Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 145/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 8, art. 16 ust. 6, art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2018 r. sprawy ze skargi C. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane świadczenie w postaci zasiłku pielęgnacyjnego oraz jego zwrotu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy z dnia 28 września 2017 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 3 stycznia 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy z dnia 28 września 2017 r., którą organ uznał za nienależnie pobrany zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 13.158 zł i nakazał C. C. jego zwrot.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z dnia 2 sierpnia 2007 r. (nr [...]) Burmistrz Gminy przyznał zasiłek pielęgnacyjny dla C. C. (zwanego dalej: "stroną", "skarżącym") od dnia 1 lipca 2007 r. do bezterminowo.

Dnia 30 maja 2017 r. strona dostarczyła decyzję o waloryzacji renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z informacją, że do ww. renty przysługuje dodatek pielęgnacyjny.

W dniu 8 czerwca 2017 r. Burmistrz Gminy wszczął postępowanie w sprawie uchylenia ww. decyzji, uzyskując w jego toku informację z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P., że C. C. ma przyznany dodatek pielęgnacyjny od 01.04.2010 r. do nadal, i w tej sytuacji wydał decyzję z dnia 12 lipca 2017 r. (nr [...]) orzekającą o uchyleniu w całości swojej decyzji z dnia 2 sierpnia 2007 r. i odmowie przyznania stronie tego zasiłku na okres od 1 kwietnia 2010 r.

Następnie decyzją z dnia 28 września 2017 r. (nr [...]) Burmistrz Gminy – działając na podstawie art. 30 ust. 1, 2, 8 i 9 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm. – dalej w skrócie: "u.ś.r."), art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 – dalej w skrócie: "k.p.a.") – uznał że kwota wypłacona stronie w okresie od 1.04.2010 r. do 31.05.2017 r. w wysokości 13.158 zł jest nienależnie pobranym zasiłkiem pielęgnacyjnym. Jednocześnie organ zobowiązał stronę do zwrotu wskazanej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w wysokości 4.872,42 zł naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń rodzinnych, do dnia wystawienia decyzji (łączna kwota podlegająca zwrotowi w dniu wydania decyzji – 18.030,42 zł) i wskazał, że dalsze odsetki ustawowe za opóźnienie są naliczane do dnia spłaty.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przywołał treść art. 16 ust. 6 u.ś.r., z którego wynika, że zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego, co - mając na uwadze ten przepis – wskazywało na to, że stronie zasiłek pielęgnacyjny nie przysługiwał od dnia 1 kwietnia 2010 r.

Z kolei zgodnie z art. 30 ust. 2 u.ś.r. za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się między innymi: świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania.

Organ wskazał, że w związku z wystąpieniem zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, tj. uzyskania dodatku pielęgnacyjnego, strona była zobowiązana niezwłocznie powiadomić o tych zmianach Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Ż., o czym była poinformowana we wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego oraz w decyzji o przyznaniu tego świadczenia z dnia 2 sierpnia 2007 r.

Strona odwołała się od decyzji organu I instancji podnosząc, że nie jest w stanie spłacić tak dużej kwoty, gdyż jest osobą niesprawną (niedowidząca) i niezdolną do samodzielnej egzystencji od 2007 r. Nie miała świadomości, że nie może pobierać tych dwóch świadczeń jednocześnie. Była przekonana, że urzędnicy przyznając świadczenie sprawdzili wszystkie regulacje prawne w tym zakresie.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 3 stycznia 2018 r. (nr [...]) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. przewiduje cztery rodzaje nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, a dokładniej rzecz ujmując - cztery sposoby "powstania" nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Mianowicie świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących: 1) ustanie prawa do świadczeń rodzinnych; 2) zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych, lub 3) zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych, albo 4) wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych -w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania.

Organ stwierdził, że strona była pouczona we wniosku o przyznanie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego o tym, że zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego, a więc o braku prawa do ich pobierania w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 1 in fine w zw. z art. 25 ust. 1 u.ś.r. W ocenie Kolegium wypełniając formularz urzędowy, który zawiera pouczenie jak należy ów formularz wypełnić, osoba wypełniająca zapoznaje się z pouczeniem, dlatego twierdzenia odwołującego się, że nie był świadomy faktu, że zasiłek był mu wypłacany bezpodstawnie, nie można uznać za przekonujący.

Kolegium stwierdziło, że niewątpliwie strona pobrała nienależne świadczenia o jakich mowa w art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. poprzez wypłacenie świadczeń rodzinnych mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do tychże świadczeń rodzinnych, a przy tym strona była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Dlatego też decyzję o ustaleniu wobec strony nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych należy uznać za uzasadnioną.

