Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 304/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2017-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: Asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 grudnia 2017 r. sprawy ze skarg [...] sp. z o.o. spółki jawnej z/s we W. i Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] we W. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z garażem podziemnym oraz rozbiórkę budynków gospodarczych oddala skargi w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją organ utrzymał w mocy pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego z garażem podziemnym z wyłączeniem przyłączy i rozbiórkę budynków gospodarczych przy ulicy [...] we W. na działkach nr [...] i [...], udzielone decyzją z dnia [...].10.2016 r.

W uzasadnieniu opisał przebieg postępowania, wszczętego wnioskiem inwestora z dnia [...].04.2012 r. W postępowaniu odwoławczym dotyczącym pozwolenia na budowę z dnia [...].07.2012 r. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa nie została uznana za stronę i dopiero w wyniku wyroku NSA z dnia 26.01.2015 r. II OSK 1501/13 odzyskała pozycję strony. Organ pozwolenie to uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia na skutek odwołania innych stron.

Decyzją z dnia [...].08.2013 r. ponownie udzielono pozwolenia na budowę. Wyrokiem z dnia 29.09.2014 r. II SA/Wr 38/14 tut. Sąd uchylił to pozwolenie oraz decyzję organu utrzymującą je w mocy. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 27.10.2015 r.

Kolejna decyzja pierwszej instancji tym razem odmowna została uchylona decyzją organu z dnia [...].07.2016 r. i w wyniku ponownego rozpatrzenia wydane zostało pozwolenie na budowę z dnia [...].10.2016 r.

Odwołania od tej decyzji wnieśli skarżący.

Wspólnota Mieszkaniowa zarzuciła, że nie obejmuje jej powaga rzeczy osądzonej wyroku II SA/Wr 38/14, że pozwolenie jest niezgodne z wzorem decyzji ustanowionym w rozporządzeniu MI z dnia 23 czerwca 2003 r. (Dz. U. Nr 120, poz. 1127) w zakresie braku pieczęci okrągłej, kategorii obiektu i pouczenia o powinnościach inwestora po zakończeniu budowy, że niewłaściwie określono krąg stron, że brakuje aktualnych zaświadczeń projektantów, że nie jest prawdą, jakoby na działce [...] nie miały być prowadzone roboty budowlane, że nie ma szczególnie uzasadnionego przypadku przemawiającego za udzieleniem zgody na odstępstwo od § 124 ust. 2 pkt 3 w związku z pkt. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1853), wskutek czego odwołaniem objęte jest postanowienie pierwszej instancji z dnia [...].03.2016 r., że inwestycja nie będzie miała zapewnionej prawidłowej komunikacji, że projekt budowlany przewiduje realizację inwestycji na działkach [...] i [...], do których inwestor nie ma prawa do dysponowania na cele budowlane.

Spółka [...] sp. z o.o. sp. j. zarzuciła, że pominięto istnienie okna w ścianie budynku na granicy działek [...]i [...], doświetlającego pomieszczenia biurowe, że projekt zakłada dobudowę do istniejącego budynku po uprzednim zerwaniu izolacji termicznej, na co skarżący nie wyraża zgody, że służebność przysługująca skarżącemu na działce inwestora wyklucza realizację inwestycji, że zamierzenie nie spełnia wymogów ochrony przeciwpożarowej wskazanych w postanowieniu PSP z dnia [...].01.2012 r. nr [...], że skarżący nie wyraża zgody na realizację inwestycji na działce [...], co wywołuje wątpliwości w kwestii komunikacji, że projekt budowlany nie został uzgodniony w zakresie ochrony przeciwpożarowej, że pominięto wyrok VII SA/Wa 1054/14 z dnia 3 marca 2015 r., że brak jest szczególnie uzasadnionego przypadku przemawiającego za udzieleniem zgody na odstępstwo (jak poprzedni skarżący), że decyzja jest niezgodna z wzorem pozwolenia na budowę.

Organ podkreślił znaczenie mocy wiążącej wyroków II SA/Wr 38/14 i II OSK 1501/17 zgodnie z art. 153, art. 170 i art. 171 p.p.s.a. Dlatego niepodważalna była pozycja strony skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej. Z uwagi na zakres sądowej kontroli decyzji uzasadnione było domniemanie, że uprzednio wydane pozwolenie na budowę nie zawierało innych uchybień poza wyraźnie wskazanymi w uzasadnieniu wyroku WSA. Odstąpienie od wiążącej oceny prawnej jest dopuszczalne jedynie w razie zmiany stanu prawnego, co nie miało miejsca.

Kolejno organ przytoczył i omówił przepisy art. 35 i art. 32 p.b.

Inwestycja obejmuje budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działce nr [...]. Na działce nr [...] nie są planowane roboty budowlane, a jedynie tymczasowa obsługa komunikacyjna inwestycji, gdyż inwestor posiada na tej działce służebność drogi koniecznej.

Zgodnie z planem miejscowym z dnia [...] lutego 2010 r. (Dz. Urz. Woj. D. Nr [...], poz. [...]) działka [...] położona jest na terenie 5 U z przeznaczeniem m.in. na zabudowę wielorodzinną z infrastrukturą.

Projekt budowlany zachowuje warunki zabudowy ustalone w planie miejscowym, gdyż w zakresie wydzielenia wewnętrznego A wysokość budynku nie przekracza 15 m, a w pozostałej części wynosi około 24 m, co jest zgodne z § 21 ust. 2 pkt 4 p.m., zlokalizowany jest odpowiednio do nieprzekraczalnej linii zabudowy oznaczonej na rysunku planu, określa prawidłowo ilość miejsc postojowych i ich usytuowanie (dla 155 mieszkań 188 miejsc postojowych na działce [...]) zgodnie z § 12 p.m., zaopatrzenie w wodę, odprowadzanie ścieków oraz sieć uzbrojenia zaprojektowano zgodnie z § 13 p.m., udział powierzchni obszaru zabudowanego A w powierzchni działki wynosi 67 % zgodnie z § 21 p.m., przewidziano urządzenie zieleni i szpaleru drzew (§ 6 i § 7 p.m.), powierzchnia terenu biologicznie czynnego stanowi 27,6 % powierzchni działki, w tym 76,4 % to grunt rodzimy, a 23,6 % to suma powierzchni tarasów zielonych o powierzchni nie mniejszej niż 10 m² (zgodnie z § 6 p.m.).

Nie budzi zastrzeżeń zaprojektowany dojazd.

Obsługę komunikacyjną zaprojektowano przez drogi [...] KDD i [...] KDW, łączące się z ulicą. Budowa drogi [...] KDD zostanie zrealizowana osobno na podstawie ZRID w oparciu o porozumienie z gminą. Tymczasowa obsługa terenu inwestycji została uzgodniona z ZDiUM, poprzez istniejącą drogę wewnętrzną (ulica [...] – [...]) w zarządzie ZDiUM (działka nr [...]) i drogę konieczną na dz. [...]. Obsługa ta została zaakceptowana przez D. Komendanta Wojewódzkiej PSP postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. i pismem z dnia [...].02.2013 r. Zarzut skarżącego w tym zakresie został uznany za bezzasadny w wyroku II SA/Wr 38/14.

Projektowany budynek będzie przylegał do ściany szczytowej istniejącego budynku na działce [...] w użytkowaniu wieczystym skarżącego. Jest to zgodne z § 6 pkt 1 p.m., który dopuszcza sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną bezpośrednio przy tej granicy i § 12 ust. 2 w.t. (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422). Projekt przewiduje możliwość korzystania przez skarżącego z okna wyłazowego (rys. nr [...]). Wskazywane przez skarżącego okno nie służy do doświetlenia pomieszczenia biurowego, lecz korytarza. Nie mają więc zastosowania przepisy § 13, § 57 i § 60 w.t. W sprawie wykonania otworu postępowanie prowadził nadzór budowlany. W cyt. wyroku zarzut dot. okna został uznany za bezzasadny.

Na działce nr [...] w pasie o szerokości 4 m skarżącemu przysługuje służebność przejazdu, przechodu i parkowania wzdłuż budynku magazynowego. Projektowany budynek usytuowano w tym samym miejscu, co nie narusza służebności. Także i ten zarzut oceniony jako bezzasadny w wyroku II SA/Wr 38/14. Wyrok sądu powszechnego zakazujący inwestorowi naruszeń służebności nie ma wpływu na oceny.

Obszerny wywód organ poświęcił kwestii zgody na odstąpienie od warunków technicznych, której brak stanowił jedyny powód uwzględnienia skargi w sprawie II SA/Wr 38/14. Nadal według organu stosowanie przepisów w.t. dla stacji paliw przy budowie domu wielorodzinnego mogłaby budzić wątpliwości, jednak organ respektuje wskazania i oceny prawne wyroku. Organ uzasadnił istnienie przesłanek wyrażenia zgody. Upoważnienia do tego udzielił Minister Gospodarki w dniu [...].07.2015 r., czyli do zgody na zmniejszenie odległości budynku od podziemnego zbiornika gazu płynnego z wymaganej 30 m do 25 m, przy zastosowaniu rozwiązań zamiennych pozytywnie zaopiniowanych przez PSP w piśmie z [...].05.2015 r. Zgoda udzielona postanowieniem z dnia [...].03.2016 r. nie budzi zastrzeżeń. Warunki zgody zostały dochowane (odległości wynoszą 25,19 i 25,35 m, zaprojektowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego zgodną z zaleceniami PSP – projekt zagospodarowania terenu rys. [...] i rys. [...] – przekrój [...]). Spełnione są przesłanki z art. 9 p.b. (patrz komentarze do przepisu, wyroki II SA/Gl 891/10, II OSK 1827/09, II SA/Sz 736/06), co szczegółowo uzasadnił organ pierwszej instancji powołując potrzebę zoptymalizowania możliwości zagospodarowania działki o nieregularnym kształcie i trudnym położeniu. W ocenie organu również warunki lokalne (nieregularny kształt działki zbliżony do litery L) i ekonomiczne uzasadniały celowość wyrażenia zgody na odstępstwo. Projektowany budynek ma szerokość około 13 m i konieczność jego zwężenia o 5 m nakazywałoby wątpić w sensowność inwestycji. Jednocześnie zaprojektowano odpowiednie zabezpieczenia budynku, uzasadnione udzielonym odstępstwem. Organ omówił i zaaprobował pozostałe przesłanki udzielenia pozwolenia (wymagania środowiskowe, mapa aktualizowana na dzień [...].05.2016 r., zgodność projektu zagospodarowania z rozporządzeniem, tak samo projektu budowlanego, który został uzgodniony przez rzeczoznawców i PSP wraz ze zgodą na odstępstwo od obowiązku z § 12 ust. 2 i 10 rozporządzenia MSWiA z dnia 24.07.2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg przeciwpożarowych Dz. U. Nr 124, poz. 1030, zgodność projektu z § 2 ust. 3 rozporządzenia MI z dnia 23.06.2003 r. Dz. U Nr 120, poz. 1126, oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych, pismo organu ochrony zabytków z [...].11.2011 r. o braku zastrzeżeń, oświadczenia projektantów i sprawdzających z art. 20 ust. 4 p.b., uprawnienia budowlane i zaświadczenia z art. 12 ust. 7 p.b., oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane).

Odnosząc się do zarzutów organ wskazał, że prawidłowo wyznaczono obszar oddziaływania jako działki [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] oraz krąg stron, których uprawnień z art. 10 k.p.a. nie naruszono. Kwestionowane postanowienie PSP z dnia [...].01.2012 r. nr [...] jest ostateczne. Uchylenie odmowy stwierdzenia nieważności tego postanowienia nastąpiło jedynie z uwagi na wątpliwość, czy skarżąca Spółka ma przymiot strony (wyrok VII SA/Wa 1056/14).

Zarzucone odstępstwa od wzoru pozwolenia na budowę nie uzasadniają jego uchylenia. Przypisanie kategorii obiektu ma znaczenie informacyjne (wyroki II OSK 106/10, 602/10). Kolejne wzory z 2015 i 2016 r. już nie zawierają tego wymogu. Dotyczy to również braku pouczenia inwestora o obowiązkach ustawowych (art. 36 ust. 1 pkt 5 p.b.). Pieczęć okrągła znajduje się na decyzji w aktach sprawy i ewentualny jest brak na egzemplarzu doręczonym Wspólnocie nie stanowi uchybienia istotnego.

W skargach na powyższą decyzję odwołujący się podtrzymali dotychczasowe zarzuty.

