Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1578/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1476
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków  poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej
article: par. 1 i par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 536
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych  przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej
article: art. 11, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska, Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi B. L. na akt Starosty Myszkowskiego z dnia 11 sierpnia 2021 r. nr KT.7135.5.2016.AK w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za czynności kuratorskie w postępowaniu administracyjnym uchyla zaskarżony akt.


UZASADNIENIE

Starosta Myszkowski pismem z 22 września 2021 r. nr KT.7135.5.2016.MS podtrzymał swe stanowisko wyrażone w piśmie z 11 sierpnia 2021r. nr [...], w którym przyznał skarżącej adwokat B. L. wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji kuratora dla nieobecnego D. R. w kwocie 480 zł powiększone o podatek VAT oraz zwrot wydatków w wysokości 149 zł z pominięciem opłaty od pełnomocnictwa z tym zastrzeżeniem, że zaskarżonym aktem przyznał stronie także opłatę od pełnomocnictwa.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Sąd Rejonowy Wydział [...] Rodzinny i Nieletnich, postanowieniem z 28 grudnia 2017r. sygn. akt [...] na wniosek Starosty Myszkowskiego wyznaczył skarżącą będącą adwokatem kuratorem dla nieobecnego D. R. celem jego reprezentowania w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Starostę w przedmiocie wydania decyzji orzekającej o obowiązku zwrotu kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania.

Uchylenie kurateli i zwolnienie skarżącej z funkcji kuratora nastąpiło postanowieniem Sądu Rejonowego z 8 lipca 2020r. sygn. akt [...].

Pismem z 23 czerwca 2021r. skarżąca wystąpiła do organu o przyznanie jej wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji kuratora w kwocie 5.400 zł netto i zwrot wydatków w kwocie 166 zł. Na kwotę wynagrodzenia złożyło się 3 600 zł netto tytułem wynagrodzenia za pierwszą i 1 800 zł netto za drugą instancję z uwagi na sporządzenie i wniesienie odwołania przez kuratora.

Wysokość żądanego wynagrodzenia kurator ustaliła na podstawie §14 ust. 1 pkt 1a (winno być: pkt 1 lit. a – przyp. Sądu) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) w związku z § 2 pkt 5 tegoż rozporządzenia w związku z §1 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej z 13 listopada 2013 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 1476). Podniosła, że przedmiotem sprawy, w której reprezentowała nieobecną stronę pozostawała należność pieniężna opiewająca na kwotę 29 525,00 zł, wskazana w decyzji nr [...] z 8 lipca 2019 r. w przedmiocie obciążenia zastępowanego przez nią nieobecnego kosztami w tej właśnie wysokości, jakie powstały w związku z usunięciem, przechowywaniem i likwidacją pojazdu.

Natomiast na żądane koszty składa się koszt 5 listów poleconych po 5,20 zł, 123 zł za wykonanie fotokopii akt w Starostwie Powiatowym oraz 17 zł opłaty od pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu celem przejrzenia akt.

Pismem z 11 sierpnia 2021r. Starosta Myszkowski stwierdził, że podstawa prawna naliczenia wysokości wynagrodzenia nie znajduje uzasadnienia. Stwierdził, że w omawianym przypadku znajdzie zastosowanie pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej, który nakazuje przy ustalaniu wynagrodzenia w sprawach nieokreślonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, stosować stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. Ponieważ kurator został ustanowiony w sprawie administracyjnej, stawką najbardziej zbliżoną – zdaniem organu – będzie § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie (winno być pkt 1 lit. c – przyp. Sądu), czyli stawka przewidziana w "innej sprawie". Ponieważ kurator domaga się wynagrodzenia jak dla czynności wykonywanych przed sądami administracyjnymi, a sprawa nie dotyczyła takiego postępowania, lecz postępowania administracyjnego, brak jest podstaw do przyjęcia stawek wskazanych przez kuratora, a obliczonych stosunkowo od wartości przedmiotu postępowania administracyjnego.

W przedmiocie kosztów organ przyznał kuratorowi wynagrodzenie pomniejszone o koszt pełnomocnictwa. Uznał bowiem, że kurator winien czynności wykonywać osobiście, zatem ustanowienie substytuta pozostaje poza zakresem uzasadnionych wydatków.

Pismem z 8 września 2021r. skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa.

