Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 253/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6173 Biegli sądowi i tłumacze przysięgli
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7; art. 8; art. 11; art. 77 par 1; art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par 12 ust. 1 pkt 4; par 15
journal: Dz.U. 2005 nr 15 poz 133
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych
article: art. 198 par 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1904
law: Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego - tekst jednolity
article: art. 284
journal: Dz.U. 2018 poz 155
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - tekst jedn.
article: art. 157 par 1
journal: Dz.U. 2015 poz 133
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych  - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant st. sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2018 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia biegłym sądowym oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2017 r. Minister Sprawiedliwości (dalej "Minister") utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] (dalej "Prezes SO") z [...] października 2017 r., którą odmówiono S. J. (dalej "skarżący") ustanowienia go biegłym sądowym w zakresie:

1. Elektroniczne przyrządy i systemy kontrolne i pomiarowe, zwłaszcza pojazdów, w tym radar, lidar, prędkościomierze kontrolne, komputery prędkości, drogi i czasu, wideo rejestratory, GPS, systemy monitoringu satelitarnego i GSM, odcinkowy pomiar prędkości;

2. Elektronika samochodowa, elektroniczna kontrola silnika, magistrale kontrolne samochodów;

3. Informatyka, programowanie w tym współbieżne, systemy operacyjne;

4. Patenty z informatyki i elektronik.

Jako podstawę skarżonej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), dalej "k.p.a. w zw. z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych (Dz.U. z 2005 r., nr 15, poz. 133), dalej "rozporządzenie biegłych".

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W lutym 2016 r. skarżący wystąpił do Prezesa SO o ustanowienie go biegłym sądowym w dziedzinach: elektroniczne przyrządy i systemy kontrolne i pomiarowe, zwłaszcza pojazdów, w tym radar, lidar, prędkościomierze kontrolne, komputery prędkości, drogi i czasu, wideo rejestratory, GPS, systemy monitoringu satelitarnego i GSM, odcinkowy pomiar prędkości; elektronika samochodowa, elektroniczna kontrola silnika, magistrale kontrolne samochodów; informatyka, programowanie, w tym współbieżne, systemy operacyjne oraz patenty z informatyki i elektroniki. Uzasadniając swoje żądanie wskazał, że jest projektantem ww. urządzeń i systemów w USA, a także uprawnionym z zarejestrowanych w USA patentów. Do wniosku załączył m.in. życiorys; kwestionariusz osobowy; kopie stron tytułowych przyznanych mu patentów wraz z tłumaczeniem; kopię dokumentu potwierdzającego ukończenie w USA szkoły wyższej; kopię dyplomu potwierdzającego odbycie szkolenia w zakresie samochodowych systemów komputerowych GM, Chrysler i Ford, a także kopie umów zawartych przez niego, jako projektanta m.in. "systemu zbierania danych i inteligentnych urządzeń pomiarowych".

I.

Prezes SO decyzją z [...] lutego 2017 r., w oparciu o § 12 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia, odmówił ustanowienia skarżącego biegłym sądowym. Stwierdził, że przedłożone przez niego dokumenty nie wykazały, że posiada odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe.

Minister - po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] maja 2017 r. uchylił powyższą decyzję, wykazując na brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. W wytycznych zobowiązał Prezesa SO do ustalenia, w oparciu o analizę dokumentów nadesłanych przez Sąd Rejonowy w [...] (dalej "SR") oraz treść pism składanych w toku tego postępowania, czy skarżący daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków biegłego, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej, do podjęcia dalszych czynności zmierzających do ostatecznego wyjaśnienia, czy posiada on praktyczne i teoretyczne wiadomości specjalne w dziedzinie ustanowienia.

II.

Decyzją z [...] października 2017 r. Prezes SO ponownie odmówił ustanowienia skarżącego biegłym sądowym, jako podstawę prawną wskazując § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, zaś jako podstawę faktyczną brak rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego.

Prezes SO stwierdził, że analiza zgromadzonych w sprawie dokumentów, w szczególności akt postępowania prowadzonego przez SR ([...]) dowodzi, że skarżący, jako kandydat na biegłego, przejawia tendencję do przekonania o własnej nieomylności oraz nieadekwatnie i emocjonalnie reaguje na odmienne poglądy. Z uwagi na powyższe oraz na szczególną rolę biegłego, jako organu pomocniczego sądu, Prezes SO odmówił wnioskowi skarżącego, uznając, że brak dawania rękojmi jest wystarczającą podstawą do tej odmowy.

