Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 2137/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Ispr./ Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia NSA Marek Gorski Protokolant: Hanna Tarnawska po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 2 października 2002 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę 1415 zł (tysiąc czterysta piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

3 I SA/Gd 2137/02

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego z dnia 01.09.1999 r. za nieprawidłowe i uznania za dłużników G. J. i W. P..

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazał, że na podstawie zgłoszenia celnego z dnia 01.09.1999 r. Dyrektor Urzędu Celnego objął procedurą dopuszczenia do obrotu używany samochód osobowy marki NISSAN ALMERA wyprodukowany w 1996 r. Towar do odprawy celnej w imieniu G. J. zgłosił W. P. na podstawie notarialnie poświadczonego upoważnienia udzielonego przez G. J.. Wobec towaru zastosowano stawkę celną obniżoną UE na podstawie deklaracji o preferencyjnym unijnym pochodzeniu towaru zawartej na rachunku nr [...] z dnia 17.08.1999 r. załączonej do zgłoszenia celnego.

W ramach weryfikacji przeprowadzonej przez niemieckie władze celne w trybie art. 3Z Protokółu Nr 4 do Układu Europejskiego, przy piśmie z dnia 09.01.2002 r. przekazano do Głównego Urzędu Ceł w W. wynik kontroli przeprowadzonej u eksportera. Z pisma Głównego Urzędu Celnego w S. wynika, iż deklaracja pochodzenia na ww. umowie kupna - sprzedaży nie została złożona przez eksportera towaru. Dlatego też niemieckie władze celne w przypadku przedmiotowego pojazdu nie mogły potwierdzić pochodzenia pojazdu zgodnie z Protokółem Nr 4 Konwencji pomiędzy Wspólnotą Europejską a Polską. Ujawnienie tych faktów stało się dla organu celnego I instancji podstawą do wszczęcia postępowań w sprawie, które zakończyło się wydaniem w dniu 14.06.2002 r. decyzji. W decyzji tej Naczelnik Urzędu Celnego uznał zgłoszenie celne z dnia 01.09.1999 r. za nieprawidłowe w części zastosowanej stawki celnej i określił kwotę wynikającą z długu celnego z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej w wysokości 35% min 1250 EUR/szt., naliczając odsetki wyrównawcze zgodnie z przywołanym rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania. Jednocześnie Dyrektor Urzędu Celnego uznał G. J. oraz W. P. za dłużników solidarnych.

Pismem z dnia 30.06.2002 r. W. P. odwołał się od powyższej decyzji, zarzucając jej rażące naruszenie art. 133 i 134 Ordynacji podatkowej w związku z art. 209 § 3 Kodeksu celnego przez przyjęcie, iż jest stroną w postępowaniu celnym, na której ciąży dług celny.

Ponadto wystąpił o uchylenie ww. decyzji w części dotyczącej uznania skarżącego za osobę, na której ciąży dług celny oraz o umorzenie sprawy w tym zakresie.

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Dyrektor Izby Celnej podniósł, że zgodnie z art. 64 § 3 Kodeksu celnego, jeżeli składane zgłoszenie nie odpowiada wymogom formalnym określonym w § 1 i § 2, organ celny odmawia jego przyjęcia, wskazując przyczyny odmowy w formie pisemnej. Ponieważ złożone przez zgłaszającego zgłoszenie celne odpowiadało wymogom art. 64 § 1 i § 2 Kodeksu celnego, organ celny przyjął niniejsze zgłoszenie.

Przepis art. 70 § 1 Kodeksu celnego daje jednak organom celnym, po przyjęciu zgłoszenia celnego, prawo dokonania jego weryfikacji.

W przedmiotowej sprawie Dyrektor Urzędu Celnego dokonał kontroli zgłoszenia celnego z dnia 01.09.1999 r. zgodnie z art. 83 § 1 Kodeksu celnego i pismem z dnia 17.05.2001 r. zwrócił się do Głównego Urzędu Ceł w W. z wnioskiem o przekazanie celem weryfikacji deklaracji o preferencyjnym unijnym pochodzeniu towaru naniesionej na umowie kupna - sprzedaży załączonej do zgłoszenia, albowiem po rozkodowaniu numeru nadwozia samochodu stwierdzono, iż został on wyprodukowany w Japonii.

Główny Urząd Celny w S. w piśmie z dnia 09.01.2002 r. stwierdził, iż deklaracja pochodzenia na ww. fakturze nie została złożona przez eksportera towaru i nie potwierdził unijnego pochodzenia pojazdu zgodnie z Protokółem Nr 4.

