Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1355/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184, art. 204 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.), Sędzia NSA Elżbieta Kremer, Sędzia NSA Marian Wolanin, Protokolant asystent sędziego Katarzyna Kudrzycka, po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 884/15 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w W. na decyzję Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Stowarzyszenia [...] w W. na rzecz Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 2 lutego 2016 r., II SA/Wa 884/15 oddalił skargę Stowarzyszenia [...] w W. na decyzję Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 ze zm.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Powyższa definicja informacji publicznej jest bardzo ogólna i nieprecyzyjna, stąd też ustawodawca w art. 6 ust. 1 ustawy dokonał przykładowego wyliczenia informacji mających charakter informacji publicznych. W związku z tym przyjmuje się, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności informacja wymieniona w jej art. 6 ust. 1.

Jednocześnie w orzecznictwie utrwalił się pogląd, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem skarbu państwa (por. wyrok NSA z 25 marca 2003 r., II SA 4059/02).

Z kolei w myśl art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty, wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1. organy władzy publicznej; 2. organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3. podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa.

W świetle powyższego niewątpliwie wniosek strony skarżącej o udostępnienie informacji w zakresie określonym we wniosku z 20 listopada 2015 r. dotyczy informacji publicznej, zaś jego adresat – Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego – jako organ szeroko rozumianej władzy publicznej (władzy sądowniczej), jest organem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. pkt 1 ustawy. Spór w tej sprawie sprowadza się w istocie do kwestii charakteru żądanej informacji publicznej, tj. czy wniosek Stowarzyszenia dotyczy informacji publicznej prostej, czy przetworzonej.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera definicji pojęcia "informacji przetworzonej". Podziału informacji publicznej na informację prostą i przetworzoną dokonano w literaturze i orzecznictwie sądów administracyjnych. Za informację prostą uznano taką informację, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Może być ona pozbawiona danych wrażliwych, podlegających ochronie (np. danych osobowych), nie staje się jednak przez to informacją przetworzoną. Informacja prosta nie zmienia się w informację przetworzoną przez proces anonimizacji, bo czynność ta polega jedynie na jej przekształceniu, a nie przetworzeniu (por. wyrok NSA z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11). Również wtedy, gdy organ administracji publicznej posiada w swoich zbiorach dane objęte wnioskiem, to wykonanie prostych czynności technicznych, polegających na zliczeniu decyzji, nie może być uznany za przetworzenie informacji publicznej (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2010 r. I OSK 1798/10).

Natomiast informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu obowiązanego (M. Bernaczyk, M. Jabłoński, K. Wygoda, Biuletyn Informacji Publicznej. Informatyzacja administracji, Wrocław 2005, s. 87). Wytworzenie takiej informacji wymaga podjęcia przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej określonego działania intelektualnego w odniesieniu do odpowiedniego zbioru znajdujących się w jego posiadaniu informacji i nadanie skutkom tego działania cechy informacji publicznej (por. wyrok WSA w Krakowie z 26 września 2005 r., II SA/Kr 984/05). Informacja publiczna przetworzona, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, to taka informacja, na którą składa się pewna suma tzw. informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o wspomnianym wyżej prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów, usunięcia danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią takie informacje proste, informacją przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego (por. wyrok NSA 25 kwietnia 2012 r. I OSK 202/12).

W rozpoznawanej sprawie Prezes NSA zakwalifikował żądaną informację publiczną jako informację przetworzoną, właśnie z uwagi na ilość i konieczność dokonania wielu czynności wymagających dużego nakładu pracy, połączonego z wysiłkiem intelektualnym, co spowodowałoby dezorganizację bieżącej pracy Sądu. Podał, że żądaną informację posiada, ale nie w żądanej postaci. Jej precyzyjne udostępnienie nie jest możliwe bez pozyskania stosownych danych z akt sądowych. W Naczelnym Sądzie Administracyjnym nie są przygotowywane, co do zasady, wnioskowane zestawienia i wyliczenia przy zastosowaniu kryterium zawartego we wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Przetworzenie informacji jest zebraniem lub zsumowaniem, często na podstawie rożnych kryteriów, pojedynczych wiadomości, które są w posiadaniu podmiotu obowiązanego. Wiadomości te mogą być ze sobą w różny sposób powiązane i mogą występować w różnej formie np. pisemnej, elektronicznej. Przetworzenie jest równoznaczne z koniecznością odpowiedniego zestawienia informacji, samodzielnego ich zredagowania, związanego z koniecznością przeprowadzenia przez podmiot obowiązany czynności analitycznych, których końcowym efektem jest nowy dokument. Przy tym, przetwarzanie informacji związane jest z procesem myślowym, który musi prowadzić do uzyskania jakościowo nowej informacji.

Wnioskodawca występujący o udostępnienie informacji publicznej na etapie składania wniosku nie musi wiedzieć, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji przetworzonej, a zatem w momencie formułowania żądania nie musi wskazywać powodów, dla których jego spełnienie będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. To podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej musi wykazać, że objęte żądanie dotyczy informacji publicznej o charakterze przetworzonym, i może odmówić jej udostępnienia tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie wykaże istnienia takiego interesu. Prawo do uzyskania informacji przetworzonej jest ograniczone do przypadków, w których jest to istotne dla interesu publicznego. Ograniczenie to stanowi konsekwencję zasady podporządkowania interesu prywatnego interesowi publicznemu, która ma za zadanie chronić podmioty obowiązane do udzielania informacji publicznej przed koniecznością nieuzasadnionej potrzeby zmian w ich funkcjonowaniu i zmian w organizacji ich pracy.

Stowarzyszenie [...] na etapie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie wykazało powodów, dla których spełnienie jego żądania byłoby szczególnie istotne dla interesu publicznego, ale też na tym etapie nie miało takiego obowiązku. Z akt sprawy wynika, że Prezes NSA w piśmie z 18 lutego 2015 r. poinformował skarżącego, że żądana informacja stanowi informację przetworzoną, a zatem zobowiązany jest on do wykazania szczególnego interesu publicznego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy.

W ocenie Sądu, Prezes NSA prawidłowo zakwalifikował żądaną informację publiczną jako informację przetworzoną i zasadnie wezwał wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Bezsporne jest, że wezwanie nie zostało wykonane i wnioskodawca zaniechał wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. W tej sytuacji Prezes NSA zasadnie orzekł o odmowie udzielenia informacji publicznej. Prezes NSA bardzo wyczerpująco wyjaśnił dlaczego żądana informacja posiada przymiot informacji przetworzonej, jak również wykazał, że jej wytworzenie w żaden sposób nie przyczyni się do polepszenia funkcjonowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Powyższej oceny nie może zmienić fakt, że żądana informacja została udostępniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, gdyż jej zakres, na co wskazał Prezes NSA, był niewspółmierny do zakresu żądania skierowanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ponadto, z wiedzy posiadanej z urzędu, przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie, instrumenty elektroniczne, którymi dysponuje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozwalają na wygenerowanie pewnych informacji w sposób odmienny niż może to zostać wykonane w Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiodło Stowarzyszenie [...], zaskarżając go w całości oraz wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, to jest:

1) art. 1 § 1 i 2 ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych (dalej: "p.u.s.a."), art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. – przez oddalenie skargi pomimo zaistnienia wadliwości decyzji organu uzasadniających jej uchylenie;

2) art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a., art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 149 § 1 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. oraz w związku z § 3 ust. 1 pkt 6 oraz § 13 pkt 2 Uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów NSA z 8 listopada 2010 r. w sprawie regulaminu wewnętrznego urzędowania Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "Regulamin") oraz § 5 ust. 2, § 7 ust. 3 i Załącznikiem nr 3 do Zarządzenia nr 9 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 lipca 2007 r. w sprawie utworzenia Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach sądów administracyjnych i udostępnianiu orzeczeń przez Internet (dalej: "Zarządzenie"), a także w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji, art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji i art. 87 ust. 1 Konstytucji przez oddalenie skargi w sytuacji, w której istniały podstawy do stwierdzenia bezczynności organu polegającej na udostępnieniu informacji publicznej w taki sposób, który uniemożliwia skorzystanie z niej – udostępnienie treści orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych po anonimizacji prawnych form działania organizacji społecznych, względnie anonimizacji ich nazw, podczas gdy dane tego rodzaju nie podlegają ochronie ze względu na ustawowo chronione prawo do prywatności osób fizycznych lub tajemnicę przedsiębiorcy, co stanowi ograniczenie konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej w oparciu o akt znajdujący się poza konstytucyjnym katalogiem źródeł prawa; a także naruszenie prawa materialnego, tj:

3) art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (dalej: "u.d.i.p.") w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz w związku z art. 61 ust. Konstytucji oraz art. 79 ust. 1 Konstytucji przez błędną wykładnię pojęcia "informacja publiczna przetworzona" polegającą na przyjęciu, iż informacja objęta wnioskiem stanowi informację publiczną przetworzoną zaś za jej udostępnieniem nie przemawia szczególny interes publiczny.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skarżący nie zgadza się z tezą wyrażoną w zaskarżonym wyroku, jakoby wnioskowana przez niego informacja publiczna miała charakter przetworzony. Wnioskowana informacja publiczna nie stanowi jakiegoś szczególnego opracowania, zaś do jej szybkiego i sprawnego pozyskania wystarczające są systemy informatyczne pozostające w dyspozycji organu. Na podstawie Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach można określić liczbę orzeczeń, które zapadły na określonej podstawie prawnej. Dodatkowo w dyspozycji organu znajduje się narzędzie informatyczne – używane skądinąd w czytelni Naczelnego Sądu Administracyjnego – pozwalające na przeszukiwanie toczących się i zakończonych spraw z użyciem kryterium, jakim jest nazwa podmiotu. Z tych przyczyn argumentacja skarżącego, wskazująca na prosty charakter wnioskowanej informacji publicznej pozostaje w mocy.

Skarżący z ostrożności procesowej wskazał, że w sprawie zachodził i zachodzi szczególny interes publiczny przemawiający za udostępnieniem informacji publicznej, jeśliby uznać ją za informację publiczną przetworzoną. Jak to wyjaśniono w załączniku do protokołu rozprawy, skarżący starał się ustalić źródło i przebieg zachodzącej zmiany linii orzeczniczej sądów administracyjnych w zakresie sposobu reprezentacji oraz legitymacji stowarzyszeń zwykłych. Uzyskanie wnioskowanej informacji pozwoliłoby mu na ustalenie, czy ma do czynienia z utrwalonym rozumieniem przepisów, które mogłoby się stać przedmiotem skargi konstytucyjnej w związku z naruszeniem prawa skarżącego do informacji publicznej. Niedostrzeżenie tej okoliczności przez WSA w Warszawie pozwala na postawienie zarzutu naruszenia powołanych przepisów Konstytucji.

Zarówno w zaskarżonym wyroku, jak i w poprzedzającej go decyzji organu powraca teza, iż wnioskowana przez skarżącego informacja publiczna de facto została już przez organ udostępniona, chociaż ma ona w ocenie WSA w Warszawie i organu charakter nieprzetworzony, czy też niejako "rozproszony" i wymaga przetworzenia przez samego skarżącego. Udostępnienie to nastąpiło przez publikację w ramach Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach, która jest powszechnie dostępna w sieci Internet.

Teza powyższa wymaga weryfikacji. Powinna ona nastąpić z urzędu zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a., lecz skarżący zapobiegliwie zwracał uwagę WSA w Warszawie na taką potrzebę w trakcie postępowania przedkładając załącznik do protokołu rozprawy. Pamiętać przy tym należy, że ze względu na specyficzny dualizm procedury na gruncie u.d.i.p., która może zakończyć się wydaniem decyzji albo bezczynnością podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, także bezczynność może być sposobem załatwienia sprawy poddającym się kontroli sądu administracyjnego. Weryfikacja taka powinna polegać na zbadaniu, czy wnioskowana informacja faktycznie została udostępniona oraz czy sposób jej udostępnienia umożliwia skorzystanie z niej.

Nie budzi większych wątpliwości, iż zdecydowana większość, jeśli nie wszystkie orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego są publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach. Tym samym mogłoby się wydawać, skarżący ma możliwość własnoręcznego przetworzenia informacji publicznej i uzyskania interesujących go danych.

Problematyczny jest jednakże sposób w jaki następuje publikacja orzeczeń sądów administracyjnych, bowiem w rzeczywistości uniemożliwia on skarżącemu uzyskanie poszukiwanych informacji, co uzasadnia zarzut bezczynności podniesiony w stosunku do organu w załączniku do protokołu rozprawy. Udostępnienie w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach następuje po anonimizacji. Anonimizacja ta jest formą ograniczenia dostępu do informacji publicznej. Ograniczenie takie jest, zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji i art. 61 ust. 3 Konstytucji, dopuszczalne jedynie na mocy ustawy i w ściśle określonych przypadkach: "ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa". Tymczasem anonimizacja orzeczeń publikowanych w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach jest dokonywana na podstawie aktów znajdujących się poza konstytucyjnym katalogiem źródeł prawa. Co więcej, nie sposób dopatrzeć się jakiegokolwiek uzasadnienia dla anonimizowania danych dotyczących faktu prowadzenia sporu sądowego, które są dostępne publicznie na wywieszanych w sądach wokandach. Dodatkowo nie znajduje podstawy prawnej anonimizowanie takich danych jak nazwa czy forma organizacyjna podmiotu takiego jak stowarzyszenie, któremu nie służy przecież prawo do prywatności. Na marginesie i powtórnie – gdyby prowadziło ono działalność gospodarczą, to tajemnica przedsiębiorcy względnie przedsiębiorstwa nie obejmuje faktu prowadzenia sporu sądowego, a więc podania nazwy i formy organizacyjnej stowarzyszenia w podanej do publicznej wiadomości treści orzeczenia, a co najwyżej przebieg postępowania. Ochronie takiej tajemnicy służy wyłączenie jawności rozprawy oraz ewentualnie racjonalna, a nie automatyczna i bezrefleksyjna anonimizacja elementarnych danych. Czyni to z informacji publicznej udostępnionej przez Organ przez Centralną Bazę Orzeczeń i Informacji o Sprawach informację nieużywalną, co zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa jest równoznaczne z jej nieudostępnieniem i uzasadnia zarzut bezczynności, który został w zaskarżonym wyroku pominięty.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów postępowania. Podniesiono w szczególności, że organ podziela w pełni interpretację przepisów prawa zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oraz zawarto w niej obszerną polemikę z zarzutami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

1. W myśl art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem skarżącego – uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 p.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Sądowi II instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia.

2. Skarga kasacyjna złożona w rozpoznawanej sprawie nie w pełni odpowiada tym wymaganiom. Po pierwsze, podstawy kasacyjne odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania nie zawsze określają, na czym miałoby polegać dane naruszenie. Po drugie, nie wszystkie przepisy wskazane jako przedmiot naruszenia przez Sąd I instancji miały zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. Wskazane wady skargi kasacyjnej nie dyskwalifikują jej jednak w stopniu uzasadniającym jej odrzucenie.

3. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 1 § 1 i 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych należy podkreślić, że z przepisu tego wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sam fakt rozpoznania przedmiotowej sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie świadczy więc o tym, że nie doszło do naruszenia tego przepisu. Określona przez ustawę kontrola została przez ten Sąd w stosunku do zaskarżonej decyzji Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego zrealizowana. Polegała ona na wyjaśnieniu problemu niezgodności tej czynności z prawem, a zatem na zbadaniu kwestii jej legalności (art. 1 § 2). Zwieńczeniem zrealizowanego aktu wymiaru sprawiedliwości było wydanie zaskarżonego wyroku.

4. Także zarzut naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. jest chybiony. Przepis ten stanowi, że "sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie". Tak więc, sam fakt rozpoznania przedmiotowej sprawy i wydania wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie świadczy więc o tym, że nie doszło do naruszenia powołanego przepisu. Określona przez ustawę kontrola została przez ten Sąd w stosunku do zaskarżonej decyzji zrealizowana. Polegała ona na wyjaśnieniu problemu wystąpienia bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej, a zatem na zbadaniu kwestii legalności działań Prezesa NSA w tym zakresie. Zwieńczeniem zrealizowanego aktu wymiaru sprawiedliwości było wydanie zaskarżonego wyroku, co oznacza, że Sąd I instancji dokonał kontroli legalności zaskarżonej decyzji i zastosował środek określony w art. 151 p.p.s.a. To, że nie zastosował – jak chce tego strona skarżąca – środka wymienionego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. nie oznacza, że nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 3 § 1 p.p.s.a. Tak więc wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem strony skarżącej kasacyjnie nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie.

Zarzut przedstawiony w pkt 2 skargi kasacyjnej jest również bezzasadny. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd I instancji rozstrzyga w granicach danej sprawy, które są wyznaczone przez przedmiot zaskarżenia. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej w postaci opracowania zawierającego dane dotyczące ilości orzeczeń NSA począwszy od 1 stycznia 2004 r. do 24 listopada 2014 r., stwierdzających nieważność postępowania sądowego na podstawie art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. z uwagi na brak zdolności sądowej i procesowej stowarzyszenia zwykłego, a nie bezczynność organu w zakresie braku publikacji bądź niewłaściwej publikacji orzeczeń w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych. Zatem przepisy art. 135 p.p.s.a. w związku z § 3 ust. 1 pkt 6 oraz § 13 pkt 2 Uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów NSA z 8 listopada 2010 r. w sprawie regulaminu wewnętrznego urzędowania Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz § 5 ust. 2, § 7 ust. 3 i Załącznikiem nr 3 do Zarządzenia nr 9 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 lipca 2007 r. w sprawie utworzenia Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach sądów administracyjnych i udostępnianiu orzeczeń przez Internet, a także w związku z art. 31 ust. 3, art. 61 ust. 1 i 3 oraz art. 87 ust. 1 Konstytucji RP nie mogły zostać naruszone przez Sąd I instancji, ponieważ nie miały one zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

5. Wreszcie za niemający usprawiedliwionych podstaw należało uznać zarzut naruszenia art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz w związku z art. 61 ust. Konstytucji oraz art. 79 ust. 1 Konstytucji przez błędną wykładnię pojęcia "informacja publiczna przetworzona". Pierwszy z tych przepisów stanowi, że "odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji". Tak więc nie doszło do naruszenia tego przepisu, ponieważ odmowa udostępnienia informacji publicznej w niniejszej sprawie nastąpiła w drodze decyzji.

6. Natomiast zgodnie z tym drugim przepisem prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Sąd I instancji prawidłowo zastosował ten przepis.

6.1. Po pierwsze dlatego, że trafnie ocenił, że żądana przez skarżącego informacja publiczna ma charakter informacji przetworzonej. Wynika to z faktu, że dla wygenerowania precyzyjnej informacji o liczbie spraw w okresie od 1 stycznia 2004 r. do 24 listopada 2014 r., w których NSA stwierdził nieważność postępowania sądowego na podstawie art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. ze względu na brak zdolności sądowej lub zdolności procesowej stowarzyszenia zwykłego konieczne jest podjęcie szeregu, niekiedy skomplikowanych czynności, wymagających znacznego nakładu pracy. Poza tym, podjęcie tych czynności nie gwarantuje jeszcze, że uzyskany w ten sposób wynik będzie uwzględniał wszystkie orzeczenia, których podstawą była przesłanka nieważności określona w art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Podkreślić bowiem należy, że ani papierowe urządzenia ewidencyjne ani urządzenia informatyczne pozostające do dyspozycji NSA nie zawierają informacji pozwalających odpowiedzieć na wniesiony przez skarżącego wniosek. Przykładowo, systemy te nie odróżniają stowarzyszeń zwykłych od tzw. stowarzyszeń rejestrowych. Odróżnienie ich nie jest zatem możliwe bez analizy akt konkretnej sprawy. Stąd już wyodrębnienie spraw, w których stroną lub uczestnikiem postępowania jest stowarzyszenie zwykłe, od tych w których status strony ma stowarzyszenie podlegające wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego, wymaga dodatkowego nakładu pracy, niezbędnego do znalezienia poszukiwanych danych poza tymi systemami, a mianowicie w aktach papierowych poszczególnych spraw sądowoadministracyjnych. A to przecież nie koniec działań, których podjęcie jest konieczne dla udzielenia odpowiedzi na pytanie skarżącego. Następnie, trzeba byłoby przeczytać uzasadnienia tak wyselekcjonowanych orzeczeń, aby dowiedzieć się, w których z nich podstawą rozstrzygnięcia był art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. To wszystko powoduje, że w wyniku tych operacji powstaje nowa jakościowo informacja publiczna, niebędącą li tylko sumą informacji prostych, na podstawie których powstała. Tym samym przedmiotową informację Sąd I instancji zasadnie uznał za informację przetworzoną i jej udzielenie uzależnił od wykazania przez skarżącego istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego.

6.2. Po drugie, skarżący kasacyjnie nie tylko nie podał, dla jakiego szczególnie istotnego interesu publicznego konieczne jest uzyskanie żądanej przez niego informacji przetworzonej, ale i nie wyjaśnił istnienia tej przesłanki nawet w toku postępowania przed Sądem I instancji. W szczególności, nie jest tą przesłanką wskazany w skardze kasacyjnej argument o konieczności ustalenia określonej linii orzeczniczej na potrzeby sporządzenia skargi konstytucyjnej, ponieważ zamiar wystąpienia z określonym środkiem prawnym do sądu lub trybunału w prywatnej sprawie nie uzasadnia, co do zasady, istnienia szczególnego interesu publicznego w znaczeniu określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.

7. Mając na uwadze podniesione wyżej względy orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na zasadzie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.