Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2228/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 12
journal: Dz.U. 2009 nr 1 poz 7
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Iwona Bogucka (spr.) sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant sekretarz sądowy Justyna Stępień po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Łd 306/14 w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 820/14 w pkt 1) oddalił skargę M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, w pkt 2) orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi wynagrodzenia z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., [...] Prezydent Miasta Łodzi orzekł o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku M. M. z dnia 26 września 2013 r. o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. M. na okres od dnia 1 października 2013 r. W podstawie prawnej decyzji podano przepis art. 25 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r., nr 1, poz. 7 ze zm., dalej ustawa) oraz § 5 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 7 lipca 2010 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania, sposobu ustalania dochodu oraz wzorów wniosku, zaświadczeń i oświadczeń o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego (Dz.U. z 2010 r., Nr 123, poz. 836 ze zm., dalej rozporządzenie). W uzasadnieniu podano, że zgodnie z § 5 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia, w przypadku złożenia nieprawidłowo wypełnionego wniosku, organ właściwy wierzyciela wzywa pisemnie wnioskodawcę do poprawienia lub uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania, natomiast w przypadku złożenia wniosku bez wymaganych dokumentów, organ właściwy wierzyciela przyjmuje wniosek i wzywa pisemnie wnioskodawcę do uzupełnienia brakujących dokumentów, w terminie nie krótszym niż 14 dni i nie dłuższym niż 30 dni. Zgodnie zaś z § 5 ust. 3 rozporządzenia, w przypadku niezastosowania się do wezwania, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2 organ właściwy wierzyciela wydaje decyzję o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. Wskazano, że wezwaniem z dnia 9 października 2013 r. wnioskodawczyni została zobowiązana do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie wyjaśnień, pisemne uzupełnienie wniosku oraz dostarczenie zaświadczenia urzędu skarbowego lub oświadczenia za 2012 r. G. P. i T. P., zaświadczenia bądź oświadczenia o wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne za 2012 rok G. P. i T. P., oświadczenia o aktualnej sytuacji zawodowej w/w osób lub wyroku zasądzającego alimenty od G. P. na rzecz wnioskodawczyni – pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Wezwanie to zostało skutecznie doręczone stronie, a termin uzupełnienia wniosku upłynął bezskutecznie 3 grudnia 2013 r.