Spółka złożyła przez dwóch pełnomocników dwie zbliżone treściowo skargi, zarzucając przede wszystkim naruszenie art. 153 p.p.s.a. w kwestii oceny wykonania przez inwestora warunków uzgodnienia rozwiązania zamiennego dla drogi pożarowej oraz w kwestii oceny naruszenia uprawnień użytkownika wieczystego działki [...] związanego z przeprowadzeniem przez nią drogi pożarowej, gdyż WSA wiążących ocen w tych kwestiach nie wyraził, ponadto zaś nastąpiła zmiana stanu sprawy z uwagi na treść wyroku VII SA/Wa 1056/14 zobowiązującego organ do sprawdzenia czy warunki uzgodnienia zostały spełnione, kolejno naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w tym zakresie, co narusza ponadto art. 15 i art. 107 § 3 k.p.a., dalej naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 p.b. w związku z art. 33 ust. 2 pkt 1 p.b. i § 13 ust. 4 w związku z § 12 ust. 2 i 10 cyt. rozporządzenia z dnia 24 lipca 2009 r. w wyniku błędnego uznania, że inwestor usunął nieprawidłowości do czego był wzywany [...].06.2012 r. i [...].02.2016 r., dalej naruszenie art. 9 ust. 1 p.b. w związku z § 124 cyt. w.t., kolejno naruszenie art. 32 ust. 5 i 6 p.b. przez uznanie niezgodności z wzorem decyzji za nieistotne, kolejno art. 75 § 1 k.p.a. przez uznanie mocy dowodowej oświadczenia inwestora o nieplanowaniu robót na działce [...], dalej naruszenie art. 33 ust. 6 p.b. w związku z art. 64 § 2 k.p.a. gdyż inwestor mimo wezwania z dnia [...].08.2016 r. nie złożył oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością nr [...], kolejno naruszenie art. 4 i art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., art. 140 i art. 233 k.c. w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 p.b. oraz § 6 pkt 1, § 21 ust. 1 p.m. w związku z zatwierdzeniem przebiegu drogi pożarowej w sposób uniemożliwiający korzystanie z działki [...], a w końcu naruszenie tychże przepisów w związku z uniemożliwieniem skarżącemu wykonywania służebności na działce [...]. W uzasadnieniu wskazano na znaczenie związania ustanowionego w art. 153 p.p.s.a. (wyrok II OSK 2562/10). Sąd nie wyraził oceny o wypełnieniu przez inwestora warunków uzgodnienia, lecz o braku podstaw do zawieszenia postępowania z uwagi na kwestionowanie uzgodnienia. O ile w wyroku VII SA/Wa 1056/14 odmówiono skarżącemu przymiotu strony, to wskazano na jego uprawnienie do kwestionowania w nin. sprawie projektu budowlanego z uwagi na brak uzgodnienia i ta ocena powinna być wiążąca. Powinnością organu było więc rozpatrzenie tych zarzutów. Prawidłowej oceny dokonał organ pierwszej instancji w uchylonej decyzji z dnia [...].05.2016 r. Pominięcie kluczowej kwestii uzgodnienia oznaczało naruszenie ponadto art. 15 k.p.a. Uzgodnienie nastąpiło pod warunkiem wykonania pasa drogowego drogi [...] KDD, w części na działce nr [...]. Pomimo wezwań z 2012 i 2016 r. inwestor nie dostosował projektu do warunkowego uzgodnienia PSP. Wobec niemożności spełnienia warunków uzgodnienia należało stwierdzić brak uzgodnienia. Udzielenie zgody na odstępstwo od w.t. było bezzasadne, gdyż to inwestor powinien dostosować zamierzenie do warunków terenowych. Pozwolenie jest niezgodne z wzorem decyzji, a przez to nie zawiera obligatoryjnych elementów (wyroki II OSK 2205/12, 632/11, II SA/Wr 556/10). W decyzji nie określono działek, przez które będzie się odbywać obsługa komunikacyjna planowanego budynku, w tym działki nr [...] na której planuje się drogę [...] KDD.

W drugiej skardze podkreślono ponadto, że projekt budowlany powinien obejmować teren drogi pożarowej, w tym działki nr [...], na co skarżący nie wyraża zgody. Organ nie zbadał linijki słońca z uwagi usytuowanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Udzielono zgody na odstępstwo powodujące zagrożenie życia ludzi i bezpieczeństwa mienia, nie ustalono możliwych skutków wybuchu zbiornika gazu. Podkreślono także, że realizacja inwestycji naruszy prawo służebności lub uniemożliwi jego wykonywanie.

W uzupełnieniu skargi skarżący zarzucił niewykonalność decyzji oraz naruszenie przepisów § 6 p.m. i § 12 ust. 1 w.t. z uwagi na posiadanie okien w budynku skarżącej, a także naruszenie § 147 ust. 1, § 207 ust. 1 pkt 3, § 99 ust. 1 i § 101 ust. 2 w.t., gdyż nadzór budowlany nakazał skarżącej przywrócenie otworu okiennego ostateczną decyzją z dnia [...].12.2016 r., poprzez jego zamurowanie wyrobem budowlanym o wymaganej odporności ogniowej. Wyrokiem z dnia 11.04.2017 r. II SA/Wr 50/17 oddalono skargę inwestora na powyższą decyzję – wyrok dołączono. Wykonanie obu decyzji (nadzoru budowlanego i pozwolenia na budowę) nie jest możliwe. Jak wynika z wyroku II SA/Wr 50/17 działki nr [...] i [...] utworzone zostały w 2002 r. w wyniku podziału działki nr [...]. Wówczas to budynek z oknem znalazł się w granicy nowych działek. Dlatego nie można było zalegalizować przebudowy okna, stąd nakaz jego zamurowania w celu doprowadzenia do zgodności z § 232 ust. 6 w.t.

W kolejnym piśmie (k. 153 akt sądowych) skarżący wywodził, że decyzja nadzoru budowlanego wcale nie likwiduje okna, skoro wypełnienie nakazu może polegać na użyciu wyroku budowlanego o wymaganej klasie odporności ogniowej, a wyrobem tym mogą być okna przeciwpożarowe (oferta producenta k. 154).

W skardze Wspólnoty zawarto podobne zarzuty. Skarżący zarzucił najpierw naruszenie § 12 pkt 3 i 4 p.m. (niezgodność projektowanego parkingu z wymogami planu), § 6 pkt 2a p.m. (teren biologicznie czynny nie może obejmować tarasów), § 21 ust. 2 pkt 4 i 6 p.m. (przekroczenie wydzielenia wewnętrznego A), § 31 ust. 2 pkt 3 p.m. (na terenie [...] KDD nie dopuszcza się parkingów przyulicznych i planowany zabór terenu Wspólnoty pod drogę pozbawi ją miejsc parkingowych, kolejno zarzucił naruszenie art. 153 p.p.s.a. eksponując brak udziału Wspólnoty w tej części postępowania, art. 32 ust. 5 i 6 p.b. przez niedostosowanie decyzji do wzoru pozwolenia, naruszenie art. 3 pkt 20 w związku z art. 28 ust. 2 p.b. przez pominięcie wskazanych stron, pominięcie braku uzupełnienia projektu budowlanego w żądanym zakresie (zaświadczenia projektantów, oświadczenie o prawie do dysponowania działkami [...], [...] i [...]), nieuzasadnione według art. 9 ust. 1 p.b. odstępstwo od w.t., naruszenie art. 8 k.p.a. w związku z pozostawieniem kwestii komunikacji do odrębnego postępowania (procedura ZRID kosztem działki nr [...] Wspólnoty), co zakwestionowano w wyroku II OSK 1501/13. Decyzja z naruszeniem art. 3 pkt 1, 3, 3a, 10, 11 i 12 w związku z art. 28 ust. 1 i art. 34 ust. 2 p.b. nie obejmuje obsługi komunikacyjnej. Inwestor nie posiada prawa do dysponowania działkami nr [...] i [...] , objętych projektem, co narusza art. 4 w związku z art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b. Skarżący zarzucił naruszenie § 6 rozporządzenia z dnia 25.04.2012 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 1554) z uwagi na zastosowanie w projekcie tzw. wklejek bez omówienia i autoryzacji (por. wyroki II OSK 1703/01, II SA/Kr 374/10). Brak aktualnych uzgodnień narusza art. 35 ust. 1 p.b. Naruszono § 13 w związku z § 60 w.t. dla działki [...] ([...]) z uwagi na projektowaną ścianę garażu oraz § 12 w.t. z uwagi na budynek z oknem na sąsiedniej działce. Organ naruszył ponadto art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Sąd powinien przeprowadzić dowód z dokumentów w aktach sprawy I C 980/14 dotyczącej naruszenia służebności.

W uzasadnieniu skarżący podkreślał istotne znaczenie wezwania inwestora do uzupełnienia projektu w 2016 r. i zaktualizowania mapy zagospodarowania terenu w 2016 r., wskutek czego wszelkie zaświadczenia i oświadczenia powinny być aktualne w tych datach. W obszernym wywodzie skarżący uzasadniał zarzut naruszenia art. 9 p.b. Skarżący szeroko omówił liczne naruszenia praw Wspólnoty w wyniku zrealizowania inwestycji i wybudowania drogi [...] KDD.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację.

W uzupełnieniu skargi Wspólnota złożyła dokumentację fotograficzną i dokumenty obrazujące niekorzystne dla skarżącego skutki zrealizowania inwestycji (k. 290 akt). Korespondencja skarżącego z władzami miasta dotyczy przede wszystkim skutków planowanego zaboru części nieruchomości WM pod drogę [...] KDD.

Uczestnik postępowania – inwestor wniósł w pismach procesowych o oddalenie obu skarg. Podkreślił, że skarżący powtarzając zarzuty zgłaszane w toku postępowania administracyjnego, w tym już podlegające ocenie sądowej w wyroku II SA/Wr 38/14, jak zarzut dot. przebiegu drogi pożarowej. Uzgodnienie z dnia 11.01.2012 r. jest ostateczne pomimo kilku prób podważenia jego mocy prawnej (wyroki VII SA/Wa 750/14, 1056/14 i 751/14). Kolejny taki zarzut dotyczy naruszenia służebności, co Sąd uznał za kwestię cywilnoprawną. Projekt budowlany posiada uzgodnienia organu PSP i rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Teren inwestycji obejmuje wyłącznie działkę inwestora [...]. Budowa drogi [...] KDD stanowi odrębną inwestycję. Zgoda na odstępstwo nie narusza art. 9 ust. 1 p.b., gdyż umożliwia inwestorowi zrealizowanie prawa zabudowy pomimo uwarunkowań lokalnych (por. wyrok II SA/Sz 990/14). Obawa wybuchu na stacji paliw uzasadniała zaprojektowanie odpowiednich zabezpieczeń, zaś samo istnienie stacji w niczym nie narusza praw skarżącego. Nakaz zamurowania otworu okiennego oznacza, że istnienia okna nie należało uwzględniać. Sąd uprzednio odniósł się do zarzutów skarżącego oceniając je jako bezzasadne. Inwestycja zaś zgodna z prawem nie może naruszyć interesów osób trzecich (wyrok II SA/Gl 53/17). Odnośnie skargi Wspólnoty inwestor zauważył, że projekt nie narusza wskazanych przepisów planu. Czym innym jest moc wiążąca wyroku, a czym innym tożsamość spraw. Inwestycja nie ma wpływu na nieruchomości nie mieszczące się w obszarze oddziaływania. Projekt budowlany spełnia wszelkie ustanowione wymagania (por. wyrok II SA/Kr 592/16 odnośnie roli projektanta i zakresu kompetencji organu). Wzgląd na interesy osób trzecich nie może uzasadniać odmowy zrealizowania inwestycji (por. wyroki II OSK 402/10, 2152/15 i VII SA/Wa 2175/16). Pozostałe zarzuty są bezzasadne, co szeroko omówił organ.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Z uwagi na znaczenie art. 153 i art. 170 p.p.s.a. przy rozstrzyganiu nin. sprawy, ale także z uwagi na istotne znaczenie dla stron wydanego w tej sprawie wyroku II SA/Wr 38/14, należy najpierw omówić treść i skutki tego wyroku. Jak wiadomo, wyrok ten został wydany na skutek skargi skarżącej Spółki i orzekł o uchyleniu decyzji udzielających pozwolenie na budowę z 2013 r. Z uzasadnienia wyroku wynika, że argumentacja organu za udzieleniem pozwolenia na budowę oraz zarzuty skarżącego wobec decyzji, są takie same jak w nin. sprawie. Organ argumentował wówczas jednak, że przepisy powołanego rozporządzenia z dnia 21.11.2005 r. w sprawie warunków technicznych stacji paliw nie mogą być stosowane w nin. sprawie, dotyczącej budowy budynku mieszkalnego, nawet sytuowanego w pobliżu stacji paliw. Zarzut, skarżącego (s. 11-16, 17-20 uzasadnienia wyroku) odpowiadają treści zarzutów podniesionych w nin. sprawie, poza kwestią naruszenia w.t. z 2005 r., obecnie ujawnioną w ramach problematyki prawnej art. 9 p.b. oraz kwestię niezawieszenia postępowania administracyjnego z uwagi na toczące się postępowania nadzwyczajne wobec uzgodnienia PSP z dnia [...].01.2012 r. Omawiając powody uwzględnienia skargi wskazano w wyroku II SA/Wr 38/14 na istotne znaczenie niestosowania przez organy przepisów w.t. z 2005 r., należących w ocenie sądu do przepisów odrębnych regulujących dopuszczalne odległości sytuowania budynków, w tym przypadku w odniesieniu do stacji paliw, co wynika z § 76 ust. 1 i § 124 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia. Zaniechanie to oznaczało naruszenie art. 35 p.b. i § 12 w.t. z 2002 r. mające wpływ na wynik sprawy oraz istotne naruszenie art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Sąd odniósł się również do pozostałych zarzutów skarżącego i stwierdził (s. 26 uzasadnienia wyroku) że "w pozostałym zakresie zarzuty skarżącej spółki nie zasługiwały na uwzględnienie. W szczególności bezzasadna była argumentacja skarżącej dotycząca okna w korytarzu jej budynku. Okno nie naświetla pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi. Sąd nie podziela zarzutu utrudnienia lub uniemożliwienia wykonania przez skarżącą przysługującej jej służebności, w wyniku zrealizowania inwestycji. Wybudowanie budynku na miejscu wyburzonego budynku oznacza zachowanie dotychczasowych warunków wykonania służebności. Wpływ istnienia służebności na możność wykonania robót budowlanych nie wchodzi w zakres przedmiotu postępowania w nin. sprawie. Na pasie ziemi objętym służebnościami nie ma wydzielonych miejsc postojowych, zatem nie stosuje się tutaj 19 w.t. z 2002 r. Sąd ocenił, że pozostałe argumenty strony skarżącej również nie miały wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Wskazania (art. 153 p.p.s.a.) dotyczyły konieczności dokonania ustaleń i poczynienia przez organy ocen w zakresie okoliczności uzasadniających stosowanie § 12 w.t. z 2002 r. w związku z podanymi przepisami w.t. z 2005 r. w nawiązaniu do art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b.

Strony toczą spór co do tego, czy tak ogólne oceny zawarte w wyroku II SA/Wr 38/14 wywołały skutek wiążący w zakresie zarzutów skarżącego, które jako wówczas bezzasadne nie zostały uwzględnione (przyczyną uchylenia decyzji było uwzględnienie wyłącznie zarzutu dot. odległości od stacji paliw) oraz czy nawet w przypadku ponownego nieuwzględnienia tych zarzutów i to z powołaniem art. 153 p.p.s.a., możliwości ich skutecznego zgłoszenia pozbawiona jest skarżąca Wspólnota, będąca wówczas pominięta stroną, zatem dlaczego miałby ją wiązać wyrok wydany w postępowaniu w którym nie brała udziału, chociaż powinna.

Odnośnie pierwszego zagadnienia Sąd wyraża pogląd, że nawet ogólne, ale skonkretyzowane przez odniesienie do licznych zarzutów strony (w wyroku omówiono je szczegółowo na dziesięciu stronicach) oceny prawne wyrażone w wyroku, posiadają moc wiążącą w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. Sąd mógł oczywiście powtórzyć wymienienie zarzutów strony i przy każdym osobno stwierdzić jego bezzasadność, może jeszcze z jakimś umotywowaniem poglądu, ale wystarczające było uniknięcie dokładania do uzasadnienia wyroku kolejnych 20 stronic przez zbiorcze odniesienie się do pozostałych zarzutów (jeden został uwzględniony) i uznanie ich za bezzasadne. W ślad za tym wskazania ograniczono do nakazu wyjaśnienia okoliczności związanych z zasadnością tego jednego zarzutu strony. W związku z tym rolą Sądu w nin. sprawie było sprawdzenie, czy organy prawidłowo zrealizowały wskazania, z czym wiąże się kwestia stosowania art. 9 p.b. oraz rozpoznanie nowych zarzutów strony, bądź nawet formułowanych podobnie jak poprzednio, ale w nawiązaniu do nowych okoliczności.

Odnośnie zarzutu Wspólnoty wymaga wskazania, że przepisy art. 153 i art. 170 p.p.s.a. umyślnie zawierają ujęcie czysto przedmiotowe, co wyraża zwrot o związaniu oceną "w sprawie" oraz o mocy wiążącej wyroku wobec wszystkich stron sprawy (czyli również nie biorących udziału w postępowaniu prowadzonym "w sprawie"). Zagadnienia te szerzej zostały omówione w wyrokach II SA/Wr 400/16 i 15/16. Poruszanie w ramach nin. sprawy problematyki powagi rzeczy osądzonej (tzw. negatywnej strony prawomocności materialnej) jest zbędne, gdyż nie ma nic wspólnego z okolicznościami sprawy. Jeżeli Wspólnota uznaje siebie za stronę w sprawie oraz obiektywnie jest stroną, to tym samym pozostaje z tego powodu związana wyrokiem II SA/Wr 38/14 i innymi wyrokami wydanymi w granicach sprawy lub przesądzającymi istnienie lub nieistnienie jakiegoś faktu prawotwórczego czy skutku prawnego mającego znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy, jak przykładowo wyroki w postępowaniach nadzwyczajnych dotyczących uzgodnienia.

Bezpośrednio tego skarżącego dotyczą się tezy prawne, akceptowane przez Sąd, na temat znaczenia art. 153 p.p.s.a., zawarta przykładowo w komentarzu T. Wosia, w którym pisze "Kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą" (część 2 komentarza) lub "Odmienna ocena materiału dowodowego stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego" (tamże) czy "Skarżący nie może skutecznie oprzeć skargi na podstawach sprzecznych z tą oceną prawną, sąd administracyjny bowiem będzie obowiązany skargę oddalić" (część 16) por. wyrok II SA/Wr 132/17 (nawet ewidentnie błędna ocena prawna również jest wiążąca). Trzeba od razu zastrzec, że Sąd aprobuje oceny prawne wyroku II SA/Wr 38/14, a nie tylko czuje się nimi związany.

Zastrzeżenia skarżących związane ze sposobem stosowania art. 153 p.p.s.a. przez organ o tyle ponadto nie zasługują na uwzględnienie, że przecież organ nie tylko nie uwzględnił pewnych zarzutów jako już wiążąco ocenionych przez sąd jako bezzasadne, ale ponadto uzupełnił ową argumentację przytaczając w sposób trafny i wyczerpujący własne oceny.

Ogólnie można stwierdzić, że mnogość zarzutów skarżących nie przekłada się na jakość zaskarżenia. Jeden lub kilka zarzutów nieodpartych miałoby skuteczność, lecz widocznie skarżący takich nie mogli sformułować, więc zarzucili Sąd licznymi zarzutami bezzasadnymi.

Powinność sprawdzenia przesłanek pozwolenia na budowę wynika z ustawy, nie zaś z wyroku VII SA/Wr 1056/14. Wydanie tego wyroku niczego nie zmieniło w stanie sprawy. Organ trafnie zwrócił uwagę na znaczenie ostateczności uzgodnienia oraz wnikliwie rozważył i trafnie ocenił wypełnienie przez inwestora warunków uzgodnienia.

Sąd aprobuje oceny organu na temat nieistotnego znaczenia odstępstw od wzoru pozwolenia na budowę, obejmujących pewne nieistotne treści informacyjne, o charakterze niewiążącym. Przypomnienie o ustawowych powinnościach inwestora lub nieopatrzenie jednego z egzemplarzy decyzji odciskiem pieczęci, nie mogło wywołać uchylenia pozwolenia na budowę. Brak robót budowlanych planowanych na wszelkich innych działkach niż [...] wynika z zatwierdzonego projektu budowlanego, nie zaś deklaracji inwestora składanych poza treścią projektu.

Skarżący pomijają, że decyzja dotyczyła jedynie części zamierzenia, którego realizacja w całości będzie wymagała odrębnych postępowań lub zgłoszeń. O ile zatwierdzenie tej części stwarza obawę niekorzystnych następstw dla skarżących w wyniku zakończenia przyszłych postępowań, to nie znaczy, że już obecnie obawy te mogą tworzyć skuteczne zarzuty wobec badanej decyzji. Inwestor trafnie podkreśla, że bez dokończenia pozostałych robót nie uzyska pozwolenia na użytkowanie budynku, z kolei zaś skarżący będą mogli bronić swych interesów prawnych w tych innych postępowaniach.

Skarżący jednocześnie kwestionują prawidłowość uzgodnienia w postępowaniach nadzwyczajnych oraz jego skuteczność prawną w nin. postępowaniu, co wydaje się być niekonsekwentne.

Podobnie skarżący kwestionują samą ideę odstępstwa od warunków technicznych, a nie konkretnie wyrażoną przez organy zgodę. Gdyby uznać zarzuty skarżących w tym zakresie za uzasadnione, to żaden inwestor nie uzyskałby zgody na odstępstwo. Właśnie z uwagi na nietypowe warunki terenowe, ale jednocześnie możliwość dochowania podstawowych wymogów techniczno-budowlanych w sposób dostosowany do tych warunków, udziela się zgody na odstępstwo. Oczywiście jest to w pewnym stopniu kwestia ocenna i można zgodę kwestionować, ale przecież powinna mieć rozstrzygające znaczenie fachowa ocena kilku różnych organów, pozytywna dla inwestora.

Nie były istotne podpowiedzi skarżących, co powinien obejmować wniosek inwestora, lecz ocena, czy wniosek w obecnym i zatwierdzonym kształcie nadawał się do uwzględnienia. W tym zakresie Sąd podziela oceny organów.

W pewnej mierze skarżący wykazują troskę o interesy innych osób trzecich, które zainteresowania sprawą nie okazały. Związane z tym zarzuty były oczywiście bezzasadne.

Należy wskazać w sposób wyraźny, że w sensie prawnym skarżący nie ma okna, którego istnienie miałoby wykluczać udzielenie pozwolenia na budowę.

Zarzuty naruszenie ustaleń planu miejscowego należało skonfrontować z treścią tych ustaleń. Organ w sposób drobiazgowy i prawidłowy omówił kwestię zgodności inwestycji z planem miejscowym. W tym zakresie Sąd nie stwierdził uchybień.

Można powtórzyć, że skarżącej Wspólnocie nie tyle przeszkadza pozwolenie na budowę, ile przyszłe zamierzenie budowy drogi [...] KDD na jej terenie, dopełniające obecnie zatwierdzoną inwestycję. Inna kwestia jest pozostawanie nieruchomości Wspólnoty w obszarze oddziaływania inwestycji proponowanym przez inwestora i aprobowanym przez organ, zaś inną skuteczność kwestionowania udzielonego pozwolenia z uwagi na jego "uzupełnienie" w przyszłym postępowaniu decyzją ZRID zawierają element wywłaszczenia tej nieruchomości. O ile zatem Wspólnota jest stroną, to właściwie do już wydanych decyzji konkretnych zarzutów nie zgłasza.

Wniosek dowodowy Wspólnoty był bezzasadny. To skarżąca Spółka dysponuje określonymi dokumentami z akt procesu cywilnego i ich nie dołączyła, więc widocznie nie mają one znaczenia. Nie wiadomo dlaczego Wspólnota i Sąd mieliby sięgać do tych dokumentów wbrew interesom skarżącej Spółki. Przyszłe pokrzywdzenie Wspólnoty kolejnymi decyzjami nie wymagało w nin. sprawie postępowania dowodowego.