W uzasadnieniu zarzuciła stanowisku organu wewnętrzną sprzeczność. Z jednej strony zakwestionował on przyjęcie przez kuratora stawki właściwej dla postępowania przed sądami administracyjnymi twierdząc, że w sprawie nie toczyło się postępowania przed sądem, a jedynie administracyjne, a z drugiej sam taką stawkę przyjął. Cały § 14 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie traktuje o wynagrodzeniu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tyle, że w różnego rodzaju sprawach. Ponieważ przedmiotem postępowania, w którym kurator występowała była należność pieniężna, zasadnym jest obliczenie wynagrodzenia stosunkowego od jej wysokości.

Strona podniosła, że brak jest podstaw dla odmowy zwrotu wydatku w postaci opłaty od pełnomocnictwa. Za ustanowieniem substytuta przemawiały bowiem względy ekonomiki procesowej. Między siedzibami kuratora i organu odległość wynosi 103 km w jedną stronę, zatem koszt dojazdu kuratora celem przejrzenia akt byłby wielokrotnie wyższy, niż koszt pełnomocnictwa.

Zaskarżonym aktem organ przychylił się do argumentacji skarżącej co do kosztu pełnomocnictwa. W zakresie wynagrodzenia zaś – utrzymał w mocy swoje wcześniej prezentowane stanowisko. Stwierdził, że zarzut o wewnętrznej sprzeczności argumentacji organu nie znajduje uzasadnienia, a wynagrodzenie wynoszące 5 400 zł nie może się ostać. Bliżej jednak tego poglądu nie uzasadnił. Podsumowując, za zasadne uznał wynagrodzenie w kwocie 480 zł + VAT oraz wydatki w pełnej wnioskowanej wysokości, tj. 166 zł.

W skardze zaskarżonemu aktowi strona zarzuciła:

1. naruszenie prawa materialnego, a to § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) w związku z § 1 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej z 13 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 1476) poprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie i stwierdzenie, iż stawka ustalona w ten sposób pozostaje stawką w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju w stosunku do przedmiotu postępowania, zaś kurator domagał się wynagrodzenia analogicznego dla czynności wykonywanych przed sądami administracyjnymi, podczas gdy:

- § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) także odnosi się do postępowania przed sądami administracyjnymi (podobnie jak cały § 14 tegoż rozporządzenia);

- § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) znajduje zastosowanie w sytuacji kiedy nie można ustalić stawki wynagrodzenia na postawie § 14 ust. 1 pkt 1a i 1b tegoż rozporządzenia;

- przedmiotem niniejszego postępowania pozostawała w istocie należność pieniężna w postaci kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu na postawie art. 130a ust. 10h i 10j ustawy Prawo o ruchu drogowym, a co za tym idzie wynagrodzenie kuratora winno być ustalone na postawie § 14 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) w związku z § 2 pkt 5 tegoż rozporządzenia w związku z § 1 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej z 13 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 1476)

2. naruszenie prawa materialnego, a to § 14 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) w związku z § 2 pkt 5 tegoż rozporządzenia w związku z §1 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej z 13 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 1476) poprzez niezastosowanie tego przepisu w realiach niniejszej sprawy do obliczenia i przyznania wynagrodzenia dla kuratora osoby, której miejsce pobytu jest nieznane, w sytuacji gdy przedmiotem niniejszego postępowania pozostawała w istocie należność pieniężna w postaci kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu na postawie art. 130a ust. 10h i 10j ustawy Prawo o ruchu drogowym, co sprawia, iż najbardziej zbliżoną rodzajowo stawką wynagrodzenia jest stawka obliczona w oparciu o przepis §14 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. w związku z §2 pkt 5 tegoż rozporządzenia;

3. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie art. 107 § 1 i § 3 kpa, a także art. 6 kpa, 8 kpa i 9 kpa poprzez pominięcie i nierozstrzygnięcie wniosku kuratora w części t.j. w zakresie odnoszącym się do przyznania wynagrodzenia kuratora za sporządzenie i wniesienie odwołania od decyzji organu I Instancji, które to odwołanie okazało się skuteczne oraz skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi I Instancji;

4. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący i rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności poprzez:

