Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1799/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-10-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 26
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
article: art. 240  par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: par.5 ust. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 155 poz 1515
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Rysz, Sędzia WSA Izabella Janson, Asesor WSA Marian Wolanin (spr.), , Protokolant Izabela Kucharczyk - Szczerba, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2007 r. sprawy ze skargi A. T. - A.-H. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w części oraz uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...] kwietnia 2005 r., wydaną po wznowieniu postępowania, o uchyleniu w części decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...] października 2002 r. w zakresie zastosowania stawki celnej oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego oraz o uznaniu zgłoszenia celnego JDA SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r., złożonego przez Agencję Celną "T-P" działającą w imieniu A.-H. A. T., za nieprawidłowe w zakresie ustalenia pochodzenia towaru i zastosowania stawki celnej oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego, i w tym zakresie orzeczeniu o zastosowaniu stawki celnej 35% i wynikającej z tego kwoty długu celnego w wysokości [...] złotych wraz z odsetkami wyrównawczymi w kwocie [...] złotych.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono dotychczasowy stan faktyczny oraz tok prowadzonego postępowania, wskazując w szczególności, iż na podstawie dokumentu SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r. skarżąca zgłosiła importowany ze Szwajcarii samochód do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym, deklarując wobec niego obniżoną stawkę celną UE. Podstawą zastosowania tej stawki było udokumentowanie pochodzenia towaru z Unii Europejskiej deklaracją eksportera zawartą na rachunku nr [...] z dnia [...] września 2002 r. W wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego, decyzją z dnia [...] października 2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego w R. uznał jednak przedmiotowe zgłoszenie za nieprawidłowe w części dot. zadeklarowanej wartości celnej i ponownie określił kwotę długu celnego. W wyniku zaś przeprowadzonej kontroli powołanego zgłoszenia celnego, dowód pochodzenia zgłoszonego towaru w postaci deklaracji eksportera zawartej na rachunku nr [...] , skierowano do urzędowej weryfikacji. W piśmie z dnia 24 marca 2004 r., szwajcarskie władze celne poinformowały, że zarówno deklaracja, jak i sam rachunek nie zostały wystawione przez eksportera, w związku z czym nie można potwierdzić pochodzenia weryfikowanego samochodu. Skutkiem tego, postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. Naczelnik Urzędu Celnego w R. wznowił postępowanie w sprawie zgłoszenia celnego JDA SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r. i wydał decyzję z dnia [...] kwietnia 2005 r. o określeniu wobec sprowadzonego towaru kwoty długu celnego z zastosowaniem autonomicznej stawki celnej wraz z odsetkami wyrównawczymi.

W wyniku złożonego odwołania, do którego dołączone zostało świadectwo przewozowe EUR. 1 nr [...] wystawione w procedurze retrospektywnej przez szwajcarskie władze celne, Dyrektor Izby Celnej w W. , ponownie wystąpił do szwajcarskich władz celnych o zweryfikowanie przedmiotowego dowodu pochodzenia pod kątem zasadności jego wystawienia. W piśmie z dnia 10 października 2005 r. władze szwajcarskie poinformowały, że świadectwo EUR. 1 nr [...] nie jest prawidłowe ze względu na brak podstaw prawnych do jego wystawienia. Nawiązując zaś do poprzedniej weryfikacji, władze szwajcarskie oświadczyły, że żaden z obu dowodów pochodzenia nie może być uznany za prawidłowy do zastosowania preferencji celnych. W wyniku przedłożenia przez skarżącą kopii rachunku nr [...] z naniesionymi dodatkowymi pieczęciami eksportera - firmy I. A. E., ponownie zwrócono się do szwajcarskich władz celnych o zweryfikowanie deklaracji pochodzenia zawartej na fakturze nr [...] . W piśmie z dnia 11 października 2006 r. kolejny raz szwajcarskie władze celne oświadczyły, że eksporter (firma I. A. E., [...]) ani nie sprzedał samochodu, ani nie wystawił rachunku nr [...]. Eksporter wyjaśnił jednak, że wnioskował o wystawienie świadectwa EUR 1 nr [...] oraz podpisał i opatrzył pieczęcią z datą [...].03.2005r. rachunek nr [...] w ramach przysługi wyświadczonej polskiemu dealerowi samochodów. W związku z powyższym deklaracja na fakturze nr [...] jest nieprawidłowa z przyczyn formalnych.

W ocenie organu odwoławczego, przedstawione przez skarżącą świadectwo przewozowe EUR. 1 nr [...], w wyniku dokonania jego weryfikacji na podstawie art. 32 Protokołu B Umowy między Rzecząpospolitą Polską a państwami Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - zał. do Dz.U. z 1994 r., nr 129, poz. 639, ze zm., mimo iż przepisy stanowiące podstawę wystawienia tego świadectwa utraciły moc prawną z chwilą akcesji Polski do Unii Europejskiej, nie jest skutecznym dowodem pochodzenia towaru z krajów Unii Europejskiej, skoro zostało negatywnie zweryfikowane przez szwajcarskie władze celne.

Organy celne kraju importu, w myśl postanowień Protokołu B - jako integralnej części Umowy EFTA - określających szczegółowe wymagania związane z wystawianiem dowodów pochodzenia oraz uprawnienia o charakterze formalno-prawnym organów celnych kraju eksportu, w tym uprawnienia odnoszące się do kwestii związanych z weryfikowaniem dowodów pochodzenia, posiadają uprawnienia w znacznym stopniu ograniczone, a zasadniczo ich rola sprowadza się, w razie powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do pochodzenia towaru, do wystąpienia do władz celnych kraju eksportu o przeprowadzenie weryfikacji dowodów pochodzenia towarów, która to weryfikacja dla organów celnych kraju importu jest wiążąca. Szwajcarskie władze celne dwukrotnie wskazały, iż przedstawione świadectwo nie jest ważne i w tym zakresie odpowiedzi te, jako spełniające warunki określone w art. 32 ust. 5 Protokołu B Umowy EFTA, są dla polskich władz celnych wiążące, co oznacza, iż nie mogą podlegać ocenie polskich władz celnych. Również w samym przedłożonym przez skarżącą świadectwie przewozowym zaznaczono na jego drugiej stronie, iż: "Przeprowadzona weryfikacja wykazała, że niniejsze świadectwo nie spełnia wymogów co do rzetelności", co zostało potwierdzone podpisem i pieczęcią szwajcarskich władz celnych.

Przeprowadzona procedura weryfikacji dowodów pochodzenia była więc prawidłowa, a uzyskane wyniki weryfikacji zawierają jednoznaczną i wyraźną informację, że zarówno świadectwo przewozowe EUR. 1, jak również wcześniejszy dowód pochodzenia w postaci deklaracji eksportera zawartej na fakturze nr [...] nie są prawidłowe. Pierwotna weryfikacja dokonana przez szwajcarskie władze celne wykazała, że eksporter nie wystawił zarówno rachunku na sprzedaż samochodu, jak i deklaracji o pochodzeniu towaru z Unii Europejskiej.

Nie został zatem spełniony warunek, określony w ust. 5 części A Postanowień wstępnych Taryfy celnej, tj. udokumentowanie pochodzenia towaru dowodem pochodzenia określonym w art. 16 ust. l Protokołu nr B Umowy EFTA, skutkiem czego nie mogą być zastosowane preferencje celne wobec przedmiotowego towaru.

W odniesieniu do obciążenia skarżącej kwotą odsetek wyrównawczych, organ odwoławczy wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie przyjęcie zgłoszenia celnego zawartego w dokumencie SAD spowodowało objęcie z mocy prawa importowanego towaru wnioskowaną procedurą, na warunkach zadeklarowanych w zgłoszeniu, i określenie kwoty wynikającej z długu celnego, która jednak z powodu nieprawidłowego udokumentowania pochodzenia towarów była zaniżona w stosunku do należnej. Za prawidłowe zgłoszenie towaru odpowiada strona postępowania celnego, dokonująca obrotu towarowego z zagranicą. Przyjęcie zgłoszenia przez organ celny powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego, a także objęcie towaru procedurą celną oraz określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, organ celny zobowiązany jest w takim przypadku do pobrania odsetek wyrównawczych na podstawie §1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania. Odsetek tych nie nalicza się w przypadku, gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Zaniedbanie można zarzucić temu, kto nie dochował należytej staranności w sytuacji, gdy powinien i zarazem mógł zachować się prawidłowo. Podstawowym warunkiem wnioskowania o wystawienie na dany towar świadectwa pochodzenia jest ustalenie czy towar ten spełnia reguły pochodzenia wymagane przepisami prawa. Współpraca administracyjna między krajami partnerskimi umożliwia sprawdzenie czy reguły pochodzenia zostały prawidłowo zastosowane. Pozwala to władzom administracyjnym kraju importu na przeprowadzenie kontroli postimportowej odnośnie autentyczności i rzetelności wystawienia dowodu pochodzenia. Stąd w najlepiej pojętym interesie importera leży dołożenie wszelkiej staranności w uzyskaniu informacji odnoszących się do pochodzenia towarów, na które ma być wystawiony dowód pochodzenia.

Postępowanie wyjaśniające prowadzone przez organy celne wykazało, że skarżąca posługiwała się fałszywym dokumentem w postaci rachunku nr [...] wraz z zawartą na nim deklaracją pochodzenia. Pierwotna weryfikacja dokonana przez szwajcarskie władze celne wykazała, że eksporter nie wystawił zarówno rachunku na sprzedaż samochodu, jak i deklaracji o pochodzeniu towaru z Unii Europejskiej. Z wyjaśnień władz szwajcarskich wynika, że świadectwo przewozowe EUR. 1 wystawiono niezasadnie, że eksporter nie tylko nie wystawił dowodów pochodzenia, ale nawet nie sprzedał samochodu, natomiast eksporter wnioskował o wystawienie świadectwa EUR. 1 oraz opatrzył rachunek nr [...] z [...] września 2002 r. pieczęcią z datą [...] marca 2005 r. na prośbę polskiego importera. Zatem podjęte działania miały na celu świadome wprowadzenie w błąd polskich organów celnych w celu uzyskania korzyści finansowej w postaci zastosowania zerowej - preferencyjnej - stawki celnej na importowany samochód. Tym samym, nie zachodzą w sprawie okoliczności wyłączające odpowiedzialność, określone w §1 ust. 3 powołanego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r., gdyż brak jest podstaw do uznania, że podanie przez skarżącą w zgłoszeniu celnym nieprawidłowych danych odnośnie pochodzenia importowanego towaru było spowodowane szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jej zaniedbania lub świadomego działania.

W związku z tym, nastąpiło w przedmiotowej sprawie przesunięcie daty powstania długu celnego, i w konsekwencji tego uzyskanie przez skarżącą korzyści finansowej, co uzasadnia naliczenie odsetek wyrównawczych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. A. T. zarzuciła dokonanie ustaleń w zakresie braku podstaw do traktowania sprowadzonego samochodu, jako pochodzącego z Unii Europejskiej, na podstawie informacji szwajcarskich władz celnych, niezawierającej niezbędnych elementów określonych w art. 32 ust. 5 Protokołu B Umowy EFTA; nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka S. T. oraz brak analizy materiału dowodowego wskazującego na nielogiczność i niewiarygodność oświadczeń eksportera szwajcarskiego.

W uzasadnieniu skargi stwierdzono o przyjęciu przez organy orzekające informacji szwajcarskich władz celnych bez żadnej analizy. Nie można uznać za prawidłowe, w rozumieniu art. 32 ust. 5 Protokołu B Umowy EFTA, powołanie się prze organy orzekające na oświadczenie eksportera o nie wystawianiu spornej faktury, bez żadnej weryfikacji jego dokumentów księgowych. Nawet zaś w przypadku braku możliwości dokonywania oceny informacji przekazanych przez szwajcarskie władze celne, organy orzekające powinny były uwzględnić okoliczności podnoszone przez skarżącą do wymiaru odsetek wyrównawczych, gdzie ocenia się winę strony. Zaniechanie przeprowadzenia dowodu z wnioskowanego świadka w tym zakresie, dowidzi rażącego naruszenia procedury i praw strony do starannego wyjaśnienia sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, przytaczając motywy zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Decyzje organów obu instancji wydane zostały po wznowieniu postępowania celnego zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...] października 2002 r., w warunkach określonych w art. 240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, według którego, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.

Za nowy dowód w sprawie uznano informację szwajcarskich władz celnych z weryfikacji rachunku nr [...] i umieszczonej na nim deklaracji importera o pochodzeniu towaru z krajów Unii Europejskiej, którym to rachunkiem stwierdzono sprzedaż samochodu zgłoszonego do odprawy celnej w dokumencie SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r. z zastosowaniem obniżonej stawki celnej. W piśmie z dnia 24 marca 2004 r. szwajcarskie władze celne stwierdziły bowiem, że deklaracja umieszczona na rachunku nie została wystawiona przez eksportera.

W ocenie Sądu, uzyskana od szwajcarskich władz celnych informacja z weryfikacji rachunku nr [...] , na podstawie którego wystawiono dokument SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r., nie stanowi nowego dowodu w sprawie, mającego istnieć w dniu wydania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...] października 2002 r., lecz nieznanego temu organowi. Stanowi natomiast o istnieniu nowej okoliczność faktycznej, która nie była znana organowi orzekającemu przy wydaniu decyzji z dnia [...] października 2002 r. Mimo jednak tej różnicy w ocenie okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w R. z dnia [...] października 2002 r., wznowienie to należy uznać za mające podstawę w art. 240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Zasadnicze znaczenie dla oceny dopuszczalności zastosowania preferencyjnej stawki celnej w wysokości 0%, jaką przyjęto w dokumencie SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r., miało natomiast ustalenie okoliczności dotyczącej kraju pochodzenia zgłoszonego do odprawy celnej towaru. W tym względzie, ocena organu odwoławczego, zawarta w zaskarżonej decyzji, jest prawidłowa i nie narusza obowiązującego prawa.

Za dowód pochodzenia zgłoszonego do odprawy celnej w 2002 r. towaru, jako z krajów Unii Europejskiej, skarżąca wskazała stosowną deklarację eksportera na rachunku sprzedaży z dnia [...] września 2002 r. Nr [...] . Wiarygodność tej deklaracji została jednak podważona w toku dokonanej weryfikacji przez szwajcarskie władze celne, co wynika z pisma tych władz z dnia 24 marca 2003 r. Skutkiem tego, dla potwierdzenia kraju pochodzenia zgłoszonego do odprawy celnej towaru, jako z terytorium krajów Unii Europejskiej, skarżąca przedłożyła, wystawione przez szwajcarskie władze celne w procedurze retrospektywnej, świadectwo EUR. 1 nr [...] z dnia [...] marca 2005 r.

Świadectwo to, nie mogło już jednak stanowić skutecznego dowodu pochodzenia towaru, jak trafnie wskazał to organ orzekający pierwszej instancji w decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 r., powołując się w tym względzie na Załącznik IV nr 5 pkt 3 do Aktu Przystąpienia (Dz.U. z 2004 r. Nr 90. poz. 864), który to załącznik umieszczony jest w Załączniku Nr 1 Tom I załącznik II pkt 19 Unia celna, do wskazanego Aktu Przystąpienia. Z powołanego Załącznika IV nr 5 pkt 3 wynika bowiem, że bez uszczerbku dla możliwości zastosowania jakiegokolwiek środka wynikającego ze wspólnej polityki handlowej, dowód pochodzenia prawidłowo wystawiony przez państwo trzecie [jak w niniejszej sprawie - przez szwajcarskie władze celne] w ramach umów preferencyjnych zawartych przez nowe Państwa Członkowskie z tymi państwami, będzie przyjmowany w określonych nowych Państwach Członkowskich z zastrzeżeniem m.in. warunku, iż dowód pochodzenia oraz dokumenty przewozowe zostały wystawione najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przystąpienia oraz dowód pochodzenia zostanie przedstawiony organom celnym w okresie czterech miesięcy od dnia przystąpienia; jeżeli towary zostały zgłoszone do przywozu w nowym Państwie Członkowskim przed dniem przystąpienia [jak w niniejszej sprawie, tj. w 2002 r.], zgodnie z preferencyjnymi uzgodnieniami obowiązującymi w tym nowym Państwie Członkowskim w tym czasie, dowód pochodzenia wystawiony z mocą wsteczną zgodnie z tymi uzgodnieniami może również zostać przyjęty w nowych Państwach Członkowskich, pod warunkiem, iż zostanie on przedstawiony organom celnym w ciągu czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

Rzeczpospolita Polska przystąpiła do Unii Europejskiej w dniu 1 maja 2004 r., natomiast świadectwo EUR. 1 nr [...] wystawione zostało w dniu [...] marca 2005 r. i skarżąca przedłożyła je polskiemu organowi celnemu dopiero przy piśmie z dnia 7 kwietnia 2005 r., a więc po znacznie dłuższym okresie czasu, niż wspomniany wyżej termin czterech miesięcy.

Przedmiotem weryfikacji polskich organów celnych mogła być zatem jedynie deklaracja pochodzenia towaru, zamieszczona na rachunku nr [...] z dnia [...] września 2002 r., mająca być wystawioną przez eksportera towaru I. A. E. w R. .

Kierując się jednak ustawowymi zasadami z art. 122, art. 180 i art. 187 Ordynacji podatkowej, wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i dowodzenia zaistniałych w niej okoliczności wszelkimi środkami dowodowymi niesprzecznymi z prawem, organ odwoławczy uznał za konieczne poddanie weryfikacji nie tylko samej deklaracji zawartej na rachunku nr [...], lecz również przedstawionego przez skarżącą świadectwa przewozowego EUR. 1 nr [...]. Weryfikacji tej dokonano na podstawie przepisów Protokołu B Umowy między Rzecząpospolitą Polską a państwami Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) sporządzonej w Genewie dnia 10 grudnia 2992 r. - zał. do Dz.U. z 1994r., nr 129, poz. 639, ze zm., co w ocenie Sądu, zasługuje na uznanie za prawidłowe, jako adekwatną podstawę prawną wobec wystawionej deklaracji i świadectwa przewozowego. Źródłem mocy dowodowej deklaracji pochodzenia towaru i świadectwa przewozowego są bowiem przepisy powołanej umowy EFTA, a skoro skarżąca wywodzi z tych dokumentów skutki dowodowe, to za prawidłowe należy uznać dokonywanie oceny tych dowodów w trybie określonym przepisami powołanej Umowy, mimo że Umowa ta utraciła moc obowiązującą z dniem 1 maja 2004 r. wskutek przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Trafnie przy tym organ odwoławczy wskazał na obowiązywanie procedur weryfikacyjnych z powołanej Umowy EFTA, na podstawie Załącznika IV część 5 ust. 5, zawartego w Załączniku Nr 1 do Aktu Przystąpienia Tom I załącznik II pkt 19 Unia celna.

Organ odwoławczy dwukrotnie zatem wystąpił do szwajcarskich władz celnych o zweryfikowanie omawianej deklaracji i świadectwa przewozowego, przedłożonych przez skarżącą, i dwukrotnie władze te udzieliły odpowiedzi (w pismach z dnia 10 października 2005 r. i z dnia 11 października 2006 r.), o uzyskaniu stosownych informacji od eksportera o niewystawieniu przez niego rachunku nr [...] i niedokonaniu przez niego sprzedaży samochodu wskazanego w tym rachunku; świadectwo przewozowe zostało natomiast wystawione bez podstawy prawnej, a z wyjaśnień eksportera wynika, iż wystawił to świadectwo oraz podpisał i przystemplował z datą [...].03.2005 r. fakturę nr [...] na prośbę polskiego dealera samochodu.

Organ odwoławczy uznał odpowiedź szwajcarskich władz celnych za wiążącą, nie podlegającą jego ocenie i w tym zakresie Sąd podziela ten pogląd, mający dla organu orzekającego swoje źródło także w dotychczasowym orzecznictwie sądowadministracyjnym (np. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2006 r. sygn. akt I GSK 2823/05 Lex nr 245905, wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2006 r. sygn. akt I GSK 1148/06 Lex nr 244029, wyrok NSA OZ w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2003 r. sygn. akt SA/Bd 565/03).

Wbrew twierdzeniom skargi, prawidłowo zatem organ odwoławczy uznał odpowiedź szwajcarskich władz celnych także za spełniającą kryteria określone w 32 pkt 5 Protokołu B do Umowy EFTA, według którego, władze celne występujące z wnioskiem o weryfikację będą informowane o wynikach weryfikacji najszybciej, jak to możliwe; wyniki te muszą być takie, aby umożliwiły wyraźne ustalenie, czy dokumenty są autentyczne i czy sprawdzane produkty można uznać za pochodzące z państwa EFTA, z Polski lub ze Wspólnoty Europejskiej, lub któregokolwiek innego kraju wymienionego w artykułach 3 i 4 i, czy spełniają inne wymogi niniejszego protokołu.

Odpowiedź szwajcarskich władz celnych, zawarta zarówno w piśmie z dnia 24 marca 2004 r. - nadesłanym jeszcze przed wznowieniem przedmiotowego postępowania celnego, jak i w pismach dnia 10 października 2005 r. i z dnia 11 października 2006 r. - uzyskanych przez organ odwoławczy, zawiera bowiem jednoznaczne i stanowcze stwierdzenie, iż rachunek nr [...] nie został wystawiony przez eksportera, nie jest więc dokumentem autentycznym, i ustalenie to szwajcarskie władze celne uzyskały od eksportera. Również świadectwo przewozowe EUR. 1 nr [...] nie może stanowić wiążącego dowodu pochodzenia towaru z krajów Unii Europejskiej, skoro zostało wystawione bez uprzedniej sprzedaży towaru przez eksportera, który je wystawił, a ponadto w samej jego treści w pkt 14 zaznaczono, iż przeprowadzona weryfikacja wykazała, że świadectwo to nie spełnia wymogów rzetelności.

Z art. 32 ust. 6 Protokołu B do Umowy EFTA wynika natomiast, że jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktów, to władze wnioskujące o weryfikację odmawiają, jeśli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, wszelkich preferencji. Potwierdza to ocenę zawartą w zaskarżonej decyzji, iż dowód pochodzenia sprowadzanego na polski obszar celny towaru do zastosowania preferencyjnej stawki celnej, spoczywa na importerze, i dlatego organy celne nie mogą przyjmować domniemania pochodzenia towaru z obszaru o preferencyjnej stawce celnej, jeżeli przedstawiane przez importera dokumenty budziłyby uzasadnione wątpliwości w tym zakresie. Przeprowadzona weryfikacja przez szwajcarskie władze celne, jako w sposób urzędowy prawem określony, nie budzi jednak takich wątpliwości, co tym bardziej potwierdza słuszność oceny zawartej w zaskarżonej decyzji o braku podstaw do zastosowania preferencyjnej stawki celnej.

Organy orzekające w sprawie nie miały zatem podstaw prawnych do uznania przedłożonych przez skarżąca dokumentów za wystarczające i zarazem wiążące na okoliczność uwodnienia, iż zgłoszony do odprawy celnej samochód pochodził z obszaru Unii Europejskiej, aby skutkiem tego zastosować preferencyjną stawkę celną wysokości 0%.

Przeprowadzonego przez organ odwoławczy dowodu z weryfikacji przedłożonych przez skarżącą dokumentów, z racji wiążącego charakteru tej weryfikacji, w żaden sposób nie mogłyby podważyć zeznania świadka, o które wnioskowała skarżąca, dlatego też brak przeprowadzenia tego dowodu w niczym nie uchybił ustawowemu obowiązkowi organu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.

Brak jest również, w ocenie Sądu, podstaw do kwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji w wymierzeniu skarżącej odsetek wyrównawczych. Skutkiem bowiem wiążącego ustalenia dopiero w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją, iż zgłoszony do odprawy celnej samochód w dokumencie SAD nr [...] z dnia [...] września 2002 r., nie powinien być objęty preferencyjną stawką celną w wysokości 0%, jest zaistnienie długu celnego, stwierdzonego jednak już przez organ pierwszej instancji w decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 r., a więc po znacznym upływie czasu od dnia zgłoszenia celnego w 2002 r., co spowodowało powstanie u skarżącej korzyści finansowej, skoro skarżąca powinna była uiścić cło już w chwili zgłoszenia celnego, tj. w 2002 r., w należnej stawce celnej, niż zastosowana w owym czasie stawka preferencyjna w wysokości 0%.

Spełnione zatem zostały przesłanki z powołanego w zaskarżonej decyzji art. 222 §4 Kodeksu celnego, mającego zastosowanie w sprawie na mocy art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 623, ze zm.). Powołany art. 222 §4 Kodeksu celnego stanowi bowiem, że w wypadku przesunięcia daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu [jak w rozpatrywanej sprawie], organ celny pobiera odsetki wyrównawcze, liczone przy zastosowaniu stawki określonej w przepisach dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych.

Odstąpienie od pobrania odsetek wyrównawczych mogłoby natomiast nastąpić w rozpatrywanej sprawie, jak słusznie wskazał to organ pierwszej instancji, tylko w przypadku określonym w §5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz.U. Nr 155, poz. 1515), wydanego na podstawie art. 222 §5 Kodeksu celnego, a więc w przypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, lecz dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

Pomimo, iż organ odwoławczy przywołał w tym względzie przepis §1 ust. 3 wcześniejszego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania (Dz.U. Nr 143, poz. 958, ze zm.), zamiast właściwego §5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r., to jednak treść tych przepisów w zastosowaniu do niniejszej sprawy jest identyczna, dlatego prawidłowo zostało ocenione w zaskarżonej decyzji, iż skarżąca nie udowodniła, aby podana w zgłoszeniu celnym w 2002 r. nieprawdziwa okoliczność pochodzenia samochodu, jako z obszaru krajów Unii Europejskiej, spowodowana była szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania skarżącej. Ocena organu odwoławczego znajduje bowiem swoje źródło w wiążącym charakterze weryfikacji przedłożonych przez skarżącą dokumentów, tj. rachunku nr [...] z dnia [...] września 2002 r. i świadectwa przewozowego EUR. 1 nr [...] z dnia [...] marca 2005 r., dokonanej przez szwajcarskie władze celne, jednoznacznie wskazującej na brak autentyczności rachunku nr [...], ze względu na niedokonanie opisanej w nim sprzedaży polskiemu importerowi oraz wystawieniu świadectwa przewozowego EUR. 1 nr [...] przez eksportera I.A. E. w R., wyłącznie na prośbę polskiego dealera samochodów. Przy takiej ocenie dokumentów przedłożonych przez skarżącą, wynikającej z ich weryfikacji, nie sposób jest uznać braku po stronie skarżącej chociażby zaniedbania w posłużeniu się tymi dokumentami dla podtrzymania zastosowanej w zgłoszeniu celnym stawki celnej w wysokości 0%.

Z racji wiążącego charakteru wyniku omawianej weryfikacji, również i w tym względzie, wnioskowane przez skarżącą przesłuchanie świadka, nie mogłoby podważyć treści wskazanych przez szwajcarskie władze celne, jako pochodzących od eksportera, mającego wystawić przedmiotowy rachunek nr [...]

Dla oceny legalności zaskarżonej decyzji nie ma także znaczenia, przedstawiona na rozprawie w dniu 31 października 2007 r., kserokopia pisma z dnia 1 czerwca 2006 r. i jego tłumaczenie (bez potwierdzenia zgodności z oryginałem) szwajcarskich władz celnych, skoro nie wynika z niego jakikolwiek związek ze sprawą rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją.

Mając powyższe na uwadze, nie stwierdzono, aby zaskarżona decyzja była dotknięta wadliwościami prawnymi dającymi podstawę do jej uchylenia, dlatego na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji.