Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1323/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 271 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 8 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 kwietnia 2011 r., sygn. akt IV SA/Wr 602/10 w sprawie ze skargi A. C. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie zakończonej prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 maja 2010 r. wydanym w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy waloryzacji emerytury wojskowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Skarżący A. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 31 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r., Nr 8, poz. 66) w przedmiocie ustalenia wysokość emerytury wojskowej dla A. C. od dnia 1 marca 2010 r. Powyższa decyzja zawierała pouczenie o przysługującym prawie odwołania od niej do Sądu Okręgowego we W. Wydziału Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem Wojskowego Biura Emerytalnego.

Postanowieniem z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 263/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę A. C. na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. z dnia [...] marca 2010 r., nr [...],uznając że przedmiot sporu nie jest objęty kognicją sądów administracyjnych. Powyższe orzeczenie uzyskało walor prawomocności z dniem 21 lipca 2010r.

W dniu [...] września 2010 r. A. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę o wznowienie postępowania sądowo – administracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 263/10. Wskazując podstawy wznowienia skarżący- w piśmie procesowym z dnia [...] października 2010 r.- powołał się na przepisy art. 273 § 2 w związku z art. 271 pkt 2 , art. 28 § 1 i § 2 p.p.s.a. podnosząc, że Wojskowe Biuro Emerytalne jako jednostka organizacyjna Ministerstwa Obrony Narodowej w postępowaniu reprezentowane było przez radcę prawnego M. G., który w jego ocenie nie miał zdolności procesowej, bowiem w aktach sprawy brakuje pełnomocnictwa mocodawcy Dyrektora WBE. Według skarżącego Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego powinien posiadać pełnomocnictwo, które określa zakres jego uprawnień, posiada klauzulę " z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej" oraz informację czy osoba umocowana ma prawo substytucji i w jakim zakresie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2011 r. oddalił skargę A. C. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd stwierdził, że wskazywane przez skarżącego okoliczności związane z nieprawidłową reprezentacją strony przeciwnej, a to Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego – bo tak należy interpretować wskazane w skardze o wznowienie postępowania oraz w piśmie procesowym z dnia [...] października 2010 r. okoliczności - nie pozwalają na uznanie, że strona przeciwna była nienależycie reprezentowana w toku postępowania w sprawie z jego skargi zarejestrowanej pod sygn. akt IV SA/Wr 263/10. Analiza materiału aktowego tej sprawy przeczy bowiem twierdzeniu strony skarżącej o niewłaściwej reprezentacji organu administracji publicznej w postępowaniu przed tutejszym Sądem. W aktach sprawy znajduje się uwierzytelniona przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego kserokopia pełnomocnictwa udzielonego przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. radcy prawnemu M. G.. Treść pełnomocnictwa zawiera umocowanie dla wskazanego radcy prawnego do zastępowania Wojskowego Biura Emerytalnego we W. przed sądami powszechnymi wszystkich instancji, sądami administracyjnymi oraz w postępowaniu egzekucyjnym. Pełnomocnictwo to -mające charakter pełnomocnictwa ogólnego - jest ocenie Sądu prawidłowe i wystarczające do działania w imieniu strony przeciwnej w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10. W zakresie dalej idącego wyjaśnienia tej podstawy wznowieniowej zaprezentowanego przez skarżącego, a dotyczącego konieczności umocowania wojskowego organu emerytalnego do udzielania dalszego pełnomocnictwa wskazać należy, że Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego zgodnie z przepisem § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 lutego 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz uprawnionych członków (Dz. U. nr 67 poz. 618 ze zm.), wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w przepisie art. 37 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66) jest wojskowym organem właściwym do ustalania prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia oraz ich wypłaty [...], zwany dalej "wojskowym organem emerytalnym". Wobec tego na podstawie wskazanych przepisów Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego jest organem administracji wojskowej, który z istoty rzeczy ma możliwość udzielania pełnomocnictw do reprezentowania go w postępowaniach sądowych. Zatem nie ulega wątpliwości, że powołana przez skarżącego podstawa wznowieniowa nienależytej reprezentacji strony przeciwnej, w istocie nie wystąpiła, bowiem strona przeciwna występująca w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 była prawidłowo reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego.

Od powyższego wyroku A. C. wniósł skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości, zaskarżonemu orzeczeniu zarzucając w trybie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.:

1. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie przepisu art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 276 p.p.s.a. i art. 282 § 2 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi o wznowienie postępowania jako bezpodstawnej w sytuacji, gdy była ona zasadna i winna podlegać uwzględnieniu,

2. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie przepisu art. 271 pkt 2 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi o wznowienie postępowania mimo istnienia opisanej w w/w przepisie przyczyny nieważności postępowania,

3. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie przepisów art. 34 i nast. p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że strona postępowania - Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego we W. - była należycie reprezentowana, w sytuacji, gdy radca prawny M. G. nie był prawidłowo umocowany do występowania w imieniu tejże strony.

Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym - w myśl art. 182 § 2 p.p.s.a. oraz zasądzenie na rzecz adw. E. G. zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że w aktach sprawy IV SA/Wr 263/10 znajduje się uwierzytelniona przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego M. G. kserokopia ogólnego pełnomocnictwa procesowego udzielonego mu przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. Treść pełnomocnictwa upoważnia pełnomocnika do "zastępowania Wojskowego Biura Emerytalnego we W. przed sądami powszechnymi wszystkich instancji, sądami administracyjnymi oraz w postępowaniu egzekucyjnym". Nie można w związku z tym zgodzić się z rozumowaniem Sądu I instancji, iż wyżej opisane pełnomocnictwo, mające charakter ogólnego, było "prawidłowym i wystarczającym do działania w imieniu strony przeciwnej (Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. jako wojskowego organu emerytalnego) w sprawie o sygn. akt W SA/Wr 263/10".

Jak już wskazano wyżej, co też potwierdza Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, stronami postępowania w sprawie IV SA/Wr 263/10 byli skarżący A. C. oraz organ, którego działanie skarga dotyczyła, tj. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego we W. Ogólne pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu M. G., wprawdzie podpisane przez w/w Dyrektora, uprawniało do zastępowania przed sądami powszechnymi wszystkich instancji, sądami administracyjnymi oraz w postępowaniu egzekucyjnym Wojskowego Biura Emerytalnego we W., nie zaś jego Dyrektora jako organu. Tymczasem stroną postępowania, o wznowienie którego wystąpił skarżący, nie było Wojskowe Biuro Emerytalne we W., ale Dyrektor tego Biura jako wojskowy organ emerytalny. Radca prawny działał w w/w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez właściwego umocowania, w związku z czym stwierdzić należy, iż zaistniała przesłanka do wznowienia tego postępowania opisana w przepisie art. 271 pkt 2 p.p.s.a., stanowiąca zresztą przyczynę jego nieważności.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W sprawie niniejszej jako podstawę prawną wznowienia postępowania skarżący wskazał m.in. przepis art. 271 pkt 2 p.p.s.a. zgodnie z którym można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności jeżeli strona nie była należycie reprezentowana. Skarżący w skardze o wznowienie postępowania podniósł, że nienależycie reprezentowany był orzekający w sprawie Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego kwestionując poprawność pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu M. G. Zdaniem Sądu I instancji, nie ulega wątpliwości, że powołana przez skarżącego podstawa wznowieniowa nienależytej reprezentacji strony przeciwnej, w istocie nie wystąpiła, bowiem strona przeciwna była prawidłowo reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem Sądu I instancji podnosząc, że treść pełnomocnictwa upoważnia pełnomocnika do "zastępowania Wojskowego Biura Emerytalnego we W. przed sądami powszechnymi wszystkich instancji, sądami administracyjnymi oraz w postępowaniu egzekucyjnym".

Tak sformułowany zarzut należało uznać za niezasadny i podzielić pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, że występujący w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 organ – Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego we W. był należycie reprezentowany. Jak bowiem słusznie stwierdził Sąd I instancji w aktach sprawy znajduje się dokument pełnomocnictwa z dnia [...] maja 2009 r. z którego wynika, że Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego we W. L. K. udzielił pełnomocnictwa procesowego radcy prawnemu M. G. do zastępowania Wojskowego Biura Emerytalnego we W. przed sądami powszechnymi wszystkich instancji, sądami administracyjnymi oraz w postępowaniu egzekucyjnym. Co prawda w dokumencie nieprecyzyjnie wskazano, że pełnomocnictwa udzielono do zastępowania Wojskowego Biura Emerytalnego we W. a powinno zostać ono udzielone do zastępowania właściwego organu - jakim jest Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego to jednak w sytuacji, gdy pełnomocnictwa udzielił właściwy organ tj. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego nie może to prowadzić to podważenia ważności przedmiotowego pełnomocnictwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zasadnie więc uznał, że w sprawie niniejszej podstawa wznowieniowa z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. (brak należytej reprezentacji) nie wystąpiła i w konsekwencji oddalił skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zaskarżonym wyrokiem. Mając powyższe na uwadze za niezasadne należało uznać podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania tj. art. 151, 276, 282 § 2, 34 oraz art. 271 pkt 2 p.p.s.a.

Z powyższych względów skoro skarga kasacyjna okazała się być oparta na nieusprawiedliwionych podstawach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku o jej oddaleniu. Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a., gdyż skarżący zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna nie zażądała jej przeprowadzenia

Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznał wniosku dotyczącego przyznania wynagrodzenia ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi skarżącego, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Należne wynagrodzenie od Skarbu Państwa dla pełnomocnika z urzędu przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 powołanej ustawy, po złożeniu przez pełnomocnika stosownego oświadczenia.