Tak więc przeprowadzona na zasadach art. 83 Kodeksu celnego oraz art. 32 Protokółu Nr 4 weryfikacji dowodu pochodzenia okazała się negatywna, tzn. ujawniła stan faktyczny i prawny odmienny od zadeklarowanego w zgłoszeniu celnym.

W świetle uzyskanego materiału dowodowego, a w szczególności wyników dochodzenia niemieckich służb celnych Dyrektor Urzędu Celnego postanowieniami z dnia 19.02.2002 r. wszczął z urzędu postępowanie wobec G. J. oraz W. P., którego przedmiotem było ustalenie prawidłowości przedmiotowego zgłoszenia celnego.

Następnie w pismach z dnia 12.03.2002 r. oraz z dnia 27.02.2002 r. organ celny poprosił G. J. oraz W. P. o wyjaśnienie okoliczności nabycia przedmiotowego samochodu.

W piśmie z dnia 11.03.2002 r. W. P. oświadczył, że prowadzi działalność gospodarczą, której przedmiotem jest między innymi transport. Czasami działając w imieniu klienta podejmuje się zgłosić do odprawy samochód. W. P. wraz z G. J. udał się do Niemiec po odbiór samochodu. Jak wynika z pisma

W. P. widział jak G. J. złożył podpis na fakturze zakupu oraz jak eksporter nanosił na fakturze podpis pod deklaracją o unijnym pochodzeniu towaru.

Oświadczenie W. P. zaprzecza zatem informacji niemieckich władz celnych, z której jednoznacznie wynika, że eksporter nie złożył deklaracji na fakturze zakupu. Analizując fakturę zakupu nr [...] nie stwierdzono również na niej podpisu G. J..

Art. 83 § 3 Kodeksu celnego stanowi, iż jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane. W myśl art. 13 § 1 ustawy Kodeks celny cła określane są na podstawie taryfy celnej lub innych środków taryfowych. Zgodnie zaś z art. 13 § 3 pkt 4 Kodeksu celnego taryfa celna obejmuje obniżone stawki celne określone w umowach zawartych przez Rzeczypospolitą Polską z niektórym i krajami lub grupami krajów. Stawki te stosowane są na wniosek zgłaszającego, o ile towary do których się to odnosi, spełniają warunki do ich zastosowania. Zastosowanie tych stawek może nastąpić retrospektywnie, o ile zostaną spełnione warunki określone przepisami prawa, w tym umowami międzynarodowymi (art. 13 § 4 op. cit. ustawy).

Obowiązujące w dniu dokonania zgłoszenia celnego przepisy ust. 5 Postanowień wstępnych do Taryfy celnej (A. Stawki celne) stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej oraz postanowienia art. 13 i art. 16 Protokółu Nr 4 do Układu Europejskiego zmienionego Porozumieniem między Rzeczypospolitą Polską a Wspólnotami Europejskimi, podpisanym w Brukseli dnia 24 czerwca 1997 r. wprowadzają możliwość stosowania stawek celnych obniżonych w przypadku jednoczesnego spełnienia następujących warunków:

– towar pochodzi z państwa członkowskiego Wspólnoty w rozumieniu postanowień Protokółu Nr 4,

– pochodzenie towaru zostało udokumentowane prawidłowo sporządzonym świadectwem przewozowym EUR 1 lub deklaracją na fakturze,

– spełniony został warunek bezpośredniego przywozu towaru do Polski.

Niedopełnienie chociażby jednego z powyższych warunków wyklucza zastosowanie stawki celnej obniżonej.

Stosownie do postanowień przepisu art. 16 Protokółu Nr 4 do Układu Europejskiego produkty pochodzące ze Wspólnoty korzystają w imporcie do Polski z postanowień Umowy pod warunkiem przedłożenia jako dowodu pochodzenia:

– świadectwa przewozowego EUR 1 lub

– deklaracji złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innych dokumencie handlowym.

Ustalenia niemieckich władz celnych potwierdzające, że deklaracja zamieszczona na umowie kupna - sprzedaży załączanej do zgłoszenia celnego nie została złożona przez eksportera jak również potwierdzenie, iż przedmiotowy samochód nie jest towarem pochodzącym w rozumieniu Protokółu Nr 4 do Układu Europejskiego spowodowały, iż brak jest podstaw do zastosowania wobec niniejszego samochodu obniżonej stawki celnej. Skoro towar nie ma preferencyjnego unijnego pochodzenia, nie może korzystać w obrocie handlowym między Polską i Unią Europejską z postanowień umowy międzynarodowej i winien zostać dopuszczony do obrotu na zasadach ogólnych.

