Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1068/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 113 par 1, art. 182 par 1
journal: Dz.U. 2020 poz 275
law: Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz (sprawozdawca), Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia WSA (del.) Sylwester Golec, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Bd 676/18 w sprawie ze skargi M. H. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 2 lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M. H. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy kwotę 590 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 4 grudnia 2018 r., sygn. akt I SA/Bd 676/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. H. (dalej: "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z 2 lipca 2018 r., w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółdzielni z tytułu podatku od towarów i usług, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej zwana: "p.p.s.a."). Pełna treść uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia dostępna jest na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl/ (dalej zwana: "CBOSA").

2.1. Pełnomocnik Skarżącego wniósł skargę kasacyjną i zaskarżył powyższy wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. błędną wykładnię i zastosowanie przepisów prawa materialnego, tj. art. 116a § 1 w zw. z art. 116 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej zwana: "O.p."), w zw. z art. 113 § 1 pkt 2 ustawy z 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1560 ze zm., dalej zwana: "Prawo spółdzielcze") poprzez przyjęcie, że w dacie powstania zobowiązań podatkowych objętych zaskarżonymi decyzjami organu rentowego (w latach 2014 - 2015) Skarżący posiadał status członka zarządu Spółdzielni Inwalidów Z. w P. w rozumieniu powołanych przepisów i w tym zakresie dokonanie ustaleń sprzecznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego;

2. błędną wykładnię i zastosowanie przepisu prawa materialnego, tj. art. 113 § 1 pkt 2 Prawa spółdzielczego poprzez błędne przyjęcie, że stan członków Spółdzielni Inwalidów Z. w P., w rozumieniu powołanego przepisu jest tożsamy ze stanem zatrudnionych w niej pracowników, a także że przejście Spółdzielni w stan likwidacji następuje dopiero w chwilą otwarcia likwidacji oraz wybrania likwidatora;

3. błędną wykładnię i zastosowanie przepisu prawa materialnego, tj. art. 130 § 2 Prawa spółdzielczego w zakresie treści i sposobu realizacji obowiązku niezwłocznego zwołania zgromadzenia członków spółdzielni w sytuacji gdy suma zobowiązań spółdzielni przekracza sumę jej aktywów, w szczególności zaś sposobu spełnienia określonego w tym przepisie wymogu zamieszczenia na porządku obrad walnego zgromadzenia sprawy dalszego istnienia spółdzielni;

4. błędną wykładnię art. 182 § 1 Prawa spółdzielczego poprzez przyjęcie, że w myśl przepisów tej ustawy, skoro Spółdzielnia Inwalidów Z. w P. zatrudniała w poszczególnych latach kilkudziesięciu lub kilkunastu pracowników, to wszyscy z nich byli jednocześnie członkami spółdzielni.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wydanego orzeczenia poprzez oddalenie wniosku dowodowego Skarżącego z przedłożonych dokumentów.

W rezultacie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy.

2.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podatkowy wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

3.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż w świetle zarzutów skargi kasacyjnej zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

3.2. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Kontroluje zatem zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej i nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie jej zarzutami i wnioskami. Zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Podkreślić należy, że z uwagi na treść art. 183 § 1 p.p.s.a. precyzyjne i jasne sformułowanie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie przez stronę składającą środek odwoławczy jest kwestią niezwykle istotną, przesądzającą o zakresie kontroli instancyjnej dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wskazanym w zarzutach przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach powołanych podstaw kasacyjnych. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Należy zauważyć, że zgodnie z art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym i powinna czynić zadość nie tylko wymaganiom przypisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także przewidzianym dla niej wymaganiom materialnym, tzn. powinna zawierać prócz innych wymogów, m.in. przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Szczególną rolę w ramach tego specyficznego środka odwoławczego spełnia uzasadnienie skargi kasacyjnej, które powinno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych. Koniecznym warunkiem uznania, że strona prawidłowo powołuje się na jedną z podstaw kasacyjnych jest wskazanie, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. To na autorze skargi kasacyjnej ciąży zatem obowiązek konkretnego wskazania, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie. Podobnie przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy naruszone przez sąd i wpływ naruszenia na wynik sprawy, czyli treść zaskarżonego orzeczenia. Przez "wpływ na wynik sprawy", o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest zatem uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło, wyrok sądu administracyjnego pierwszej instancji byłby inny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1060/14, publ. CBOSA). Zarzuty kasacyjne nie odpowiadające tym warunkom uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę ich zasadności. Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować, bądź uzasadniać zarzutów kasacyjnych (por. np. wyroki NSA: z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 861/10; z dnia 6 kwietnia 2020 r., sygn. akt II FSK 130/20; publ. CBOSA).

3.3. Obszerne przytoczenie powyżej wskazanych regulacji było konieczne z uwagi na sposób skonstruowania skargi kasacyjnej. Przypomnieć należy, że istota sporu dotyczy możliwości przeniesienia na Skarżącego odpowiedzialności podatkowej za zobowiązania podatkowe Spółdzielni za okresy, w których według organu podatkowego pełnił on funkcje członka jej zarządu. Należy wobec tego na wstępie zauważyć, że w skardze kasacyjnej nie zostały w ogóle skutecznie zakwestionowane podstawowe okoliczności faktyczne sprawy przyjęte przez Sąd I instancji jako podstawa rozstrzygnięcia. Dotyczą one tego, że Skarżący zgodnie z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego w okresie od 9 lutego 2012 r. do 22 kwietnia 2016 r. pełnił funkcję prezesa zarządu Spółdzielni Inwalidów "Z.". Także z powołaniem się na wpis do Krajowego Rejestru Sądowego oraz brak przedłożenia dokumentacji organom podatkowym Sąd I instancji przyjął, że Spółdzielnia nie przeszła w stan likwidacji. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazano, że w Krajowym Rejestrze Sądowym brak było jakiejkolwiek informacji o otwarciu likwidacji Spółdzielni w czasie powstania zaległości podatkowych objętych odpowiedzialnością Skarżącego. Przyjęto także, że ani organ prowadzący postępowanie podatkowe, ani sąd administracyjny nie mają kompetencji do podważanie zapisów dokonanych przez sąd powszechny w KRS. Uznano wobec tego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że przede wszystkim wiążący charakter dla ustalenia zarówno statusu Skarżącego jako członka zarządu Spółdzielni oraz braku postawienia jej w stan likwidacji miały dane wynikające z Krajowego Rejestr Sądowego. Jedynie posiłkowo wskazano, że także z wykładni art. 182 § 1 Prawa spółdzielczego miało wynikać, iż każdy zatrudniony przez Spółdzielnię pozostawał z nią w stosunku członkowstwa. Należy wobec tego przyjąć, że Sąd I instancji przyjął za zgodne z rzeczywistością dane wynikające z zapisów Krajowego Rejestr Sądowego. Uznał zatem za wiążące domniemanie wynikające z art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2015 r., poz. 1142 ze zm., zwana dalej: "ustawa o KRS"), który stanowi, iż domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe (ust. 1). Jeżeli dane wpisano do Rejestru niezgodnie ze zgłoszeniem podmiotu lub bez tego zgłoszenia, podmiot ten nie może zasłaniać się wobec osoby trzeciej działającej w dobrej wierze zarzutem, że dane te nie są prawdziwe, jeżeli zaniedbał wystąpić niezwłocznie z wnioskiem o sprostowanie, uzupełnienie lub wykreślenie wpisu (ust. 2). Ponadto z rozważań Sądu I instancji dotyczących przejścia Spółdzielni w stan likwidacji wynika, że ustalenia te oparto także o unormowanie z art. 14 ustawy o KRS, zgodnie z którym podmiot obowiązany do złożenia wniosku o wpis do Rejestru nie może powoływać się wobec osób trzecich działających w dobrej wierze na dane, które nie zostały wpisane do Rejestru lub uległy wykreśleniu z Rejestru. Z uwagi na brak zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących tych regulacji, jak również brak zarzutów naruszenia art. 194 § 1 i § 3 O.p. (w związku z przepisami p.p.s.a.), z których to wynika związanie danymi wynikającymi z dokumentów urzędowych oraz tryb przeprowadzenia przeciwdowodu, trudno przyjąć, aby ustalone na tej podstawie istotne okoliczności faktyczne sprawy mogły zostać podważone wyłącznie podniesionymi w skardze zarzutami naruszenia prawa materialnego. Dokonując bowiem wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i prezentując przyjęty jako podstawę orzekania stan faktyczny Sąd I instancji oparł się w istocie na treści zapisów wynikających z Krajowego Rejestr Sądowego, którymi uznał się związany. W ocenie Sądu I instancji przyjęta wykładnia przepisów Prawa spółdzielczego miała jedynie potwierdzać zapisy wynikające z Krajowego Rejestr Sądowego. Ponadto w skardze kasacyjnej nie jest kwestionowane kluczowe dla prawidłowej wykładni prawa materialnego ustalenie faktyczne, zgodnie z którym każdy z zatrudnionych pracowników pozostawał ze Spółdzielnią w tzw. spółdzielczym stosunku pracy i jednocześnie był jej członkiem.

