Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 54/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Rafał Batorowicz Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz - Frymus(spr) Sędzia NSA Maciej Dybowski Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 września 2004 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] listopada 2001 r. Nr [...] w przedmiocie : uchybienia terminu do złożenia odwołania; I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/M.Dybowski /-/R.Batorowicz /-/E.Makosz-Frymus


UZASADNIENIE

4/II SA/Po 54/02

U Z A S A D N I E N I E

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] października 1998 r. nr [...], na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. nr 142, poz. 950 ze zm.) odmówił M. K. przywrócenia uprawnień kombatanckich, których został pobawiony decyzją Kierownika Urzędu z dnia [...] grudnia 1996 r. nr [...].

Decyzję tą doręczono M. K. w dniu [...] października 1998 r. wraz z pouczeniem o możliwości i sposobie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W dniu [...] września 2001 r. M. K. złożył pismo opatrzone datą [...] września 2001 r. o przywrócenie uprawnień kombatanckich, których go pozbawiono decyzją Kierownika Urzędu z dnia [...] grudnia 1996 r. nr [...]

Pismo to Kierownik Urzędu zakwalifikował jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy po wydaniu przez Kierownika Urzędu decyzji z dnia [...] października 1998 r.

W związku z tym Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postanowieniem z [...] listopada 2001 r. nr [...], na podstawie art. 134 kpa w związku z art. 127 § 3 kpa i art. 129 § 1 i 2 kpa, stwierdził uchybienie terminu do złożenia przez M. K. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej odmowy przywrócenia uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu z dnia [...] października 1998 r.

W skardze na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] listopada 2001 r. M. K. podniósł, że został powołany do odbycia służby wojskowej w dniu [...] sierpnia 1946 r., a do rezerwy został przeniesiony w dniu [...] marca 1949 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania weryfikacyjnego decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 1996 r. pozbawiono skarżącego uprawnień kombatanckich. Skarżący wyjaśnił, że nie odwołał się od tej decyzji, bo nie miał żadnych szans, by to odwołanie było skuteczne. Natomiast gdy dowiedział się o zmianie ustawy kombatanckiej z dnia [...] kwietnia 1997 r. zwrócił się pismem z dnia [...] stycznia 1998 r. do Urzędu do Spraw Kombatantów o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich, ponieważ pełnił służbę w Wojsku Polskim od [...] sierpnia 1946 r. do [...] marca 1949 r. i ustawa ta "obejmowała" skarżącego. Jednak decyzją z dnia [...] października 1998 r. Kierownik Urzędu odmówił skarżącemu przywrócenia uprawnień kombatanckich i w związku z tym skarżący uznał za bezcelowe odwoływanie się. Po zmianie kierownictwa w Urzędzie do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych skarżący ponownie pismem z dnia [...] września 2001 r. wystąpił o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich. W związku z tym, jak podał skarżący, zaskoczeniem dla niego było postanowienie z Urzędu do Spraw Kombatantów o uchybieniu terminu.

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do złożenia przez M. K. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z decyzją Kierownika Urzędu z dnia [...] października 1998 r. nr [...] odmawiającą przywrócenia skarżącemu uprawnień kombatanckich. M. K. został pozbawiony uprawnień kombatanckich, przyznanych mu z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od [...] listopada do [...] grudnia 1947 r., decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 1996 r. nr [...]. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano w tej decyzji art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. nr 17, poz. 75 ze zm.). W okresie uznanym za działalność kombatancką skarżący pełnił z poboru służbę w Wojsku Polskim.

Pismem z dnia [...] stycznia 1998 r. skarżący zwrócił się do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich w związku z nowelizacją z dnia 25 kwietnia 1997 r. ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. nr 68 poz. 436).

Po rozpatrzeniu tego wniosku Kierownik Urzędu decyzją z dnia [...] października 1998 r. nr [...], na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 znowelizowanej ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. nr 142 poz. 950 ze zm.) odmówił M. K. przywrócenia uprawnień kombatanckich stwierdzając, że sytuacja skarżącego nie odpowiada warunkom określonym w nowo brzmiącym w art. 25 ust. 2 pkt 2 gdyż uprawnienia kombatanckie uzyskał on za służbę po 30 czerwca 1947 r. Decyzja ta stała się ostateczna gdyż, zdaniem skarżącego, zaskarżenie tej decyzji mijało się wówczas z celem skoro mimo obowiązującego prawa nie przywrócono mu uprawnień kombatanckich.

Ponownie M. K. wystąpił z wnioskiem do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich w piśmie z dnia [...] września 2001 r.

Sąd absolutnie nie podziela stanowiska Kierownika Urzędu, że pismo to należało uznać jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z treścią decyzji Kierownika Urzędu z dnia [...] października 1998 r. nr [...]. W skardze M. K. wyjaśnił, że w swoim piśmie z dnia [...] września 2001 r. zawarł nowy wniosek o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich pozbawionych go decyzją z dnia [...] grudnia 1996 r. nr [...].

Fakt ten w pełni uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Rzeczą organ przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie rozważenie przesłanek do wzruszenia w nadzwyczajnym trybie decyzji z dnia 14 października 1998 r. (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) ewentualnie zastosowanie art. 154 kpa, bowiem decyzja z dnia [...] października 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 25 kwietnia 1997 r. ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. nr 142 poz. 950 ze zm.), który to przepis został wskazany jako podstawa prawna decyzji z dnia [...] października 1998 r., pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub z innych tytułów niż wymienione w art. 1 ust. 2, art. 2 oraz art. 4. Uprawnienia te zachowują jednak między innymi żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r. Zatem służba z poboru w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r. skutkuje zachowaniem uprawnień kombatanckich uzyskanych wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej. W tym zakresie ustawa ta nie zakreśla szczególnych wymogów związanych z długotrwałością służby wojskowej, czy też okresu, w którym dana osoba prowadziła działalność związaną z ustanowieniem i utrwaleniem władzy ludowej.

M. K. służbę wojskową z poboru odbywał w Wojsku Polskim okresie od [...] sierpnia 1946 r. do [...] sierpnia 1948 r.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) i art. 97 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271), orzekł jak w sentencji.

/-/M.Dybowski /-/R.Batorowicz /-/E.Makosz-Frymus

KB/