W odwołaniu od decyzji M. M. wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podała, że organ błędnie ocenił wniosek jako niekompletny. Wskazała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. W dniu 6 listopada 2013 r. stawiła się osobiście celem złożenia wyjaśnień i wglądu w akta, jednakże pracownik organu nie potrafił udzielić żadnych informacji, a nadto wyjaśnienia strony odebrał w formie ustnej. Nie złożyła opisanych w wezwaniu dokumentów, gdyż nie ma do nich dostępu, a G. P. i T. P. nie zaliczają się do składu jej rodziny. Wyjaśniła, że G. P. wypełnia dobrowolnie obowiązek alimentacyjny w postaci drobnych darowizn, a T. P. odmawia stronie pomocy finansowej, natomiast zobowiązany prawomocnym wyrokiem jest ojciec strony G. M. Zarzuciła, że organ nie rozpatrzył wnikliwie kwestii pozostawania przez stronę w odrębnym, samodzielnym gospodarstwie domowym. Wskazała ponadto, że w dniu 9 lutego 2013 r. złożyła pisemne wyjaśnienia, będące nawiązaniem do pisma z dnia 29 stycznia 2013 r. W dniu 12 lutego 2013 r. natomiast złożyła oświadczenie, że T. P. nie udostępnia stronie informacji o dochodach oraz nie wspiera materialnie. W dniach 26 kwietnia 2013 r. i 6 listopada 2013 r. złożyła kolejne wyjaśnienia, że T. P. nie przyczynia się do polepszenia jej sytuacji bytowej.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W skardze do sądu administracyjnego wnioskodawczyni wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W uzasadnieniu podtrzymała stanowisko przedstawione w odwołaniu podkreślając, że nie prowadzi z matką G. P. wspólnego gospodarstwa domowego i nie zamieszkuje z nią od 2008 r. Utrzymuje się ze środków wypłacanych z funduszu, kontynuując naukę. Podkreśliła, że T. P. nie zalicza się do członków jej rodziny, organy wadliwie zinterpretowały art. 2 pkt 12 ustawy, pomijając zwrot "odpowiednio".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę wskazując, że mimo wezwania ze strony organu, wnioskodawczyni nie uzupełniła dokumentów sprawy. Za nieuprawnione Sąd I instancji uznał stanowisko, że prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego zwalnia wnioskodawczynię od do ich składania, a jej matka i mąż matki nie są członkami jej rodziny, zaś w takim przypadku organ winien brać pod uwagę faktyczne rozumienie pojęcia "rodzina". Przepis art. 2 pkt 12 ustawy zawiera definicję ustawową rodziny. Ilekroć w ustawie jest mowa o rodzinie, oznacza to odpowiednio: rodziców osoby uprawnionej, małżonka rodzica osoby uprawnionej, osobę, z którą rodzic osoby uprawnionej wychowuje wspólne dziecko, a także osobę uprawnioną. Do rodziny nie zalicza się: dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim i rodzica osoby uprawnionej zobowiązanego tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do alimentów na jego rzecz. Sąd podkreślił, że tak jednoznaczne zdefiniowanie w słowniczku ustawowym pojęcia "rodzina" każe uwzględniać status prawny, a nie stan faktyczny. Małżonek rodzica osoby uprawnionej jest członkiem rodziny osoby uprawnionej, którego dochód uwzględnia się przy ustalaniu prawa do świadczenia alimentacyjnego, niezależnie od tego jak faktycznie układają się stosunki między poszczególnymi osobami. Ustawodawca nie uzależnił przyznania prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego od ustalenia, iż wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, wyraźnie określił okoliczności, które obligatoryjnie organ musi wyjaśnić, należy do nich dochód poszczególnych członków rodziny w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy. Posłużenie się w definicji rodziny określeniem "odpowiednio" nie daje podstaw do analizy faktycznego składu rodziny w kontekście osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe.

Sąd I instancji podkreślił, że przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego stanowi jedynie formę pomocy państwa osobom uprawnionym do alimentów, lecz nie przenosi obowiązku alimentacyjnego na państwo. W dalszym ciągu bowiem obowiązek ten ciąży na rodzicach, a także innych osobach określonych przez przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, którzy ponoszą główną odpowiedzialność za zabezpieczenie w ramach swych możliwości, także finansowych, warunków życia niezbędnych do rozwoju dziecka. Wsparcie państwa ma zatem jedynie charakter pomocniczy, a środki przeznaczane na ten cel są ograniczone. Przyznanie świadczenia następuje wyłącznie na wniosek strony, zamiar skorzystania ze wsparcia państwa obliguje do spełnienia wszystkich wymagań określonych w ustawie i przepisach wykonawczych do niej, w tym do dostarczenia dokumentów dotyczących wszystkich członków rodziny. Zaniechanie przedłożenia wymaganych dokumentów obligowało organ do wezwania skarżącej do ich uzupełnienia, a ich nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie upoważniało organ do wydania decyzji o pozostawieniu wniosku strony skarżącej bez rozpoznania, o czym skarżąca była pouczona w wezwaniu, które zostało skutecznie doręczone w trybie art. 44.k.p.a.

