Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1000/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 4 pkt 2 i 3, art. 4 pkt 9
journal: Dz.U. 2011 nr 205 poz 1203
law: Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa
article: art. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 1998 nr 162 poz 1117
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa.
article: art. 6, art. 7, art. 9, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.1, art. 2, art. 32, art. 19
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spraw.), Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Adam Lipiński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2013 r. sprawy ze skargi S.K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania statusu weterana 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

W dniu [...] marca 2013 r. S.K., powołując się na art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. Nr 205, poz. 1203), sformułował do Ministra Obrony Narodowej wniosek o przyznanie statusu weterana. Do wniosku dołączył zaświadczenie z Krajowego Rejestru Karnego o niefigurowaniu w nim oraz zaświadczenie Wojskowego Komendanta Uzupełnień w K. – potwierdzające uczestnictwo wnioskodawcy w działaniach poza granicami państwa w ramach Polskiej Delegacji Międzynarodowej Komisji Nadzoru i Kontroli w Wietnamie od dnia [...] lutego 1973 r. do dnia [...] września 1973 r., gdzie zajmował stanowisko Z.

Decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] Minister Obrony Narodowej, stosując art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 2 pkt 1, art. 5 ust. 1 oraz art. 7 ust. 1 pkt 1, 2 lit. "a" i "b" i pkt 3 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, odmówił S.K. przyznania statusu weterana.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że zgodnie z art. 2 pkt 1 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, weteranem działań poza granicami państwa może być osoba, która brała udział, na podstawie skierowania, w działaniach poza granicami państwa w ramach misji pokojowej lub stabilizacyjnej, kontyngentu policyjnego, kontyngentu Straży Granicznej, zadań ochronnych Biura Ochrony Rządu lub zapewniania bezpieczeństwa państwa, nieprzerwanie przez okres, na jaki została skierowana, jednak nie krócej niż przez okres 60 dni. Stosownie zaś do art. 4 pkt 2 i 3 ww. ustawy, działania poza granicami państwa oznaczają działania podjęte poza granicami państwa w ramach misji pokojowej lub stabilizacyjnej, kontyngentu policyjnego, kontyngentu Straży Granicznej, zadań ochronnych Biura Ochrony Rządu, zapewniania bezpieczeństwa państwa oraz grupy ratowniczej Państwowej Straży Pożarnej. Natomiast misja pokojowa lub stabilizacyjna oznacza działania określone w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1117 ze zm.) oraz inne działania o tym charakterze, podejmowane przez organizacje międzynarodowe, w których uczestniczyli obywatele polscy skierowani przez podmioty, o których mowa w art. 4 pkt 1 lit. "a"-"f" ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa (tj. Ministra Obrony Narodowej albo właściwy organ wojskowy, organizację międzynarodową, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Szefa Służby Wywiadu Wojskowego, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu), w szczególności działania mające na celu utrzymanie lub przywrócenie pokoju, bądź akcje zapobiegania aktom terroryzmu lub ich skutkom. W tym kontekście organ zaznaczył, że w myśl art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa – organizacja międzynarodowa oznacza Organizację Narodów Zjednoczonych, Organizację Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Organizację Traktatu Północnoatlantyckiego oraz Unię Europejską. Dokonując analizy stanu faktycznego sprawy w aspekcie powyższych norm, organ stwierdził, że udział obywateli polskich w Międzynarodowej Komisji Kontroli i Nadzoru w Wietnamie nie spełnia wymogów określonych tymi przepisami, gdyż miał miejsce na podstawie "Porozumienia w sprawie zakończenia wojny i przywrócenia pokoju w Wietnamie" z dnia 27 stycznia 1973 r. W ocenie organu, Międzynarodowa Komisja Kontroli i Nadzoru w Wietnamie nie wypełnia określonych w art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa przesłanek, ponieważ nie może być uznana za powołaną przez organizację międzynarodową, co oznacza, że udział w przeprowadzonych przez nią działaniach nie może być kwalifikowany w kategoriach udziału w ramach misji pokojowej lub stabilizacyjnej albo służącej zapewnieniu bezpieczeństwa państwa.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S.K. wyraził swoje niezadowolenie z podjętej decyzji, kwestionując nieprzyznanie "Porozumieniu w sprawie zakończenia wojny i przywrócenia pokoju w Wietnamie" z dnia 27 stycznia 1973 r. statusu organizacji międzynarodowej, skoro – jak zaznaczył – Międzynarodowa Komisja Kontroli i Nadzoru w Wietnamie powołana została mocą tego Porozumienia za zgodą Organizacji Narodów Zjednoczonych, a w jej skład wchodziła społeczność międzynarodowa: Węgier, Kanady, Polski i Indonezji, a później Iranu. Zdaniem S.K., udział w Międzynarodowej Komisji Kontroli i Nadzoru w Wietnamie miał charakter misji pokojowej w celu doprowadzenia do zakończenia wojny i przywrócenia pokoju, a uczestnictwo Polski wynikało z Porozumień Paryskich, będących aktem międzynarodowym.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Minister Obrony Narodowej, mając za podstawę art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 w związku z art. 5 ust. 1 i art. 7 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując powodów do uwzględnienia wniosku.

W motywach decyzji Minister wyjaśnił, że ze zgromadzonych dokumentów wynika, iż Międzynarodowa Komisja Kontroli i Nadzoru w Wietnamie nie spełnia przesłanek określonych w art. 4 pkt 3 w związku z art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, co oznacza, że podejmowanych przez nią działań nie można uznać za działania poza granicami państwa w ramach misji pokojowej lub stabilizacyjnej albo zapewnienia bezpieczeństwa państwa. Komisja ta bowiem powołana została przez niezależne państwa, a nie organizację międzynarodową, jaką w rozumieniu ustawy jest Organizacja Narodów Zjednoczonych, Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego i Unia Europejska. W ocenie organu, wskazany przez S.K. związek Międzynarodowej Komisji Kontroli i Nadzoru w Wietnamie z Organizacją Narodów Zjednoczonych nie istniał, gdyż ONZ nie uczestniczyła w konferencji w Paryżu w 1973 r., toteż nie mogła być stroną podpisanego Paryskiego Porozumienia Pokojowego. Z kolei udział Sekretarza Generalnego ONZ, dotyczący podpisania przedmiotowego Porozumienia, ograniczał się do roli obserwatora.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję S.K. zaznaczył, że do Wietnamu został skierowany przez Ministra Obrony Narodowej, uczestnicząc w działaniach zinstytucjonalizowanej misji międzynarodowej, powołanej Paryskim Porozumieniem Pokojowym, której Sekretarz Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych był obserwatorem, a która miała na celu zakończenie wojny i przywrócenie pokoju w Wietnamie.

W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację, jaką przedstawił w wydanych w sprawie decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. Nr 205, poz. 1203), określającej m.in. status weterana działań poza granicami państwa.

Zgodnie z art. 2 tej ustawy, weteranem działań poza granicami państwa może być osoba, która brała udział, na podstawie skierowania, w działaniach poza granicami państwa w ramach: 1) misji pokojowej lub stabilizacyjnej, kontyngentu policyjnego, kontyngentu Straży Granicznej, zadań ochronnych Biura Ochrony Rządu lub zapewniania bezpieczeństwa państwa, nieprzerwanie przez okres, na jaki została skierowana, jednak nie krócej niż przez okres 60 dni; 2) grupy ratowniczej Państwowej Straży Pożarnej, łącznie przez okres nie krótszy niż 60 dni.

Stosownie do art. 4 pkt 2 i 3 ww. ustawy, przez działania poza granicami państwa należy rozumieć działania podejmowane poza granicami państwa w ramach misji pokojowej lub stabilizacyjnej, kontyngentu policyjnego, kontyngentu Straży Granicznej, zadań ochronnych Biura Ochrony Rządu, zapewniania bezpieczeństwa państwa oraz grupy ratowniczej Państwowej Straży Pożarnej. Natomiast misja pokojowa lub stabilizacyjna obejmuje działania określone w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1117 ze zm.) oraz inne działania o tym charakterze, podejmowane przez organizacje międzynarodowe, w których uczestniczyli obywatele polscy skierowani przez podmioty, o których mowa w art. 4 pkt 1 lit. "a"-"f" ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa (Ministra Obrony Narodowej albo właściwy organ wojskowy, organizację międzynarodową, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Szefa Służby Wywiadu Wojskowego, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu), w szczególności działania mające na celu utrzymanie lub przywrócenie pokoju, bądź akcje zapobiegania aktom terroryzmu lub ich skutkom. W myśl art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, organizacja międzynarodowa oznacza Organizację Narodów Zjednoczonych, Organizację Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Organizację Traktatu Północnoatlantyckiego oraz Unię Europejską.

Przepis art. 2 pkt 1 ww. ustawy o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa stanowi, iż użycie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa oznacza obecność jednostek wojskowych poza granicami państwa w celu udziału w konflikcie zbrojnym lub dla wzmocnienia sił państwa albo państw sojuszniczych, misji pokojowej, akcji zapobieżenia aktom terroryzmu lub ich skutkom.

Tak określony zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa pozwala przyjąć, iż jej postanowienia znajdują zastosowanie wobec żołnierzy i pracowników Wojska Polskiego, którzy brali udział w zagranicznych misjach wojskowych, począwszy od 1953 r., tj. od daty przeprowadzenia pod auspicjami ONZ misji w Korei, na co zwrócono również uwagę w uzasadnieniu projektu ww. ustawy. W uzasadnieniu tym wskazano m.in., że aktywna polityka zagraniczna Polski oraz udział polskich żołnierzy i pracowników Wojska w licznych operacjach militarnych i pokojowych wymaga regulacji prawnej nadającej tej grupie odrębny status i związane z nim uprawnienia. Zaznaczono, iż w latach 1953 – 2010 w zagranicznych misjach wojskowych wzięło udział ponad 95.000 uczestników, zaś udział Polaków w utrwalaniu międzynarodowego pokoju jest wysoko ceniony przez opinię światową. Podkreślono, iż szczególną opieką powinni być objęci ci weterani, którzy doznali uszczerbku na zdrowiu w wyniku pełnienia służby oraz wykonywania pracy w misjach zagranicznych. Osoby te uczestniczyły w działaniach poza granicami państwa na zaproszenie bądź prośbę organizacji międzynarodowych lub też konkretnego kraju, skierowaną do Rzeczypospolitej Polskiej. Weterani ci, z narażeniem zdrowia, a bardzo często również życia, wypełniali i wypełniają nadal postawione przed nimi zadania poza granicami państwa, tak aby pomóc w utrzymaniu pokoju na świecie, którego stabilność jest gwarantem pokoju dla Rzeczypospolitej Polskiej.

W rozpoznawanej sprawie skarżący wywodzi uprawnienie do ubiegania się o przyznanie statusu weterana z faktu udziału w Międzynarodowej Komisji Nadzoru i Kontroli w Wietnamie w okresie od dnia [...] lutego 1973 r. do dnia [...] września 1973 r. Jak wynika z zaświadczenia wystawionego przez Wojskowego Komendanta Uzupełnień w K. w dniu [...] marca 2012 r., skarżący, uczestnicząc w działaniach poza granicami państwa, zajmował stanowisko Z. W sprawie nie jest zatem kwestionowane to, że skarżący – co do zasady – brał udział w działaniach poza granicami państwa, natomiast sporne jest, czy udział ten może być kwalifikowany w kategoriach uczestnictwa w misji pokojowej lub stabilizacyjnej w ramach działań organizacji międzynarodowej. Spór dotyczy zatem tego, jaki charakter miało uczestnictwo skarżącego w działaniach poza granicami państwa, w szczególności, jaki status posiadała i czym w istocie była Międzynarodowa Komisja Nadzoru i Kontroli w Wietnamie. W tym aspekcie Minister Obrony Narodowej winien więc przeanalizować w toku postępowania dostatecznie wnikliwie i sprawdzić, jaki charakter prawny miała Międzynarodowa Komisja Nadzoru i Kontroli w Wietnamie, a następnie dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji, czego jednak nie uczynił. Organ oparł bowiem odmowę przyznania skarżącemu statusu weterana jedynie na braku związku Międzynarodowej Komisji Nadzoru i Kontroli w Wietnamie z Organizacją Narodów Zjednoczonych, wywodząc z tego, że jego udział poza granicami państwa nie miał charakteru misji pokojowej i stabilizacyjnej, podejmowanej przez organizację międzynarodową.

Stanowisko Ministra Obrony Narodowej, iż udziału skarżącego w polskim przedstawicielstwie w Międzynarodowej Komisji Nadzoru i Kontroli w Wietnamie nie można zakwalifikować jako uczestnictwa w działaniach poza granicami państwa, w rozumieniu art. 4 pkt 2 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, wykazuje wewnętrzną sprzeczność i niekonsekwencję. Z jednej strony organ przyznaje, że skarżący brał udział w działaniach poza granicami państwa, co potwierdza ww. zaświadczenie, z drugiej zaś – odmawia temu uczestnictwu waloru uczestnictwa w wojskowej misji zagranicznej, która – zdaniem Sądu – wbrew twierdzeniom organu, może posiadać wszelkie cechy misji pokojowej i stabilizacyjnej, w rozumieniu art. 4 pkt 3 ww. ustawy. Warto zwrócić uwagę, że przepis ten swą hipotezą obejmuje dwie sytuacje prawne, odnoszące się do odmiennych stanów faktycznych. Pierwsza część tego przepisu odnosi się do tych działań, które podjęło państwo bez udziału organizacji międzynarodowych, delegując swych żołnierzy poza jego granice w celu udziału w konflikcie zbrojnym lub dla wzmocnienia sił państwa albo państw sojuszniczych, misji pokojowej, akcji zapobieżenia aktom terroryzmu lub ich skutkom, druga natomiast – dotyczy działań państwa mających na celu utrzymanie lub przywrócenie pokoju, bądź akcje zapobiegania aktom terroryzmu lub ich skutkom, podejmowanych przez organizacje międzynarodowe, w których uczestniczyli obywatele polscy skierowani przez podmioty, o których mowa w art. 4 pkt 1 lit. "a"-"f" ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa. Na gruncie art. 2 pkt 1 ww. ustawy o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa pojęcie "misji pokojowej" ma autonomiczne znaczenie względem ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, co potwierdza art. 4 pkt 3 tej ustawy, wyraźnie rozgraniczający działania państwa podejmowane w ramach misji organizacji międzynarodowych i działania w ramach misji samego państwa. Zauważyć bowiem należy, że misja pokojowa lub stabilizacyjna nie ogranicza się na gruncie wymienionej ustawy tylko do działań podejmowanych pod auspicjami czy też z ramienia organizacji międzynarodowej. Także użyte w przepisie art. 2 pkt 1 ww. ustawy o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa pojęcie "jednostki wojskowej" powinno być rozumiane a maiori ad minus, w omawianym kontekście, jako udział poza granicami państwa samych żołnierzy określonej jednostki wojskowej, nawet jeśli ta nie uległa dyslokacji.

Minister Obrony Narodowej, nie uznając udziału skarżącego w ww. Komisji za działanie o charakterze pokojowym lub stabilizacyjnym, podejmowane przez organizację międzynarodową, w rozumieniu art. 4 pkt 3 w związku z art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa, miał zatem także obowiązek ocenić, czy działanie to nie wyczerpuje przesłanek z art. 4 pkt 3 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa w związku z art. 2 pkt 1 ww. ustawy o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa, czego nie uczynił. Organ był bowiem zobowiązany do ustalenia, czy udział wnioskodawcy nie nastąpił w ramach obecności jednostki lub jednostek wojskowych poza granicami państwa w celu udziału w misji pokojowej, o czym stanowi art. 2 pkt 1 ww. ustawy o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa. Minister był przy tym zobowiązany w sprawie do ustalenia podmiotu, który skierował wnioskodawcę na misję w Wietnamie. Skoro bowiem S.K. brał udział w polskiej delegacji, to znaczy, że był przez określony podmiot delegowany (np. przez Ministra Obrony Narodowej). Zarzut w tym przedmiocie postawił sam skarżący, organ zaś nie odniósł się do niego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie dopełniając tym samym ciążącego na nim obowiązku.

Rozstrzygnięcie organu koncentruje się tylko na ocenie udziału skarżącego w działaniach poza granicami państwa, jako tych podejmowanych przez organizację międzynarodową, przy czym odmawia temu uczestnictwu waloru misji pokojowej i stabilizacyjnej, prowadzonej przez taką organizację. Wywód organu w tym względzie zawiera sugestię, jakoby udział skarżącego w działaniach poza granicami państwa odbywał się w sposób nieformalny, niejako "na własną rękę", gdy tymczasem z zaświadczenia Wojskowego Komendanta Uzupełnień w K. z dnia [...] marca 2012 r. wynika, że uczestnictwo zainteresowanego miało charakter oficjalnej delegacji państwowej, co musi w konsekwencji uzasadniać wniosek o pokojowym i stabilizacyjnym charakterze przeprowadzonej z udziałem skarżącego misji. Rolą organu w tym postępowaniu było więc ustalenie, czy celem tejże misji było wypełnianie ściśle określonych zadań kontrolnych i nadzorczych dla zaprowadzenia i utrzymania pokoju, zapewnienia bezpieczeństwa i ustabilizowania sytuacji w Wietnamie w wykonaniu zawartego "Porozumienia w sprawie zakończenia wojny i przywrócenia pokoju w Wietnamie" z dnia 27 stycznia 1973 r., a jeśli tak – to w przypadku spełnienia pozostałych wymogów ustawowych, uczestnik takiej misji może stać się beneficjentem uprawnień wynikających z ustawy.

W ocenie Sądu, niedopuszczalne jest dokonywanie przez organ zwężającej wykładni pojęcia "organizacji międzynarodowej" (tu w odniesieniu do Organizacji Narodów Zjednoczonych), użytego w art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa. Organ musi bowiem brać pod uwagę cele ustawy, które legły u podstaw jej przyjęcia przez Parlament, a także to, że nie może być ona – w świetle norm Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – podstawą dzielenia żołnierzy i ich trudu w służbie Ojczyzny na bardziej i mniej słuszny. Treść art. 19 ustawy zasadniczej wskazuje, że Rzeczpospolita Polska specjalną opieką otacza weteranów walk o niepodległość, zwłaszcza inwalidów wojennych. Nie powinno budzić wątpliwości, że przepis ten dotyczy wszystkich żołnierzy, którzy zarówno na polach walki w kraju, jak i na obczyźnie ponieśli ofiary, stając się niejednokrotnie inwalidami wojennymi, i zapewnia z tego tytułu specjalną opiekę państwa. Tym samym jakiekolwiek różnicowanie żołnierzy Wojska Polskiego w przedziale czasu od 1953 – 2010 na gruncie przepisów ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa nie może mieć miejsca, uznanie zaś odmiennego poglądu za prawidłowy doprowadziłoby w prosty sposób do naruszenia preambuły, art. 1, art. 2 i art. 32 Konstytucji RP.

Udział polskich żołnierzy w misjach międzynarodowych mógł przybierać różne formy prawnej ich organizacji, ale z pewnością jako uczestnictwo w siłach międzynarodowych każda misja dla jej zrealizowania wymagała zorganizowanego współudziału wszystkich współtworzących ją państw. Zarówno z okoliczności niniejszej sprawy, jak i twierdzeń skarżącego, wynika, że również Międzynarodowa Komisja Nadzoru i Kontroli w Wietnamie mogła stanowić wypełnienie tego rodzaju prawnych form organizowania i niesienia pomocy międzynarodowej dla zaprowadzenia pokoju w tym państwie. Nie można bowiem organizowanym przez społeczności kilku czy kilkunastu krajów misjom, prowadzonym w celu zakończenia wojny i zaprowadzenia pokoju w innym państwie, odbierać przymiotu międzynarodowej organizacji, wszak z istoty rzeczy ich realizacja musiała następować w wykonaniu międzynarodowych zobowiązań. Te natomiast podejmowane i realizowane są przez Organizację Narodów Zjednoczonych od chwili jej powołania i to nie tylko w wymiarze światowym (globalnym), ale także w wymiarze regionalnym czy lokalnym. Minister powinien zatem wnikliwie zbadać charakter prawny Międzynarodowej Komisji Kontroli i Nadzoru w Wietnamie, ustalając ponad wszelką wątpliwość, jaki był jej związek z Organizacją Narodów Zjednoczonych, która – jak wynika z twierdzeń organu – nie uczestniczyła w konferencji w Paryżu w 1973 r., jednakże z jej ramienia w charakterze obserwatora brał udział Sekretarz Generalny ONZ w akcie podpisywania przedmiotowego Porozumienia. Konieczne było więc ustalenie statusu rzeczonej Komisji w oparciu o treść powołującego ją "Porozumienia w sprawie zakończenia wojny i przywrócenia pokoju w Wietnamie" z dnia 27 stycznia 1973 r. oraz dokumenty z obrad, które doprowadziły do jego zawarcia. Jeżeli Minister nie posiadał odpowiednich informacji w tym zakresie, mógł w postępowaniu wyjaśniającym skorzystać z wiadomości specjalnych, np. powołując biegłego na podstawie art. 84 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267).

Sąd zwraca uwagę, że nawet jeśli ONZ nie była formalnie stroną Paryskiego Porozumienia Pokojowego – jak wskazuje organ – to sam udział Sekretarza Generalnego ONZ może świadczyć, że konferencja w Paryżu w 1973 r. odbywała się pod auspicjami Organizacji Narodów Zjednoczonych, a wobec tego jej ustalenia mogłyby być objęte zakresem stosowania art. 4 pkt 9 ww. ustawy o weteranach działań poza granicami państwa. Z art. 52 Karty Narodów Zjednoczonych z dnia 26 czerwca 1945 r. (Dz. U. z 1947 r. Nr 23, poz. 90 ze zm.) wprost wynika, że jej przepisy nie wyłączają istnienia porozumień lub organizacji regionalnych, mających na celu zajmowanie się sprawami, będącymi w związku z utrzymaniem międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa, a które nadają się do akcji regionalnej, byleby takie porozumienia lub organizacje i ich działalność dały się pogodzić z celami i zasadami Narodów Zjednoczonych (ust. 1). Członkowie Narodów Zjednoczonych, którzy uczestniczą w takich porozumieniach albo tworzą takie organizacje, powinni, zanim odwołają się do Rady Bezpieczeństwa, dołożyć wszelkich starań, żeby doprowadzić do skutku pokojowe załatwienie sporów lokalnych w ramach takich porozumień regionalnych lub przy pomocy takich organizacji regionalnych (ust. 2). Rada Bezpieczeństwa powinna popierać rozwój pokojowego załatwiania sporów lokalnych w ramach takich porozumień regionalnych albo przy pomocy takich organizacji regionalnych, czy to na skutek inicjatywy państw zainteresowanych, czy też na skutek swej własnej inicjatywy (ust. 3). Artykuł niniejszy w niczym nie uchybia stosowaniu artykułów 34 i 35 (ust. 4). W przypadku zatem "Porozumienia w sprawie zakończenia wojny i przywrócenia pokoju w Wietnamie" z dnia 27 stycznia 1973 r. może chodzić o porozumienie, o którym mowa w powyższym przepisie Karty, zaś Międzynarodowa Komisja Kontroli i Nadzoru w Wietnamie, powołana mocą ww. Porozumienia, może spełniać wówczas przesłanki organizacji realizującej misję pokojową i stabilizacyjną z ramienia Organizacji Narodów Zjednoczonych, czego potwierdzeniem byłoby wówczas uczestnictwo Sekretarza Generalnego ONZ w konferencji.

Organizacja Narodów Zjednoczonych została powołana do utrzymywania pokoju i bezpieczeństwa międzynarodowego, a jej celem jest podejmowanie skutecznych zbiorowych środków dla zapobiegania i usuwania gróźb przeciwko pokojowi i dla uchylania aktów agresji lub innych zamachów przeciwko pokojowi, oraz osiąganie, przy pomocy środków pokojowych i zgodnie z zasadami sprawiedliwości i prawa międzynarodowego, załatwianie lub rozstrzyganie sporów międzynarodowych albo sytuacji, które mogłyby doprowadzić do zakłócenia pokoju (art. 1 ust. 1 Karty Narodów Zjednoczonych). W pojęciu "misji pokojowej" mieszczą się niewątpliwie działania na rzecz pokoju, prowadzone poza granicami państwa, mające na celu utrzymanie lub przywrócenie pokoju – nie tylko bezpośrednio podejmowane przez Organizację Narodów Zjednoczonych z jej ramienia, ale także i takie działania, które były przez tę Organizację popierane, aprobowane, bądź też i takie, które odbywały się pod jej auspicjami, a były inicjowane przez państwa członkowskie ONZ. Ustalenia w tym zakresie powinny być czynione na podstawie całokształtu materiału związanego z udziałem żołnierzy polskich w działaniach poza granicami państwa, jak również w oparciu o dokumenty pozwalające określić stosunek Organizacji Narodów Zjednoczonych do danej misji (pokonferencyjnych, protokołów, rejestrów, itd.), zważywszy że zgodnie z art. 102 Karty Narodów Zjednoczonych, każdy traktat i każdy układ międzynarodowy, zawarty przez któregokolwiek członka Narodów Zjednoczonych po wejściu w życie Karty, powinien być możliwie jak najprędzej zarejestrowany w Sekretariacie ONZ i przez Sekretariat ogłoszony.

Konkludując, nie można w sprawie uznać, by Minister Obrony Narodowej w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, co świadczy o naruszeniu art. 77 § 1 kpa. Z kolei w myśl art. 80 kpa – organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Także i ten przepis nie został przez organ zastosowany w sprawie. Organ nie ustalił bowiem prawidłowo charakteru prawnego Międzynarodowej Komisji Nadzoru i Kontroli w Wietnamie, co miało kluczowe znaczenie w sprawie. Doprowadziło to do uchybienia również w zakresie uzasadnienia wydanych w sprawie decyzji, w których – poza przywołaniem przepisów prawa – Minister nie przedstawił pogłębionych rozważań na temat przesłanek nadania lub nienadania skarżącemu statusu weterana, uchybiając przez to dyspozycji art. 107 § 3 kpa. Całokształt powyższych wad godzi w zasady ogólne kpa, w szczególności wyrażone w art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 11 kpa. Co więcej, Sąd nie dostrzegł, aby w sprawie umożliwiono skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów, a co powinno było nastąpić przed wydaniem decyzji przez organ, zważywszy na podnoszone zarzuty i twierdzenia strony, kwestionujące – co do zasady – ocenę organu w zakresie statusu prawnego ww. Komisji. Niewypełniona została zatem także dyspozycja art. 10 § 1 kpa. Wskazane uchybienia procesowe miały wpływ na stosowane przepisy prawa materialnego, a tym samym także na treść rozstrzygnięcia, co sprawia, że zarówno decyzja zaskarżona, jak i decyzja ją poprzedzająca nie mogą się ostać. Dlatego też, Sąd wyeliminował z obrotu prawnego obie podjęte w sprawie decyzje, uchylając je.

Z tych względów, uznając skargę za uzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.

Obowiązkiem organu ponownie rozpoznającego sprawę będzie zastosowanie się do stanowiska wyrażonego w niniejszym wyroku.