Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 360/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2005 nr 277 poz 1 art. 22; art. 26 ust 1
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz  Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).
article: par 27-33; par 7 ust 1 pkt 1 i 3; par 2 par 7;par 14 ust. 4 pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 193 poz 1397
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu  przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich  na lata 2007-2013

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. spraw ze skargi J. Z. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z [...] grudnia 2012 r. wniesionej przez J. Z. jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z [...] września 2012r. r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych". Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z [...] stycznia 2011r., złożonym w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych", J. Z (zwany dalej Skarżącym) zwrócił się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanej dalej ARiMR, Agencja lub organ) o pomoc finansową. Wnioskowi nadano numer [...].

Pismem z [...] czerwca 2011r. poinformowano Skarżącego, że zapotrzebowanie wynikające ze złożonego wniosku na dzień [...] maja 2011r. nie mieści się w limicie finansowym przeznaczonym dla województwa [...]. Natomiast pismem z [...] września 2011r. poinformowano Skarżącego o wstrzymaniu rozpatrywania wniosku.

W związku ze zwolnieniem się środków finansowych, pismem z [...] października 2011r. poinformowano Skarżącego o wznowieniu biegu terminu rozpatrywania złożonego wniosku.

Pismem z [...] kwietnia 2012r. wezwano Skarżącego do usunięcia braków i złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na powyższe Skarżący uzupełnił wniosek o przyznanie dofinansowania.

Zaskarżonym pismem z [...] września 2012r. ARiMR odmówiła Skarżącemu przyznania pomocy finansowej. W uzasadnieniu Agencja wskazała, że wniosek o przyznanie pomocy nie kwalifikuje się do dalszej oceny z uwagi na fakt, że wydatki inwestycyjne zaplanowane do poniesienia w związku z realizacją objętej wnioskiem operacji nie stanowią kosztu kwalifikującego się do refundacji z udziałem wsparcia finansowego przyznawanego przez ARiMR. Agencja powołując się na art. 26 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277, s. 1 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem Rady (WE) nr 1698/2005) wyjaśniła, że w przypadku inwestycji dokonywanych w celu dostosowania do norm wspólnotowych wsparcie może zostać udzielone jedynie tym inwestycjom, które są dokonywane w celu dostosowania do nowo wprowadzonych norm wspólnotowych.

Organ ponadto wskazał, że zgodnie z § 40 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U., Nr 56, poz. 344, ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem MRiRW z 15 lutego 2010r.) w gospodarstwach, w których utrzymuje się co najmniej 350 kur niosek, dopuszcza się do dnia 31 grudnia 2011r. utrzymywanie tych kur w kurniku w niezmodyfikowanych klatkach jednopoziomowych lub wielopoziomowych bez ściółki, jeżeli kurnik został oddany do użytku przed dniem 26 marca 2004 r. i nie był modernizowany w okresie od dnia 26 marca 2004 r. do dnia 1 maja 2004 r.

Organ stwierdził, że w związku z tym, że wyposażenie kurnika w nowe urządzenie do grupowego chowu kur jest przedmiotem inwestycji planowanej do realizacji w ramach złożonego wniosku, a na dzień 1 stycznia 2012r. kurnik Skarżącego nie spełniał wymogów w zakresie utrzymywania kur niosek określonych w rozdziale 4 rozporządzenia MRiRW z 15 lutego 2010 r. to brak jest podstaw prawnych do udzielenia pomocy w ramach tego działania. Organ wyjaśnił, że nie ma możliwości przyznania pomocy, jeżeli z informacji zawartych we wniosku o przyznanie pomocy wynika, iż inwestycja ma na celu dostosowanie gospodarstwa do norm wspólnotowych, które są już powszechnie znane jednakże jeszcze nie obowiązują w stosunku do gospodarstwa danego Wnioskodawcy, a inwestycja miałaby być zakończona w czasie, w którym dana norma byłaby już wymagana w stosunku do tego gospodarstwa. W takim przypadku realizacja operacji powinna zakończyć się przed dniem, w którym dany standard stanie się obowiązujący dla danego gospodarstwa rolnego. Organ podkreślił, że po dniu 31 grudnia 2011r. kurnik użytkowany przez Skarżącego był wyposażony w niezmodyfikowane klatki jednopoziomowe lub wielopoziomowe, wobec tego inwestycja objęta wnioskiem ma celu dostosowanie gospodarstwa do norm utrzymywania kur niosek obowiązujących od 1 stycznia 2012r. i dlatego też nie kwalifikuje się do przyznania pomocy.

