Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 569/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 10, art. 189f
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 64 ust. 2, art. 140aa ust. 1, art. 140aa ust. 1a, art. 140aa ust. 3a pkt 1, art. 140ab ust. 2, art. 140 ab ust. 3 pkt 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2021 poz 450
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 134 par. 1, art. 145 par. 1, art. 106 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 145 par. 3, art. 200, art. 205 par. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Dorota Pawłowska Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Bytner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2021 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. K. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "Organ odwoławczy", "GITD") z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735) dalej: "k.p.a.", art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1a, 3a pkt 1, art. 140aa ust. 4, art. 140ab ust. 3 pkt 1, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 450 ze zm.) dalej: "p.r.d.", § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), § 2 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych z dnia 23 maja 2012 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 629) utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "Organ I instancji") z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] nakładającą na M. K. (dalej: "Skarżący", "Strona") karę pieniężną w wysokości 3.000 (słownie: trzy tysiące) złotych za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie.

Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] listopada 2020 r. na drodze krajowej nr [...] w B. zatrzymano do kontroli zespół pojazdów składający się z trzyosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i dwuosiową naczepy marki [...] o nr rej. [...] oraz trzyosiową przyczepą o nr rej. [...]. Pojazdem kierował Pan M. R., który wykonywał przejazd drogowy na trasie A. – G., z ładunkiem 2 kontenerów 20- stopowych (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy – M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: K. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r.

2

Organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 140aa ust. 1a p.r.d. oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 3.000 (słownie: trzy tysiące) złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowił brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie.

Pismem z dnia 22 lutego 2021 r. Strona złożyła odwołanie od decyzji Organu I instancji z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...].

GITD w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] grudnia 2021 r. wskazał, że podczas kontroli stwierdzono, iż rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego z ładunkiem przekraczała 60000 kg (60t), co determinowało obowiązek pilotowania przez jeden pojazd wykonujący pilotowanie, czego Strona nie dochowała. W ocenie GITD nie ma wątpliwości, że uzyskanie zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym i pilotowanie przejazdu pojazdu na warunkach i w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 64i ust. 2 p.r.d., to dwa niezależne od siebie obowiązki, których naruszenie sankcjonowane jest w oparciu o różne podstawy prawne. Jak wskazuje Organ odwoławczy, w przypadku naruszenia obowiązku wykonywania przejazdu pojazdem nienormatywnym na podstawie stosownego zezwolenia organ stwierdzający naruszenie podejmuje rozstrzygnięcie w oparciu o art. 140aa ust. 1 p.r.d. i stosuje wobec podmiotu wykonującego przejazd sankcje z art. 140ab ust. 1 p.r.d., podczas gdy naruszenie w zakresie pilotowania pojazdu stwierdza się w decyzji wydanej na podstawie art. 140aa ust. 1a p.r.d. i wymierza karę w oparciu o art. 140aa ust. 3a p.r.d., przy czym w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia w pilotowaniu pojazdu, karę nakłada się bądź to na podmiot wykonujący przejazd, bądź to na podmiot wykonujący pilotowanie. Zdaniem GITD wskazane zatem odmienności, co do podstaw prawnych wydania decyzji, różnych sankcji, a także różnych podmiotów, które tym sankcją mogą podlegać, uzasadnia stwierdzenie, że w istocie naruszenie obowiązku uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego oraz obowiązku pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określonych w odrębnych przepisach, kreuje różne sprawy administracyjne, a to w konsekwencji wymaga wszczęcia i prowadzenia odrębnych postępowań administracyjnych. GITD podkreślił, że dla oceny, czy w obu przypadkach mamy do czynienia z odrębnymi sprawami administracyjnymi, nie ma żadnego znaczenia kwestia tożsamości podmiotowej, która zachodzi w przypadku stwierdzenia braku zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego oraz niewykonania obowiązku zapewnienia odpowiedniej liczby pojazdów pilotujących. W sytuacji zaistnienia naruszenia obowiązku uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego oraz obowiązku zapewnienia właściwej liczby pojazdów pilotujących, jakkolwiek odpowiedzialność ponosić będzie ten sam podmiot (podmiot wykonujący przejazd), to jednak nie wystąpi tożsamość przedmiotowa sprawy, albowiem nadal będziemy mieli do czynienia z dwoma odmiennymi podstawami prawnymi rozstrzygnięcia i odrębnymi obowiązkami podmiotu wykonującego przejazd.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się także przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 prd.

