Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1399/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1, art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2107
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art. 15 zzs4 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 135, art. 145 par. 1, art. 134, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 156, art. 162 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 152 ze zn. 17,  ust. 1 i 3, art. 132 ze zn. 1 ust. 1 pkt 3 i 4, art. 245 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 49 poz 508
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic - Chojnacka Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędzia WSA Dorota Pawłowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 września 2021 r. sprawy ze skargi F. S.A. z siedzibą w T. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego oddala skargę


UZASADNIENIE

1 UZASADNIENIE

W dniu 25 października 2017 r. A. G. (prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "B." - dalej też jako "wnioskodawca", "zgłaszający" lub "uczestnik") złożył w Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej (dalej w skrócie także jako "organ", "Urząd" lub "UPRP") podanie o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy "PierniKarnia Starotoruńska" (zarejestrowany pod numerem zgłoszenia [...] – dalej też w skrócie jako "sporny znak") przeznaczony do sygnowania:

- towarów z klasy 30 stanowiących pierniki;

- usług z klasy 41, tj. w zakresie edukacji; publikowania książek; organizowania i prowadzenia warsztatów (szkolenia), organizowania wystaw z dziedziny kultury lub edukacji;

Sporny znak jest znakiem słowno-graficznym, na który składa się grafika brązowej karety, ciągniętej przez brązowego konia, obwiedzionych jasnobrązową i ciemnobrązową obwódką. W środku karety znajduje się czerwone serce. Poniżej karety znajduje się napis PierniKarnia Starotoruńska w kolorze brązowym. Napis jest dużych rozmiarów, zapisany stylizowaną czcionką, gdzie litery "p" i "k" w słowie "piernikarnia", jak i "s" i "k" w słowie "starotoruńska", zostały zapisane z dużej litery.

Z kolei w dniu 24 kwietnia 2018 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął sprzeciw wobec zgłoszenia znaku towarowego słowno-graficznego, wniesiony przez F. S. A. z siedzibą w T. (dalej także jako "wnoszący sprzeciw", "skarżąca" lub "spółka"). Jako podstawę prawną sprzeciwu skarżąca powołała art. 1321 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 776, dalej także jako "p.w.p."), wskazując, że dotyczy on wszystkich towarów, dla których został zgłoszony znak towarowy, w uzasadnieniu wykazując także na podobieństwo usług objętych wykazem znaku zgłoszonego z kl. 41, do usług zawartych w wykazie znaku wcześniejszego. Jako podstawę faktyczną wnoszący sprzeciw wskazał wcześniejsze prawa wynikające z ochrony znaków towarowych:

- znaku towarowego słownego PIERNIKARNIA TORUŃSKA o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 24.03.2004 r.), przeznaczonego do oznaczania m.in. usług w klasie 41: organizowanie konkursów, loterii, spektakli, koncertów, wystaw dziedziny kultury i edukacji, usługi muzealne, prowadzenie parków rozrywki;

- znaku towarowego słownego TORUŃSKIE PIERNIKI o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 14.08.2001 r.) przeznaczonego do oznaczania towarów w klasie 30, tj.: pierniki;

- znaku towarowego słownego TORUŃSKIE PIERNIKI o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 30.01.2007 r.), przeznaczonego do oznaczania m.in. towarów w klasie 30: pierniki, pierniki nadziewane, pierniki w glazurze, pierniki nadziewane w glazurze, pierniki w czekoladzie, pierniki nadziewane w czekoladzie, pierniki w masie czekoladopodobnej, pierniki nadziewane w masie czekoladopodobnej, wyroby cukiernicze; i usług w kl. 35: prowadzenie sklepów obejmujące sprzedaż następujących towarów: pierniki, pierniki nadziewane, pierniki w glazurze, pierniki nadziewane w glazurze, pierniki w czekoladzie, pierniki nadziewane w czekoladzie, pierniki w masie czekoladopodobnej, pierniki nadziewane w masie czekoladopodobnej, ciastka, ciastka w czekoladzie, ciastka w glazurze, herbatniki, herbatniki w czekoladzie, herbatniki w glazurze, wafle, wafle w czekoladzie, wafle przekładane, wafle przekładane w czekoladzie, wafle nadziewane, wafle nadziewane w czekoladzie, wyroby cukiernicze, doradztwo w zakresie organizowania i prowadzenia działalności gospodarczej, doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej, usługi w zakresie udzielania pomocy przy zarządzaniu przedsiębiorstwami handlowymi;