W wyniku rozpoznania wezwania do usunięcia naruszenia prawa ARiMR pismem nr [...] z [...] stycznia 2013r. stwierdziła, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa. W uzasadnieniu pisma powtórzyła argumentację zawartą w piśmie z [...] września 2012r. oraz wskazała, że możliwe jest zawarcie umowy przyznania pomocy z działania 121 ale tylko z wnioskodawcami, którzy zrealizowali operacje dotyczące zakupu klatek zmodyfikowanych przed wejściem w życie wymogów dotyczących utrzymywania kur w tychże klatkach. Agencja wyjaśniła, że wskazywana przez Skarżącego data 31 lipca 2012r. (określona przez Głównego Lekarza Weterynarii) jako ostateczny termin, do którego producenci jaj winni zakończyć produkcję w dotychczas niezmodyfikowanych kurnikach, o ile rozpoczęli ówczesny cykl produkcyjny przed końcem 2011r., nie może być utożsamiana jako przesunięcie terminu obowiązywania wprowadzonych standardów, o których mowa w dyrektywie Rady nr 1999/74/WE z dnia 19 lipca 1999r. ustalającej minimalne normy ochrony niosek (Dz.U. L Nr 203, s. 53, zwaną dalej Dyrektywą Rady nr 1999/74/WE).

Ponadto organ odnosząc się do twierdzeń wskazujących, że Skarżący pomimo wystąpienia z wnioskiem na początku roku 2011, bez swojej winy nie miał możliwości zawarcia umowy przed końcem 2011r. wyjaśnił, że Skarżący na podstawie § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 193, poz. 1397 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem MRiRW z 17 października 2007r.) miał możliwość realizacji inwestycji przed podpisaniem umowy przyznania pomocy, o czym był informowany pismem z 8 czerwca 2011 r. Dlatego też gdyby modernizacja kurnika została ukończona zgodnie z terminami określonymi w przepisach prawa unijnego i krajowego w tym zakresie, istniałaby możliwość zawarcia ze Skarżącym umowy o ile spełnione byłyby pozostałe warunki przyznania pomocy. Ponadto Agencja stwierdziła, że gdyby jednak doszło do zawarcia umowy przyznania pomocy w 2011 r., to ARiMR zobligowana byłby do umieszczenia klauzuli uwzględniającej 31 grudnia 2011 r. jako ostatecznego terminu zakończenia operacji. Natomiast z podpisanej przez Skarżącego umowy zakupu linii technologicznej do chowu kur z 20 czerwca 2011 r. dostarczonej z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa wynika, że termin dostawy strony ustaliły na 12-13 tydzień kalendarzowy 2012. Dlatego też zaplanowany przez Skarżącego na 2012 r. termin wymiany klatek uniemożliwiał objęcie inwestycji dofinansowaniem z tego działania.

Dodatkowo Agencja wyjaśniła, że wzywając Skarżącego do uzupełnienia złożonego wniosku miała na celu ustalenie stanu faktycznego. Stwierdziła bowiem, że wraz z uzupełnieniami w dniu 15 maja 2012 r. wpłynęło zaświadczenie Powiatowego Lekarza Weterynarii z 7 maja 2012 r., które potwierdziło, że zaplanowana inwestycja ma na celu dostosowanie gospodarstwa do obowiązujących standardów, w związku z czym odmówiono przyznania pomocy. Ponadto w piśmie wzywającym do uzupełnienia wniosku poinformowano Skarżącego o braku możliwości sfinansowania wskazywanej przez niego inwestycji. Pouczając jednocześnie o możliwości zmiany zakresu rzeczowego planowanej operacji.

Pismem z [...] grudnia 2012r. Skarżący złożył skargę na rozstrzygnięcie ARiMR zawarte w piśmie z [...] września 2012r. wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów sądowych. Zdaniem Skarżącego wydany akt został wydany z naruszeniem przepisów:

1. prawa materialnego:

a) art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. Nr 64, poz. 427 ze zm., zwanej dalej ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich) poprzez nieuzasadnione odmówienie przyznania Skarżącemu pomocy finansowej;

b) § 7 ust. 2 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. polegającym na nieuzasadnionym zastosowaniu tego przepisu w niniejszej sprawie i w konsekwencji uznaniu, że Skarżący nie spełnia wymogów warunkujących ubieganie się o przyznanie pomocy finansowej, ewentualnie na jego niewłaściwym zinterpretowaniu i zastosowaniu polegającym na uznaniu, iż Skarżący nie spełnia warunków określonych w innych niż powołane rozporządzenie przepisach prawa związanych z realizacją operacji;

c) § 40 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z 15 lutego 2010r. polegającym na niewłaściwym zastosowaniu poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie spełnienie określonych w nim wymogów warunkuje pozytywne rozpatrzenie wniosku o przyznanie pomocy finansowej;

2. prawa procesowego, które miało wpływ na rozstrzygnięcie, a mianowicie przepisów § 15 ust. 14 i 17 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. polegającym na nierozpoznaniu wniosku Skarżącego w ustawowym terminie, co przełożyło się na ograniczenie Skarżącemu możliwości zmodernizowania jego gospodarstwa przed dniem 1 stycznia 2012r.

W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że ARiMR przy wydaniu rozstrzygnięcia nie uwzględniła, że zarzucane mu naruszenia wymogów w zakresie utrzymania kur niosek nie pozostają w bezpośrednim związku z realizacją operacji oraz faktu, że na podstawie wydanego przez Głównego Lekarza Weterynarii planu działań, mającego na celu stopniowe wycofywanie niezmodyfikowanych klatek kur nieśnych, termin do zmodyfikowania urządzeń do chowu kur uległ przedłużeniu do 31 lipca 2012r., co oznacza, że Skarżący nie naruszył regulacji wskazywanych przez Agencję.

Skarżący stwierdził, że we wniosku o przyznanie pomocy zostało wyraźnie wskazane, że celem realizowanej operacji jest modernizacja gospodarstwa w celu zwiększenia efektywności poprzez lepsze wykorzystanie czynników produkcji, w tym poprzez poprawę warunków utrzymania zwierząt, a nie zharmonizowanie (dostosowanie) warunków produkcji rolnej z wymogami utrzymania zwierząt – w pkt 18 wniosku zaznaczono 18.1.4.f. Dlatego też, jego zdaniem, w rozpatrywanej sprawie nie mają zastosowania regulacje uzależniające dopuszczalność udzielenia pomocy od realizacji inwestycji mającej na celu dostosowanie jedynie do nowo wprowadzonych norm wspólnotowych.

Ponadto podał, że do [...] lipca 2012r. Główny Lekarz Weterynarii dopuścił możliwość kontynuowania produkcji jaj, w wypadku rozpoczęcia procesu modernizacji oraz spełnienia dodatkowych warunków w postaci dodatkowego oznakowania jaj z tych ferm i ich sprzedaży wyłącznie na rzecz zakładów produkcyjnych, konsumentów końcowych w formie przyjętej przez obowiązujące przepisy krajowe (sprzedaż bezpośrednia), odbiorców w krajach trzecich, które w uzgodnionych warunkach w zakresie importu jaj nie wymieniają konieczności przestrzegania przy produkcji jaj przepisów dyrektywy Rady nr 1999/74/EC. Skarżący wyjaśnił, że warunki wskazane w "Schemacie działań w zakresie egzekucji przepisów po wejściu w życie przepisów dotyczących zakazu utrzymania kur niosek w klatkach niewzbogaconych" (polecenie Głównego Lekarza Weterynarii rozesłane 13 grudnia 2011r. powiatowym lekarzom weterynarii) zostały w jego fermie spełnione.

W odpowiedzi na skargę Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przesłanki przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" zostały na gruncie prawa unijnego uregulowane w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 oraz rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 368, s. 15, ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1974/2006). Natomiast w zakresie przepisów krajowych przesłanki te określa ustawa z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

Zgodnie z art. 20 lit. b) ppkt i) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 wsparcie ukierunkowane na konkurencyjność sektora rolnego i leśnego dotyczy środków mających na celu restrukturyzację i rozwój kapitału rzeczowego i wspieranie innowacji poprzez modernizację gospodarstw rolnych.

W myśl art. 26 ust. 1 "Modernizacja gospodarstw rolnych" Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 wsparcie o którym mowa w art. 20 lit. b) ppkt i), udziela się rolnikom z tytułu materialnych lub niematerialnych inwestycji, które:

a) poprawią ogólne wyniki gospodarstwa rolnego,

b) spełniają normy wspólnotowe mające zastosowanie do danej inwestycji.

W przypadku inwestycji dokonywanych w celu dostosowania do norm wspólnotowych wsparcie może zostać udzielone jedynie tym inwestycjom, które są dokonywane w celu dostosowania do nowo wprowadzonych norm wspólnotowych. W takim wypadku w celu spełnienia tej normy można przyznać okres karencji, nieprzekraczający 36 miesięcy od daty, w której dana norma staje się obowiązująca dla gospodarstwa rolnego. W przypadku młodych rolników otrzymujących wsparcie, o którym mowa w art. 20 lit. a) ppkt ii), może zostać udzielone wsparcie na inwestycje mające na celu spełnienie obowiązujących norm wspólnotowych, gdy inwestycje te zostały określone w planie biznesowym, o którym mowa w art. 22 ust. 1 lit. c). Okres karencji, w ciągu którego konieczne jest spełnienie norm, nie może przekroczyć 36 miesięcy od daty podjęcia działalności.

W pkt 12 preambuły rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 wskazano, że w odniesieniu do inwestycji służących modernizacji gospodarstw rolnych w celu spełnienia niedawno wprowadzonych norm wspólnotowych oraz w przypadku, gdy młodzi rolnicy mają spełnić istniejące normy, należy ustalić termin, do którego normy te mają zostać spełnione. Art. 17 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 stanowi, że w przypadku wsparcia na rzecz inwestycji na modernizację gospodarstw rolnych w celu dostosowania do nowo wprowadzonych norm wspólnotowych, o którym mowa w art. 26 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia (WE) nr 1698/2005, odpowiednie normy zostają spełnione przed zakończeniem okresu karencji, o którym mowa w tym akapicie. Natomiast ust. 2 art. 17 odnosi się do młodych rolników i stanowi, że jeżeli inwestycje są podejmowane przez młodych rolników otrzymujących wsparcie określone w art. 22 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 w celu dostosowania do istniejących norm wspólnotowych, odpowiednie normy zostają spełnione przed zakończeniem okresu karencji, o którym mowa w art. 26 ust. 1 akapit trzeci tego rozporządzenia. W załączniku II do tego rozporządzenia w pkt. 5.3.1.2.1 tiret czwarte wskazano, że Program Rozwoju Obszarów Wiejskich w zakresie "Modernizacji gospodarstw rolnych" winien zawierać wyznaczenie nowo wprowadzonych norm wspólnotowych (oraz istniejących norm w przypadku młodych rolników otrzymujących wsparcie na rozpoczęcie działalności), na które może zostać przyznane wsparcie, uzasadnienie dotyczące szczególnych problemów związanych ze spełnieniem tych norm oraz czas trwania i uzasadnienie okresu karencji dla każdej z norm.

W krajowym Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 października 2007r. w sprawie Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 - M.P. Nr 94, poz. 1035 ze zm.) wskazano, że pomoc udzielana w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" może dotyczyć inwestycji związanych z podjęciem lub modernizacją produkcji produktów rolnych żywnościowych lub nieżywnościowych (...). Celem działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" jest wsparcie modernizacji gospodarstw w celu zwiększenia ich efektywności poprzez lepsze wykorzystanie czynników produkcji, w tym wprowadzenie nowych technologii produkcji, poprawę jakości produkcji, różnicowanie działalności rolniczej, a także zharmonizowanie warunków produkcji rolnej z wymogami dotyczącymi ochrony środowiska naturalnego, higieny produkcji oraz warunków utrzymania zwierząt. Pomoc może być przyznana na inwestycje, mające na celu dostosowanie gospodarstwa do standardów, wynikających z przepisów prawa Unii Europejskiej:

1) obowiązujących - pod warunkiem, że inwestycję podejmuje beneficjent działania "Ułatwienie startu młodym rolnikom" zgodnie z biznesplanem, a dostosowanie gospodarstwa rolnego nastąpi przed upływem 36 miesięcy od dnia podjęcia prowadzenia gospodarstwa rolnego;

2) nowowprowadzonych - pod warunkiem, że dostosowanie nastąpi w terminie nie dłuższym niż 36 miesięcy od dnia, w który dany standard stał się obowiązujący.

Dyrektywa Rady nr 99/74/WE z dnia 19 lipca 1999 r. została wdrożona do krajowego systemu prawnego ustawą z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2003r., Nr 106, poz. 1002 ze zm.) w wersji ustalonej ustawą z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o ochronie zwierząt (Dz. U. Nr 79, poz. 668) oraz wydanym na podstawie art. 12 ust. 7 ustawy z 21 sierpnia 1997r. rozporządzeniem MRiRW z 15 lutego 2010 r. W § 40 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z 15 lutego 2010r., mającego zastosowanie w sprawie, wskazano, że w gospodarstwach, w których utrzymuje się co najmniej 350 kur niosek, dopuszcza się do dnia 31 grudnia 2011r. utrzymywanie tych kur w kurniku w niezmodyfikowanych klatkach jednopoziomowych lub wielopoziomowych bez ściółki, jeżeli kurnik został oddany do użytku przed dniem 26 marca 2004 r. i nie był modernizowany w okresie od dnia 26 marca 2004 r. do dnia 1 maja 2004 r.

Minimalne warunki utrzymania kur niosek zostały określone w § 27 - § 33 rozporządzenia z 15 lutego 2010r. W myśl § 17 tego rozporządzenia w przypadku utrzymania w gospodarstwie co najmniej 350 kur niosek kury te utrzymuje się w kurniku:

1) w zmodyfikowanych klatkach jednopoziomowych lub wielopoziomowych,

2) bez klatek jednopoziomowo lub wielopoziomowo.

Podobne zapisy istniały również we wcześniejszym rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 września 2003 r. w sprawie minimalnych warunków utrzymania poszczególnych gatunków zwierząt gospodarskich (Dz. U., Nr 167, poz. 1629 ze zm.) które weszło w życie z dniem 26 marca 2004 r. W § 73 tego rozporządzenia wskazano, że w gospodarstwach utrzymujących co najmniej 350 kur nieśnych dopuszcza się utrzymywanie tych kur w pomieszczeniu inwentarskim w niezmodyfikowanych w zmodyfikowanych klatkach jednopoziomowych lub wielopoziomowych bez ściółki:

1) dla obiektów dla obiektów, które są budowane, modernizowane lub nie zostały oddane do użytku przed dniem wejścia w życie rozporządzenia - do dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej;

2) dla pozostałych obiektów - do dnia 31 grudnia 2011 r.

Ponadto zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. pomoc przyznaje się na operację obejmującą wyłącznie inwestycje związane z prowadzeniem działalności rolniczej:

1) spełniającą wymagania określone w Programie, w szczególności uzasadnioną ekonomicznie, w tym pod względem jej kosztów, oraz zapewniającą osiągnięcie i zachowanie celów działania, o którym mowa w § 1,

3) której realizacja w gospodarstwie przyczyni się do poprawy ogólnych wyników gospodarstwa, w tym:

wzrostu wartości dodanej brutto w gospodarstwie (...), lub

poprawy sytuacji w gospodarstwie w zakresie ochrony środowiska, lub

poprawy sytuacji w gospodarstwie w zakresie warunków utrzymania zwierząt, lub

poprawy sytuacji w gospodarstwie w zakresie higieny i bezpieczeństwa produkcji, lub

poprawy sytuacji w gospodarstwie w zakresie infrastruktury drogowej;

Przepis ust. 2 § 7 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. stanowi, że pomoc może być przyznana, jeżeli zostały spełnione warunki określone w rozporządzeniu oraz innych przepisach prawa związanych z realizacją operacji. W § 7 ust. 3 tego rozporządzenia wskazano, że pomoc przyznaje się na operację obejmującą inwestycje mające na celu dostosowanie gospodarstwa do określonych odrębnymi przepisami wymagań w zakresie: 1) higieny produkcji mleka oraz warunków utrzymania zwierząt - jeżeli inwestycję podejmuje beneficjent działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem zgodnie ze złożonym przez niego planem rozwoju gospodarstwa, a dostosowanie gospodarstwa nastąpi w okresie 36 miesięcy od dnia rozpoczęcia prowadzenia działalności rolniczej w rozumieniu przepisów w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, 2) ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego - pod warunkiem że dostosowanie nastąpi w terminie nie dłuższym niż 36 miesięcy od dnia, w którym dane wymaganie określone odrębnymi przepisami stało się obowiązujące.

Po przedstawieniu podstaw prawnych należy zgodzić się z Agencją, że Skarżący nie mógł uzyskać wnioskowanej pomocy, gdyż nie zrealizował on w całości zaplanowanej inwestycji (zakupu i montażu oryginalnego urządzenia do grupowego chowu kur w kurniku) do 31 grudnia 2011r.

Prawidłowo organ wskazał, co potwierdza również sama strona, że w gospodarstwie Skarżącego prowadzona jest działalność rolnicza obejmująca dział specjalny w zakresie chowu kur niosek. Z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że Skarżący składając wniosek o pomocy posiadał klatki do chowu kur, które nie odpowiadały wymogom określonym w ww. przepisach w zakresie chowu. Dopiero planowana inwestycja miała dostosować klatki do tych wymogów. Z zaświadczenia Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z 7 maja 2012 r. wynikało również, m.in. że klatki - od 1 stycznia 2012 r. nie spełniają wymogów w zakresie minimalnych warunków utrzymania kur niosek określonych w rozdziale 4 rozporządzenia MRiRW z 15 lutego 2010 r.