-uznanie w stanie faktycznym sprawy, iż kurator domaga się wynagrodzenia analogicznego dla czynności wykonywanych przed sądem i na tej podstawie uznanie, iż brak jest podstaw do przyjęcia wynagrodzenia na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) w związku z § 2 pkt 5 tegoż rozporządzenia, podczas gdy § 14 ust. 1 pkt 1c ww. rozporządzenia także odnosi się do postępowania przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, co powoduje wewnętrzną sprzeczność rozstrzygnięcia organu;

-stwierdzenie, iż stawką najbardziej zbliżoną w oparciu o rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. jest stawka ustalona w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1c ww. aktu prawnego w sytuacji, gdy przedmiotem postępowania pozostaje w istocie należność pieniężna - organ de facto w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 130a ust. 10h Prawa o ruchu drogowym nie prowadzi postępowania wyjaśniającego w zakresie badania, które koszty związane z przechowywaniem pojazdu były "uzasadnione", nie ustala tego, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, czy usunięcie pojazdu było zasadne i czy w poszukiwaniu osoby uprawnionej do jego odbioru dołożono należytej staranności oraz czy orzeczenie przepadku nie będzie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Kwestie te są bowiem w świetle art. 130a ust. 10e ustawy przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym w sprawie przepadku pojazdu. Decyzja zatem, o której mowa w art. 130a ust. 10h ustawy jest decyzją związaną, a zatem w sytuacji ziszczenia się przesłanek jej wydania, organ wydaje ją obligatoryjnie (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 maja 2020 r., sygn. akt: I OSK 205/19, Legalis nr 2492826);

5. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie art. 8 kpa oraz 9 kpa poprzez prowadzenie przez organy postępowania w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania, jak i zasadę proporcjonalności oraz brak wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego;

6. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie art. 11 kpa i art. 107 § 3 kpa poprzez:

- zaniechanie należytego wyjaśnienia i brak wskazania przez organ konkretnych powodów, dla których uznał, iż najbardziej zbliżoną w oparciu o rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z 22 października 2015 r. jest stawka ustalona w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1c, podczas gdy przedmiotem postępowania była w istocie należność pieniężna;

-braku wyjaśnienia przez organ powodów, dla których wynagrodzenie kuratora zostało przyznane tylko za postępowanie pierwszoinstancyjne, mimo, iż kurator wnosił także o przyznanie wynagrodzenia za postępowanie odwoławcze, zwłaszcza, iż wniesione przez kuratora odwołanie od decyzji organu I Instancji okazało się skuteczne oraz skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Wskazując powyższe zarzuty, strona wniosła o:

-uchylenie zaskarżonego aktu Starosty Myszkowskiego z 11 sierpnia 2021 r. znak: [...], zmienionego częściowo aktem z 22 września 2021 r., znak: KT.7135.5.2016.MS w części dotyczącej odmowy przyznania kuratorowi dla nieznanego z miejsca pobytu wynagrodzenia ponad kwotę 480,00 zł plus VAT;

-uznanie obowiązku Starosty Myszkowskiego do przyznania na rzecz skarżącej:

• wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu w łącznej wysokości 3600,00 zł powiększone o należny podatek VAT za postępowanie pierwszoinstancyjne oraz wynagrodzenia w wysokości 720,00 zł za postępowanie odwoławcze.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko w kwestii podstawy prawnej do ustalenia wynagrodzenia kuratora w przedmiotowej sprawie. Stwierdził, że przeanalizował nakład pracy kuratora, ale uznał, że wynagrodzenie należne "w innej sprawie" będzie najbardziej adekwatne dla rodzaju sprawy, w jakiej osoba nieobecna była reprezentowana przez skarżącą kurator.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast w świetle art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej także: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Sądowa kontrola legalności zaskarżonych aktów i orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.)

Badając zaskarżony akt Starosty Myszkowskiego we wskazanych wyżej ramach Sąd doszedł do przekonania, że narusza on prawo.

W sprawie nie jest sporne, że za sprawowaną funkcję kuratorowi przysługuje wynagrodzenie, podobnie jak sporem nie jest objęta wysokość zwróconych wydatków, a które strona otrzymała w pełnej wnioskowanej wysokości.

Zasadniczą osią sporu jest zaś określenie właściwej podstawy prawnej dla ustalenia wynagrodzenia kuratora: czy winno ono być ustalone jak "w innej sprawie" w rozumieniu rozporządzenia ws. wynagrodzenia pełnomocnika będącego adwokatem, a wynoszącego 480 zł, czy też winno być ustalone proporcjonalnie od wartości przedmiotu postępowania administracyjnego, w którym jego strona była reprezentowana przez kuratora.

Na wstępie zauważyć przyjdzie, że w obowiązujących przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, jak też przepisach szczególnych brak jest regulacji określających wprost wysokość tego wynagrodzenia i tryb jego przyznawania.

W takiej sytuacji Sąd stwierdził, że ustalenie wynagrodzenia kuratora dla osoby nieobecnej powinno nastąpić w oparciu o przepisy określające wynagrodzenie i zwrot wydatków kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej, stosowane w sprawach administracyjnych odpowiednio. Nie można bowiem przyjąć, by w demokratycznym państwie prawnym jednostka ponosiła konsekwencje ewidentnych błędów i zaniedbań prawodawcy. Koniecznym jest w takiej sytuacji odszukanie w systemie prawa przepisów, których zastosowanie w drodze analogii pozwoliłoby na wypełnienie zaistniałej luki prawnej, nieuzupełnionej przez ustawodawcę, dlatego lukę tę należy wypełnić poprzez analogię z rozwiązaniami znajdującymi zastosowanie w podobnych sprawach.

Dlatego Sąd podzielił stanowisko obu stron sporu, że w sprawie znajduje zastosowanie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2013r., poz. 1476). Co prawda z dniem 15 marca 2018r. zostało ono zastąpione przez rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2018r., poz. 536), tym niemniej zgodnie z § 3 tego rozporządzenia, w sprawach cywilnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, do wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony przed tym dniem, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Ponieważ w przedmiotowej sprawie decyzja organu odwoławczego wydana została 4 września 2019r., a kurator został ustanowiony z dniem 28 grudnia 2017r., znajdzie w niej zastosowanie wspomniane wyżej rozporządzenie z 2013r.

Jest ono bardzo lakoniczne, a całość regulacji dot. wynagrodzenia kuratora zawarta jest jedynie w jego § 1.

Stosownie do powołanego § 1:

1. Wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej, zwanego dalej "kuratorem", nie może przekraczać stawek minimalnych przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie, a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny, przepisami określającymi opłaty za czynności radców prawnych.

2. Wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w przepisach, o których mowa w ust. 1, ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju.

3. Wynagrodzenie kuratora będącego podatnikiem obowiązanym do rozliczenia podatku od towarów i usług podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, określoną zgodnie ze stawką tego podatku obowiązującą w dniu orzekania o wynagrodzeniu.

Kurator występujący w sprawie jest adwokatem, zatem w takim przypadku znajdują zastosowanie przepisy rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015r., poz.1800).

Zgodnie z jego § 14:

1. Stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi:

1) w pierwszej instancji:

a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - stawkę obliczoną na podstawie § 2,

c) w innej sprawie - 480 zł.

Zdaniem strony skarżącej, kwota należnego jej wynagrodzenia winna być ustalona w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a tego rozporządzenia, gdyż przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym reprezentowała osobę nieobecną było obciążenie tej osoby kosztami z tytułu usunięcia i utylizacji pojazdu w kwocie 29 795,60 zł.

Zdaniem organu natomiast właściwą podstawę prawną dla ustalenia wynagrodzenia stanowi § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, gdyż uznał, że sprawą o najbardziej zbliżonym rodzaju jest owa "inna sprawa" z uwagi na fakt, że reprezentacja miała miejsce w postępowaniu administracyjnym, a nie sądowym zatem brak jest podstaw do przyjęcia stawki wskazanej przez kuratora.

Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się więc w istocie do ustalenia, jak należy zakwalifikować sprawę, w której został ustanowiony kurator, w ściślej do jakiej sprawy: czy o należność pieniężną czy "innej sprawy" przedmiotowa sprawa jest najbardziej zbliżona. Natomiast swoje stanowisko organ uzasadnił praktycznie jednym zdaniem, że "nie mamy styczności z postępowaniem stricte sądowym, zatem brak jest podstaw do przyjęcia stawek, o których mowa w § 14 ust. 1 pkt 1a i 1 b oraz pkt 2b rozporządzenia" w sprawie opłat za czynności adwokackie. (Winno być: § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i b oraz pkt 2 b rozporządzenia – przyp. Sądu). Z jednej strony jest to uzasadnienie bardzo lakoniczne, z drugiej – rację ma kurator co do tego, że obie wskazywane zarówno przez kuratora, jak i organ jednostki redakcyjne dotyczą reprezentacji w postępowaniu sądowym, zatem ten argument nie może być pomocny dla przyjęcia jednej lub drugiej stawki za właściwą.

Po wtóre zauważyć przyjdzie, że rozporządzenie z 2013r. znajduje zastosowanie tylko do zakończenia sprawy w danej instancji, zatem – a contrario – w postępowaniu drugoinstancyjnym wszczętym po 15 marca 2018r. stosuje się już stawki wynikające z rozporządzenia z 9 marca 2018r. Zatem ponieważ odwołanie datowane na 23 lipca 2019r. wpłynęło do organu 26 lipca 2019r., w postępowaniu tym znajdzie zastosowanie rozporządzenie w sprawie wynagrodzenia kuratorów z 2018r. Umknęło to organowi, który przyznał kuratorowi wynagrodzenie jedynie za jedną instancję. Natomiast skarżąca w skardze zmodyfikowała swój wniosek odnośnie kosztów postępowania odwoławczego określając je na 720 zł (stawka 3 600 zł liczona od wartości sprawy administracyjnej x 40% stosownie do rozporządzenia ws. wynagrodzenia kuratorów z 2018 r. x 50% z rozporządzenia o opłatach adwokackich za II instancję z uwagi na występowanie w niej tego samego kuratora). §1 ust. 1 rozporządzenia z 2018r. przewiduje bowiem, że wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej, ustala się w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności adwokackie (...), a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny - w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności radców prawnych (...), w obu przypadkach nie mniej niż 60 zł.

Z powyższego wynika, że – w odniesieniu do postępowania w II instancji - wynagrodzenia takie może zostać przyznane w kwocie niższej niż stawka minimalna wynikająca z przepisów rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie, zaś o jego wysokości przesądzać będą takie okoliczności jak rodzaj sprawy, stopień jej zawiłości i nakład pracy kuratora, co jednak organ winien rozważyć i dać temu wyraz w treści aktu wydanego w przedmiocie wynagrodzenia.

Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę stanowisko wyrażone powyżej w kwestii wysokości wynagrodzenia, do którego per analogiam należy stosować przepisy dot. określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów tj. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013 r. oraz w drugiej instancji rozporządzenia z 2018r. w związku z rozporządzeniem ws. opłat za czynności adwokackie.

Obliczając wysokość wynagrodzenia organ wyjaśni i uzasadni dlaczego uznał, że dane wynagrodzenie (bądź obliczone stosunkowo od kwoty należności pieniężnej objętej postępowaniem administracyjnym bądź stawka "w innej sprawie") jest stawką w sprawie o najbardziej zbliżonym rodzaju do przedmiotowej sprawy w rozumieniu rozporządzeń ws. wynagrodzenia kuratorów. Uwzględni przy tym zaprezentowaną przez Sąd wykładnię, jak również fakt reprezentowania nieobecnego także przed organem II instancji. Skoro ustalenie wynagrodzenia kuratora za reprezentowanie osoby nieobecnej w postępowaniu administracyjnym przed organem I instancji odbywa się na podstawie odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących zastępstwa w postępowaniu przed Sądem I instancji, to nie ma przeszkód by ustalanie wynagrodzenia za zastępstwo przed organem II instancji dokonywane było, na zasadzie analogii, przez zastosowanie przepisów dotyczących zastępstwa przed sądem II instancji. (Tak WSA w Rzeszowie w wyrokach z 8 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 904-908/20).

Sąd stwierdził, że organ naruszył prawo procesowe a to art. 11 i 107 § 3 Kpa poprzez niewyjaśnienie w zaskarżonym akcie z jakich konkretnych powodów uznał, że zasadnym jest obliczenie wynagrodzenia kuratora w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia ws. opłat za czynności adwokatów zamiast w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a tego rozporządzenia. Brak umotywowanego stanowiska w tym przedmiocie uniemożliwia Sądową kontrolę jego zasadności.

Ponieważ zaskarżona czynność wyrażona w piśmie organu z 8 października 2020r. narusza prawo materialne, Sąd, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony akt.