W ocenie GITD w przedmiotowej sprawie Organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.

Skarżący nie zgodził się z rozstrzygnięciem GITD z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] i pismem z dnia 29 stycznia 2022 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił:

I. naruszenie zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w:

- art. 7 k.p.a., w zw. z art. art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez wadliwie przeprowadzenie czynności kontrolnych w dniu [...] listopada 2020 r. i w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego, a także zaniechanie przeprowadzenia wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy,

- art. 7a § 1 k.p.a. oraz art. 81a § 1 k.p.a., poprzez rozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości natury faktycznej i prawnej na niekorzyść strony,

- art. 10 k.p.a., poprzez nieprzedstawienie stronie całości materiału dowodowego, na którym oparto ustalenia stanu faktycznego przed wydaniem decyzji w sprawie,

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie w treści uzasadnienia decyzji wszystkich istotnych faktów i dowodów, na których oparł się organ,

- art. 189f k.p.a., poprzez nienależyte niezastosowanie i nałożenie za to samo zachowanie na tę samą stronę (M. K.) trzech kar pieniężnych,

II. naruszenie prawa materialnego:

- art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 t. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 919), dalej: "u.t.d.", poprzez nieumorzenie wszczętego postępowania w sytuacji, gdy okoliczności sprawy oraz dowody wskazywały, że Skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia i nie mógł przewidzieć zdarzeń oraz okoliczności będących jego przyczyną oraz pomimo nałożenia przez organ za to samo zdarzenie dwóch innych kar,

- art. 92a ust. 3 u.t.d., poprzez nałożenie na Skarżącego podczas jednej kontroli drogowej sumy kar przekraczającej kwotę 12.000,00 złotych (na Skarżącego podczas jednej kontroli nałożono kary w łącznej wysokości 28.000,00 złotych),

- art. 140aa ust. 1a p.r.d. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że za przewóz, dla którego nie jest możliwy legalny pilotaż ani uzyskanie legalnego zezwolenia na przewóz (i pilotaż), przewoźnik odpowiada w ten sposób, że musi zapewnić wymaganą liczbę pojazdów wykonujących pilotowanie takiego przewozu,

- art. 140aa ust. 4 p.r.d. poprzez nieumorzenie wszczętego postępowania w sytuacji zbiegu okoliczności faktycznych i prawnych pomiędzy ustawami i nałożenie za to samo zdarzenie trzech kar pieniężnych oraz niezważenie, że Skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia i nie mógł przewidzieć zdarzeń oraz okoliczności będących jego przyczyną,

- art. 2 oraz art. 7 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 2009 r. poz. 946), poprzez ugruntowanie u podstaw decyzji stanu niezgodnego z prawem oraz naruszenie zasady braku podwójnej karalności tego samego czynu i dowolne działanie organu, leżące poza granicami prawa,

- art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (Dz.U. z 2003 r. poz. 364) i art. 50 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U. UE.C. 2007.303.1) w zw. z art. 9 Konstytucji RP, poprzez naruszenie zasady podwójnej karalności czynu i działanie poza granicami prawa.

Jednocześnie Skarżący wniósł o :

1) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Organu I instancji;

2) wystąpienie w niniejszej sprawie z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") o rozstrzygnięcie:

- czy zgodną z prawem wspólnotowym jest dokonywana przez organ wykładnia rozporządzenia Komisji UE 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (EW) nr 1071/2009, zgodnie z którą stosowanie krajowych przepisów do unijnego katalogu naruszeń dotyczących tzw. "dobrej reputacji" przewoźnika drogowego może dopuszczać wielokrotne karanie tego samego przewoźnika za ten sam czyn (waga pojazdu), na podstawie odrębnych przepisów ustaw krajowych,

- czy niezależne sankcjonowanie popełnionych przez przewoźników drogowych naruszeń dotyczących przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdów, ich długości i szerokości, od sankcjonowania naruszeń przepisów ustawy prawo o ruchu drogowym w zakresie przejazdu po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami dla tego zezwolenia i w konsekwencji - podwójne karanie tej samej osoby za jeden czyn jest zgodne z przepisami prawa wspólnotowego UE,

3) zobowiązanie GITD do przedłożenia Sądowi całości materiałów zgromadzonych dotychczas w postępowaniu (gdyż nie okazano ich Skarżącemu), ze szczególnym uwzględnieniem świadectw legalizacji i homologacji urządzeń pomiarowych zastosowanych do przeprowadzonej w niniejszej sprawie kontroli w dniu [...] listopada 2020 r. oraz instrukcji ważenia oraz protokołu z pomiarów stanowiska do ważenia pojazdów,

4) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze wskazanych w uzasadnieniu i załączonych do niniejszej skargi kopii decyzji Organu I instancji,

5) zasądzenie kosztów postępowania na jego rzecz.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie zdalnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2019 r. poz. 2325). Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja wydana w pierwszej instancji, dotknięte są naruszeniem przepisów prawa materialnego art.64 ust 1 pkt 3, art 64 ust 2 p.r.d. art.140 aa ust.1, ust.1a i ust.3a pkt 1, art. 140 ab ust. 2 i ust.3 pkt 1 p.r.d., poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.

Jak wynika z ustalonego przez Organy stanu faktycznego sprawy, który Sąd przyjął jako miarodajny do orzekania w niniejszej sprawie, w dniu [...] listopada 2020 r. na drodze krajowej nr [...] w B. zatrzymano do kontroli zespół pojazdów składający się z trzyosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i dwuosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...] oraz trzyosiowej przyczepy o nr rej. [...]. Pojazdem kierował Pan M. R. który wykonywał przejazd drogowy na trasie A. – G., z ładunkiem 2 kontenerów 20- stopowych (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy Pana M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: K. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r.

Skarżący twierdzi, a Organ okoliczności tej nie kwestionuje, iż przebieg kontroli z jednego zdarzenia jakie miało miejsce w tej sprawie, utrwalono sporządzeniem trzech osobnych protokołów stwierdzających naruszenia przepisów ustawy – o ruchu drogowym i ustawy o transporcie drogowym, a po przeprowadzonych postępowaniach wydano trzy decyzje nakładające na Skarżącego kary pieniężne w łącznej wysokości 28.000 zł.tj:

1) decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 złotych na skarżącego M. K.,

2) decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r., o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 złotych na skarżącego M. K.,

3) decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego [...] z dnia [...] lutego 2021 r., o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 złotych na skarżącego M. K.

Kserokopie tych decyzji załączył do skargi. Sąd oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z kopii decyzji załączonych do skargi, bowiem nie stanowią one dokumentów w rozumieniu art.106 § 3 p.p.s.a., a ponadto wszystkie wymienione wyżej decyzje znajdują się w aktach administracyjnych sprawy, nie było więc podstaw do prowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy wymienioną wyżej w pkt 3 decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego [...] z dnia [...] lutego 2021 r., o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 złotych na skarżącego M. K. z powodu braku wymaganej liczby pojazdów wykonujqcych pilotowanie, o którym mowa w art.64 ust.1 pkt 3 p.r.d.(dozwolony ruch pojazdu nienormatywnego), bowiem jak uznał Organ, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych z dnia 23 maja 2012 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 629), pojazd nienormatywny, który przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości: masa całkowita - 60 t. powinien być pilotowany przez jeden pojazd wykonujący pilotowanie.

W rozpoznawanej sprawie nie budzi żadnej wątpliwości fakt, że strona wykonywała przewóz drogowy ładunków podzielnych, tj. dwóch kontenerów 20-stopowych z ładunkami złomu pojazdem nienormatywnym o rzeczywistej masie całkowitej przekraczającej 60 ton i nieprzekraczającej 80 ton. Rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów z ładunkiem wynosiła 73,75 t - przekroczenie o 33,75 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 84,38 %).Jak wynika z danych dotyczących dwóch kontenerów tj. dokumentów przewozowych tj. pierwszego z nich dotyczącego kontenera [...] i kontenera [...], łączna deklarowana waga dwóch kontenerów z ładunkiem wynosiła 52 620 kg (26500 kg + 26120 kg), co sumując z masą własną pojazdu członowego wynoszącą 20090 kg (8500 kg + 7990 kg + 3600 kg), wskazywało na szacowaną masę w granicach 72 710 kg, czyli więcej niż dopuszczalne 40000 kg.

Pomimo posiadania takiej wiedzy strona zdecydowała się wykonać przejazd drogowy, nie mając żadnych podstaw by przypuszczać, że pojazd członowy nie przekracza dopuszczalnej masy całkowitej. Zauważenia również wymaga, ze przewożony ładunek był podzielny (umieszczony w dwóch kontenerach), a zatem istniała możliwość takiego zorganizowania przejazdu, aby pojazd nie przekraczał dopuszczalnej masy całkowitej.