3.4. W petitum skargi kasacyjnej podnosząc naruszenie prawa procesowego, prócz podstawy prawnej zarzutu z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wskazano żadnego z naruszonych przepisów. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano jedynie, że wpis do Krajowego Rejestr Sądowego ma charakter wyłącznie deklaratoryjny – nie wskazując jednak również żadnego naruszenia prawa z tym związanego. Następnie zarzucono Sądowi I instancji naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a., co można uznać za uzupełnienie zarzutu naruszenia prawa procesowego z petitum skargi kasacyjnej poprzez wskazanie konkretnego przepisu. Jak już wskazano powyżej w przypadku naruszenia prawa procesowego konieczne jest w uzasadnieniu skargi wykazanie przede wszystkim na czym polegało naruszenie prawa przez Sąd meriti i wykazanie, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tymczasem w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyłącznie przytoczono i omówiono treść art. 106 § 3 p.p.s.a. oraz powołano jedno z orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym jedynie wyjaśniono w jakich sytuacjach procesowych można mówić o naruszeniu tego przepisu. Autor skargi kasacyjnej w ogóle nie wskazał przeprowadzenia jakich dowodów z dokumentów odmówił Sąd I instancji, jakie miały one znaczenie dla ustaleń faktycznych, czy możliwe było przeprowadzenie tych dowodów bez nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, a wreszcie jaki wpływ na rozstrzygniecie miała odmowa ich przeprowadzenia. Nie wiadomo zatem w czym strona wnosząca skargę kasacyjną upatruje bezzasadność odmowy przez Sąd I instancji przeprowadzenia dowodu oraz jakiego dowodu i o jakim znaczeniu dla sprawy.

3.5. O nieprawidłowości rozstrzygnięcia Sądu I instancji nie może świadczyć zarzut naruszenia art. 116a § 1 w zw. z art. 116 O.p. i w zw. z art. 113 § 1 pkt 2 Prawa spółdzielczego. Jak już wskazano powyżej na podstawie zapisów wynikających z Krajowego Rejestr Sądowego przyjęto, ze Skarżący posiadał status członka zarządu Spółdzielni Inwalidów "Z.", gdyż nie przeszła ona w stan likwidacji. W istocie Sąd I instancji w ogóle nie wypowiedział się co do wykładni art. 113 § 1 pkt 2 Prawa spółdzielczego, gdyż poprzestał na prawidłowej ocenie poglądu o braku możliwości zastosowania w sprawie tego przepisu bez przedłożenia dowodów potwierdzających okoliczności przejścia Spółdzielni w stan likwidacji. Podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku także tym kontekście, że potwierdzały to w szczególności zapisy Krajowego Rejestr Sądowego, co jak wskazano powyżej nie zostało w skardze kasacyjnej zakwestionowane. Zgodzić należy się z wywodami skargi kasacyjnej, że w przypadku wskazanym w art. 113 § 1 pkt 2 Prawa spółdzielczego może dojść do przejścia spółdzielni w stan likwidacji ex lege. Otwarcie likwidacji może nastąpić zarówno z woli samego podmiotu wyrażonej np. w stosownej uchwale jak również z mocy samego prawa (np. w oparciu o art. 113 § 1 pkt 2 Prawa spółdzielczego). Jednakże pogląd ten nie został zanegowany w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a jedynie wskazano, że uwagi na dostateczną liczbę członków Spółdzielni oraz brak stosownego wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym, jak również brak innych dokumentów, nie można było przyjąć, aby Spółdzielnia znalazła się w stanie likwidacji przed powstaniem zaległości podatkowych, za które odpowiedzialność przeniesiono na Skarżącego.

3.6. Za trafny należy uznać zarzut naruszenia art. 182 § 1 Prawa spółdzielczego. Zgodnie z tym przepisem spółdzielnia i członek spółdzielni mają obowiązek pozostawania ze sobą w stosunku pracy. Poza wyjątkami przewidzianymi w przepisach ustawy odmowa nawiązania stosunku pracy lub pozostawania w takim stosunku stanowi naruszenie istotnych praw i obowiązków wynikających ze stosunku członkostwa. Z zapisu tego wynika, że każdy członek spółdzielni musi pozostawać z nią w tzw. spółdzielczym stosunku pracy. Prawo spółdzielcze statuuje dwa stosunki prawne, które pozostają ze sobą w ścisłej zależności i łączą członka spółdzielni ze spółdzielnią. Są to: stosunek członkostwa i stosunek pracy. Stosunek pracy pomiędzy spółdzielnią i jej członkiem nawiązuje się przez spółdzielczą umowę o pracę. Oznacza to, że umowa taka nie może dotyczyć innych osób niż członkowie spółdzielni pracy (por. A. Stefaniak, komentarz do art. 182 w Komentarz do ustawy – Prawo spółdzielcze, publ. SIP LEX, WKP 2018). Powiązanie w art. 182 Prawa spółdzielczego stosunku członkostwa i stosunku pracy wyraża się w niedopuszczalności nawiązania spółdzielczej umowy o pracę i pozostawania w niej z osobą niebędącą członkiem spółdzielni oraz w prawie i obowiązku członka pozostawania ze spółdzielnią w stosunku pracy (por. wyrok SN z 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt II PK 316/09, publ. SIP LEX nr 603416). Oznacza to, że zatrudnienie w spółdzielni pracy może wynikać ze spółdzielczego stosunku pracy dla członków spółdzielni pracy oraz z tzw. pracowniczego stosunku pracy dla osób nie będących członkami spółdzielni pracy, a członek spółdzielni pracy nie może pozostawać z nią w pracowniczym stosunku pracy (por. wyrok SN z dnia 5 maja 1999 r., sygn. akt I PKN 677/98, publ. OSNP 2000/14/537). Wobec tego przyjęcie określonego stanu zatrudnienia danej spółdzielni pracy nie oznacza jednocześnie, że wszystkie osoby zatrudnione w niej są jednocześnie jej członkami. W tym zakresie WSA w Bydgoszczy dokonał nieprawidłowej wykładni prawa materialnego. Jednakże jak już wskazano powyżej okoliczności związane ze stanem zatrudnienia i liczbą członków Spółdzielni miały dla dokonanej przez Sąd I instancji kontroli legalności zaskarżonej decyzji posiłkowe znaczenie wobec rozstrzygnięcia okoliczności związanych z brakiem przejścia Spółdzielni w stan likwidacji na podstawie danych z Krajowego Rejestru Sądowego. Ponadto z ustaleń dokonanych w sprawie nie wynika, aby liczba członków Spółdzielni spadła w którymkolwiek momencie poniżej dziesięciu. Błąd zatem w wykładni tego przepisu popełniony przez WSA w Bydgoszczy nie miał żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.

3.7. Nie można także uznać zasadności zarzutu naruszenia art. 130 § 2 Prawa spółdzielczego. Został on podniesiony w kontekście ustalenia czasu właściwego do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jako przesłanki egzoneracyjnej przewidzianej w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 116a § 1 O.p. Zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym wyroku, że odpowiednie stosowanie pierwszego ze wskazanych przepisów oznacza, że w przypadku spółdzielni obowiązek "zgłoszenia w sądzie wniosku" zastępowany jest przez obowiązek zwołania przez członka zarządu walnego zgromadzenia z postawieniem w porządku dziennym sprawy dalszego istnienia spółdzielni. Nie można wobec tego zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że zwrot zamieszczony w art. 130 § 2 Prawa spółdzielczego dotyczący powinności niezwłocznego zwołania przez zarząd walnego zgromadzenia, na którego porządku obrad powinno zamieścić się sprawę "dalszego istnienia spółdzielni" jest na tyle niedookreślony, że mieści się w nim także sprawa "kontynuowania procesu restrukturyzacji". Unormowanie z art. 130 Prawa upadłościowego dotyczy kwestii obowiązku ogłoszenia upadłości. Jednym z elementów procesu decyzyjnego w przypadku rozstrzygania tej kwestii w spółdzielniach jest poddanie pod głosowanie sprawy dalszego istnienia spółdzielni, a nie jej restrukturyzacji. Treść art. 130 Prawa spółdzielczego nie pozostawia wątpliwości, że zwołanie przez zarząd walnego zgromadzenia, w którego porządku obrad postawiona została sprawa dalszego istnienia spółdzielni w związku z jej niewypłacalnością, determinuje konieczność podjęcia uchwały w zakresie stanowiącym wybór jednej możliwości z alternatywy: 1. postawienie spółdzielni w stan upadłości, co rodzi obowiązek niezwłocznego jej zgłoszenia przez zarząd do sądu (art. 130 § 4); albo 2. podjęcie uchwały o dalszym istnieniu spółdzielni, przy czym w takim przypadku powinny zostać jednocześnie wskazane środki umożliwiające wyjście jej ze stanu niewypłacalności (art. 130 § 3). Tylko w przypadku podjęcia uchwały o dalszym istnieniu spółdzielni, przy jednoczesnym wskazaniu środków umożliwiających jej wyjście ze stanu niewypłacalności, zarząd spółdzielni będzie zwolniony z obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość w sądzie (por. wyrok NSA z 22 września 2017 r., sygn. akt II FSK 1423/15, publ. CBOSA). Podkreślenia przy tym wymaga, że art. 130 § 2 Prawa spółdzielczego w sposób jednoznaczny określa, że walne zgromadzenie winno być zwołane niezwłocznie w sytuacji, gdy ze sprawozdania finansowego spółdzielni wynika, że ogólna wartość aktywów nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich zobowiązań. Trafnie wobec tego zauważono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że Skarżący będąc członkiem zarządu Spółdzielni od 9 lutego 2012 r. podpisał jej sprawozdanie finansowe za 2011 r. w dniu 12 marca 2012 r. Wynikało zaś z niego, że wartość aktywów nie wystarczała na zaspokojenie zobowiązań, a różnica ta powiększała się w kolejnych latach. To, że w trakcie sprawozdawczego walnego zgromadzenia w dniu 11 kwietnia 2012 r. członkowie Spółdzielni mieli możliwość wypowiedzenia się w drodze uchwały co do jej dalszego istnienia nie oznacza, że zarząd Spółdzielni, a w tym jej Prezes, wypełnił obowiązek z art. 130 § 2 Prawa spółdzielczego, czyli niezwłocznego zwołania walnego zgromadzenie, na którego porządku obrad przegłosowałoby jedną z dwu możliwych uchwał, tj. postawienie spółdzielni w stan upadłości z art. 130 § 4 Prawa spółdzielczego albo o dalszym istnieniu spółdzielni z jednoczesnym wskazaniem środków umożliwiające wyjście jej ze stanu niewypłacalności z art. 130 § 3 Prawa spółdzielczego. Uregulowanie to nie przewiduje milczącej zgody walnego zgromadzenia na kontynuowanie procesu restrukturyzacji.

3.7. W tym stanie rzeczy skargę kasacyjną oddalono na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.