Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 545/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art.27 par. 1 pkt 10, art. 18, art. 59 par.1 pkt 7
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Marek Kraus (sprawozdawca), Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2009 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. Zakład [...] w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uznania wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego za bezprzedmiotowy oraz umorzenie postępowania w sprawie 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz P. S.A. w W. Zakład [...] w S. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. na wniosek wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] marca 2003 r. o numerach od [...] do [...], obejmujących zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, prowadził postępowanie egzekucyjne wobec P. S.A. Zakład [...] w S. dalej powoływanych jako Skarżący lub Strona.

Zawiadomieniami o zajęciu prawa majątkowego z dnia [...] listopada 2004 r. o w trybie art. 80 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm. ) zwana dalej ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w Banku P. S.A. I O/S. oraz w [...] Banku K. S.A. w W. Oddział w S.. Zawiadomieniami z dnia 1 czerwca 2005 r. organ egzekucyjny wstrzymał realizację zajęcia wierzytelności a następnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Skarżącego. W jego uzasadnieniu wskazał, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego nastąpiło na wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. w związku z zawarciem umowy o rozłożeniu na raty spłaty zobowiązań. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. zawiadomieniami o zmianie stanu zaległości z dnia 6 lutego 2008 r. poinformował organ egzekucyjny, iż należności objęte tytułem wykonawczym zostały spłacone w ramach układu ratalnego oraz stwierdził w nich, że Oddział ZUS nie ponosi kosztów egzekucyjnych.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zawiadomieniem z dnia [...] maja 2008 r. dokonał na podstawie ww. tytułów wykonawczych zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego w Banku E. S.A. w W..

Skarżący pismem z dnia [...] maja 2008 r. złożył skargę na czynności egzekucyjne, którą Dyrektor Izby Skarbowej w W. oddalił.

Następnie Strona pismem z dnia [...] lipca 2008 r. uzupełnionym pismem z dnia 7 lipca 2008 r. wniosła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. o umorzenie postępowania egzekucyjnego co do zaległych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, spłaconych z dniem [...] marca 2008 r. na podstawie umowy zawartej z Centralą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. uznał wniosek Strony za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie w sprawie.

Pismem z dnia [...] października 2008 r. Spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów:

1) art. 29 § 1, art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie,

2) art. 59 § 1 pkt 7 i art. 60 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez ich niezastosowanie w sytuacji wystąpienia przesłanek do umorzenia postępowania ze względu na niedopuszczalność egzekucji, a tym samym do uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych,

3) art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 ze zm ) zwaną dalej K.p.a. w szczególności, poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy,

4) art. 107 § 3 w zw. z art. 127 K.p.a., w szczególności, poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia,

5) art. 124 K.p.a., w szczególności, poprzez nie wydanie rozstrzygnięcia w zakresie zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym, w którym wystąpiła niedopuszczalność egzekucji.

Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu zażalenia Strona podniosła, iż zaskarżone postanowienie narusza przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem zgodnie z art. 29 § 1 ww. ustawy organ egzekucyjny obowiązany jest do badania dopuszczalności egzekucji. Zdaniem Skarżącego Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. uchybił powyższemu obowiązkowi. Zdaniem Skarżącego, wbrew stanowisku organu egzekucyjnego, postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone, albowiem co prawda obowiązek został wyegzekwowany, jednakże nastąpiło to niezgodnie z przepisami, co jest podstawą skargi na czynność egzekucyjną z dnia 16 maja 2008 r. Ponadto nie zostało w tym zakresie wydane postanowienie. Skarżący podniósł, iż egzekucja co do kosztów jest prowadzona na podstawie tych samych tytułów wykonawczych co należność główna zatem postępowanie egzekucyjne co do samych kosztów egzekucyjnych jest niedopuszczalne. Zaskarżone postanowienie nie wypełnia wymogów wskazanych w przepisie art. 107 § 3 w zw. z art. 124 Kodeksu postępowania administracyjnego, co więcej, stanowi o braku rozstrzygnięcia wniosku o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co jest uchybieniem podstawowych elementów postanowienia określonych w art. 124 K.p.a. Ponadto Strona wskazała, że organ egzekucyjny uniemożliwił zapoznanie się z aktami sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia i wypowiedzenie się co do zgromadzonych materiałów, nie rozstrzygał na podstawie wszystkich dowodów znajdujących się w jego posiadaniu, tj. deklaracji rozliczeniowych nie zawierających pouczeń, o których mowa w przepisie art. 3a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nie zbadał z urzędu czy egzekucja w rozpatrywanej sprawie była niedopuszczalna, zasłaniając się bliżej nie zdefiniowaną "sprawą kosztów". Zdaniem Skarżącego organ egzekucyjny nie zakończył formalnie postępowania egzekucyjnego, przy czym wbrew istnieniu podstaw prawnych, nie umorzył postępowania egzekucyjnego z uwagi na wystąpienie niedopuszczalności egzekucji, a także nie uchylił dokonanych czynności egzekucyjnych. Organ egzekucyjny w wydanym postanowieniu nie wyjaśnił podstawy prawnej, na którą się powołał w sentencji postanowienia, tj art. 59 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a wyłącznie wskazał na przepis art 105 K.p.a., który w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania, bowiem przepis ten mówi o umorzeniu postępowania w formie decyzji wówczas, gdy stanie się ono bezprzedmiotowe. W ocenie Skarżącego pomimo wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych istnieje konieczność zbadania przez organ egzekucyjny, czy wystąpiła niedopuszczalność egzekucji w rozumieniu art. 29 § 1 w zw. z art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Końcowo Strona stwierdziła, iż postępowanie nie jest bezprzedmiotowe, albowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego jako organ egzekucyjny obowiązany jest do sprawdzenia z urzędu okoliczności, na które wskazano w jego toku, a w przypadku pobrania od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych, do ich zwrotu, gdy okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te, wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciela, obciąża wierzyciela.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że brak jest podstaw prawnych do kwestionowania zasadności naruszenia przez organ egzekucyjny przepisu art. 59 § 1 pkt 7 w zw. z art. 60 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem organu uznać należy, iż gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji publicznej wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania egzekucyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać rozstrzygnięcia załatwiającego sprawę, co do jej istoty.

Organ wskazał, że Skarżący złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego po wygaśnięciu obowiązku i wyegzekwowaniu kosztów egzekucyjnych, które nastąpiło w dniu [...] maja 2008 r., czyli po zakończeniu egzekucji administracyjnej. Na tą okoliczność przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewidują wydania w tej sprawie żadnego rozstrzygnięcia. Zatem organ egzekucyjny zasadnie uznał w zaskarżonym postanowieniu wniosek Strony za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie w sprawie. W kwestii naruszenia przepisów K.p.a., organ wyjaśnił, iż postępowanie egzekucyjne jest co do zasady postępowaniem wykonawczym w stosunku do postępowania orzekającego unormowanego, np. w Ordynacji podatkowej. Celem postępowania egzekucyjnego jest skuteczne zaspokojenie wierzyciela, poprzez wyegzekwowanie od dłużnika wierzytelności, której istnienie i wymagalność zostały uprzednio ustalone w stosownych procedurach postępowania orzekającego. Stąd ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w art. 18 zawiera odesłanie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego z dyrektywami odpowiedniego ich stosowania oraz stosowania wówczas, gdy przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowią inaczej. W praktyce oznacza to, iż tylko niektóre zasady postępowania administracyjnego można przenieść na grunt postępowania egzekucyjnego nie zmieniając ich brzmienia, inne należy stosować odpowiednio, jeszcze innych nie stosuje się w ogóle.

Na powyższe postanowienie strona w dniu [...] lutego 2009 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

przepisu art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. poprzez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a także nie wyjaśnienie stanu faktycznego niniejszej sprawy,

przepisu art. 59 § 1 pkt 7 w zw. z art. 3a § 2 pkt 1, art. 60 § 1, art. 64 c § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez ich niezastosowanie w sytuacji wystąpienia niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego,

przepisu art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie,

przepisu art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z przepisem art. 144 K.p.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji wystąpienia przesłanek do uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia z uwagi na wystąpienie niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego,

przepisu art. 6, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 1 1, art. 107 § 3 w zvv. z przepisem art. 126 K.p.a., w szczególności, poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa.

W związku z powyższym wniosła o:

a) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2009 r.,

b) zasądzenie kosztów procesu.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że organy egzekucyjne z urzędu są obowiązane do zbadania czy brak jest prawnych przeszkód do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Stosownie do art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organy z urzędu powinny brać pod uwagę kwestie formalne dotyczące możliwości egzekucji, w tym zaległych składek. Z obowiązkiem sprawdzenia z urzędu dopuszczalności egzekucji wiąże się uwzględnienie przepisu art. 3a § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który wprost wymienia warunki formalne dopuszczalności egzekucji. Zdaniem Skarżącego, nie jest istotne, że Dyrektor ZUS-u nadał tytułom klauzulę o skierowaniu ich do egzekucji oraz nie jest prawdą, że kwestia niedopuszczalności egzekucji mogła stać się jedynie przedmiotem zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.

Zdaniem Skarżącego, związek pomiędzy egzekucją i postępowaniem egzekucyjnym wyraża się tym, że egzekucja odbywa się w ramach tego postępowania i nie może się odbyć inaczej niż w tym postępowaniu, bowiem datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest dzień doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym (art. 61 § 3 K.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).

Organ egzekucyjny nie zakończył formalnie postępowania egzekucyjnego, a zatem złożenie przez Zobowiązanego wniosku o jego umorzenie na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest prawidłowe i nie powinno zostać uznane za bezprzedmiotowe, a tym bardziej nie powinno zostać umorzone.

Skarżący zarzucił, iż prowadzenie przez organy postępowania w sposób wskazany w zażaleniu oraz we wniesionej skardze narusza przepisy art. 6. art. 7. art. 8 K.p.a.. Zdaniem Skarżącego organy egzekucyjne uniemożliwiły Skarżącemu zapoznanie się z aktami sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia i wypowiedzenia się co do zgłoszonych żądań, nie rozstrzygały sprawy na podstawie wszystkich dowodów, tj deklaracji rozliczeniowych o których mowa w art. 3a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Ponadto Skarżący zarzucił, iż organ drugiej instancji utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego, dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz przepisów art. 59 § 1 pkt 7 w zw. z art. 3a § 2 pkt 1. art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości dotychczas prezentowaną argumentację.

W piśmie procesowym z dnia 29 lipca 2009 r. Strona podtrzymała wnioski i argumentację przedstawioną w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył , co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Wyjaśnić również należy, iż stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest stwierdzenie bezprzedmiotowości postępowania w sprawie wniosku Strony o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej skoro pismo Skarżącego z dnia 2 lipca 2008 r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego co do zaległych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Pracy zostało wniesione do organu egzekucyjnego po wygaśnięciu obowiązku wymienionego w tytułach wykonawczych oraz po wyegzekwowaniu kosztów egzekucyjnych, czyli po zakończeniu egzekucji administracyjnej zatem organ egzekucyjny zasadnie uznał wniosek Strony za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie w sprawie.

Jako podstawę wniosku o umorzenie postępowania Strona wskazała art. 59 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu.

W uzasadnieniu wniosku Strona wskazała, iż egzekucja w niniejszej sprawie była niedopuszczalna z uwagi na brak w deklaracjach rozliczeniowych pouczeń, o których mowa w przepisie art. 3a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tj. że stanowią podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego.

Natomiast zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a. mającym odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Powołany przepis przewiduje obligatoryjne umorzenie postępowania administracyjnego. Jego przesłanką jest bezprzedmiotowość, z którą mamy do czynienia wówczas gdy organ stwierdzi w sposób oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.

Bezprzedmiotowość postępowania oznacza także, brak któregoś z elementów stosunku materialno prawnego skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia.

W niniejszej sprawie kwestią zasadniczą jest określenie wzajemnych relacji pomiędzy postępowaniem egzekucyjnym, a egzekucją administracyjną.

W administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym co do zasady można wyróżnić trzy stadia: stadium poprzedzające wszczęcie egzekucji administracyjnej, stadium stosowania egzekucji oraz stadium następujące po przeprowadzeniu egzekucji. Należy przy tym zaznaczyć, że nie zawsze postępowanie egzekucyjne przebiega przez wszystkie wymienione stadia. Może ono bowiem zakończyć się na etapie poprzedzającym wszczęcie egzekucji albo też może przebiegać tylko przez dwa pierwsze stadia i zakończyć się wraz z zakończeniem egzekucji administracyjnej. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozróżnia bowiem postępowanie egzekucyjne oraz egzekucję administracyjną. Administracyjne postępowanie egzekucyjne obejmuje, oprócz stosowania środków egzekucyjnych, także inne czynności procesowe, podejmowane przez podmioty inne niż organ egzekucyjny, np. przez wierzyciela. Egzekucja administracyjna oznacza zaś stosowanie przez powołane do tego organy egzekucyjne konkretnych środków przymusu służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych obowiązków o charakterze pieniężnym bądź niepieniężnym. Związek pomiędzy egzekucją i postępowaniem egzekucyjnym wyraża się w tym, że egzekucja odbywa się w ramach tego postępowania. Również momenty wszczęcia postępowania egzekucyjnego i egzekucji są różne. Datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest bowiem dzień doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym ( art. 61 § 3 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. ). Stosownie natomiast do treści art. 26 § 5 u.p.e.a. wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeśli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Postępowanie egzekucyjne wszczynane jest więc wcześniej niż sama egzekucja. Należy zatem uznać, że pojęcie postępowania egzekucyjnego jest pojęciem znacznie szerszym od pojęcia samej egzekucji administracyjnej. Egzekucyjne postępowanie w administracji to zorganizowany ciąg czynności procesowych podejmowanych przez organy egzekucyjne oraz inne podmioty w celu przymusowego wykonania obowiązków objętych egzekucją administracyjną. Postępowanie egzekucyjne jest wszczynane prędzej niż egzekucja. Zastosowanie środków egzekucyjnych poprzedzone jest bowiem takimi czynnościami jak przesłanie upomnienia zobowiązanemu, sporządzeniem przez wierzyciela tytułu wykonawczego, jak również badanie wstępne dopuszczalności egzekucji administracyjnej i wymogów tytułu egzekucyjnego przez organ egzekucyjny w trybie art.29 u.p.e.a. Egzekucja administracyjna poprzedzona jest także nadaniem klauzuli przez organ egzekucyjny o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej (art.27 § 1 pkt.10 u.p.e.a.). Gdyby analizowane pojęcia były tożsame, to organ egzekucyjny nie miałby podstawy do przeprowadzania tych czynności. Tymczasem są one przeprowadzane w ramach wszczętego już postępowania egzekucyjnego w administracji ( por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 05 października 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 46/07, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2009 r. sygn. akt II FSK 1462/08 ).

Należy stwierdzić, że w toku postępowania egzekucyjnego we wszystkich jego fazach zobowiązany może występować z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje wtedy, gdy w jego toku zaistnieją przeszkody o charakterze trwałym, które powodują, że dalsze prowadzenie postępowania jest niemożliwe lub niecelowe. Umorzenie postępowania może nastąpić w każdym jego stadium, zarówno przed wszczęciem egzekucji administracyjnej, jak i po jej zakończeniu. Przepis art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ustanawia bowiem terminu do wnoszenia żądania wydania postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Żądanie takie zobowiązany może więc wnieść na każdym etapie postępowania egzekucyjnego. W wyniku umorzenia postępowania mogą być również uchylone dokonane czynności egzekucyjne ( por wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 maja 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 194/07 ).

Należy podkreślić, że w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, iż Skarżący złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego po wygaśnięciu obowiązku i wyegzekwowaniu kosztów postępowania egzekucyjnego, które nastąpiło w dniu 19 maja 2008 r.

Jak wynika z akt sprawy pismem z dnia 7 maja 2008 r. dokonano zajęcia rachunku bankowego w Banku E. S.A. w W. celem wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych.

Natomiast w dniu 16 maja 2008 r. Skarżący wniósł skargę na czynności egzekucyjne przeprowadzone przez organ egzekucyjny na podstawie zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego .

W skardze Strona podnosi, że postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r, Dyrektor Izby Skarbowej oddalił skargę, które to rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez Stronę.

Równolegle toczy się również odrębne postępowanie w sprawie wniosku strony o umorzenie kosztów egzekucji.

Natomiast we wniosku z dnia 2 lipca 2008 r uzupełnionego pismem z dnia 7 lipca 2008 r. strona wnosiła o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na wystąpienie przesłanek wskazanych w przepisie art. 59 § 1 pkt 7 ustawy oraz o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami na podstawie przepisu art. 64 c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W zakresie żądanego zwrotu kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny w piśmie z dnia 26 września 2008 r. uznał, iż nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku, ponieważ sprawa dotycząca kosztów egzekucyjnych prowadzona jest przez organ odwoławczy.

Słusznie strona w piśmie procesowym wskazuje, że z pisma organu egzekucyjnego nie wynika, jakiej dotyczy sprawy ,, kosztów egzekucyjnych" tj. umorzenia na podstawie art. 64e ustawy czy umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na niedopuszczalność egzekucji i zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W postanowieniu uznającym wniosek za bezprzedmiotowy organ egzekucyjny nie ustosunkował się do żądania zawartego we wniosku dotyczącego zwrotu kosztów egzekucyjnych.

Brak ten stanowi naruszenie przepisów art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. i art. 124 K.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Dlatego też w ocenie Sądu biorąc pod uwagę powyższe okoliczności jak również fakt , iż brak jest aktu stanowiącego formalne zakończenie postępowania egzekucyjnego należy uznać, że pomimo zakończonej egzekucji w niniejszej sprawie brak jest podstaw do twierdzenia, iż również zostało zakończone postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Skarżącego a tym samym, że wniosek o jego umorzenie jest bezprzedmiotowy.

W ocenie Sądu organy uznając wniosek za bezprzedmiotowy i umarzając postępowanie w sprawie naruszyły art. 105 § 1 K.p.a w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Jednocześnie należy uznać za zasadny zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. ze względu na brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.

Skoro podstawą rozstrzygnięcia w sprawie uznania postępowania jako bezprzedmiotowe był art. 105 § 1 K.p.a ,to przed wydaniem rozstrzygnięcia również winien być zastosowany art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Na tym etapie przedwczesne jest ustosunkowanie się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 29 § 1, art. 59 § 1 pkt 7 w zw. z art. 3a § 2 pkt 1, art. 60 § 1, art. 64 c § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz związanych z tym zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania w szczególności w zakresie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego ze względu na brak rozstrzygnięcia merytorycznego w przedmiocie złożonego wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Ponownie rozpoznając zatem niniejszą sprawę organ zobowiązany jest uwzględnić wyżej wyrażone stanowisko Sądu i dokonać oceny istnienia przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego określonej w art. 59 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustosunkować się do zawartego we wniosku żądania zwrotu kosztów egzekucyjnych, gdyż wobec braku stanowiska organu na ten temat, Sąd nie mógł wypowiedzieć się w tej kwestii. Zgodnie bowiem z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że rola sądu administracyjnego sprowadza się do sprawowania kontroli działalności organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw poprzez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O wykonalności orzeczono w oparciu o art. 152 p.p.s.a., o kosztach w oparciu o art. 200 p.p.s.a..