sporu, pomiędzy organem a zamawiającym, jest kwestia, czy zamówienie, dotyczące rodzaju prac wymienionych we wniosku, wymagało zachowania tych samych norm, parametrów i standardów, co i uprzednie zamówienia. Zamówienia takie muszą mieć charakter jednoznacznie wypływający z uprzednich norm, parametrów i standardów, a ich jednoznaczność nie powinna pozwalać na jakiekolwiek odstępstwa. Może to istnieć, gdy z uwagi na unikatowe, niepowtarzalne cechy uprzednich prac, wykonywanych w następstwie uprzedniego zamówienia, istnieją trudności w znalezieniu wykonawcy, materiałów, czy rodzaju prac. Zbliżone parametry, czy normy nie są przesłanką pozwalającą na zastosowanie zamówienia z wolnej ręki. Wykonanie elewacji, prac porządkowych, wykonanie dłuższego ogrodzenia, czy też wymiana obróbek blacharskich przez nowego wykonawcę, chociażby miała to być kontynuacja poprzednich prac, nie stwarza przesłanek do zastosowania trybu zamówienia z wolnej ręki.

Z tych względów stanowisko organu należało uznać za prawidłowe i zgodne z powołanymi przepisami prawa.

Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.