Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2964/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-08-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędzia del. WSA Mirosław Wincenciak (spr.) Protokolant: starszy inspektor sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2015 r. sygn. akt VIII SA/Wa 10/15 w sprawie ze skargi W.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

I OSK 2964/15

UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 10/15 po rozpoznaniu skargi W.M.na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne, oddalił skargę. U podstaw rozstrzygnięcia Sądu I instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna.

Decyzją z dnia [...]sierpnia 2014 r. Starosta B. (dalej: "organ I instancji", "Starosta"), działając na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz. U. z 2014 r., poz. 600 ze zm.) skierował skarżącego na badanie psychologiczne przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie podnosząc, że zaskarżona decyzja jest wydana przedwcześnie, ponieważ nie rozstrzygnięto odwołania od decyzji znak: [...], w którym podniesione zostały zarzuty dotyczące pozbawienia Skarżącego ustawowego uprawnienia do uczestniczenia w odpłatnym szkoleniu w celu zmniejszenia ilości punktów poprzez wprowadzenie go w błąd, co do ilości punktów karnych.

W/w decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy oraz wskazaniu przepisów prawnych, mających zastosowanie w sprawie, organ odwoławczy wskazał, że należy odróżnić postępowanie w sprawie wpisania punktów do ewidencji od postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne, które jest uwarunkowane uzyskaniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Kolegium zaznaczyło, że kontrolowana decyzja ma charakter związany, ponieważ Starosta, po otrzymaniu stosownego wniosku od Wojewódzkiego Komendanta Policji zobligowany był wydać przedmiotowe rozstrzygnięcie z uwagi na domniemanie prawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym – sformalizowanej informacji pochodzącej od organu kontroli ruchu drogowego. Starosta nie ma uprawnienia do badania prawidłowości wpisów w zakresie ilości punktów karnych, ani też badania, czy kierowca, którego wniosek dotyczy, faktycznie dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego. Ewidencję kierowców - którzy naruszają te przepisy - prowadzi Komendant Wojewódzki Policji i ten organ dokonuje w niej wpisów. Nie należy do kompetencji ani Starosty, ani SKO kontrolowanie stanu zapisów w ewidencji kierowców i sprawdzanie prawidłowości informacji sporządzonej przez Komendanta Policji na okoliczność zapisów naruszenia przepisów ruchu drogowego przez kierowcę, zgromadzonych w odpowiedniej ewidencji. Niewątpliwie skarżący w okresie od [...]listopada 2013 r. do [...]czerwca 2014 r. otrzymał łącznie 25 punktów karnych wpisanych do ewidencji za naruszenia przepisów ruchu drogowego, co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji. Z uwagi na ustalenie, że wniosek WKP skierowany do Starosty sporządzony został we właściwej formie, to kontrolowana decyzja, w ocenie SKO, jest zgodna z prawem.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 kpa, polegającą na tym, że organ rozpatrujący odwołanie nie uwzględnił słusznego interesu obywatela, nie wyjaśnił wyczerpująco stanu faktycznego, nie odniósł się do stwierdzonych nieprawidłowości prowadzonej ewidencji punktów karnych, nie odniósł się do przedwczesności tej decyzji, nie odniósł się do kwestii czy W.M. powinien poddać się badaniom psychologicznym w zakresie kierowania pojazdami kategorii B, czy też w zakresie wszystkich kategorii, pomimo, że naruszeń dopuścił się kierując samochodem osobowym, nie zbadał wnikliwie naruszenia uprawnień skarżącego w zakresie skorzystania z możliwości odbycia odpłatnego szkolenia w celu zmniejszenia liczby punktów karnych przewidzianych w przepisach ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, w szczególności nie odniósł się do stanowiska Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. wyrażonego w piśmie z dnia [...].10.2014 r., znak: [...]. Ponadto zarzucił obrazę art. 138 § pkt 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że zaskarżona decyzja Starosty B. jest prawidłowa i zasługuje na jej utrzymanie w mocy, gdyż stan faktyczny ustalony w toku postępowania poprawnie podciągnięto pod art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b oraz art. 99 ust. l pkt 3 lit, b z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, a wystarczającą przesłanką było przekroczenie przez kierowcę 24 punktów, abstrahując od czasookresu ich zaewidencjonowania, co dawało podstawę dla Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. do wystąpienia ze stosownym wnioskiem.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł między innymi, że nie kwestionuje zaistniałych przewinień drogowych, ale nie zgadza się z prowadzoną ewidencją punktów karnych, będącą podstawą do złożenia wniosku. Zdaniem skarżącego dopiero z wpisaniem punktów karnych mamy do czynienia z pojęciem naruszenia dla celów wystąpienia z wnioskiem. Zupełnie drugorzędną kwestią, nie mającą zdaniem organu znaczenia w sprawie, była kwestia nieprawidłowego prowadzenia ewidencji punktów karnych. Skoro w przepisach jest mowa o niezwłocznym zgłoszeniu zdarzenia do rejestru przez Policję i wprowadzenie punktów karnych, to oznacza, że ma to czemuś służyć. Nie bez znaczenia są uprawnienia przewidziane dla tych kierowców, którzy uzyskali punkty karne i mogą poddać się odpłatnemu szkoleniu w celu zmniejszenia ich liczby o 6 punktów. To uprawnienie, z którego nie mógł skorzystać skarżący, gdyż wprowadzono go w błąd, kiedy zażądał ustnej informacji o przewinieniach i punktacji, zostało zbagatelizowane przez obydwa organy, choć organ odwoławczy dostrzegł opieszałość Policji, ale skutki tej opieszałości w całości przerzuca na skarżącego. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wskazał też, że decyzja jest wadliwa i z tego powodu, że rozciąga się na wszystkie kategorie prawa jazdy skarżącego pomimo, że skarżący dopuścił się przewinień kierując wyłącznie samochodem osobowym, do kierowania którym potrzebne jest prawo jazdy kategorii B.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku wskazał, że w dniu 19 stycznia 2013 r. weszła w życie ustawa o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 600, zwana dalej "u.k.p.", która określa m.in. wymagania w stosunku do osób uprawnionych do kierowania pojazdami po drogach publicznych oraz zasady wykonywania badań lekarskich i psychologicznych kierowców. Zastąpiła ona odpowiednie unormowania zawarte dotychczas w ustawie z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137, dalej jako P.r.d.).

Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b) oraz art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b przywołanej ustawy. W myśl pierwszego z nich, badaniu psychologicznemu przeprowadzonemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem w zakresie psychologii transportu podlega kierowca kierujący pojazdem silnikowym, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zgodnie z drugim z cyt. przepisów, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy (...) na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Przy czym starosta wydaje taką decyzję między innymi na wniosek organu kontroli ruchu drogowego (art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p.). Zasady prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego w dalszym ciągu regulują przepisy P.r.d. Stosownie bowiem do art. 139 pkt 3 u.k.p, przepis art. 125 pkt 13 tej ustawy, którym uchyla się art. 130 P.r.d., wejdzie w życie dopiero w dniu 4 stycznia 2016 r.

Brzmienie przywołanych przepisów nie pozostawia wątpliwości, że skierowanie na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu dotyczy każdego kierowcy, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Treść przepisów ma bowiem charakter imperatywny i nie pozostawiający organowi jakichkolwiek możliwości uznaniowego decydowania w przedmiocie wydania skierowania. Zobowiązują one starostę do podjęcia stosownych czynności procesowych już w dniu przekroczenia przez kierującego pojazdem silnikowym liczby 24 punktów w ewidencji kierowców, kiedy to materializuje się obowiązek organu kontroli ruchu drogowego skierowania kierującego na badania. Decyzja wydana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.k.p. ma charakter związany, co oznacza obligatoryjność jej wydania w każdym przypadku, kiedy tylko kierowca przekroczy określoną wyżej liczbę punktów w ewidencji kierowców, a organ uwzględnia w tym przypadku stan faktyczny na dzień, w którym dochodzi do przekroczenia liczby 24 punktów. To bowiem zdarzenie jest relewantne z punktu widzenia omawianych regulacji. Późniejsze natomiast zdarzenia, jak na przykład odbycie szkolenia określonego w art. 130 ust. 3 P.r.d. nie mają wpływu na obowiązek organu wydania takiej decyzji. Ponadto, jak wynika z art. 130 ust. 2 P.r.d., nie usuwa się punktów z ewidencji, jeżeli przed upływem roku od naruszenia kierowca dopuścił się naruszeń na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty.

W ocenie Sądu I instancji nie budzi wątpliwości okoliczność, że skarżący w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] czerwca 2014 r. otrzymał łącznie 25 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Wynika to z wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2014 r. do organu I instancji o skierowanie skarżącego na badanie psychologiczne. Skarżący w dniu [...] listopada 2013 r. otrzymał 5 punktów, w dniu [...] stycznia 2014 r. otrzymał 10 punktów, w dniu [...] marca 2014 r. otrzymał 6 punktów i w dniu [...] czerwca 2014 r. 4 punkty. Przekroczenie 24 punktów karnych skutkuje skierowaniem kierowcy na badania psychologiczne, nie pozostawiając organowi I instancji żadnych możliwości uznaniowego decydowania w przedmiocie wydania takiego skierowania. W przedmiotowej sprawie nie jest bowiem sporne, że skarżący popełnił w/w wykroczenia, a suma przypisanych za nie punktów w ewidencji w okresie krótszym niż rok od dnia pierwszego naruszenia przekroczyła 24. Sąd stwierdził także, że z uwagi na bliźniacze uregulowania normatywne u.k.p. związane z kierowaniem kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego na badania psychologiczne do tych zawartych dotychczas w ustawie – Prawo o ruchu drogowym, w tym w art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) P.r.d., aktualność na gruncie ustawy o kierujących pojazdami zachowują orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w kwestii kwalifikacji przedmiotowej decyzji (por. m. in. Uchwałę NSA z 20 maja 2010 r. I OPS 12/09, wyrok z 21 stycznia 2015 r. I OSK 1446/13, wyrok z 17 września 2014 r. I OSK 280/13, wyrok z 20 października 2011 r. I OSK 1812/10). Sąd I instancji podkreślił, że starosta nie jest organem prowadzącym ewidencję kierowców, a działa jedynie na podstawie informacji przekazanych przez Komendanta Wojewódzkiego Policji. Jeżeli skarżący chciałby kwestionować liczbę przypisanych mu punktów w ewidencji kierowców (wyłączając niesporny przedstawiony wyżej stan faktyczny) winien to uczynić w postępowaniu przed organem prowadzącym tę ewidencje, a nie w postępowaniu prowadzonym przez starostę. Weryfikacja liczby przypisanych punktów, jeśli kierowca nie zgadza z liczbą przypisanych punktów odbywa się w trybie do tego właściwym, kwestionowania zapisów w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, prowadzonej przez Policję. Wpis do ewidencji kierowców jest czynnością materialno-techniczną i zainteresowany kierowca może zwrócić się do Policji o skorygowanie liczby punktów, wskazując na okoliczności uzasadniające ich weryfikację. Komendant Wojewódzki Policji jest zatem jedynym organem, który dokonuje wpisów do ewidencji. W drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności. Kwestia zatem prawidłowości dokonanych wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność.

Sąd I instancji podkreślił, że zgodnie z jednolitym orzecznictwem sądowoadministracyjnym wpis do ewidencji prowadzonej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., a zatem przysługuje od niej prawo do wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W przypadkach spornych, tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji. Inny organ administracyjny, w toku prowadzonego przez siebie postępowania, takich kompetencji nie posiada i jest związany treścią danych zawartych w ewidencji. Ponadto, kierujący któremu w okresie 1 roku przypisano w ewidencji więcej niż 24 punkty nie może skorzystać z dobrodziejstwa instytucji szkolenia określonej w art. 130 ust. 3 P.r.d. uprawniającej do zmniejszenia liczby punktów, a ewentualne odbycie takiego szkolenia nie ma wpływu na stan ewidencji i obowiązki starosty w zakresie wydania decyzji kierującej na badania (por. wyroki NSA z dnia 13 czerwca 2013 r. I OSK 15/12 oraz I OSK 63/12 , z dnia 20 października 2011 r. I OSK 1812/10, z dnia 16 grudnia 2010 r I OSK 275/10). Podnoszona natomiast przez skarżącego okoliczność braku świadomości ilości przypisanych punktów karnych – na skutek wprowadzenia go w błąd co do ilości już zgromadzonych punktów nie odnosi się do działania organów administracji orzekających w sprawie skierowania na badania psychologiczne, pozostaje zatem bez wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego skierowania skarżącego na badania we wszystkich kategoriach prawa jazdy jakie posiadał mimo, że dopuścił się przewinień kierując wyłącznie pojazdem osobowym, do którego kierowania wymagane jest prawo jazdy kategorii B, co stanowi w ocenie skarżącego nadużycie organu, Sąd I instancji wskazał, że decyzja ta jest administracyjnoprawną konsekwencją faktu przekroczenia określonej liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego niezależnie od posiadanej przez kierowcę kategorii praw jazdy i dotyczy każdego kierowcy.

Skargę kasacyjną od powołanego wyroku wywiódł W.M.zaskarżając ten wyrok w całości. Skarżący kasacyjnie zarzucił wyrokowi Sądu I instancji:

1. obrazę przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 k. p. a., polegającą na tym, że Sąd rozpatrujący skargę, podobnie jak organ administracji rozpoznający odwołanie, nie wyjaśnił wyczerpująco stanu faktycznego, nie odniósł się do zebranego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym w sposób obiektywny i pełny z pominięciem oceny postępowania przez organ kontroli ruchu drogowego, który nierzetelnie wprowadzał punkty karne do rejestru; ponadto Sąd nie odniósł się w ogóle do oceny, czy W.M.powinien poddać się badaniom psychologicznym w zakresie kierowania pojazdami kategorii B, czy też w zakresie wszystkich kategorii, pomimo, że naruszeń dopuścił się kierując samochodem osobowym,

2. obrazę przepisów art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p. poprzez niewłaściwą wykładnię tych przepisów, przez co doszło w przedmiotowej sprawie do wadliwej oceny danych rejestrowych dotyczących punktacji skarżącego.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji organów obu instancji.

W motywach skargi kasacyjnej podniesiono, że w sprawie nie oceniono, czy organy Policji niezwłocznie rejestrowały punkty karne w rejestrze prowadzonym przez Policję. Rejestr ten miał służyć między innymi temu, aby kierowca mógł poddać się szkoleniu w celu zmniejszenia liczby punktów o 6. Z tego uprawnienia skarżący nie mógł skorzystać, bowiem wprowadzono go w błąd, kiedy zażądał ustnej informacji o przewinieniach i liczbie punktów karnych. Ta okoliczność została zbagatelizowana przez organy, a skutki opieszałości Policji w całości przerzuca się na skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zasadniczo w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W niniejszej sprawie zarzuty te jednak w sposób bezpośredni wiążą się z zarzutem naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego przez błędną wykładnię, stąd ocena przez Naczelny Sąd Administracyjny zarzutów naruszenia przepisów postępowania wymaga uprzedniego odniesienia się do istoty problemu w niniejszej sprawie, tj. do poprawności dokonanej przez Sąd I instancji wykładni art. 99 ust. 2 pkt 2 u.p.k., w zakresie w jakim Sąd uznał, że w przypadku zgłoszenia wniosku przez organ kontroli ruchu drogowego zasadność wniosku o skierowaniu na badania psychologiczne nie podlega badaniu przez starostę.

Przepis, którego zarzucenie naruszono w skardze kasacyjnej stanowi, że starosta, na wniosek organu kontroli ruchu drogowego i dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył on liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zastosowana konstrukcja przepisu - "starosta wydaje" wskazuje na zobligowanie organu do wydania decyzji o skierowaniu kierowcy na badanie, w sytuacji zaistnienia okoliczności wskazanych w przepisie, a więc w przypadku wniosku innego organu, który stwierdził przekroczenie dopuszczalnej ilości punktów karnych za naruszenia przepisów prawa drogowego. Starosta nie jest więc uprawniony do tego, aby podważać skuteczność wpisów w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego (por. wyrok NSA z 9 czerwca 2017 r. sygn. akt I OSK 2358/15). Przepis art. 130 ust. 1 zd. pierwsze P.r.d. stanowi, że Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Szczegółowe regulacje dotyczące sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego, warunków i sposobu prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego oraz trybu występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; programu szkolenia i jednostek upoważnionych do prowadzenia szkolenia; liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; podmiotów uprawnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, zawarte zostały w wydanym na podstawie delegacji określonej w art. 130 ust. 4 P.r.d. rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488). Akt ten stanowi, że ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych (§ 3 ust. 1), że wpisu do ewidencji dokonuje policjant lub pracownik jednostki Policji (§ 4 ust. 8) z tym, że wpisu ostatecznego dokonuje się, jeżeli naruszenie przepisów ruchu drogowego stwierdzone zostanie prawomocnym wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym, a wpisu tymczasowego niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, jednakowoż po stwierdzeniu naruszenia jednym z ww. rozstrzygnięć wpis ten staje się wpisem ostatecznym (§ 4 ust. 1, 2 i 4). Ewidencja, o której mowa w art. 130 ust. 1 P.r.d. jest rejestrem, w którym wpisów dokonuje wyłącznie uprawniony do tego organ Policji i tylko on ma kompetencję do usuwania punktów karnych. W sytuacji bowiem, w której danemu podmiotowi zostało przyznane prawo do prowadzenia określonej ewidencji, rejestru czy innego wykazu, tylko ten podmiot jest odpowiedzialny za prawidłowe jego prowadzenie i zgodność z prawem dokonanych wpisów.

Zgodnie z § 9 cyt. rozporządzenia, osoba zainteresowana ma prawo uzyskać od Policji ustną informację lub zaświadczenie o wpisach w ewidencji, ostatecznych i tymczasowych, dotyczących punktów odpowiadających dokonanym przez siebie naruszeniom. Informacji udziela się lub zaświadczenie wydaje się w każdej jednostce organizacyjnej Policji posiadającej odpowiednie możliwości techniczne.

Z kolei, zgodnie z § 7 rozporządzenia, komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy, w razie przekroczenia przez kierowcę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W takiej sytuacji ustawodawca założył, że wielokrotne naruszenia przepisów świadczą o utracie kwalifikacji i w związku z tym taka osoba powinna być poddana ich kontrolnemu sprawdzeniu. Decyzja organu wydawana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b u.k.p. ma charakter związany. Treść obowiązujących przepisów ma charakter imperatywny i nie pozostawiający organowi jakichkolwiek możliwości uznaniowego decydowania w przedmiocie wydania skierowania na badania. Zobowiązują one starostę do podjęcia stosownych czynności w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem silnikowym liczby 24 punktów w ewidencji kierowców. Wydanie decyzji jest obligatoryjne w każdym wypadku, kiedy tylko kierowca przekroczy określoną wyżej liczbę punktów w ewidencji kierowców (por. wyroki: WSA w Poznaniu z dnia 11 grudnia 2014 r., III SA/Po 1101/14; WSA w Kielcach z dnia 13 stycznia 2016 r., II SA/Ke 823/15; WSA w Rzeszowie z dnia 22 marca 2016 r., II SA/Rz 944/15; WSA we Wrocławiu z dnia 19 maja 2016 r., III SA/Wr 1294/15; WSA w Bydgoszczy z dnia 1 czerwca 2016 r., II SA/Bd 856/15; WSA w Kielcach z dnia 1 września 2016 r., II SA/Ke 1076/15; WSA w Poznaniu z dnia 23 listopada 2016 r., III SA/Po 80/16; NSA z dnia 8 lutego 2017 r., I OSK 825/15).

Z faktu, że starosta wydaje decyzję na wniosek organu Policji, nie można wywodzić uprawnienia starosty do podważania dokonanych przez inny organ wpisów w ewidencji przezeń prowadzonej. Jeżeli wniosek właściwego komendanta wojewódzkiego Policji został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych, to organ zobligowany jest skierować kierującego na badania psychologiczne i nie ma uprawnień do weryfikacji przypisanej kierowcy liczby punktów.

Prób kwestionowania prawidłowości dokonanych wpisów, osoba może podejmować w postępowaniu prowadzonym przed właściwym komendantem wojewódzkim Policji. Wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialno-techniczną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., a zatem przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji, lecz następuje to w odrębnym postępowaniu. Zagadnienie to nie może zatem być rozpatrywane w postępowaniu administracyjnym, w którym ilość punktów uwidocznionych w prowadzonej przez Policję ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, jest przesłanką rozstrzygnięcia (np. w sprawie skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, por. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2017 r., I OSK 731/15). Skoro jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ww. ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność (wyrok NSA z dnia 6 kwietnia 2017 r., I OSK 2000/15). Powyższe czyni więc automatycznie niezasadnym zarzut strony skarżącej kasacyjnie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dopuścił się obrazy przepisów postępowania, gdyż nie ustalił czy poprawna była procedura przypisania skarżącemu kasacyjnie kolejnych punktów karnych oraz nie ustalił terminowości ich wpisania.

Rację ma też Sąd I instancji stwierdzając, że decyzja o skierowaniu na badania psychologiczne jest administracyjnoprawną konsekwencją faktu przekroczenia określonej liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego niezależnie od posiadanej przez kierowcę kategorii praw jazdy i dotyczy każdego kierowcy. Omawiana instytucja służy ochronie interesu publicznego i bezpieczeństwie ruchu drogowego, a nie ochronie praw jednostki naruszającej to bezpieczeństwo.

Starosta nie był uprawniony do weryfikowania prawidłowości naliczonych punktów, co oznacza, że ocena postępowania dokonana przez Sąd I instancji nie narusza przepisów. Z ustaleń organów w niniejszej sprawie wynika, że skarżący w okresie od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] czerwca 2014 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za co łącznie otrzymał 25 punktów karnych. Stanowiło to podstawę do skierowania go na badania psychologiczne, zgodnie z wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji.

Z tych względów i na podstawie art. 184 cyt. ustawy P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną z powodu braku usprawiedliwionych podstaw.