Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 396/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2021-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 11, art. 77 pa. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Dudar, asesor sądowy WSA Marcin Kojło (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 października 2021 r. sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika składek za okres luty i marzec 2014 r. uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2021 r. nr [...], odmawiająca Z. K. (dalej również jako "skarżący") umorzenia należności z tytułu składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika składek M. Sp. z o. o. za okres 02-03/2014 w łącznej kwocie 4.161,42 zł.

Organ wskazał, że w związku z tym, że spółka M. nie wywiązywała się z obowiązku opłacenia składek za zatrudnionych pracowników na jej koncie powstały zaległości. Dyrektor Oddziału ZUS oraz Naczelnik Urzędu Skarbowego, jako organ egzekucyjny - prowadzili wobec spółki przymusowe dochodzenie należności. Egzekucja okazała się jednak nieskuteczna. W okresie, kiedy powstało zadłużenie spółki - funkcję Prezesa Zarządu w spółce pełnił skarżący. Decyzją znak [...] z [...] maja 2018 r. Oddział ZUS w B., Inspektorat w Suwałkach orzekł o odpowiedzialności skarżącego (jako byłego Prezesa Zarządu) za zobowiązania z tytułu składek spółki M. Sp. z o.o. Zgodnie z ww. decyzją za zaległości spółki jak Prezes Zarządu skarżący odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką. M. Sp. z o. o. posiadała zaległości w Zakładzie z tytułu niepłaconych należności na: ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 01/2014 do 03/2014 wraz

z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi w łącznej kwocie 7.584,81 zł. Powyższa decyzja uprawomocniła się [...] września 2020 r. (wyrok Sądu Apelacyjnego w G. - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń sygn. [...] oddalający apelację od wyroku Sądu Okręgowego w G. VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z [...] czerwca 2019 r. sygn. [...]).

Wnioskiem z dnia [...] lutego 2021 r. skarżący zwrócił się o umorzenie zadłużenia wskazując, że jego sytuacja materialna nie pozwala na jednorazową spłatę. Aktualnie po opłaceniu wszystkich zobowiązań związanych z mieszkaniem, kredytem, itp. skarżącemu pozostaje na jedzenie lub lekarstwa około 300,00 zł miesięcznie co jest poniżej kryterium ubóstwa. Skarżący wyjaśnił, że znalazł się

w dramatycznej sytuacji na skutek przestępczego działania poprzedniego zarządu spółki, która wykorzystała jego osobę jako "słupa", o czym się zorientował po

2 tygodniach i złożył rezygnację z pełnienia funkcji Prezesa, która pozostała bez odpowiedzi. Skarżący podniósł także, że jest osobą w podeszłym wieku,

z przewlekłymi schorzeniami, nie posiadającą majątku (ruchomości, nieruchomości, oszczędności).

W kolejnych pismach kierowanych do ZUS skarżący wyraził pogląd, że stan obecny i wysokość kwoty do zapłaty, którą został obciążony wynika wyłącznie

z zaniedbań i zaniechań pracowników ZUS, którzy w stosownym czasie nie podjęli działań w stosunku do spółki, jak też w stosunku do jej Zarządu, która według wiedzy skarżącego już w 2013 roku miała zaległości wobec ZUS, których to egzekucja okazała się bezskuteczna. Skarżący dodał, że jego obecna sytuacja zdrowotna

i materialna jest bardzo trudna, nie posiada majątku ruchomego jak i nieruchomego, nie posiada też zasobów finansowych. Skarżący zamieszkiwał w wynajmowanym mieszkaniu, z którego otrzymał wypowiedzenie. Obecnie jest na etapie poszukiwania nowego lokum. Stan zdrowia (zaawansowana cukrzyca, choroby układu krążenia,

w tym przebyty rozległy zawał) a także wiek, uniemożliwiają podjęcie stałego zatrudnienia. Skarżący wskazał, że pracuje na pół etatu pełniąc rolę Dyrektora ds. kontraktów w Spółce A. do dnia [...] sierpnia 2021 r. bez gwarancji dalszego zatrudnienia z uwagi na obecną sytuację związaną z pandemią Covid-19 i jej wpływem na kondycję firmy. Wpływ na decyzję o dalszym zatrudnieniu może mieć także stan zdrowia i wynikające z niego długotrwałe przebywanie przez skarżącego na zwolnieniu lekarskim. Skarżący poprosił o podjęcie decyzji o całkowitym umorzeniu ciążącej należności lub przynajmniej umorzenie jej w części.

Rozpatrując wniosek skarżącego organ wskazał, że skarżący nie przedłożył do akt sprawy oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, nie wskazał iluosobowe gospodarstwo domowe prowadzi, nie wykazał kosztów związanych

z utrzymaniem, posiadaniem innych zobowiązań pieniężnych, nie przedłożył dokumentacji medycznej. Według KSI ZUS od 1 sierpnia 2019 r. skarżący posiada aktualnie tytuł do ubezpieczenia jako pracownik w A. Sp. z o.o. -

w powyższej spółce pełni również funkcję Prezesa Zarządu. Zgodnie z KSI ZUS, podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe z tytułu pracy

w 2020 r. wynosiła 4.800,00 zł brutto (1/1 wymiaru czasu pracy). Od 15 grudnia 2020 r. do 24 kwietnia 2021 r. skarżący przebywał na zasiłku chorobowym. Według danych KSI ZUS wysokość zasiłku chorobowego w 2021 r. wynosiła: za styczeń 3.423,95 zł za luty 3.092,60 zł, za marzec 3.423,95 zł, za kwiecień (do 24 kwietnia 2021 r.) 2.650,80 zł. Dodatkowo w kwietniu 2021 r. podstawa składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe wyniosła 1.142,80 zł. Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego (informacje dostępne w Krajowym Rejestrze Sądowym) wynika, że skarżący pełni funkcję: (-) członka zarządu w Stowarzyszeniu "N.", (-) Prezesa Zarządu w A. Sp. z o.o. (nie wykazał dochodu z tego tytułu). Zgodnie z CBDKW skarżący nie posiada majątku nieruchomego. Według ustaleń własnych ZUS - na podstawie bazy CEP - na nazwisko skarżącego zarejestrowany jest samochód osobowy C. z 2007 roku (skarżący figuruje jako FII właściciel).

Dalej organ przypomniał, że decyzją z [...] maja 2018 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych orzekł o odpowiedzialności skarżącego - solidarnie ze spółką –

za zobowiązania z tytułu składek M. Sp. z o.o. Prezes ZUS wskazał, że składki za 01/2014 przedawniły się 15 stycznia 2021 r. i zostały odpisane. Pozostałe należności z tytułu składek wykazane w sentencji decyzji są wymagalne

i nie uległy przedawnieniu. Zgodnie z art. 24 ust 5d ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423, dalej "u.s.u.s."), przedawnienie należności z tytułu składek wynikających z decyzji

o odpowiedzialności osoby trzeciej lub następcy prawnego następuje po upływie

5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym decyzja została wydana. Wobec spółki było prowadzone postępowanie egzekucyjne. Egzekucja do jej majątku została umorzona wobec stwierdzenia bezskuteczności egzekucji przez Komornika Sądowego postanowieniem z [...] kwietnia 2015 r., a przez Dyrektora Oddziału ZUS postanowieniem z [...] lutego 2018 r. Wobec skarżącego nie zostało jeszcze wszczęte postępowanie egzekucyjne obejmujące zaległości wynikające z decyzji

o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania spółki z tytułu składek.

Następnie organ wskazał, że umorzenie należności z tytułu składek za pracowników w części finansowanej przez płatnika składek, może nastąpić wyłącznie w przypadku ich całkowitej nieściągalności w oparciu o art. 28 ust. 3 u.s.u.s.

W ocenie Prezesa ZUS, analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wykazała okoliczności, które skutkowałyby umorzeniem, zobowiązania na postawie ww. przepisów.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. Inspektorat w S. decyzją z [...] maja 2018 r. orzekł o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania z tytułu składek M. Sp. z o. o. (jako Prezesa odpowiadającego całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką), zatem przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b nie mają w tej sprawie zastosowania. Z przyczyn oczywistych nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1. Wysokość zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek przewyższa kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 4a w sytuacji skarżącego również nie ma zastosowania. Zakres odpowiedzialności skarżącego jako Prezesa za zobowiązania spółki został ustalony w postępowaniu zakończonym prawomocną decyzją, a należność w niej określona stała się wymagalna i na jej podstawie Zakład może podjąć działania egzekucyjne w celu jej odzyskania. Skarżący posiada dochód z tytułu zatrudnienia w A. Sp. z o.o., w której (zgodnie z KRS) pełni także funkcję Prezesa Zarządu. Ponadto figuruje jako członek zarządu Stowarzyszenia "N." oraz jako II właściciel samochodu C. Wobec skarżącego nie zostało wdrożone postępowanie egzekucyjne, zatem Naczelnik Urzędu Skarbowego lub Komornik Sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Nie można jednoznacznie stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Na tej podstawie wykluczeniu podlegają przesłanki, o których mowa w pkt. 3, 5 i 6.

Zdaniem organu trudności finansowe skarżącego nie mogą zostać uwzględnione przy rozpatrywaniu przedmiotowego wniosku. Przepisy art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia

31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, nie mają zastosowania w tej sprawie ze względu na rodzaj zaległości. Zgodnie z art. 28 ust. 3a u.s.u.s., należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Z decyzją nie zgodził się skarżący i w skardze złożonej do sądu wniósł o jej zmianę i umorzenie należności z tytułu składek, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie jej do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił:

1) nienależyte wyjaśnienie sprawy - tj. brak podjęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wszystkich czynności w celu ustalenia czy w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające umorzenie składek w oparciu

o kryterium wynikające z art. 28 ust. 3 pkt 5 oraz pkt 6 u.s.u.s. - co sprowadza się do uchybienia obowiązkowi ustalenia, czy sytuacja majątkowa skarżącego w ogóle pozwoli na prowadzenie postępowania egzekucyjnego;

2) naruszenie prawa materialnego - tj. art. 28 ust. 3 pkt 5 oraz pkt 6 u.s.u.s. poprzez jego nienależyte niezastosowanie (w ocenie skarżącego wynikające

z rażących uchybień poczynionych na etapie gromadzenia materiału dowodowego), podczas gdy cytowane przepisy stanowią alternatywne podstawy prawne do zastosowania w niniejszej sprawie i wydania decyzji o umorzeniu składek w całości zgodnie z wnioskiem złożonym przez skarżącego.

Skarżący wniósł ponadto o: zwrócenie się do Centralnej Ewidencji Pojazdów

i Kierowców w celu ustalenia czy figuruje jako właściciel jakiegokolwiek pojazdu – w szczególności pojazdu marki C.; zwrócenie się o informację z Ksiąg Wieczystych czy jest właścicielem jakiegokolwiek lokalu/nieruchomości; zobowiązanie organu do złożenia do akt sprawy informacji, czy występuję w charakterze ubezpieczonego - tj. czy jestem zatrudniony i czy pobieram z tego tytułu jakiekolwiek wynagrodzenie; zobowiązanie organu do złożenia do akt sprawy informacji czy w ramach prowadzonego wobec mnie postępowania egzekucyjnego został ustalony jakikolwiek majątek, który pozwalałby na prowadzenie egzekucji w stopniu chociażby zaspokającym koszty postępowania egzekucyjnego.

Skarżący podniósł ponadto zarzut przedawnienia przedmiotowych zobowiązań.

Do skargi dołączone zostało świadectwo pracy z dnia [...] czerwca 2021 r. wskazujące, że skarżący do tego dnia był zatrudniony w spółce A.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd dostrzegł naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji.

W postępowaniu w sprawie umorzenia należności z tytułu składek, stosownie do odesłania zawartego w art. 123 u.s.u.s., organ związany jest zasadami

i regulacjami zawartymi m.in. w art. 7, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "k.p.a."). Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W myśl art. 11 k.p.a., organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Stosownie do treści art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, stosownie zaś do art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Z art. 107 § 1 pkt 6 i art. 107 § 3 k.p.a. wynika, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności

i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Zdaniem sądu zaskarżona decyzja nie sprostała powyższym wymogom, bowiem w niedostateczny sposób została w niej wyjaśniona kwestia przedawnienia należności z tytułu składek. Nie ulega wątpliwości, że umorzeniu może podlegać jedynie zobowiązanie istniejące, do którego uiszczenia płatnik jest zobowiązany. Wraz z upływem terminu przedawnienia stosunek prawny zobowiązania z tytułu składek wygasa bez względu na to, czy dłużnik podatkowy powołał się na tę okoliczność. Tym samym zaległości w zobowiązaniach z tytułu składek, które wygasły wskutek przedawnienia i w związku z tym już nie istnieją nie mogą być przedmiotem decyzji w sprawie wniosku o udzielenia ulgi w spłacie tych zobowiązań. W przypadku wniosku, który obejmuje zarówno należności przedawnione, jak

i nieprzedawnione, konieczne jest z kolei ustalenie wysokości zobowiązań faktycznie ciążących na wnioskodawcy. Podstawy umorzenia należności z tytułu składek odnoszące się do całkowitej nieściągalności muszą być analizowane

z uwzględnieniem kwoty rzeczywiście ciążących na dłużniku zobowiązań.

W zaskarżonej decyzji organ zawarł wprawdzie wyjaśnienie odnoszące się do przedawnienia, tym niemniej jest ono pobieżne i niewystarczające do rzetelnej oceny tej kwestii.

Prezes ZUS wyjaśnił, że składki za 01/2014 przedawniły się [...] stycznia 2021 r. i zostały odpisane, pozostałe należności z tytułu składek wykazane w sentencji decyzji są natomiast wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Następnie organ przytoczył treść art. 24 ust 5d u.s.u.s. traktujący o przedawnieniu należności z tytułu składek wynikających z decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej. Na końcu zaś wyjaśnił, że wobec spółki M. było prowadzone postępowanie egzekucyjne, które zostało umorzone wobec stwierdzenia bezskuteczności egzekucji. Organ odwołał się do postanowień Komornika Sądowego z [...] kwietnia 2015 r. i Dyrektora Oddziału ZUS z [...] lutego 2018 r. Poza tym organ wyjaśnił, że wobec skarżącego nie zostało jeszcze wszczęte postępowanie egzekucyjne obejmujące zaległości wynikające z decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania spółki z tytułu składek.

Brak jasnej, pełnej, rzetelnej i znajdującej oparcie w materiale dowodowym argumentacji w kwestii przedawnienia, czyni w istocie nieweryfikowalnym twierdzenie organu dotyczące zakresu w jakim należności z tytułu składek objęte wnioskiem są wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Wnioski zaprezentowane w decyzji nie znajdują odzwierciedlenia w aktach sprawy przekazanych sądowi wraz ze skargą.

Zagadnienie przedawnienia należności składkowych zostało uregulowane

w art. 24 ust. 4-6 u.s.u.s. Przepisy te wskazują na okresy, po upływie których składki ulegają przedawnieniu, a także okoliczności powodujące zawieszenie, czy też przerwanie biegu terminu przedawnienia. Prezes ZUS wyjaśnił, że składki za 01/2014 przedawniły się 15 stycznia 2021 r. Nie wiadomo natomiast z jakiego powodu należności obejmujące kolejno następujące po sobie okresy tj. 02/2014

i 03/2014 są jeszcze wymagalne i jak twierdzi organ nie uległy przedawnieniu.

W aktach sprawy brak jest chociażby dokumentów potwierdzających wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec spółki, datę zakończenia tego postępowania, czy też innych dokumentów i danych pozwalających na zweryfikowanie stanowiska

o nieprzedawnieniu należności z tytułu składek za okres 02/2014 i 03/2014. Czyni to zaskarżoną decyzję nieweryfikowalną w tym zakresie.

Podstawowym celem zasady przekonywania, jest wyjaśnienie stronom przesłanek, jakimi organ kierował się przy załatwieniu sprawy. Uzasadnienie decyzji administracyjnej powinno w swej konstrukcji umożliwiać realizację tej zasady oraz umożliwić sądowi administracyjnemu zbadanie prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia. Zasada przekonywania nie jest zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia muszą być rzetelnie omówione i wnikliwie przeanalizowane przez organ rozpatrujący sprawę. Nie jest wystarczające poprzestanie na przytoczeniu jednego z przepisów dotyczącego przedawnienia, podanie informacji o prowadzonej egzekucji w stosunku do spółki i jej bezskuteczności, czy też o nieprowadzeniu egzekucji w stosunku do skarżącego, bez szczegółowego odniesienia się do podanych w decyzji informacji wraz z ich rzetelnym udokumentowaniem, zwłaszcza, że jak wynika z decyzji należności z tytułu składek za 01/2014 uległy już przedawnieniu z dniem [...] stycznia 2021 r. Rzetelne, pełne i przekonujące uzasadnienie decyzji powinno zawierać wyjaśnienie przyczyn, które legły u podstaw stwierdzenia, że składki za następne okresy nie przedawniły się, czyniąc tym samym decyzję w tym zakresie możliwą do skontrolowania pod względem jej legalności. Nie jest rzeczą sądu, ale też strony postępowania domyślać się dlaczego za kolejne okresy należności nie uległy przedawnieniu. Sąd nie ma kompetencji do czynienia szczegółowych ustaleń w tym zakresie w zastępstwie organu administracji publicznej.

Wobec pobieżnej i niewyczerpującej analizy kwestii przedawnienia sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. w art. 7, art. 11, art. 77

§ 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, co uzasadniało wyeliminowanie skarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Czyni to przedwczesnym ocenę rozstrzygnięcia odmawiającego umorzenia należności skarżącego z tytułu składek. Tym niemniej sąd zwraca uwagę,

że dokonując ustalenia sytuacji majątkowej skarżącego organ powołał się na urzędowe ustalenia, które nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym dołączonym do akt tej sprawy. Nie zostały w ogóle udokumentowane dane, na które powołał się organ, a odnoszące się do tytułu ubezpieczenia i podstawy wymiaru składek skarżącego zatrudnionego w spółce A., jak też ustalenia, że skarżący figuruje jako II właściciel samochodu osobowego opisanego w decyzji.

Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien wyczerpująco wyjaśnić kwestię przedawnienia składek, których umorzenia żąda skarżący. Organ rzetelnie uargumentuje dlaczego należności z tytułu składek za 02/2014 i 03/2014 nie uległy przedawnieniu, odnosząc się do obowiązujących w tym przedmiocie przepisów prawa i swe ustalenia właściwie udokumentuje umożliwiając sądowi weryfikację stanowiska w tym zakresie.

Rozstrzygając zaś o wniosku, po uwzględnieniu ewentualnych przedawnień, organ musi w konsekwencji powtórnie ocenić spełnienie przez stronę przesłanek umorzenia, odnosząc wynikające z przepisów wymogi oraz ustalenia w zakresie sytuacji finansowej i życiowej strony skarżącej do ostatecznej wartości zadłużenia. Również i w tym przypadku organ udokumentuje w aktach ustalenia, które poczyni

w tym zakresie, jak też odniesie się do okoliczności, na którą w skardze powołał się skarżący, tzn. wszczęcia wobec niego przez ZUS postępowania egzekucyjnego,

w ramach którego nie ustalono żadnego majątku, co może mieć istotne znaczenie

w kontekście przesłanek całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. Sąd przypomina przy tym, że zgodnie z orzecznictwem sądowym, ZUS ma obowiązek samodzielnie ocenić przesłankę całkowitej nieściągalności opisaną

w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s., porównując spodziewane koszty egzekucji (obliczane w części w proporcji do egzekwowanych kwot) z posiadanymi informacjami

o nadającym się do egzekucji majątku. Dokonując powyższej samodzielnej oceny organ winien mieć nadto na uwadze, czy majątek zobowiązanego nadaje się w ogóle do egzekucji, jak również, czy postępowanie egzekucyjne nie spowoduje ruiny finansowej i życiowej zobowiązanego i jego rodziny.

Sąd na rozprawie oddalił wnioski dowodowe skarżącego. Zgodnie z art. 106

§ 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przepis ten nie jest instrumentem służącym do zwalczenia ustaleń faktycznych,

z którymi strona skarżąca się nie zgadza. Sąd nie może zastąpić organu

w gromadzeniu materiału dowodowego potrzebnego do wydania decyzji administracyjnej.

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonych naruszeń przepisów postępowania, sąd uchylił zaskarżoną decyzję, za podstawę przyjmując art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.