Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1237/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 73
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Sawa (spr.), sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , Protokolant referent Anna Kaczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 9 marca 2022 r. nr DO.1.7614.73.2022.JS w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez gminę z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rozwoju i Technologii decyzją z 9 marca 2022 r. nr DO. 1.7614.73.2022JS po rozpatrzeniu odwołania Prezydenta Miasta P. uchylił w całości decyzję Wojewody L. z dnia 29 grudnia 2021 r. znak [...] i stwierdził nabycie z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę Miasto P., prawa własności nieruchomości położonej w obrębie [...] miasta P., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0012 ha (wydzielonej z działki nr [...]), objętej księgą wieczystą nr [...], zajętej pod drogę publiczną - ul. [...] w P.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym

Wojewoda L. i, działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia 29 grudnia 2021 r. znak [...] odmówił stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę Miasto P., prawa własności części nieruchomości położonej w obrębie [...] miasta P. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0012 ha (wydzielonej z działki nr [...]), objętej księgą wieczystą nr [...].

Od powyższej decyzji odwołanie złożył, z zachowaniem terminu ustawowego, Prezydent Miasta P.

Po rozpatrzeniu odwołania oraz zbadaniu akt sprawy Minister wskazał, że zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie ww. art. 73 ust. 1 nastąpiło zatem, jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r., spełnione zostały łącznie następujące przesłanki:

- nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego;

- nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną;

- nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego.

Minister podkreślił, że przesłanki wskazane w art. 73 ust.1 ww. ustawy muszą być spełnione łącznie. Niewystąpienie choćby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości na podstawie tego przepisu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt: I OSK 2742/12, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt: I SA/Wa 105/11, publ. CBOSA).

Odnosząc się do przesłanki własności Minister wskazał, że w dniu 31 grudnia 1998 r., jak i obecnie, właścicielem działki nr [...], jest D. D., co wynika z treści księgi wieczystej nr [...]. Minister wskazał, że z mapy do celów prawnych, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 17 maja 2019 r. pod nr [...] wynika, że działka nr [...] objęta księgą wieczystą nr [...] odpowiada działce nr [...] w aktualnej ewidencji gruntów, z której następnie wydzielona została działka nr [...]. Słusznie więc, w ocenie Ministra, organ I instancji uznał, że w dacie 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość, nie stanowiła własności Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego.

Minister wskazał ponadto, że w dniu 31 grudnia 1998 r. ul. [...] stanowiła drogę publiczną, co ustalono na podstawie:

- uchwały nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia 28 marca 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg miejskich w województwie piotrkowskim do kategorii dróg lokalnych miejskich (Dz. U. Woj. Piotrkowskiego Nr 8, poz. 73) ul. [...] w P. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich; - na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną drogi lokalne miejskie w dniu 1 stycznia 1999 r. stały się drogami gminnymi.

Odnosząc się do przesłanki zajęcia Minister wskazał, że w aktach sprawy znajduje się mapa do celów prawnych, sporządzona przez geodetę uprawnionego S.R., przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 17 maja 2019 r. pod nr [...], z której wynika, że działka nr [...] o pow. 0,0012 ha, powstała z podziału działki nr [...] według stanu faktycznego w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiła część pasa drogowego ul. [...] . Z informacji zawartych na mapie wynika, że materiały źródłowe stanowiły operaty 1948/1987. Minister odwołał się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1331/05 (publ. CBOSA) zgodnie z którym operat techniczny, sporządzony przez upoważnionego funkcjonariusza publicznego - geodetę, korzysta - jako dokument urzędowy - z domniemania prawdziwości zawartych w nim oświadczeń i zapisów, w tym także oświadczeń woli o charakterze cywilnoprawnym. Natomiast w wyroku z dnia 16 maja 2013 r. sygn. akt I OSK 2/12 (publ. CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż brak jest podstaw aby odmawiać mocy dowodowej dokumentowi sporządzonemu przez uprawnionego geodetę i włączonemu do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Dokument ten ma charakter dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 76 Kpa i wzruszenie mocy dowodowej tego dokumentu jest możliwe wyłącznie przez przeprowadzenie przeciwdowodu. Należy przy tym podkreślić, iż jako że dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi, dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywujące (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 389/10, publ. CBOSA). Odnosząc się do zarzutów podnoszonych przez właścicielkę nieruchomości Minister wskazał, że przedmiotem niniejszego postępowania jest zbadanie zaistnienia przesłanek występujących w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r.- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną w stosunku do działki nr [...], a nie ewentualna korekta zasobów geodezyjno-ewidencyjnych. Ponadto, zarzuty odnoszące się do prac geodezyjnych lub do ich wykonawców, można zgłaszać bezpośrednio do właściwego miejscowo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Organ ten ma obowiązek w ramach postępowania wyjaśniającego zbadać zasadność wniesionych zarzutów, a więc skontrolować poprawność wykonania prac na podstawie dokumentacji przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Minister podkreślił także, że droga to nie tylko jezdnia, ale tzw. pas drogowy czyli wszystko to, co znajduje się w jej liniach rozgraniczających, a więc także chodnik, ścieżka rowerowa, pobocze, zatoki przeznaczone do powszechnego korzystania. Definicję pasa drogowego zawiera art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych określając go jako urządzenie techniczne, stanowiące zorganizowaną całość funkcjonalną podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. Znajdujący się na przedmiotowej nieruchomości pas zieleni przydrożnej niewątpliwie wchodzi w skład pasa drogowego. Mając na uwadze powyższe Minister stwierdził że zgromadzona w sprawie dokumentacja, potwierdza zajęcie działki nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną.

