Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 637/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 15zzs4 ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
article: art. 135 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 61 ust. 1 i 3, art. 52 ust. 2 pkt 2 lit. a, art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 503
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
article: art. 7 ust. 1 i 8d pkt 1
journal: Dz.U. 2021 poz 716
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. z dnia 31 grudnia 2021 r. znak : [...] nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej P. W. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...], Wójt Gminy P. odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji, polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej [...] o mocy do 1 MW z niezbędną infrastrukturą, na części działki nr [...], obręb ew. [...], gmina P..

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podkreślił, że inwestor - P. sp. z o.o. w W. nie wykazał spełnienia warunku wynikającego z art. 61 ust. 1 pkt. 3 w zw. z ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2022 r. poz. 503 – j.t.), dalej jako "u.p.z.p.", zgodnie z którym organ winien zbadać, czy istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego.

W ocenie organu rodzaj planowanej inwestycji świadczy o konieczności zapewnienia dostawy energii elektrycznej (zarówno dla prawidłowego działania inwestycji, jak i możliwości zbudowania ww. instalacji). Do wniosku nie został jednak dołączony dokument, który gwarantuje wykonanie uzbrojenia terenu. Jednocześnie organ przywołał art. 10 ust. 2a u.p.z.p. i wskazał, że zgodnie z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy P., obszar objęty wnioskiem nie jest przeznaczony na lokalizację odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW. Nie ustalono również stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie oraz zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu. Nie sporządzono również planu miejscowego dla tego rodzaju inwestycji dla przedmiotowej działki. Dodatkowo organ I instancji stwierdził, że inwestycja narusza art. 1 ust. 2 pkt 1, pkt 2 oraz pkt 9 u.p.z.p.

Spółka P. wniosła odwołanie od ww. decyzji, zarzucając jej naruszenie:

1. art. 7a § 1 k.p.a., polegające na rozstrzygnięciu wątpliwości co do treści normy prawnej na niekorzyść skarżącego;

2. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i przyjęciu, iż:

- w związku z tym, że polityka określona w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy P. jest sprzeczna z celem przedsięwzięcia (inwestycji), nie ma możliwości ustalenia warunków zabudowy dla wskazanej lokalizacji, podczas gdy decyzja ustalająca warunki zabudowy jest indywidualnym orzeczeniem organu co do określonej lokalizacji - bez uwzględniania studium, którego treść obliguje jedynie co do kierunków polityki, a nie co do konkretnych decyzji w oparciu o politykę zagospodarowania przestrzennego,

- poprzez pominięcie faktu, że Spółka wskazała, że ewentualne zapotrzebowanie na dostawę energii elektrycznej, które może wystąpić jedynie na etapie budowy inwestycji, zostanie zapewnione przez agregat prądotwórczy,

3. art. 8 k.p.a., poprzez nieprzyczynienie się przez organ do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenie zasady dot. pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa;

4. art. 6 k.p.a., poprzez pominięcie w swoich rozważaniach takich aktów prawnych jak Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/28/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych zmieniająca i w następstwie uchylająca dyrektywy 2001/77/WE, jak również ustawy o odnawialnych źródłach energii;

5. art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez jego niezastosowanie i niewydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy, w sytuacji gdy Gmina nie posiadała planu zagospodarowania przestrzennego i w związku z tym Burmistrz po analizie stanu faktycznego w kontekście treści art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym powinien orzec jak we wniosku, a nie sugerować się jedynie nieostrą charakterystyką studium generującą obowiązki jedyne po stronie gminy w przypadku realizacji planowania i zagospodarowania przestrzennego w uchwalonym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a nie obligującego wnioskodawcę;

6. art. 9 pkt 4 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez jego błędne zastosowanie oraz uznanie, że studium jest aktem prawa miejscowego i na jego podstawie można wydawać decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy, w czasie gdy studium wiąże jedynie wójta w zakresie polityki przestrzennej realizowanej w formie mpzp, nie zaś w decyzjach ustalających warunki zabudowy;

7. art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez jego niezastosowanie oraz niewydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy w przypadku gdy zostały spełnione wszelkie przesłanki przemawiające za jej wydaniem; jedyne do czego był zobowiązany organ w rzeczonym stanie faktycznym było zbadanie czy dana lokalizacja spełnia wymogi określone w ww. normie prawnej a nie do urzeczywistnienia w decyzji odmawiającej abstrakcyjnej polityki gospodarki przestrzennej, pomimo konieczności w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego indywidualnego rozpatrzenia treści wniosku - jedynie pod kątem treści art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

8. art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez odmowę wydania wnioskodawcy działającemu jak właściciel (dzierżawcy) warunków zabudowy dla wyodrębnionego terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej i niewymagającego zgody na przeznaczenia na cele nierolne, co doprowadziło do naruszenia prawa własności.

9. art. 61 ust. 3 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez jego błędną wykładnię i nieprawidłowe uznanie, że w przedmiotowej sprawie do wydania decyzji o warunkach zabudowy konieczne jest łączne spełnienie wszystkich warunków wskazanych w ust. 1 niniejszego przepisu, podczas gdy z treści ww. normy wprost wynika, iż w przypadku inwestycji dotyczącej odnawialnych źródeł energii, nie jest niezbędne spełnienie warunków z ust. 1 pkt 1 i 2.

Decyzją z dnia [...] maja 2022 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 61 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 5 u.p.z.p. oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j.: Dz. U. z 2018 r. poz. 570), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Następnie przytoczyło treść art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1 oraz art. 61 ust. 1 tej ustawy i stwierdziło, że zgodnie z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Farma fotowoltaiczna zalicza się do instalacji odnawialnego źródła energii, przez którą należy rozumieć w myśl ww. przepisu m. in. instalację stanowiącą wyodrębniony zespół urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii. Natomiast przez odnawialne źródło energii należy rozumieć odnawialne, niekopalne źródła energii obejmujące energię wiatru, energię promieniowania słonecznego, energię aerotermalną, energię geotermalną, energię hydrotermalną, hydroenergię, energię fal, prądów i pływów morskich, energię otrzymywaną z biomasy, biogazu, biogazu rolniczego oraz z biopłynów (art. 2 pkt 22). Skoro więc do wydania decyzji o warunkach zabudowy w tym wypadku, z wyraźnej woli ustawodawcy, nie jest konieczne spełnienie zasady dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.), to nie zachodzi również potrzeba przeprowadzenia analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Z powyższego wynika, że dla inwestycji wskazanych w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie ustala się parametrów zabudowy. Organ I instancji zastosował w sprawie przywołane wyłączenie, zatem podniesiony przez Spółkę zarzut naruszenia art. 61 ust. 3 u.p.z.p. organ uznał za chybiony.

Organ zobligowany był poddać analizie pozostałe warunki wskazane w art. 61 ust. 1 pkt 3-6, tj. czy istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; czy teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 oraz czy decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi i czy spełnia warunek lokalizacji z pkt 6.

Odnosząc się do kwestii wymogu ustalenia w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy rozmieszczenia przewidywanych obszarów, na których rozmieszczone będą urządzenia wytwarzające energię z odnawialnych źródeł energii o mocy zainstalowanej większej niż 100 kW, a także ich stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie oraz zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu, na który to wymóg powołał się organ I instancji, Kolegium wskazało, że przepisy regulujące tę kwestię uległy zmianie na mocy art. 5 ustawy z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2021.1873) i od 30 października 2021 r. obowiązują w zmienionej formie, co jest istotne dla rozstrzygnięcia. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji oparł się na brzmieniu przywołanego przepisu sprzed zmiany, mimo iż decyzja została wydana [...] grudnia 2021 r. Zatem argumentacja Wójta Gminy P. w tej części nie znajduje uzasadnienia prawnego.

