Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 480/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 156
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art 145
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Kołtun – Kulik (spr.), sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Regionalnej w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2020 r., nr [...].


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "Kolegium") po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uchyliło w całości własną decyzję z [...] października 2020 r., nr [...] i w tym zakresie orzekło o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r., nr [...], zmienionej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] marca 2014 r., nr [...].

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Nieruchomość [...] położona przy ul. [...] / [...], oznaczona nr hip [...] została objęta przepisami dekretu z dnia [...] października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z zaświadczenia Sądu Okręgowego w [...] z [...] grudnia 1947 r., nr [...]wynika, że nieruchomość ta stanowiła własność I. H. w udziale [...] części, R. z B. W. w udziale [...] części, M. H. z B. K. w udziale [...] części, H. z B. L. w udziale [...] części, K. L. (1) w udziale [...] części oraz A. vel A. D. w udziale [...] części. Nieruchomość została objęta w posiadanie przez Gminę [...] w dniu [...] listopada 1947 r. Zatem, termin do złożenia wniosku o ustanowienie prawa własności czasowej nieruchomości upływał w dniu [...] maja 1948 r.

W dniu [...] marca 1948 r. do Zarządu Miejskiego w [...] wpłynął wniosek K. A., M. K. (3), E. W., I. K. i K. L.(4), reprezentowanych przez adw. K. L.(2), o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości.

Prezydium Rady Narodowej w [...] orzeczeniem administracyjnym z [...] lipca 1953 r., nr [...], odmówiło A. D., E. W., M. K., K. L.(4) oraz spadkobiercom I. H. i H. L. ustanowienia prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości.

Odwołanie od powyższego orzeczenia wniósł adw. K. L.(2).

Po rozpatrzeniu odwołania, Ministerstwo Gospodarki Komunalnej decyzją z [...] stycznia 1954 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] lipca 1953 r.

Wskazano, że na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] listopada 1999 r., sygn. akt. [...] spadek po I. H. nabyła córka K. A. i syn T. H.. Natomiast spadek po K. A. nabył syn A. A. (1) na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] września 2001 r., sygn. akt. [...].

Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] marca 1999 r., sygn. akt. [...] spadkobiercami H. L. zostali: syn K. L. (1), córka I. K. i syn K. L.(3), spadkobiercami R. W. zostali S. K., K. L.(4), I. K., K. L.(3), J. C. B. i Z. B., spadkobiercami J. B. zostali żona A. B. i syn A. B.. Ww. postanowienie z [...] marca 1999 r. stwierdza również, że spadek po M. K. nabył syn S. K..

Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] grudnia 1997 r., sygn. [...] spadek po A. B. nabył syn A. B..

Na mocy postanowienia Sądu Powiatowego dla [...] z [...] lutego 1975 r., sygn. [...] spadkobiercą l. K. został syn J. K.(1).

Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] listopada 1998 r., sygn. akt. [...] spadek po K. L. (3) nabyła żona D. L., bratankowie K. L (5)., M. S.(1), M. L.(1) oraz siostrzeniec J. K.(1).

Na mocy postanowień Sądu Rejonowego w [...] z [...] lipca 1998 r. i z [...] czerwca 2000 r., sygn. [...] spadek po K. L.(1) nabyli córka K. L.(6), syn M. L., córka M. S.(2) i żona M. L.(6), zaś spadek po M. L. (6) nabyły dzieci K. L.(6), M. L. (2), M. S.(2).

Postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 1999 r., sygn. [...] spadkobiercą testamentowym po S. K. została M. S.(2).

Postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] z [...] marca 2004 r. sygn. [...] spadek po M. S.(2) nabyły córki J. S. i M. S.(3).

Postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] z [...] sierpnia 2005 r., sygn. I[...] spadek po J. K. nabyli żona G. K., syn M. K.(1) i syn M. K(2)..

Postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] z [...] maja 2004 r., sygn. [...] spadek po T. H. nabył ojciec J. H. i siostra K. A..

Postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] z [...] grudnia 2004 r. sygn. [...]spadek po J. H. nabyła córka K. A..

Postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] z [...] stycznia 2003 r. sygn. akt. [...] spadek po A. G. z domu D. nabył siostrzeniec Z. C..

Minister Infrastruktury - po rozpatrzeniu wniosku M. S(1)., K. L.(5), M.L., D., A. B. oraz J. K.(2) - decyzją z [...] maja 2008 r., nr [...], stwierdził nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z [...] stycznia 1954 r., nr [...] i utrzymanej przez nią w mocy decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] lipca 1953 r., nr [...].

Prezydent [...] decyzją z [...] sierpnia 2013 r., nr [...] orzekł o ustanowieniu na 99 lat prawa użytkowania wieczystego niezabudowanego gruntu położonego w [...] przy ul. [...] opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] na rzecz:

1. A. A. w udziale wynoszącym [...] części ;

2. Z. C. w udziale wynoszącym [...] części;

3. M. S.(4) w udziale wynoszącym [...] części;

4. J. S. w udziale wynoszącym [...]części;

5. M. L. w udziale wynoszącym [...]części;

6. A. J. B. w udziale wynoszącym [...]części;

7. D. L. w udziale wynoszącym [...]części;

8. G. K. w udziale wynoszącym [...]części;

9. M. K. (1)w udziale wynoszącym [...]części;

10. M. K. (2)w udziale wynoszącym [...]części.

Ponadto, powyższą decyzją Prezydent [...]orzekł o ustaleniu czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego, a także odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni [...] m2 stanowiącego działkę nr [...]część z obrębu [...], stanowiącego część dawnej nieruchomości oznaczonej nr hip [...], a obecnie stanowiącej część ulicy [...].

W pkt 8 decyzji Prezydent [...] orzekł, że użytkownicy wieczyści obowiązani są korzystać z nieruchomości w sposób zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zobowiązał strony, że w umowie o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste nabywcy złożą oświadczenie o ustanowieniu nieodpłatnie, na czas nieoznaczony, ograniczonego prawa rzeczowego - prawa użytkowania na rzecz [...] w związku z budową i istnieniem tunelu metra, które polegać będzie na prawie do wstępu na nieruchomość w celu budowy, wyłącznego użytkowania, rozporządzania urządzeniami metra, dostępu do wybudowanych urządzeń w celu ich utrzymania, konserwacji, remontów, modernizacji oraz usuwaniu awarii i zagrożeń w korzystaniu; dokonywania napraw, przebudowy i rozbudowy tunelu metra oraz zobowiążą się do niedokonywania zmian w zakresie lokalizacji i posadowienia elementów nadziemnych i podziemnych związanych z infrastrukturą metra, zlokalizowanych na gruncie oddawanym w użytkowanie wieczyste, nie zgłaszania w przyszłości żadnych roszczeń wynikających z istnienia oraz oddziaływania linii metra, zagwarantowania użytkownikowi prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie obejmującym budowę, rozbudowę lub przebudowę tunelu metra.

W pkt 9 decyzji Prezydent [...] orzekł, że użytkownicy wieczyści w umowie o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste złożą oświadczenie, że w przypadku ziszczenia się warunku polegającego na wydaniu przez właściwy organ decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości we własność oraz nastąpienia tego przekształcenia, obciążają nieruchomość oznaczoną jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] prawem użytkowania opisanym w pkt 8.

W pkt 10 decyzji Prezydent [...] orzekł, że umowa o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste może ulec rozwiązaniu przed upływem terminu, na jaki została zawarta, jeżeli użytkownicy wieczyści nie przestrzegają warunków określonych w punktach 8 i 9, a także wtedy, gdy korzystają z terenu w sposób sprzeczny z ustalonym w umowie.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli A. B., G. K., M. K.(1) i M.K.(2), zwracając się o uchylenie punktu 8 i 9 decyzji, a także o zmianę pkt. 10 decyzji w ten sposób, że zamiast zdania "Umowa o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste może ulec rozwiązaniu przed upływem terminu, na jaki została zawarta, jeżeli użytkownicy wieczyści nie przestrzegają warunków określonych w punktach 8 i 9, a także wtedy, gdy korzystają z terenu w sposób sprzeczny z ustalonym w umowie" powinno być zdanie "Umowa o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste może ulec rozwiązaniu przed upływem terminu, na jaki została zawarta, jeżeli użytkownicy wieczyści korzystają z terenu w sposób sprzeczny z ustalonym w umowie". Zdaniem stron ustalenia pkt 8 i 9 decyzji nie mogą być przedmiotem decyzji administracyjnej, lecz mogą być zawarte w akcie notarialnym dotyczącym ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] marca 2014 r., nr [...] zmieniło decyzję Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w części poprzez uchylenie punktów 8, 9 i 10.

Kolegium podkreśliło, że do dnia wydania niniejszej decyzji nie zawarto aktu notarialnego ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej. Wskazano, że przed Sądem Okręgowym w [...] Wydziałem I Cywilnym, toczy się postępowanie z powództwa A. A.(2) o stwierdzenie obowiązku zawarcia umowy o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste.

Prokurator delegowany do Prokuratury Regionalnej w [...], pismem z [...] kwietnia 2019 r. wniósł sprzeciw od ostatecznej decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r. w części dotyczącej ustanowienia na 99 lat prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] z obrębu [...], zmienionej w części decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] marca 2014 r. poprzez uchylenie punktów 8, 9 i 10. Zdaniem Prokuratora ww. decyzje rażąco naruszają prawo, w tym przepis art. 7 ust. 2 dekretu z dnia [...] października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...], gdyż działka nr [...] z obrębu [...] objęta jest miejscowym planem i zagospodarowania przestrzennego otoczenia [...] w [...] przyjętym przez Radę [...] uchwałą nr [...] z [...] listopada 2010 r. (Dz. U. Woj. Maz. z dnia 4 grudnia 2010 r., nr 201, poz. 5774) i przeznaczona pod część Parku [...] (oznaczenie na planie [...]). Zdaniem Prokuratora, organy nie wyjaśniły w jaki sposób użytkownicy wieczyści mieliby realizować uprawnienia do działki gruntu, w sytuacji gdy z zapisów planu wynikają liczne obostrzenia związane z funkcjonowaniem Parku [...].

Decyzją z [...] października 2020 r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r. w części dotyczącej ustanowienia na 99 lat prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] z obrębu [...]. Kolegium stwierdziło, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych przesłanka posiadania nie musiała być badana, ponieważ wniosek o ustanowienie prawa własności czasowej złożyli dawni właściciele nieruchomości, a postępowanie w sprawie ustanowienia użytkowania wieczystego toczyło się na wniosek następców prawnych byłych właścicieli. Kolegium uznało również, że nie doszukało się w decyzji rażącego naruszenia prawa poprzez ustanowienie użytkowania wieczystego, wówczas gdy teren przeznaczony był pod park publiczny, bowiem w latach 2013-2014 nie obowiązywał art. 214austawy o gospodarce nieruchomościami.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnieśli M. S.(2), J. S., A. J. B., D. L., G. K., M. K.(1), M. K.(2), M. L.. Wnioskodawcy zwrócili się o uchylenie decyzji w całości i wydanie nowej decyzji merytorycznej, odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r. Pełnomocnik wnioskodawców wskazał, że w niniejszej sprawie zachodzi nieważność postępowania z uwagi na skierowanie przez Kolegium decyzji do osoby zmarłej, tj. Z. C.. Pełnomocnik przedłożył do akt kopię postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z [...] listopada 2019 r., sygn. akt [...], z którego wynika, że Z. C. zmarł w dniu [...] września 2018 r., a spadek po nim nabył syn D. C. w całości z dobrodziejstwem inwentarza.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniósł także Prokurator Prokuratury Regionalnej w [...]. Prokurator przyznał, że z uwagi na najnowsze orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dotyczące kwestii posiadania gruntu, podziela stanowisko Kolegium w tym zakresie. Prokurator nie zgodził się za to ze stanowiskiem Kolegium co do możliwości pogodzenia korzystania z gruntów przez spadkobierców dawnych właścicieli z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wskazał, że w decyzji brak jest motywów jakimi kierował się organ uznając, że istnieje możliwość pogodzenia tych zamierzeń z planem miejscowym. Zdaniem Prokuratora, organ nie wyjaśnił w jaki sposób użytkownik wieczysty obwarowany wymaganiami planu ma możliwość realizacji swoich uprawnień wynikających z planu, przewidującego m.in. ochronę obiektów budowlanych i elementów małej architektury oraz znajdującego się na gruncie układu placyków i alejek parkowych.

Powołaną na wstępie decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uchyliło w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2020 r., nr [...] i w tym zakresie orzekło o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r., nr [...], zmienionej decyzją tego organu z [...] marca 2014 r., nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że organ wydając decyzję ustanawiającą użytkowanie wieczyste nie jest zobowiązany do określenia, w jaki sposób użytkownik ma realizować przyznane prawo. W decyzji Prezydenta [...] wskazano, że użytkownicy wieczyści obowiązani są korzystać z gruntu w sposób zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz że decyzja o ustanowieniu użytkowania nie narusza praw osób trzecich. Oznacza to, że to do użytkowników wieczystych należy decyzja co do sposobu korzystania z gruntu, który ma respektować postanowienia planu. Miasto jako właściciel gruntu - może - w razie stwierdzenia, że użytkownik korzysta z gruntu w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem, w tym również w sposób niezgodny z miejscowym planem - żądać rozwiązania umowy przed upływem określonego w niej terminu.

W konsekwencji Kolegium nie podzieliło stanowiska Prokuratora co do konieczności wskazania w decyzji sposobu realizacji prawa użytkowania wieczystego. Równocześnie ze względu na uzyskaną od pełnomocnika informację o śmierci jednej ze stron postępowania Kolegium postanowiło uchylić w całości zaskarżoną decyzję i orzec o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r. zmienionej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] marca 2014 r.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] grudnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Prokurator Regionalny w [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 7 ust. 2 dekretu z dnia [...] października 1945 r o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] poprzez przyjęcie, że korzystanie z ww. nieruchomości w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...] przez następców prawnych dawnego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy przedmiotowa nieruchomość objęta jest obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego otoczenia [...] w [...] przyjętym przez Radę [...] uchwałą nr [...] r. z [...] listopada 2010 r ( Dz.U. Woj. Maz. z dnia 4 grudnia 2010 r, nr 201, poz. 5774), zgodnie z którym teren działki ewidencyjnej [...] znajduje się w strefie oznaczonej symbolem [...] na którym usytuowany jest Park [...], a warunki zabudowy i zagospodarowania tego terenu wyłączają możliwość realizacji uprawnień władczych wynikających z prawa użytkowania wieczystego.

Mając powyższe na uwadze, a przy tym również art. 134 § 1 p.p.s.a., Prokurator wniósł o: 1) stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji wobec zaistnienia przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. rażącego naruszenia prawa art. 7 ust. 2 dekretu z dnia [...] października 1945 r o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] bądź też zastosowanie innych przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszeń prawa również w stosunku do decyzji poprzedzających zaskarżaną decyzję, zgodnie z art. 135 p.p.s.a.,

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Pismem z [...] lipca 2021 r. M. S.(2), J. S., A. B., D. L., G. K., M. K.(1), M. K.(2), M. L.(2) – reprezentowani przez r. pr. K. W., wnieśli o oddalenie skargi w całości.

Pismem z [...] października 2021 r. pełnomocnik poinformował Sąd, że zmarł M. L.(2), zobowiązując się do przedłożenia informacji o następcach prawnych zmarłego.

Pismem z [...] listopada 2021 r. M. S.(2), J. S., A. B., D. L., G. T. K., M. K.(1), M. K.(2), B. L. – reprezentowani przez pełnomocnika – przedłożyli odpis postanowienia Sądu Rejonowego [...], sygn. akt [...], zgodnie z którym spadek po M. L., zmarłym w dniu [...] września 2019 r., nabyła w całości żona B. L..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 119 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej jako: "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli decyzja lub postanowienie są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach albo wydane zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania. Taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie.

Sąd uznał, że zarówno zaskarżona decyzja z [...] grudnia 2020 r. jak i poprzedzająca ją decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2020 r., nr [...] zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd ustalił bowiem, że kwestionowane decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] skierowane zostały do osoby nieżyjącej – M. L., który zmarł w dniu [...] września 2019 r. Informacja powyższa wynika ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu skróconego aktu zgonu nr [...] (k. 53 akt sądowych) oraz odpisu postanowienia Sądu Rejonowego [...], sygn. akt [...].

W doktrynie i orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, zgodnie z którym prowadzenie postępowania administracyjnego w stosunku do osoby zmarłej i wydanie decyzji ocenione być musi jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jest to bowiem uchybienie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Ażeby można było mówić o postępowaniu musi istnieć organ administracyjny mający zdolność prawną do jego prowadzenia oraz strona, o prawach której organ orzeka w danym postępowaniu. Osoba fizyczna może być stroną postępowania, jeżeli ma zdolność prawną. Zgodnie z art. 8 k.c. każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. Zdolność ta kończy się z chwilą śmierci. Oznacza to, że w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć postępowania i wydać decyzji. Gdyby zaś doszło do wydania decyzji w stosunku do osoby zmarłej należy przyjąć, że jest ona obarczona wadą nieważności i nie wywołuje skutków prawnych (por. wyrok NSA z 14 listopada 2001 r., sygn. akt I SA 2462/99, Lex nr 82653; wyrok NSA z 20 września 2002 r., sygn. akt I SA 428/01, OSP 2004, z. 3, poz. 33).

Powyższe oznacza, że M. L. zmarły w dniu [...] września 2019 r. w [...] nie mógł być stroną postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] grudnia 2020 r. oraz poprzedzającego, zakończonego decyzją z [...] października 2020 r. Z chwilą śmierci strony postępowania w jej prawa i obowiązki powinni wstąpić jej następcy prawni. Nie ma przy tym znaczenia, czy organ posiadał informację w tym zakresie.

Obowiązkiem organu jest zagwarantowanie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz zapewnienie jej przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Naruszenie tej zasady jest kwalifikowaną wadą procesową.

Mając zaś na uwadze, że wydane w sprawie decyzje podlegają wyeliminowaniu z obrotu prawnego ze wskazanej wyżej przyczyny, Sąd nie badał decyzji pod względem zgodności z prawem.

Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę wskazane wyżej kwestie i ustali aktualny krąg stron postępowania, którym należy zapewnić udział w postępowaniu i do których należy kierować podjęte w sprawie rozstrzygnięcia. Po prawidłowym ustaleniu obecnego kręgu stron postępowania organ ponownie dokona oceny prawidłowości kwestionowanej decyzji.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, orzekł jak w sentencji wyroku. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 1 w związku z art. 120 p.p.s.a.