Odnosząc się z kolei do przesłanki władania Minister podniósł, że w dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość pozostawała we władaniu publicznym, co ustalono na podstawie:

- faktury nr [...] wystawionej w dniu 7 września 1994 r. przez Przedsiębiorstwo Robót Drogowych "[...]" S.A. za utrzymanie ulic, remonty cząstkowe dróg lokalnych;

- protokołu odbioru wykonanych robót sporządzonego w 1994 r. przez Urząd Miejski P. dotyczących remontu cząstkowego nawierzchni masą asfalto-betonową z odzysku ul. [...],

- oświadczenia Prezydenta Miasta P. z dnia 2 stycznia 2020 r. w którym wskazano, że Prezydent sprawował władztwo nad ww. nieruchomością;

- oświadczenia właścicielki nieruchomości – D.D., złożonego w protokole oględzin z dnia 9 listopada 2021 r., z którego wynika, że znajdujący się na działce nr [...] słup telekomunikacyjny znajdował się tam już od 1978 r.

Uzupełniająco Minister wskazał, że władztwo publicznoprawne dotyczy całego odcinka drogi, a nie poszczególnych działek gruntu. Trudno bowiem uznać, że istnieje możliwość wykazania dokonywania czynności tylko na konkretnych działkach. Odnosząc się natomiast do twierdzeń właścicielki nieruchomości, iż nieruchomość pozostawała i nadal pozostaje we władaniu właściciela drogi, Minister wskazał, że drogi publiczne są rzeczami przeznaczonymi do powszechnego użytku. Można mówić o nim tylko wtedy, gdy zakres uprawnionych do korzystania osób - nie jest oznaczony. Ustawa o drogach publicznych zakłada, że podmioty publiczne - jako właściciele - wykonują względem dróg publicznych obowiązki nałożone przez prawo. Ich władanie ma charakter samoistny, a jego główną cechą jest brak podporządkowania dyspozycjom innej osoby (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 maja 2006 r., sygn. akt III CZP 19/06). Korzystanie z drogi przez każdego, tj. nieograniczoną liczbę podmiotów, nie jest posiadaniem, bo nie ma charakteru zindywidualizowanego. Zatem wykluczenie domniemania władania publicznoprawnego nad częścią drogi publicznej musiałoby zostać udowodnione poprzez wykazanie wyłącznego jej posiadania przez podmiot prywatny i poprzez wyłączenie jej powszechnej dostępności. Jednocześnie Minister podkreślił, że np. dbanie o wizerunek przylegającej do drogi publicznej nieruchomości (przez jej właścicieli) polegające na zamiataniu czy odśnieżaniu i odpowiednio np. pielęgnacji pobocza - nie oznacza samo przez się wyłączenia nad tym konkretnym areałem gruntu wynikającego z ustawy o drogach publicznych władztwa publicznego. Również wykonywanie remontów tak urządzonej drogi publicznej, jej odśnieżanie, urządzenie oświetlenia czy oznakowania nie musi być wykazane dokumentami na konkretnym odcinku, tj. w ramach nieruchomości objętej decyzją, lecz - w ogóle - na którymkolwiek odcinku tejże urządzonej (choćby nieutwardzonej) drogi. Niezauważona przez właścicieli aktywność zarządcy drogi publicznej na odcinku przylegającym do ich nieruchomości nie oznacza braku władztwa publicznego nad "urządzoną" w zakresie wymaganym definicją pasa drogowego - drogą publiczną. Przedmiotem badania orzekającego w sprawie organu administracji nie jest bowiem okoliczność fizycznego władania zarządcy drogi nad objętą postępowaniem częścią nieruchomości przejętą z mocy prawa na własność gminy lecz władanie całą drogą publiczną na całej jej długości w ramach jej administracyjnych granic czyli pasa drogowego, (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lipca 2017 sygn. akt I SA/Wa 695/17).

Z uwagi na powyższe - wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonej decyzji Wojewody L. z dnia 29 grudnia 2021 r. znak [...] – Minister uznał, że w niniejszej sprawie wykazane zostało spełnienie przesłanki władztwa publicznoprawnego w dacie 31 grudnia 1998 r. W konsekwencji zdaniem organu zostały spełnione wszystkie przesłanki art. 73 ustawy.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła D. D. (skarżąca) zaskarżając ją w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

- naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, polegających na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym art.7, art.77 § 1w zw. z art.78 § 1, art.80, oraz w zakresie uzasadnienie art,107§.3 w zw. z art.140 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. .poz.735 z późn.zm.) (k.p.a.), w szczególności poprzez nieuwzględnienie jak i nie odniesienie się merytoryczne i faktyczne do istotnych okoliczności sprawy w przedmiotowej decyzji, w szczególności do:

1. wniosków dowodowych i uwag Pani D. D. złożonych w toku postępowania,

2. w tym także do faktu, że co najmniej do dnia 29 grudnia 2021 roku działka nr [...] o pow. 0,0012 ha nie występowała w obowiązującej ewidencji gruntów i nadal widniała tam cała działka nr [...] o pow. 0,0748 ha, dla której w VI Wydziale Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w P. prowadzona jest księga wieczysta nr [...] , (zgodnie z art.5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece w zakresie wpisów lub ich braku w księdze wieczystej istnieje ustawowa rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych.)

3. a nadto, prawa własności części nieruchomości położonej w obrębie [...], działka numer [...] o powierzchni 0,0012 ha za nr P. [...] przy ul. [...] miasta P. została oznaczona na mapie do celów prawnych z projektem podziału nieruchomości i wpisana do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dopiero dnia 7 maja 2019 roku, natomiast przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U, Nr 133, poz. 872 ze zm.) obligatoryjnie wymaga aby stan prawny i faktyczny danej nieruchomości był już określony w dniu 31 grudnia 1998 roku,

4. z materiału dowodowego sprawy nie wynika, aby w dniu 31 grudnia 1998 roku nad częścią działki numer [...] o powierzchni 0,0012 ha, nr [...] sprawowane było władztwo publicznoprawne, a tym samym nie został spełniony jeden z obligatoryjnych warunków określonych w przepisie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U, Nr 133, poz. 872 ze zm.), co więcej organ II instancji pominął i nie odniósł się nawet w uzasadnieniu decyzji do dowodów zdecydowanie przekonywujących (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 389/10, publ. CBOSA) oraz

korzystnych dla skarżącej, w tym oprócz wymienionych powyżej w pkt.1-3 także do okoliczności, że:

a. Prezydent Miasta P. nie przedstawił dowodów jednoznacznie wskazujących na spełnienie przesłanki władztwa publicznoprawnego na przedmiotową działką nr [...] na dzień 31 grudnia 1998 roku. Samo, oświadczenia Prezydenta Miasta P., bezpośrednio zainteresowanego rozstrzygnięciem w sprawie nie mogą, zdaniem skarżącej, stanowić samodzielnego dowodu w sprawie,

b. kopia faktury z dnia 7 września 1994r. wskazująca na utrzymanie ulic (bez wskazania nazw ulic), oraz kopia protokołu odbioru wykonania robót, sporządzonego w 1994 roku, dotyczącego remontu cząstkowego nawierzchni masą asfaltobetonową z odzysku ul [...],65m2 (bez wskazania na jakiej działce w pasie danej ulicy te prace zostały wykonane) nie może stanowić dowodu w przedmiotowej sprawie, gdyż zgodnie ze złożonymi

do protokołu z oględzin zeznaniami świadków działka nr [...] na dzień 31 grudnia 1998r, była pokryta trawą, a Urząd Miasta P. nie sprawował czynności władczych nad wyżej wskazaną działką. (roboty na samej ulicy, a roboty dokonywane na jej pasie drogowym, które mogą ewentualnie naruszać granice działek przyległych, to dwa inne fakty mające każde z nich różne dla właścicieli przyległych działek znaczenie oraz skutki prawne, czego nie dostrzegł organ II instancji) c. według treści pisma z dnia 9 grudnia 2021 r" znak: [...] Prezydenta Miasta P. cyt.: " we fragmencie działki [...] - zajętym pod drogę - uwidocznionym na mapie z projektem podziału nieruchomości jako nr [...] o pow. 0,0012 ha, nie została zlokalizowana żadna infrastruktura sieci uzbrojenia terenu - informację tą podano w oparciu o treść mapy zasadniczej. ",

d. w toku oględzin nieruchomości w dniu 9 listopada 2021 r. ustalono, że:

- działka nr [...] pokryta jest trawą, falą materiału, korą wysypaną przez Panią D. D.,

- D.D.właścicielka przedmiotowej nieruchomości dokonała m.in. nasadzeń krzewów oraz wyrównania terenu na spornym fragmencie gruntu poprzez wynajęcie koparki oraz aut ciężarowych w celu wywiezienia gruzu, a także od momentu zakupu nieruchomości ponosiła koszty związane z opłatą podatków oraz ze sprzątaniem. Powyższe potwierdzają także zeznania świadków: I.R. oraz K.A. wynika, że przedmiotowa działka była porośnięta trawą, a czynności związane ze sprzątaniem, odśnieżaniem nieruchomości wykonywała D.D., od momentu zakupu nieruchomości do chwili obecnej.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.

Pełnomocnik skarżącej ustanowiony w ramach prawa pomocy w niniejszej sprawie złożył jednocześnie wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały zapłacone w całości ani w części (wniosek ten rozpozna referendarz sądowy).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z treścią art. 7 k.p.a.: w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Według tej zasady organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (np. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, Nr 1, poz. 45).

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje, że skarga nie jest zasadna. Organ wydając zaskarżoną decyzję wymienionym przepisom prawa nie uchybił.

Materialnoprawną podstawę wydanej decyzji stanowił art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.).

Zgodnie z jego treścią nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Powołany przepis określa zatem normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje, że określone w nim grunty stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego.

Przesłanki te to: władanie w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego gruntami zajętymi pod drogi publiczne - niestanowiącymi ich własności i faktyczne zajęcie tych gruntów pod drogi, istniejące w tej dacie.

Poza sporem jest okoliczność, że na dzień 31 grudnia 1998 r. omawiana nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego. Właścicielką tej nieruchomości była i jest skarżąca D.D., co wynika z treści księgi wieczystej nr [...].

Przepis art. 73 nie zawiera definicji drogi publicznej w związku z tym wyjaśnienia tego pojęcia należy szukać w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w 1998 r.) Zgodnie z art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uznana droga spełniająca dwa warunki: po pierwsze musi to być droga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych, po drugie z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Nie każda zatem droga spełniająca funkcję ciągu komunikacyjnego może być uznana za drogę publiczną. By droga zyskała taki status, musi zostać zaliczona w trybie przewidzianym ustawą o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 1-4 tej ustawy i jednocześnie spełniać warunek możliwości powszechnego z niej korzystania.

Zatem zawarte w art. 73 ust. 1 przepisów wprowadzających sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. (zob. także wyrok NSA z dnia 30 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 513/00).

W niniejszej sprawie niesporne jest, że uchwałą nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia 28 marca 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg miejskich w województwie p. do kategorii dróg lokalnych miejskich (Dz. U. Woj. Piotrkowskiego Nr 8, poz. 73) ul. [...] w P. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich, Z kolei na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się drogą gminną.

Sąd zwraca uwagę, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że przestrzenny zasięg działania powołanego przepisu art. 73 w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z dnia 31 grudnia 1998 r. do definicji pasa drogowego jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dacie 31 grudnia 1998 r. bądź sposób korzystania z niej (wyrok WSA w Warszawie z 31 sierpnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1191/15). Droga to nie tylko jezdnia, ale także wszystko to co znajduje się w jej liniach rozgraniczających, a więc chodnik, ścieżka rowerowa, pobocze, zatoki przeznaczone do powszechnego korzystania (wyrok NSA z 2 października 2918 r. sygn.. akt I OSK 2839/16).

W niniejszej sprawie organ wskazał, że jak wynika z mapy do celów prawnych, sporządzonej przez geodetę uprawnionego S. R., przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 17 maja 2019 r. pod nr [...], działka nr [...] o pow. 0,0012 ha, powstała z podziału działki nr [...] według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. stanowiła część pasa drogowego ul. [...]. Z informacji zawartych na mapie wynika, że materiały źródłowe stanowiły operaty [...]. W sprawie nie budzi wątpliwości że mapa ta została sporządzona przez uprawnionego geodetę, na podstawie dostępnej dokumentacji i stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 kpa. Sporządzenie projektu podziału nieruchomości dla tego postępowania administracyjnego w trybie art. 73 oznacza wydzielenie w granicach użytkowania pasa drogowego według stanu na 31 grudnia 1998 r. Powyższe dokumenty potwierdzają zatem fakt zajętości nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. Skarżąca nie przedstawiła żadnego dokumentu, który tym ustaleniom by zaprzeczył lub podważył moc dowodową tego dokumentu.

O fakcie władania tą nieruchomością świadczą natomiast : faktura nr [...] wystawiona w dniu 7 września 1994 r. przez Przedsiębiorstwo Robót Drogowych "[...]" S.A. za utrzymanie ulic, remonty cząstkowe dróg lokalnych, protokół odbioru wykonanych robót sporządzony w 1994 r. przez Urząd Miejski P., a dotyczący remontu cząstkowego nawierzchni masą asfalto-betonową z odzysku ul. [...] oraz oświadczenia Prezydenta Miasta P. z dnia 2 stycznia 2020 r. w którym wskazano, że Prezydent sprawował władztwo nad ww. nieruchomością i oświadczenia skarżącej złożonego w protokole oględzin z dnia 9 listopada 2021 r., z którego wynika, że znajdujący się na działce nr [...] słup telekomunikacyjny znajdował się tam już od 1978 r, a zatem infrastruktura ta istniała przed 1 stycznia 1999 r. Zauważyć również należy, że kwestionowana nieruchomość [...] wydzielona z działki nr [...] przebiega poza linią ogrodzenia nieruchomości.

Sąd podziela także przywołane przez organy stanowisko wyrażone w orzecznictwie a administracyjnym i zwraca nadto uwagę, że Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Warszawie również w wyroku z 27 lutego 2008 r. sygn. akt: I SA/Wa 1785/07, wskazał, że "(...) Z istoty zarządu sprawowanego na podstawie przepisów art. 19 - 22 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115), a wykonywanego wobec drogi publicznej przez jej zarządcę, wynikają określone czynności, jakie ten zarządca musi wykonywać wobec zarządzanej przez siebie drogi, które to czynności świadczą w sposób niebudzący wątpliwości o władaniu nieruchomością, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną". Także w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 listopada 2012 sygn. akt. I SA/Wa 791/12 wskazano, że: "władztwo publicznoprawne dotyczy całego odcinka drogi, a nie poszczególnych działek gruntu. Trudno bowiem, uznać, że istnieje możliwość wskazania dokonywania czynności administrowania w formach określonych w ustawie o drogach publicznych, tylko na konkretnych działkach. Ponadto istnieje domniemanie, że zarządca drogi wykonywał nad nią władztwo. Zauważyć jedynie należy, że domniemanie wykonywania władztwa przez zarządcę drogi odnosi się do obszaru gruntu zajętego pod drogę, a więc najpierw należy wskazać zakres zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną."

Tym samym w ocenie Sądu zarzuty skargi są nieuzasadnione bowiem organy dokonały wszechstronnej oceny dowodów i w konsekwencji prawidłowo przyjęły na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że zostały spełnione wszystkie przesłanki art. 73 ustawy, w tym został wykazany zarówno element zajętości jak i władania przedmiotową nieruchomością na dzień 31 grudnia 1998 r.

Na marginesie Sąd dodaje, że podziela stanowisko organu także w tym zakresie, że wszelkie zarzuty dotyczące zasobów geodezyjno – kartograficznych można zgłaszać bezpośrednio do właściwego miejscowo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który ma obowiązek w ramach postępowania wyjaśniającego skontrolować poprawność wykonania prac na podstawie dokumentacji przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił.