Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 446/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 17 par. 1, art. 18, art. 33, art. 34 pkt 4, art. 59
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia del. WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (spr.) Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 14 stycznia 2010 r. sygn. akt [...] w sprawie ze skargi J. N., B. N. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oraz stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia w zakresie stanowiska co do kontynuowania egzekucji administracyjnej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt

V SA/Wa 1105/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w sprawie

ze skargi J. N. i B. N., wspólników "A.-B." s.c. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia bezzasadności zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji

oraz stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie

w zakresie stanowiska co do kontynuowania egzekucji administracyjnej uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził

od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz J. N. i B. N. wspólników "A.-B." s.c. zwrot kosztów sądowych.

Sąd I instancji orzekł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na B. N. wspólnika spółki cywilnej "A.-B." karę pieniężną

w kwocie 15.000 zł za naruszenie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r.

o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.). Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98,

poz. 1071 ze zm.) umorzył postępowanie w sprawie naruszenia przepisów ustawy

z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym przez J. N. wspólnika spółki cywilnej "A.-B." uznając, że nie jest ona stroną postępowania.

W dniu [...] września 2008 r. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wystawił tytuł wykonawczy nr [...]/2008, wskazując jako zobowiązaną "A.-B." s.c. B. N. i J. N. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wszczął postępowanie egzekucyjne dokonując zajęcia na rachunku bankowym Spółki.

Pismem z dnia [...] października 2008 r. wspólnik spółki cywilnej "A.-B.", B. N., zgłosił zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w odniesieniu

do wyżej wymienionego tytułu wykonawczego i jednocześnie wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Jako podstawę prawną wskazał art. 33 pkt 1 oraz pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Podniósł, że decyzja o nałożeniu kary pieniężnej mimo, iż zawiera rygor natychmiastowej wykonalności została zaskarżona i toczy się postępowanie w sprawie, a zatem nie może być egzekwowana. Ponadto skarżący zarzucił, że skoro nie doręczono upomnienia dla niego, to zgodnie z art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, egzekucja nie może być wszczęta, zaś jeśli została wszczęta winna być umorzona. Zarzucił również iż przystępując do czynności organ egzekucyjny nie doręczył wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 32 ustawy tytułu wykonawczego. Nadto Wojewódzki Inspektorat nie jest organem administracji, a jedynie urzędem pomocniczym dla wykonywania zadań przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, w związku z tym nie może on wystawić tytułu wykonawczego. Podobnie jak, zdaniem składającego zarzuty, w ramach uprawnień Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nie mieści się możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego, zatem wszczęte postępowanie winno zostać umorzone, a kwota zajęta na poczet tytułów wykonawczych winna z powrotem wrócić do zobowiązanych, pod rygorem wszczęcia postępowania odszkodowawczego. Na koniec zwrócił uwagę na kwestię, iż tytuł wykonawczy będący przedmiotem sprawy wystawiony został w konsekwencji wydania przez Inspektora Transportu Drogowego decyzji z [...] grudnia 2007 r.

o nałożeniu kary pieniężnej jedynie na B. N.

Postanowieniem z [...] listopada 2008r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w punkcie I - uznał zarzuty dłużnika spółki cywilnej "A.-B." s.c. B. N., J. N. za bezzasadne, natomiast w punkcie II - wniósł o kontynuowanie egzekucji administracyjnej, gdyż nie znalazł podstaw do wnioskowanego umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie.

W dniu [...] grudnia 2008 r. na wyżej wymienione postanowienie pełnomocnik skarżących wspólników złożył zażalenie, wnosząc jednocześnie o jego uchylenie.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji oraz stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia na postanowienie w zakresie stanowiska wierzyciela co do kontynuowania egzekucji administracyjnej. Uzasadniając postanowienie ocenił, że zarzut polegający na braku doręczenia odpisu tytułu wykonawczego pełnomocnikowi skarżącej jest bezzasadny tak samo, jak zarzut dotyczący braku skierowania upomnienia do zobowiązanych przed wszczęciem egzekucji. Organ wyjaśnił ponadto, że wierzycielem w tej sprawie jest M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego. Zatem tytuł wykonawczy spełnia wymagania ustawowe i nie ma podstaw do odstąpienia organu egzekucyjnego

od egzekucji, a tym samym do zwrotu tytułu wykonawczego wierzycielowi. Odnosząc się natomiast do zarzutu, iż przedmiotowa egzekucja nie może być kontynuowana przeciwko J. N. z uwagi na umorzenie w stosunku do niej postępowania administracyjnego o nałożenie kary pieniężnej, organ wskazał,

że zarzut ten wychodzi poza zarzuty zgłaszane Naczelnikowi Urzędu Skarbowego

i nie był on przedmiotem rozpatrzenia przez organ I instancji. Tym samym organ odwoławczy nie jest uprawniony do merytorycznego rozpatrzenia ww. zarzutu. Następnie Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że w punkcie II postanowienia wierzyciel wniósł o kontynuowanie egzekucji, jednakże rozstrzygnięcie to - chociaż zawarte w sentencji postanowienia - jest niezaskarżalne, tj. nie przysługuje na nie zażalenie. Dlatego też w tej części organ II instancji uznał zażalenie skarżącej za niedopuszczalne.

Od tego postanowienia skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., w której wniosła o uchylenia go w całości z uwagi

na mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania i o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko zajęte w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uwzględnił skargę, mimo że nie zgodził się z częścią podniesionych w niej argumentów.

Sąd I instancji dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w granicach ustawowych kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu stwierdził,

że orzeczenie organu II instancji zostało wydane z naruszeniem zasad postępowania – art. 7, art. 77 k.p.a. w zw. z art. 18 i 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem Sądu I instancji brak odniesienia się zarówno w postanowieniu wierzyciela z dnia [...] listopada 2008 r., jak i w orzeczeniu organu II instancji

do kwestii prawidłowości wystawienia tytułu wykonawczego i prowadzenia egzekucji w stosunku do skarżącej poprzez zajęcie jej majątku w sytuacji, gdy tytuł egzekucyjny jako zobowiązanego wskazuje B. N., uzasadnia uchylenie wydanych

w sprawie rozstrzygnięć celem ponownego rozpoznania zgłoszonych zarzutów,

w tym w szczególności zarzutu prowadzenia egzekucji wobec błędnie wskazanej osoby dłużnika.

Sąd I instancji stwierdził także, że zaskarżone postanowienie w części dotyczącej stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia w zakresie w jakim zażalenie to dotyczy postanowienia wierzyciela o kontynuowaniu egzekucji jest błędne. Organ

I instancji również błędnie w sentencji swojej decyzji zawarł wniosek o kontynuację egzekucji. Był jedynie zobowiązany w trybie art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odnieść się do zarzutów dłużnika zgłoszonych

w postępowaniu egzekucyjnym w oparciu o art. 33 tej ustawy. Jedynie w takim zakresie ponownie rozstrzygając sprawę winien orzec (zająć stanowisko) odnośnie zarzutów dłużnika.

W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę pozostałe zarzuty nie zasługiwały

na uwzględnienie. Nie ma racji skarżąca podnosząc niedopuszczalność egzekucji

na skutek wystawienia tytułu wykonawczego przez M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Sąd, analizując ten zarzut stwierdził, że stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu jest zasadne i zgodne z obowiązującymi przepisami. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego jest uprawniony w sprawie wydanej

w dniu [...] grudnia 2007 r. decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na podstawie ustawy

o transporcie drogowym do wystawienia tytułu wykonawczego. W sytuacji, w której zobowiązany nie wykonał obowiązku wynikającego z treści decyzji zaopatrzonej

w klauzulę natychmiastowej wykonalności, uzasadnione i możliwe jest wszczęcie przez ten organ postępowania egzekucyjnego.

W ocenie Sądu I instancji błędny jest również pogląd, że kary pieniężne

o jakich mowa w § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001 r. Nr 137, poz. 1541 ze zm.) mieszczą się wśród wymienionych w § 13 pkt 2 tego rozporządzenia należności pieniężnych, co do których zobowiązany ma ustawowy obowiązek ich obliczenia

lub uiszczenia bez wezwania. Oczywistym jest, że zobowiązany nie ma obowiązku kary tej obliczyć, natomiast obowiązek jej uiszczenia nie wynika z ustawy,

tylko z decyzji tę karę nakładającą.

Konkludując Sąd wyjaśnił, że skoro wydane w sprawie postanowienia organu I oraz II instancji nie ustosunkowują się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącą należało stwierdzić, iż naruszają one przepisy art. 6-9, art. 77 § 1, art. 107

§ 3, art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 i art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenie

dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Dlatego też należało je uchylić.

Od powyższego wyroku Główny Inspektor Transportu Drogowego złożył skargę kasacyjną zaskarżając go w całości i wniósł o jego uchylenie w całości

oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Na podstawie art. 173 § 1, art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1) naruszenie przepisów postępowania – art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4

oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., a także art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na wadliwym ustaleniu

i przedstawieniu przez Sąd zakresu zarzutów podnoszonych przez pełnomocnika skarżącego w toku postępowania egzekucyjnego, a mianowicie przyjęciu przez Sąd I instancji, że pełnomocnik skarżącego w uzasadnieniu pisma z dnia [...] października 2008 r. podniósł zarzut z art. 33 pkt 4 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotyczący błędu co do osoby zobowiązanego, albowiem wskazał, iż tytuł wykonawczy wystawiony został

w konsekwencji wydania przez organ I instancji decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, "jedynie" na B. N., podczas gdy w rzeczywistości zarzut taki

w przedmiotowym piśmie nie został przez pełnomocnika skarżącego sformułowany;

2) naruszenie przepisów postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

w związku z art. 6, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 124 § 2 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji, że organy administracji nie ustosunkowały się w sposób wyczerpujący do wszystkich zarzutów skarżącego

w uzasadnieniu swoich decyzji, co w ocenie Sądu mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, podczas gdy zaskarżone postanowienia zawierały uzasadnienie faktyczne i prawne należycie wyjaśniające motywy zapadłego rozstrzygnięcia, odnoszące się do wszystkich zarzutów skarżącego;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, polegające na błędnym zastosowaniu w sprawie wyłącznie przepisów art. 18, art. 33, art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i przyjęciu, że organ I instancji był obowiązany jedynie odnieść się w trybie art. 34 § 1 wskazanej ustawy do zarzutów dłużnika zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym w oparciu o art. 33 ustawy,

oraz niezastosowanie w sprawie art. 59 w związku z art. 17 § 1 przedmiotowej ustawy, które to stwarzały uprawnienie dla wierzyciela do zawarcia

w postanowieniu także wniosku skierowanego do organu egzekucyjnego

o kontynuowanie egzekucji wobec braku przesłanek do jej umorzenia.

Zarzuty skargi kasacyjnej zostały umotywowane następująco. Zdaniem kasatora Sąd I instancji bezpodstawnie przyjął, że z uzasadnienia wniosku skarżącej

z dnia [...] października 2008 r. można było wyprowadzić zarzut z art. 33 ust. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nawet wobec faktu, iż nie został on wskazany w osnowie tego pisma. Treść uzasadnienia pisma nie dawała choćby najmniejszego oparcia do takiego ustalenia i nie mogła wywołać po stronie organu wątpliwości co do zakresu zarzutów objętych pismem skarżącej,

a to ewentualnie obligowałoby organ do wezwania, aby je doprecyzowała.

Wnoszący skargę stwierdza, że w zgodzie z art. 864 Kodeksu cywilnego

za zobowiązania spółki powstałe w związku z prowadzeniem w jej ramach działalności gospodarczej przez każdego ze wspólników, wspólnicy odpowiedzialni są solidarnie. Stanowiło to podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego wobec obojga wspólników (J. i B. N.) spółki cywilnej. Podkreślenia wymaga brak – w toku egzekucji – podniesienia przez skarżącą zarzutu odnośnie prawidłowości określenia osoby zobowiązanej.

W ocenie organu skarżącego bezsporne jest, że skarżąca w piśmie z dnia

[...] października 2008 r. zawarła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Nie znajdując podstaw do umorzenia przedmiotowej egzekucji, organ prawidłowo wniósł o jej kontynuowanie. Na takie postanowienie nie służy zażalenie, wobec czego organ I instancji prawidłowo stwierdził niedopuszczalność jego wniesienia.

Ponadto, zdaniem organu skarżącego, chybiona jest argumentacja Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego, który w niniejszej sprawie zastosował art. 33 i art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż treść

tych przepisów nie stoi na przeszkodzie w możliwości realizacji przez wierzyciela innych uprawnień w postępowaniu egzekucyjnym, jak również jednoczesnego wyrażenia w postępowaniu stanowiska odnośnie kontynuacji egzekucji. Pogląd

ten zyskał aprobatę w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 191/09).

Strona przeciwna nie skorzystała z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki są określone w § 2 tego przepisu. Nieważność postępowania w niniejszej sprawie nie zachodzi.

W skardze kasacyjnej skarżący zarzuca naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

w związku z art. 6, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 124 § 2 k.p.a., polegające

na bezpodstawnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że pełnomocnik skarżącego

w uzasadnieniu pisma z dnia [...] października 2008 r. podniósł zarzut z art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotyczący błędu co do osoby zobowiązanego, oraz, że organy administracji nie ustosunkowały się w sposób wyczerpujący do wszystkich zarzutów skarżącego w uzasadnieniu swoich postanowień.

Przechodząc do oceny zarzutu dokonania kontroli działalności organów administracji niezgodnie z obowiązującym prawem – bo taki wniosek a contrario wynika z treści przepisu art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych

w bezpośrednim związku funkcjonalnym z art. 3 § 1 p.p.s.a. stanowiącym, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując

do tego celu środki określone w ustawie – stwierdzić należy, iż nie znajduje

on potwierdzenia w okolicznościach niniejszej sprawy. Obowiązujące regulacje prawne przyznają sądom administracyjnym uprawienie do kontrolowania rozstrzygnięć wydawanych przez organy administracyjne, co Sąd I instancji

w ramach posiadanych kompetencji uczynił. Kastor nie wskazał, aby Sąd zastosował jakiekolwiek środki, które nie zostały przewidziane w ustawie. Okoliczność zaś,

że ta kontrola nie spełnia oczekiwań kasatora, gdyż jego zdaniem nie doszło

do prawidłowego rozpoznania sprawy, nie daje podstaw do przyjęcia, iż Sąd I instancji naruszył powołane wyżej przepisy.

Wskazany w podstawie skargi kasacyjnej art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny jest kształtowany w oparciu o materiał dowodowy, który stanowił podstawę wydania zaskarżonego aktu administracyjnego i znajduje się w nadesłanych przez organ aktach sprawy. Stwierdzić należy, że zaskarżony wyrok został wydany na podstawie akt sprawy i ta okoliczność nie budzi żadnych wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Natomiast dokonanie przez Sąd I instancji odmiennej oceny zebranego materiału dowodowego, niż uczyniły to organy administracyjne, nie uzasadnia wniosku, iż zaskarżony wyrok został wydany

z naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a.

Także nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez przedstawienie stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym sprawy, bowiem uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom wynikającym

z powyższego przepisu. Nie może być uznane za naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przyjęcie wadliwego stanu faktycznego, jeżeli sąd wskaże, jaki stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Przepis ten może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną jedynie wówczas, jeżeli uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego takiego stanowiska nie zawiera (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA z 2010 r., nr 3, poz. 39). Natomiast błędne ustalenia faktyczne zwalczać należy za pomocą zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w powiązaniu z odpowiednimi przepisami postępowania administracyjnego. Taki zarzut został zresztą sformułowany w pkt. 2 skargi kasacyjnej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na uwzględnienie zasługują zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 6, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 124 § 2 k.p.a.

W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji uznał, iż skarżący w piśmie z dnia [...] października 2008 r. oprócz wyraźnego wskazania podstawy formułowanych zarzutów w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w uzasadnieniu wniosku przedstawił również dodatkowo inne argumenty przeciwko prowadzonemu postępowaniu uzasadniające przyjęcie, że zgłoszone przez niego zarzuty można oprzeć także o podstawę określoną w art. 33 pkt 4 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. błąd co do osoby zobowiązanego.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko takie jest nieuprawnione. Analiza pisma z dnia [...] października 2008 r. prowadzi do wniosku, że zarzut skarżącego dotyczący decyzji nakładającej karę na B. N., jako wspólnika spółki cywilnej "A.-B.", której wspólnikiem jest także J. N., dotyczył wyłącznie zagadnienia wymagalności tej decyzji wobec wniesienia przez skarżącego odwołania wraz z wnioskiem o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżący uzasadniając ten zarzut stwierdził, że dopóki w przedmiocie wstrzymania wykonania powyższej decyzji nie wypowie się organ II instancji, dopóty egzekwowanie należności z niej wynikającej jest przedwczesne, a w konsekwencji niedopuszczalne. Zarówno kontekst uzasadnienia dotyczący przedwczesnego wszczęcia egzekucji jak i wnioski zawarte w piśmie z dnia [...] października 2008 r. , a dotyczące umorzenia egzekucji i zwrotu wyegzekwowanych kwot, nie odnosiły się do J. N. Należy więc przyznać rację autorowi skargi kasacyjnej, iż tak sformułowany zarzut mógł zostać zakwalifikowany wyłącznie jako zarzut objęty hipotezą normy prawnej zamieszczonej w art. 33 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W tym też zakresie zarzut ten został rozpoznany. Zatem przyjęcie przez Sąd I instancji,

że z uzasadnienia pisma skarżącego można było wyprowadzić wniosek,

iż zawiera on także zarzut określony w art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nawet wobec faktu, że nie został on wprost wskazany w jego osnowie, jest bezpodstawne.

Mając powyższe na uwadze należy uznać, że organy administracji oceniły wszystkie zarzuty sformułowane w piśmie z dnia [...] października 2008 r., i dokonały tego wyczerpująco, a więc brak było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, określonych w art. 6, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 124 § 2 k.p.a.

W przedmiocie zarzutu polegającego na błędnym zastosowaniu

w rozpoznawanej sprawie tylko art. 18, art. 33 i art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z wyłączeniem stosowania art. 59 w związku z art. 17 § 1 tej ustawy, poprzez pozbawienie wierzyciela uprawnień do skierowania

do organu egzekucyjnego wniosku o kontynuowanie egzekucji, gdy nie zachodzą przesłanki do jej umorzenia, Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym wyroku.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym,

ma obowiązek i uprawnienie do przedstawienia swojego stanowiska w zakresie zgłoszonych przez dłużnika zarzutów i w tym celu organ egzekucyjny przekazuje wierzycielowi wniosek w sprawie zarzutów. Postępowanie w sprawie stanowiska wierzyciela prowadzone jest jedynie w granicach zgłoszonych zarzutów,

a jeżeli w piśmie zostały też przedstawione inne żądania lub wnioski, nie mogą być one przedmiotem rozstrzygnięcia wierzyciela. Z kolei wydanie postanowienia

o umorzeniu postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4

lub art. 59 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym administracji. Z przepisów

tych wynika, że rozstrzygniecie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego

na wniosek dłużnika należy do kompetencji organu egzekucyjnego i nie jest w żaden sposób uzależnione od wyrażenia przez wierzyciela stanowiska w tym przedmiocie. Natomiast art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym administracji określa jedynie formę rozstrzygnięć i zajmowania przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowiska w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż zgłoszenie w piśmie z [...] października 2008 r. wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego nie obligowało wierzyciela do zajmowania stanowiska w tym przedmiocie, bowiem przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji kompetencje do rozpoznania takiego wniosku przyznały wyłącznie organowi egzekucyjnemu.

Należy podkreślić, że wbrew twierdzeniu kasatora, w powołanym w skardze kasacyjnej wyroku z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 191/09 Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił poglądu skarżącego, że w sytuacji, gdy wierzyciel nie znajduje podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na nie zaistnienie przesłanek określonych w art. 59 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym administracji, może, działając w oparciu o przepis art. 17 § 1

tej ustawy, odnieść się do tego wniosku. Zagadnienie to nie było przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, bowiem w skardze kasacyjnej nie sformułowano zarzutu naruszenia powyższych przepisów.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, za prawidłowe więc należy uznać stanowisko Sądu I instancji, że wierzycielowi nie przysługiwało uprawnienie do wyrażenia stanowiska w zakresie wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Był on zobowiązany w trybie art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odnieść się do zarzutów dłużnika zgłoszonych

w postępowaniu egzekucyjnym w oparciu o art. 33 tej ustawy i orzec jedynie w takim zakresie. Stąd też Sąd I instancji zasadnie uchylił zaskarżone postanowienie

i poprzedzające je postanowienie organu I instancji.

Mimo więc uwzględnienia części podnoszonych zarzutów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargą kasacyjną.