Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 425/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 151 a § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 138 § 2, art. 136
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 marca 2019 r. sprawy ze sprzeciwu S. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] i [...] od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB") z dnia [...] października 2018 r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu toczącym się w przedmiocie nakazania inwestorom [...] i [...] dokonania czynności lub wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia wiaty do stanu zgodności z prawem. Do wydania zaskarżonej decyzji doprowadziły wszak przede wszystkim następujące okoliczności faktyczne i prawne.

2. Na skutek pisemnej interwencji [...] i [...] w dniu 10 lipca 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej "PINB w [...]") wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wiaty o wym. 2,5m x 10,0m, usytuowanej na działce nr geod. [...] w miejscowości [...], gmina [...]. W trakcie oględzin dokonanych w dniu 20 sierpnia 2013 r. organ stwierdził, że na przedmiotowej nieruchomości zlokalizowane są dwie drewniane wiaty. W stosunku do wiaty usytuowanej na styku działek nr geod. [...] i [...] było prowadzone postępowanie administracyjne zakończone postanowieniem PINB w [...] z dnia [...] września 2008 r., utrzymanym w mocy postanowieniem [...] WINB z [...] października 2008 r. Dlatego też przedmiotem postępowania organ uczynił wyłącznie wiatę o wym. 2,5 m x 10,0 m, usytuowaną w odległości 0,1 m od granicy z działką Małżeństwa [...].

Na podstawie dokonanych ustaleń PINB w [...] stwierdził brak podstaw do ingerencji organu nadzoru budowlanego i decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. umorzył wszczęte postępowania administracyjne.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nie podzielił argumentacji odwołania Małżeństwa [...] i decyzją [...] stycznia 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W rezultacie skargi wniesionej przez Małżeństwo [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 8 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 309/14 oddalił skargę. Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej Małżeństwa [...] Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 września 2016 r. , sygn. akt II OSK 3129/14, uchylił zaskarżony wyrok WSA z 8 lipca 2014 r. i zaskarżoną decyzję [...] WINB oraz poprzedzającą ją decyzję PINB w [...] z [...] grudnia 2013 r.

Następnie wykonując wskazania zawarte w wyroku NSA PINB w [...] nakazał inwestorom w dniu [...] marca 2017 r. wykonanie ekspertyzy technicznej przedmiotowej wiaty. Kontrolując ww. decyzję [...] WINB postanowieniem z [...] maja 2017 r. uchylił postanowienie PINB i orzekł o nałożeniu na inwestorów obowiązku wykonania ekspertyzy technicznej o innym zakresie. Opinia taka została przygotowana, jednak [...] i [...] zakwestionowali jej prawidłowość. PINB w [...] nie podzielił jednak ich oceny i decyzją z [...] listopada 2017 r., działając na podstawie art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej: "k.p.a.", umorzył postępowanie administracyjne dotyczące przedmiotowej wiaty.

W wyniku odwołania Małżeństwa [...] [...] WINB decyzją z [...] stycznia 2018 r., działając na podstawie art. 138 § 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332, dalej "pr.bud."), uchylił zaskarżoną decyzję PINB w [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Kolejno PINB w [...] decyzją z [...] lutego 2018 r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud. oraz art. 104 k.p.a. nakazał inwestorom: [...] i [...] doprowadzić wiatę do zgodności z pierwotnym zgłoszeniem oraz w celu zabezpieczenia przeciwpożarowego ścianę obłożyć materiałem niepalnym.

[...] WINB decyzją z [...] kwietnia 2018 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 pr.bud. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał [...] i [...] doprowadzić budynek gospodarczy do zgodności z przepisami prawa. Jednak postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r., [...] WINB działając na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 150 § 1 k.p.a. wznowił postępowanie zakończone decyzją z [...] kwietnia 2018 r. Organ w uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że adresaci decyzji bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym.

Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania [...] WINB decyzją z [...] maja 2018 r., odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] kwietnia 2018 r. Organ stwierdził, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wznowionym postępowaniu nie ma wpływu na prawidłowość decyzji i nie może stanowić podstaw do jej uchylenia.

Decyzja [...] WINB została zaskarżona i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu [...] lipca 2018 r., działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił w całości decyzję [...] WINB z [...] maja 2018 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że organ pierwszej instancji błędnie zakwalifikował podanie jako wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego.