- znaku towarowego przestrzennego przedstawiającego karetę z piernika o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 29.04.2002 r.), przeznaczonego do oznaczania towarów w klasie 30, tj.: pierniki.

Wnioskodawca zakwestionował zasadność sprzeciwu a w toku postępowania strony podtrzymały swoje stanowisko.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. Urząd Patentowy RP - w punkcie 1 uznał sprzeciw wobec za zasadny w części dotyczącej wszystkich usług z klasy 41, tj.: usługi w zakresie edukacji; publikowanie książek; organizowanie i prowadzenie warsztatów (szkolenia), organizowanie wystaw z dziedziny kultury lub edukacji, w punkcie 2 oddalił sprzeciw w części dotyczącej wszystkich towarów z klasy 30, tj.: pierniki a w punkcie 3 przyznał skarżącej kwotę w wysokości 500 zł tytułem zwrotu kosztu postępowania w sprawie. Urząd uznał, iż w niniejszej sprawie w stosunku do usług z klasy 41 zachodzą oraz są spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki, wynikające z art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., wskazanego jako jedna z podstaw prawnych sprzeciwu, a zatem w tym zakresie uzasadnione jest podjęcie decyzji o uznaniu sprzeciwu za zasadny. Natomiast w pozostałym zakresie sprzeciw został oddalony z uwagi na brak ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd. Odnosząc się do zarzutu opartego na art. 1321 ust. 1 pkt 4 p.w.p. W ocenie Urzędu Patentowego RP wnoszący sprzeciw nie przedstawił żadnego materiału dowodowego, który mógłby zostać zweryfikowany pod względem zaistnienia przesłanek znaków renomowanych.

Zgłaszający we wniosku ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. wniósł o jej uchylenie w zakresie obejmującym pkt. 1, uznając za zasadne oddalenie przez Urząd sprzeciwu w części określonej w jej pkt. 2, tj. w części obejmującej wszystkie towary z klasy 30 - pierniki. Wniesiono również o uchylenie skarżonej decyzji w części określonej w pkt. 3 - odnośnie zwrotu części kosztów postępowania w wysokości 500 złotych przez zgłaszającego na rzecz skarżącej i obciążenie jej zwrotem opłaty podniesionej przez zgłaszającego od wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Skarżąca także złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., żądając jednakże uchylenia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej punktu 2 oraz rozstrzygnięcia w tym zakresie co do istoty sprawy, poprzez uznanie sprzeciwu za zasadny w części dotyczącej wszystkich towarów z klasy 30.

Z kolei pismem z dnia 10 listopada 2020 roku zgłaszający zrezygnował z ochrony usług ujętych w klasie 41, wnosząc jedynie o udzielenie prawa ochronnego w zakresie towarów z klasy 30 – pierników. W związku z powyższym pismem Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] listopada 2020 roku, działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej też jako "k.p.a.") umorzył postępowanie w sprawie zgłoszenia spornego znaku towarowego w części dotyczącej usług z klasy 41 objętych zgłoszeniem.

Następnie decyzją z dnia [...] lutego 2021 roku Urząd Patentowy RP, w punkcie pierwszym uchylił decyzję w części uznającej sprzeciw za zasadny, to jest w części dotyczącej wszystkich usług z klasy 41 tj.: usługi w zakresie edukacji; publikowanie książek; organizowanie i prowadzenie warsztatów (szkolenia), organizowanie wystaw z dziedziny kultury lub edukacji i umorzył postępowanie w uchylonej części dotyczącej wszystkich usług z klasy 41, w puncie drugim utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2019 roku - w części oddalającej sprzeciw wobec wszystkich towarów z klasy 30, (tj.: pierników); w punkcie trzecim uchylił decyzję w części przyznającej skarżącej od uczestnika kwotę w wysokości 500 zł tytułem zwrotu kosztu postępowania w sprawie i w tym zakresie zniósł koszty postępowania między stronami a w punkcie czwartym zniósł koszty postępowania w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Organ uznał, że materiał przedłożony przez skarżącą nie zawiera środków dowodowych mogących świadczyć o renomie przynależnych jej znaków, takich jak np. badania rynku i badania opinii publicznej, wyniki audytów, materiały stanowiące rankingi towarów oznaczanych danym znakiem, uzyskane przez znak towarowy certyfikaty i przyznane nagrody, raporty roczne przedsiębiorstw, dowody na wartość sprzedaży, obrotów, faktury i inne dokumenty handlowe, oczywiście wszystkie wymienione związane z danym znakiem towarowym; wydatki reklamowe, materiały promocyjne i reklamowe przeznaczone na promocje i reklamę znaku. Wśród tego rodzaju środków dowodowych mogą się również znaleźć artykuły prasowe i medialne, oświadczenia stron trzecich, wcześniejsze orzeczenia świadczące o egzekwowaniu renomowanego znaku towarowego na rynku. Wszystkie tego rodzaju dowody podlegają ocenie organu. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, zdaniem Urzędu, skarżąca nie przedstawiła żadnego materiału dowodowego, który mógłby zostać zweryfikowany pod względem zaistnienia przesłanek o których jest w mowa w normie, która określa przesłanki znaków renomowanych. W związku z powyższym Urząd uznał, że przesłanki z art. 1321 ust. 1 pkt 4 p.w.p. nie zostały spełnione.

Odnośnie zdefiniowania kręgu odbiorców przeciwstawionych sobie znaków organ zaznaczył, że sporny znak towarowy w obrębie kl. 30 został przeznaczony do sygnowania towarów stanowiących pierniki; tak samo jak znaki wcześniejsze: [...] TORUŃSKIE PIERNIKI, [...] TORUŃSKIE PIERNIKI, przestrzenny [...]. Zatem za krąg odbiorców należy uznać ogół społeczeństwa. Pierniki stanowią słodycze, które jako produkty spożywcze, adresowane są do ogółu niezależnie od wieku, płci, czy profesji. Tak więc odbiorcą tych towarów będzie modelowy konsument - stosunkowo dobrze poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozważny. Ponieważ mamy do czynienia z towarami spożywczymi, łatwo dostępnymi, zaspokajającymi podstawowe potrzeby i przystępnymi cenowo, Urząd uznał przeciętny poziom uwagi odbiorców. Urząd Patentowy RP stwierdził nadto identyczność towarów z zakresu kl. 30 w spornym znaku i w znakach [...] TORUŃSKIE PIERNIKI, [...] TORUŃSKIE PIERNIKI, przestrzennym [...]. Jednocześnie, mając na względzie, że wobec oznaczenia [...] PIERNIKARNIA TORUŃSKA, nie zachodzi podobieństwo towarów i usług, organ odstąpił od porównania tych znaków, uznając, że w tym przypadku nie dojdzie do kumulatywnego spełnienia wszystkich przesłanek wskazanych w art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p.

Urząd nie stwierdził przy tym ryzyka wprowadzenia w błąd w przypadku [...] i [...] TORUŃSKIE PIERNIKI i spornego oznaczenia, pomimo identyczności towarów (pierniki). Organ podkreślił bowiem, że identyczność towarów, nie kompensuje odmiennego ogólnego wrażenia, jakie wywierają oznaczenia zawarte w przeciwstawionych sobie znakach towarowych. Oznaczenia znacząco różnią się pod względem wizualnym oraz fonetycznym, i istnieje między nimi jedynie bardzo słabe powiązanie znaczeniowe. Urząd nie stwierdził także ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców w odniesieniu do przestrzennego znaku towarowego nr [...]. W ocenie Urzędu, różnice między oznaczeniami są tak dużego stopnia, iż nawet przy identyczności towarów, nie ma kompensacji bardzo niskiego stopnia podobieństwa oznaczeń, a znaki wywierają zupełnie odmienne ogólne wrażenie.

We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2021 r., skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 1321 ust. 1 pkt 3 i 4 p.w.p. a także art. 6, art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot kosztów postępowania.

Skarżąca podkreśliła, że skoro w momencie wydania przez organ decyzji w dniu [...] sierpnia 2019 r. uczestnik ubiegał się o ochronę dla usług z klasy 41, nie mogła być ona objęta wadą bezprzedmiotowości. Co więcej, również po rezygnacji zgłaszającego z ubiegania się o ochronę dla usług z klasy 41, decyzja nie stała się bezprzedmiotowa. Ustalenia Urzędu Patentowego RP, w tej sprawie mogą mieć znaczenie dla innych spraw, takich jak używanie, pomimo braku ochrony, przedmiotowego znaku towarowego dla usług w klasie 41, czy też ponowne dokonanie zgłoszenia znaku identycznego z przedmiotowym dla towarów w klasie 41. Nadto, zdaniem skarżącej, napis PIERNIKARNIA STAROTORUŃSKA będzie sugerował, że wytwarza się w niej TORUŃSKIE PIERNIKI. Twierdzenie organu o tym, że znak towarowy [...] odnosi się do S., a nie do T. nie znajduje potwierdzenia w faktach. S. jest wsią położoną w powiecie [...]. Nazwa pochodzi od faktu pierwotnego lokowania miasta T. w 1233 roku. Miasto zostało przeniesione do obecnej lokalizacji już w 1236 roku. W związku z tym przeciętny odbiorca nie posiada wiedzy na temat istnienia miejscowości o nazwie S. Zgłaszający znak towarowy posługiwał się firmą G. po T., a nie po S. W miejscowości S. nie zachowały się żadne zabytki, które można zwiedzać. Siedzibą zgłaszającego był i jest T. Zgłaszający nie posiada siedziby ani dodatkowego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w S. Twierdzenie o tym, że przedmiotowy znak towarowy odnosi się do S. prowadzi do wystąpienia bezwzględnej przesłanki odmowy udzielenia prawa ochronnego opisanej w art. 1291 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo własności przemysłowej, którą należało zastosować z urzędu. Nie udziela się bowiem prawa ochronnego na oznaczenie, które ze swej istoty może wprowadzić w błąd, w szczególności co do pochodzenia geograficznego towaru. Urząd Patentowy RP, na etapie badania przesłanek bezwzględnych uważał, że znak odnosi się do T., a na etapie postępowania sprzeciwowego zmienił zdanie i uznał, że odnosi się do S. W związku identycznością towarów oraz licznymi podobieństwami pomiędzy spornym znakiem i znakami skarżącej, istnieje wysokie prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd odbiorców, chociażby przez skojarzenie znaku przedmiotowego z wcześniej zarejestrowanymi znakami towarowymi.

Urząd Patentowy RP w swej odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że przedmiotowa sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 sierpnia 2021 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Poza brakiem udziału stron w samym posiedzeniu, na którym zapada wyrok, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a.").

Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zaznaczyć należy, że skarżona decyzja została wydana w postępowaniu, które toczyło się w oparciu o uregulowania Rozdziału 42 Działu I Tytułu VII p.w.p. – Postępowanie w sprawie sprzeciwu. Postępowanie to toczy się po ogłoszeniu o zgłoszeniu znaku towarowego i w zakresie wskazanym w sprzeciwie (art. 15217 ust. 1 i 3 p.w.p.).

Podstawę materialnoprawną sprzeciwu oraz kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 1321 ust. 1 pkt 3 i 4 p.w.p.

I tak, w myśl art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo własności przemysłowej, nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy, jeżeli jest on identyczny lub podobny do renomowanego znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla jakichkolwiek towarów, jeżeli używanie zgłoszonego znaku bez uzasadnionej przyczyny mogłoby przynieść zgłaszającemu nienależną korzyść lub być szkodliwe dla odróżniającego charakteru bądź renomy znaku wcześniejszego.

Podkreślenia wymaga, że renoma oznacza ogół pozytywnych wyobrażeń konsumentów o oznaczonych nim wyrobach. Za przesłankę uznania znaku towarowego za renomowany traktuje się znajomość znaku przez znaczącą część klientów (tak wyrok ETS z 14 września 1999 r. w sprawie General Motors, C - 375/97; wyroki Sądu Pierwszej Instancji z 13 grudnia 2004 r. w sprawie El Corte Ingles, T - 8/03 i z 25 maja 2005 r. w sprawie SPA Finders, T - 67/04 oraz decyzja OHIM z 17 kwietnia 2009 r. Nr 780 256 w sprawie Tosca). W tych orzeczeniach przyjmuje się, że testem na renomę znaku towarowego jest znacząca znajomość znaku, a ponadto udział znaku towarowego w rynku, intensywność oraz geograficzny zasięg jego używania, intensywność kojarzenia towarów z tym znakiem, wielkość nakładów poniesionych na reklamę i promocję znaku. Chodzi przy tym o renomę w kraju, w którym wystąpiono o ochronę.

Co istotne, to wnoszący sprzeciw dla wykazania renomy przeciwstawionego znaku powinien przedstawić dowody wskazujące na: znajomość znaku wśród znacznej części odbiorców, na stosunkowo wysoki udział w rynku, miejsce w rankingach dotyczących pozycji i wartości znaku, intensywne używanie znaku, długoletnie używanie i jego zasięg, znaczącą wielkość sprzedaży (liczbę sprzedanych sztuk) oraz wysokość obrotów (całkowitą roczną wartość sprzedaży w poszczególnych latach), znaczne nakłady na reklamę i promocje (także w poszczególnych latach), prowadzone liczne kampanie reklamowe (m.in. telewizyjne, prasowe o zasięgu ogólnokrajowym) oraz uzyskane nagrody i certyfikaty, a także korzystanie ze znaku na podstawie udzielonych licencji, merchandisingu i sponsoringu, jak i innych wskazanych wyżej dowodów (p. Kondrat Mariusz (red.), Prawo własności przemysłowej. Komentarz, Opublikowano: WKP 2021).

Tymczasem skarżąca w swym sprzeciwie, podkreślając, że znaki towarowe "Toruńskie pierniki" są znakami renomowanymi, uzasadniła swe twierdzenie poprzez powołanie się na liczne publikacje, wprost wskazując na:

- [...] - w rozdziale "znane marki produkowane w T." wskazano TORUŃSKIE PIERNIKI,

- [...]- wskazano, że marka TORUŃSKIE PIERNIKI znajduje się na 19. miejscu w Polsce pod względem rozpoznawalności u konsumenta, wliczając w to wszystkie marki wszystkich branż,

- [...] - wskazano, że pierniki wypiekane są w T. i przytoczono nazwę TORUŃSKIE PIERNIKI,

- jednym z oddziałów Muzeum Okręgowego w T. jest Muzeum T. - powstałe w dawnej fabryce pierników przy współpracy F. S.A.,

- na wielu stronach poświęconych turystyce umieszczane są informacje o TORUŃSKICH PIERNIKACH jako o jednej z najważniejszych atrakcji T. (wyszukiwanie "toruńskie pierniki" w Google),

- liczne legendy o toruńskich piernikach:

[...]

[...]

[...]

[...].

Organ w zaskarżonej decyzji, po dokonaniu analizy powyższego materiału dowodowego (strony od 9 do 13), doszedł do wniosku, że nie świadczy on o renomie. Organ podkreślił, że w istocie środki dowodowe ograniczają się do wskazania linków do stron internetowych, które w głównej mierze zawierają ogólne informacje na temat tradycji związanych z wypiekiem i produkcją [...] pierników i nie definiują źródła pochodzenia pierników. Zdaniem Sądu należy w powyższym zakresie przyznać rację organowi. Skarżąca bowiem, poza wskazaniem linków do publikacji (między innymi w "Wikipedii") lub filmów w serwisie "[...]" nie przedłożyła żadnych, wymaganych dla wykazania renomy przysługujących jej znaków dowodów, z których wynikałby stopień znajomości znaku wśród relewantnego kręgu klientów, zakres i intensywność reklamy towarów oznaczonych znakiem, jakość tych towarów oraz wartość znaku. Brak jest w materiale przedłożonym przez skarżącą opracowań obejmujących badania rynku i badania opinii publicznej, wyników audytów, materiałów przedstawiających rankingi towarów oznaczanych znakiem "Toruńskie pierniki", uzyskanych przez nie certyfikatów, nagród branżowych, dowodów obrazujących wartość sprzedaży towarów sygnowanych przeciwstawionymi znakami (faktury i inne dokumenty handlowe), czy też wydatków reklamowych, przeznaczone na promocje i reklamę wspomnianych znaków. Skoro skarżąca nie przedstawiła żadnego materiału dowodowego, świadczącego o renomie znaków towarowych przeciwstawionych spornemu znakowi, zasadnie UP RP uznał, że nie wykazała tym samym przesłanek, o których jest w mowa w art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo własności przemysłowej.

Z kolei, w myśl drugiego z przywołanych przez skarżącą, jako podstawa sprzeciwu, przepisu, czyli art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo własności przemysłowej, nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy, jeżeli jest on identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielone zostało prawo ochronne z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Jak wynika z treści tego przepisu dla wypełnienia jego dyspozycji konieczne jest spełnienie łącznie następujących przesłanek:

- identyczności lub podobieństwa towarów do oznaczania których znaki te są przeznaczone;

- identyczności lub podobieństwa znaków towarowych;

- ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów lub usług oznaczonych tymi znakami.

Uwzględniając powyższe, Sąd zgadza się z organem, że z porównania towarów sygnowanych przeciwstawionymi sobie znakami PierniKarnia Starotoruńska oraz [...] TORUŃSKIE PIERNIKI, [...] TORUŃSKIE PIERNIKI, i przestrzennego [...], wynika, że zostały one przeznaczone do oznaczania identycznych towarów w klasie 30. Natomiast, z uwagi na ograniczenie przez uczestnika żądanej ochrony ze spornego znaku, do towarów z klasy 30 oznaczonych jako "pierniki", nie zachodzi ani identyczność, ani podobieństwo w zakresie sygnowanych nim towarów z wykazem towarów i usług chronionych przeciwstawionym mu oznaczeniem PIERNIKARNIA TORUŃSKA o numerze [...]. To ostatnie bowiem przeznaczone zostało do oznaczania m.in. usług w klasie 41: organizowanie konkursów, loterii, spektakli, koncertów, wystaw z dziedziny kultury i edukacji, usługi muzealne, prowadzenie parków rozrywki.

W konsekwencji zasadnym było dokonanie przez organ analizy podobieństwa spornego znaku z dwoma znakami słownymi TORUŃSKIE PIERNIKI o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 14.08.2001 r.) i TORUŃSKIE PIERNIKI o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 30.01.2007 r.) oraz znakiem towarowym przestrzennym, przedstawiającym karetę z piernika o numerze [...] (z datą pierwszeństwa 29.04.2002 r.). Podkreślenia wymaga, że zgodnie ze stanowiskiem wyrażanym w doktrynie oraz orzecznictwie oznaczenia powinny być oceniane jako całość, gdyż sama powtarzalność wyodrębnionych elementów lub zbieżność członów oznaczeń nie musi determinować stworzenia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd (wyrok SN z 11.03.1999 r. III RN 136/98, wyrok NSA z 12.05.2003 r. sygn. akt. II SA 1486/02). Dlatego też przy ocenie podobieństwa znaków towarowych należy zwrócić uwagę na proporcje w sile odróżniającej poszczególnych elementów, a także ich oryginalność i sposób postrzegania, miejsce w znaku i kontekst w jakim poszczególne elementy zostały użyte. W świetle art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. przedmiotem oceny podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń jest określony znak, jako integralna całość, co jest uzasadnione percepcją przeciętnego konsumenta, który zwykle postrzega znak towarowy, jako całość.