Mając więc na uwadze ww. przepisy i ustalony stan faktyczny w sprawie prawidłowo ARiMR stwierdziła, że z dniem 1 stycznia 2012 r. inwestycja polegająca na zakupie i instalacji zmodyfikowanych klatek dla kur nieśnych, spełniających podwyższone standardy wynikające z regulacji prawa unijnego i krajowego, stała się inwestycją ukierunkowaną na dostosowanie gospodarstwa do wskazanych wyżej standardów, które w powyższej dacie stały się obowiązujące i wiążące w stosunku do posiadaczy ferm drobiu. Dlatego też wskazywane przez Skarżącego we wniosku cele realizowanej operacji (zwiększenie efektywności poprzez lepsze wykorzystanie czynników produkcji, w tym poprzez poprawę warunków utrzymania zwierząt) nie mogły przyczynić się do przyznania (w 2012r.) wnioskowanej pomocy. Trzeba bowiem zauważyć, że nawet jeżeli na etapie składania wniosku w przedmiotowej sprawie Skarżący zamierzał pierwotnie osiągnąć inne cele, to po 1 stycznia 2012r. cele te zdezaktualizowały się. Po tej dacie na Skarżącym spoczywał obowiązek przestrzegania minimalnych warunków utrzymania kur niosek, którego to warunku on nie spełnił. W związku z tym trzeba zauważyć, że realizacja przedmiotowej operacji była ukierunkowana na dostosowanie warunków produkcji rolnej do wymogów dotyczących poprawy warunków utrzymania zwierząt. Powyższe potwierdza także Plan Rozwoju Gospodarstwa w którym wskazano, że w gospodarstwie znajdują się klatki, które są już przestarzałe, zniszczone o parametrach nie spełniających nowoczesnych wymagań zoohigienicznych. Dlatego też zaplanowano zakup urządzenia do grupowego chowu kur. Skarżący, występując z wnioskiem o przyznanie pomocy, miał na uwadze dostosowanie warunków utrzymania kur nieśnych do standardów, które miały stać się obowiązujące z dniem 1 stycznia 2012 r. Skarżący standard ten zrealizował dopiero przed 31 lipca 2012 r. (patrz decyzja Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z [...] sierpnia 2012 r. oraz rachunek z 19 kwietnia 2012r.).

Skarżący zatem nie mógł otrzymać wnioskowanej pomocy, gdyż z informacji zawartych we wniosku o przyznanie pomocy oraz dodatkowych wyjaśnień wynikało, że inwestycja miała na celu dostosowanie gospodarstwa do norm w zakresie chowu (wymogi wspólnotowe), które były już obowiązujące, a inwestycja zakończyła się w czasie w którym dana norma była już wymagana w stosunku do gospodarstwa Skarżącego (nie jest on beneficjentem działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", dlatego też nie mają w stosunku do niego zastosowania dodatkowe przywileje). Prawidłowo także organ wyjaśnił, że możliwe jest przyznanie pomocy, jeżeli dany standard nie obowiązuje gospodarstwa danego wnioskodawcy albo stanie się dla niego obowiązujący w przyszłości. W takim przypadku realizacja operacji powinna zakończyć się przed dniem, w którym dany standard stanie się obowiązujący dla danego gospodarstwa rolnego. W związku z powyższym należy uznać, że wydatki inwestycyjne zaplanowane do poniesienia nie stanowią kosztu kwalifikującego się do refundacji z udziałem wsparcia finansowego przyznawanego przez Agencję. Tym samym prawidłowo ARiMR na podstawie § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. odmówiła przyznania pomocy. Dlatego też Agencja nie naruszyła art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, gdyż w sprawie nie zostały spełnione warunki do przyznania takiej pomocy.

Sąd również wskazuje na wręcz wzorcowy sposób postępowania ARiMR, która w piśmie z 26 kwietnia 2012 r. poinformowała Skarżącego o powyższych ograniczeniach. Mimo tego Skarżący nie skorzystał z możliwości dokonania zmiany zakresu rzeczowego planowanej operacji, o czym również został pouczony.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi wskazującego, że Główny Lekarz Weterynarii opracował plan działań mający na celu stopniowe wycofanie niezmodyfikowanych klatek i termin tego planu został ustalony na dzień 31 lipca 2012 r. należy zauważyć, że zarzut ten nie może przyczynić się do zmiany stanowiska. Trzeba w pierwszej kolejności zauważyć, że pismo to nie zostało skierowane do Skarżącego tylko do Powiatowych Lekarzy Weterynarii, a więc nie może być traktowane jako decyzja administracyjna (wydawana w indywidualnej sprawie). Ponadto dokument ten w żaden sposób nie mógł zmienić powszechnie obowiązujących przepisów prawa (nie stanowi on źródła prawa), umożliwiał on jedynie pod ściśle określonymi warunkami sprzedaż wyprodukowanych w kurnikach nie dostosowanych do wymogów wspólnotowych jaj po 1 stycznia 2012r. Zgodzić się także należy z Agencją, że dokument ten należy odczytywać jedynie w kategoriach instrumentu dyscyplinującego i przymuszającego posiadaczy ferm drobiu do możliwie jak najszybszego dostosowania ich gospodarstw do norm wspólnotowych w zakresie warunków utrzymania zwierząt.

Bezzasadny jest także zarzut nieterminowego rozpoznania wniosku Skarżącego. Organ szczegółowo w odpowiedzi na skargę ustosunkował się do tego zarzutu wskazując na konkretne uwarunkowania faktyczne (odległa pozycja wniosku Skarżącego na liście określającej kolejność przysługiwania pomocy), finansowe (brak wolnych środków) oraz daty. Nie powtarzając wskazanych w odpowiedzi na skargę zasadnych argumentów należy jedynie podkreślić, że Skarżący w sposób prawidłowy był informowany o przyczynach zwłoki w rozpoznaniu wniosku oraz o możliwości realizacji zamierzonej inwestycji "na własne ryzyko" i ewentualnej możliwości zrefundowania kosztów (pismo z [...] czerwca 2011r.), z czego Skarżący nie skorzystał. W tym kontekście prawidłowo organ zwrócił uwagę, że nawet w wypadku podpisania umowy ze Skarżącym w 2011r., to jego obowiązkiem byłoby zakończenie planowanej inwestycji do 31 grudnia 2011r., czego Skarżący niewątpliwie nie uczynił. Zatem kwestia terminowości działania Agencji nie ma wpływu na wydane rozstrzygnięcie.

Nie uzasadniony jest również zarzut dotyczący braku spójności działań Agencji wobec wnioskodawcy poprzez wzywanie do uzupełnienia braków wniosku w okresie, kiedy według interpretacji ARiMR Skarżący już nie kwalifikował się do przyznania pomocy. Odnosząc się do powyższego trzeba wyjaśnić, że ARiMR zwróciła się do Skarżącego w celu ustalenia czy wnioskodawca rozpoczął i zrealizował jeszcze przed dniem 1 stycznia 2012 r. inwestycje związaną z zakupem i montażem baterii klatkowych dla kur niosek. Zważywszy na to, że Skarżący o możliwości realizacji inwestycji był informowany pismem z [...] czerwca 2011r., wręcz niezbędne stało się wezwanie Skarżącego do złożenia wyjaśnień i dokumentów w celu wydania ewentualnego pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia (przy założeniu spełnienia pozostałych warunków przyznania pomocy), w wypadku zrealizowania inwestycji do 31 grudnia 2011r.

Z wyżej przedstawionych powodów Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem. Zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniły bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Prowadząc postępowanie Agencja nie uchybiła obowiązującym ją zasadom proceduralnym. Agencja w szczególności rozpatrzyła cały zgromadzony materiał dowodowy i prawidłowo przeprowadziła postępowanie w niniejszej sprawie, a negatywny dla Skarżącego wynik postępowania nie może być równoznaczny z naruszeniem wskazanych w skardze przepisów.

Uznając, że organ w toku postępowania w sprawie wniosku Skarżącego nie naruszył przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania i wydał prawidłowe rozstrzygniecie zawarte w piśmie z [...] września 2012 r. Sąd na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.