Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1365/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 3 § 2 pkt 5, art. 147 § 1, art. 200, art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 19 ust. 5
journal: Dz.U. 2020 poz 2028
law: Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska,, Asesor WSA Aneta Majowska, Protokolant sekretarz sądowy Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi "A" S.A. na uchwałę Rady Miejskiej w Sosnowcu z dnia 11 lipca 2019 r. nr 241/XII/2019 w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków 1) stwierdza nieważność § 3, § 4 pkt 2, § 6 i § 7 Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Sosnowiec, stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały, 2) zasądza od Rady Miejskiej w Sosnowcu na rzecz strony skarżącej kwotę 797,00 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Rada Miejska w Sosnowcu na podstawie art. 19 ust. 3 do 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków (Dz. U. z 2018 r., poz. 1152 ze zm.), dalej: "u.z.z.w." oraz art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1523 ze zm.), dalej: "u.s.g.", podjęła uchwałę z dnia 11 lipca 2019 r. nr 241/XII/2019 w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Sosnowiec.

Skargę na powyższą uchwałę złożyła "A" S.A. w D. (dalej zwana również skarżącą) wnosząc o stwierdzenie nieważności uchwały w części dotyczącej § 3, § 4 pkt 2, § 6 i § 7 tej uchwały. W skardze zarzuciła organowi naruszenie art. 7 i art. 94 Konstytucji w zw. z art. 40 u.s.g. w zw. z art. 19 ust. 5 u.z.z.w., § 11 i § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 14 lipca 2006 r. w sprawie realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych, § 137 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej".

Wyrokiem z dnia 16 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 1606/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę "A" S.A. w D. na wymienioną uchwałę Rady Miejskiej w Sosnowcu. W uzasadnieniu wskazał, że podstawą prawną kwestionowanej uchwały Rady Miejskiej z 11 lipca 2019 r. jest art. 19 u.z.z.w., który określa zakres upoważnienia ustawowego przekazanego radzie gminy do unormowania w regulaminie dostarczania wody i odprowadzenia ścieków. Wyjaśnił, iż przestawiony katalog spraw ma podstawowe znaczenie dla potwierdzenia lub zanegowania zarzutów niewyczerpania lub przekroczenia granic upoważnienia. Podniósł, że dominuje pogląd, w myśl którego jest to wyliczenie określające minimalny zakres treści uchwały i że w Regulaminie powinny podlegać regulacji wzajemne prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług będących dostawcami ścieków przemysłowych, co czyni regulację § 7 zaskarżonej uchwały dopuszczalną, pod warunkiem zgodności z przepisami powszechnie obowiązującymi. Następnie wskazał, że nie dopatrzył się w tej regulacji ani naruszenia delegacji ustawowej, ani sprzeczności z przepisami powszechnie obowiązującymi - tj. § 9 do § 11 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 14 lipca 2006 r. w sprawie realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1757). Podniósł, iż w istocie § 7 Regulaminu określa obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, a nie dostawcy ścieków przemysłowych i stanowi uzupełnienie regulacji § 11 tego rozporządzenia poprzez doprecyzowanie miejsca, sposobu i częstotliwości poboru kontrolnych próbek ścieków przemysłowych. Dodatkowo wskazał, że uprawnienie przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego do przeprowadzenia niejako zewnętrznej kontroli jakości ścieków przemysłowych, wynika z przepisów ustawy, a mianowicie z art. 9 ust. 3 czy art. 10 pkt 3 i stanowi doprecyzowanie warunków zewnętrznej kontroli jakości ścieków przemysłowych, co jest istotne z punktu widzenia interesu społeczności lokalnej w zakresie ochrony środowiska. Odnosząc się natomiast do zarzutu funkcjonowania innych zasad poboru próbek ścieków wynikających z umowy łączącej skarżącego z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym, Sąd wyjaśnił, że decydujące znaczenie ma w tym przedmiocie regulacja w uchwale będącej prawem miejscowym, a nie odwrotnie, zatem to postanowienia umowy muszą być zgodne z zapisami prawa miejscowego. Następnie Sąd wskazał, że treść kwestionowanego § 3 Regulaminu nie wskazuje konkretnego podmiotu realizującego usługi, określa jedynie wymogi prowadzenia działalności przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne będące przedsiębiorcą, które wynikają z powszechnie obowiązujących przepisów, zatem w żaden sposób nie zawęża kręgu podmiotów mogących świadczyć usługi z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Gminy. Podniósł, że adresatem uchwały nie jest żadne konkretne przedsiębiorstwo, ale każde przedsiębiorstwo, które spełnia ustawowe wymagania. W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącego, w Regulaminie w § 4 pkt 1 lit. b zapewniono dostawę wody i odbiór ścieków w sposób ciągły i niezawodny a w pkt 1 lit. a określono niezbędne, konkretne parametry dostarczanej wody. Wskazał, iż odnosząc się do jakości wody odwołano się wprawdzie do art. 13 ustawy, czyli faktycznie do wydanego na jego podstawie rozporządzenia wykonawczego Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, ale wobec braku na terenie gminy ujęć wody eksploatowanych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne i braku widoków na uruchomienie takich ujęć w przyszłości, odwołanie się do powszechnie obowiązujących przepisów jest wystarczające. Jednocześnie zauważył, iż trudno domagać się od gminnego uchwałodawcy, by w Regulaminie określał minimalny poziom jakości dostarczanej wody w sposób bardziej rygorystyczny, niż wynika to z powszechnie obowiązujących przepisów dla ogólnokrajowych wymagań. W ocenie Sądu, § 6 Regulaminu nie stanowi wybiórczego powtórzenia któregoś ze wskazanych przepisów, bowiem stanowi ich syntezę artykułującą ogólną podstawę rozliczeń świadczonych usług.

W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez "A" S.A. w D., Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 14 czerwca 2021 r. uchylił opisany wyrok WSA w Gliwicach i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi. W uzasadnieniu wskazał, że zasadny jest zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 40 u.s.g. w zw. z art. 19 ust. 3 i 5 u.z.z.w. w zw. z § 135 r.z.t.p. poprzez błędną wykładnię art. 19 ust. 5 u.z.z.w. polegającą na przyjęciu, iż katalog praw i obowiązków określonych przez ustawodawcę nie ma charakteru wyczerpującego, a tym samym dopuszczalne jest wprowadzenie do treści regulaminu materii nieobjętych treścią tego przepisu. NSA podkreślił, że regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków jest aktem prawa miejscowego a zgodnie z art. 94 Konstytucji akty prawa miejscowego mogą być stanowione przez organy samorządu terytorialnego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Taką delegację ustawową upoważniającą do wydania ww. regulaminu jest art. 19 u.z.z.w. Regulacja ta ma charakter wyczerpujący, co należy rozumieć w ten sposób, że uchwalając na jej podstawie regulamin odprowadzania ścieków rada gminy powinna zawrzeć w nim postanowienia odnoszące się do wszystkich enumeratywnie wymienionych w ustawie zagadnień. Wskazując zakres zagadnień mających być objętymi regulaminem, ustawodawca w skonstruowaniu delegacji ustawowej nie posłużył się sformułowaniem "może określić", ale sformułowaniem "regulamin powinien określać", co prowadzi do wniosku, że treść regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. Wszelkie odstępstwa od katalogu sformułowanego w art. 19 ust. 5 ustawy przesądzają o naruszeniu przepisu upoważniającego w zakresie legalności aktu prawa miejscowego, co stanowi istotne naruszenie prawa, którego skutkiem jest stwierdzenie nieważności w całości bądź w części (por. np.: wyroki WSA z Krakowie z 26 kwietnia 2019 r., II SA/Kr 279/19; z 4 lipca 2019 r., II SA/Kr 136/19; wyrok WSA w Rzeszowie z 15 kwietnia 2019 r., II SA/Rz 191/19; wyrok WSA w Łodzi z 11 kwietnia 2019 r., II SA/Łd 156/19).

W związku z powyższym NSA stwierdził, że nie można podzielić twierdzeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż wyliczenie zawarte w art. 19 ust. 5 u.z.z.w. stanowi wyliczenie określające minimalny zakres treści uchwały w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. W sposób niezasadny Sąd I instancji przyjął bowiem, że materia uregulowana w § 7 Regulaminu nie wykracza poza zakres zagadnień, które mogą zostać objęte kontrolowaną uchwałą, albowiem nie została ona wymieniona w art. 19 ust. 5 u.z.z.w. NSA dodał, że takie działanie stanowi jednocześnie naruszenie § 135 rozporządzenia w sprawie zasad techniki prawodawczej. Wszelkie odstępstwa od katalogu sformułowanego w art. 19 ust. 5 u.z.z.w. przesądzają o naruszeniu przepisu upoważniającego, jak i konstytucyjnej zasady praworządności w zakresie legalności aktu prawa miejscowego, co stanowi istotne naruszenie prawa, którego skutkiem jest stwierdzenie nieważności tego aktu prawa miejscowego w całości lub części, a w rozpoznawanej sprawie przesądza o konieczności stwierdzenia nieważności § 7 Regulaminu.

