Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 343/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 164, art. 131 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, art. 315 ust. 3,
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 106 par. 3, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy graficzny oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygn. akt:

VI SA/Wa 343/13

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. Urząd Patentowy, działający na skutek wniosku C. K. (dalej jako wnioskodawca) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą C. K. [...] z siedzibą w B. o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy graficzny o numerze R-[...] udzielonego na rzecz M. S. (dalej jako: uprawniony, skarżący) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. z siedzibą w B., na podstawie art. 164 w związku z art. 131 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.; dalej jako P.w.p. ) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 P.w.p. unieważnił prawo ochronne na przedmiotowy znak towarowy.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. C. K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą w B. wniósł o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy graficzny o numerze R- [...], udzielonego na rzecz M. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. z siedzibą w B. Znak ten przeznaczony jest do oznaczania następujących towarów i usług ujętych w klasach 9, 35 i 41: magnetyczne nośniki danych, płyty /dyski/ z nagraniami, kasety magnetofonowe, płyty, płyty fonograficzne, płyty analogowe, płyty kompaktowe, taśmy magnetyczne i wideo; usługi reklamowe w formie reklam radiowych, telewizyjnych, prasowych, wizualnych, usługi w zakresie promocji pism i wydawnictw, dystrybucja materiałów reklamowych, prowadzenie interesów osób trzecich polegające na promocji zespołów muzycznych i zarządzaniu działalnością artystyczną, prowadzenie hurtowni z magnetycznymi nośnikami danych, płytami kompaktowymi analogowymi i fonograficznymi, dyskami kompaktowymi, taśmami wideo i magnetycznymi, publikowanie tekstów reklamowych, rozpowszechnianie ogłoszeń reklamowych, reklama za pośrednictwem sieci komputerowej, sondowanie opinii publicznej, rozpowszechnianie materiałów reklamowych - prospektów, ulotek, druków, kaset, płyt, zgrupowanie na rzecz osób trzecich różnych towarów pozwalające nabywcy je oglądać i kupować w hurtowni z nośnikami audio-video, zgrupowanie na rzecz osób trzecich różnych towarów pozwalające nabywcy wygodnie oglądać i kupować nagrania muzyczne na stronie internetowej dotyczącej ich sprzedaży; usługi zespołu muzycznego, usługi artystyczne, rozrywka, działalność estradowa, usługi w zakresie organizowania koncertów zespołów muzycznych, organizowanie imprez artystycznych, muzycznych, słowno-muzycznych, tanecznych, nagrywanie, kopiowanie sygnału na dyskach, kasetach magnetofonowych i wideo, publikowanie tekstów związanych z muzyką, produkcja i dystrybucja programów rozrywkowych na taśmach filmowych, wideo-kasetach i płytach do odtwarzania w kinach, telewizji, magnetowidowego i innymi środkami przekazu, produkcja filmów, montaż taśm wideo, produkcja filmów na taśmach wideo, występy artystyczno-wokalne.

Wnioskodawca wskazał następujące podstawy prawne swojego żądania: art. 131 ust. 1 pkt 1, art. 131 ust. 2 pkt 1 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 P.w.p.

Podniósł, że sporne oznaczenie stanowi lustrzane odbicie należącego do niego znaku towarowego słownego "TOPLES" o numerze R-[...], który jest przeznaczony do oznaczania następujących towarów i usług ujętych w klasach 9 i 41: wydawnictwa muzyczne; działalność estradowa, usługi zespołów muzycznych. Zdaniem wnioskodawcy uprawniony miał pełną świadomość tego, że zgłasza znak towarowy nawiązujący wprost do cudzego znaku "TOPLES". Wnioskodawca stwierdził, że podobieństwo obu tych znaków jest bezsporne, ponieważ sporne oznaczenie widziane w lustrze zamienia się w słowo "TOPLES", zatem warstwa słowna tego znaku jest identyczna ze znakiem "TOPLES".

Wnioskodawca podniósł, że uprawniony ze spornego prawa w 2007 roku złożył wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na powyższy znak "TOPLES", lecz Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. oddalił ten wniosek. Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2009 r. Sąd Okręgowy w B. oddalił pozew uprawnionego dotyczący m.in. ustalenia prawa do nazwy "TOPLES". Wyrok ten został utrzymany przez Sąd Apelacyjny w B. Następnie w dniu [...] czerwca 2010 r. została zawarta ugoda, w której uprawniony ze spornego prawa zobowiązał się nie używać znaku towarowego "TOPLES" samodzielnie lub w połączeniu z innymi elementami słownymi lub graficznymi w odniesieniu do działalności estradowej lub usług zespołów muzycznych.

Zdaniem wnioskodawcy sporne prawo zostało udzielone z naruszeniem art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p., ponieważ rejestracja spornego znaku graficznego narusza prawo ochronne wnioskodawcy do znaku słownego "TOPLES" zgłoszonego i zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem.

Wnioskodawca zarzucił również zgłoszenie spornego znaku w złej wierze, tj. z naruszeniem art. 131 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo własności przemysłowej, ponieważ uprawniony dokonał tego z pełną świadomością ewentualnego naruszenia praw wyłącznych wnioskodawcy. Poprzez dość prostą modyfikację znaku "TOPLES" próbował on bowiem obejść prawo ochronne na ten znak.

Wnioskodawca dokonał analizy towarów i usług, do oznaczania których przeznaczone są porównywane znaki i na jej podstawie stwierdził, że są one identyczne lub podobne. Jego zdaniem wszystkie te towary i usługi dotyczą wydawnictw muzycznych na różnorodnych nośnikach oraz usług rozrywkowych polegających na wykonywaniu utworów muzycznych. Są one skierowane do identycznej grupy odbiorców, czyli słuchaczy muzyki disco polo. Wobec powyższego wnioskodawca stwierdził, że istnieje duże ryzyko, iż produkty oznaczane znakiem spornym będą traktowane przez odbiorców jako powiązane z produktami i usługami pochodzącymi od wnioskodawcy sygnowanymi znakiem "TOPLES".

Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. uprawniony ze spornego prawa ochronnego wniósł o oddalenie wniosku o unieważnienie.. Stwierdził, że wnioskodawca błędnie wskazał jako podstawę prawną art. 131 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo własności przemysłowej powołując się na prawo ochronne jako prawo majątkowe, które na skutek udzielenia spornego prawa zostało naruszone. Zdaniem uprawnionego w przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna z trzech przesłanek określonych w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Podkreślił, że czyste nośniki danych z klasy 9 nie są towarem identycznym z wydawnictwami muzycznymi. Żadna usługa wskazana w klasie 35 nie jest podobna do towarów i usług objętych sporną rejestracją. Uprawniony przyznał, że jedynie usługi zespołu muzycznego i działalności estradowej są identyczne w stosunku do usług wskazanych w wykazie znaku spornego. Jego zdaniem podobieństwo występuje w przypadku płyt oraz taśm magnetycznych i wideo z nagraniami, natomiast wszystkie pozostałe towary i usługi są niepodobne.

Według uprawnionego porównywane znaki nie są podobne w żadnej z trzech płaszczyzn postrzegania. W odróżnieniu bowiem od znaku "TOPLES" sporne oznaczenie zbudowane jest z liter i znaków graficznych nie będących literami, które nie tworzą jakiegokolwiek słowa. Uprawniony podkreślił, że w normalnych warunkach obrotu przeciętny konsument nie będzie oglądał znaku przy pomocy lustra i wobec tego nie skojarzy spornego oznaczenia ze słowem "TOPLES". Zdaniem uprawnionego przeciętny odbiorca będzie odbierał sporny znak jako fantazyjną grafikę, pozbawioną znaczenia i warstwy słownej.

Wobec uznania, że porównywane znaki nie są podobne w stopniu konfuzyjnym, uprawniony stwierdził, że bezpodstawny jest zarzut zgłoszenia spornego znaku w złej wierze.

Uprawniony podniósł, że rozpoczął działalność artystyczną pod nazwą TOPLES w 1998 roku. W 1999 roku nawiązał współpracę z wnioskodawcą, który został menadżerem zespołu TOPLES, zaś uprawniony był liderem tej grupy. Strony współpracowały ze sobą do 2006 roku, po czym uprawniony dowiedział się, że wnioskodawca zarejestrował na swoją rzecz nazwę "TOPLES". Wobec tego uprawniony próbował bezskutecznie unieważnić powyższe prawo oraz ustalić przed Sądem Okręgowym w B. prawo do nazwy "TOPLES". Uprawniony przyznał, że wiedział o zarejestrowaniu znaku "TOPLES" na rzecz wnioskodawcy oraz że zawarł ugodę wskazaną przez wnioskodawcę.

Na rozprawie w dniu [...] stycznia 2012 r. wnioskodawca stwierdził, że sporny znak towarowy stanowi lustrzane odbicie warstwy słownej znaku "TOPLES" R-[...]. Jego zdaniem większość odbiorców odczyta sporny znak jako element słowny "SELPOT", co stanowi warstwę słowną znaku "TOPLES" pisaną od tyłu. Wnioskodawca stwierdził, że wbrew twierdzeniom uprawnionego towary zawarte w klasie 9 znaku spornego, czyli magnetyczne nośniki danych, płyty /dyski/ z nagraniami, kasety magnetofonowe, płyty, płyty fonograficzne, płyty analogowe, płyty kompaktowe oraz taśmy magnetyczne i wideo są podobne do wydawnictw muzycznych oznaczanych znakiem "TOPLES". Podkreślił, że utwór muzyczny nie stanowi towaru ani usługi w rozumieniu przepisów ustawy Prawo własności przemysłowej. Towarem, który może być oznaczony znakiem towarowym jest natomiast nośnik danych, na którym utwory zostały zapisane - np. płyta CD. Zdaniem wnioskodawcy usługi ujęte w klasie 41 przeciwstawionych znaków są identyczne. Według niego sporny znak został zgłoszony w złej wierze, ponieważ zgłaszający wiedział o istnieniu znaku towarowego "TOPLES" R-[...]. Jeżeli zaś uprawniony zgłosił sporny znak licząc na pomyślne dla niego rozstrzygnięcie postępowania spornego w sprawie o sygnaturze Sp. [...], po niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciu powinien był wycofać zgłoszenie spornego znaku. Wnioskodawca podniósł, że uprawniony zgłosił również inne znaki towarowe nawiązujące do znaku "TOPLES" R-1[...], a mianowicie znaki "SELPOT" R- [...] i "T-PL-S" R-[...].

Uprawniony stwierdził, że nie musi w sposób nieuczciwy czerpać korzyści ze znaku "TOPLES", ponieważ i tak jest on kojarzony z zespołem TOPLES jako były wykonawca i lider tego zespołu. Jego zdaniem okoliczność, iż sporny znak nawiązuje do znaku "TOPLES" wnioskodawcy jest oczywista jedynie dla stron postępowania, a nie dla odbiorców. Uprawniony podniósł, że nie jest działaniem w złej wierze zgłoszenie znaku towarowego nawiązującego do znaku "TOPLES", który jest nazwą zespołu muzycznego, pod którą uprawniony występował przez dziesięć lat. W umowie zawartej z wnioskodawcą uprawniony zobowiązał się do nie używania znaku "TOPLES" i przestrzega tego warunku.

Organ rozpoznając wniosek stwierdził na wstępie, iż wnioskodawca ma interes prawny w domaganiu się unieważnienia spornego prawa ochronnego, ze względu na przysługujące mu z wcześniejszym pierwszeństwem prawo do znaku towarowego "TOPLES" o numerze R- [....], które zostało jego zdaniem naruszone poprzez udzielenie prawa ochronnego na sporny znak. Wobec powyższego wnioskodawca ma prawo żądać ustalenia, czy sporne prawo zostało udzielone z zachowaniem ustawowych warunków wymaganych do uzyskania prawa ochronnego. Interes prawny wnioskodawcy znajduje oparcie w art. 153 ustawy Prawo własności przemysłowej, który zapewnia mu nie tylko prawo wyłącznego używania w/w znaku towarowego "TOPLES" o numerze R-[...], ale także ochronę na wypadek wkraczania przez osoby trzecie w zakres prawa ochronnego do tego znaku towarowego.

Przypomniał, iż wnioskodawca zarzucił, że prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone wbrew ustawowym warunkom wymaganym do uzyskania ochrony określonym w art. 131 ust. 1 pkt 1, art. 131 ust. 2 pkt 1 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej.

Art. 131 ust. 2 pkt 1 tej ustawy stanowi, że nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które zostały zgłoszone w złej wierze w celu uzyskania ochrony. Obowiązujące prawo nie zawiera definicji złej lub dobrej wiary. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że o zgłoszeniu znaku w złej wierze można mówić wówczas, gdy nastąpiło ono pomimo wiedzy lub w wyniku niewiedzy o istnieniu cudzego prawa, które mogło być przez to naruszone lub gdy było ono dokonane w innym celu, niż chęć posiadania prawa jego wyłącznego używania do oznaczania własnych towarów. Zła wiara zachodzi u tego, kto ma świadomość niezgodności danego stanu rzeczy z rzeczywistym stanem prawnym, albo wskutek niedbalstwa nie zna rzeczywistego stanu prawnego. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny zła wiara obejmuje wszelkie przypadki nieuczciwego zgłaszania znaków towarowych. Zła wiara nie jest kwestią samego subiektywnego stanu osoby działającej, lecz także kwestią obiektywnych zdarzeń, które wskazują na to, że zgłoszenie przedsięwzięte w danych okolicznościach było nieuczciwe. Okoliczności te organ powinien ocenić w kontekście całokształtu ustalonego stanu faktycznego.

Organ podkreślił, iż w myśl art. 7 kodeksu cywilnego - jeżeli ustawa uzależnia powstanie skutków prawnych od dobrej lub złej wiary, należy domniemywać istnienie dobrej wiary. Ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne, a zatem obowiązek udowodnienia złej wiary zgłaszającego spoczywa na wnioskodawcy, który na tej podstawie żąda unieważnienia spornego prawa.

Wnioskodawca oparł swój zarzut na twierdzeniu, że uprawniony miał świadomość naruszenia przysługujących mu praw do znaku "TOPLES", ponieważ pomiędzy stronami toczyło się postępowanie przed Sądem Okręgowym w B. o ustalenie prawa do znaku "TOPLES" wszczęte z powództwa uprawnionego. Znak ten został zarejestrowany w Urzędzie Patentowym pod numerem R-[...] z pierwszeństwem z dnia [...] lipca 1999 r.

W ocenie UP wnioskodawca wykazał w toku postępowania, że zgłoszenie do ochrony spornego znaku towarowego nastąpiło w złej wierze. Z przedstawionych przez niego dokumentów wynika, że Uprawniony prowadził od 1998 roku razem z kilkoma innymi muzykami działalność artystyczną pod nazwą "TOPLES". Wnioskodawca, który od 1999 roku był menadżerem i wydawcą tej grupy muzycznej, zgłosił w dniu [...] lipca 1999 r. w Urzędzie Patentowym RP znak towarowy "TOPLES" i uzyskał prawo ochronne na ten znak. Po zakończeniu współpracy pomiędzy stronami uprawniony wystąpił przeciwko wnioskodawcy z powództwem o ustalenie prawa do nazwy i znaku towarowego "TOPLES". Sąd Okręgowy w B. wyrokiem z dnia [...] czerwca 2009 r. (sygn. akt [...]) oddalił powództwo uprawnionego o ustalenie prawa do nazwy "TOPLES" (karty 4- 13). Sąd ustalił, że uprawniony działając w imieniu członków grupy "TOPLES" przeniósł za wynagrodzeniem na rzecz wnioskodawcy prawo do nazwy "TOPLES". Sąd Apelacyjny w B. wyrokiem z dnia [...] grudnia 2009 r. - sygn. akt [...]) oddalił apelację od powyższego wyroku.

Następnie w dniu [...] czerwca 2010 r. wnioskodawca zawarł z uprawnionym ugodę, w której uprawniony zobowiązał się "nie używać znaku towarowego "TOPLES" samodzielnie lub w połączeniu z innymi elementami słownymi lub graficznymi, w odniesieniu do działalności estradowej oraz usług zespołów muzycznych" (karta 2). Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. na podstawie art. 164 ustawy Prawo własności przemysłowej i art. 8 pkt. 1 i 2 ustawy o znakach towarowych oddalił wniosek M. S. o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "TOPLES" o numerze R-[...]. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że podmiotem posiadającym wyłączne prawo do znaku "TOPLES" jest wnioskodawca, zaś uprawniony zobowiązał się do nieużywania tego znaku samodzielnie lub w połączeniu z innymi elementami słownymi lub graficznymi.

Sporny znak towarowy o numerze R-[...] jest oznaczeniem graficznym zaś wcześniejszy znak towarowy "TOPLES" o numerze R- [...] składa się z sześciu elementów graficznych zapisanych czarnym kolorem. Powyższe elementy stanowią odwrócone litery. Przedmiotowy znak stanowi lustrzane odbicie znaku "TOPLES" zapisanego od końca i przy zastosowaniu odwróconych liter. Do stworzenia znaku spornego wykorzystano wcześniejszy znak "TOPLES", który został przedstawiony w sposób zmodyfikowany. Zdaniem UP, pomimo tej modyfikacji znak sporny jest w ewidentny sposób podobny do znaku wcześniejszego.

Organ wyraził pogląd, iż - wbrew twierdzeniom uprawnionego - brak identyczności pomiędzy znakiem spornym i znakiem "TOPLES" nie wyklucza złej wiary uprawnionego, ponieważ jak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 25 października 2006 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1678/06) "działanie w złej wierze to także sytuacja, gdy ktoś dokonuje zgłoszenia znaku towarowego, którego inny przedsiębiorca używa bez rejestracji, czy też dokonuje zgłoszenia znaku podobnego do znaku, który wprawdzie nie jest podobny w stopniu wyłączającym jego rejestrację na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 1 u.z.t., ale znanego na rynku, cieszącego się renomą". Uprawniony, mając na celu wykorzystanie znajomości znaku "TOPLES" wśród odbiorców, zgłosił na swoją rzecz znak podobny do tego oznaczenia, wprowadzając jedynie różnicę w postaci przedstawienia tego znaku w lustrzanym odbiciu. Zmiana ta nie ma w ocenie organu większego znaczenia, ponieważ odbiorcy z pewnością będą kojarzyć te dwa znaki towarowe w przekonaniu, że znak sporny jest zmodyfikowaną wersją znaku wcześniejszego.

Wskazane powyżej okoliczności świadczą o tym, że uprawniony mając świadomość posiadania przez inny podmiot prawa ochronnego na znak towarowy "TOPLES", zgłosił w celu uzyskania wyłącznego prawa swój znak graficzny stanowiący lustrzane odbicie tego znaku, aby wykorzystać znajomość znaku należącego do wnioskodawcy wśród odbiorców. Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma wiedza uprawnionego o posiadaniu przez wnioskodawcę prawa do oznaczenia "TOPLES". Uprawniony wykorzystał tą wiedzę w celu uzyskania prawa ochronnego na podobny znak towarowy. UP uznał, że uprawniony miał pełną świadomość, że zgłasza na swoją rzecz znak, stanowiący odwróconą wersję znaku "TOPLES", którego w ugodzie zawartej z wnioskodawcą zobowiązał się nie używać. Podkreślił, że uprawniony przed zgłoszeniem spornego znaku towarowego zbył odpłatnie na rzecz wnioskodawcy prawo do znaku "TOPLES". Zdaniem UP całokształt okoliczności w niniejszej sprawie świadczy o tym, że uprawniony zgłaszając sporny znak towarowy świadomie dążył do wykorzystania w nim znaku wnioskodawcy w zmodyfikowanej formie. Potwierdza to szereg następujących kolejno zdarzeń, z których wynika, że uprawniony w trakcie współpracy z wnioskodawcą przeniósł na jego rzecz prawo do znaku "TOPLES", zaś po zerwaniu tej współpracy bezskutecznie próbował uzyskać w postępowaniu sądowym potwierdzenie przysługującego mu prawa do w/w znaku. W międzyczasie zgłosił na swoją rzecz sporny znak towarowy, który stanowi zmodyfikowaną wersję znaku "TOPLES".

Organ wskazał, iż zgłoszenie znaku towarowego w złej wierze ma miejsce wówczas, gdy następuje ono pomimo wiedzy lub w wyniku niewiedzy o istnieniu cudzego prawa, które może być przez to naruszone, lub gdy jest ono dokonane w innym celu, niż chęć posiadania prawa jego wyłącznego używania dla oznaczania własnych towarów lub usług. O złej wierze zgłaszającego świadczy naganność jego postępowania, czyli np. rejestracja znaku przez dystrybutora towarów firmy posiadającej prawa do tego znaku, zgłoszenie znaku wbrew umowie wiążącej strony, rejestracja znaku należącego do innego podmiotu w sytuacji, gdy strony łączyły wcześniej kontakty wskazujące na świadomość zgłaszającego, iż uzyskał prawo ochronne na znak towarowy identyczny bądź podobny do znaku należącego do innego podmiotu. W niniejszej sprawie miała miejsce ostatnia wskazana okoliczność. Uprawniony, który współpracował wcześniej z wnioskodawcą i zbył odpłatnie na jego rzecz prawo do znaku towarowego "TOPLES", miał pełną świadomość, iż wnioskodawcy przysługuje prawo do tego znaku. Okoliczność powyższą potwierdzają wyroki Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] czerwca 2009 r. oraz Sądu Apelacyjnego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r. Uprawniony tymczasem zgłosił sporny znak graficzny o numerze R[...], który w bardzo wyraźny sposób nawiązuje do znaku "TOPLES". Zachowanie takie należy potraktować jako nacechowane złą wiarą, naruszające dobre obyczaje handlowe, wykorzystujące w sposób niedozwolony stosunek szczególnego zaufania, który wiązał go z wnioskodawcą przed zgłoszeniem spornego znaku. Mając na celu wykorzystanie popularności wcześniejszego oznaczenia uprawniony zgłosił sporny znak towarowy w celu uzyskania prawa ochronnego.

Unieważnienie prawa ochronnego na podstawie art. 131 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo własności przemysłowej, zdaniem organu, powoduje, że bezcelowa stała się ocena zasadności pozostałych zarzutów sformułowanych przez wnioskodawcę na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 tej ustawy.

Uprawniony wniósł od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie niewłaściwe zastosowanie art. 131 ust. 2 pkt. 1 prawa własności przemysłowej poprzez zastosowanie tego przepisu:

- poza granicami specjalizacji, mimo iż tylko w przypadku dokonania zgłoszenia znaku identycznego lub podobnego dla towarów identycznych lub podobnych można mówić o dokonaniu zgłoszenia w złej wierze,

- wskutek stwierdzenia konfuzyjnego podobieństwa znaków na tej tylko podstawie, że sporny znak graficzny stanowi lustrzane odbicie znaku towarowego TOPLES,

- wskutek przyjęcia, iż sama świadomość istnienia cudzego prawa ochronnego na znak towarowy świadczy o zgłoszeniu znaku towarowego w złej wierze,

2) naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie:

a) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie przesłanek określonych w art. 131 ust. 2 pkt 1 prawa własności przemysłowej, a mianowicie:

- niedokonanie porównania towarów i usług, dla których został zgłoszony sporny znak,

- niedokonanie analizy porównawczej konkurujących oznaczeń w trzech płaszczyznach porównawczych,

- nieodniesienie się do twierdzeń skarżącego zawartych w piśmie z dnia [...] listopada 2011 wskutek czego sporządzone uzasadnienie zawiera luki i błędy w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji

b) art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dokonanie analizy podobieństwa spornych znaków oraz oceny działania złej wiary wbrew utartym, stosowanych od lat w orzecznictwie i uznawanych w literaturze zasadom oraz bez uwzględnienia normalnych warunków obrotu, co uzasadnia postawienie zarzutu, iż jest to ocena dowolna i przekraczająca zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z kserokopii pism, stron i screenów internetowych oraz umowy (bez daty) zawartej pomiędzy M. S. a A.G. (organizatorem koncertu), na okoliczność ustalenia, że uprawniony nie dokonał zgłoszenia spornego znaku towarowego w złej wierze.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 14 czerwca 2013 r. WSA w Warszawie oddalił wnioski dowodowe zawarte w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej także p.p.s.a.).

Skarga nie jest oparta na usprawiedliwionych podstawach.

Na wstępie należy zgodzić się z organem, iż w myśl art. 315 ust. 3 P.w.p. ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia tego znaku. W niniejszej sprawie sporny znak towarowy graficzny o numerze R[...] został zgłoszony w dniu [...] kwietnia 2009 r., czyli w czasie obowiązywania ustawy Prawo własności przemysłowej, a zatem przepisy tej ustawy stanowią podstawę oceny ustawowych warunków wymaganych do uzyskania ochrony na ten znak.

Zgodnie z art. 164 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo ochronne na znak towarowy może być unieważnione w całości lub części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania tego prawa. Pojęcie interesu prawnego nie zostało zdefiniowane w ustawie Prawo własności przemysłowej. Przyjmuje się jednak, że jest ono tożsame z interesem prawnym o którym mowa w art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego. Istotą interesu prawnego jest związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegający na tym, że akt stosowania normy, czyli decyzja administracyjna, może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes prawny powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli stan w którym dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania określonych czynności danego organu.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości podstawa prawna żądania unieważnienia spornego znaku, t.j. wskazywane we wniosku z dnia [...] sierpnia 2011 r. przepisy 131 ust. 2 pkt 1 oraz 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p.

Art. 131 ust. 2 pkt 1 P.w.p. stanowi, że nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które zostały zgłoszone w złej wierze w celu uzyskania ochrony. Urząd Patentowy po rozpoznaniu sprawy uznał, iż materiał dowodowy jest wystarczający dla przyjęcia złej wiary po stronie uprawnionego, co uzasadniało unieważnienie prawa ochronnego wyłącznie na powyższej podstawie prawnej (bezwzględna przesłanka negatywna rejestracji). Zasadnie w ocenie Sądu organ stwierdził, iż w zaistniałej sytuacji bezcelowa stała się już ocena zasadności pozostałych zarzutów sformułowanych przez wnioskodawcę na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 tej ustawy. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2006 r. (sygn. akt II GSK 16/06), "każda z sytuacji określonych w następujących po sobie jednostkach redakcyjnych komentowanych przepisów stanowi wystarczającą, samodzielną i wewnętrznie spójną podstawę do unieważnienia prawa z rejestracji. Jeśli zatem zostaną wyczerpane przesłanki niedopuszczalności rejestracji określone w którymkolwiek z punktów art. 8 czy 9 ustawy o znakach towarowych, to zbędnym jest ustalanie czy w sprawie występują także inne podstawy do unieważnienia prawa z rejestracji wymienione w tych przepisach, nawet wówczas gdyby takie podstawy istniały".

Mianowicie, organ uznał, iż zebrany w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy pozwala na przyjęcie złej wiary po stronie skarżącego, który zgłaszając na swoją rzecz sporny znak towarowy miał świadomość, że stanowi on lustrzane odbicie cudzego znaku "TOPLES". Skarżący zgłaszając sporny znak świadomie dążył do wykorzystania w nim znaku wnioskodawcy w zmodyfikowanej formie.

Powyższy pogląd organu zasługuje na aprobatę. Sąd uznał w szczególności istotne dla oceny złej wiary uprawnionego okoliczności świadczące o jego świadomości co do tego, iż prawo do używania wcześniejszego znaku "TOPLES" o numerze R-[...] przysługiwało innemu podmiotowi (wnioskodawcy). Co więcej – z akt sprawy wynika, iż w stosunku do rejestracji znaku na rzecz wnioskodawcy uprawniony wytoczył uprzednio akcję w kierunku jego unieważnienia, która zakończyła się niepowodzeniem, gdyż Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. oddalił jego wniosek w powyższym przedmiocie. Wymaga zaznaczenia, iż wszelkie akcje sądowe, w tym wytaczane przez uprawnionego w celu odzyskania praw do znaku, nie zmieniły stanu prawnego w zakresie świadomości skarżącego co do praw do znaku, potwierdzonego zawartą w dniu [...] czerwca 2010 r. ugodą sądową zawartą pomiędzy stronami w sprawie z powództwa C. K. o zaniechanie naruszania prawa do znaku towarowego (sygn. akt: [...]; Sąd Okręgowy w B., VII Wydział Gospodarczy), w której pozwany M. S. zobowiązał się "nie używać znaku towarowego TOPLES samodzielnie lub w połączeniu z innymi elementami słownymi lub graficznymi w odniesieniu do działalności estradowej...". Należy w tym miejscu podkreślić, iż powyższa ugoda była konsekwencją zbycia w 1999 r. praw do nazwy "Toples" na rzecz wnioskodawcy (vide – str. 12 uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r. sygn. akt: [...] – sprawa z powództwa M. S. przeciwko pozwanemu C.K. o ustalenie praw do nazwy).

Złą wiarą uprawnionego było zatem zgłoszenie znaku myląco podobnego do zarejestrowanego na rzecz wnioskodawcy znaku "TOPLES", w warunkach uprzedniego zbycia praw do nazwy "TOPLES" na rzecz wnioskodawcy.

Należy w tym miejscu stwierdzić, iż w sytuacji, w której podobieństwo znaków wynika nie tyle ze zbieżności liternictwa, czy też warstw graficznych, co jest sytuacją co do zasady typową, lecz z zastosowania prostego przekształcenia znaku słownego w graficzny poprzez zastosowanie lustrzanego odbicia tego znaku, standartowe metody porównawcze zawodzą. Absurdem jest bowiem badanie ich warstwy słownej, graficznej, fonetycznej, gdyż jeden ze znaków (przeciwstawiony, wcześniejszy) jest słowny, a drugi (sporny) – graficzny. Ich mylące w znacznym stopniu podobieństwo jest jednak, zdaniem Sądu, oczywiste i zostało w sposób dostateczny przez organ wykazane w zaskarżonej decyzji. Podobieństwo to wynika z porównania znaków jako całości. Należy zauważyć, iż poza prostym przekształceniem znaku słownego graficzny w wyżej wskazany sposób, nie zastosowano żadnych dodatkowych elementów graficznych (ozdobnego liternictwa, ornamentu) pozwalających na odróżnienie go od znaku wcześniejszego. Wbrew poglądowi skarżącego, dostrzeżenie zbieżności znaków jest możliwe bez zastosowania przyrządu optycznego, jakim jest lustro, gdyż rzuca się w oczy już przy pierwszym kontakcie wzrokowym ze znakiem spornym.

Zarzut oceny podobieństwa znaków poza granicami zakresu towarów, dla których zostały zgłoszone, jest również bezzasadny. Przede wszystkim należy zauważyć, iż ocena powyższa nie jest co do zasady niezbędna, w sytuacji uwzględnienia zarzutu złej wiary po stronie zgłaszającego. Nadto – w sytuacji, w której wykorzystanie znaku ma nastąpić w działalności estradowej, co wynika m.in. z zakresu towarów odpowiadających porównywanym znakom, tego rodzaju zaniechanie Urzędu Patentowego nie niweluje prawidłowości jego ustaleń i poglądów prawnych przyjętych jako podstawa rozstrzygnięcia.

Należy zauważyć, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji znalazło się niezręczne sformułowanie, iż "uprawniony miał pełną świadomość, że zgłasza na swoja rzecz znak, stanowiący odwróconą wersję znaku "TOPLES", którego w ugodzie zawartej z wnioskodawcą zobowiązał się nie używać" (str. 9). Nie jest ono do końca zasadne w sytuacji odwrotnej kolejności zdarzeń, tj. najpierw było zgłoszenie znaku ([...] kwietnia 2009 r.). a następnie zawarta została ugoda ([...] czerwca 2010 r.). Powyższa niedokładność nie ma jednak żadnego wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż jako okoliczności przesądzające złą wiarę uprawnionego Urząd Patentowy prawidłowo wskazuje w decyzji: świadomość uprawnionego co do faktu wcześniejszej rejestracji prawa ochronnego na znak "TOPLES" na rzecz wnioskodawcy, a przede wszystkim – faktu zbycia na jego rzecz praw do znaku w 1999 r.

Należy także wyjaśnić, iż na rozprawie w dniu 14 czerwca 2013 r. WSA w Warszawie oddalił wnioski dowodowe zawarte w skardze na podstawie art. 106 par. 3 P.p.s.a. uznając, iż w stanie faktycznym i prawnym sprawy dokumenty załączone do skargi nie mają związku ze sprawą, której przedmiotem są okoliczności towarzyszące zgłoszeniu spornego znaku, a nie okoliczności przebiegu konfliktu stron. Dowody będące przedmiotem wniosku nie są zatem niezbędne do wyjaśnienia sprawy.

Biorąc powyższe pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że brak jest uzasadnionych podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia skargi.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

Dlatego też na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji