Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 987/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: § 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 86 poz 734
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji  Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej.
article: art. 15 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 667
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi E. J. na postanowienie Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia ... 2015 r. Nr ... w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia; I. oddala skargę, II. przyznaje adwokatowi M. O. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, kwotę ... zł (... złotych) w tym ... zł (...) tytułem podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia ... 2015 r. nr ... Komendant Wojewódzki Policji w P., po rozpatrzeniu zażalenia asp. (w stanie spoczynku) E. J. na postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia ... 2015 r. nr ... o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienia służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej, utrzymał w mocy zaskarżonej postanowienie.

W uzasadnieniu wskazał, że E. J. zwróciła się z wnioskiem z dnia 28 kwietnia 2015 r. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu w okresie od dnia 28 czerwca 1993 r. do dnia 20 lutego 2012 r.

Komendant Miejski Policji w P. (dalej: KMP) dokonał analizy archiwalnych akt osobowych wnioskodawczyni, zwrócił się do Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KWP w P., Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP, Naczelnika Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP oraz do Komendanta KP P. S. z prośbą o dokonanie analizy dokumentów będących w ich posiadaniu i wskazanie, czy E. J. w okresie pełnienia służby podejmowała co najmniej 6 razy w roku czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało zagrożenie życia lub zdrowia, bądź uczestniczyła co najmniej przez 30 dni w ciągu roku w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia.

Zastępca Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KWP w P. wyjaśnił, że nie dysponuje żadną dokumentacją mogącą potwierdzić powyższe okoliczności, zaznaczając, że całość materiałów z okresu funkcjonowania Wydziału Ruchu Drogowego w KWP w P. została przekazana do utworzonej w 1999 r. KMP. Dlatego organ I instancji zwrócił się z jednakowym zapytaniem do Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP. W odpowiedzi Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego KMP wskazał, że czynności dotyczące weryfikacji materiałów nie potwierdziły faktu wykonywania czynności ze szczególnym narażeniem oraz zagrożeniem życia i zdrowia, uprawniających do zwiększenia świadczenia emerytalnego za okres od 28 maja 1993 r do 30 września 2008 r.

Naczelnik Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP podał zaś, że okres pracy policjantki w tym Wydziale nie spełnia ustawowych przesłanek do zaliczenia jako okresu służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji , Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (j.t. Dz. U. z 2015 r. poz. 900 ze zm., dalej: u.z.e.) Wskazał też, że z uwagi na fakt, że policjantka nie prowadziła notatnika służbowego nie było potrzeby sprawdzania i kontroli materiałów archiwalnych. Ponadto podczas służby nie zgłaszała ona żadnych szczególnych zagrożeń. Powtórnie dokonując oceny Zastępca Naczelnika Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Na podstawie zaś informacji uzyskanej od Zastępcy Komendanta KP P. S. stwierdzono, że zbadana dokumentacja za okres pełnionej przez policjantkę służby od 1 marca 2011 r. do 20 lutego 2012 r. pozwoliła na wskazanie sytuacji z udziałem E. J., które uzasadniły wydanie zaświadczenia żądanej treści jedynie za 2011r.

KMP działając na podstawie art. 219 kpa w zw. z § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji , Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86., poz. 734 ze zm., dalej: rozporządzenie) oraz § 14 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji , Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 239, poz. 2404 ze zm., dalej: r.t.o.w.o.) postanowieniem Nr ... z dnia ... 2015 r. odmówił E. J. wydania zaświadczenia za lata 1993-2010 i 2012 potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, uzasadniających podwyższenie emerytury o 0,5% z uwzględnieniem, wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn.. akt U 12/13 (Dz. U. z 2014 r. poz. 736).