NSA wskazał, że zasadny jest zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 40 u.s.g. w zw. z art. 19 ust. 3 i 5 w zw. z art. 2 pkt 4 u.z.z.w. w zw. z § 135 rozporządzenia w sprawie zasad techniki prawodawczej poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że § 3 uchwały nie zawęża kręgu podmiotów mogących świadczyć usługi zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz zbiorowego odprowadzania ścieków oraz na przyjęciu, że § 3 uchwały nie stanowi nieuprawnionej modyfikacji definicji przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego.

Ponadto NSA podniósł, że na uwzględnienie zasługuje także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 40 u.s.g. w zw. z art. 19 ust. 3 i 5 u.z.z.w. poprzez błędną wykładnię polegającą na niewypełnieniu delegacji ustawowej w § 4 pkt 2 uchwały poprzez niewskazanie minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie jakości dostarczanej wody i nieuprawnione odesłanie w tym zakresie do przepisów wykonawczych wydanych na postawie art. 13 u.z.z.w. Podkreślił, że § 4 pkt 2 Regulaminu stanowi, iż przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma zapewnić należytą jakość dostarczanej wody odpowiadającą wymaganiom określonym w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 13 u.z.z.w. Regulacja ta nie realizuje w sposób oczekiwany postanowień art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w. Przepis ten stanowi: Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków.

NSA podzielił również zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 40 u.s.g. w zw. z art. 19 ust. 3 i 5 u.z.z.w. w zw. z § 137 rozporządzenia w prawie zasad techniki prawodawczej, którym to zarzutem skarżąca kwestionowała legalność postanowień zawartych w § 6 Regulaminu dotyczącego sposobu rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalonych w taryfach. Podniósł, że zgodnie z art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w. Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach. Natomiast paragraf 6 Regulaminu stanowi faktycznie powtórzenie art. 26 ust. 1 u.z.z.w., a końcowo powołuje się na art. 27 ustawy, co nie stanowi prawidłowego wypełnienia delegacji ustawowej zawartej w art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w., albowiem stanowi jedynie kompilację przywołanych przepisów, a nie metody czy algorytmu rozliczeń.

Ponadto NSA podkreślił, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a tej ustawy. Wyjątek objęty art. 57a p.p.s.a. w tej sprawie nie zachodzi, a tym samym sąd administracyjny nie jest związany tak zarzutami skargi, jak i wnioskami skargi, czyli określeniem zakresu zaskarżenia. W tej kwestii podniósł, że skoro w tej sprawie skarga na uchwałę Rady Miejskiej w Sosnowcu z dnia 11 lipca 2019 r. nr 241/XII/2019 w sprawie uchwalenia Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków stanowi jedną sprawę, to nawet zawężenie w samej skardze zakresu zaskarżenia do części tej uchwały nie ograniczało Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego do skontrolowania pozostałej części uchwały nieobjętej zarzutami i wnioskami skargi, czego Sąd I instancji nie uczynił.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz.137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej również P.p.s.a.), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

Natomiast według art. 147 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 tej ustawy, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Podkreślenia wymagało, że sprawa niniejsza była przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 14 czerwca 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III OSK 3279/21 - uchylił wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 marca 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.

Na podstawie zaś art. 190 P.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Skarga inicjująca postępowanie sądowe w niniejszej sprawie dotyczyła uchwały Rady Miejskiej w Sosnowcu z dnia 11 lipca 2019 r., wydanej na podstawie art. 19 ust. 3 do 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków (obecnie Dz. U. z 2020 r., poz. 2028 ze zm.), dalej: "u.z.z.w." oraz art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (obecnie Dz. U. z 2021 r., poz.1372), dalej: "u.s.g.", w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Sosnowiec.

Na wstępie podkreślenia wymagało, że delegację ustawową upoważniającą do wydania aktu prawa miejscowego, jakim jest regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków stanowi art. 19 u.z.z.w.

Na podstawie art. 19 ust. 5 u.z.z.w., regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym: 1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków; 2) warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług; 3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach; 4) warunki przyłączania do sieci; 5) warunki techniczne określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych; 6) sposób dokonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odbioru wykonanego przyłącza; 7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków; 8) standardy obsługi odbiorców usług, w tym sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków; 9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe.

Zgodnie ze wskazaniami zawartymi w wydanym w tej sprawie wyroku NSA, przepis art. 19 u.z.z.w. nie daje radzie gminy prawa do stanowienia aktów prawa miejscowego regulujących zagadnienia inne niż wymienione w cytowanym przepisie ani podejmowania regulacji w inny sposób niż wskazany przez ustawodawcę, gdyż oznaczałoby to wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. Jak podkreślił NSA - regulacja ta ma charakter wyczerpujący, co należy rozumieć w ten sposób, że uchwalając na jej podstawie regulamin odprowadzania ścieków rada gminy powinna zawrzeć w nim postanowienia odnoszące się do wszystkich enumeratywnie wymienionych w ustawie zagadnień. Wskazując zakres zagadnień mających być objętymi regulaminem, ustawodawca w skonstruowaniu delegacji ustawowej nie posłużył się sformułowaniem "może określić", ale sformułowaniem "regulamin powinien określać", co prowadzi do wniosku, że treść regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej.

W związku z powyższą wykładnią zawartą w cytowanym wyroku NSA, stwierdzić należało, że zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi dotyczące przekroczenia delegacji ustawowej w unormowaniach zawartych w § 7 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 przedmiotowego Regulaminu. Regulacje te dotyczą bowiem – jak podkreślił NSA - sposobu kontroli przekroczenia warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych, natomiast art. 19 ust. 5 u.z.z.w. w swoim wyczerpującym wyliczeniu nie zawiera podstawy, pozwalającej na unormowanie tej materii w Regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Wobec tego doszło do naruszenia przepisu będącego upoważnieniem ustawowym i konstytucyjnej zasady praworządności w zakresie legalności aktu prawa miejscowego, a zatem do istotnego naruszenia prawa, uzasadniającego stwierdzenie nieważności § 7 Regulaminu.

Ponadto unormowanie zawarte w § 7 ust. 1 zaskarżonego Regulaminu jest powtórzeniem § 11 rozporządzenia Ministra Budownictwa z 14 lipca 2006 r. w sprawie sposobu realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1757).

W związku z tym, że § 7 regulaminu został podjęty z przekroczeniem upoważnienia ustawowego – jak już była o tym mowa wyżej – uzasadnione było stwierdzenie jego nieważności.

Zasługiwał również na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący § 3 zaskarżonego Regulaminu, gdyż zawęża on krąg podmiotów mogących świadczyć usługi zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz zbiorowego odprowadzania ścieków, wprowadzając modyfikację definicji przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego, zawartej w art. 2 pkt 4 u.z.z.w.

Zgodnie bowiem z zakwestionowanym § 3 Regulaminu - przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne będące przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, prowadzi swoją działalność w oparciu o zezwolenie na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków. Natomiast art. 2 pkt 4 u.z.z.w., określa przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jako przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców, jeżeli prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków oraz gminne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, prowadzące tego rodzaju działalność. Jak zatem stwierdził NSA w wydanym w tej sprawie wyroku, § 3 Regulaminu zawęża krąg podmiotów mogących świadczyć usługi zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków do przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych legitymujących się odpowiednim zezwoleniem na prowadzenie tego rodzaju usług, podczas gdy, zgodnie z art. 2 pkt 4 u.z.z.w. także gminne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogą prowadzić tego rodzaju usługi, przy czym gminne jednostki organizacyjne nie mają obowiązku uzyskania zezwolenia (art. 16 ust. 3 u.z.z.w.).

Unormowanie zawarte w § 3 Regulaminu, zostało podjęte z istotnym naruszeniem prawa, brak jest bowiem podstawy prawnej do konkretyzowania przez radę gminy w uchwale będącej aktem prawa miejscowego, zarówno odbiorców, jak i przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Jak stwierdził w tym zakresie NSA w wyroku wydanym w niniejszej sprawie, postanowienie § 3 regulaminu stanowi istotne naruszenie prawa, ponieważ regulamin odnosi się do wszystkich faktycznych i potencjalnych odbiorców tych usług, jak też istniejących i ewentualnie mogących powstać (na podstawie art. 16 u.z.z.w.) przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, wszystkie te podmioty muszą być określone generalnie, bez ich wskazywania. Zgodnie zatem z art. 19 ust. 1 u.z.z.w. przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne powinno być określone w sposób generalny, gdyż taki charakter mają unormowania aktu prawa miejscowego.

Ze wskazanych wyżej przyczyn, zaistniały podstawy stwierdzenia nieważności § 3 zaskarżonego Regulaminu, jako unormowania podjętego z istotnym naruszeniem prawa, o którym była mowa wyżej.

Na uwzględnienie zasługiwał także zawarty w skardze zarzut, że § 4 pkt 2 Regulaminu nie wypełnia delegacji ustawowej, w wyniku niewskazania minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków.

Według § 4 pkt 2 Regulaminu, przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków ma obowiązek: zapewnić należytą jakość dostarczanej wody odpowiadającą wymaganiom określonym w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 13 u.z.z.w.

Natomiast zgodnie z art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w., Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Regulacja zawarta w § 4 pkt 2 Regulaminu nie wypełnia zatem delegacji ustawowej z art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w., gdyż został w nim nałożony na radę gminy obowiązek określenia w regulaminie minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Jak wskazał NSA w wydanym w tej sprawie wyroku, odpowiednie regulacje stanowionego regulaminu winny zobowiązywać przedsiębiorstwo do zapewnienia usługobiorcom minimalnego ciśnienia wody, minimalnej ilości dostarczanej wody oraz określać minimalne wymagania dotyczące jakości dostarczanej wody. W orzecznictwie sądowym wielokrotnie podkreślano, że pod ustawowym pojęciem "minimalny poziom usług" należy rozumieć zarówno ilość dostarczanej wody, jej ciśnienie, ciągłość dostaw, a także jej jakość (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 30 maja 2018 r., sygn. II SA/Sz 257/18, WSA w Szczecinie z dnia 21 czerwca 2018 r., o sygn. II SA/Sz 300/18). Stwierdzić zatem należało, że – jak podniósł NSA w wyroku wydanym w niniejszej sprawie - w całym § 4 pkt 2 Regulaminu, nie wyrażono tych koniecznych z punktu widzenia minimalnego poziomu usług zbiorowego dostarczania wody parametrów, a dotyczących jakości wody.

Uwzględnić również należało zarzut skargi dotyczący niewypełnienia delegacji ustawowej przez § 6 Regulaminu. Według art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w. regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach.

Natomiast kwestionowany § 6 Regulaminu – jak wynika z jego treści - stanowi powtórzenie istoty regulacji art. 26 ust. 1 u.z.z.w., a w końcowej części powołuje się na art. 27 ustawy, co nie stanowi prawidłowego wypełnienia delegacji ustawowej zawartej w art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w., gdyż nie wskazuje metody czy sposobu rozliczeń. Wobec naruszenia więc przy wydaniu § 6 Regulaminu, przepisów art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 40 u.s.g. i art. 19 ust. 5 u.z.z.w., należało stwierdzić nieważność tego przepisu zaskarżonego Regulaminu.

Podkreślenia wymagało, że zgodnie z wymienionym wyżej wyrokiem NSA, przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał kontroli pozostałej części postanowień uchwały i w konsekwencji tej kontroli stwierdził, że zostały one wydane zgodnie z przepisami prawa. W związku z tym, uzasadniona jest ocena, że zachodzi konieczność stwierdzenia nieważności poszczególnych postanowień uchwały, które zostały wymienione wyżej, gdyż z uwagi na zakres i przedmiot regulacji wyeliminowanych z obrotu, nie ma konieczności stwierdzenia nieważności całej zaskarżonej uchwały.

W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że przedmiotowa uchwała w zaskarżonej części została wydana z naruszeniem przepisów prawa, które uzasadniało stwierdzenie jej nieważności w tej części.

Z uwagi na to, że uchwała ta stanowiła akt prawa miejscowego, okoliczność, że od dnia jej podjęcia upłynął okres dłuższy niż jeden rok, nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia. Wobec tego - na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Przepis art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. stanowił podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu stronie skarżącej kosztów postępowania, tj. wpisu od skargi i wynagrodzenia pełnomocnika oraz opłaty od pełnomocnictwa.