W skardze kasacyjnej strona, reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu, zaskarżyła wyrok Sądu I instancji w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o przyznanie kosztów udzielonej stronie z urzędu pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego:

- art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w zw. z § 2 ust. 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania, sposobu ustalania dochodu oraz wzorów wniosku, zaświadczeń i oświadczeń o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji oddalenie skargi M. M.;

2. przepisów postępowania:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., polegające na nieuwzględnieniu skargi i niewzięciu pod uwagę całokształtu materiału dowodowego, niewyjaśnieniu całego stanu faktycznego sprawy oraz dokonaniu w związku z tym błędnych ustaleń faktycznych, a także przyznaniu prymatu interesowi społecznemu nad indywidualnym strony, w sytuacji, gdy skarżąca wskazała, że nie prowadzi gospodarstwa domowego z T. P., jest z nim skłócona, nie może zatem przedstawić dokumentów fiskalnych jego dotyczących,

- art. 145 § 1pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a., przez niezasadne oddalenie skargi mimo naruszenia przez organy administracyjne art. 7, 8, 11, 77 § 1 i art. 80 K.p.a., poprzez zaniechanie wnikliwego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego, prowadzące w konsekwencji do ustaleń nie znajdujących pokrycia w dowodach zgromadzonych w sprawie, w tym poprzez naruszenie zasady ważenia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, a także pominięcie wyjaśnień ustnych skarżącej złożonych przed pracownikiem organu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że z zebranych materiałów organy wyprowadziły nieuprawnione wnioski. Katalog osób wymienionych w art. 2 pkt 12 ustawy zawierającym definicję rodziny nie ma charakteru bezwzględnego, tzn. nie w każdym stanie faktycznym wymienione nim osoby będą tworzyć rodzinę dla osoby uprawnionej, o czym świadczy użycie przez ustawodawcę sformułowania "odpowiednio". Skarżąca nie prowadziła i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z T. P., który jest dla niej osobą obcą. W tych warunkach nie mogła zatem złożyć wymaganych dokumentów. Okoliczności te znane były organowi.

Zarzucono, że organy nie dokonały prawidłowego wyważenia interesu społecznego i indywidualnego. Art. 7 k.p.a. nie określa hierarchii tych interesów i zasad rozstrzygania konfliktów między nimi. Rozstrzygnięcie odmowne winno być przez organ wnikliwie uzasadnione. Nie rozważono wnikliwie okoliczności, że strona nie ma możliwości przedstawienia dokumentów poświadczających stan majątkowy męża jej matki, katalog wymaganych dokumentów także jest otwarty i zależy od okoliczności sprawy. Postępowanie administracyjne, zgodnie z art. 8 k.p.a winno chronić obywatela jako stronę słabszą, przed nieuprawnionymi działaniami organów, pochopnym i uproszczonym załatwianiem spraw.

Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Stosownie do przepisu art.176 p.p.s.a skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania Sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej. Rozpoznając skargę kasacyjną we wskazanym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia.

W pierwszej kolejności podlegały rozpoznaniu zarzuty naruszenia prawa procesowego. Warunkiem skuteczności tego rodzaju zarzutów jest przy tym wykazanie, że zarzucane naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie mógł odnieść skutku zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z przepisami art. 7, 8, 11, 77 § 1 i 80 k.p.a. Zarzucając brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie nie określono w skardze kasacyjnej jaki dowód został pominięty, wykazaniu jakiej okoliczności miał on służyć i jakie przyjęte przez organy okoliczności faktyczne nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. W sprawie bynajmniej nie zakwestionowano twierdzenia wnioskodawczyni, że nie pozostaje ona we wspólnym gospodarstwie domowym z matką i jej mężem, nie zakwestionowano także twierdzeń odnoszących się do stanu stosunków osobistych i utrudnienia w uzyskaniu oświadczenia o dochodach od męża matki. Stwierdzono natomiast, że okoliczności te nie mają dla sprawy znaczenia ze względu na stan regulacji materialnoprawnej. Istnieje zasadnicza różnica między zaniechaniem poczynienia ustaleń faktycznych (czy poczynieniem ustaleń błędnych), a uznaniem ich znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca w istocie dostrzega tę kwestię, albowiem stwierdza, że nie kwestionuje prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, lecz zarzuca, że z zebranych dowodów nie wyciągnięto prawidłowych konsekwencji. Jak wynika z dalszych wywodów uzasadnienia skargi kasacyjnej, nie chodzi przy tym o błędy w ustalaniu okoliczności faktycznych na podstawie określonych środków dowodowych czy wadliwą ocenę ich mocy dowodowej i wiarygodności, lecz kwalifikację prawną tych okoliczności, albowiem taki charakter ma zaliczenie określonych osób do kręgu członków rodziny wnioskodawczyni. Prawidłowość tej kwalifikacji istniejącego stanu faktycznego jest kwestią zastosowania prawa materialnego i nie może być skutecznie kwestionowana na drodze zarzutów naruszenia przepisów regulujących postępowanie dowodowe. Wydane w sprawie decyzje nie mają również charakteru uznaniowego, zatem wskazanie na publiczne źródło środków finansowych, o jakie ubiegała się wnioskodawczyni, nie świadczy o ważeniu interesu publicznego i słusznego interesu strony. Nadto, oprócz tej zasady, na organach ciąży zasadniczy obowiązek działania na podstawie prawa i pod tym względem dokonywana była kontrola przez Sąd I instancji. Nie jest także rzeczowy zarzut niesymetrycznego ukształtowania praw i obowiązków, z naruszeniem gwarancji sprawiedliwego procesu, albowiem wydane w sprawie administracyjnej rozstrzygnięcie nie orzeka o żądaniu strony co do istoty, nie kształtuje zatem praw i obowiązków.

