Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1836/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono sprzeciw od decyzji administracyjnej - art 64a ppsa
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Janeczko, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2022 r. sprawy ze sprzeciwu M. P. i J. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 889/22 w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oddala sprzeciw


UZASADNIENIE

Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ( dalej: "MWINB", "organ odwoławczy"), decyzją z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 889/22 działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U z 2021 r. poz. 2351 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. i J. P. ( dalej: "skarżący", "inwestorzy") i odwołania M. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r., nakładającej na M. P. i J. P. obowiązek sporządzenia i przedłożenia - w terminie 90 dni od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna - projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem, usytuowanego na działce ewid. nr [...] obręb [...], przy ul. [...] w W. - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że sprawa dotycząca robót budowlanych polegających na budowie ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem na terenie działki ewid. nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. była przedmiotem rozpoznania przed Mazowieckim Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego. Na ostatnim etapie MWINB postanowieniem Nr 1661/20 z dnia 26 października 2020 r., uchylił w całości postanowienie PINB [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie ww. budynku oraz nakładające na inwestora, tj. M. P. oraz J. P. obowiązek przedłożenia oceny technicznej w zakresie zgodności wprowadzonych istotnych zmian przy budowie ww. budynku, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem, w tym techniczno - budowlanymi, zasadami wiedzy technicznej i zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, orzekając co do istoty sprawy. Postanowienie to poddane zostało kontroli sądowo-administracyjnej, w wyniku której WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 19/21 oddalił złożone na nie skargi.

Następnie organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2020 r., nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia - w określonym terminie - czterech jednobrzmiących egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Po rozpatrzeniu złożonych odwołań, MWINB decyzją nr 413/21 z dnia 7 kwietnia 2021 r., uchylił ww. rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Decyzja Mazowieckiego WINB poddana została kontroli sądowo-administrcyjnej w wyniku której WSA w Warszawie wyrokami z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 964/21 oraz VII SA/Wa 963/21 oddalił złożone na nie sprzeciwy, NSA zaś wyrokiem z dnia 12 października 2021 r., sygn. akt II OSK 2014/21 złożoną na ww. wyrok skargę kasacyjną.

Postanowieniem MWINB nr 669/21 z dnia 13 maja 2021 r. wyłączono Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] od udziału w postępowaniach administracyjnych z zakresu nadzoru budowlanego w sprawie dot. robót budowlanych prowadzonych przy budowie ww. budynku mieszkalnego i przekazano prowadzenie ww. postępowań Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego [...].

W dniu 1 lipca 2021 r., do PINB [...] wpłynęła decyzja Wojewody Mazowieckiego nr 445/OPON/2021 z dnia 21 czerwca 2021 r., uchylająca decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., i umarzająca postępowanie przed organem I instancji.

W dniu zaś 2 lipca 2021 r. przedstawiciele PINB [...] przeprowadzili kontrolę, w trakcie której stwierdzono, że na terenie działki ewid. nr [...] realizowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny, wolnostojący, 3 - kondygnacyjny, podpiwniczony (2 kondygnacje podziemne), dach płaski. Do działki doprowadzono przyłącza elektroenergetyczne, gazowe, wodociągowo - kanalizacyjne. W dniu kontroli roboty nie były prowadzone. Stan zaawansowania robót w dniu kontroli: zakończono budowę konstrukcji budynku, wykonano dach budynku, zakończono roboty elewacyjne. Do wykonania pozostały roboty instalacyjne i wykończeniowe oraz docelowe zagospodarowanie terenu.

Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r., nałożono na M. P. i J. P. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem.

Odwołania od ww. decyzji wnieśli M. i J. P. oraz M. L.

Po rozpoznaniu powyższych odwołań Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia 10 sierpnia 2022 r. nr 889/22.

MWINB ocenił, że odwołanie M. L. zasługuje na uwzględnienie. Skarżona decyzja PINB [...] z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...], powinna zostać uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Nałożenie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego ww. budynku mieszkalnego, ocenić należy jako co najmniej przedwczesne.

Organ wskazał, że omawiana decyzja wydana została na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, a wydanie decyzji tej poprzedziło postanowienie PINB [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r., wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych oraz nakładające na inwestora, obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia oceny technicznej w zakresie zgodności wprowadzonych istotnych zmian przy budowie ww. budynku, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem.

Powyższe rozstrzygnięcie organu powiatowego zostało uchylone mocą postanowienia MWINB Nr 1661/20 z dnia 26 października 2020 r., orzekającego jednocześnie co do istoty sprawy (wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 19/21, oddalono skargę na to postanowienie).

Organ odwoławczy zaznaczył, że w wydanej przez niego wcześniejszej decyzji nr 413/21 (której prawidłowość zawartego w niej stanowiska potwierdził sąd administracyjny) wskazano, że zanim organ I instancji rozstrzygnie, którą z norm art. 51 ust. 1 zastosować, winien dokonać analizy sprawy pod kątem występowania sytuacji, o której mowa w art. 50a pkt 2. Zgodnie z art. 51 ust. 2 w przypadku wydania nakazu, o którym mowa w art. 50a pkt 2, decyzje, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, wydaje się po wykonaniu obowiązku określonego w tym nakazie. Takiej analizy PINB [...] jednak nie dokonał.

Mazowiecki WINB w ślad za ww. decyzją podniósł, że w myśl art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego w przypadku wykonywania robót budowlanych - pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem o którym mowa w art. 50 ust. 1 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego. Jak wynika z treści tego przepisu, podstawą do powyższej oceny jest data doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.

W niniejszej sprawie termin ten liczyć należy od daty doręczenia postanowienia organu powiatowego, gdyż złożenie zażalenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia (art. 143 k.p.a.). Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że M. P. odebrała ww. postanowienie PINB [...] w dniu 3 września 2020 r. - od tej daty zatem należało ustalić, czy roboty budowlane były kontynuowane przy opisanej inwestycji pomimo ich wstrzymania. W przypadku skutecznego wstrzymania robót budowlanych, obowiązek zastosowania się do ww. nakazu ciąży na inwestorze do czasu wydania decyzji załatwiającej sprawę (bądź wydającej zezwolenie na ich wznowienie). Organ wskazał, że przepis art. 50a pkt 2 ma charakter stricte represyjny, gdyż nakazuje wydanie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego wykonanego wskutek prowadzenia robót budowlanych po ich wstrzymaniu albo doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Prawodawca nie pozostawia organom żadnej sfery dowolności - stwierdzenie wykonywania robót budowlanych, pomimo ich wstrzymania, obliguje organ, w zależności od rodzaju prowadzonego postępowania, do wydania któregoś z orzeczeń wymienionych w pkt 1 albo 2. Ponadto kategoryczne sformułowanie art. 50a oznacza, że organy nadzoru budowlanego są zobowiązane do wydania decyzji na podstawie tego przepisu za każdym razem, gdy zostanie stwierdzone kontynuowanie budowy pomimo wydania postanowienia o jej wstrzymaniu. Decyzja wydana w oparciu o art. 50a nie kończy postępowania w sprawie. W związku z powyższym, przed procedowaniem sposobu dalszego rozpatrzenia sprawy, w tym rodzaju wydanej decyzji z art. 51, należy wyjaśnić kwestie podniesione wyżej. Organ powiatowy po wydaniu rozstrzygnięcia w tym trybie (jeżeli zajdą ku temu okoliczności) winien podjąć dalsze działania a następnie zakończyć ją rozstrzygnięciem końcowym.

Ponadto dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy PINB [...] winien m.in. ustalić losy decyzji Wojewody Mazowieckiego nr 445/OPON/2021 z dnia 21 czerwca 2021 r., uchylającej decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i umarzającej postępowanie przed organem I instancji, tj. czy rozstrzygnięcie to poddane zostało kontroli sądowoadministracyjnej, a jeżeli tak to z jakim skutkiem.

Z powyższych względów organ II instancji w myśl art. 138 § 2 k.p.a. przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji w celu jej rozpatrzenia z zastosowaniem właściwych przepisów ustawy Prawo budowlane. Wskazał, że niezbędne do przeprowadzenia postępowanie wykracza poza zakres art. 136 k.p.a. i dotyczy istotnych dla sprawy okoliczności (zastosowanie właściwych przepisów prawa). Organ nie może przeprowadzić takiego postępowania za organ I instancji, ponieważ pozbawiłoby to strony instancyjnej kontroli wydanego rozstrzygnięcia. Zasadnym jest również wskazać, że organ odwoławczy i postępowanie, które przed nim się toczy, nie może zastępować postępowania przed organem pierwszej instancji.

W tym stanie rzeczy zdaniem Mazowieckiego WINB należało uchylić PINB [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r. i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Sprzeciw od decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 889/22 z dnia 10 sierpnia 2022 r., złożyli M. oraz J. P.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) poprzez bezpodstawne uchylenie decyzji PINB i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, pomimo braku przesłanek do zastosowania wskazanego przepisu.

Podnosząc powyższe zarzuty, wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu sprzeciwu podniesiono, że skarżący nie zgadzają się z tym rozstrzygnięciem i wskazują, że z uwagi na niezasadne zastosowanie przez MWINB art. 138 § 2 k.p.a. powinno ono zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.

Wskazali, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do wydania rozstrzygnięcia przez organ II instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ nie ziściły się ustawowe ku temu przesłanki w postaci wydania decyzji z naruszeniem przepisów postępowania oraz konieczności wyjaśnienia zakresu sprawy o istotnym znaczeniu dla jej rozstrzygnięcia.

Podniesiono, że tylko w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji uchylił się od rozpoznania sprawy nie prowadząc wymaganego przepisami prawa postępowania wyjaśniającego, organ odwoławczy nie ma kompetencji do konwalidowania tej wadliwości postępowania, a ma wyłącznie kompetencję kasacyjną - uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji (art. 138 § 2 k.p.a.). Decyzja kasacyjna jest wydawana wówczas, gdy organ pierwszej instancji albo w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadzone postępowanie wyjaśniające jest niewystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i jednocześnie brak jest podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 136 k.p.a., tj. przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego. Zatem przesłanki wydania decyzji kasacyjnej zachodzą wówczas, gdy organ odwoławczy ma wątpliwości co do stanu faktycznego i stwierdza potrzebę przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części.

Przy tym ustawowa przesłanka w postaci naruszenia norm prawa procesowego dotyczy wyłączenie przepisów regulujących postępowanie wyjaśniające a nie jakichkolwiek przepisów postępowania, chyba że organ odwoławczy wykaże, że naruszenie tych innych przepisów miało wpływ na postępowanie wyjaśniające. W rezultacie jako niedozwolone należy oceniać takie uzasadnianie decyzji kasacyjnej, które jest dyktowane naruszeniem przez organ I instancji norm prawa materialnego, zarówno w aspekcie niewłaściwej ich wykładni lub zastosowania. Wynika to z faktu, że decyzja wydawana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. nie może kształtować stosunku materialnoprawnego.

Natomiast żadne inne wady postępowania ani wady decyzji podjętej w I instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji tego typu. Taki rodzaj decyzji organu odwoławczego, stanowiący wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy, nie może podlegać wykładni rozszerzającej. Przepis art. 138 § 2 k.p.a. nie będzie miał zastosowania wtedy, gdy materiał dowodowy wymagany do rozstrzygnięcia sprawy zostanie zgromadzony, a kwestią sporną będzie wyłącznie jego ocena.

W niniejszej sprawie zgromadzony materiał dowodowy umożliwiał ustalenie, że żadne inne roboty, niż roboty zabezpieczające, nie były kontynuowane po doręczeniu postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. W aktach sprawy znajdują się m.in. wyjaśnienia kierownika budowy, które tę kwestię pozwalają ocenić. Nie zachodzą zatem okoliczności wymagające dalszego badania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Tymczasem MWINB w zaskarżonej decyzji zaznaczył konieczność dokonania analizy sprawy pod kątem występowania sytuacji, o której mowa w art. 50a pkt 2 ustawy prawo budowlane, tj. kwestii zastosowania właściwych przepisów prawa.

Na brak podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 50a pkt 2 ustawy prawo budowlane zwrócił już uwagę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w decyzji nr [...] z dnia [...] października 2020 r. W rozstrzygnięciu tym stwierdzono brak podstaw dla zastosowania dyspozycji art. 50a pkt 2 ustawy prawo budowlane, ponieważ skutkowałoby to nakazaniem przez organ usunięcia elementów istotnych z punktu widzenia prawidłowego funkcjonowania obiektu i jego bezpieczeństwa, m.in. pokrycia dachu. Podniesiono, w ślad za pismem kierownika budowy mgra inż. J. S., że wszelkie prace dokonywane po wydaniu postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych miały charakter zabezpieczający. W konsekwencji, zgodnie z wyjaśnieniem przedstawionym przez PINB, organ nadzoru budowlanego nakazałby doprowadzenie do stanu, który uprzednio nakazał usunąć, co stanowiłoby zaprzeczenie art. 8 k.p.a.

Skoro zatem kwestia ta została już wyjaśniona w decyzji nr [...] z dnia [...] października 2020 r. (a sądy administracyjne rozpoznające sprzeciw od poprzedniej decyzji MWINB oddaliły go z zupełnie innego względu), to trudno uznać, aby organ I instancji nie mógł uznać tej kwestii za zamkniętą. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przeprowadzenie robót zabezpieczających w okresie ważności postanowienia o wstrzymaniu robót jest nie tylko dopuszczalne, ale wręcz konieczne. Nieprzypadkowo obowiązek przeprowadzenia robót zabezpieczających wskazywany jest w postanowieniu o wstrzymaniu robót.

Tym samym, jeśli kwestia ta była już dostatecznie wyjaśniona na wcześniejszych etapach postępowania, a w aktach sprawy był dostępny materiał dowodowy wskazujący na to, że wszelkie prace przeprowadzone po doręczeniu postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych miały charakter prac zabezpieczających, to przesłanki zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. nie były spełnione. MWINB powinien był dokonać oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i wydać decyzję merytoryczną - tj. utrzymać w mocy decyzję PINB.

Ponadto zgodnie po upływie dwóch miesięcy od wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania robót budowlanych nie jest możliwe nałożenie obowiązków wymienionych w art. 50a pkt 2 ustawy prawo budowlane z uwagi na to, że w świetle art. 50 ust. 4 ww. ustawy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po tym terminie.

Organ w odpowiedzi na sprzeciw podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jego oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.

Tytułem wstępu, należy przypomnieć, że stosownie do art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. (art. 64e p.p.s.a.).

Kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem oznacza konieczność dokonania przez sąd administracyjny oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej.

W myśl art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy uwzględnić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (stosownie do treści art. 138 § 2a k.p.a. jeżeli organ pierwszej instancji dokonał w zaskarżonej decyzji błędnej wykładni przepisów prawa, które mogą znaleźć zastosowanie w sprawie, w decyzji, o której mowa w § 2, organ odwoławczy określa także wytyczne w zakresie wykładni tych przepisów).

Powyższa regulacja, prowadzi zatem do wniosku, że sąd nie bada meritum sprawy, skoro na skutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji sprawa wraca do ponownego rozpatrzenia (zob. wyrok NSA z 9 maja 2017 r., sygn. II OSK 2219/15, LEX nr 2315542).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja MWINB nr 889/22 z dnia 10 sierpnia 2022 r., którą MWINB, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r., nakładającą na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedłożenia - w terminie 90 dni od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna - projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem, usytuowanego na działce ewid. nr [...] obręb [...], przy ul. [...] w W. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie, jest ocena, czy spełnione zostały przesłanki do wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a.

Zdaniem Sądu organ prawidłowo zastosował regulację przewidzianą w art. 138 § 2 k.p.a., zaś argumentacja podniesiona w sprzeciwie, nie zasługuje na uwzględnienie.

Należy przypomnieć, że w rozpoznawanej sprawie, MWINB postanowieniem Nr 1661/20 z dnia 26 października 2020 r., znak: WOP.7722.415.2020.JA, uchylił w całości postanowienie PINB [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2020r" znak: [...], wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie w/w budynku oraz nakładające na inwestorów obowiązek przedłożenia oceny technicznej w zakresie zgodności wprowadzonych istotnych zmian przy budowie w/w budynku, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem, w tym techniczno - budowlanymi, zasadami wiedzy technicznej i zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podkreślić należy, że organ odwoławczy orzekł jednocześnie co do istoty sprawy orzekając o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych oraz nakładając na inwestorów obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni oceny technicznej w zakresie zgodności wykonanych robót budowlanych przy budowie przedmiotowego budynku.

Postanowienie to poddane zostało kontroli sądowo-administracyjnej, w wyniku której WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 19/21 oddalił złożone na nie skargi.

Ponadto w dniu 1 lipca 2021 r., do PINB [...] wpłynęła decyzja Wojewody Mazowieckiego nr 445/OPON/2021 z dnia 21 czerwca 2021r., znak: Wl-I- 7840.2.36.2018.AZ, uchylająca decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak: [...] ( zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorom pozwolenia na budowę) i umarzająca postępowanie przed organem I instancji.

Przypomnienie tych elementów stanu faktycznego, było konieczne dla oceny prawidłowości wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej.

Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w sprzeciwie, Sąd wskazuje, że organ I instancji naruszył przepisy art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał jakie okoliczności powinny być przedmiotem oceny organu I instancji oraz dlaczego wydana przez PINB decyzja, jest przedwczesna. Wskazana przez MWINB wadliwość decyzji organu I instancji, nie dotyczyła zatem, jak podnoszono w sprzeciwie naruszenia norm prawa materialnego, lecz przepisów postępowania regulujących postępowanie wyjaśniające, co pozwalało na wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a.

Organ odwoławczy wyraźnie wskazał, że materiał dowodowy konieczny do rozstrzygnięcia sprawy nie został zgromadzony.

Zdaniem MWINB, nałożenie przez organ powiatowy obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem, usytuowanego na działce ewid. nr [...] obręb [...], przy ul. [...] w W. ocenić należy jako co najmniej przedwczesne.

Organ odwoławczy mając na uwadze wspomniane wcześniej postanowienia o wstrzymaniu robót, zwrócił uwagę na konieczność rozważenia zastosowania regulacji określonej w art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego w przypadku wykonywania robót budowlanych - pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem o którym mowa w art. 50 ust. 1 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego.

Konieczność zbadania powyższych okoliczności wskazano również w decyzji MWINB nr 413/21 z 7 kwietnia 2021 r., przy czym decyzja ta podana została kontroli sądowo-administracyjnej w wyniku której WSA w Warszawie wyrokami z dnia 24 czerwca 2021 r" sygn. akt VII SA/Wa 964/21 oraz VII SA/Wa 963/21 oddalił złożone na nie sprzeciwy, NSA zaś wyrokiem z dnia 12 października 2021r., sygn. akt II OSK 2014/21 złożoną w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 964/21 skargę kasacyjną.

W decyzji tej MWINB wskazał, że zanim organ I instancji rozstrzygnie, którą z norm art. 51 ust. 1 zastosować, winien dokonać analizy sprawy pod kątem występowania sytuacji, o której mowa w art. 50a pkt 2, zaś analiza ta ponownie nie została przeprowadzona przez organ powiatowy.

Organ odwoławczy wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że w dniu 3 września 2020 r., M. P. odebrała postanowienie PINB z [...] sierpnia 2020 r. o wstrzymaniu robót w dniu 3 września 2020 r. Od tej daty zatem należało ustalić, czy roboty budowlane były kontynuowane przy opisanej inwestycji pomimo ich wstrzymania.

Nie ma zatem znaczenia podnoszona w skardze argumentacja, że PINB w uchylonym postanowieniu z dnia [...] października 2020 r. stwierdził brak podstaw do zastosowania dyspozycji art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego, zaś kwestia prowadzenia robót wbrew argumentacji zawartej w sprzeciwie, nie została wyjaśniona na wcześniejszych etapach postępowania. Wprost przeciwnie, poddana została pozytywnie sądowej kontroli decyzja nakazująca wyjaśnienie tej kwestii.

Ponadto zdaniem MWINB, dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy PINB [...] winien m.in. ustalić losy decyzji Wojewody Mazowieckiego nr 445/OPON/2021 z dnia 21 czerwca 2021 r., znak: Wl-1.7840.2.36.2018.AZ, uchylającej decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...].04.2018r, znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem podziemnym wraz z zagospodarowaniem terenu i ogrodzeniem na terenie działki ewid. nr [...] óbręb [...] przy ul. [...] w W. i umarzającej postępowanie przed organem I instancji, tj. czy rozstrzygnięcie to poddane zostało kontroli sądowo-administracyjnej, a jeżeli tak to z jakim skutkiem.

Organ odwoławczy wskazał zatem precyzyjnie zgodnie z dyspozycją art. 138 § 2 k.p.a., jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Należy także podzielić stanowisko organu odwoławczego co do ostatniej z przesłanek wydania decyzji kasacyjnej, a mianowicie, że niezbędne do przeprowadzenia postępowanie, wykracza poza zakres art. 136 k.p.a. i dotyczy istotnych dla sprawy okoliczności (zastosowanie właściwych przepisów prawa), zaś przeprowadzenie w tym zakresie postępowania za organ I instancji, pozbawiłoby strony instancyjnej kontroli wydanego rozstrzygnięcia.

Sąd podziela także ocenę organu odwoławczego, że postępowanie odwoławcze jest postępowaniem weryfikującym rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i nie może ono wchodzić w rolę postępowania administracyjnego ogólnego załatwiającego sprawę strony, ponieważ naruszałoby to prawo strony do rzetelnej kontroli rozstrzygnięć organów niższego rzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a. – oddalił sprzeciw.