Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 247/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-08-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 246 ust. 1 i 2, art. 247 ust. 2, art. 255 ust. 1 pkt 9, ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 7, art. 80 i  art.  107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia del. WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 295/17 w sprawie ze skargi Red Bull GmbH z siedzibą w Fuschl am See (Austria) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 stycznia 2016 r. nr Sp.237.2015 w przedmiocie oddalenia sprzeciwu w sprawie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy 1) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2) zasądza od Red Bull GmbH z siedzibą w Fuschl am See (Austria) na rzecz Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej 1400 zł (tysiąc czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 18 października 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 295/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi Red Bull GmbH z siedzibą w Fuschl am See, Austria na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z 18 stycznia 2016 r. nr Sp. 237.2015 w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 2217 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:

Decyzją z 27 stycznia 2014 r. Urząd Patentowy RP udzielił prawa ochronnego na znak towarowy AMERICAN BULL R.265247 (dalej też: "sporny znak") na rzecz American Food sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej też: "uczestnik postępowania").

Decyzji tej sprzeciwił się Red Bull GmbH z siedzibą w Fuschl am See, Austria, (dalej też: "skarżący"), wskazując, że sporny znak jest łudząco podobny do wcześniejszego słownego znaku towarowego AMERICAN BULL oraz powszechnie znanych i renomowanych znaków towarowych, a mianowicie słownego znaku towarowego BULL IR.1064924 oraz słowno-graficznego znaku towarowego RED BULL CTM.1115937 zarejestrowanych na jego rzecz, dla podobnych towarów, wobec czego zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaków.

W odpowiedzi na sprzeciw uczestnik postępowania uznał sprzeciw za bezzasadny. Jednocześnie oświadczył, że wychodząc naprzeciw żądaniom skarżącego zrezygnował z ochrony spornego znaku w klasach 35 i 36, ograniczając zakres ochrony spornego znaku jedynie do klasy 43.

W piśmie z 21 maja 2015 r. skarżący poinformował, że z uwagi na wycofanie się przez uprawnionego z ochrony spornego znaku w zakresie towarów z klas 35 i 36, sprzeciw dotyczy tylko klasy 43, chyba, że okaże się, że towary i usługi z klas 35 i 36 nie zostały wykreślone. Rozszerzył zakres przeciwstawionych znaków towarowych o znaki: BULL IR.1064924, RED BULL IR.961854, RED BULL CTM.3350501.

W piśmie z 24 lipca 2015 r. uczestnik postępowania oświadczył, że znaki towarowe RED BULL IR.961854 oraz RED BULL CTM.003350501 nie mogą być przedmiotem analizy, gdyż zostały powołane po upływie 6-miesięcznego terminu od ogłoszenia w Wiadomościach UP RP informacji o udzieleniu prawa ochronnego na sporny znak. Stanowisko to uczestnik postępowania podtrzymał w piśmie z 29 października 2015 r.

Skarżący w piśmie z 22 grudnia 2015 r. stwierdził, że znaki RED BULL IR.961854 oraz RED BULL CTM.003350501 nie stanowią rozszerzenia sprzeciwu, gdyż nie nastąpiło rozszerzenie podstaw prawnych sprzeciwu.

Decyzją z 18 stycznia 2016 r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.; dalej: p.w.p.) w związku z art. 246 i art. 247 ust. 2 p.w.p. oraz art. 98 ustawy - Kodeks postępowania cywilnego w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., oddalił sprzeciw skarżącego oraz przyznał uczestnikowi postępowania od skarżącego kwotę 840 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Organ uznał, że rozszerzenie zarzutów sprzeciwu o nowe znaki towarowe jest niedopuszczalne po 6-miesięcznym terminie przewidzianym na złożenie sprzeciwu. Przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych, Urząd Patentowy RP doszedł do wniosku, że wskazanie nowych znaków niezawartych w sprzeciwie, na etapie postępowania spornego, po upływie 6 miesięcy od opublikowania informacji o udzieleniu prawa ochronnego, jest niedopuszczalne. Nowe znaki jako nowe podstawy sprzeciwu pozostają poza zakresem sprawy rozstrzyganej w postępowaniu spornym w rozumieniu art. 247 ust. 2 p.w.p.

W konsekwencji organ dokonał oceny jedynie znaków towarowych wskazanych w sprzeciwie, tj. AMERICAN BULL R.242880, BULL IR.1064924 oraz RED BULL CTM.1115937, które posiadają wcześniejsze pierwszeństwo.

Organ przeprowadził analizę zakresów ochrony wskazanych znaków towarowych i stwierdził brak jakiegokolwiek podobieństwa między znakiem spornym a znakami przeciwstawionymi. Przy tym znak towarowy RED BULL CTM.1115937 organ poddał analizie porównawczej ze znakiem spornym AMERICAN BULL R.265247 w zakresie przesłanek stypizowanych w art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p. uznając, że skarżący wykazał renomowany charakter tego znaku przeciwstawionego. W ocenie Urzędu Patentowego RP, nie zachodzi jednak nawet subtelniejsze podobieństwo pomiędzy porównywanymi znakami zatem sporne oznaczenie w żaden sposób nie szkodzi odróżniającemu charakterowi doskonale znanego i rozpoznawalnego znaku dwóch walczących byków RED BULL.

Skargę na tę decyzję wniósł Red Bull GmbH zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.

Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).

Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, gdyż Urząd Patentowy RP ograniczył się do oceny znaków przeciwstawionych w sprzeciwie, pomijając znaki powołane w piśmie z 21 maja 2015 r. stanowiącym uzupełnienie argumentacji sprzeciwu.

Odwołując się do art. 246 ust. 1 i 2 p.w.p. oraz art. 247 ust. 1 i 2 p.w.p. Sąd pierwszej instancji wskazał, że sprzeciw wniesiony w terminie, umotywowany oraz uznany przez uprawnionego za bezzasadny, zostaje rozstrzygnięty w trybie spornym według zasad określonych w art. 2551- 25511 p.w.p., co wynika z art. 25512 p.w.p. Obowiązujący w stanie prawnym rozpatrywanej sprawy art. 25512 p.w.p., poza wyłączeniem przepisów dotyczących wniosku o wszczęcie postępowania spornego, nie wprowadzał dodatkowych szczególnych regulacji dotyczących postępowania spornego wszczętego na skutek skutecznie wniesionego w terminie sprzeciwu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie znalazł zatem podstaw do przyjęcia, że w trakcie toczącego się postępowania spornego, wszczętego na skutek skutecznie wniesionego, umotywowanego, uznanego przez uprawnionego za bezzasadny sprzeciwu, wnoszący sprzeciw nie może po upływie terminu 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, rozszerzyć sprzeciwu w ramach powołanej podstawy prawnej, uzupełniając jego argumentację (motywy) np. poprzez przeciwstawienie innych znaków. Sąd pierwszej instancji wskazał, że dopiero na podstawie art. 2553 ust. 5 p.w.p. w przypadku nadmiernego przewlekania postępowania przez strony UP RP może wyznaczyć stronom postępowania w toku prowadzonego postępowania, także na posiedzeniu niejawnym, termin na podanie wszystkich twierdzeń oraz dodatkowych dowodów na ich poparcie, pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania, chyba że strona wykaże, że ich powołanie w wyznaczonym terminie nie było możliwe albo że potrzeba powołania wynikła później. Ponadto - zdaniem Sądu pierwszej instancji - z art. 25512 wynika, że przepisy art. 2551 - 25511 stosuje się odpowiednio do spraw wszczętych na skutek złożonego sprzeciwu uznanego przez uprawnionego za bezzasadny, co oznacza, że nie będą miały zastosowania do takich spraw ust. 1 i ust. 2 art. 2552 p.w.p. w związku z regulacją zawartą w art. 247 p.w.p., ale będzie miał zastosowanie ust. 3 art. 2552 p.w.p.

