Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1884/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Rozgraniczenie nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 32 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 2052
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 145 § 1 pkt 1 a, b i c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 10, art. 11, art. 13 § 1 i 2, art. 61a § 1, art. 64 § 2, art. 73 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 79 § 2, art. 79a § 2, art. 80, art. 81, art. 105 § 1, art. 107 § 6
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie: sędzia NSA Mariola Kowalska sędzia del. WSA Anna Wesołowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] i [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 135/21 w sprawie ze skargi [...] i [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 20 kwietnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku II SA/Bk 135/21 oddalił skargę [...] i [...] (Skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z 23 grudnia 2020 r. (Kolegium) w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości.

Skarżący wnieśli od powyższego wyroku skargę kasacyjną zaskarżając go w całości i zarzucając mu :

I. naruszenie przepisów postępowania, których uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie :

1. art. 145 § 1 pkt 1 1. b) i c) p.p.s.a.. w związku z art. 6 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA, decyzji Kolegium w aspekcie nie działania w granicach prawa przez Wójta Gminy [...] (Wójt) oraz funkcjonariusza publicznego - geodetę uprawnionego.

2. art. 145 § 1 pkt 11. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie stania na straży praworządności przez Wójta oraz geodetę uprawnionego, jak też braku podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także do załatwienia przedmiotowej sprawy.

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie prowadzenia postępowania przez Wójta oraz geodetę uprawnionego, w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, nie kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania,

4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 9 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie nienależytego i niewyczerpującego informowania stron przez Wójta oraz geodetę uprawnionego.

5 art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 10 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie niezapewnienie przez Wójta oraz geodetę uprawnionego skarżącym czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienie im wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,

6. art. 145 § 1 pkt 1 lit b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 11 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie niewyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się Wójt oraz geodeta uprawniony,

7. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 13 § 1 i 2 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie braku dążenia przez Wójta oraz geodetę uprawnionego do polubownego rozstrzygania kwestii spornych oraz ustalania praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania w należących do ich właściwości sprawach, a także braku podejmowania wszystkich uzasadnionych na danym etapie postępowania czynności umożliwiające przeprowadzenie mediacji lub zawarcie ugody, a w szczególności udzielania wyjaśnień o możliwościach i korzyściach polubownego załatwienia sprawy,

8. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a.. w związku z art. 61 a § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji SKO w aspekcie braku odpowiedzi Wójta Gminy [...] na pismo skarżących z dnia 26 czerwca 2020 r. w sprawie odmowy postępowania jako nieuznanie tych argumentów przez nieustosunkowanie się do wniosku, a także nieuznaniu braku formalnego w złożonym wniosku o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego przez uczestnika 1 i 2, to jest [...] i [...],

9. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art, 64 § 2 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie nie spełnienia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa i braku wezwania przez Wójta uczestnika 1 i 2 do usunięcia braków w wyznaczonym terminie - dotyczy złożonego wniosku o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego,

10. art. 145 § 1 pkt 1 1. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 73 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie braku prawa wglądu skarżącym przez Wójta w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów

11. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie niedopuszczenia pisma Skarżących z dnia 14 października 2020 r. dotyczącego wniosku o wyznaczenie pełnomocnika i przedstawiającego usprawiedliwienie nieobecności (art. 32 ust. 4 Prawo geodezyjne i kartograficzne) przez Wójta oraz geodetę uprawnionego, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy.

12. art. 145 § 1 pkt 1 1. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez Wójta oraz geodetę uprawnionego.

13. art. 145 § 1 pkt 1 1. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie nieuwzględnienia przez Wójta oraz geodetę uprawnionego pisma skarżących z dnia 14 października 2020 r. dotyczącego wniosku o wyznaczenie pełnomocnika i przedstawiającego usprawiedliwienie nieobecności (art. 32 ust. 4 Prawo geodezyjne i kartograficzne), które było przedmiotem dowodu i miało okoliczność mającą istotne znaczenie dla sprawy,

14. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 79 § 2 k.p.a. i 79a § 2 k.p.a. oraz 81 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji SKO w aspekcie braku możliwości udziału przy przeprowadzeniu czynności, możliwości zadawania pytań i składania wyjaśnień, braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i przedłożenia dodatkowych dokumentów, jak też braku uznania okoliczności faktycznej za udowodnioną z powodu braku możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych czynności przez skarżących wobec Wójta oraz geodetę uprawnionego w wyznaczonej rozprawie granicznej geodeta - uczestnicy - wójt w dniu 21 października 2020 r.,

15. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji SKO w aspekcie niedokonania przez Wójta Gminy [...] oraz geodetę uprawnionego prawidłowej oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

16. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA decyzji Kolegium w aspekcie braku wydania decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego odpowiednio w całości albo w części przez Wójta, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części.

17. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 6 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny przez WSA w aspekcie uznania, że zbytnia ogólność uzasadnienia decyzji Wójta ze względu na nienaruszenie przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym, nie powoduje tej decyzji z wyeliminowania z obrotu prawnego.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżący zarzucili zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię łub niewłaściwe zastosowanie, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 32 ust. 4 Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez wadliwą ocenę przez WSA w aspekcie niewłaściwego zastosowania przez Wójta oraz geodetę uprawnionego wobec złożonego pisma skarżących z dnia 14 października 2020 r. dotyczącego wniosku o wyznaczenie pełnomocnika i przedstawiającego usprawiedliwienie nieobecności (art. 32 ust. 4 Prawo geodezyjne i kartograficzne).

Skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, rozpoznanie sprawy na rozprawie i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania, zgodnie z obowiązującymi przepisami według norm przypisanych.

Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.

Pismem z 29 grudnia 2021 r. Skarżący podtrzymali dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, głównym zarzutem, jaki Skarżący stawiają Sądowi pierwszej instancji jest niedostrzeżenie naruszenia przez organy art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm., dalej "ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne").

Zgodnie z powołanym przez Skarżących przepisem w razie usprawiedliwionego niestawiennictwa strony, geodeta wstrzymuje czynności do czasu ustania przeszkody lub wyznaczenia pełnomocnika - nie dłużej jednak niż na okres jednego miesiąca. Skarżący po otrzymaniu zawiadomienia o wyznaczeniu terminu czynności rozgraniczenia wnieśli o jego odroczenie wskazując, że są osobami w podeszłym wieku, dla których uczestnictwo w czynnościach z uwagi na stan pandemii mogłoby się wiązać z zagrożeniem dla zdrowia oraz wskazali na zamiar wyznaczenia pełnomocnika. Zarzuty dotyczące naruszenia tego przepisu podnoszone były przez Skarżących już w skardze do Sądu pierwszej instancji, który odniósł się do nich w uzasadnieniu wyroku.

Sąd kasacyjny podzielając argumentację przywołaną w tym zakresie przez Sąd administracyjny wskazuje dodatkowo, że czynności planowane przez geodetę miały odbyć się na terenie posesji Skarżących, na otwartym terenie, nie wymagały przebywania w zamkniętym pomieszczeniu ani też pozostawania w bliskim kontakcie z osobami trzecimi. W świetle powyższego uznać należy, że Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 32 ust. 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego przyjmując, że przywołane przez Skarżących okoliczności nie mogły być uznane za usprawiedliwienie nieobecności, które obligowałoby geodetę do powstrzymania się od przeprowadzenia czynności.

W konsekwencji za niezasadny uznać należy zarówno zarzut naruszenia prawa materialnego jak i zarzuty naruszenia przepisów postępowania objęte punktami I. 11 i 13 petitum skargi kasacyjnej.

Skoro nieobecność Skarżących w trakcie sporządzania protokołu granicznego prawidłowo została uznana przez organy a następnie przez Sąd pierwszej instancji za nieusprawiedliwioną za niezasadne należało uznać również zarzuty objęte punktem I. 14 petitum skargi kasacyjnej. Skarżący sami zrezygnowali z obecności przy czynnościach przeprowadzanych przez geodetę. Tym samym to Skarżący uniemożliwili zawarcie ugody, co czyni niezasadnym zarzut niedostrzeżenia przez Sąd naruszenia przepisów postępowania objęty punktem I. 7 petitum skargi kasacyjnej.

Znaczna część zarzutów skarżących dotyczących naruszenia przepisów postępowania koncentruje się wokół prawidłowości wydania postanowienia o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego (zarzuty objęte punktami I. 8 i 9 petitum skargi kasacyjnej).

Odnosząc się do tych zarzutów wskazać należy, że zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości wszczynane jest na wniosek lub z urzędu. [...] i [...] (Uczestnicy) złożyli wniosek o rozgraniczenie nieruchomości. Skarżący zostali poinformowani o wniosku. Po otrzymaniu tej informacji Skarżący kierowali do organu pierwszej instancji kolejne pisma wskazujące na brak - w ich ocenie - podstaw do wszczęcia tego postępowania.

Sąd kasacyjny podziela w pełni stanowisko Sądu pierwszej instancji, że podnoszone w tym zakresie zarzuty Skarżących były niezasadne. Na etapie poprzedzającym wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie rozgraniczenia organ administracji bada, czy żądanie wniesione zostało przez stronę jak również bada, czy nie zachodzą okoliczności o charakterze przedmiotowym, uniemożliwiające jego wszczęcie. Wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego został złożony przez podmiot mający niewątpliwie przymiot strony, to jest przez właścicieli nieruchomości sąsiedniej. Stan epidemii, stan zdrowia Skarżących, jak również fakt, że przez ostatnie 22 lata nie były – jak twierdzą Skarżący – zgłaszane żadne zastrzeżenia co do przebiegu granicy, nie są kwestiami prawnie istotnymi uniemożliwiającymi wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego. Okolicznością uniemożliwiającą wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego mógłby być fakt wcześniejszego ustalenia przebiegu granicy.

Skarżący do składanych przez siebie pism nie dołączyli żadnych dokumentów pozwalających na ustalenie, że zaistniały okoliczności wyłączające możliwość prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. W piśmie z 26 czerwca 2020 r. powołali się na mapę zasadniczą geodezyjno-inwentaryzacyjną (nazwa materiału zasobu 234.334.252; identyfikator ewidencyjny materiału zasobu : 1827-22/98). Do akt postępowania dołączony został operat techniczny bazowy wpisany do ewidencji 1 października 1998 r. pod poz. 1826-8/98, operat wpisany do ewidencji 15 października 1993 r. pod nr 1770-23/93 jak również operat twpisany do ewidencji 2 września 1991 r. pod nr 1770-2/91 W operacie sporządzonym dla potrzeb postępowania rozgraniczeniowego powołane zostały dokumenty geodezyjne wykorzystane przy rozgraniczeniu wśród których nie ma powołanych przez Skarżących materiałów. Jednak na żadnym etapie postępowania Skarżący nie wskazali, by w tym zakresie materiały te były niekompletne jak również sami z własnej inicjatywy materiałów rzekomo wyłączających możliwość przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego nie złożyli.

Oczywiście niezasadny jest również zarzut Skarżących, że wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego ograniczyło ich prawa. Skarżący zostali poinformowani o wniosku o wszczęcie postępowania. Mogli więc skorzystać z przysługujących im praw i przedłożyć znajdujące się ewentualnie w ich posiadaniu dokumenty wyłączające możliwość prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazują, że posiadana przez nich dokumentacja, mapy, dokumentacja kartograficzna i decyzje licznych organów oraz dokumenty skutkowałyby odnową wszczęcia postępowania ze względu na jego niezasadność. Dokumenty takie nie zostały jednak przez Skarżących złożone ani na etapie postępowania administracyjnego ani na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji czy wreszcie przed sądem kasacyjnym.

Skarżący starają się również wykazać, że wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego nie został złożony przez obu współwłaścicieli sąsiedniej nieruchomości, ponieważ podpis [...] znajduje się na jego ostatniej stronie, co wskazuje na "domniemanie złożenia podpisu nie pod treścią wniosku lecz na odrębnej karcie dołączonej bezprawnie do całego wniosku". Zarzut ten jest również oczywiście niezasadny, [...] w toku całego postępowania nie zarzucała by jej podpis został dołączony bezprawnie do wniosku o rozgraniczenia.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Skarżący przytoczyli orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące konieczności odczytania intencji strony i ustalenia treści jej pisma. Sąd kasacyjny podziela w pełni stanowisko wyrażane w tych orzeczenia zwraca jednak uwagę, że Skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wskazali ani o jakie ich pismo chodzi, ani jaka była jego rzeczywista treść i jaki wpływ na wynik sprawy miało jej nieodczytanie.

Zatem brak jest podstaw do uznania za zasadne zarzutów zmierzających do wykazania, że Sąd pierwszej instancji zaaprobował wszczęcie postępowania przez organy na podstawie wadliwego wniosku o rozgraniczenie.

Kolejna grupa zarzutów Skarżących dotyczy zakwestionowania operatu technicznego i stanowiącego jego część protokołu granicznego oraz niedostrzeżenia przez Sąd pierwszej instancji innych wadliwości postępowania prowadzonego przez organy (zarzuty objęte punktem I. 2, 3, 12 i 15 petitum skargi kasacyjnej). Podnoszone przez Skarżących zarzuty koncentrują się jednak wokół kwestii wadliwego w ich ocenie zapisu co do ich nieobecności i jej przyczyn. Jak już wcześniej wskazano, Sąd kasacyjny w pełni podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji co do tego, że brak było podstaw do uznania nieobecności Skarżących za usprawiedliwioną a co za tym idzie do wstrzymania czynności.

W tej sytuacji za niezasadne należy uznać podnoszone w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumenty dotyczące rzekomego poświadczenia nieprawy przez geodetę. Okoliczność, że geodeta nie wpisał w protokole, iż stawiennictwo Skarżących było usprawiedliwione, podczas gdy w ocenie Skarżących miało ono taki charakter, nie jest poświadczeniem nieprawdy tylko wyrazem oceny zaistniałych okoliczności faktycznych. Stanowisko geodety podzielone zostało przez organy a następnie przez Sąd pierwszej instancji. Sąd kasacyjny również, ze wskazanych wyżej przyczyn, taką ocenę w pełni podziela. W konsekwencji, brak jest podstaw do kwestionowania z tego powodu sporządzonej przez biegłego dokumentacji geodezyjnej a co za tym idzie - brak jest podstaw do stawiania zarzutu Sądowi, że uznał za prawidłowe ustalenia faktyczne poczynione na podstawie operatu

Skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej powoływali się na wadliwości wyłonienia geodety. Sąd kasacyjny wskazuje, że nie jest możliwe kwestionowanie w toku postępowania administracyjnego przeprowadzenie przez gminę postępowania w sprawie wyboru geodety, który wykonywać będzie czynności w ramach postępowania rozgraniczeniowego. Z żadnego przepisu prawa nie wynika również obowiązek organów gminy do informowania Skarżących o prowadzeniu postępowania w sprawie udzielenia zamówienia publicznego.

Analiza pism składanych przez Skarżących w toku postępowania administracyjnego wskazuje, że podnosząc kolejne zarzuty w stosunku do geodety dążyli oni, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, do opóźnienia postępowania. Sąd kasacyjny przypomina w tym miejscu, że do dnia 21 października 2020 r., to jest do daty sporządzenia protokołu granicznego geodeta nie dokonywał żadnych czynności. Rzeczywiście wyznaczony został wcześniej termin sporządzenia protokołu, jednak z uwagi na niedoręczenie Skarżącym zawiadomienia o tej czynności w terminie wyznaczony został kolejny termin.

Sąd kasacyjny wyjaśnia, że nie można Sądowi pierwszej instancji stawiać zarzutu naruszenia przepisów postępowania z uwagi na niedostrzeżenie wadliwości wezwania na planowany pierwszy termin stawienia się na gruncie. Właśnie z uwagi na zbyt późne doręczenie tego wezwania wyznaczony został kolejny termin, na który Skarżący nie stawili się a ich nieobecność miała charakter nieusprawiedliwiony

Oczywiście niezasadny jest zarzut nieuznania Gminy za stronę postępowania. W postępowaniu rozgraniczeniowym przymiot strony przysługuje właścicielom nieruchomości podlegających rozgraniczeniu. W niniejszej sprawie nieruchomości podlegające rozgraniczeniu były własnością Skarżących i uczestników postępowania - [...] i [...]. Problematyka ta została wyjaśniona w uzasadnieniu przez Sąd pierwszej instancji a jego argumentację Sąd kasacyjny w pełni podziela. Dodatkowo wskazać należy w tym miejscu, że pominięcie danej strony postępowania uzasadnia wznowienie postępowania jednak okoliczność ta może zostać uwzględniona jedynie na wniosek pominiętej strony.

Niezasadne są również zarzuty objęte punktami I. 5 i 10 petitum skargi kasacyjnej. Skarżący mieli możliwość dostępu do akt sprawy, czynienia z nich odpisów, notatek czy kopii. Rzeczywiście, z uwagi na wcześniejsze złożenie odwołania przez uczestników postępowania, organ pierwszej instancji przekazał akta do organu drugiej instancji jeszcze przed skorzystaniem przez Skarżących z możliwości złożenia środka odwoławczego. Należy mieć jednak na względzie fakt, że zarzut naruszenia przepisów postępowania może zostać uznany za zasadny jeżeli strona wykaże, że mógł on mieć wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej nie wykazano, jaki wpływ miały podnoszone przez Skarżących zarzuty naruszenia przepisów przywołanych w punkcie I. 5 i 10 petitum skargi kasacyjnej na wynik sprawy. W szczególności Skarżący nie wskazali, jakie to ewentualne dodatkowego dokumenty mogliby złożyć do akt sprawy, gdyby zapoznali się z nimi po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji a przed wniesieniem odwołania.

Zarzuty objęte punktami I. 4, 6 i 17 petitum skargi kasacyjnej również są niezasadne Skarżący powoływali się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej na nieustosunkowanie się przez organ gminy do argumentacji zawartej w piśmie zawierającym usprawiedliwienie ich nieobecności, co w ich ocenie stanowiło naruszenie zasady przekonywania. Nie wskazali jednak, jaki miało to wpływ na wynik sprawy. Podobnie Skarżący nie wykazali, jaki wpływ na wynik sprawy miało niepowiadomienie ich o przedłużeniu terminu na złożenie opinii.

Skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazywali, że w piśmie z 30 października 2020 r. zostali poinformowani o treści przyszłej decyzji. Wbrew stanowisku Skarżących działanie to nie stanowiło naruszenia przywoływanych prze nich przepisów art. 24-27 w zw. z art. 9, art. 10, art. 11 i art. 12 k.p.a. Stanowiło to właśnie wyraz informowania stron przez organ o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.

Sąd pierwszej instancji nie naruszył również przepisów postępowania nie eliminując z obrotu decyzji organu pierwszej instancji z uwagi na – jak podnoszą Skarżący – ogólnikowość jej uzasadnienia. Po raz kolejny przypomnieć należy, że naruszenie przepisów postępowania stanowi podstawę do wydania przez sąd wyroku uchylającego rozstrzygnięcie organu ale jedynie w sytuacji gdy naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik spraw. Podnoszona przez Skarżących okoliczność skrótowości uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.

Podsumowując, za niezasadne uznać należało zarzuty objęte punktem I. 1 i 16 skargi kasacyjnej. Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że decyzja Kolegium odpowiada prawu. Organy prowadzące postępowanie nie naruszyły przywołanych przez Skarżących przepisów postępowania ani też przepisów prawa materialnego w tym w szczególności prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy co doprowadziło je do wniosku, iż postępowanie w sprawie rozgraniczenia winno podlegać umorzeniu. W tej sytuacji, brak było podstaw do zastosowania przez sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe wywody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Uzasadnienie zostało sporządzone stosownie do wymogów określonych w art. 193 zdanie 2 p.p.s.a.

Zarządzeniem z 6 grudnia 2021 r. strony postępowania zostały poinformowane, że w związku ze zmianą art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm., dalej: "ustawa z 2 marca 2020 r.".), wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, w sprawach w których strony nie wyraziły zgody na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadza rozprawę wyłącznie zdalnie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość, jeżeli wszystkie strony wyrażą na to zgodę.

W odpowiedzi na zarządzenie Skarżący podtrzymali wniosek o przeprowadzenie rozprawy. Uczestnicy wyjaśnili, że nie mają technicznych możliwości uczestniczenia w rozprawie zdalnej.

W tej sytuacji, wobec braku zgody wszystkich stron postępowania na przeprowadzenie rozprawy zdalnej, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r.