Sąd nie podzielił przy tym zarzutów skargi, kwestionujących ocenę podobieństwa znaków przeprowadzoną przez Urząd Patentowy RP. Zdaniem Sądu ocenę podobieństwa oznaczeń, organ przeprowadził zgodnie z ustaloną praktyką, czyli z uwzględnieniem wszystkich koniecznych elementów tejże analizy w płaszczyznach – znaczeniowej, wizualnej (graficznej) i fonetycznej oraz koncepcyjnej, którą następnie poddał całościowej analizie z punktu widzenia zdefiniowanego powyżej przeciętnego odbiorcy.

Przede wszystkim UP RP prawidłowo zwrócił uwagę na rozbudowaną i wystylizowaną grafikę spornego znaku, ewidentnie wyróżniającą ten znak zarówno od słownych znaków "Toruńskie pierniki" (pozbawionych jakiejkolwiek warstwy wizualnej), jak i od przestrzennego znaku towarowego [...]. W tym drugim przypadku przeciwstawiony spornemu oznaczeniu, znak przestrzenny, pomimo, że w ogólnej koncepcji odwołuje się do przedstawienia karety i zaprzęgniętego do niej konia, to istotnie różni się od znaku spornego. Otóż przysługujący skarżącej znak [...], odtwarza wprost figurę piernika, z wynikającymi z tego konsekwencjami w postaci częściowego zamazania wizerunku. Tymczasem w spornym znaku uwypuklone są bardzo wyraźnie szczegóły wizerunku karety i konia, w tym nawet odwzorowujące elementy składowe koła czy osie pojazdu. Ewidentnie zatem rozbudowana grafika spornego znaku, nie wykazuje podobieństwa do przeciwstawionego mu znaku przestrzennego w sposób konfuzyjny dla odbiorców. Zasadnie tym samym skonstatował organ, że uważny i dobrze poinformowany odbiorca z łatwością odróżni znak towarowy w postaci trójwymiarowego obiektu cukierniczego, o słabej, jako kształt towaru - wypieku, zdolności odróżniającej, od dwuwymiarowego znaku towarowego, w którym uwagę przyciąga zarówno stylizowany napis PierniKarnia Starotoruńska, jak i delikatny rysunek karety zaprzęgniętej w konia, mającej charakter bajkowej ilustracji z widocznym czerwonym sercem.

Z kolei co do oceny podobieństwa w warstwie słownej, znaku spornego i obu znaków słownych "Toruńskie pierniki", Sąd zgadza się z organem, że istotnie znaki skarżącej cechują się słabą zdolnością odróżniającą, odwołując się do rodzaju towaru i jego pochodzenia geograficznego. Warto w tym miejscu podkreślić, że rejestracja znaków z tym samym elementem, na rzecz różnych podmiotów dla analogicznych towarów/usług jest traktowana w orzecznictwie jako potwierdzenie, iż ten element jest wykorzystywany dla takich towarów/usług na rynku i w konsekwencji - jako element bardzo słaby - nie może powodować niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd co do pochodzenia towarów (zob. przykładowo wyrok SPI z dnia 9 kwietnia 2003 r. w sprawie T-224/01, Durferrit/OHIM- Kolene (NU-TRIDE), pkt 50). Tymczasem, na gruncie niniejszej sprawy, słowa "starotoruńska" i "toruńskie" nawiązują po prostu do miasta T. Z kolei oznaczenia, które zawierają elementy opisowe, konotacje czy tylko skojarzenia dotyczące przeznaczenia, właściwości lub funkcji towaru nim oznaczonego, to oznaczenia słabe, które muszą tolerować współistnienie znaków bliskich (podobnych). Każdy ma bowiem prawo używać takich elementów znaku. W konsekwencji znaki słabe są chronione w zakresie szczególnej formy przedstawieniowej, użytej jako całość. Znak słaby, oscylujący na granicy banału, musi tolerować współistnienie znaków bliskich. (U. Promińska, Ustawa o znakach towarowych, Wydawnictwo prawnicze PWN, Warszawa 1998, s. 42). Uwzględniając powyższe, zgodzić należy się z organem, że porównywane znaki są do siebie podobne w stopniu niskim, na co mają wpływ charakterystyczne różnice. Po pierwsze, w spornym znaku nie inkorporowano wprost oznaczenia TORUŃSKIE PIERNIKI, a UP RP słusznie zauważa, że dopiero całość tego wyrażenia, utworzonego z elementów o charakterze informacyjnym, jest przedmiotem ochrony. Oczywista przy tym, jest różnica w wymowie elementu słownego spornego znaku i znaków mu przeciwstawionych. Abstrahując natomiast od kwestii świadomości u konsumentów istnienia miejscowości S., ewidentnie słowo "starotoruńskie" budzi wprost konotację ze związaną z T. tradycją wypieku pierników, co odróżnia sporny znak od przeciwstawionych mu znaków słownych. W tej sytuacji, nawet przy identyczności towarów, przeciwstawione sobie znaki wywierają zupełnie odmienne ogólne wrażenie.

Reasumując, zdaniem Sądu, za bezzasadne należało uznać podniesione w skardze zarzuty. Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego jak też przepisów procesowych, w szczególności zarzucanej mu w skardze braku podstawy prawnej do uchylenia decyzji z [...] sierpnia 2019 roku, w części uznającej sprzeciw za zasadny, to jest w części dotyczącej wszystkich usług z klasy 41 tj.: usługi w zakresie edukacji; publikowanie książek; organizowanie i prowadzenie warsztatów (szkolenia), organizowanie wystaw z dziedziny kultury lub edukacji i umorzenia w tym zakresie postępowania.

Zgodnie bowiem z art. 245 ust. 1 p.w.p. w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy wydaje decyzję, w której:

1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo

2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo części i w tym zakresie rozstrzyga co do istoty sprawy, albo

3) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo części i w tym zakresie umarza postępowanie w sprawie, albo

4) umarza postępowanie w części, a w pozostałym zakresie utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję lub uchyla zaskarżoną decyzję i rozstrzyga co do istoty sprawy, albo

5) umarza postępowanie.

Zatem w sytuacji, w której uczestnik zrezygnował z ubiegania się o ochronę spornego znaku w zakresie usług z kl. 41 i umorzenia przez Urząd Patentowy postępowania zgłoszeniowego, co do ww. usług, organ w ramach postępowania sprzeciwionego prawidłowo uchylił swą decyzję z dnia [...] sierpnia 2019 roku w części rozstrzygającej merytorycznie co do zasadności sprzeciwu w odniesieniu do usług z kl. 41 i umorzył postępowanie sprzeciwowe. W chwili wydawania skarżonej decyzji postępowanie to stało się bowiem bezprzedmiotowe. Odnośnie postulowanej w skardze konieczności zastosowania przez organ instytucji stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, podkreślić należy, że, jak wskazuje się w orzecznictwie, uprawnienie organu administracji do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, na podstawie art. 162 § 1 k.p.a., przysługuje tylko wtedy, kiedy nie toczy się postępowanie odwoławcze (p. wyrok NSA sygn. akt SA/Wr 335/89).

Reasumując, zdaniem Sądu, organ wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z rozpoznawaną sprawą oraz ocenił przedstawione przez strony twierdzenia w granicach przysługującej mu swobodnej oceny dowodów i w granicach obowiązującego prawa. Stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy uzasadnił przy tym w sposób odpowiadający wymaganiom statuowanym w art. 107 § 3 k.p.a.

Z przytoczonych wyżej powodów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.