Odnosząc się do argumentacji strony wskazującej na trudną sytuację zdrowotną i materialna, organ wyjaśnił, że te okoliczności są obojętne w świetle przesłanek prawnych, które stanowią podstawę dla niniejszego postępowania i wydawanej w tym postępowaniu decyzji. Organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie są związane tymi przepisami i nie dysponują żadnym "luzem decyzyjnym". Organ wyjaśnił jednocześnie, że stosownie do art. 30 ust. 9 u.ś.r. organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. Niemniej jednak zastosowanie którejkolwiek z wymienionych ulg może mieć miejsce w odrębnym postępowaniu administracyjnym w sprawie umorzenia lub zastosowania innej ulgi, do przeprowadzenia którego właściwy jest organ I instancji, a postępowanie w tym przedmiocie może toczyć się po nabyciu przymiotu ostateczności przez decyzję ustalającą nienależnie pobrane świadczenia i ich zwrot.

C. C. zaskarżył decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie, jak również o uchylenie lub zmianę decyzji organu I instancji, zarzucając organom błędne ustalenia stanu faktycznego sprawy i błędną kwalifikację prawną, a w konsekwencji dokonanie wadliwych rozstrzygnięć. Wniósł też o przeprowadzenie dowodów z dokumentów oraz wyjaśnień skarżącego na okoliczności poruszone w skardze.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że organ odwoławczy nie dokonał oceny zakresu w jakim skarżący został pouczony o swoich obowiązkach, których zaniechanie miało stać się podstawą wydania decyzji o zwrocie świadczeń. Nie dokonano oceny skutków pouczenia, co do należytego zrozumienia przez skarżącego obowiązków, jakie powstają po jego stronie w związku z zaistnieniem wskazywanych okoliczności równoległego nabycia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego, a w tym umiejętności zrozumienia treści pouczenia adekwatnie do jej poziomu rozeznania w sprawach urzędowych i możliwości zrozumienia treści pouczeń. Skarżący wyjaśnił, że nie mógł wywnioskować, iż przyznanie świadczenia w postaci dodatku pielęgnacyjnego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest wypełnieniem przesłanek do wstrzymania wypłaty świadczenia przyznanego przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej lub ustania tego prawa. Innego pouczenia skarżący nie otrzymał i organ wydający zaskarżoną decyzję nie ustalił w toku postępowania czy takie pouczenie miało miejsce, a ponadto czy skarżący rozumie treść pouczenia zawartego w treści decyzji organu I instancji, a co więcej czy potrafi się zastosować do tego pouczenia. Zdaniem skarżącego zawarcie samego pisemnego pouczenia w treści wydawanej przez organ decyzji nie jest wypełnieniem obowiązku udzielenia przez organ pouczenia stronie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, to wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mieć mogło istotny wpływ na wynik sprawy.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem wniesionej skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 stycznia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Gminy z dnia 28 września 2017 r., mocą której uznano zasiłek pielęgnacyjny wypłacany C. C. za okres od dnia 1 maja 2010 r. do dnia 31 maja 2017 r. w wysokości 13.158,00 zł za nienależnie pobrane świadczenie rodzinne.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1952 ze zm. – dalej jako: "u.ś.r."). Stosownie do treści art. 30 ust. 2 u.ś.r. za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się:

1) świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania;

2) świadczenia rodzinne przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia;

3) świadczenia rodzinne wypłacone w przypadku, o którym mowa w art. 23a ust. 5, za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, do dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenia rodzinne;

4) świadczenia rodzinne przyznane na podstawie decyzji, której następnie stwierdzono nieważność z powodu jej wydania bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa albo świadczenie rodzinne przyznane na podstawie decyzji, która została następnie uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego;

5) świadczenia rodzinne wypłacone osobie innej niż osoba, która została wskazana w decyzji przyznającej świadczenia rodzinne, z przyczyn niezależnych od organu, który wydał tę decyzję.

Zasady przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego zostały określone w art. 16 u.ś.r., przy czym w ust. 6 art. 16 u.ś.r. zastrzeżono, że zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. Równocześnie, w świetle art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie (...) prawa do świadczeń rodzinnych (...) w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Oznacza to, że w przypadku równoczesnego pobierania zasiłku pielęgnacyjnego oraz dodatku pielęgnacyjnego, obowiązkiem organów administracji publicznej jest wydanie decyzji stwierdzającej, że zasiłek pielęgnacyjny stanowił świadczenie nienależnie pobrane, co z kolei, otwiera drogę do jego zwrotu. Wydanie przedmiotowej decyzji jest przy tym uzależnione od łącznego spełnienia dwóch warunków: równoczesnego pobierania powyższych świadczeń oraz uprzedniego poinformowania beneficjenta zasiłku, o niemożności jednoczesnego pobierania zasiłku pielęgnacyjnego oraz dodatku pielęgnacyjnego.

W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący w okresie od dnia 1 kwietnia 2010 r. do dnia 31 maja 2017 r. pobierał równocześnie zasiłek pielęgnacyjny oraz dodatek pielęgnacyjny. Okoliczność powyższą potwierdza bowiem pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. z dnia 29 czerwca 2017 r. znajdujące się w aktach organu I instancji, a co więcej, również sam skarżący nie kwestionował tego faktu w toku postępowania.

Wątpliwości - w świetle prowadzonej przez Sąd kontroli zgodności z prawem wydanych w sprawie decyzji administracyjnych - budzi jednak druga, wyartykułowana powyżej przesłanka stwierdzenia, że zasiłek pielęgnacyjny wypłacany skarżącemu po dniu 1 kwietnia 2010 r. stanowi świadczenie nienależnie pobrane, jaką jest uprzednie poinformowanie skarżącego o niemożności równoczesnego pobierania tego zasiłku wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym.

W powyższym zakresie organy uznały, że fakt: 1/ zawarcia we wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego (wniosek podpisany przez skarżącego w dniu 23 lipca 2007 r.) informacji na temat warunków, jakie muszą być spełnione dla uzyskania powyższego świadczenia, w tym informacji o tym, że zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje m.in. osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego oraz 2/ zobowiązania skarżącego - stosownie do art. 25 ust. 1 u.ś.r. - do powiadomienia organu wypłacającego o wystąpieniu zmian, mających wpływ na prawo do tego świadczenia, które zawarte zostało w decyzji z dnia 2 sierpnia 2007 r. o przyznaniu skarżącemu zasiłku pielęgnacyjnego – wyczerpywało przesłankę uznania, że zasiłek pielęgnacyjny stanowił nienależnie pobrane świadczenie.

Stanowisko powyższe uznać należało za wadliwe.

Zaznaczyć należy, że dla stwierdzenia zaistnienia "nienależnie pobranego świadczenia" w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. decydujące znaczenie mieć musi świadomość osoby pobierającej świadczenie, gdyż przesłanki wskazane w tym przepisie odwołują się do świadomości świadczeniobiorcy, do jego winy w ujęciu subiektywnym. Dlatego też w postępowaniu tym organ jest zobowiązany ustalić, czy nieuprawnione pobranie świadczenia nastąpiło z "winy" strony i w konsekwencji, że świadczenie to miało charakter nienależnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 2276/12, publ.: Centralna baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej: CBOSA). Mając to na uwadze Sąd podziela pogląd zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2013 r. (sygn. akt I OSK 1701/12, publ.: CBOSA), że skuteczne pouczenie, o którym mowa w art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r., to tylko takie pouczenie, które było sformułowane i przedstawione konkretnemu adresatowi w taki sposób, że – zgodnie z zasadami racjonalności i doświadczenia życiowego – można przyjąć, iż ów adresat miał świadomość pobierania przez pewien czas nienależnego świadczenia. Jak bowiem wyjaśniono w uzasadnieniu powyższego wyroku, pouczenie nie może być uznane za należyte, gdy przytacza jedynie przepis ustawy bez jego wyjaśnienia – winno być ono jasne i czytelne, powinno zawierać wyczerpujące informacje o obowiązujących zasadach. Nie może ono odnosić się do wszystkich hipotetycznych okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń. Oznacza to, że pouczenia zamieszczane standardowo na drukach wniosków o przyznanie konkretnego rodzaju pomocy, z którym świadczeniobiorca ma możliwość zapoznania się jedynie w momencie składania wniosku, a które następnie pozostawione są w aktach administracyjnych sprawy lub pouczenia zawarte w decyzjach, lecz dotyczące wszystkich możliwych sytuacji, w odniesieniu do konkretnego świadczenia, nie mogą być uznane za należyte, w szczególności, gdy przytaczają one jedynie przepis ustawy, bez nawet jakiejkolwiek próby jego wyjaśnienia. Takie sformułowania są bowiem dla większości osób nie posiadających wykształcenia prawniczego zupełnie nieczytelne i nie mogą być traktowane jako pouczenie o tym, kiedy i jakie okoliczności osoba taka winna wziąć pod uwagę w toku pobierania świadczenia. Ponieważ prawidłowe pouczenie stanowi warunek sine qua non żądania zwrotu nienależnie zrealizowanych kwot zasiłku, uznać należy, że brak prawidłowego pouczenia powoduje, że świadczeniobiorca nie ma obowiązku zwrotu pobranych kwot, choćby nawet z innych źródeł mógł powziąć wiadomość o tychże okolicznościach. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, celem pouczenia nie jest bowiem tylko wyczerpujące wyjaśnienie sytuacji prawnej i faktycznej zainteresowanego, lecz pouczenie o konsekwencjach prawnych niezastosowania się świadczeniobiorcy do dyspozycji normy prawnej. Dlatego też pouczenie o okolicznościach, których wystąpienie w przyszłości spowoduje brak prawa do świadczeń musi odnosić się indywidualnie do pobierającego świadczenie, a nie zawierać jedynie normy ogólne, nie odnoszące się w danym momencie w ogóle do konkretnej sytuacji świadczeniobiorcy. Stanowisko powyższe, dotyczące obowiązku prawidłowego pouczenia o niemożności równoczesnego pobierania dwóch różnych świadczeń (zasiłku pielęgnacyjnego oraz dodatku pielęgnacyjnego), i w konsekwencji wypełnienia w ten sposób przesłanki świadomości beneficjenta o niemożności ich łączenia, jest powszechnie akcentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2011 r., sygn. akt I OSK 762/11; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 13 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Ke 329/12 – publ.: CBOSA). W konsekwencji ocena świadomego działania świadczeniobiorcy wymaga ustalenia, czy były mu znane odpowiednie przepisy prawa, tj. czy był skutecznie powiadomiony o okolicznościach, których zaistnienie miało wpływ na istnienie uprawnienia, przy czym owa skuteczność oznacza formę pisemną, z użyciem języka zrozumiałego dla świadczeniobiorcy z równoczesnym wskazaniem grożących stronie sankcji za wprowadzenie organu w błąd (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1529/13, publ.: CBOSA).

Aprobując w pełni powyższe rozważania, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy wskazać należy, że istotnie, w treści pouczenia podpisanego przez C. C. wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego wskazano m.in., że "zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, z późn. zm.) oraz na podstawie innych ustaw". Natomiast z treści decyzji z dnia 2 sierpnia 2007 r. (nr [...]), przyznającej skarżącemu wnioskowane świadczenie, a więc na jedynym dokumencie, (jak wynika z przedłożonych Sądowi akt), do którego skarżący miał bezpośredni i nieograniczony dostęp, informacji powyższej nie zawarto. W pouczeniu nakazano skarżącemu jedynie niezwłoczne powiadomienie organu "w przypadku wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych (...) zgodnie z art. 25 ust. 1 u.ś.r." oraz przytoczono część art. 30 u.ś.r., który wskazuje, że "nienależnie pobrane świadczenia rodzinne podlegają zwrotowi".

W ocenie Sądu z opisanych okoliczności i treści "pouczeń", nie wynika, by skarżący został w jasny i wystarczający sposób w okolicznościach faktycznych sprawy poinformowany o konsekwencjach prawnych, tj. że otrzymywany przez niego zasiłek pielęgnacyjny, pobierany wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym stanowi świadczenie nienależne. Okoliczność powyższa jest o tyle istotna, że - jak powyższej wyjaśniano - pouczenie zawarte na decyzji o przyznaniu zasiłku musi być w wystarczającym stopniu zindywidualizowane i zrozumiałe dla skarżącego. Powinno więc ono wskazywać, że pobieranie zasiłku pielęgnacyjnego nie może mieć miejsca w sytuacji uzyskania przez skarżącego dodatku pielęgnacyjnego. Dodatkowo należy wskazać, że skarżący jest osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe (z wyjaśnień skarżącego wynika, że jest osobą niedowidzącą), co – w okolicznościach sprawy - także powinno być wzięte pod uwagę przez organy przy ocenie wypełnienia przesłanki wynikającej z art. 30 ust. 2 pkt 1 in fine u.ś.r.

Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że wydając w przedmiotowej sprawie decyzje organy administracji wadliwie uznały, że zaistniały przesłanki, o jakich mowa w art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 oraz ust. 8 u.ś.r., uzasadniające wydanie orzeczenia stwierdzającego, że zasiłek pielęgnacyjny wypłacony skarżącemu od dnia 1 kwietnia 2010 r. do 31 maja 2017 r. stanowił świadczenie nienależnie pobrane.

Analogiczne stanowisko zostało wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyrokach: z dnia 12 stycznia 2017 r. (sygn. akt III SA/Gd 1054/16, publ.: CBOSA) i z dnia 20 kwietnia 2017 r. (sygn. akt III SA/Gd 191/17, publ.: CBOSA), które Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit a/ i c/ p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy.

Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane są do uwzględnienia oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku.