Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 797/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-01-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 23 par. 2, art. 70 par. 1, par. 6 pkt 1 i par. 7 pkt 1, art. 121 par. 1, art. 122, art. 180 par. 1, art. 187 par. 1, art. 188
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a, art. 99 ust. 1, art. 109 ust. 1, art. 113 ust. 9
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Protokolant st. sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi D.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące wrzesień, październik, listopad i grudzień 2006 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] na podstawie m.in. art. 113 ust. 1, ust. 9 i ust. 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. – dalej: "ustawa o VAT") oraz § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 229, poz. 1949) określił [...] zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące: wrzesień 2006 r. – [...] zł, październik 2006 r. – [...] zł, listopad 2006 r. – [...] zł, grudzień 2006 r. – [...] zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. zostało wszczęte wobec podatnika postępowanie kontrolne obejmujące rzetelność deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowość obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za lata 2006-2009.

Organ ustalił, że z dniem [...] października 2008 r. [...] zgłosił w Urzędzie Gminy [...] wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży detalicznej prowadzonej przez domy sprzedaży wysyłkowej lub internet oraz sprzedaż detaliczną części i akcesoriów do pojazdów samochodowych Zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług VAT-R złożył w Urzędzie Skarbowym w [...] w dniu [...] września 2008 r.

Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] pismem z dnia [...] października 2011 r. poinformował Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...], że w bazie [...] urzędu brak jest informacji na temat prowadzenia działalności gospodarczej przez [...] przed dniem [...] października 2008 r. oraz zgłoszenia zainstalowania kasy rejestrującej.

[...] S.A. w piśmie z dnia [...] maja 2011 r. wskazała, że [...] w okresie od stycznia 2006 r. do grudnia 2009 r. dokonał rejestracji w serwisie [...] pod loginami: "[...]" oraz "[...]".

Na podstawie dowodów otrzymanych z [...] S.A. oraz banku [...], organ sporządził zestawienie zawierające informacje o numerach przesyłek, datach nadania paczek i przesyłek, wysłanych do kupujących za pośrednictwem poczty i kwotach pobranych należności za przesyłki, kwotach należności i datach ich wpływu na rachunek bankowy.

W oparciu o powyższe zestawienie organ wskazał, że działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży części samochodowych, za pośrednictwem portalu [...] podatnik rozpoczął w dniu [...] marca 2006 r., tj. w dniu, w którym nadał na poczcie pierwszą przesyłkę do odbiorcy. Organ I instancji ustalił, że w 2006 r. [...] prowadził działalność gospodarczą przez 10 miesięcy (od marca do grudnia 2006 r.) i utracił zwolnienie podmiotowe określone w art. 113 ust. 9 ustawy o VAT w dniu [...] września 2006 r., w momencie przekroczenia wartości sprzedaży w wysokości [...] zł., liczonej od dnia [...] marca 2006 r. [([...] zł x 10 miesięcy): [...]=[...] zł].

W związku z art. 23 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej: "O.p.") organ określił podstawę opodatkowania na podstawie dowodów zgromadzonych w toku prowadzonego postępowania odstępując od określenia jej w drodze oszacowania.

W odwołaniu z dnia [...] grudnia 2011 r. podatnik zarzucił naruszenie:

- art. 23 § 1, § 3, § 5 O.p. w związku z brakiem wskazania oraz uzasadnienia wyboru przyjętej metody szacowania,

- art. 121 O.p. w związku z prowadzeniem przez organ I instancji postępowania w sposób naruszający zaufanie obywateli do organów podatkowych,

- art. 122 O.p. w związku z niepodjęciem przez organ I instancji wszelkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego,

- art. 123, 180, 187, 188, 191 i 192 O.p. w związku z uniemożliwieniem stronie czynnego udziału w postępowaniu i nieprzeprowadzenie kompleksowego postępowania dowodowego, w szczególności nieodebrania od strony wyjaśnień, pomimo zgłoszenia takiego żądania.

W uzasadnieniu odwołania zarzucono, że organ I instancji nie przeprowadził zgłoszonych przez stronę dowodów w postaci przesłuchania strony i nie wyznaczył prawidłowo terminu na to przesłuchanie.

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy odniósł się do podniesionego przez pełnomocnika strony w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r. zarzutu przedawnienia. Organ wyjaśnił, że w odniesieniu do zobowiązań wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. określającej zobowiązanie z tytułu podatku od towarów za miesiące: wrzesień, październik, listopad i grudzień 2006 r. wszczęto wobec podatnika postępowanie karnoskarbowe w dniu [...] listopada 2011 r., które nie zostało zakończone. Zatem bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych określonych w zaskarżonej decyzji uległ zawieszeniu z dniem [...] listopada 2011 r.

Zdaniem organu odwoławczego zebrane w sprawie dowody są wystarczające, aby stwierdzić, że podatnik rozpoczął z dniem [...] marca 2006 r., tj. z dniem nadania na poczcie pierwszej przesyłki z towarem do odbiorcy, wykonywanie czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, co skutkowało powstaniem obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży oraz składania deklaracji podatkowych VAT-7. W związku z tym, że podatnik nie prowadził ewidencji sprzedaży oraz nie składał deklaracji za miesiące: wrzesień, październik, listopad i grudzień 2006 r. organ I instancji miał uzasadnienie do określenia podstawy opodatkowania na podstawie art. 23 § 2 O.p.

W ocenie organu odwoławczego strona kwestionując prawidłowość ustalenia podstawy opodatkowania nie wskazała w jaki sposób należałoby tę podstawę obliczyć, aby uzyskać wartość zbliżoną jej zdaniem do rzeczywistości.

Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił moment utraty przez podatnika zwolnienia podmiotowego określonego w art. 113 ust. 9 ustawy o VAT. Prawidłowo określona została także podstawa opodatkowania podatkiem od towarów i usług stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy o VAT.

Za bezpodstawny organ odwoławczy uznał zarzut dotyczący naruszenia art. 121, art. 122, art. 123 O.p. Z akt sprawy wynika, że organ kontroli skarbowej w prowadzonym postępowaniu, w celu wyjaśnienia wszelkich wątpliwości, zwracał się do podatnika o złożenie wyjaśnień oraz przedłożenie dokumentów dotyczących prowadzonej w kontrolowanym okresie działalności gospodarczej. Jednakże strona nie udzieliła wyjaśnień jak i nie przedłożyła żadnych dokumentów dotyczących przedmiotu postępowania, w tym dotyczących przeprowadzonych operacji na koncie bankowym nr [...] stwierdzając, że nie potrafi sporządzić zestawienia bankowego i jedynym nickiem jakim się posługuje to "[...]".

Ponadto z materiału dowodowego wynika, że organ I instancji w celu zgromadzenia pełnej dokumentacji niezbędnej do prawidłowego określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące 2006 r. wystąpił we własnym zakresie do [...] SA [...] z siedzibą w [...], banku [...] Oddział w [...], [...] S.A. z siedzibą w [...], [...] w [...], [...] Sp. z o.o., [...] ([...]) sp. o.o., co pozwoliło na ustalenie uzyskiwanych przez stronę w 2006 r. obrotów z tytułu sprzedaży towarów przez internet, w sytuacji gdy podatnik za ten okres nie zadeklarował żadnego obrotu i nie przedstawił żadnych dowodów.

Zdaniem organu odwoławczego istotnie z akt sprawy wynika, że organ I instancji wzywając [...] pismem z dnia [...] listopada 2011 r. na przesłuchanie w charakterze świadka w dniu [...] listopada 2011 r. (doręczonym w dniu [...] listopada 2011 r.) i zawiadamiając pełnomocnika o tej okoliczności pismem z dnia [...] listopada 2011 r. (doręczonym w dniu [...] listopada 2011 r.) naruszył art. 190 § 1 O.p. Odwołujący ma zatem rację, że w przypadku przesłuchania wyznaczonego na dzień [...] listopada 2011 r. strona oraz pełnomocnik nie zostali prawidłowo zawiadomieni.

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu zwrócił uwagę, że [...] został także wezwany na przesłuchanie w charakterze świadka pismem z dnia [...] listopada 2011 r. (doręczonym [...] listopada 2011 r.), które wyznaczono na dzień [...] grudnia 2011 r., o czym poinformowano pełnomocnika pismem z dnia [...] listopada 2011 r. (doręczonym w dniu [...] listopada 2011 r.). Tak więc zawiadomienie strony i pełnomocnika o przesłuchaniu, które wyznaczono na dzień [...] grudnia 2011 r. odbyło się zgodnie z zasadami określonymi w art. 190 § 1 O.p.

W związku z nieprzesłuchaniem [...] przez organ I instancji, organ odwoławczy pismem z dnia [...] maja 2011 r. wezwał podatnika do stawienia się osobiście w dniu [...] lipca 2012 r. w siedzibie organu w celu przesłuchania na okoliczność wykonywania w 2006 r. czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (wezwanie zostało doręczone podatnikowi w dniu [...] maja 2012 r.). Pełnomocnik strony został zawiadomiony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznania [...] w dniu [...] maja 2012 r. Strona w dniu [...] lipca 2012 r. stawiła się w organie podatkowym, jednakże nie wyraziła zgody na przesłuchanie.

Z materiału dowodowego wynika, że strona pomimo zgłoszenia wniosku dowodowego i formułowania zarzutów dotyczących braku realizacji tego wniosku przez organ I instancji, ostatecznie odmówiła złożenia zeznań przed organem II instancji. Oznacza to, że strona nie jest zainteresowana wyjaśnieniem sprawy, a obowiązek poszukiwania dowodów przerzuca na organy podatkowe.

Świadczy o tym także kolejny wniosek strony dotyczący przeprowadzenia dowodu z dokumentów w postaci faktur VAT wystawionych przez niemieckich kontrahentów za lata 2006-2008 na rzecz [...]: "[...]" z siedzibą w [...] oraz "[...]" z siedzibą w [...] na okoliczność zawartych przez stronę transakcji, w tym przedmiotu nabycia oraz jego ceny zakupu, złożony przez pełnomocnika strony do protokołu sporządzonego na okoliczność odmowy złożenia zeznań przez podatnika w dniu [...] lipca 2012 r.

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. odmówił przeprowadzenia wnioskowanego dowodu stwierdzając, że obowiązek poszukiwania faktur zakupów (lub ich duplikatów) u wystawcy podatnika, w przypadku zagubienia lub kradzieży, spoczywa wyłącznie na podatniku i nie można go przerzucić na organy podatkowe.

W skardze z dnia [...] sierpnia 2012 r. skarżący reprezentowany przez pełnomocnika zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa procesowego:

- art. 180 § 1 w związku z art. 188 O.p. poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego w postaci zobowiązania firm: "[...]" [...], [...], [...] oraz "[...]" [...] do przedłożenia faktur, w których [...] jako kupujący widnieje pod nazwą "[...]" lub [...] na okoliczność daty, rodzaju treści transakcji, która to okoliczność ma istotne znaczenie dla prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania,

- art. 121 § 1 O.p. w związku z art. 1 ust. 2a i art. 5 ust. 2 Konwencji o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych z dnia 25 stycznia 1988 r. (Dz. U. z 1998 r. Nr 141, poz. 913 – dalej: "Konwencja") w postaci braku zobowiązania firm "[...]" [...], [...], [...], [...] oraz "[...]" [...], [...], do przedłożenia faktur, w których [...] jako kupujący widnieje pod nazwą "[...]" lub [...] na okoliczność daty, rodzaju oraz treści transakcji, a tym samym wydanie decyzji bez przeprowadzenia kompletnego postępowania dowodowego,

- art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p. poprzez bezpodstawne przerzucenie ciężaru dowodzenia na podatnika, w sytuacji gdy zgodnie z obowiązującą ogólną regułą, udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy spoczywa na organie podatkowym jako podmiocie będącym gospodarzem toczącego się postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że z uwagi na nieuwzględnienie przez organ II instancji wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci faktur VAT wystawionych na rzecz podatnika za lata 2006-2008 przez niemieckich kontrahentów: "[...]" [...], [...], [...], [...] oraz "[...]", [...] na okoliczność daty, rodzaju treści transakcji, która to okoliczność ma istotne znaczenie dla prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania. Zdaniem pełnomocnika strony organ podatkowy, jako gospodarz postępowania, w sposób prawidłowy i bez zbędnej zwłoki winien wystąpić do władz niemieckich o udzielenie informacji podatkowej dotyczącej wskazanych przez podatnika podmiotów, a następnie po uzyskaniu informacji wystąpić o przesłuchanie konkretnych świadków. Dopiero przeprowadzenie zawnioskowanych dowodów pozwoli w sposób kompletny oraz jednoznaczny określić stan faktyczny niniejszej sprawy.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w celu prawidłowego określenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r., a także o zwrot kosztów postępowania.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w dniu [...] grudnia 2012 r. strona skarżąca oświadczyła, że nie zna akt karnych, w związku z tym nie może wskazać, kiedy zostały postawione skarżącemu zarzuty, co miałoby wpływ na okoliczność czy zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: "P.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd, dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, ma nie tylko prawo, ale i obowiązek uwzględnić okoliczności niepowołane w skardze, lecz mające wpływ na tę ocenę. Kontrola decyzji w zakresie zgodności z prawem materialnym możliwa jest tylko w przypadku braku istotnych naruszeń prawa procesowego, a w szczególności braku naruszenia przepisów dotyczących postępowania dowodowego i zapewniających prawidłowość ustaleń faktycznych.

W postępowaniu, które zakończyło się zaskarżoną decyzją nie doszło do istotnego naruszenia przepisów postępowania. W sprawie zebrany został materiał dowodowy, który pozwalał organom obu instancji na poczynienie prawidłowych ustaleń faktycznych. Takich ustaleń organy podatkowe dokonały w zgodzie z przepisami art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej, dochowując wymogów wynikających z zasad wyrażonych w art. 121 § 1 oraz art. 122 Ordynacji podatkowej.

Skarżący kwestionuje faktyczną podstawę rozstrzygnięcia, zaznaczając, że ustalenia w sprawie poczynione zostały z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie oraz z naruszeniem uprawnienia strony do żądania przeprowadzenia dowodu. Wobec zarzutów w zakresie uchybień procedury, skarżący za przedwczesne uznał wskazanie w skardze zarzutów naruszenia prawa materialnego.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że nie znajduje uzasadnienia podniesiony na etapie odwołania zarzut dotyczący przedawnienia zobowiązania podatkowego. Kwestię przedawnienia zobowiązania podatkowego reguluje art. 70 O.p. Zasadą jest, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (§ 1), ale bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony - między innymi - z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania (§ 6 pkt 1), zaś dalszy bieg terminu przedawnienia następuje od dnia następnego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o wymienione wyżej przestępstwo lub wykroczenie (§ 7 pkt 1).

W rozpoznawanej sprawie termin przedawnienia upływał z dniem [...] grudnia 2011 r. i przed jego upływem wydana została decyzja organu I instancji (tj. w dniu [...] grudnia 2011 r.), natomiast decyzja organu II instancji została wydana już po tej dacie (w dniu [...] lipca 2012 r.). W ocenie Sądu, organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył prawa. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r., sygn. akt P 30/11, art. 70 § 6 pkt 1 O.p., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 O.p., jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Istotą niekonstytucyjności cytowanego przepisu jest zatem, w ocenie Trybunału Konstytucyjnego, powstanie niekorzystnego dla podatnika skutku w postaci zawieszenia biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego w sytuacji, gdy podatnik ten nie został powiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, aż do upływu przedawnienia.

Zdaniem Sądu, analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodzi, że organy nie naruszyły art. 70 O.p. Z przedłożonych przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu przy piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2013 r. (k. 43 – 44 akt sądowych) informacji otrzymanych od Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] wynika, że :

- w dniu [...] listopada 2011 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] wydał postanowienie o wszczęciu dochodzenia w sprawie o przestępstwo skarbowe polegające na nieujawnieniu przez [...] sprzedaży dokonanej za pośrednictwem portalu [...] w okresie od września do grudnia 2006 r.,

- w dniu [...] listopada 2011 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] wydał postanowienie o przedstawieniu zarzutów [...] w wyżej wymienionej sprawie. W dniu doręczenia powyższego postanowienia, tj. w dniu [...] listopada 2011 r. po raz pierwszy podatnik został powiadomiony o toczącym się przeciwko niemu postępowaniu karnym skarbowym w przedmiotowej sprawie,

- w dniu [...] kwietnia 2012 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w [...] ogłoszono [...] (po wielokrotnych wezwaniach - pierwsze podjęte wezwanie z dnia [...] listopada 2011 r.), zarzut uszczuplenia należności publiczno-prawnych w podatku od towarów i usług za miesiące od września do grudnia 2006 r. W tym sam dniu skarżący został przesłuchany w charakterze świadka. Do protokołu przesłuchania podejrzany - [...] oświadczył i potwierdził własnoręcznym podpisem, że zrozumiał przedstawione mu zarzuty.

W ocenie Sądu powyższe okoliczności wskazują, że pomimo uchylania się przez skarżącego od odbioru adresowanej do niego korespondencji, w niniejszej sprawie - zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. - nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania w podatku od towarów i usług za 2006 r., bowiem skarżący został poinformowany o wszczęciu wobec niego postępowania przed upływem terminu przedawnienia wynikającego z art. 70 § 1 O.p.

W świetle powyższego zarzut wydania zaskarżonej decyzji po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z zawieszeniem biegu terminu przedawnienia należało uznać za nieuzasadniony.

Poza sporem pozostaje, że skarżący nie będąc w 2006 r. zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług realizował sprzedaż części samochodowych za pośrednictwem portalu [...]. Z akt sprawy wynika, że zgłoszenie rejestracyjne VAT-R podatnik złożył dopiero w dniu [...] września 2008 r. Świadczą o tym zebrane w trakcie prowadzonego postępowania dowody, które prawidłowo zostały ocenione przez organy obu instancji jako dowody wystarczające do stwierdzenia, że skarżący rozpoczął z dniem [...] marca 2006 r. wykonywanie czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Powyższe skutkowało powstaniem zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy o VAT obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży oraz zgodnie z art. 99 ust. 1 ustawy o VAT składania deklaracji podatkowych VAT-7.

W związku z tym, że podatnik nie prowadził ewidencji sprzedaży oraz nie składał deklaracji za miesiące: wrzesień, październik, listopad i grudzień 2006 r., zasadnie określona została podstawa opodatkowania zgodnie z art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że organ I instancji odstąpił od określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania uznając, że podstawę tę można obliczyć w oparciu o inne dowody uzyskane w toku prowadzonego postępowania. Organ I instancji dysponował dowodami pozwalającymi na określenie podstawy opodatkowania w związku z realizacją przez skarżącego sprzedaży internetowej na rzecz osób fizycznych.

Prawidłowo ustalony został moment utraty przez podatnika zwolnienia podmiotowego określonego w art. 113 ust. 9 ustawy o VAT. Prawidłowo określona została także podstawa opodatkowania podatkiem od towarów i usług ze badane miesiące 2006 r. W związku z powyższym także kwoty zobowiązań podatkowych organ I instancji obliczył prawidłowo. Należy przy tym dodać, że kwoty te nie zostały obniżone o kwoty podatku naliczonego, ponieważ strona nie przedłożyła dokumentów potwierdzających dokonanie zakupu, a tylko takie dokumenty mogły stanowić podstawę zmniejszenia kwot podatku należnego, co wynika z art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy VAT. Zgodnie z art. 86 ust. 1 tej ustawy w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku naliczonego. Kwotę podatku naliczonego, zgodnie z ust. 2 pkt 1 lit. a) tego artykułu stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Nie znajduje uzasadnienia zarzut skargi dotyczący nieuwzględnienia przez organ II instancji wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci faktur zakupowych VAT wystawionych na rzecz podatnika za lata 2006-2008 przez niemieckich kontrahentów na okoliczność daty, rodzaju treści transakcji, która to okoliczność - zdaniem skarżącego - ma istotne znaczenie dla prawidłowego ustalenia podatku naliczonego.

Z akt administracyjnych wynika, że organ odwoławczy pismem z dnia [...] maja 2012 r. wezwał skarżącego do osobistego stawienia w dniu [...] lipca 2012 r. w celu przesłuchania na okoliczność wykonywania w 2006 r. czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (wezwanie zostało doręczone podatnikowi w dniu [...] maja 2012 r. – k. 280-281). Strona w dniu [...] lipca 2012 r. stawiła się w organie podatkowym wraz z pełnomocnikiem, jednakże nie wyraziła zgody na przesłuchanie. Jednocześnie złożyła wniosek dotyczący przeprowadzenia dowodu z dokumentów w postaci faktur VAT, wystawionych przez niemieckich kontrahentów za lata 2006-2008 na okoliczność zawartych przez stronę transakcji (k. 295). Pełnomocnik wyjaśnił przy tym, że wniosek ten podyktowany jest faktem, że strona nie jest w posiadaniu tych faktur, o czym wcześniej informowała organ podatkowy, jak również nie jest w stanie uzyskać faktur we własnym zakresie.

W ocenie Sądu prawidłowo organ odwoławczy odmawiając przeprowadzenia wnioskowanego dowodu stwierdził, że ciężar dowodu potwierdzającego otrzymanie przez podatnika faktur zakupu spoczywa wyłącznie na stronie postępowania, która chciałaby skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach zakupu. Z tego względu obowiązku poszukiwania faktur zakupów (lub ich duplikatów) u wystawcy podatnika, w przypadku zagubienia lub kradzieży, nie można przerzucić na organy podatkowe.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażony został pogląd, zgodnie z którym skutki utraty przez podatnika jego dokumentacji księgowej - brak niezwłocznych działań podatnika zmierzających do jej odtworzenia, nie mogą obciążać organów podatkowych, poprzez obligowanie ich do działań zmierzających do poszukiwania tej dokumentacji, której posiadanie przez podatnika jest niezbędne dla udokumentowania jego uprawnienia podatkowego. Obowiązek przechowywania dokumentacji księgowej oraz jej odtwarzania w celach dowodowych, w przypadku jej utraty, ciąży na podatniku, a w przypadku stwierdzenia przez organ podatkowy, w ramach toczącego się postępowania, zwłoki w tym zakresie, skutkującej trudnościami w pozyskaniu stosownych duplikatów utraconych dokumentów, nie przeradza się w obowiązek ciążący na tym organie. Ciężar poszukiwania utraconej dokumentacji podatnika, która powinna być objęta jego szczególną pieczą, nie może być bowiem przerzucony w całości na koszt organów państwa, a tym samym pozostałych podatników. Ryzyko utraty dokumentacji księgowej prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej ciąży na tymże podatniku, który narażając tę dokumentację na utratę, zobligowany jest do jej odtworzenia, pod rygorem konsekwencji podatkowych wynikających z jej braku (por. wyroki NSA z 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I FSK 1091/10, z 14 marca 2008 r., sygn. akt I FSK 447/07 - dostępne w bazie internetowej orzeczeń NSA, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W sytuacji zatem trudności w pozyskaniu dokumentów od kontrahentów obowiązek ten nie przeradza się w obowiązek ciężący na organie podatkowym.

Istotnym jest także, że podatnik – w świetle art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT – może dokonać odliczenia podatku naliczonego jedynie w oparciu o oryginały lub duplikaty faktur i w tym zakresie podatek naliczony może być uwzględniany przez organy podatkowe. Również z wykładni tego przepisu wynika, że to na podatniku spoczywa ciężar wykazania – w razie utraty dokumentacji źródłowej – że w momencie dokonywania odliczenia podatku naliczonego z określonych faktur dysponował ich oryginałami lub duplikatami.

Stosownie do § 22 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobił ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm.), jeżeli oryginał faktury lub faktury korygującej ulegnie zniszczeniu albo zaginie sprzedawca na wniosek nabywcy ponownie wystawia fakturę lub fakturę korygującą, zgodnie z danymi zawartymi w kopii tej faktury lub faktury korygującej.

Zwrócić należy uwagę, że w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego organ I instancji wielokrotnie wzywał [...] do złożenia wyjaśnień i dokumentów, również dotyczących okoliczności zakupu towarów. Strona nie przedstawiła w tym zakresie żadnych wyjaśnień oraz dowodów potwierdzających zrealizowane w 2006 r. zakupy. Podatnik nie wyjaśnił także kwestii dotyczących transakcji zakupu towarów w trakcie przesłuchania w dniu [...] lipca 2012 r., ponieważ odmówił składnia zeznań (protokół z dnia [...] lipca 2012 r. – k. 295).

Powyższe świadczy o tym, że strona nie była zainteresowana wyjaśnieniem wszelkich wątpliwości dotyczących przedmiotu sprawy, także tych w zakresie transakcji zakupu. Ponadto strona nie wyjaśniła dlaczego nie posiada (a jak twierdzi posiadała) faktur zakupowych otrzymanych od wskazanych niemieckich kontrahentów. Nie wyjaśniła również czy i w jaki sposób próbowała uzyskać duplikaty tych faktur. Podatnik nie wykazał, że poczynił jakiekolwiek starania w kierunku ich odzyskania.

Należy również podkreślić, że podatnik wnioskując w dniu [...] lipca 2012 r. o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci faktur VAT wystawionych przez niemieckich kontrahentów za lata 2006-2008 podał jedynie nazwy tych firm ("[...]", "[...]") oraz ich siedziby. Inne dane – tj. pełne nazwy oraz adresy firm kontrahentów zostały podane dopiero na etapie skargi.

Wobec powyższego zarzut dotyczący niezrealizowania wniosku strony o przeprowadzenie dowodu z dokumentów i tym samym błędnie ustalonego stanu faktycznego oraz określonej podstawy prawnej w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. jest bezpodstawny. Jednocześnie dodać należy, że na etapie postępowania przed organem I instancji strona nie wnosiła żadnych wniosków dowodowych dotyczących podatku naliczonego wobec powyższego zobowiązanie podatkowe zostało określone przez ten organ zgodnie z posiadaną wiedzą i dowodami w tej sprawie.

Nie znajduje uzasadnienia podniesienie na etapie skargi do Sądu nowego zarzutu dotyczącego braku zobowiązania do przedłożenia faktur przez kontrahentów niemieckich na podstawie powołanej w skardze Konwencji. Sąd zauważa, że podniesienie zarzutu, który nie został zawarty w odwołaniu nie może wywołać skutków prawnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

W prowadzonym postępowaniu organ kontroli skarbowej, w celu wyjaśnienia wszelkich wątpliwości, zwracał się do podatnika o złożenie wyjaśnień oraz przedłożenie dokumentów dotyczących prowadzonej w kontrolowanym okresie działalności gospodarczej. Jednakże strona nie udzieliła wyjaśnień, jak i nie przedłożyła żadnych dokumentów dotyczących przedmiotu postępowania, stwierdzając, że nie potrafi sporządzić zestawienia bankowego i jedynym nickiem jakim się posługuje to "[...]" (pismo strony z dnia [...] maja 2011 r. – k. 36).

Ponadto, z materiału dowodowego wynika, że organ I instancji w celu zgromadzenia pełnej dokumentacji niezbędnej do prawidłowego określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące 2006 r. wystąpił we własnym zakresie do poszczególnych podmiotów, co pozwoliło na ustalenie uzyskiwanych przez stronę w 2006 r. obrotów z tytułu sprzedaży towarów przez internet, w sytuacji gdy podatnik za ten okres nie zadeklarował żadnego obrotu i nie przedstawił żadnych dowodów.

W ocenie Sądu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji prawidłowo organ podatkowy wywiódł, że zebrane w trakcie prowadzonego postępowania dowody w pełni uzasadniają przyjęcie stanu faktycznego ustalonego zgodnie z przepisami procedury podatkowej.

W świetle przedstawionych okoliczności Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.