Organ II instancji podzielił również zarzut odwołania, że powołanie się przez organ I instancji na naruszenie przez zamierzenie inwestycyjne art. 1 ust. 2 pkt 1, pkt 2 i pkt 9 u.p.z.p. jest lakoniczne i nieuzasadnione. Trafnie strona wskazała, że organ I instancji nie powołał treści przywołanych przepisów oraz nie dokonał ich reasumpcji do ustalonego stanu faktycznego. Wysoki poziom ogólności nie pozwala ustalić, co konkretnie organ I instancji miał na myśli. Jak można przypuszczać, naruszenie przywołanych przepisów miało nastąpić w konsekwencji braku uwzględnienia w studium rozmieszczenia przewidywanych obszarów, na których rozmieszczone będą urządzenia wytwarzające energię z odnawialnych źródeł energii. Argumentacja ta jednakże odpadła w wyniku wykazania przez Kolegium, że przepisy art. 10 ust. 2a u.p.z.p. nie znajdują w sprawie zastosowania.

W niniejszej sprawie Wójt Gminy P. ustalił, że nie zostały spełnione wszystkie niezbędne przesłanki do wydania decyzji, wskazane przez ustawodawcę w art. 61 ust. 1 pkt 3-6 u.p.z.p., co stanowi podstawę odmowy ustalenia warunków zabudowy. Strona nie wykazała, że istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. Zgodnie z ust. 5, warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną, a inwestorem. Zdaniem organu I instancji, rodzaj inwestycji planowanej na działce świadczy o konieczności zapewnienia dostawy energii elektrycznej (zarówno dla prawidłowego działania inwestycji, jak i możliwości wykonania/zbudowania ww. instalacji). Do wniosku nie został dołączony dokument, który gwarantuje wykonanie uzbrojenia terenu, a co za tym idzie, nie został spełniony warunek w art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p. W piśmie przekazującym odwołanie organ I instancji doprecyzował, że chodzi zarówno o dostawę energii z sieci elektroenergetycznej dla celów zasilania wybudowanej infrastruktury, jak i o możliwość wyprowadzenia wyprodukowanej energii elektrycznej do sieci przesyłowych. W ocenie skarżącej Spółki, taka interpretacja nastąpiła z naruszeniem prawa materialnego, bowiem wnioskodawca wskazał, że ewentualne zapotrzebowanie na dostawę energii elektrycznej, które może wystąpić jedynie na etapie budowy inwestycji, zostanie zapewnione przez agregat prądotwórczy. Okoliczności tej organ I instancji nie poddał żadnej analizie.

Zdaniem Kolegium, kwestią sporną w niniejszej sprawie, wymagającą rozstrzygnięcia, jest zatem ustalenie czy wymóg zapewnienia wystarczającego dla zamierzenia uzbrojenia terenu - istniejącego lub projektowanego - dotyczy wyłącznie zapotrzebowania na energię elektryczną, czy również konieczności odbioru energii wyprodukowanej. Ponadto należy ustalić, czy przedłożone oświadczenie o zastosowaniu agregatu prądotwórczego stanowi faktycznie gwarancję wykonania stosowanego uzbrojenia terenu w zakresie energii elektrycznej.

W ocenie Kolegium, warunek "wystarczającego uzbrojenia" musi być odniesiony do możliwości obsługi planowanej inwestycji, nie tylko w zakresie zapotrzebowania na energię, ale i w zakresie jej odbioru - w przypadku odnawialnych źródeł energii, które tę energię produkują. Wynika to pośrednio również z art. 52 ust. 2 pkt. 2 lit. a u.p.z.p.

W przypadku farm fotowoltaicznych, konieczne jest przyłączenie do sieci elektroenergetycznej w celu zarówno dostawy energii, jak i odbioru produkowanej energii. Należy zatem uzyskać warunki przyłączenia oraz zawrzeć umowę o przyłączenie do sieci elektroenergetycznej. Procedurę przyłączenia wytwórców OZE do sieci dystrybucyjnej przedsiębiorstwa energetycznego reguluje art. 7 ustawy z 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz.U. z 2020 poz. 833 ze zm.).

Organ wskazał, że zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem sądowym, celem art. 61 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 5 u.p.z.p. nie jest uzależnienie wydania decyzji o warunkach zabudowy od faktycznego istnienia uzbrojenia terenu, ale jedynie zagwarantowanie, że powstanie stosowne uzbrojenie, pozwalające na prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych.

W ocenie Kolegium, inwestor winien również wykazać gwarancję odbioru energii wyprodukowanej. Faktem jest, co podnosi Spółka w piśmie uzupełniającym wniosek, że umowa dotycząca przyłącza do sieci zawierana jest na etapie uzyskiwania warunków przyłączeniowych. Należy jednak zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych lub energii jest obowiązane do zawarcia umowy o przyłączenie do sieci z podmiotami ubiegającymi się o przyłączenie do sieci, na zasadzie równoprawnego traktowania i przyłączania, w pierwszej kolejności, instalacji odnawialnego źródła energii, jeżeli istnieją techniczne i ekonomiczne warunki przyłączenia do sieci i dostarczania tych paliw lub energii, a żądający zawarcia umowy spełnia warunki przyłączenia do sieci i odbioru. Zatem zagwarantowanie odbioru energii uzależnione jest od obiektywnych możliwości technicznych i ekonomicznych, a nie tylko od wcześniejszego wydania decyzji przez inny organ o ustaleniu warunków zabudowy. Na etapie uzyskiwania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, inwestor winien więc wykazać gwarancję zawarcia umowy o przyłączenie do sieci.

Dokonując wykładni art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p. trzeba mieć na uwadze, zdaniem organu II instancji, że jest to ustalanie dostępności terenu do infrastruktury przesyłowej na etapie decyzji o warunkach zabudowy. W przedmiotowej sprawie taka dostępność infrastruktury technicznej (uzbrojenia) nie została wykazana, gdyż przedsiębiorstwo energetyczne nie zbadało technicznych możliwości przyłączenia do sieci, a w kwestii odbioru energii w ogóle się nie wypowiedziało.

Odnosząc się natomiast do stanowiska strony, jakoby zapotrzebowanie na energię elektryczną miało wystąpić wyłącznie na etapie budowy i mogło zostać zapewnione przez agregat prądotwórczy Kolegium wskazało, że w jego ocenie okoliczność ta nie została właściwie wykazana, nie spełnia zatem celu art. 61 ust. 1 pkt. 3 u.p.z.p., jakim jest zagwarantowanie, że powstanie stosowne uzbrojenie, pozwalające na prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych. Stanowisko to odnosi się tylko częściowo do zagadnienia zapewnienia stosownego uzbrojenia - tylko w zakresie poboru energii elektrycznej, z pominięciem odbioru energii wyprodukowanej. Na marginesie organ dodał, że nie zostało również wykazane przez inwestora, że planowana inwestycja nie będzie wymagała współpracy z siecią energetyczną na etapie użytkowania (w zakresie poboru energii), co należy uznać za konieczne, biorąc pod uwagę występowanie różnych typów instalacji fotowoltaicznych. W tym stanie faktycznym należy stwierdzić, że nie został spełniony warunek, wynikający z art. 61 ust. 1 pkt. 3 oraz ust. 5 u.p.z.p.

Końcowo Kolegium zauważyło, że w zaskarżonej decyzji brak jest powołania pełnej podstawy prawnej, a organ powołał wyłącznie przepis prawa procesowego, tj. art. 104 k.p.a., jednakże brak tego elementu we wstępnej części zaskarżonej decyzji nie skutkuje koniecznością jej uchylenia, bowiem nie nastąpiło naruszenie postępowania w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia. Decyzja została wydana na podstawie obowiązujących przepisów prawa materialnego, które organ I instancji prawidłowo przywołał w treści uzasadnienia.

Pismem z dnia 28 czerwca 2022 r. P. sp. z o.o. w W. złożyła skargę na ww. decyzję organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, podnosząc w niej zarzuty, które zostały wyartykułowane w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:

Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2021 r. poz. 329 ze zm.) w związku z wystąpieniem przesłanek w przepisie tym wymienionych.

Skarga okazała się zasadna, bowiem dokonana przez Sąd, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 – j.t.), ocena zgodności zaskarżonej decyzji, a także z mocy art. 135 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.", decyzji organu I instancji wykazała, że akty te naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich usunięcie z obiegu prawnego.

Przedmiotem skargi w badanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy P., odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej [...] o mocy do 1 MW z niezbędną infrastrukturą na części działki nr [...], obręb ew. [...], gmina P..

W ocenie organu odwoławczego inwestor nie wykazał spełnienia wszystkich warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., nie wykazał bowiem, aby istniejące bądź planowane uzbrojenie terenu było wystarczające dla zamierzenia budowlanego, przy czym pod pojęciem "uzbrojenia terenu" w niniejszej sprawie organ odwoławczy rozumie zarówno zapewnienie dostaw energii elektrycznej do planowanej inwestycji, jak i zapewnienie odbioru energii elektrycznej wyprodukowanej przez farmę fotowoltaiczną.

W badanej sprawie kwestią sporną pozostaje, czy wskazany przez inwestora sposób zapewnienia energii elektrycznej na etapie budowy - za pomocą agregatu prądotwórczego, stanowi wypełnienie warunku , o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p., a także czy inwestor na etapie ubiegania się o ustalenie warunków zabudowy musiał wykazać się promesą na odbiór wyprodukowanej energii elektrycznej od przedsiębiorstwa energetycznego.

W dniu wydania zaskarżonej decyzji, stanowiące podstawę prawną jej wydania przepisy, miały następującą treść.

Według art. 61 ust. 1 pkt 1-5 u.p.z.p., wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:

1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;

2) teren ma dostęp do drogi publicznej;

3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;

4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;

5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.

W myśl art. 61 ust. 3 u.p.z.p., przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii.

Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że planowane zamierzenie inwestycyjne polegające na budowie farmy fotowoltaicznej zalicza się do instalacji odnawialnych źródeł energii określonych w ww. przepisie.

Zgodnie z art. 52 ust. 2 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., wniosek o ustalenie warunków zabudowy powinien zawierać charakterystykę inwestycji, obejmującą określenie zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w razie potrzeby również sposobu unieszkodliwiania odpadów.

Analiza dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nakazuje uznać za zasadny zarzut skargi o poczynieniu przez organ niewłaściwych ustaleń wynikających z wadliwej wykładni przepisów prawa materialnego w kontekście oceny spełnienia przez stronę przesłanki określonej w art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p.

Zdaniem organu, inwestor nie wykazał, że istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu w zakresie energii elektrycznej jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. Oświadczenie inwestora, z którego wynika, że zapotrzebowanie na energię elektryczną wystąpi jedynie na etapie budowy farmy fotowoltaicznej i zostanie ono zapewnione przy użyciu agregatu prądotwórczego zostało przez ten organ ocenione w ten sposób, że uznał on wyjaśnienia inwestora w tym zakresie za niewiarygodne.

Zdaniem Sądu obowiązek oceny, czy deklaracja złożona przez inwestora w tym zakresie wypełnia przesłanki, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p. obejmował ustalenie, czy taki sposób zapewnienia energii na etapie realizacji przedsięwzięcia jest wystarczający. Jeżeli organy powzięły wątpliwość, czy deklarowana przez inwestora konieczność korzystania z energii elektrycznej dotyczy wyłącznie samego etapu budowy, to powinny tę kwestię w sposób jednoznaczny wyjaśnić. Tymczasem organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyartykułował jedynie wątpliwość co do tego, czy inwestycja w fazie jej eksploatacji nie będzie wymagała zasilania energią elektryczną ze źródła zewnętrznego, ale próby jej wyjaśnienia nawet nie podjął.

Odnosząc się do wyrażonego przez Kolegium oczekiwania, aby inwestor wylegitymował się oświadczeniem przedsiębiorstwa energetycznego o zapewnieniu odbioru wyprodukowanej przez instalacje energii elektrycznej, Sąd stwierdził, że jest ono nieuzasadnione. Pomimo powołania się na ustawę z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 716 ze zm.), organ nie zwrócił należytej uwagi na fakt, że przepisy ustawy Prawo energetyczne należą do tej grupy przepisów odrębnych, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. i należało je poddać dokładnej analizie.

Stosownie do postanowień art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych lub energii jest obowiązane do zawarcia umowy o przyłączenie do sieci z podmiotami ubiegającymi się o przyłączenie do sieci, na zasadzie równoprawnego traktowania i przyłączania, w pierwszej kolejności, instalacji odnawialnego źródła energii, jeżeli istnieją techniczne i ekonomiczne warunki przyłączenia do sieci i dostarczania tych paliw lub energii, a żądający zawarcia umowy spełnia warunki przyłączenia do sieci i odbioru. Jeżeli przedsiębiorstwo energetyczne odmówi zawarcia umowy o przyłączenie do sieci lub przyłączenia w pierwszej kolejności instalacji odnawialnego źródła energii, jest obowiązane niezwłocznie pisemnie powiadomić o odmowie Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki i zainteresowany podmiot, podając przyczyny odmowy. Co istotne, zgodnie z art. 7 ust. 8d pkt 1 ustawy Prawo energetyczne, do wniosku o określenie warunków przyłączenia podmiot, o którym mowa w ust. 8a (ubiegający się o przyłączenie źródła energii elektrycznej do sieci elektroenergetycznej - dopisek Sądu), dołącza w szczególności, w przypadku przyłączania do sieci źródeł innych niż mikroinstalacje - wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu, decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla nieruchomości określonej we wniosku, jeżeli jest ona wymagana na podstawie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z powyższego wynika, że przyłączenie do sieci elektroenergetycznej może nastąpić po złożeniu wniosku o określenie warunków przyłączenia, którego obligatoryjnym elementem jest decyzja o warunkach zabudowy. Dopiero po złożeniu takiego wniosku przedsiębiorstwo energetyczne ustala, czy istnieją techniczne warunki przyłączenia do sieci. W przypadku inwestycji związanej z budową farmy fotowoltaicznej nie ma możliwości określenia przez przedsiębiorstwo energetyczne warunków przyłączenie do sieci przed wydaniem decyzji o ustalenie warunków zabudowy. Na tą specyfikę słusznie zwraca się uwagę w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Łd 520/22).

Sąd nie podzielił pozostałych wyartykułowanych w skardze zarzutów, bowiem stanowiły one powielenie zarzutów odwołania, które zostały przez organ odwoławczy rozpoznane i uwzględnione, a w zaskarżonej decyzji organ obszernie umotywował swoje stanowisko, które zasługiwało na aprobatę Sądu.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zasadne okazały się zarzuty skargi naruszenia przepisów prawa materialnego, które wynikało z błędnej ich wykładni i zastosowania, co miało niewątpliwie wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, że tożsamych uchybień dopuścił się również organ I instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania obejmujących uiszczony wpis od skargi ([...] zł) oraz udział ustanowionego przez stronę skarżącą pełnomocnika ([...] zł), Sąd orzekł w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe wskazania co do dalszego postępowania.

Przywołane w uzasadnieniu wyroki dostępne są na stronie www.nsa.orzeczenia.gov.pl.