W ocenie Sądu pierwszej instancji nie można przyjąć, że w postępowaniu spornym wszczętym na skutek złożonego sprzeciwu uznanego przez uprawnionego za bezzasadny, art. 2552 ust. 3 p.w.p. ma inny zakres zastosowania niż w innych postępowaniach spornych i że wykluczone jest w piśmie, o którym mowa w tym przepisie, po upływie terminu 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, rozszerzenie motywacji sprzeciwu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - podkreślając szczególny charakter postępowania spornego w stosunku do postępowania administracyjnego, wynikający już z samego faktu stosowania w postępowaniu spornym przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jedynie odpowiednio i odwołując się do orzecznictwa - wskazał, że zasada działania UP RP z urzędu w postępowaniu spornym w kwestiach ustalania stanu faktycznego sprawy i jej wszechstronnego wyjaśnienia, zawarta w przepisach art. 7, art. 75, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., podlega odpowiedniej modyfikacji, stosownie do istoty i specyfiki tego postępowania. Podniósł też, że wprawdzie w postępowaniu spornym ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który chce pozbawić uprawnionego jego praw, ale strona, której prawo zostało zakwestionowane nie powinna być bierna, ma prawo się bronić, podnosząc własne argumenty i składając dowody podlegające ocenie w toku postępowania. W tej sytuacji - w ocenie Sądu pierwszej instancji - przyjęcie, że po upływie terminu 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, w toczącym się postępowaniu spornym wszczętym na skutek umotywowanego sprzeciwu, wnoszący sprzeciw nie może rozszerzyć jego argumentacji czy też przedstawić nowej motywacji, stanowi ograniczenie zasady prawdy obiektywnej, które nie ma uzasadnienia w brzmieniu przepisów regulujących zasady postępowania spornego. Ustawodawca w art. 246 ust. 1 p.w.p. rygorystycznie zakreślił ramy czasowe do złożenia umotywowanego sprzeciwu, od których uzależnione są przewidziane w art. 247 ust. 2 p.w.p. skutki prawne, a więc również skuteczne wszczęcie postępowania spornego w przypadku uznania przez uprawnionego sprzeciwu za bezzasadny. W przypadku wszczęcia tego postępowania, toczy się ono według zasad określonych w art. 2551-25511 p.w.p. i - w ocenie Sądu pierwszej instancji - nie ograniczają go dodatkowo powyższe ramy czasowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął, że w sprawie można mówić jedynie o uzupełnieniu argumentacji zarzutów podniesionych w sprzeciwie, a nie o rozszerzeniu jego podstawy prawnej. Uzupełnienie motywacji poprzez powołanie się skarżącego na kolejne znaki było odpowiedzią na argumentację uczestnika. Powyższe stanowiło zatem w pełni uzasadnioną obronę interesów skarżącego, nie zaś - jak twierdzi UP RP - niedopuszczalne rozszerzenie sprzeciwu. Nie doszło bowiem do zmiany podstawy prawnej sprzeciwu wyznaczonej przez skarżącego przepisami art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 p.w.p. W dalszym ciągu jest to sprzeciw w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak.

Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji stwierdził, że UP RP naruszył art. 246 ust. 1 i ust. 2, art. 255 ust. 1 pkt 9 oraz ust. 4 p.w.p., art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez przyjęcie, że okres 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, o którym mowa w art. 246 ust. 1 p.w.p., wpływa na ograniczenie możliwości rozszerzenia motywacji sprzeciwu w toczącym się już postępowaniu spornym wszczętym na skutek skutecznie wniesionego i uzasadnionego sprzeciwu, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał ponadto, że nie dysponuje stanowiskiem organu zawierającym odniesienie do wszystkich istotnych elementów, które należy sprawdzić analizując, czy sprzeciw jest zasadny i czy w sprawie zachodzą podnoszone przez skarżącego przesłanki z art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 p.w.p., zatem uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymagań wynikających z art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że w toku ponownego postępowania UP RP zobowiązany będzie dokonać pogłębionej analizy całego zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego, w tym przede wszystkim szczegółowo odnieść się do znaków przedstawionych przez skarżącego w piśmie z 21 maja 2015 r.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiódł Urząd Patentowy RP zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie wyroku i rozpoznanie sprawy co do istoty, o rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz o zwrot niezbędnych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Na podstawie art 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 246 ust. 1 i 2, art. 255 ust. 1 pkt 9 ora z ust. 4 p.w.p. w zw. z art. 7, 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1969 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; powoływany jako: "k.p.a."), poprzez bezpodstawne przyjęcie, że w niniejszej sprawie Urząd miał obowiązek rozpatrzyć znaki towarowe przeciwstawione spornemu znakowi w piśmie skarżącego z 21 maja 2015 r., prowadzące do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji, podczas gdy przedmiotowe znaki zostały przeciwstawione spornemu znakowi po upływie 6 miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 246 ust. 1 p.w.p., a tym samym pozostawały poza granicami sprawy rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją i nie mogły zostać rozpoznane w ramach toczącego się postępowania spornego;

2. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię tj. art. 246 ust. 1 i 2 w zw. z art. 247 ust. 2 p.w.p., polegające na przyjęciu, iż w ramach postępowania spornego wszczętego na skutek sprzeciwu uznanego za bezzasadny dopuszczalne jest rozszerzenie sprzeciwu o nowe znaki towarowe po upływie 6 miesięcy od publikacji w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, podczas gdy termin ten jest terminem prawa materialnego i po jego upływie nie jest możliwe rozszerzenie sprzeciwu o nowe podstawy (okoliczności), co do których uprawniony nie mógł się ustosunkować przed skierowaniem sprzeciwu do rozpatrzenia w trybie postępowania spornego i zasadnie Urząd odstąpił od rozpoznania znaków towarowych zgłoszonych w piśmie z 21 maja 2015 r.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie przytoczonych zarzutów szeroko odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu administracyjnego.

W piśmie z 26 stycznia 2018 r. American Food spółka z o.o. w całości przyłączyła się do skargi kasacyjnej wywiedzionej przez Urząd Patentowy RP oraz przedstawionej argumentacji.

Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik skarżącej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny bada bowiem legalność wyroku Sądu pierwszej instancji jedynie w zakresie zakwestionowanym przez autora skargi kasacyjnej, a nie rozpoznaje sprawy ponownie w jej całokształcie.

W rozpoznawanej sprawie skargę kasacyjną oparto na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a., tj. zarówno na naruszeniu przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, istotę sporu identyfikuje zarzut naruszenia prawa materialnego, zaś zarzut naruszenia przepisów postępowania jest z nim funkcjonalnie związany. O zakresie ustaleń faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy przesądzają bowiem prawidłowo interpretowane normy prawa materialnego.

Zależność tę dostrzegła również autorka skargi kasacyjnej podnosząc w uzasadnieniu, że dokonana przez Sąd wadliwa wykładnia art. 246 ust. 1 i 2 p.w.p. była przyczyną postawienia Urzędowi zarzutów naruszenia zarówno art. 246 ust.1 i 2 w zw. z art. 255 ust. 1 pkt 9 i ust. 4 p.w.p., jak i art. 7, 80 i art. 107 § 3 k.p.a., co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 246 ust 1 i 2 p.w.p. (w mającym zastosowanie w sprawie brzmieniu obowiązującym przed 15 kwietnia 2016 r.) każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji w ciągu 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa. Podstawę sprzeciwu, o którym mowa w ust. 1, stanowią okoliczności, które uzasadniają unieważnienie patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji. Stosownie natomiast do art. 247 ust 2. p.w.p. jeżeli uprawniony w odpowiedzi na zawiadomienie Urzędu, o którym mowa w ust. 1, podniesie zarzut, że sprzeciw jest bezzasadny, sprawa zostanie przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym. W przeciwnym przypadku Urząd Patentowy wydaje decyzję uchylającą decyzję o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji, umarzając jednocześnie postępowanie.

Kwestia wykładni przytoczonych przepisów byłą wielokrotnie przedmiotem orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W wyroku z 19 czerwca 2015 r. sygn. akt II GSK 1077/14 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "termin do wniesienia sprzeciwu jest terminem prawa materialnego, a po jego upływie nie jest możliwe przytaczanie nowych podstaw sprzeciwu w tym także przeciwstawianie spornemu znakowi innego niż dotychczas znaku towarowego". Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że "sprzeciw uregulowany w art. 246 i art. 247 p.w.p. jest odrębnym środkiem prowadzącym do unieważnienia udzielonego prawa niż wniosek o jego unieważnienie z art. 164 p.w.p. Oba środki (wniosek i sprzeciw) wszczynają postępowanie mogące przekształcić się w postępowanie sporne i ich celem jest unieważnienie prawa, jednak ustawodawca wyraźnie je rozróżnia w art. 255 ust. 1 pkt 1, 11, 12 oraz art. 255 ust. 1 pkt 9 p.w.p. Z treści art. 25511 p.w.p. wynika wyraźnie, że postępowania zapoczątkowane wnioskiem o unieważnienie i sprzeciwem nie są tożsame, gdyż ustawodawca postanowił, że przepisy regulujące postępowanie sporne zapoczątkowane wnioskiem stosuje się do postępowania zapoczątkowanego sprzeciwem jedynie odpowiednio, co jak wiadomo oznacza, że stosuje się je tylko o tyle, o ile nie kolidują z kształtem danej instytucji prawnej" (to i kolejne cytowane orzeczenia dostępne na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W wyroku tym Sąd drugiej instancji za nietrafne uznał odwoływanie się Sądu pierwszej instancji do treści art. 2556 p.w.p., który dotyczy m.in. możliwości zmiany i rozszerzenia wniosku. Podzielając stanowisko prezentowane we wcześniejszych orzeczeniach (sygn. akt II GSK 592/13 i II GSK 1983/13) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że z uwagi na fakt, że sprzeciw ma charakter skargi actio popularis, jego wymogiem formalnym jest wskazanie w nim podstawy faktycznej i prawnej, na jakiej jest oparty. Zaś ze względu na zasadę trwałości decyzji administracyjnych, przepisy dotyczące sprzeciwu muszą być wykładane i interpretowane ściśle.

Jednocześnie w cytowanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że "w sytuacji, gdy podstawę prawną sprzeciwu stanowi podobieństwo do znaku wcześniejszego, także renomowanego (art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 p.w.p.) wskazanie tego przeciwstawionego znaku stanowi element merytoryczny sprzeciwu, a nie tylko środek dowodowy w postępowaniu spornym o unieważnienie znaku. W sprzeciwie opartym na niedopuszczalnym podobieństwie do wcześniejszego znaku nie zarzuca się podobieństwa "abstrakcyjnie", tylko podać należy konkretnie, do jakiego znaku sporny znak jest podobny i dopiero oba te elementy (wskazanie, "że podobny", w sposób wywołujący niedopuszczalne skutki określone w p.w.p. oraz wskazanie "do czego podobny") tworzą łącznie podstawę sprzeciwu. Zatem wskazanie innego, nowego znaku, jako przeciwstawionego znakowi spornemu jest wskazaniem nowej podstawy sprzeciwu i po upływie 6 miesięcznego terminu do wniesienia sprzeciwu jest niedopuszczalne".

W tezach wyroku z 21 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 2037/13 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "1. Wnoszący sprzeciw jest zobligowany do wskazania wszystkich okoliczności uzasadniających unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy w treści sprzeciwu, w okresie 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu tego prawa. Rozszerzenie sprzeciwu o nowe podstawy po upływie terminu do jego wniesienia naruszałoby zasadę wyrażoną w art. 246 ust. 1 p.w.p., z której wynika, iż każdy nie mając interesu prawnego może, ale tylko w terminie 6 miesięcy od opublikowania informacji o udzieleniu prawa, sprzeciwić się jego udzieleniu. 2. Wskazanie nowych podstaw unieważnienia, niezawartych w sprzeciwie, na etapie postępowania spornego przed Urzędem Patentowym RP, po upływie 6 miesięcy od opublikowania informacji o udzieleniu prawa ochronnego jest niedopuszczalne, a w konsekwencji nowe podstawy sprzeciwu nie podlegają rozpoznaniu przez Urząd Patentowy RP, ponieważ pozostają one poza zakresem sprawy rozstrzyganej w postępowaniu spornym w rozumieniu art. 247 ust. 2 p.w.p.".

Analogiczne stanowisko, co do tego, że wspomniany termin sześciu miesięcy jest terminem prawa materialnego i zakreśla granice czasowe dla ostatecznego sprecyzowania sprzeciwu pod względem faktycznym i prawnym, bez możliwości ich rozszerzenia po upływie tego terminu prezentowane było przez Naczelny Sąd Administracyjny również w wyrokach z 13 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 582/13, z 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 1983/13, z 24 lutego 2016 r. sygn. akt II GSK 2381/14 oraz z 19 października 2017 r. sygn. akt II GSK 3679/15. W wyrokach tych Sąd drugiej instancji jednoznacznie wskazywał, że niedopuszczalne jest przedstawianie nowych podstaw sprzeciwu po upływie 6 miesięcznego terminu do jego wniesienia.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że w ocenie Sądu pierwszej instancji dopuszczalne było rozszerzenie sprzeciwu o nowe znaki towarowe (nowe przeciwstawienia) po upływie 6 miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 246 ust. 1 p.w.p., gdyż było to jedynie uzupełnienie argumentacji zarzutów podniesionych w sprzeciwie i stanowiło odpowiedź wnoszącego sprzeciw na argumenty podniesione w odpowiedzi na sprzeciw. Słusznie zatem skarga kasacyjna zarzuca, że dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wykładnia art. 246 ust. 1 i 2 p.w.p. w zw. z art. 247 ust. 2 p.w.p. regulujących instytucję sprzeciwu była obarczona błędem i odbiega od aktualnej i ugruntowanej linii orzeczniczej, którą skład orzekający podziela.

W świetle art. 246 p.w.p. (w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie), warunkiem skutecznego wniesienia sprzeciwu było przedstawienie okoliczności uzasadniających unieważnienie prawa ochronnego z zachowaniem przewidzianego w tym przepisie terminu. W terminie tym wnoszący sprzeciw musiał podnieść i umotywować wszystkie okoliczności, które uzasadniają unieważnienie kwestionowanego prawa wyłącznego. Powołanie się na nowe okoliczności (podstawy) po upływie 6 miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 246 ust. 1 p.w.p., było niedopuszczalne, a podniesione po tym terminie zarzuty, jako spóźnione, nie podlegały rozpoznaniu.

Przyjęta przez Sąd pierwszej instancji odmienna wykładnia omawianych przepisów stanowiła przyczynę uchylenia zaskarżonej decyzji i postawienia Urzędowi Patentowemu RP zarzutów naruszenia prawa procesowego. Sąd pierwszej instancji przyjął bowiem, że organ niezasadnie odstąpił od zbadania znaków towarowych przeciwstawionych spornemu znakowi w piśmie z 21 maja 2015 r., a więc po upływie terminu, o którym mowa w art. 246 ust. 1 p.w.p.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że naruszenie przez wyrok Sądu pierwszej instancji przepisów postepowania spowodowane było przyjęciem przez ten Sąd błędnej wykładni art. 246 i art. 247 ust.2 p.w.p. prowadzącej do stwierdzenia, że organ powinien rozpatrzyć wszystkie podstawy unieważnienia prawa ochronnego wskazane przez wnioskodawcę, a nie tylko te, które zostały określone w terminie do wniesienia sprzeciwu.

Przyjmując takie stanowisko Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie ocenił całości zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP odnoszącej się do wskazanych w sprzeciwie okoliczności, które miały uzasadniać unieważnienie prawa ochronnego. Wobec tego istota sprawy nie została dostatecznie wyjaśniona, nie było więc podstaw do orzekania przez Naczelny Sad Administracyjny w trybie przewidzianym w art. 188 p.p.s.a.

Z uwagi na powyższe, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za usprawiedliwione, Naczelny sad Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę uwzględni przedstawioną wyżej wykładnię art. 246 ust. 1 i 2 p.w p. w zw. z art. 247 ust. 2 p.w.p.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 265). Na zasądzona kwotę składają się równowartość uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej oraz wynagrodzenie pełnomocnika, który sporządził skargę kasacyjną i nie prowadził sprawy w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji.