Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 965/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 ust. 4
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Dnia 24 lutego 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 roku sprawy ze skargi Archidiecezji G. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia ... 2015 roku Nr ... w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia ... 2015 r. nr ... Wojewoda Wielkopolski, po rozpoznaniu odwołania A. G. od decyzji Starosty G. z dnia ... 2015 r. znak ... odmawiającej ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w G., oznaczoną w ewidencji gruntów jako: obręb G., ark. mapy ..., działka nr ..., dla której Sąd Rejonowy w G. prowadzi księgę wieczystą nr ..., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że A. G. wnioskiem z 10 marca 2015 r. wystąpiła o ustalenie i wypłacenie odszkodowania za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość – działkę nr ..., ark. mapy ..., obręb G.. Następnie pismem z dnia 17 kwietnia 2015 r. pełnomocnik wnioskodawcy poinformował, że A. G. w terminie do 31 stycznia 2005 r. nie wystąpiła do Starosty G. z przedmiotowym wnioskiem, jednocześnie wskazując, że złożenie wniosku w tym terminie nie jest konieczne z uwagi na stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich, zgodnie z którym zawężająca wykładnia przepisów prawa do zgłoszenia roszczenia o wypłatę odszkodowania w pięcioletnim terminie od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872 ze zm.), dalej: Przepisy wprowadzające, jest nie do pogodzenia z zasadą prokonstytucyjnej interpretacji przepisów.

Decyzją z dnia ... 2015 r. Starosta G. odmówił ustalenia odszkodowania na rzecz A. G. za przejęcie przez Skarb Państwa przedmiotowej nieruchomości. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że decyzją Wojewody Wielkopolskiego z dnia ... 2012 r. nr ... stwierdzono, że część nieruchomości położonej w G., stanowiącej na dzień 31 grudnia 1998 r. fragment drogi nr ... ... (J.), zapisanej w księdze wieczystej ... prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G., w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiącej własność A. G., oznaczonej geodezyjnie: obręb G., ark. mapy ..., działka nr ..., która w projekcie podziału, stanowiącym integralną część niniejszej decyzji, została określona jako dz. nr ... o pow. ... ha i pozostającej w tej dacie we władaniu Skarbu Państwa, z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa, jako grunt zajęty pod drogę publiczną – drogę krajową nr .... Starosta uznał w związku z tym, że bezspornym jest fakt, że przedmiotowa nieruchomość z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem, co potwierdził Wojewoda Wielkopolski w powołanej decyzji z ... 2012 r. Obecnie działka ta jest w trwałym zarządzie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie. Starosta wskazał, że w uzasadnieniu powołanej decyzji Wojewoda stwierdził, że ustalenie i wypłata odszkodowania nastąpi, w odrębnym postępowaniu, na wniosek właściciela z dnia 31 grudnia 1998 r., który winien być zgodnie z art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających złożony do Starosty G. do dnia 31 grudnia 2005 r. Organ I instancji przytoczył treść art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających i stwierdził,. że po upływie terminu określonego w tym przepisie termin do złożenia wniosku wygasa. Zaznaczył, że strona nie złożyła żadnego dokumentu potwierdzającego złożenie wniosku do Starosty o ustalenie i wypłatę odszkodowania w terminie wskazanym wyżej i dlatego odmówiono ustalenia odszkodowania.

W odwołaniu od powyższej decyzji A. G. zarzuciła Staroście G. naruszenie art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w zw. z art. 21 ust. 2 i art. 8 Konstytucji RP poprzez błędne przyjęcie, że roszczenie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przejętą przez Skarb Państwa nieruchomość wygaśnie, jeśli wniosek o ustalenie odszkodowania nie został złożony w okresie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r., podczas gdy taka wykładnia narusza przepisy Konstytucji RP, które powinny być stosowane wprost. Odwołująca A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i ustalenie odszkodowania za przejętą nieruchomość. W motywach odwołania wskazano, że zgodnie z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. A contrario wywłaszczenie nie jest dopuszczalne bez odszkodowania. Pozbawienie własności stanowi wyłom od ochrony własności i dziedziczenia z art. 21 ust. 1 Konstytucji RP. Podniesiono też, że błędna wykładnia przez organ I instancji przepisów prawa doprowadziła Archidiecezję do pozbawienia jej prawa do odszkodowania, co stanowi naruszenie zasady ogólnej z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. Ponadto na podstawie art. 8 ust. 2 Konstytucji przepisy Konstytucji należy stosować bezpośrednio, chyba że Konstytucja stanowi inaczej. Z kolei przepis art. 21 ust. 2 Konstytucji RP nie przewiduje, aby zasady i tryb wywłaszczenia wymagał określenia ustawą, co oznacza, że ma zastosowanie wprost.

Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Wojewoda Wielkopolski przytoczył treść art. 73 ust. 1 i 4 Przepisów wprowadzających, by następnie stwierdzić, że termin wygaśnięcia roszczenia, o którym mowa w art. 73 ust. 4 tej ustawy pozostaje bez związku z faktem i datą wydania decyzji, o której mowa w art. 73 ust. 3 ustawy. Potwierdził to wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 września 2009 r. sygn. akt P 33/07, w którym wskazano, że art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w zakresie, w jakim określa termin wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie bez powiązania z faktem i datą wydania decyzji, o której mowa w art. 73 ust. 3 tej ustawy, jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 2 Konstytucji RP. Organ odwoławczy wskazał też, że termin na złożenie wniosku o ustalenie odszkodowania w tym trybie jest zawitym terminem prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu. Ustosunkowując się do zarzutów strony Wojewoda podał, że zgodność art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP była już badana przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2004 r. sygn.. akt SK 11/02. Trybunał stwierdził, że przepis ten tworzy mechanizm regulujący wywłaszczanie nieruchomości zajętych pod drogi publiczne, który powoduje pewne ograniczenie ekwiwalentności odszkodowania. Prowadzi do tego zarówno odsunięcie w czasie możliwości złożenia wniosku o wypłatę odszkodowania, ograniczenie zakresu dochodzenia roszczenia, jak też brak określenia terminu zapłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oraz wyłączenie z zakresu czasowego waloryzacji okresu między dniem utraty własności a dniem ustalenia odszkodowania. Jednocześnie Trybunał stwierdził, że rozwiązanie to pozostaje w granicach wyznaczonych przez konstytucyjny wymóg przyznania słusznego odszkodowania, którego słuszność mierzy się nie tylko interesami podmiotu wywłaszczanego, lecz również znanymi ustawodawcy możliwościami władzy publicznej w zakresie sprostania wymaganiom związanym z uregulowaniem sytuacji prawnej nieruchomości zajętych pod drogi publiczne. Wojewoda orzekł, że wniosek w niniejszej sprawie nie został złożony w ustawowym terminie, co wynika z pisma pełnomocnika wnioskodawcy, a zatem organ I instancji prawidłowo ustalił, że roszczenie odszkodowawcze wygasło.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję Wojewody Wielkopolskiego A. G. zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie:

- przepisów postępowania (art. 8 i art. 107 § 3 kpa) w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji, zawarcie nazbyt ogólnych twierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia kontrolę zaskarżonej decyzji,

- przepisów prawa materialnego – art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w zw. z art. 21 ust. 2 i art. 8 Konstytucji RP poprzez błędne ustalenie, że przepis zezwala na ustalenie wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie przed wydaniem decyzji potwierdzającej nabycie prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną przez Skarb Państwa, w zw. z art. 2 i art. 21 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

Skarżąca A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę powtórzono argumentację powołaną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Ponadto podniesiono, że dla uzyskania odszkodowania konieczne jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego dotyczącego potwierdzenia nabycia własności, gdyż roszczenie o odszkodowanie przybiera postać kompletną dopiero w momencie, gdy decyzja potwierdzająca przejście własności stanie się ostateczna. Decyzja Wojewody w sprawie stwierdzenia nabycia mienia z mocy prawa na tej podstawie jest aktem wyłącznie deklaratoryjnym, w którym jednak tkwi sui generis element konstytutywny, skutkujący tym, że dopiero od chwili potwierdzenia decyzją przejścia własności na rzecz Skarbu Państwa czy gminy podmioty te mogą skutecznie powoływać się na swoje prawo. Brak decyzji Wojewody uniemożliwia złożenia wniosku o odszkodowanie w szczególności w ustawowym terminie, w sytuacji gdy nieruchomość objęta wywłaszczeniem nie ma uregulowanej kwestii własności, a toczące się postępowanie nie zostało zakończone przed 31 grudnia 2005 r. Zdaniem skarżącej z taką sytuacją mamy do czynienia w realiach sprawy. Podkreślono, że decyzją z dnia ... 2012 r. Wojewoda stwierdził przejście własności przedmiotowej nieruchomości na własność Skarbu Państwa. W tej sytuacji, w ocenie skarżącej zaskarżona decyzja narusza zasadę dopuszczalnych ograniczeń konstytucyjnych praw i wolności, gdyż wprowadzając nieprzywracalny termin do złożenia wniosku o odszkodowanie godzi w istotę gwarancji wynikającej z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP (tj. słuszny charakter odszkodowania z tytułu wywłaszczenia). Podano, że skutek w postaci bezpowrotnej utraty roszczenia odszkodowawczego jest nieproporcjonalny do rangi naruszenia zaniechania po stronie podmiotu wywłaszczonego. Ustawodawca formalnie stosuje art. 21 ust. 2 Konstytucji i przyznaje prawo do słusznego odszkodowania. Ogranicza jednak możliwość jego dochodzenia terminem zawitym, co w wypadku wywłaszczonego, który nie legitymuje się ostateczną decyzją Wojewody, skutkuje pozbawieniem prawa do odszkodowania. Skarżąca podniosła też, że decyzja narusza art. 138 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy narusza ona przepisy postępowania i przepisy prawa materialnego.

W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się bezzasadna, albowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.

Przedmiotem skargi A. G. w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Wielkopolskiego z dnia ... 2015 r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty G. z dnia ... 2015 r. o odmowie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w G. oznaczoną w ewidencji gruntów jako: obręb G., ark. mapy ..., działka nr ..., która stała się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Skarbu Państwa.

Na wstępie stwierdzić należy, że nieruchomość, a raczej jej część - dz. nr ... o pow... ha, stanowiąca własność A. G. została w istocie wywłaszczona, bowiem wywłaszczenie polega na odjęciu prawa własności, choć w sprawie nastąpiło to z mocy prawa, na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), dalej Przepisy wprowadzające". Przepis ten przewiduje przejście z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. na rzecz Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości zajętych pod drogi publiczne. Jakkolwiek prawo własności podlega konstytucyjnej ochronie, jak to wynika z art. 21 ust. 1 Konstytucji RP, to prawo to może być wywłaszczone. Jednak wywłaszczenie, jak stanowi art. 21 ust. 2 Konstytucji, o czym przypomniał pełnomocnik strony skarżącej, jest dopuszczalne, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Odjęcie prawa może być dokonane tylko ustawą – art. 64 ust. 2. Konstytucja nakazuje zatem, aby wywłaszczenie, jeśli następuje, miało miejsce za odszkodowaniem. Przepisy wprowadzające przewidując w art. 73 ust. 1 wywłaszczenie nieruchomości przez przejście tytułu własności z mocy prawa, stanowi w tym przepisie, że odbywa się to za odszkodowaniem.

Zważyć należy, że odszkodowanie za utratę prawa własności nieruchomości właściciel może otrzymać na swój wniosek. Art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających przewiduje taki tryb dochodzenia odszkodowania, przy czym zakreśla termin na złożenie wniosku – od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. Po tym okresie roszczenia o odszkodowanie, z mocy tego przepisu wygasa.

Reasumując należy stwierdzić, że z ww. przepisów ustawy art. 73 ust. 1 i ust. 4 Przepisów wprowadzających – wynika zatem, że za nieruchomości, które przeszły na rzecz podmiotu publicznego, jako zajęte pod drogę, służy odszkodowanie, ale wypłacane na wniosek właściciela złożony w terminie określonym w ust. 4 art. 73. Ponieważ po tym terminie roszczenie wygasa, jak stanowi ten przepis, na wnioski złożone po okresie wskazanym w tym przepisie odszkodowanie nie może być już ustalone. Mimo zatem konstytucyjnej zasady wywłaszczenia tylko za odszkodowaniem ustawa przewiduje wyłom od niej w sytuacji, gdy wniosek o odszkodowanie nie zostanie złożony w ogóle lub zostanie złożony po terminie, a takie rozwiązanie Trybunał Konstytucyjny uznał za nienaruszające Konstytucji (wyrok z 20 lipca 2004 r. SK 11/02). Rzetelne wyjaśnienie w tym zakresie stanu prawnego sprawy znalazło się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Podkreślić jednak należy, że każda sprawa administracyjna jest sprawą indywidualną i tak powinna być rozpatrywana, w zależności od jej okoliczności faktycznych. Podkreślić także trzeba, że orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach dotyczących odszkodowania przysługującego na podstawie art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających za przejecie nieruchomości zajętej pod drogi publiczne na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego ukierunkowane jest na zachowanie konstytucyjnej zasady wywłaszczania za odszkodowaniem, np. wyrok 7 sędziów z 11 stycznia 2010 r. I OPS 3/09. W wyroku tym uznano, że uprawnionym do złożenia wniosku o odszkodowanie jest także ten, kto po 31 grudnia 1998 r., ale przed wydaniem deklaratoryjnej decyzji stwierdzającej przejście prawa własności, nabył nieruchomości od osoby będącej jej właścicielem 31 grudnia 1998 r. (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2015 r., I OSK 1487/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy w tym miejscu również wskazać, iż celem wprowadzenia wywłaszczenia z mocy prawa było generalne i jednolite uporządkowanie kwestii własności nieruchomości zajętych pod drogi publiczne w różnym okresie i w zróżnicowanych okolicznościach faktycznych. Przepis art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających znajduje bowiem zastosowanie, niezależnie od okoliczności, w jakich nastąpiło zajęcie nieruchomości i wybudowanie drogi publicznej. Potwierdzenie wywłaszczenia nieruchomości zajętej pod drogę publiczną następowało i następuje w drodze decyzji wojewody (art. 73 ust. 3). Co istotne wobec zarzutów formułowanych w skardze, decyzja taka nie tworzyła nowego stanu prawnego, potwierdzając jedynie stan prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. i mając tym samym charakter deklaratoryjny. Stanowiła ona wiążące potwierdzenie ex lege zmian w sytuacji prawnej określonych podmiotów, co wywołuje skutki ex tunc (od chwili, gdy dany stan prawny zaistniał). Zatem funkcją decyzji wydanej na podstawie art. 73 Przepisów wprowadzających jest potwierdzenie wywłaszczenia konkretnej nieruchomości od dnia 1 stycznia 1999 r. Stosując zaś powołany przepis Wojewoda obowiązany był badać stan faktyczny i prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r., a następnie wykazać, iż w odniesieniu do danej nieruchomości zostały spełnione (bądź nie) przesłanki wskazane w tym przepisie (por. nieprawomocny wyrok WSA w Poznaniu z dnia 3 grudnia 2015 r., II SA/Po 863/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż chybione są zarzuty skargi, jakoby przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w zw. z art. 21 ust. 2 i art. 8 oraz w zw. z art. 2 i art. 21 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji poprzez błędne ustalenie, że powołany przepis Przepisów wprowadzających zezwala na ustalenie wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie przed wydaniem decyzji potwierdzającej nabycie prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną przez Skarb Państwa. Pełnomocnik skarżącej podniósł, że dla uzyskania odszkodowania konieczne jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego dotyczącego potwierdzenia nabycia własności, gdyż roszczenie o odszkodowanie przybiera postać kompletną dopiero w momencie, gdy decyzja potwierdzająca przejście na własność stanie się ostateczna. Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić. Jak już wyżej Sąd wyjaśnił, prawo do odszkodowania jako rekompensaty za odjęte prawo własności z woli ustawodawcy (art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających) mogło być realizowane w wyznaczonym w ustawie terminie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. W dniu 11 marca 2015 r., tj. w momencie złożenia przez skarżącą A. wniosku do organu administracji publicznej o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę, nie istniało już po jej stronie możliwe do zrealizowania na drodze postępowania administracyjnego podmiotowe prawo do odszkodowania. Oznacza to, że złożony do organu administracji po dniu 31 grudnia 2005 r. wniosek o takie odszkodowanie nie mógł być merytorycznie rozpoznany przez organ, ponieważ zawarte w nim żądanie nie znajdowało oparcia w obowiązującej normie materialnego prawa administracyjnego. Stanowisko to ugruntowane jest w judykaturze (por. wyrok NSA z dnia 15 maja 2014 r., I OSK 2730/14, wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 czerwca 2015 r., IV SA/Wa 845/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wniosek A. nie został złożony w ustawowym terminie, a zatem nie mógł zostać rozpatrzony w oparciu o przepis art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających. Ustanowiony w tym przepisie termin na złożenie wniosku o odszkodowanie jest terminem zawitym prawa materialnego, co oznacza, że przed rozpoczęciem biegu tego terminu roszczenie nie istnieje, natomiast po jego upływie wygasa. Takie też stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 1 lutego 2007r. sygn. akt I OSK 394/06 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl), stwierdzając, że wskazanie w przepisie art. 73 ust. 4 Przepis wprowadzających terminu do składania wniosków ma tylko takie znaczenie, iż nie można było skutecznie złożyć wniosku przed dniem 1 stycznia 2001 r., a po dniu 31 grudnia 2005 r. roszczenie o odszkodowanie wygasło.

Jednocześnie należy podkreślić, że skoro zgodnie z art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego, to nie można uznać, że niezbędnym było, aby wniosek o złożenie odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających, powinna poprzedzać deklaratoryjna decyzja potwierdzająca przejście z mocy prawa nieruchomości drogowej na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Gdyby tak przyjąć, złożenie wniosku odszkodowawczego byłego właściciela nieruchomości drogowej byłoby uzależnione od ziszczenia się warunku wszczęcia i zakończenia przez odpowiedni organ postępowania o wydanie deklaratoryjnej stwierdzającej przejście z mocy prawa własności tej nieruchomości z mocy prawa na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Dlatego w ocenie Sądu stwierdzić należy, że termin wygaśnięcia roszczenia, o którym mowa w art. 73 ust.4 Przepisów wprowadzających pozostaje bez związku z faktem i datą wydania decyzji, o której mowa w art. 73 ust. 3 tej ustawy (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 18 lutego 2014 r., II SA/Kr 1383/13, Lex nr 1502312).

Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutów skargi powiązanych z naruszeniem norm Konstytucji RP, a jednocześnie ustosunkowując się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania polegających na nienależytym uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 i art. 8 kpa) wskazać należy, że organ odwoławczy wskazał, iż zgodność art. 73 ust.4 Przepisów wprowadzających z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP była już badana przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2004 r. SK 11/02. W wyroku tym Trybunał stwierdził, że badany przepis tworzy mechanizm regulujący wywłaszczanie nieruchomości zajętych pod drogi publiczne, który powoduje pewne ograniczenie ekwiwalentności odszkodowania. Jednocześnie uznał, że rozwiązanie to pozostaje w granicach wyznaczonych przez konstytucyjny wymóg przyznania słusznego odszkodowania, którego słuszność mierzy się nie tylko interesami podmiotu wywłaszczanego, lecz również znanymi ustawodawcy możliwościami władzy publicznej w zakresie sprostania wymaganiom związanym z uregulowaniem sytuacji prawnej nieruchomości zajętych pod drogi publiczne. Sąd pragnie również wskazać, że w wyroku z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt K 20/09 Trybunał Konstytucyjnym uznał z kolei, że przepis art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających jest zgodny z art. 21 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz z art. 2 Konstytucji RP, wskazując, że wskazanie terminu zawitego, przy zachowaniu odpowiedniej vacatio legis, nie może zostać uznane za nadmierne obciążenie. Każdy bowiem właściciel nieruchomości zajętej pod drogę publiczną powinien we własnym zakresie zadbać o swoje interesy. Trybunał podkreślił, że wprowadzenie 5-letniego okresu, w którym możliwe było dochodzenie roszczenia odszkodowawczego, przy jednoczesnych minimalnych wymogach proceduralnych, nie niweczy istoty prawa do słusznego odszkodowania. Kształtując taki a nie inny sposób dochodzenia roszczenia odszkodowawczego ustawodawca po pierwsze - odsunął w czasie możliwość jego zgłoszenia dając uprawnionym podmiotom dwa lata na uzyskanie informacji o przyjętym rozwiązaniu legislacyjnym i przygotowanie niezbędnych dokumentów, a po drugie - wyznaczył stosunkowo długi - bo 5-letni termin na wystąpienie z wnioskiem o odszkodowanie. Konkludując Trybunał stwierdził, że art. 73 ust. 4 jest zgodny z zasadą dopuszczalnych i proporcjonalnych ograniczeń konstytucyjnego prawa do słusznego odszkodowania z tytułu wywłaszczenia.

Mając powyższe na względzie, zważywszy na bezsporny fakt, że w terminie uregulowanym w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających A. nie wystąpiła z wnioskiem o odszkodowanie za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, prawidłowo organy orzekające uznały, że brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 10 marca 2015 r. Dlatego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak wyroku.