Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1160/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Prezes Instytutu Pamięci Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 ust1, art 5 ust 1
journal: Dz.U. 2018 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych - tekst  jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran (spr.), sędzia del. SO Aleksandra Westra, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi K.W. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] marca 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] marca 2020 r. Prezes Instytutu Pamięci Narodowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu odmówił potwierdzenia, że K. W. spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych.

W uzasadnieniu wskazał, że w zasobach archiwalnych Instytutu Pamięci Narodowej odnaleziono dokumenty dotyczące wnioskodawczyni, w tym m.in.: teczkę personalną tajnego współpracownika o ps. "[...]" dot. K. W., (sygn. IPN [...] t. 1), z której wynika, że była tajnym współpracownikiem (TW) o ps. "[...]" zarejestrowanym do numeru [...]. Z części III ww. teczki pt. "Rezultat pozyskania" wynika, że w dniu [...] marca 1982 r. podczas rozmowy werbunkowej w ośrodku dla internowanych została pozyskana do współpracy jako TW ps. "[...]". Celem pozyskania było udzielanie informacji na temat nieprawidłowości występujących w [...] "[...]" oraz rozpracowanie osób pozostających w zainteresowaniu operacyjnym SB. W tece personalnej znajduje się niedatowana, podpisana odręcznie imieniem i nazwiskiem – K. W. na papierze z nagłówkiem Służba Bezpieczeństwa K.W.M.O. w [...] deklaracja o współpracy o następującej treści: Wyniki dotychczasowych rozmów z oficerem Służby Bezpieczeństwa oraz skonkretyzowaną propozycję oceniam jednoznacznie jako wyraz zaufania do mnie. Stąd też - na zasadzie współodpowiedzialności za bezpieczeństwo i porządek prawny w PRL - deklaruję swoją pomoc w sferze realizacji zadań - warunkujących ochronę nadrzędnych interesów ustrojowych pańska socjalistycznego. Swoje umiejętności i doświadczenie życiowe będę starała się wykorzystać między innymi do: ustalenia osób, które swoim zachowaniem i działalnością naruszają bezpieczeństwo i porządek prawny PRL bądź też proponują szkodliwe poglądy przeciwko generalnym założeniom politycznym i ekonomicznym Polski, - ujawnianie i rozpoznawanie osób posiadających krewnych w krajach kapitalistycznych, które z różnych względów mogą zainteresować organa Służby Bezpieczeństwa, zwracając również uwagę na przyjeżdżających cudzoziemców i ich zachowanie, -zwrócenie uwagi na ujemne zjawiska i fakty w życiu społeczno-gospodarczym w rejonie zamieszkania itp.,-ewentualnego kompromitowania i demaskowania nosicieli wrogich plotek i komentarzy politycznych bulwersujących miejscowe grupy społeczno-zawodowe. Jednocześnie dołożę maksimum wysiłku w zakresie przestrzegania instruktażu i zachowania w tajemnicy faktu oraz okoliczności dotyczących całokształtu udzielania pomocy organom Służby Bezpieczeństwa. Uwzględniając wymogi zasad konspiracji i wynikające stąd konsekwencje, informacje w formie pisemnej i ustnej będę przekazywał pod pseudonimem "[...]". W teczce personalnej w części IV znajduje się informacja o rozwiązaniu współpracy z TW "[...]", zarejestrowanym do numeru [...], z powodu kłopotów ze zdrowiem wnioskodawczyni, które ograniczyły jej możliwości operacyjne.

Organ podkreślił, że deklaracja o współpracy (nie datowana), której treść została zacytowana wyżej zawiera wszystkie elementy zobowiązania do współpracy z organami bezpieczeństwa państwa. Wyraża gotowość do aktywnej współpracy z aparatem bezpieczeństwa, zachowania tajemnicy, posłużenie się pseudonimem. Zobowiązanie zostało wytworzone przez K. W. w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa państwa, czym spełnia kryteria dokumentów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji.

W zasobach archiwalnych Instytutu Pamięci Narodowej odnaleziono również teczkę pracy tajnego współpracownika o pseudonimie "[...]", sygn. akt IPN [...] t. 2, zarejestrowanego do numeru [...], dotyczącą K. W.. Z tych akt wynika, że wnioskodawczyni odbyła 11 spotkań z funkcjonariuszem SB, z których funkcjonariusz spisywał informacje lub notatki służbowe, w tym m.in:

1) informacja z dnia [...] listopada 1982 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni przekazała między innymi informacje dot. S. K.,

2) notatka służbowa z dnia [...] grudnia 1982 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni odbyła spotkanie z ww. w trakcie którego nie przekazała istotnych informacji,

3) informacja z dnia [...] lutego 1983 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni przekazała informacje dotyczące osób trzecich, w tym. m.in. S. K., S. L.,

4) informacja z dnia [...] kwietnia 1983 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni przekazała informacje dotyczące osób trzecich, w tym m.in. S. K. i G. S.,

5) informacja z dnia [...] maja 1983 r. sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że K. W. przekazała informacje dotyczące osób, które brały udział w manifestacji w [...],

6) notatka służbowa z [...] czerwca 1983 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni przekazała informacje dotyczące osób trzecich,

7) informacja z dnia [...] lipca 1983 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni przekazała informację o planowanym zebraniu delegatów samorządu pracowniczego [...] "[...]", które ostatecznie nie doszło do skutku z powodu zbyt małej liczby delegatów,

8) informacja z dnia [...] listopada 1989 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że K. W. przekazała informacje dotyczące osób trzecich,

9) notatka służbowa z dnia [...] lutego 1984 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni nie przekazała istotnych informacji,

10) informacja z dnia [...] października 1984 r., sporządzona przez funkcjonariusza ppor. A. A., z której wynika, że wnioskodawczyni przekazała informacje dotyczące nastrojów, jakie panują wśród pracowników [...] "[...]",

11) meldunek operacyjny z dnia [...] czerwca 1986 r., sporządzony przez funkcjonariusza st. szer. A. B., z którego wynika, że K. W. przekazała informacje o rotacjach pracowników w [...] "[...]" oraz nastrojach pracowników po ich dokonaniu.

Opisane informacje z dnia [...] listopada 1982 r., z dnia [...] lutego 1983 r., z dnia [...] kwietnia 1983 r., z dnia [...] maja 1983 r., z dnia [...] czerwca 1983 r., z dnia [...] lipca 1983 r., z dnia [...] listopada 1989 r., z dnia [...] października 1984 r. oraz z dnia [...] czerwca 1986 r., zostały sporządzone przy udziale wnioskodawczyni w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa państwa przy operacyjnym zdobywaniu informacji. Informacje operacyjne dotyczące działalności [...] "[...]" przekazywane przez wnioskodawczynię organom bezpieczeństwa państwa wskazują na formalną współpracę wnioskodawczyni w charakterze tajnego współpracownika. Dokumenty te spełniają, zdaniem organu, kryteria dokumentów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji.

Wnioskodawczyni kontaktowała się z funkcjonariuszem organu bezpieczeństwa państwa i przekazywała mu informacje. Z treści dokumentów, wymienionych wyżej w pkt 1-11, wynika, że wnioskodawczyni była świadoma, że udziela informacji Służbie Bezpieczeństwa. Poza powyższymi dokumentami odnaleziono również zapisy ewidencyjne dotyczące Pani K. W., w tym. m.in.:

1) zapisy w Dzienniku rejestracyjnym WUSW [...], sygnatura IPN [...], z którego wynika, że wnioskodawczyni w dniu [...] kwietnia 1982 r. została zarejestrowana jako TW "[...]", pod nr rejestracyjnym [...] przez SB [...], data zdjęcia z ewidencji [...] listopada 1988 r., dokumenty złożono pod archiwalnym numerem [...];

2) w komputerowym zbiorze danych byłej Służby Bezpieczeństwa (ZSKO) znajdują się informacje, z których wynika, że K. W. była w zainteresowaniu czynnym KRP [...], zarejestrowana pod nr [...];

3) zapisy w karcie Mkr-2 z Kartoteki ogólnoinformacyjnej MSW w W., sygnatura IPN [...], dotyczące K. W., z ich treści wynika, że ww. została zarejestrowana przez SB [...] w charakterze tajnego współpracownika o pseudonimie "[...]", [...] października 1988 r. wnioskodawczyni została wyeliminowana ze współpracy z powodu stanu zdrowia, materiały złożono w Sekcji C WUSW [...] pod archiwalnym numerem [...];

4) zapisy w karcie [...] z Kartoteki pomocniczej WUSW [...], które potwierdzają zarejestrowanie wnioskodawczyni w charakterze tajnego informatora o pseudonimie "[...]" pod rejestrowym numerem [...], materiały złożono do archiwum do numeru [...];

5) zapisy z Inwentarza materiałów archiwalnych WUSW [...], sygn. IPN [...], z których wynika, że [...] SB [...] w dniu [...] listopada 1988 r. zdał do archiwum teczkę personalną oraz teczkę pracy K. W., TW "[...]", materiały wpisano pod numerem [...].

Organ wyjaśnił, że w dzienniku rejestracyjnym (wymienionym w pkt 1) od 1962 r. rejestrowano wszelkie zainteresowania operacyjne SB. W przedmiotowym przypadku wnioskodawczyni została zarejestrowana jako tajny współpracownik organów bezpieczeństwa państwa.

Natomiast Zintegrowany System Kartotek Operacyjnych (ZSKO) (wymieniony w pkt 2) to zbiór informacji kartotecznych przeniesionych na nośniki komputerowe. Istnieje w dwóch wersjach: 88 obejmującej zapisy z roku 1988 i 90 - z roku 1990. Zarówno z jednej, jak z drugiej wersji szereg zapisów usunięto, tym niemniej niekiedy stanowią one jedyne źródło informacji o osobie. Karty ewidencyjne (w tym wymieniona w pkt 3 karta Mkr-2 oraz w pkt 4 karta [...]) to sformalizowane druki, za pomocą których dokonywano rejestracji lub przekazywano różne informacje o osobie stanowiącej przedmiot zainteresowania SB. Zdecydowana większość kart miała swój symbol, zazwyczaj składający się z części literowej i liczby arabskiej, niekiedy uzupełniany datą wprowadzenia lub modyfikacji karty. Karta ewidencyjna Mkr-2 (wymieniona w pkt 3) służyła przede wszystkim do zapisu danych o sprawach złożonych do archiwum.

Ponadto w Dzienniku (inwentarzu) archiwalnym (wymienionym w pkt 5) wpisywano akta (teczki) złożone do archiwum. Prowadzono odrębne dzienniki dla akt sieci (różnych kategorii tajnych współpracowników) - oznaczony I, spraw operacyjnych - II, spraw śledczych - III, spraw obiektowych - IV.

Wskazane w pkt 1 dziennik rejestracyjny, Zintegrowany System Kartotek Operacyjnych (ZSKO) (wymieniony w pkt 2), karty ewidencyjne (wymienione w pkt 3 oraz 4), dziennik archiwalny (wymieniony w pkt 5), mieszczą się w katalogu pomocy ewidencyjnych wymienionych w art. 4 ust. 2 ustawy o działaczach opozycji i spełniają kryteria dokumentów opisanych w art. 4 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy ponieważ zostały wytworzone przy udziale wnioskodawcy w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa państwa o pseudonimie "[...]".

W ocenie organu wpis danej osoby do ewidencji organów bezpieczeństwa państwa wskazuje, że rejestracja nie była pozorna, a osoba ta podejmowała działania w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji.

Organ podkreślił, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 4 ustawy o działaczach opozycji nie ocenia całej działalności wnioskodawcy, a jedynie bada czy w archiwum zachowały się dokumenty o określonych cechach. Prezes Instytutu Pamięci Narodowej w wydawanej decyzji nie rozstrzyga o współpracy wnioskodawcy z organami bezpieczeństwa państwa, a jedynie informuje o treści dokumentów znajdujących się w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, według kryteriów wymienionych w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Organ nie prowadzi też postępowania dowodowego w celu ustalenia faktów opisanych w dotyczących wnioskodawcy dokumentach.

Podsumowując Prezes IPN stwierdził, że istotą prowadzonego postępowania było ustalenie, czy w zasobie archiwalnym Instytutu Pamięci Narodowej znajdują się dokumenty dotyczące wnioskodawcy spełniające kryteria, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji. Tym samym organ zobowiązany był jedynie do badania, czy treść odnalezionych dokumentów potwierdza, że zostały one wytworzone przez wnioskodawcę lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Zdaniem organu w opisanym stanie faktycznym i prawnym nie można więc potwierdzić, że wnioskodawczym spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji.

Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła K. W., reprezentowana przez radcę prawnego podnosząc zarzut naruszenia preambuły do Konstytucji RP poprzez bezkrytyczne uznania za prawdziwe dokumenty wytworzone przez organy PRL, art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji polegające na uznaniu, że dokumenty zgromadzone w archiwum IPN zostały wytworzone przy udziale skarżącej, podczas gdy są to dokumenty wytworzone w całości przez organy PRL, art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego polegający na niepodjęciu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyjaśnienia rozbieżności w zebranym materiale dowodowym, z którego wynika, że skarżąca została pozyskana do współpracy [...] marca 1982 r. w ośrodku odosobnienia, podczas gdy z tego ośrodka została zwolniona [...] grudnia 1981 r. Podnosząc powyższe naruszenia wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z ekspertyzy grafologicznej na okoliczność występowania cech różnicujących w podpisie na dokumencie oryginalnym – złożonym przez skarżącą w okresie stanu wojennego a podpisie na dokumentach zgromadzonych w archiwum IPN.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ wydając zaskarżoną decyzję bezkrytycznie przyjął, że dokumenty spreparowane w okresie PRL odzwierciedlają stan faktyczny pomiędzy rażącej rozbieżności między nim. Brak jest m.in. dowodu, że skarżąca została ponownie internowana i tym samym by w dniu [...] marca 1982r. mogła zostać pozyskana do współpracy. Skarżąca podkreśliła, że nie kwestionuje prawdziwości dowodów zgromadzonych w aktach internowanego o sygn. IPN [...], natomiast kwestionuje prawdziwość teczki personalnej i teczki pracy, które zostały wytworzone w celu podważenia jej autorytetu. Zaprzeczyła, by składała własnoręczne podpisy pod deklaracją lojalności.

W odpowiedzi na skargę Prezes Instytutu Pamięci Narodowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 4 ust. 1 ustawy z 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz.U. z 2018 r., poz. 690 ze zm.). Stosownie do tego przepisu status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych przysługuje osobie:

1) która nie była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem [...] lipca 1990 r., bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i

2) co do której w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Zgodnie z art. 4 ust. 2 tej ustawy przez dokumenty wytworzone przy udziale osoby, o której mowa w ust. 1 pkt 2, przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa rozumie się także pomoce ewidencyjne, takie jak dzienniki rejestracyjne, inwentarze archiwalne, karty ewidencyjne i Zintegrowany System Kartotek Operacyjnych organów bezpieczeństwa państwa, jeżeli potwierdzają fakt rejestracji jej w charakterze tajnego informatora lub pomocnika organów bezpieczeństwa państwa.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że charakter postępowania prowadzonego przez Prezesa IPN i decyzji wydawanej na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy działaczach opozycji antykomunistycznej ma specyficzny charakter, bowiem rola organu sprowadza się do odzwierciedlenie stanu zasobów archiwalnych według skonkretyzowanych w przepisie kryteriów i sformułowanie oceny, czy stan zasobów archiwalnych zawiera dokumenty, których treść wskazuje na to, że istniały dokumenty wskazujące na współpracę skarżącego ze służbami bezpieczeństwa i czy w ramach tej współpracy wytworzył on jakieś dokumenty lub czy jakieś dokumenty powstały przy jego udziale. Rolą organu nie jest więc ani ocena wiarygodności opisanych w tych dokumentach zdarzeń, ani ustalanie czy wynikająca z dokumentów współpraca miała rzeczywiście miejsce. Organ prowadzący postępowanie nie jest uprawniony do oceny w oparciu o całokształt dokumentów znajdujących się w jego zasobach czy działania skarżącego bądź zaniechania odpowiadały pojęciu współpracy ze służbami bezpieczeństwa. Organ nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie. Ustawa upoważnia organ wyłącznie do przedstawienia zawartości zasobów archiwalnych według ściśle określonych kryteriów (por. wyrok NSA z 19 lutego 2019 r., II OSK 820/18, wyrok NSA z dnia 29 września 2019 r., sygn. II OSK 3835/18). Pogląd ten Sąd orzekający w niniejszym postępowaniu podziela.

Wobec tego Prezes IPN prowadząc postępowanie dotyczące potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych przez osobę ubiegającej się o ten status, powinien jedynie ustalić, że wnioskodawca nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem [...] lipca 1990 r., bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce (art. 4 pkt 1cyt ustawy), oraz ustalić, czy w archiwum IPN nie zachowały się dokumenty o cechach określonych w art. 4 pkt 2 cyt. ustawy.

Treść dokumentów, które zachowały się w archiwum IPN, wskazuje że K. W. zarejestrowano jako tajnego współpracownika o ps. "[...]" dot., (sygn. IPN [...] t. 1). Z akt wynika również, że wnioskodawczyni odbyła 11 spotkań z funkcjonariuszem SB, z których funkcjonariusz spisywał informacje lub notatki służbowe. Dnia [...] października 1988 r. wnioskodawczyni została wyeliminowana ze współpracy z powodu stanu zdrowia, materiały złożono w [...] WUSW [...] pod archiwalnym numerem [...]. Odnaleziono również inne dokumenty, które szczegółowo opisał organ, potwierdzające, że K. W. została zarejestrowana jako tajny współpracownik i była w zainteresowaniu czynnym KRP [...]. Wobec tego oprócz dokumentu wskazującego, że skarżąca została pozyskana jako tajny współpracownik w aktach sprawy znajduje się także materiał wytworzony przy jej udziale. W dotychczasowym orzecznictwie podkreślano, że udział w wytworzeniu dokumentu należy definiować nie tylko jako bezpośredni wkład skarżącego w powstanie dokumentu. Uznawano, że definiować tak można i należy także chociażby pośrednie, jednak dostatecznie sprecyzowane oddziaływanie, rolę, wpływ danej osoby w wytworzenie dokumentu, przy uwzględnieniu okoliczności w jakich funkcjonowała ewentualna tajna przecież współpraca (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2019 r., sygn. II OSK 3835/18). W aktualnym stanie prawnym ustawodawca zdefiniował, że zachowane w archiwum IPN materiały ewidencyjne, które dotąd niekiedy nie były oceniane jako dowody dostatecznie dokumentujące wpływ danej osoby w ich powstanie, spełniają kryteria dokumentu wytworzonego przy udziale tej osoby, przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa wówczas, gdy potwierdzają fakt rejestracji jej w charakterze tajnego informatora lub pomocnika organów bezpieczeństwa państwa.

Wyszczególnione dokumenty wskazują, że skarżąca była traktowana przez służbę bezpieczeństwa jako pomocnik przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. W ocenie Sądu pozwalało to Prezesowi IPN uznać, że zachodziły przesłanki do wydania skarżącej decyzji odmownej z uwagi na wystąpienie przesłanki z art. 4 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

Odnosząc się do błędnych ustaleń organu co do możliwości pozyskania skarżącej w okresie gdy była internowana, wskazać należy, że z dokumentów sporządzonych w dniu [...] lutego 1983 r. i [...] września 1987 r. "plan kierunkowego wykorzystania TW ps. [...] wynika, że został pozyskany do współpracy w dniu [...] kwietnia 1982 r. "na zasadzie materialnego zainteresowania". Teczkę pracy zarejestrowano dnia w dniu [...] kwietnia 1982 r. (odcisk pieczęci z datownikiem). Istotnie w teczce personalnej znajduje się adnotacja, że w dniu [...] marca 1982 r. przeprowadzono rozmowę werbunkową z K. W. w ośrodku dla internowanych. Jednak w ocenie Sądu wskazuje to jedynie na miejsce przeprowadzenia rozmowy, a nie fakt, że wnioskodawczyni aktualnie w nim przebywała. Ponadto w aktach sprawy nie ujawniono dokumentów wytworzonych przez wnioskodawczynię lub przy jej udziale przed datą [...] kwietnia 1982 r. Okoliczność ta zatem nie miała istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Również przedstawiona przez skarżącą opinia grafologa nie może wpłynąć na wynik sprawy. Jak już bowiem wcześniej wyjaśniono, postępowanie dowodowe organu ma ograniczony charakter i sprowadza się de facto do odzwierciedlenia stanu zasobów archiwalnych, przy czym organ nie czy wynikająca z dokumentów współpraca miała rzeczywiście miejsce. W przepisie art. 4 pkt 1 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej ustawodawca przewidział możliwość wykazywania innymi dowodami okoliczności wskazujących, że osoba ubiegająca się o status działacza opozycji bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub politycznych praw człowieka w Polsce. To zaś dowodzi woli ustawodawcy ograniczenia roli Prezesa IPN, jeśli chodzi o jego obowiązki związane z postępowaniem dowodowym w sprawie potwierdzania statusu działacza opozycji antykomunistycznej (zob. wyrok NSA z dnia 26 września 2019 r., sygn. II OSK 3835/18). Natomiast ocena wiarygodności dokumentów znajdujących się w zasobach archiwalnych Instytutu Pamięci Narodowej została zastrzeżona dla właściwego sądu lustracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2019 r. sygn. akt II OSK 232/18).

Nie można zatem uznać by w niniejszym postępowaniu organ naruszył przepisy postępowania, czy też błędnie zinterpretował przepisy prawa materialnego, powodujące konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obiegu prawnego.

Dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę oddalił.