Od powyższej decyzji skarżący odwołał się. Wnosząc o jej uchylenie oraz o wszczęcie procedury dyscyplinarnej przeciwko osobom, które ją podejmowały, wskazał, że decyzja Prezesa SO jest "dobrym przykładem tego, że system sprawiedliwości w Polsce jest kompletnie zwyrodniały i patologiczny", zaś "podstawą tej patologii jest przekonanie wielu sędziów, że kompletnie dowolnie i bezkarnie mogą oceniać wszelkie dokumenty i dowody". Zarzucił, że stwierdzenie, jakoby biegły musiał być otwarty na inne opinie, oznacza, że zasady matematyki muszą być zmieniane "na zamówienie sądu". Stanowisko to uznał za "niezaprzeczalny dowód, że osoby te uważają, iż funkcja biegłego ma być czymś w rodzaju płatnego informatora, który w zamian za wynagrodzenie zmyśla fakty i, w tym przypadku, fałszuje matematykę".

Skarżący odniósł się ponadto do okoliczności wydania przez siebie opinii dla Sądu Rejonowego i stwierdził, że jeżeli wskazany Sąd powziął wątpliwości co do prawidłowości tej opinii, to powinien był wyjaśnić to w sposób zgodny z prawem, nie zaś samodzielnie orzekać o nierzetelności tej opinii. W przypadku bowiem sprzeczności jego opinii z innymi opiniami, Sąd miał obowiązek dociekać prawdy i ponad wszelką wątpliwość ustalić, która opinia jest fałszywa. Niepodjęcie tych kroków może oznaczać, że ze strony sędziego doszło do przestępstwa niedopełnienia obowiązków, czy nakłaniania biegłego do przedstawienia fałszywej opinii.

W uzasadnieniu skarżonej decyzji Minister na wstępie wyjaśnił, że decyzje w przedmiocie ustanowienia biegłym sądowym są decyzjami wydawanymi w trybie uznania administracyjnego, z zastrzeżeniem spełnienia przez kandydata przesłanek określonych w § 12 ust. 1 rozporządzenia. Minister wskazał, że kandydat na biegłego sądowego nie tylko powinien posiadać niebudzące wątpliwości kwalifikacje w danej dziedzinie, ale również cieszyć się zaufaniem prezesa sądu okręgowego, przy którym został ustanowiony, oraz sądów zlecających opinie.

Podzielając stanowisko Prezesa SO co do oceny zachowania skarżącego w toku postępowania prowadzonego przez SR ([...]), Minister stwierdził, że także w toku niniejszego postępowania administracyjnego działania skarżącego budzą uzasadnione wątpliwości co do dawania przez niego rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego. Pełnienie funkcji biegłego wiąże się bowiem ze sporządzaniem ekspertyz oraz udziałem w czynnościach wykonywanych przed sądem lub organami ścigania, takich jak np. składanie dodatkowych wyjaśnień co do treści opinii na rozprawie, zaś biegły często narażony jest na krytykę i zarzuty dotyczące zarówno treści opinii, jak i jego kwalifikacji, czy bezstronności. Od kandydatów na biegłych sądowych należy zatem oczekiwać umiejętności zachowania dystansu wobec negatywnych ocen ich pracy, a także wolnego od emocji, rzeczowego, spokojnego i wyważonego przedstawiania argumentów i odpierania ewentualnej krytyki. Brak powyższych przymiotów uniemożliwia zaś prawidłową współpracę biegłego z sądami, przemawiając tym samym za odmownym rozpatrzeniem wniosku o ustanowienie biegłym sądowym.

Minister zauważył, że rolą biegłego jest przedstawienie, opartych na posiadanej wiedzy, ustaleń co do okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, nie zaś dokonywanie oceny pracy poszczególnych sędziów, czy wymiaru sprawiedliwości. Wskazał, że kwestionowanie przez biegłego decyzji sądu powinno odbywać się w granicach przewidzianych przepisami regulującymi postępowanie przed sądami, a więc przez wnoszenie przewidzianych prawem środków zaskarżenia.

Skarżący został powołany przez Sąd Rejonowy do wydania opinii w charakterze biegłego ad hoc ([...]). Postanowieniem z 22 grudnia 2016 r. Sąd ten częściowo uwzględnił jego wniosek o wynagrodzenie za sporządzenie opinii. W uzasadnieniu stwierdzono, że jako biegły, częściowo wykroczył poza zakres zleconej opinii, ponadto wykazana przez niego liczba godzin pracy nie odpowiada czasowi niezbędnemu do wydania opinii, co w szczególności dotyczy czasu koniecznego do zaznajomienia się z aktami sprawy. Zażalenie skarżącego na to postanowienie zostało oddalone, w konsekwencji czego złożył on do Ministra Sprawiedliwości i Sądu Rejonowego "oświadczenie w sprawie decyzji Sądu w sprawie wynagrodzenia biegłego" oraz "żądanie podjęcia kroków dyscyplinarnych przeciwko sędziom, którzy wydali decyzję", w którym zawarł w nim następujące stwierdzenia:

"Działania sądu są absolutnie bezprawne. Są, moim zdaniem, bezprawną próbą wywarcia nacisku, aby opinie były kompletną farsą...", "Kategorycznie zabraniam wykorzystywania tejże opinii i żądam wycofania jej z akt sprawy", "W przypadku, kiedy opinia zostanie jednak ujawniona bądź użyta w jakikolwiek sposób, będę się domagał od Skarbu Państwa i indywidualnie od odpowiedzialnych za to osób odszkodowania w sumie 50 000 zł za każdy pojedynczy przypadek użycia bądź ujawnienia mojej pracy", "Kategorycznie żądam podania numeru konta i procedury/tytułu w jaki mogę zwrócić absurdalnie niski ułamek wynagrodzenia za sporządzenie opinii (...). Działania Sądu uważam za pewnego rodzaju kradzież", "Działania takie uważam za oszustwo. Jeżeli nie otrzymam odpowiedzi w czasie 10 dni od dzisiejszej daty, tzn. do dnia 24 lutego b.r., sumę tę zwrócę na konto sądu, z którego została wysłana, z tytułem: oszustwo".

W ocenie Ministra zarówno treść ww. wypowiedzi, jak i pism składanych przez skarżącego w niniejszym postępowaniu, świadczą o braku z jego strony dystansu, powściągliwości i umiejętności wyważonego formułowania wypowiedzi. Używanie kategorycznych określeń, o jednoznacznie pejoratywnym zabarwieniu, w odniesieniu do działań podejmowanych przez sądy i organy administracji sądowej ("kompletnie absurdalne", "zwyrodniały", "patologiczny", "kompletnie fałszywy", "przekłamuje przedłożone mu dokumenty i fakty") i upatrywanie w każdym z nich znamion przestępstwa Minister uznał za nieadekwatną, zbyt emocjonalną i wykraczającą poza normy wyznaczone przepisami prawa i dobrymi obyczajami, reakcję na wydane w postępowaniu sądowym i administracyjnym, niekorzystne rozstrzygnięcia. Zachowanie to przyjął za budzące uzasadnione wątpliwości co do możliwości harmonijnej współpracy skarżącego z Prezesem SO oraz sądami zlecającymi opinie.

Nadto organ wyjaśnił, że wbrew zarzutom odwołania, prawidłowa współpraca biegłego z sądami nie wymaga sporządzania opinii, które w warstwie merytorycznej odpowiadać będą z góry określonym oczekiwaniom sądu, nawet jeżeli miałyby być sprzeczne z zasadami logiki, czy aktualnym stanem wiedzy. Biegły powinien być bowiem organem niezależnym w tym sensie, że to wyłącznie on, wykorzystując posiadane wiadomości specjalne, dokonuje ustaleń faktycznych.

Minister podkreślił, że przyczyną odmowy ustanowienia skarżącego biegłym sądowym nie była więc negatywna ocena merytoryczna jego opinii wydanej dla SR, lecz zachowanie, w szczególności sposób formułowania wypowiedzi wobec wydanych przez ten Sąd decyzji procesowych.

Minister przyznał jednocześnie, że biegły, jak każdy inny obywatel, ma prawo krytycznie oceniać działania organów administracji publicznej, wymiaru sprawiedliwości i ścigania, jednakże sposób ich wyrażenia nie może być dowolny. Reakcja krytyczna winna być adekwatna, rozważna i wolna od emocji.