3. [...] WINB decyzją z [...] października 2018 r., działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 150 § 1 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud. uchylił decyzję z [...] kwietnia 2018 r. i odstąpił od nakazania [...] i [...] czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do zgodności z prawem wiaty. Decyzja z [...] października 2018 r. stanowi w rozpatrywanej sprawie rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Po rozpatrzeniu odwołania Małżeństwa [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] stycznia 2019 r., działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił w całości decyzję [...] WINB z [...] października 2018 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji GINB wskazał, że z akt sprawy wynika, że jeszcze przed wydaniem zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, organ ten uzyskał wiadomość o śmierci uczestników postępowania: [...] i [...], właścicieli działki nr ewid. [...] w [...]. Decyzja [...] WINB z dnia [...] października 2018 r. o uchyleniu własnej decyzji z [...] kwietnia 2018 r. i poprzedzającej ją decyzji PINB w [...] z [...] lutego 2018 r. oraz o odstąpieniu od nakazania inwestorom czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do zgodności z prawem ww. wiaty została jednak wysłana również do [...] i [...]. Organ wojewódzki nie ustalił wszakże następców prawnych, wstępujących w prawa strony w toczącym się postępowaniu. Zdaniem organu drugiej instancji stanowiło to istotne naruszenie art. 10 § 1 i art. 61 § 4 k.p.a. i wymagało uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

4. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze sprzeciwem w trybie w art. 64a – 64e p.p.s.a.

Skarżący podniósł, że śmierć uczestników postępowania nie jest przesłanką do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.

5. Odpowiadając w dniu 25 lutego 2019 r. na ww. sprzeciw organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie sprzeciwu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sprzeciw zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych powodów niż wskazane przez skarżącego.

6. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.), zadaniem Sądu jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Wskazana ogólna norma ma zastosowanie zarówno do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; zwanej dalej "p.p.s.a."), jak i sprzeciwów od decyzji przewidzianych w art. 64a p.p.s.a. i następnych przepisach ustawy.

Oceniając zaskarżoną decyzję należało mieć na uwadze fakt, że przedmiotem kontroli sądowo-administracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych w celu przywrócenia stanu zgodności z prawem. Od decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skarżący [...] wniósł skutecznie, z zachowaniem ustawowego terminu, sprzeciw uregulowany w art. 64a – 64e p.p.s.a.

We wskazanym kontekście prawnym należy podkreślić, że zgodnie z art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw (dalej "sprzeciw"). Na podstawie art. 64e k.p.a., rozpoznając sprzeciw, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Konsekwentnie, zgodnie z art. 151a § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając sprzeciw, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Z kolei, stosownie do art. 151a § 2 p.p.s.a., w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu, sąd oddala sprzeciw.

Należy zatem podkreślić, że w razie rozpoznawania przez sąd administracyjny sprawy ze sprzeciwu, dokonywana przez sąd kontrola jest ograniczona. Sąd nie rozstrzyga więc, tak jak w przypadku skarg, tj. w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeciwnie, ocenie sądu podlega tylko prawidłowe zastosowanie przez organ art. 138 § 2 k.p.a., a przez to sąd ma ustalić, czy w analizowanej sprawie organ drugiej instancji w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do istoty.

W przypadku sprzeciwu, wydany w oparciu o akta sprawy wyrok sądu ma więc charakter formalny w tym znaczeniu, że sąd nie odnosi się do zagadnień merytorycznych z wnikliwością właściwą dla postępowania w przedmiocie skargi na decyzję, w tym zwłaszcza nie przesądza wprost o szczegółowych uprawnieniach lub obowiązkach stron (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 3011/17, LEX nr 2 408 525).

7. Dokonując oceny materiału zgromadzonego w niniejszej sprawie w kontekście przedstawionych wyżej zasad, Sąd stwierdził, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wadliwe, tj. nieuzasadnione jego zastosowanie. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia w okolicznościach sprawy nie było uzasadnione.

Wyjaśniając podstawę prawną stanowiska Sądu należy stwierdzić, że zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy spełnione są łącznie dwa warunki: (a) decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a jednocześnie (b) konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organowi pierwszej instancji, organ odwoławczy powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, wydanie decyzji kasacyjnej stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym, a zatem nie może być ona podjęta w innych sytuacjach niż te, które zostały określone w art. 138 § 2 k.p.a. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3180/15, LEX nr 2 441 452). Wskazany przepis należy przy tym interpretować ściśle, a nie rozszerzająco z korzyścią dla strony zgłaszającej sprzeciw. Taki sposób rozumowania wynika z dwóch powodów. Po pierwsze, w polskiej kulturze prawnej respektuje się zasadę, że "wyjątków nie wolno rozciągać w drodze wykładni" (exceptiones non sunt extendendae). Po drugie, rygoryzm stosowania art. 138 § 2 k.p.a. ma też sens praktyczny: jeśli organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał do ponownego rozpatrzenia, to sprawa powinna być jeszcze raz badana przez organ pierwszej instancji, ale przez to postępowanie będzie znacznie dłuższe.