W tym stanie rzeczy dalsze postępowanie organu celnego sprowadziło się do ustalenia prawidłowej stawki celnej dla towaru objętego procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym na podstawie zgłoszenia celnego nr jw. z dnia 01.09.1999 r.

W rozpatrywanej sprawie kraj pochodzenia - Japonia - został ustalony przez organ celny I instancji na podstawie trwałego oznaczenia zamieszczonego w nadwoziu samochodu (kod VIN).

W opinii Dyrektora Izby Celnej zgromadzone przez Naczelnika Urzędu Celnego dokumenty uzasadniają zastosowanie wobec sprowadzonego samochodu autonomicznej stawki celnej.

Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu W. P. odnośnie rzetelności weryfikacji przeprowadzonej przez niemieckie władze celne, Dyrektor Izby Celnej zauważył, iż w przedmiotowej sprawie tamtejsze władze celne jednoznacznie potwierdziły, że nie mogą potwierdzić unijnego preferencyjnego pochodzenia przedmiotowego samochodu. Tak sformułowana odpowiedź w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości potwierdza, iż towar nie posiada preferencyjnego pochodzenia z Unii Europejskiej wymaganego dla zastosowania obniżonych stawek UE. Mając na uwadze, iż weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z postanowieniami Protokółu Nr 4 do Układu Europejskiego przez upoważnione do tego władze celne kraju eksportu i stanowi ona jedyny i usankcjonowany prawem dowód tego co zostało w niej potwierdzone. Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż w zakresie stosowania wyjątków od zasady powszechności cła, w tym stosowania obniżonych stawek celnych, środki dowodowe dotyczące dokumentowania pochodzenia towarów zostały ograniczone do form określonych umową międzynarodową, którą w przedmiotowej sprawie jest Układ Europejski. Wiarygodność dowodów pochodzenia można zaś podważyć jedynie w drodze urzędowej weryfikacji dokonanej w trybie art. 32 Protokółu Nr 4. Możliwość ustalenia, czy towar posiada rzeczywiście preferencyjne unijne pochodzenie leży tylko i wyłącznie w gestii władz celnych kraju eksportu. Oznacza to, iż żaden inny dokument nie może skutecznie podważyć stanowiska niemieckich władz celnych z mocy prawa wyposażonych w kompetencję dotyczącą urzędowego zbadania okoliczności faktycznych i wydania orzeczenia o prawomocności dowodu pochodzenia. Należy również podkreślić, iż przepisy Protokółu Nr 4 nie wymagają uzasadnienia wyniku weryfikacji, ani wskazania przez władze celne weryfikujące, według jakich zasad i w oparciu o jakie przepisy prawa wewnętrznego prowadziły weryfikację.

Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, mając na uwadze treść art. 32 pkt 5 Protokółu Nr 4 należy stwierdzić, iż wyniki weryfikacji nadesłane przez niemieckie władze celne spełniają podane w tym artykule kryteria tzn. wynika z nich jednoznacznie, iż deklaracja nie została sporządzona przez eksportera, zaś sam samochód nie posiada statusu towaru pochodzącego ze Wspólnoty.

Dyrektor Izby Celnej podkreślił, iż nie jest zadaniem organów celnych dociekanie kto sfałszował dokument potwierdzający pochodzenie towaru, eksporter czy też importer. Faktem jest, iż zgłaszając towar do odprawy celnej posłużono się sfałszowaną deklaracją potwierdzającą preferencyjne unijne pochodzenie towaru. Jeżeli zaś chodzi o zarzut dotyczący uznania W. P. za dłużnika solidarnego, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił co następuje.

W myśl art. 262 Kodeksu celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Zgodnie z art. 209 § 1 Kodeksu celnego dług celny w przywozie powstaje w wypadku:

1) dopuszczenia do obrotu towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym,

2) objęcia towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym procedurą odprawy czasowej, z częściowym zwolnieniem od cła,

§ 2. Dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego,

§ 3. Dłużnikiem jest zgłaszający. W wypadku przedstawicielstwa pośredniego, o którym mowa w art. 253 § 1 pkt 2 dłużnikiem jest również osoba, na rzecz której składane jest zgłoszenie celne. Jeżeli zgłoszenie celne o objęcie towaru procedurą, o której mowa w § 1, zostało sporządzone na podstawie nieprawdziwych danych, co spowodowało, że należności celne przywozowe nie zostały pobrane lub zostały pobrane w kwocie niższej niż prawnie należna, osoby, które dostarczyły danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że dane te są nieprawdziwe zostają uznane za dłużników.

Przywołany wyżej przepis § 3 określa krąg osób, które są dłużnikami lub które mogą zostać uznane za dłużników w rozumieniu prawa, a mianowicie mogą nimi być: zgłaszający, osoba na rzecz której jest składane zgłoszenie celne, jak również osoby, które dostarczyły danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia i które wiedziałyby lub przy zachowaniu należytej staranności mogłyby się dowiedzieć, że dane są nieprawdziwe.

Jednocześnie art. 221 Kodeksu celnego stanowi, iż w przypadku jeżeli do tego samego długu celnego występuje kilku dłużników, o których mowa w art. 209 § 3, art. 210 § 3, art. 211 § 3, art. 212 § 3, art. 213 § 4 i 5, art. 217 § 3, art. 218 § 3, art. 219 § 3, art. 224 § 3, są oni solidarnie zobowiązani do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, iż W. P.:

– w ramach uzyskanego pełnomocnictwa przywiózł do Polski i zgłosił do odprawy celnej w, imieniu G. J. używany samochód osobowy marki NISSAN ALMERA, załączając umowę kupna - sprzedaży zawierającą deklarację".9 preferencyjnym unijnym pochodzeniu towaru, złożoną przez osobę nieupoważnioną,

– w polu 10 b Deklaracji Wartości Celnej (DWC) złożył podpis pod oświadczeniem o następującej treści: "Świadomy odpowiedzialności karnej, wynikającej z art. 233 Kodeksu karnego oświadczam, że dane zawarte w Deklaracji Wartości Celnej są prawdziwe i kompletne oraz poświadczam autentyczność i prawdziwość dołączonych dokumentów. Zobowiązuję się do dostarczenia - jeśli to będzie wymagane dodatkowych informacji i dokumentów służących do ustalenia wartości celnej przywiezionych towarów".

W opinii Dyrektora Izby Celnej zostały więc spełnione w stosunku do W. P. warunki wymienione w art. 209 § 3 Kodeksu celnego pozwalające do uznania jego za dłużnika. Z przepisu tego wynika bowiem, iż osoba która dostarczyła danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia celnego i która wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że dane te są nieprawdziwe, staje się z mocy prawa dłużnikiem w momencie zaistnienia przewidzianych w ustawie okoliczności. Oznacza to, iż W. P. zasadnie został uznany przez Dyrektora Urzędu Celnego za solidarnego dłużnika wraz z G. J..

Skargę na powyższą decyzję wniósł W. P.. Zarzucając decyzją I i II instancji rażące naruszenie art. 133 i 134 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 209 § 3 Kodeksu celnego - przez przyjęcie, że skarżący jest stroną w postępowaniu na której ciąży dług celny, W. P. wniósł o uchylenie decyzji w części dotyczącej uznania skarżącego za osobę na której ciąży dług celny.

W uzasadnieniu skargi W. P. wskazał na treść przepisu art. 209 § 3 Kodeksu celnego oraz art. 6 i 7 Kodeksu cywilnego. Z tych przepisów, zdaniem skarżącego wynika, że w rozpatrywanej sprawie ciężar udowodnienia stronie działania ze świadomością, że dostarczone przez nią dokumenty są fałszywe spoczywa na organie celnym. Tymczasem dowód przeprowadzony przez organ celny w tym kierunku całkowicie chybiony i w żadnym wypadku, nie może stanowić dowodu na to, że skarżący wiedział lub przy dochowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć, że dostarczone, przez niego dokumenty są fałszywe.

Ten dowód, zdaniem organu celnego, to okoliczność, że: " (...) P. wielokrotnie dokonywał transakcji zakupu samochodu za granicą, w związku z czym można założyć, że nie jest nowicjuszem jeżeli chodzi o znajomość branży samochodowej. Będąc w kraju eksportera miał również możliwość ustalenia pochodzenia w niemieckim urzędzie celnym. Ponadto poinformował w swym piśmie z dnia 11.03.2002 r. o fakcie naniesienia podpisu na fakturze zakupu przez G. J.". Kwestię podpisu na fakturze skarżący szczegółowo wyjaśnił w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. Podnosząc zarazem, że z prowadzonego postępowania jednoznacznie wynika, że organowi celnemu nie zależało na wyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności chodzi o brak reakcji organu na wniosek pełnomocnika o przesłuchanie jako strony G. J..

Co do zachowania należytej staranności należy podkreślić, że z niemieckiego dokumentu rejestracyjnego wynikało europejskie pochodzenie samochodu, biegły rzeczoznawca również potwierdził takie pochodzenie, wątpliwości nie mieli również przyjmujący zgłoszenie celne.

Celnicy nie zgłaszali, w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego, żadnych wątpliwości co do pochodzenia samochodu, mimo iż system kodowania samochodów VIN był wówczas znany. Ponadto skarżący wskazał, że uprawnione organy ścigania nie przedstawiły skarżącemu żadnych zarzutów analizowanych wart. 233 Kodeksu karnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 sierpnia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) i art. 134 § 1 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej... pod względem zgodności z prawem, rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, zaskarżona decyzja narusza bowiem przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

Celem postępowania w sprawie kontroli zgłoszenia celnego SAD z dnia 01.09.1999 r., w sytuacji zastosowania konstrukcji zawartej w przepisie art. 209 § 3 Kodeksu celnego i uznania W. P. za dłużnika, było m.in. ustalenie czy W. P. dołożył należytej staranności aby się dowiedzieć czy dane dotyczące pochodzenia samochodu są prawdziwe, w oparciu o okoliczności faktyczne sprawy.

Jest poza sporem, że kluczowe znaczenie dla każdego postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania.

Zgodnie natomiast z treścią art. 122 Ordynacji podatkowej (mającej zastosowanie w sprawie na mocy art. 262 Kodeksu celnego), obowiązkiem organów celnych jest podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Wymieniony przepis wyraża zasadę prawdy obiektywnej, będącej naczelną zasadą postępowania, w tym wypadku, postępowania celnego. Podkreślić należy, że zasady ogólne postępowania są integralną częścią przepisów regulujących procedurę i są dla organu wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury, przy czym art. 122 Ordynacji podatkowej jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, na co wskazuje zwrot zobowiązujący do "załatwienia sprawy" zgodni z tą zasadą (por. wyrok NSA z dnia 04.06.1982 r., sygn. akt I SA 258/82, orzecznictwo NSA z 1982 r. Nr 1, poz. 54; por. również J. Borkowski, B. Adamiak - Polskie postępowanie administracyjne, Warszawa 1993 r.).

Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy potwierdzić należy, zdaniem Sądu, że organy celne obu instancji nie uczyniły zadość obowiązkom ciążącym na nich z mocy powołanego przepisu prawa. W szczególności nie wyjaśniły one w sposób nie budzący wątpliwości kwestii - czy dokumenty od strony sprzedającej odbierał G. J. w okolicznościach wskazanych przez skarżącego. Skarżący bowiem oświadczył (pismo z dnia 11.03.2002 r.), iż dokumenty te w jego obecności odbierał G. J. składając podpis pod faktur, pod którą to fakturą i zawartą w niej deklaracją podpisał się również eksporter.

W tej sytuacji, zdaniem Sądu, niezbędne było uzyskanie wyjaśnień tej kwestii przez G. J., ponieważ okoliczności zakupu i uzyskania świadectwa pochodzenia wskazane przez skarżącego nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, iż nie zachował on należytej staranności aby się dowiedzieć, że dane dotyczące pochodzenia są nieprawdziwe.

Należyta staranność, w rozumieniu przepisu art. 209 § 3 Kodeksu celnego, to staranność ogólnie wymagana przy dokonywaniu czynności uzyskiwania (dostarczania) danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia, a zatem uzyskanie tych danych - w niniejszej sprawie - od sprzedającego wydaje się spełniać wymóg "zachowania należytej staranności" (por. wyrok NSA z 07.03.2002 r. V SA 1533/01 ONSA 2003/2/69), a brak "zachowania należytej staranności u skarżącego" winien wykazać organ celny.

Zatem brak stanowiska G. J. (w aktach brak jego wypowiedzi czy to w formie oświadczenie czy zeznania lub wyjaśnień do protokółu), stanowi zdaniem Sądu, naruszenie ww. przepisów o postępowaniu.

Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję.

Nadto, wobec uwzględnienia skargi, na art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zasądził od organu (którym stosownie do art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw - Dz.U. Nr 41, poz. 365 - jest właściwy dyrektor izby celnej) na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, przyjmując, stosownie do art. 205 § 2 tej ustawy, że na koszty te w mniejszej sprawie składa się wpis sądowy i koszty zastępstwa procesowego. .

Wobec uwzględnienia skargi Sąd stwierdził też, na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja nie mogą być wykonywane.

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji celnej uwzględnią powyższe wskazania, co do zakresu postępowania dowodowego.