Skarżący niezgadzając się z decyzją Ministra w terminie zaskarżył ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W treści skargi znajdują się następujące pytania:

1. Czy rolą biegłego w Polsce jest prezentowanie udokumentowanej, uzasadnionej i prawdziwej wiedzy fachowej, czy też pod presją sądu manipulowanie faktami, a nawet elementarną matematyką w ramach doktryny, że biegły ma być "pomocnikiem sądu"?

2. Czy ta doktryna o byciu przede wszystkim "pomocnikiem" dotyczy tylko biegłych, czy też ma zastosowanie np. do sędziów, którzy w ramach analogicznej doktryny mogą być uznani za "pomocników Ministra Sprawiedliwości" i zgodnie z taką doktryną mogą być szykanowani za prezentowanie prawdziwych faktów i za przestrzeganie prawa albo za krytykę działań legislacyjnych?

3. Czy biegłemu przysługuje prawo do ochrony przed naciskami i szykanowaniem w celu uzyskania opinii zgodnej z oczekiwaniami strony, w tym przypadku oskarżyciela i sądu?

4. Czy biegły ma obowiązek akceptować sytuację, w której specyficznie wymagano od niego kompletnie fałszywej opinii?

5. Czy poinformowanie o takim problemie organów nadrzędnych można uznać za działania niezgodne z prawem, nieetyczne lub dowód negatywnej postawy biegłego/potencjalnego biegłego?

6. Czy protesty i skargę dyscyplinarną na postępowanie sądu w takiej sprawie można uznać za jakikolwiek dowód w jakiejkolwiek sprawie bez żadnej próby zbadania wartości merytorycznej przedmiotowej opinii?

W obszernym uzasadnieniu skarżący wyjaśnił swoje stanowisko w sprawie szeroko odnosząc się do postępowania przed Sądem Rejonowym w sprawie ([...]) oraz do wydanej na jego zlecenie opinii, a także do zagadnienia "rzekomego wygórowanego kosztu opinii" i do systemu biegłych w Polsce wyrażając swoją krytyczną opinię na ten temat.

Skarżący wniósł o udzielenie odpowiedzi na zadane na wstępie skargi pytania oraz o uchylenie decyzji w całości jako kategorycznie, niezaprzeczalnie niezgodnej z prawem, "uznając w ten sposób że prawo w Polsce obowiązuje także sędziów i ministrów".

W odpowiedzi na skargę Ministra wniósł o oddalenie skargi, jako niezasadnej, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

W rozpoznawanej sprawie rolą sądu administracyjnego było wyłącznie zbadanie, czy odmowa ustanowienia skarżącego biegłym sądowym narusza prawo., Wniesiona skarga nie zawiera sformułowanych zarzutów naruszenia przepisów prawa ale stawia pytania związane - jak wynika z akt sprawy - z konfliktem zaistniałym na tle odmowy wypłaty części wynagrodzenia za sporządzenie opinii.

Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zapadły po dostatecznym i wyczerpującym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy - istotnych dla podjętego rozstrzygnięcia, zatem bez naruszenia zasad postępowania administracyjnego przed organami administracji, wynikających w szczególności z art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. oraz art. 8 i 11 k.p.a., ani naruszenia prawa materialnego § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych (Dz.U. Nr 15, poz. 133).

W ocenie Sądu, brak jest jakichkolwiek wątpliwości co do trafności zarówno ustaleń, jak i dokonanej oceny organu odwoławczego bazującego na materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy.

W szczególności Minister Sprawiedliwości jako organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, wyjaśnił w dostatecznie jasny sposób przesłanki prawne i przyczyny faktyczne uzasadniające odmowę ustanowienia skarżącego biegłym sądowym wobec uzasadnionych wątpliwości co do spełnienia przez niego przesłanki określonej w § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia. Ustalone okoliczności wynikały bowiem wprost z treści pism składanych przez skarżącego w toku postępowania, a nie z zastrzeżeń co do posiadanych przez kandydata wiadomości specjalnych.

Przechodząc do badania legalności zaskarżonej decyzji należy wskazać, że kompetencje ustanawiania biegłych sądowych i prowadzenia ich listy ustawodawca powierzył prezesom sądów okręgowych na mocy art. 157 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 2015.133 ze zm.). Natomiast Minister Sprawiedliwości uzyskał upoważnienie w art. 157 § 2 ww. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych do określenia, w drodze rozporządzenia, trybu ustanawiania biegłych sądowych, pełnienia przez nich czynności oraz zwalniania ich z funkcji. W tym samym trybie Minister Sprawiedliwości może również określić szczegółowe zasady powoływania i działania zespołów biegłych sądowych (t.j. Dz. U. Nr 15, poz.133 z 2015 r.).Na marginesie należy dodać, że identyczna regulacja w tej ustawie obowiązywała przed 26 stycznia 2015r. (t. j. Dz.U.2013.427 i wcześniej po 27 stycznia 2005r., stąd orzecznictwo wydane na jej podstawie zostało utrwalone.

Tryb ustanawiania biegłych sądowych został określony w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych (Dz. U. 2005, Nr 15, poz. 133).

Wymogi te zostały określone w § 12 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że biegłym sądowym może być ustanowiona osoba, która:

1) korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;

2) ukończyła 25 lat życia;

3) posiada teoretyczne i praktyczne wiadomości specjalne w danej gałęzi nauki, techniki, sztuki, rzemiosła, a także innej umiejętności, dla której ma być ustanowiona;

4) daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków biegłego;

5) wyrazi zgodę na ustanowienie jej biegłym.

Do prezesa właściwego sądu należy ocena, czy dana osoba spełnia przesłanki do ustanowienia jej biegłym sądowym. Zdaniem Sądu, taka ocena, dokonana przy uwzględnieniu interesu społecznego i interesu strony (art. 7 k.p.a.), została w zaskarżonej decyzji przeprowadzona w sposób prawidłowy.

Jak wynika z ustaleń organu I instancji, skarżący spełnia wymagania do ustanowienia biegłym sądowym z punktu widzenia posiadania ponadprzeciętnej wiedzy teoretycznej i przygotowania praktycznego w dziedzinie informatyki i elektroniki. Dodatkowo, skarżący wykonując swoją opinię jako biegły ad hoc uzyskał referencje od Prezesa Głównego Urzędu Miar, który zarekomendował jego kandydaturę.

Wracając natomiast do treści § 12 ust. 1 rozporządzenia, wymaga on by wymienione w nim przesłanki w pkt 1-5 spełnione były kumulatywnie. Jedną z przesłanek jest rękojmia należytego wykonywania obowiązków biegłego. O jej posiadaniu, bądź nie, stanowią nie tylko przedłożone dokumenty czy opinie zawodowe, ale i inne okoliczności, które mogą dać podstawę do oceny działania, postępowania, zachowania, czy postawy kandydata na biegłego – także w prowadzonej na jego wniosek sprawie administracyjnej.

W ocenie Sądu, zachowanie skarżącego jako strony postępowania administracyjnego zostało prawidłowo ocenione jako budzące uzasadnioną wątpliwość w zakresie posiadania rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego, bowiem emocjonalna reakcja kandydata na biegłego na odmowę przyznania mu części wynagrodzenia za sporządzenie opinii ad hoc - była nieadekwatna do okoliczności sprawy. To właśnie nacechowane emocjonalnym i trudnym do racjonalnego usprawiedliwienia zachowanie strony legło u podstaw uzasadnionych wątpliwości co do posiadania przez kandydata cech umożliwiających ustanowienie go stałym biegłym sądowym

Należy podkreślić, że to kandydat na biegłego dobrowolnie, bowiem na własny wniosek, poddaje się ocenie organu w zakresie posiadania wymogów i w trybie określonym rozporządzeniem, czy spełnia określone w nim przesłanki: formalne i merytoryczne do zadośćuczynienia jego wnioskowi.

Tymczasem w treści składanych przez kandydata na biegłego pism , w tym zażalenia znalazły się treści świadczące o nieadekwatnym do okoliczności sprawy emocjonalnym zachowaniu, kierowanym ad personam, które w konsekwencji – w świetle wymogu posiadania rękojmi - nie idzie w parze z pożądaną postawą kandydata na biegłego.

W treści składanych pism znalazły się sformułowania typu;

"system sprawiedliwości w Polsce jest kompletnie zwyrodniały i patologiczny", zaś "podstawą tej patologii jest przekonanie wielu sędziów, że kompletnie dowolnie i bezkarnie mogą oceniać wszelkie dokumenty i dowody", i tym podobne, a zatem nie korespondujące z oczekiwaną rzeczową postawą kandydata na biegłego.

W ocenie Sądu, zachowanie kandydata na biegłego pozwoliło na przyjęcie negatywnej prognozy przyszłych jego zachowania w sytuacji krytyki, jakiej często podlega osoba biegłego. W orzecznictwie zostało utrwalone stanowisko, że osoba biegłego musi cieszyć się zaufaniem Prezesa Sądu i sędziów, bowiem jego zachowanie w mowie czy w piśmie wpływa na wizerunek sadu. Powyższe oznacza, że organy prawidłowo oceniły zachowanie skarżącego, poprzez treści zawarte w jego pismach – jako emocjonalne i nieadekwatne do okoliczności sprawy. Działanie skarżącego było niepożądane dla osoby kandydata na stałego biegłego sądowego i uzasadniało negatywną ocenę rękojmi dokonaną przez organy.

Sąd zauważa, że każdego biegłego sądowego, a szczególnie stałego biegłego z listy biegłych prezesa sądu okręgowego, powinna cechować powściągliwość w formułowaniu stanowiska oraz powstrzymywanie się od reakcji nieadekwatnych do sytuacji. Chodzi bowiem o to, aby przy wydawaniu opinii w poszczególnych sprawach, jak również odpowiadając na pytania stron, często stosujących różne metody nacisku i powodujących sytuacje stresowe i niekomfortowe dla biegłego, by biegły przedstawiał rzeczowo jedynie te informacje, które dotyczą przedmiotu opinii. Innymi słowy by potrafił powstrzymać się od jakichkolwiek zbędnych reakcji słownych i emocjonalnych nakierowanych na osoby występujące w sprawie. Biegły swoim rzeczowym i wyważonym zachowaniem gwarantuje bowiem, że opinie przez niego sporządzone będą ocenione przez sady jako bezstronne, profesjonalne i obiektywne, także w obliczu krytyki.

Decyzję w przedmiocie ustanowienia biegłym sądowym należy zaliczyć do decyzji wydawanych w trybie uznania administracyjnego, z zastrzeżeniem spełnienia przez kandydata przesłanek określonych w § 12 ust. 1 rozporządzenia.

Zdaniem Sądu, ocena taka, dokonana przez Prezesa Sądu Okręgowego, a następnie Ministra Sprawiedliwości, w trybie decyzji uznaniowej, została dokonana w sposób zgodny z prawem. W okolicznościach przedmiotowej sprawy oznacza to, że Prezes Sądu Okręgowego w [...], w ramach uznania administracyjnego wyznaczonego granicami zawartymi w art. 7 k.p.a. (interes społeczny i słuszny interes obywatela) był uprawniony i zobowiązany do oceny, w świetle całokształtu okoliczności sprawy - czy ustanowienie danej osoby biegłym sądowym jest uzasadnione oraz celowe i po dokonaniu oceny zgromadzonego materiału dowodowego przedłożył interes społeczny nad interesem strony, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i z poszanowaniem zasady wynikającej z art. 77 § 1k.p.a. w zw. z art. 80 i 107§ 3 k.p.a. Minister Sprawiedliwości, wbrew zarzutom skargi, zasadnie zatem podzielił rozstrzygnięcie Prezesa Sądu Okręgowego w [...].

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że biegły sądowy jest organem pomocniczym sądu lub organu ścigania prowadzącego postępowanie w sprawach karnych, w wypadkach wymagających wiadomości specjalnych. Biegły sądowy stanowi zatem instytucję sądowego prawa procesowego. Pełni bardzo ważną funkcję w procesie orzekania, ponieważ służy sądowi swoją wiedzą specjalną z różnych dziedzin nauki, techniki, sztuki, rzemiosła i innych umiejętności – w sytuacji, jeżeli jest ona niezbędna do ustalenia istotnych okoliczności koniecznych do wydania rozstrzygnięcia. Stąd nie budzi wątpliwości okoliczność, że posiadanie rękojmi jest równe posiadaniu jakiejkolwiek innej przesłanki, także wiadomości specjalnych.

Ponadto, biegły sądowy z listy prezesa sadu okręgowego jest osobą zaufania publicznego, a z racji wykonywanych czynności pomocniczych na potrzeby sądów i prokuratury w wypadkach wymagających wiadomości specjalnych - oprócz niekwestionowanej wiedzy i najwyższych kwalifikacji - musi posiadać zaufanie tych organów wymiaru sprawiedliwości do jego osoby. Wynika to zarówno z art. 284 kodeksu postępowania cywilnego, art. 198 § 1 kodeksu postępowania karnego oraz § 15 cyt. rozporządzenia.

Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.