Drugi z zarzutów naruszenia prawa procesowego odnosi się wyłącznie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. i sprowadza się do tezy o nieuprawnionym oddaleniu skargi. Powołany przepis reguluje treść rozstrzygnięcia sądu I instancji w sytuacji, gdy sąd ten stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji zasadność zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., przy tak sformułowanym zarzucie, zależy od skuteczności zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 2 pkt 12 ustawy w związku z § 2 ust. 2 i § 5 rozporządzenia poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Niewłaściwość zastosowania łączy się z sytuacją, w której ustalony stan faktyczny nie daje podstaw do zastosowania normy prawa materialnego. W niniejszej sprawie adekwatność między ustalonymi okolicznościami, a przepisami prawa materialnego została zachowana. Z uzasadnienia zarzutów skargi kasacyjnej można natomiast wnosić, że odnoszą się one również do kwestii wykładni wskazanych przepisów, w szczególności art. 2 pkt 12 ustawy i § 2 ust. 2 rozporządzenie, ze względu na zawarte w nich zwroty "odpowiednio". Ma rację strona skarżąca, że użycie tego zwrotu relatywizuje zakres stosowania przepisu w zależności od stanu faktycznego. Mylnie jednak zakłada, że elementem tego stanu faktycznego jest pozostawanie wymienionych w art. 2 pkt 12 ustawy osób we wspólnym gospodarstwie domowym lub wspólności majątkowej albo istnienie między nimi obowiązku alimentacyjnego. Takiej przesłanki analizowana regulacja nie zawiera, na co zasadnie zwracały uwagę organy administracji oraz Sąd I instancji. Błędna byłaby zatem interpretacja sugerowana przez stronę skarżącą, albowiem opiera się na założeniu przez ustawodawcę nie przewidzianym. Przepis art. 2 pkt 12 ustawy jest definicją legalną, co oznacza że ustawodawca zdecydował się ukształtować znaczenie i zakres definiowanego terminu (rodzina) w oderwaniu od rozumień języka potocznego lub prawnego (definicji przyjętych w innych aktach prawnych). Przyjęta definicja nie bazuje wyłącznie na kryteriach pokrewieństwa czy obowiązku alimentacyjnego. Odpowiednie uwzględnianie wymienionych w art. 2 pkt 12 osób w składzie rodziny oznacza, że podlegają oni zaliczeniu do tego kręgu, o ile w konkretnej sytuacji istnieją. Małżonek rodzica osoby uprawnionej jest na mocy tej definicji zaliczony do rodziny i nie ma na to wpływu ani brak prowadzenia wspólnego gospodarstwa z uprawnionym, ani brak obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, ani istniejące między nimi relacje osobiste. W uregulowanym pojęciu rodziny nie chodzi bowiem o wykreowanie grupy osób cechującej się bliskością i wspólnotą, ale uwzględnienie przy udzielaniu pomocy przez Państwo osobom uprawnionym do alimentów sytuacji finansowej osób zobowiązanych do takiej alimentacji. Małżonkowie zaś względem siebie zobowiązani są do udzielania sobie pomocy i wsparcia, i to niezależnie od przyjętych przez nich relacji majątkowych, co przekłada się z kolei na ich możliwości realizowania obowiązku alimentacyjnego względem dziecka któregoś z nich. Skoro matka wnioskodawczyni nie jest zobowiązana tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do jej alimentowania i pozostaje w związku małżeńskim, to zarówno ona jak i jej małżonek wchodzą w skład rodziny w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy.

Analogicznie wygląda sytuacja w przypadku przepisu § 2 ust. 2 rozporządzenia. Do wniosku winny być dołączone dokumenty wymienione w tych przepisach. Udokumentowanie dochodu rodziny winno nastąpić w sposób w nich określony, w zależności od stanu faktycznego, np., w zależności od źródła dochodu.

Nie ma także racji strona skarżąca podnosząc, że obowiązek złożenia dokumentów winien być rozważany w zależności od możliwości ich pozyskania przez uprawnionego. Kładąc nacisk na zawarty w § 2 ust. 2 rozporządzenia zwrot "odpowiednio" strona skarżąca kasacyjnie pomija, że udokumentowanie poszczególnych rodzajów dochodów może nastąpić zarówno poprzez oświadczenie, jak i zaświadczenie. Organ administracji wezwał wnioskodawczynię alternatywnie do złożenia oświadczenia o dochodach matki i jej męża w roku poprzedzającym złożenie wniosku i wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne, lub zaświadczenia urzędu skarbowego, wedle wzorów stanowiących załącznik do rozporządzenia. Ustawodawca przewidział zatem możliwość ubiegania się o zaświadczenie przez osobę pozbawioną możliwości złożenia oświadczenia. Zgodnie z art. 217 § 1 i 2 k.p.a. organ administracji wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów wymaga przepis prawa lub osoba ubiega się o wydanie zaświadczenia ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Analogiczną regulację zawiera art. 306a § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.). Zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się do art. 2 pkt 12 ustawy i § 2 ust. 2 rozporządzenia nie są zatem uzasadnione. Strona pomija także przepis § 5 ust. 4 rozporządzenia, który przewiduje, że w przypadku, w którym przyczyną niedostarczenia wymaganego dokumentu jest niewydajnie w terminie dokumentu przez właściwą instytucję oraz wnioskodawca może to udokumentować, świadczenia przysługują, począwszy od miesiąca, w którym wniosek został złożony.

Nie doszło również w sprawie do naruszenia § 5 rozporządzenia. W tym zakresie zarzut skargi kasacyjnej nie jest prawidłowo sformułowany, albowiem ta jednostka redakcyjna rozporządzenia zawiera szereg regulacji, odnoszących się do zróżnicowanych kwestii. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej można jedynie wnosić, że przedmiotem zarzutów jest po pierwsze zasadność wzywania wnioskodawczyni do uzupełnienia wniosku w kwestionowanym zakresie, a w konsekwencji zasadność wydania decyzji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Jak wyżej wyjaśniono, organ był uprawniony do żądania danych odnoszących się do dochodu matki wnioskodawczyni i jej męża i określenia ich sytuacji zawodowej. Skoro w sprawie nie doszło do złożenia wymaganych dokumentów w terminie, jak też strona nie wskazała na okoliczność z § 5 ust. 4 rozporządzenia, to zasadnie zastosowanie znalazł przepis § 5 ust. 3 rozporządzenia.

Mając na uwadze podane argumenty, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji o oddaleniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym art. 258-261 p.p.s.a. Po zwrocie akt do sądu I instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpozna wniosek pełnomocnika zawarty w skardze kasacyjnej.