Z powyższych danych wynika, że strona powinna była być świadoma, iż pojazd członowy jest nienormatywny, gdyż przekraczał dopuszczalną masę całkowitą.

W ocenie Sądu , Organy dokonały również prawidłowej procedury ważenia zespołu pojazdów należących do Skarżącego, zgodnie z instrukcją wag, którymi pomiarów tych dokonywano. Zarzuty Strony, w tym zakresie, nie znajdują potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Wbrew wywodom skargi, znajdująca się w aktach sprawy instrukcja obsługi wag, została sporządzona w języku polskim i Skarżący mógł zapoznać się z nią w trakcie postępowania. Został pouczony o możliwości zapoznania z zebranym w sprawie materiale dowodowym w piśmie z 10 listopada 2020 r. przez Organ I instancji, zawiadamiającym o wszczęciu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy naruszył co prawda art.10 k.p.a, nie powiadamiając Strony o możliwości wglądu do akt, ale ponieważ Główny Inspektor Transportu Drogowego, nie zebrał nowych dowodów w sprawie, Sąd uznał, iż uchybienie to nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy.

Zespół pojazdów został zważony przy pomocy wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu [...]. Z instrukcji użytkownika wag [...] wynika, że platformy pomiarowe WWS zostały zaprojektowane do tworzenia stacji ważenia pojazdów z funkcjami pomiarów nacisków osi oraz wyznaczania masy całkowitej każdego rodzaju pojazdu i każdego rodzaju przewożonego ładunku (pkt 1 instrukcji). Waga charakteryzuje się dwoma trybami ważenia: statycznym oraz dynamicznym. Podwójna certyfikacja wagi umożliwia wykonywanie pomiarów nacisków osi i wyznaczania masy całkowitej pojazdu do celów nadzoru nad ruchem drogowym, zarówno w ławach fundamentowych (zadołowaniu) jak i przy pomocy mat wyrównujących nawierzchnie w momencie używania wag na płaskich nawierzchniach (drogach, placach).

W niniejszym przypadku wagi umieszczono we wnęce fundamentowej na miejscu ważenia, a pomiar przeprowadzono w sposób dynamiczny.

Zasady instalacji wag zostały opisane w pkt 3 instrukcji i jak wynika z akt sprawy zostały zachowane podczas pomiarów.

W instrukcji użytkowania wag EWP-WWSE producent wskazał, że wagi WWSE spełniają wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych oraz z Dyrektywą Rady 2009/23/EC dotyczącą wag nieautomatycznych.

Możliwość zastosowania dwóch platform pomiarowych (dwóch wag) do wyznaczania rzeczywistej masy całkowitej pojazdu, a tym samym nacisku na grupie osi, w trybie pomiaru w ruchu, wynika z opisu pracy tych wag m.in. w pkt 5.5 instrukcji (Tryb "[...]" - dynamiczne ważenie osiowe z sumowaniem), gdzie zapisano, że:

• po wybraniu tego trybu ważenia na wyświetlaczu terminal wyświetli komunikat "BRUTTO...XXXXX kg" (gdzie XXXXX to wskazanie aktualnej masy na pomostach wagowych - nacisk osi) oraz napis "OCZEK. NA OSI"

• pojazd przejeżdża 1-szą osią przez wagę z możliwie stałą prędkością (do 5 km/h) unikając hamowania

• pomiar zostaje automatycznie zapisany gdy: zostanie przekroczona masa minimalna oraz spełnione zostaną parametry ustawione w konfiguracji

• terminal potwierdzi sygnałem dźwiękowym i komunikatem: "OSIE: 1 SUMA: XXXXX kg" gdzie XXXXX to suma osi, "

• po przejechaniu przez wagę (masa będzie mniejsza od masy minimalnej ustawionej w parametrach) terminal będzie oczekiwał kolejnej osi "OCZEK. NA OS 2 SUMA: XXXXX kg" gdzie XXXXX to suma z przeprowadzonych ważeń,

• kolejne pomiary będą dodawane analogicznie aż do momentu gdy terminal nie wykryje kolejnej osi pojazdu w ciągu 10 sekund - pasek postępu pokazuje czas oczekiwania (ewentualnie można zakończyć pomiar i podsumować manualnie naciskając klawisz F6)

• po zakończeniu pomiarów poszczególnych osi terminal pokaże komunikat na przykład: "OSIE: 5 2km/h SUMA: 39500 kg" gdzie 5 liczba zsumowanych osi, 2km/h to prędkość przejazdu a 39500 kg to masa całkowita i wydrukuje kwit wagowy z wyszczególnieniem mas poszczególnych osi, masą całkowitą pojazdu oraz datą i godziną pomiaru (...).

Zgodnie z danymi technicznymi wagi (pkt 2) umożliwia ona pomiar do 20 osi w trybie dynamicznym.

Z pkt 5 instrukcji wynika, że po przejechaniu przez wagę terminal będzie oczekiwał kolejnej osi (...). Pomiar zostanie zapisany, a kolejne pomiary będą analogicznie zapisywane, aż do momentu, gdy terminal nie wykryje kolejnej osi w ciągu 10 sekund. Po zakończeniu terminal wskaże liczbę osi która podlegała pomiarowi, prędkość przejazdu, sumę czyli masę całkowitą pojazdu.

Z treści instrukcji w pkt 3 wynika, że nachylenie w kierunku wzdłużnym nie powinno przekraczać 1 %, a w poprzecznym 2 %. Tymczasem w miejscu gdzie przeprowadzono pomiary spadek podłużny wynosił od 0,188 % do 0,238 %, a spadek poprzeczny od 0,342 % do 0,485 %, a zatem mieścił się w wymaganiach dla zastosowania użytych wag.

Z przeprowadzonego pomiaru sporządzono wydruk- nr ważenia [...] z [...]/11/20 14:04, którego kopia znajduje się w akrach sprawy. Z treści wydruku wynika, że prędkość przejazdu pojazdu przez wagi wynosiła 1 km/h, a zatem mieściła się w dopuszczalnych granicach tj. od 1 km/h do 5 km/h. W związku z powyższym w ocenie Sądu proces ważenia został przeprowadzony w sposób prawidłowy, zgodnie z instrukcją użytkowania wagi i obowiązującymi przepisami.

Przed rozpoczęciem ważenia kierujący kontrolowanym zespołem pojazdów został zapoznany z procedurą ważenia dynamicznego, polegającą na przejeżdżaniu z określoną prędkością, bez nagłych przyspieszeń i hamowań, kolejnymi osiami przez platformy wagowe i sumowaniu nacisków osi w celu ustalenia masy całkowitej pojazdu (metodą nazwana przez Organ "oś po osi"). W trakcie kontroli zapoznano kierującego ze świadectwami kontroli metrologicznej wagi i przymiarów użytych podczas kontroli, a także instrukcją obsługi wagi oraz dokumentami potwierdzającymi geometrię miejsca ważenia.

Wyniki pomiarów zostały utrwalone na wydruku z terminala wagi, a następnie zostały ujęte w protokole kontroli.

Sąd uznał za zasadne zarzuty skargi, których istota sprowadza się do stwierdzenia, iż art.64 ust.1 p.r.d. dotyczący warunków dozwolonego ruchu pojazdu nienormatywnego (w szczególności art.64 ust.1 pkt 3 p.r.d.), nie mógł mieć zastosowania w stanie faktycznym sprawy i stanowić podstawy do wymierzenia kary pieniężnej Stronie. Skarżący, nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Przepis art.64 ust.1 p.r.d. reguluje warunki dozwolonego ruchu pojazdem nienormatywnym na podstawie zezwolenia, a nie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Wyjaśnić należy, iż zgodnie z art.64 ust.1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;

2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1;

3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 64i ust. 2, w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami;

4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.

Jak wynika z powyższego art. 64 ust. 1 ustawy o ruchu drogowym, dopuszczając - na zasadzie wyjątku - ruch po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, ściśle określa warunki jakie w takim przypadku muszą zostać łącznie spełnione, tj. uzyskanie zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii i przestrzeganie warunków przejazdu określonych dla tego zezwolenia, zachowanie szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym, a także pilotowanie przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 64 i ust. 2, w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami.

Z kolei art. 64 ust. 2 p.r.d. stanowi, iż zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I.

Podstawę prawną nałożenia i wysokość kary pieniężnej za naruszenie art. 64 ust. 2 p.r.d. przewidują art. 140 aa ust. 1 p.r.d. w zw. z art. 140 ab ust. 2 p.r.d.

Zgodnie z art.140aa ust.1 za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Dyspozycją powyższego przepisu objęte są zatem dwie sytuacje faktyczne wzajemnie się wykluczające :1. brak zezwolenia na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego lub 2. przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym, niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu.

Decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 i 1a, wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, naczelnik urzędu celno-skarbowego lub zarządca drogi.(art.140aa ust.2 p.r.d.).

Natomiast zgodnie z art.140ab ust.2 p.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia, co koresponduje z dyspozycją art.140aa ust.1 p.r.d., który wprowadza zasadę wymierzania kar pieniężnych za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia. Organ nie ma więc podstawy prawnej do nałożenia na przedsiębiorcę dwóch kar jednocześnie za brak zezwolenia i za naruszenie warunków zezwolenia, co trafnie podkreślono w skardze. Zarzut ten jest trafny, w stanie faktycznym sprawy przede wszystkim dlatego, że jak już Sąd wskazał wyżej, pilotowanie pojazdu w rozumieniu art.64 ust.1 pkt 3 p.r.d. możliwe jest tylko w przypadku, dozwolonego ruchu pojazdu nienormatywnego, na podstawie wydanego zezwolenia, a nie przejazdu pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia .W rozpoznawanej sprawie, Skarżący nie posiadał zezwolenia na ruch pojazdu nienormatywnego, nie mogą więc mieć zastosowania w sprawie sankcje przewidziane w przypadku naruszenia zasad dozwolonego ruchu pojazdu nienormatywnego, o którym mowa w art.64 ust.1, a taką zastosował w sprawie Organ.

Są to dwie wzajemnie wykluczające się sytuacje, tymbardziej, że art.140ab p.r.d. jednoznacznie kwestię te reguluje, nakazując, że w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Natomiast zastosowana wobec Skarżącego sankcja w zaskarżonej decyzji, zgodnie z powołanym w decyzji art.140aa ust.1a p.r.d. dotyczy sytuacji określonej w art.64ust.1 pkt 3 p.r.d. czyli jednego z warunków dotyczącego dozwolonego ruchu pojazdu nienormatywnego, co do którego wymagane jest zezwolenie.

Wydaje się oczywiste i zarzuty skargi należy w pełni podzielić, że skoro Strona nie posiadała zezwolenia i nie wykonywała, dozwolonego ruchu pojazdem nienormatywnym, o którym mowa w art.64 ust.1 p.r.d., to nie tylko nie mogła naruszyć jego warunków, ale nie była w stanie ich spełnić, w szczególności warunków pilotowania zespołu pojazdów, bez wymaganego zezwolenia, którego nie posiadała.

Jest to o tyle istotne, iż tylko wtedy możliwe byłoby nałożenie na Stronę sankcji określonej w art. 140 ab ust. 3 pkt 1 p.r.d. tj. karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1a, w wysokości 3000 zł - za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie.

Ponadto z wydanych w sprawie decyzji wynika, iż przedmiotem przejazdu był ładunek podzielny, doszło więc do naruszenia zakazu określonego w art.64 ust.2 p.r.d. i otrzymanie przez Stronę zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym w ogóle nie było możliwe, co wynika wprost z art.64 ust.2 p.r.d.

Reasumując, w ocenie Sądu nie ma wątpliwości, że Strona została bezpodstawnie ukarana na podstawie art. 140 ab ust. 3 pkt 1 p.r.d.

W rozpoznawanej sprawie zaistniała więc sytuacja, która nie wymaga dalszego prowadzenia postępowania wyjaśniającego, bowiem Sąd w niniejszym postępowaniu orzekł, iż wymierzenie Stronie kary na podstawie art.140 ab ust.3 pkt 1 nie znajduje uzasadnienia prawnego. Organ dokonał błędnej subsumcji przepisów prawa materialnego art.64 ust 1 pkt 3, art 64 ust 2 p.r.d. art.140 aa ust.1, ust.1a i ust.3a pkt 1, art. 140 ab ust. 2 i ust.3 pkt 1 p.r.d. do ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy.

Z tych względów, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, zastosowanie przez Organ art.189 f k.p.a., bowiem kara pieniężna nałożona na Stronę zaskarżoną decyzją, nie znajduje, jak już Sąd wskazał wyżej, podstaw prawnych i dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego byłoby po prostu niecelowe. Z tych też względów Sąd pozostałe zarzuty skargi jak i wnioski Strony dotyczące naruszenia art.189 f k.p.a. uznał za bezprzedmiotowe i w związku z tym niepodlegające dalszym rozważaniom.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku, a na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie administracyjne (pkt 2). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie 200 i art.205 § 1 p.p.s.a. zasądzając na rzecz Strony skarżącej kwotę 120 zł, tytułem zwrotu kosztów sądowych, obejmujących w niniejszej sprawie uiszczony przez Skarżącego wpis sądowy (pkt 3 sentencji).