Wyjaśniając wyjątkowość art. 138 § 2 k.p.a. należy też podkreślić – co szczególnie istotne w rozpatrywanej sprawie – że co do zasady w postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy powinien zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania orzekać w sposób reformatoryjny, czyli co do istoty sprawy. Z kompetencji kasacyjnych, czyli prawa do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy powinien korzystać tylko w ograniczonym zakresie, tylko wówczas, gdy nie ma możliwości samodzielnego zbadania istotnych okoliczności, a bez ustaleń w takim zakresie nie można rozstrzygnąć sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 października 2017 r., sygn. akt II OSK 341/16, LEX nr 2 423 038).

Taka zasada została zastosowana w rozpatrywanej sprawie. Organ odwoławczy wydał decyzję kasacyjną, gdyż uznał, że zakres czynności wyjaśniających, a także kształtujących, które musiałby podjąć w związku z wadami projektu rozbiórkowego jest na tyle szeroki, że podjęcie takich czynności powodowałoby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.

8. Kontynuując i odnosząc powyższe zasady do realiów niniejszej sprawy, Sąd uznał, że organ drugiej instancji naruszył art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ nie wykazał, że stanowisko zmarłych uczestników postępowania jest konieczne do wyjaśnienia i ma istotny wpływ na rozstrzygniecie sprawy.

Rzeczywiście [...] i [...] byli uznawani z strony postępowania od 29 października 2013 r. (po trzech miesiącach prowadzonego postępowania). W tym okresie doręczane im były niektóre pisma kierowane przez organ do stron postępowania (patrz: karty 36 i 38, 51 i 54 akt PINB). Ponadto, w okresie po wydaniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2016 r., sygn. akt II OSK 3129/14, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] kierował niektóre pisma do [...] i [...] (patrz: karta 70 i 72, 79 i 81, 87 i 88, 94 i 97, 112 i 114, 121 i 122, 129 i 130 oraz 135 akt PINB). Mimo tej praktyki wskazane osoby w żaden sposób nie wzięły udziału w toczących się postępowaniach, tzn. nie skierowały do organów administracji żadnego pisma, ani tez nie uczestniczyły w żadnych oględzinach udokumentowanych kilkoma protokołami. W 2013 r. pisma kierowane do nich przez organ były odbierane bezpośrednio przez adresatów, podczas gdy pisma z roku 2017 i początku 2018 były doręczane w trybie art. 44 k.p.a. Bieg postępowań prowadzonych w latach 2013 – 2018 nie wskazuje zatem, aby [...] i [...] zajmowali jakiekolwiek stanowisko merytoryczne w przedmiocie kolejnych postępowań.

Należy przy tym dodać, że [...] i [...] byli właścicielami działki nr ewid. [...], przylegającej od strony południowo-wschodniej do działek Małżeństwa [...] (działka nr ewid. [...]) i Małżeństwa [...] (działka nr ewid. [...]). Potwierdzają to mapy inwentaryzacyjne oraz informacje o działkach podane przez Geoportal 2 (karta 41 – 44 oraz 10 akt PINB).

Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zawiadomienia [...] WINB z dnia [...] września 2018 r., znak: [...] o wyznaczeniu terminu przeprowadzenia oględzin na działce nr geod. [...] przy ul. [...] w [...] na dzień 12 października 2018 r. wynika, że strony postępowania: [...] i [...] nie żyją (karta 79 i 80 akt PINB). Organ drugiej instancji wskazał tę okoliczność w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zdaniem organu odwoławczego okoliczność śmierci uczestników postępowania przed wydaniem decyzji organu pierwszej instancji ([...] października 2018 r.) i skierowanie do nich kopii tej decyzji stanowiły istotne naruszenia art. 10 § 1 i art. 61 § 4 k.p.a. W opinii organu drugiej instancji o znaczeniu czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym przesądza art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Oceniając stanowisko organu drugiej instancji należy wskazać, że rzeczywiście przedstawione okoliczności mogą być uznane za naruszenie przez [...] WINB przepisów postępowania, w szczególności art. 10 § 1 k.p.a. Błędne jest przy tym przekonanie organu odwoławczego, że potwierdzenie naruszenia prawa znajduje swoje uzasadnienie w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Przepis ten stanowi przesłankę wznowienia postępowania, jeśli strona która nie brała udziału w sprawie bez swojej winy, żąda wznowienia postępowania (art. 147 k.p.a.). taka okoliczność nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Spadkobiercy [...] i [...] nie powiadomili bowiem organów administracji właściwych w sprawie o śmierci uczestników postępowania, ani nie zażądali uznania ich za strony postępowania.

Wskazane wyżej naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. wynika stąd, że z chwilą powzięcia przez [...] WINB wiadomości o śmierci uczestników postępowania organ pierwszej instancji powinien ustalić, czy w sprawie zachodzą przesłanki zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. Z treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji z [...] października 2018 r. nie wynika, aby organ podjął tę kwestię. W wykazie stron postępowania nadal umieszczono też [...] i [...].

W rozpatrywanej sprawie naruszenie przepisów postępowania administracyjnego nie uzasadnia wszakże wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Wskazany przepis przewiduje bowiem, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a (jednocześnie) konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Zdaniem Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wskazał, że w sprawie zaistniała również druga wymagana okoliczność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ nie wskazał bowiem, że ustalenie stanowiska zmarłych uczestników postępowania jest konieczne do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i ma istotny wpływ na jej rozstrzygniecie.

Analiza postępowań administracyjnych dotyczących przedmiotowej wiaty na działce nr ewid. [...] wskazuje, że od roku 2013, a nawet 2011, organy nadzoru budowlanego zbadały wszystkie istotne okoliczności i warunki legalnego wykonania wiaty. We wcześniejszych latach organy odwoławcze dwukrotnie wydawały decyzje kasacyjne na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Należy przy tym podkreślić, że badana przez Generalnego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja organu pierwszej instancji dotyczyła nie tyle ustalenia okoliczności faktycznych, co określenia konsekwencji prawnych istniejącego stanu faktycznego. [...] WINB decyzja z [...] października 2018 r., dodajmy: we wznowionym postępowaniu, a więc w trybie nadzwyczajnym, rozstrzygał tylko kwestię nakazania inwestorom wykonania czynności lub robót budowanych mających na celu doprowadzenie wiaty do zgodności z prawem.

Co więcej, zgodnie z art. 138 § 2 zd. 2 k.p.a. przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, organ odwoławczy powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W rozpatrywanej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego sugerował, że taką okolicznością powinno być stanowisko zmarłych uczestników postępowania. Organ nie przedstawił jednak argumentów świadczących o tym, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Faktyczny całkowity brak udziału [...] i [...] w kolejnych postępowaniach toczących się co najmniej od 2013 r. przemawia za opinią, że ich stanowisko lub stanowisko spadkobierców nie może być uznane za mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

9. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. i w związku z tym powinna być uchylona. Będzie to służyło skróceniu postępowania, gdyż sprawa przedmiotowej wiaty nie zostanie przekazana do organu pierwszej instancji, a jeśli wyrok Sądu uprawomocni się, będzie rozpatrywana tylko przez organ drugiej instancji. Organ ten, w ramach przysługujących mu kompetencji i na podstawie obszernych i kompletnych akt administracyjnych powinien ustalić, czy [...] i [...] w ogóle przysługuje interes prawny, który uzasadniałby nadanie im przymiotu uczestnika postępowania. Akta sprawy na taką okoliczność nie wskazują, choć z pewnością wymaga ona zbadania. Kierowanie w latach 2013–2014 oraz 2017-2018 pism do uczestników postępowania mogło mieć raczej charakter rutynowego działania, nieuzasadnionego racjonalnym ustaleniem, że właścicielom działki sąsiedniej rzeczywiście przysługuje interes prawny. Przedmiotowa wiata została bowiem zbudowana w ostrej granicy z działką Małżeństwa [...], ale jednocześnie w odległości 12,5 m od granicy z działką nr ewid. [...] (patrz: karta 8 akt PINB).

Zbadanie interesu prawnego obecnie zmarłych uczestników postępowania mieści się z pewnością w kompetencjach organu odwoławczego, zwłaszcza jeśli uwzględnić możliwość przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego zgodnie z art. 136 k.p.a.

Na marginesie, Sąd zauważa, że podobny przypadek śmierci strony miał już miejsce w poprzednich postępowaniach dotyczących przedmiotowej wiaty. Do dnia 4 stycznia 2017 r. za uczestnika postępowania uznawany był również [...], właściciel działki nr ewid. [...], sąsiadujący z inwestorami od strony południowej. On również mimo, że był adresatem pism kierowanych do stron przez PINB w [...], faktycznie nie brał udziału w żadnych czynnościach postępowania. Zawiadomienie o oględzinach na działce inwestorów wystosowane przez organ 4 stycznia 2017 r. nie zostało mu wszakże doręczone, a zwrotne potwierdzenie odbioru korespondencji wskazywało brak doręczenia pisma z powodu śmierci adresata (karta 71). [...], a także jego ewentualni spadkobiercy byli już następnie pomijani w kolejnych czynnościach postępowania administracyjnego prowadzonego przez PINB (patrz np.: karty 79-80). Okoliczność śmierci uczestnika postępowania nie została jednak wzięta pod uwagę przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w [...] przy okazji podejmowania czynności, w tym rozpatrywania kolejnych środków zaskarżenia.

10. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa i na podstawie art. 151a § 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.