E. J. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, wskazując, że brak dokumentacji nie jest dowodem na brak zdarzeń w nich opisanych. Jednocześnie przedstawiła zdarzenia pozwalające – jej zdaniem – uznać, że pełniła służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie KWP w P. powołał przepis § 4 rozporządzenia, by następnie wskazać, że stosownie do przepisu § 14 ust. 1 pkt 3 r.t.p.w.o. środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji (...). KWP wyjaśnił, że E. J. żądała zaświadczenia potwierdzającego pełnienia przez nią służby za okres od 28 lutego 1993 r. do 20 lutego 2012 r. w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu. Przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1995 r. brak było zaś regulacji umożliwiającej podwyższenie emerytury policyjnej z uwagi na warunki pełnionej służby. Zastosowanie powinny zaś znaleźć przepisy obowiązujące w dniu zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji, bowiem dopiero od tego dnia materializuje się przesłanka umożliwiająca wydanie przez organ administracji publicznej danego zaświadczenia. Organ II instancji stwierdził, że służba w Policji sama w sobie związana jest z ryzykiem wystąpienia szczególnego rodzaju zagrożeń (co też rekompensowane jest szeregiem przywilejów należnych policjantom), jednakże ustawodawca uzależnia zwiększenie wymiaru emerytury od zaistnienia konkretnych przesłanek wymienionych w przepisach prawa. W uzasadnieniu wyroku z dnia 27 maja 2014 r. Trybunał Konstytucji stwierdził, że zwrot "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby (np. praca w laboratorium z odczynnikami chemicznymi, kontrola drogowa), ale miało charakter wyjątkowy. KWP uznał, że ani z akt osobowych policjantki, ani z żadnej innej dokumentacji będącej w posiadaniu organu nie wynika, by w latach 1993-2010 i 2012 r. wykonywała ona czynności, o których mowa w § 4 rozporządzenia, w wymiarze wskazanym w przepisie. Niewystarczające jest bowiem pełnienie jakichkolwiek zadań służbowych w określonym wymiarze, ale funkcjonariusz powinien w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmować co najmniej 6 raz w ciągu roku interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało zagrożenie życia lub zdrowia. Ze zgromadzonych dokumentów nie wynika natomiast, aby strona powyżej wymienione czynności wykonywała. KWP zaznaczył przy tym, że należy mieć na uwadze, iż czynności służbowe wykonywane przez policjantów co do zasady są stosownie dokumentowane, zaś dokumentacja dotycząca wykonywania czynności służbowych przez E. J. została wyselekcjonowana i poddana kwerendzie, w wyniku której nie ustalono, aby zainteresowana podejmowała omawiane czynności. Nie sposób przy tym czynić KMP zarzutu odnośnie sposobu przeprowadzenia kwerendy, albowiem w toku prowadzonego postępowania przeanalizowano wszelkie materiały, które mogły przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. KWP wskazał też, że nie polemizuje ze stroną, że dokonywała ona zatrzymań osób, kontroli drogowych, czy pracowała z odczynnikami chemicznymi, o czym świadczą zakresy jej obowiązków.

E. J. wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. skargę na powyższe postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. wniosła o jego uchylenie. Skarżąca wskazała, że przez wiele lat panowało w Policji przekonanie, że prawo do podwyższenia emerytury mają tylko funkcjonariusze Policji wykonujący służbę w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia i należy się ono funkcjonariuszom pododdziałów antyterrorystycznych, personelowi latającemu samolotami i śmigłowcami, załogom nadwodnych jednostek pływających. Dlatego funkcjonariuszom wykonującym codzienną służbę, gdzie wielokrotnie narażali swoje życie i zdrowie bezpośredni przełożeni naciskali, by nie sporządzali notatek służbowych, raportów, które potwierdzają fakt bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Skarżąca podkreśliła, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn.. akt I 12/13 wskazał, że funkcjonariusze nie muszą udowadniać, że czynności w czasie służby wykonywane były w warunkach stanowiących dla nich bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Wystarczające jest wykazanie, że służba pełniona była w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu. Zdaniem skarżącej jej praca w okresie od 28 maja 1993 r. do 1 października 2008 r. w Wydziale Ruchu Drogowego KMP pełniona była w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, albowiem wielokrotnie brała udział w bezpośrednich pościgach za sprawcami wykroczeń, przestępstw, w zatrzymaniach z wyciągniętą i przeładowaną bronią podczas kontroli groźnych przestępców, w zabezpieczeniu różnego rodzaju imprez masowych, gdzie dochodziło do zakłóceń porządku publicznego, w zabezpieczeniu przejazdów i pobytu ważnych osób, zabezpieczeniu wypadków drogowych ze skutkiem śmiertelnym, kolizji, kierowaniu ruchem ulicznym, w trakcie którego została pobita. Zaznaczyła, że sytuacje te były udokumentowane w notatnikach służbowych. Skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu szereg czynności służbowych z tego okresu. Następnie podała, że od dnia 1 marca 2011 r. pracowała na stanowisku detektywa w Komisariacie Policji P. S. i brała udział w kilku zatrzymaniach osób podejrzanych o popełnienie przestępstw, poszukiwanych oraz w akcjach przeciwko przestępczości zorganizowanej. Okres tej służby został zaliczony jej jako pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Następnie wskazała, że w pracy w tym okresie miała kontakty z promieniowaniem towarzyszącym pomiarowi urządzeniami radarowymi starej generacji, z proszkami daktyloskopijnymi, które są szkodliwe dla człowieka. Skarżąca zaznaczyła, że pracując od 2008 r. w Sekcji Techniki Kryminalistycznej KMP na stanowisku detektywa brała udział w oględzinach w ramach grup operacyjno-śledczych, w czasie których używała szkodliwych proszków daktyloskopijnych. Ponadto w codziennej pracy zmuszona była wdychać opary kleju butapren lub innych, podczas wklejania zdjęć do materiałów poglądowych. W skład tych klejów wchodzą substancje powodujące ryzyko wystąpienia chorób nowotworowych. Reasumując skarżąca wskazała, że jej zdaniem wykazała zaistnienie przesłanek z § 4 rozporządzenia.

W odpowiedzi KWP wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia, wskazując na nieprawidłowe prowadzenie postępowania i błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Wskazał, że wprawdzie postępowanie o wydanie zaświadczenia jest postępowaniem sformalizowanym, ale brak jest przepisów, które zabraniałyby gromadzenia dowodów poprzez przesłuchanie skarżącej, czy też świadków na okoliczność służby skarżącej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Wskazane zaś przez skarżącą okoliczności pełnionej służby w Wydziale Techniki Kryminalistycznej polegające na pobieraniu wycinków ze zwłok, a więc materiału biologicznego mogącego stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia skarżącej, a także praca z odczynnikami chemicznymi niebezpiecznymi dla zdrowia mogą stanowić podstawę do uwzględnienia wniosku skarżącej. Informacje o służbie w tych szczególnych okolicznościach organy mogły stwierdzić na podstaw akt dochodzeniowych w sprawach, w których skarżąca wykonywała te czynności. Pełnomocnik skarżącej wniósł też o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu oświadczając, że nie zostały one pokryte nawet w części. Skarżąca dodała, że sytuacje, które wskazała w skardze zostały przedstawione przez nią na podstawie notatników służbowych, których kserokopie są w jej posiadaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje.

Skarga okazała się bezzasadna.

Przedmiotem skargi E. J. w niniejszej sprawie było postanowienie Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia ... 2015 r., utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia ... 2015 r. o odmowie wydania skarżącej zaświadczenia potwierdzającego pełnienia służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej.

Materialnoprawną podstawę wydania rozstrzygnięć w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (j.t. Dz. U. z 2015 r. poz. 900 ze zm., dalej: u.z.e.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm., dalej: rozporządzenie) oraz rozporządzenia Ministra spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (j.t. Dz. U. z 2015 r. poz. 1148, dalej: r.t.p.w.o.).

Stosownie do przepisu art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy emeryturę (dla funkcjonariusza, który pozostawał w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. – ust. 1) podwyższa się o 0,5% podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Przepis art. 15 ust. 6 ustawy przewiduje zaś, że Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki podwyższania emerytury, o których mowa w ust. 2 i 3 (...). W oparciu o powyższy przepis delegacyjny zostało wydane wyżej powołane rozporządzenie z dnia 4 maja 2005 r., którego przepis § 4 pkt 1 określa, że emeryturę podwyższa się o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Jednocześnie należy zaznaczyć, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 27 maja 2014 r. sygn.. akt U 12/13 (Dz. U. poz. 736) stwierdził, że § 4 pkt 1 tegoż rozporządzenia w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w związku z ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Trybunał uznał bowiem, że słowo "bezpośrednie" z § 4 pkt 1 rozporządzenia nie stanowi merytorycznego rozwinięcia przysłówka "szczególnie" z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy, albowiem pierwszy odnosi się do relacji kauzalnej między czynnościami funkcjonariusza a zagrożeniem, drugi zaś – dotyczy kwalifikacji merytorycznej zagrożenia. Zwrot "bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia" dotyczy związku przyczyno-skutkowego i nakazuje adresatom § 4 pkt 1 rozporządzenia odwołać się do konkretnej koncepcji związku przy określaniu, czy został spełniony ustawowy warunek podwyższenia emerytury. Natomiast zwrot "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy.

Sąd pragnie zważyć, że organy orzekające w niniejszej sprawie odmawiającej skarżącej wydania żądanego zaświadczenia uwzględniły zmianę treści § 4 pkt 1 rozporządzenia, powstałą na skutek cytowanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Zaznaczyć należy, że stosownie do przepisu § 14 ust. 1 pkt 3 r.t.p.w.o., który znalazł zastosowanie w niniejszej sprawie, środkiem dowodowym potwierdzającym

okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji (...).

Istotne jest przy tym, że poddane kontroli Sądu postanowienia Komendantów Policji obu instancji, wydane zostały w oparciu o przepisy działu VII Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 217 – art. 220 kpa) regulującego postępowanie dotyczące wydania zaświadczeń. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczeń jest postępowanie uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Do postępowania tego nie znajdują zatem zastosowania te same reguły, co do postępowania w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej. Stąd wyraźne jest oddzielenie zaświadczeń wydawanych w tym szczególnym i uproszczonym trybie postępowania od wydawania decyzji administracyjnych, o których jest mowa w art. 104 kpa. I tak zgodnie z art. 217 § 1 kpa organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. W myśl § 2 tego przepisu, zaświadczenie wydaje się w oparciu o dwie odrębne przesłanki, czyli, gdy przepis prawa wymaga potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 1) lub gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 2). Jeśli chodzi o drugi przypadek, który - jak wynika z wniosku skarżącej - ma miejsce w niniejszej sprawie, organ administracji obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 kpa). Organ administracji może przed wydaniem zaświadczenia przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 kpa). Prowadzenie jednak takiego postępowania wyjaśniającego opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. W pierwszej kolejności zatem, w ramach takiego postępowania organ ustala jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane. Dalsza część postępowania sprowadza się do wyjaśnienia, czy posiadane dane odnoszą się do osoby wnioskodawcy oraz, co najważniejsze, czy dotyczą stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca (por. Z. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści, PIP 2004/10, str. 63).

Podkreślić w tym miejscu należy, że skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko, iż w żadnym przypadku zaświadczenie nie przyznaje, nie stwierdza, jak i nie uznaje uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, lecz tylko potwierdza istnienie stanu, faktu bądź uprawnienia lub obowiązku uprzednio przyznanego lub potwierdzonego odpowiednio w konstytutywnej lub deklaratoryjnej decyzji administracyjnej lub w innym indywidualnym akcie administracyjnym. Zaświadczenie jest czynnością materialno-techniczną i urzędowym potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Dlatego też nie rozstrzyga o żadnych prawach lub obowiązkach jak i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Zaświadczenie nie może rozstrzygać o istnieniu lub nieistnieniu obowiązku, ponieważ jest tylko przejawem wiedzy, nie zaś woli organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 22 grudnia 2009, sygn. akt I OSK 377/09 - treść /w:/ orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Istotne jest w sprawie, że żądanie skarżącej o wydanie przedmiotowego zaświadczenia pozostaje w ścisłym związku z przepisami ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) oraz z przepisami rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2004r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji (...), a także z przepisami rozporządzenia RM z dnia 4 maja 2005r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...). Zważyć bowiem należy, co zostało już wyżej wskazane, że przepis art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy stanowi, że emeryturę funkcjonariusza podwyższa się o 0,5% podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Z kolei udokumentowanie uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie powyższego przepisu ustawowego w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi, określone zostało w § 14 ust. 1 pkt 3 r.w.t.w.o., zgodnie z którym, środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji (...). Zaznaczyć należy, że w odniesieniu do zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, cyt. wyżej przepis § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, stanowiący regulację szczególną, jednoznacznie wskazuje, że owo zaświadczenie wydawane jest w oparciu o akta osobowe funkcjonariusza lub w oparciu o inne dokumenty, potwierdzające pełnienie służby w tych warunkach. Regulacja ta pozwala na stwierdzenie, że w postępowaniu o wydanie przedmiotowego zaświadczenia wyłączono szerszy zakres postępowania wyjaśniającego, w tym zastosowanie art. 75 § 1 kpa, w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności zaś dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.

W ocenie Sądu organy odmawiając wydania skarżącej przedmiotowego zaświadczenia, zasadnie powołały się na postanowienia § 4 pkt 1 rozporządzenia z dnia 4 maja 2005 r. Organy orzekające zobowiązane były dokonać ustaleń, czy skarżąca - na zasadach określonych w § 4 pkt 1 rozporządzenia - wykonywała obowiązki służbowe w warunkach szczególnie zagrażających jego życiu i zdrowiu, tj. w sytuacjach, w których istniało zagrożenie jej życia lub zdrowia.

Sąd podziela stanowisko organów, że zwrot "pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" oznacza, że wykonywanie przez funkcjonariusza obowiązków służbowych musi mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych, zważywszy na zagrożenie jego życia i zdrowia. Pogląd ten , jak trafnie zauważa organ odwoławczy znajduje potwierdzenie w przywołanym wyżej orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził, że zwrot "szczególnie zagrażający życiu i zdrowiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia rozumianej jako stwierdzenie zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Należy bowiem, pamiętać, że Policja, jako uzbrojona formacja służąca społeczeństwu, obowiązana jest strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli, nawet z narażeniem życia (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji). Dlatego Sąd przychyla się do stanowiska organów, że tylko czynności podejmowane w warunkach szczególnego (nadzwyczajnego) zagrożenia życia lub zdrowia danego funkcjonariusza można uznać za czynności wykonywane w sytuacjach "istnienia zagrożenia życia lub zdrowia".

Mając na uwadze powyższe, w rozpoznawanej sprawie organy dokonały trafnej oceny istniejącej dokumentacji przez pryzmat takiego właśnie rozumienia przesłanki wykonywania obowiązków służbowych w warunkach (sytuacjach) szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu skarżącej, a co wprost wynika z obu postanowień.

KMP w ramach prowadzonego postępowania, wystąpił do podmiotów w strukturach Policji, w których wnioskodawczyni pełniła służbę, celem zweryfikowania posiadanej dokumentacji, pod kątem ustalenia, czy miały miejsce zdarzenia kwalifikujące się do wydania zaświadczenia o żądanej przez wnioskodawcę treści. I tak zwrócił się do Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KWP w P., Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP, Naczelnika Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP oraz do Komendanta KP P. S. z prośbą o dokonanie analizy dokumentów będących w ich posiadaniu i wskazanie, czy E. J. w okresie pełnienia służby podejmowała co najmniej 6 razy w roku czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało zagrożenie życia lub zdrowia, bądź uczestniczyła co najmniej przez 30 dni w ciągu roku w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia.

Zastępca Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KWP w P. wyjaśnił, że nie dysponuje żadną dokumentacją mogącą potwierdzić powyższe okoliczności, zaznaczając, że całość materiałów z okresu funkcjonowania Wydziału Ruchu Drogowego w KWP w P. została przekazana do utworzonej w 1999 r. KMP. Zmierzając do uzyskania pełnej informacji organ I instancji zwrócił się z jednakowym zapytaniem do Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP. W odpowiedzi wskazano, że czynności dotyczące weryfikacji materiałów nie potwierdziły faktu wykonywania czynności ze szczególnym narażeniem oraz zagrożeniem życia i zdrowia, uprawniających do zwiększenia świadczenia emerytalnego za okres od 28 maja 1993 r do 30 września 2008 r.

Z kolei Naczelnik Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP podał, że okres pracy skarżącej w tym Wydziale nie spełnia ustawowych przesłanek do zaliczenia jako okresu służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...). Wskazał też, że z uwagi na fakt, że policjantka nie prowadziła notatnika służbowego nie było potrzeby sprawdzania i kontroli materiałów archiwalnych. Ponadto wyjaśnił, że podczas służby nie zgłaszała ona żadnych szczególnych zagrożeń. Powtórnie dokonując oceny Zastępca Naczelnika Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Na podstawie zaś informacji uzyskanej od Zastępcy Komendanta KP P. S. stwierdzono, że w roku 2011 r. E. J. pełniła służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, zgodnie z § 4 pkt 1 rozporządzenia. Dokumentacja pozwoliła na wskazanie sytuacji z udziałem E. J., które uzasadniły wydanie zaświadczenia żądanej treści jedynie za 2011r. Dlatego też w niniejszej sprawie odmową wydania zaświadczenia objęto okres od 1993 do 2010 r. i rok 2012.

Sąd pragnie też zwrócić uwagę na okoliczność, że w swych wyjaśnieniach Zastępca Naczelnika Wydziału Techniki Kryminalistycznej KMP w P. wyraźnie wskazał, że pracując w tym Wydziale skarżąca realizowała czynności służbowe zgodnie z kartą opisu stanowiska pracy dla technika kryminalistyki, w której został określony cel stanowiska poprzez "techniczno-kryminalistyczną obsługę miejsc zdarzeń poprzez udział w oględzinach w ramach grup operacyjno-śledczych". I choć w codziennej służbie była ona narażona na utratę własnego zdrowia, to nie chodzi w przesłance określonej w § 4 pkt 1 rozporządzenia o potencjalne zagrożenie, jakie niesie ze sobą codzienna służba wynikająca z wykonywanych na co dzień czynności, lecz realne, rzeczywiste zagrożenie dla życia i zdrowia zaistniałe w konkretnej sytuacji wykonywania czynności służbowych. Takie zaś nie zaszły, jak wynika z kwerendy.

Wobec powyższego, a także faktu wyjaśnienia przez Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP w P., w jaki sposób wyglądała kwerenda istniejącej, a dotyczącej przebiegu służby w Policji E. J., brak jest podstaw do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie organy Policji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania. W sprawozdaniu z dnia 2 czerwca 2015 r. wskazano, że wszystkie materiały z okresu 20 kwietnia 1999 r. do dnia 30 września 2008 r. zostały zdane do archiwum KMP i dlatego dokonano spisu akt przekazanych do archiwum KMP, ze szczególnym uwzględnieniem książek przebiegu służby, notatników służbowych policjantów, notatek służbowych policjantów. Wymieniono, które z protokołów z tego okresu zostało wybrakowanych, które były dostępne przy kwerendzie i w oparciu o to stwierdzono, że brak jest dokumentów, które mogłyby potwierdzić pełnienie przez E. J. służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury za okres od 20 kwietnia 1999 r. do dnia 30 września 2008 r.

Odnośnie służby skarżącej w Wydziale Kryminalnym, zdaniem Sądu, wyjaśnienia Komendanta Komisariatu Policji S. w P. Wydziału Kryminalnego z dnia 11 i 24 czerwca 2015 r. potwierdziły, że skarżąca w 2011 r. z uwagi na uczestniczenie w 6 zatrzymaniach podejmowała co najmniej 6 razy w roku czynności operacyjno-rozpoznawcze w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, pozwala na stwierdzenie, że organy przeprowadziły w sposób właściwy postępowanie wyjaśniające dokonując wnikliwej analizy (oceny) dokumentacji związanej z pełnieniem służby przez skarżącą.

Wbrew zarzutom skarżącej, przeprowadzone przez organy przedmiotowe postępowanie nie potwierdziło, istnienia wskazanych przez wnioskodawczynię okresów służby (z wyłączeniem roku 2011), za które nabyła prawo do podwyższenia świadczenia emerytury policyjnej o wskaźniki procentowe określone w art. 15 ust.2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...).

W szczególności nie znalazło potwierdzenia w istniejącej dokumentacji, że w latach 1993-2010 r. i w roku 2012 swojej służby wnioskodawczyni podejmowała co najmniej sześciokrotnie czynności, z którymi wiązałoby się zagrożenie życia lub zdrowia w rozumieniu § 4 pkt 1 rozporządzenia.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, iż niesporne jest, że skarżąca w okresie służby wielokrotnie brała udział w różnego rodzaju interwencjach, podejmując czynności służbowe. Jednakże nie sposób zauważyć, że tego typu działania stanowiły faktycznie istotę pełnionej przez funkcjonariusza służby. Nie była to jednak aktywność, której skutki wykraczałyby poza przeciętną miarę. Poza tym zważyć należy, że ocena charakteru czynności w warunkach zagrożenia życia i zdrowia należy do przełożonego właściwego w sprawach osobowych.

Wprawdzie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy gwarantuje funkcjonariuszom prowadzenie przez organy Policji takich dokumentów policyjnych, które pozwoliłyby na gromadzenie danych o faktach wskazujących na pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, co umożliwia potwierdzenie lub odmowę potwierdzenia owych warunków w zaświadczeniu, tym niemniej brak takich dokumentów, które z uwagi na upływ czasu i obowiązujące w tym zakresie przepisy uległy już wybrakowaniu, sprawia, że nie jest możliwe wydanie pozytywnego zaświadczenia, ponieważ obecnie nie można domniemywać, czy były w tych dokumentach zawarte informacje istotne dla wniosku skarżącej. Tylko odpowiednie zapisy, adnotacje w takich dokumentach pozwoliłyby organowi na dokonanie ustaleń w oparciu o art. 218 § 1 i 2 kpa.

W konsekwencji powyższych ustaleń stwierdzić należy, że wniosek skarżącej został rozpatrzony przez organy wnikliwie i z należytą starannością, skoro zbadano wszystkie dostępne materiały mogące być przydatne przy rozpatrywaniu złożonego wniosku, analizując m.in. dane z akt osobowych skarżącej, jak i zasoby archiwalne.

Skoro na podstawie posiadanych danych osobowych i innych szczegółowo opisanych w wydanych postanowieniach dokumentów pozostających w dyspozycji organów i objętych analizą nie można było znaleźć potwierdzenia dla uznania pełnienia przez skarżącego służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, a określonych w § 4 pkt 1 w/w rozporządzenia, to zasadnym było podjęcie zaskarżonego postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wydania skarżącej wnioskowanego zaświadczenia.

W konsekwencji skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), o czym orzeczono w pkt I wyroku.

Sąd na podstawie art. 250 § 1 w zw. z art. 205 § 2 ostatnio powołanej ustawy w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800) i § 2 ust. 1-3, § 3 ust. 1 oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (j.t. Dz. U. poz. 461) Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącej zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu kwotę ... zł, w tym ... zł tytułem podatku od towarów i usług (pkt II wyroku).