Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1034/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie WSA Maciej Dybowski (spr.) As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant ref.-staż. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy M. z dnia [...] sierpnia 2005 roku nr [...]w tej tylko części, w której nie orzeczono o prawie do zasiłku pielęgnacyjnego dla Z. W. za okres od [...]czerwca 2003 roku do [...] czerwca 2005 roku, 2. określa, że zaskarżona decyzja może być wykonana w nieuchylonej części. /-/I. Kucznerowicz /-/B.Popowska /-/M.Dybowski MB


UZASADNIENIE

Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w P. (dalej Powiatowy Zespół) na podstawie art. 3, 4, 6 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.-dalej urz) orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...]zaliczył Z. W. urodzoną dnia [...] stycznia 1985 r. do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Orzeczony stopień niepełnosprawności miał charakter okresowy i orzeczenie wydano na okres do [...] sierpnia 2004 r.; Powiatowy Zespół wskazał, że ustalony stopień niepełnosprawności datuje się przed 16 rokiem życia a niepełnosprawność istnieje przed 16 rokiem życia (k. 8 akt administracyjnych).

W zaświadczeniu lekarskim o stanie zdrowia dziecka dla ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z dnia [...] grudnia 2001 r. dr nauk med. D. K.- M. z Poradni Diabetologicznej Samodzielnego Szpitala Klinicznego nr 5 Akademii Medycznej w P. stwierdziła, że Z. W. ze względu na stan zdrowia wymaga stałej opieki pielęgnacyjnej lub systematycznego współdziałania w postępowaniu leczniczym lub rehabilitacyjnym na okres od [...] stycznia 2001 do [...] stycznia 2005 r. (k. 6 akt administracyjnych).

Pismem z dnia [...] maja 2003 r. nr [...]Powiatowy Urząd Pracy w P. zwrócił się do B. W. (matki Z. W.) z informacją, że w związku z nowelizacją ustawy z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych, zasiłek pielęgnacyjny przyznany na podstawie zaświadczenia lekarskiego wystawionego przed 1 stycznia 2002 r., będzie wypłacany tylko do dnia 31 maja 2003 r. a od miesiąca "VI/2003" zasiłek pielęgnacyjny zostanie wstrzymany. W celu kontynuacji wypłaty tego świadczenia należy do 30 czerwca 2003 r. wystąpić z wnioskiem do Powiatowego Zespołu. W aktach brak dowodu doręczenia B. W. tego pisma ( k. 7 akt administracyjnych).

Dnia [...] czerwca 2003 r. Z. W. wystąpiła do Powiatowego Zespołu o ustalenie stopnia niepełnosprawności.

Orzeczeniem z dnia [...]lipca 2003 r. nr [...]Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. na podstawie art. 3, 4, 6 ust. 1, art. 6b ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. 123/97/776 ze zm.) odmówił wydania orzeczenia ustalającego stopień niepełnosprawności, motywując to tym, że orzeczenie Powiatowego Zespołu z dnia [...]sierpnia 2001 r. nie utraciło ważności; załączone do wniosku zaświadczenie lekarskie lekarza leczącego wskazywało na pogorszenie stanu zdrowia, lecz bezpośrednie badanie lekarza-przewodniczącego składu orzekającego i załączona dokumentacja medyczna nie wskazały na pogorszenie stanu zdrowia ( k. 7 dokumentacji Powiatowego Zespołu).

Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie orzeczeniem z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...]utrzymał w mocy orzeczenie Powiatowego Zespołu z dnia [...] lipca 2003 r.

Dnia [...]sierpnia 2004 r. Z. W. wystąpiła do Powiatowego Zespołu o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.

Orzeczeniem z dnia [...]września 2004 r. nr [...]Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w P. na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 1 i art. 6b ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.) zaliczył Z.W. do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Orzeczony stopień niepełnosprawności miał charakter okresowy i orzeczenie wydano na okres do [...]września 2007 r.; ustalony stopień niepełnosprawności datuje się przed 16 rokiem życia a niepełnosprawność istnieje przed 16 rokiem życia (k. 10 akt administracyjnych).

Wnioskiem z dnia [...]marca 2005 r. Z. W. wniosła do Powiatowego Zespołu o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (k. 1 dokumentacji Powiatowego Zespołu).

Orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w P. na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 4

i ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.) odmówił Z.W. wydania orzeczenia ustalającego stopień niepełnosprawności, motywując to tym, że orzeczenie Powiatowego Zespołu z dnia [...] września 2004 r. o zaliczeniu Z. W. do lekkiego stopnia niepełnosprawności wydano do [...] września 2007 r.; nie nastąpiło pogorszenia zdrowia Zainteresowanej uzasadniające zmianę posiadanego stopnia niepełnosprawności.

Orzeczeniem z dnia [...]czerwca 2005 r. nr [...]Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (dalej Wojewódzki Zespół) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.) i rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. 139/03/1328) utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.

Dnia [...] czerwca 2005 r. Z. W. wniosła odwołanie do Sądu Rejonowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. za pośrednictwem Wojewódzkiego Zespołu.

Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie orzeczeniem z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...]na podstawie art. 4 ust. 2 i art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.) i § 16 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. 139/03/1328) po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] czerwca 2005 r. uchylił w całości zaskarżone orzeczenie i zaliczył Z. W. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; określił, że orzeczony stopień niepełnosprawności ma charakter okresowy i orzeczenie wydano na okres do [...] września 2007 r.; ustalony stopień niepełnosprawności datuje się przed 16 rokiem życia a niepełnosprawność istnieje przed 16 rokiem życia (k. 7 akt administracyjnych II instancji).

Wnioskiem z dnia [...] lipca 2005 r. Z. W. zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w M. o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności. Do wniosku załączyła orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane przez Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności

w Województwie z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...].

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...]Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M. działający z upoważnienia Burmistrza Gminy M. przyznał Z.W. na podstawie art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.- dalej: uśr) zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności od dnia [...] lipca 2005 r. do dnia [...] września 2007 r. w wysokości 144 zł miesięcznie.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2005 r. Z. W. złożyła odwołanie od decyzji pierwszej instancji. Wskazała, że zasiłek pielęgnacyjny pobierała od grudnia 1999 r. do maja 2003 r. na podstawie zaświadczenia lekarskiego. Świadczenie zostało jej wstrzymane, bo zaliczono Ją do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Wielokrotnie odwoływała się do Powiatowego i Wojewódzkiego Zespołu. Wniosła o zmianę decyzji

i wypłacenie zasiłku za okres od czerwca 2003 r. do czerwca 2005 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2005 r. nr [...]na podstawie art. 127 § 2 i 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 24 ust. 2 i 4 z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 24 ust. 2 uśr, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami- tj od [...] lipca 2005 r. Samorządowe Kolegium rozumie trudną sytuację Skarżącej, lecz art. 24 ust. 2 uśr jednoznacznie wskazuje termin, od którego przyznaje się prawo do świadczeń rodzinnych. W sprawie zasiłku pielęgnacyjnego przyznanego na okres wcześniejszy przez inny organ, a następnie przezeń wstrzymanego, należy zwrócić się do tego organu.

Pismem z dnia [...] listopada 2005 r. Z. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Podniosła, że na skutek mylnych decyzji dotyczących stopnia Jej niepełnosprawności w okresie od czerwca 2003 r. do czerwca 2005 r. była pozbawiona zasiłku pielęgnacyjnego.

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] grudnia 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium podniosło, że wprawdzie posiadanie odpowiedniego orzeczenia o niepełnosprawności stanowi warunek konieczny do uzyskania zasiłku pielęgnacyjnego, lecz sam fakt jego posiadania nie oznacza prawa do otrzymywania owego świadczenia.

Skarżąca w piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2006 r. wskazała, że dnia [...]maja 2004 r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Wniosek ten został Jej zwrócony z informacją, że przy lekkim stopniu niepełnosprawności zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje. Na załączonej kserokopii wniosku brak było potwierdzenia wpływu pisma do organu administracji publicznej.

Pismem z dnia [...]kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wezwał Ośrodek Pomocy Społecznej w M. o wyjaśnienie, czy w maju 2004 r. bądź w zbliżonym terminie Skarżąca zwracała się o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Ośrodek Pomocy Społecznej nie udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu. Na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2006 r. matka Skarżącej złożyła oryginał wniosku wskazanego w piśmie z dnia [...] stycznia 2006 r. Wskazała, że wniosek ten został zwrócony wprost do rąk córki w siedzibie Ośrodka Pomocy Społecznej; wniosek oznaczony jest numerem "563", będącym numerem teczki Skarżącej (k. 13- 14v, 25, 31, 34- 35 v akt sądowych).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie w części, w której Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

1. W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 153/02/1270 ze zm.– dalej upsa). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - obowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego.

2. Skarżąca w 1999 r. złożyła wniosek i od grudnia 1999 r. przyznano Jej zasiłek pielęgnacyjny ( bezsporne- k. 12 akt odwoławczych; art. 106 § 3 i 5 upsa w zw. z art. 230 kpc)- ta data stanowi rozpoczęcie wypłaty świadczenia. We wniosku złożonym dnia [...] maja 2004 r. ( bezsporne- k. 13- 14v, 25, 31, 34- 35 v akt sądowych; art. 106 § 3 i 5 upsa w zw. z art. 230 kpc) i [...] lipca 2005 r., Skarżąca nie ubiegała się o przyznanie prawa do świadczenia- zasiłku pielęgnacyjnego- po raz pierwszy, lecz otrzymywała ją poprzednio nieprzerwanie od grudnia 1999 r. do 31 maja 2003 r., a po wstrzymaniu jego wypłaty, prawa do tego świadczenia nie utraciła. Błędy w orzekaniu przez Powiatowy Zespół i Wojewódzki Zespół ( na co wskazuje ostateczne orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu z dnia [...] lipca 2005 r., zaliczające Zainteresowaną ze skutkiem ex tunc do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności (mimo nie zmienionego stanu Jej zdrowia), nie mogą mieć wpływu dla wypłaty świadczenia za okres od [...] czerwca 2003 r. do [...] czerwca 2005 r. Strony bowiem nie może obciążać rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ (art. 97 § 1 pkt 4 kpa) – in casu, rozstrzygnięcie przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. o zaliczeniu Skarżącej do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności (k. 9 akt administracyjnych odwoławczych).

Bezspornym w sprawie jest, że niepełnosprawność Skarżącej ma charakter ciągły, a inwalidztwo istnieje przed 16 rokiem życia i że Zainteresowana otrzymywała zasiłek pielęgnacyjny od grudnia 1999 r. W takiej sytuacji wnioski Zainteresowanej z: [...]maja 2004 r. i [...]lipca 2005 r. traktować należy nie jako nowy wniosek w odrębnej sprawie, lecz kontynuację sprawy, w wyniku której uprzednio przyznano prawo do zasiłku pielęgnacyjnego Zainteresowanej z dniem [...] grudnia 1999 r. W tamtej właśnie sprawie - o przyznanie Z. W. prawa do zasiłku pielęgnacyjnego w ogóle)– art. 43 ust. 6 ups (mający taką samą konstrukcję jak art. 24 ust. 2 uśr) miał jednorazowe zastosowanie (uzasadnienie wyroku NSA z 20 lipca 2001 r. – I SA 2550/00 i przywołane w uzasadnieniu orzeczenia NSA w sprawach: - I SA 2494/00 i I SA 2324/00; wyrok NSA z 28. 11.2002- sygn. I SA 1235/02; 30.X.2003- II SA/Po 2529/02; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z: 23.9.2004- 4/II SA/Po 1544/03; 28.X.2004-4/II SA/Po 637/02; 14.7.2005- 4/II SA/Po 1338/03; uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...]r.- na tle analogicznej konstrukcji prawa do zasiłku stałego wyrównawczego- znanej Sądowi z urzędu ze sprawy zakończonej wyrokiem z dnia 27 września 2005 r.- sygn. 4/II SA/Po 1274/03). Ugruntowany pogląd prawny, zaprezentowany w owych wyrokach, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w niniejszym składzie w pełni podziela.

Zgodnie z art. 24 ust. 2 uśr, prawo do świadczenia rodzinnego ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Organy obu instancji naruszyły art. 24 ust. 2 uśr, co miało wpływ na wynik sprawy.

3. Wyrok sądu, decyzja administracyjna czy pogląd glosatora stanowi przejaw aktu subsumcji, podlegający ocenie z punktu widzenia trafności danego aktu subsumcji. Jest rzeczą naturalną, że w toku stosowania prawa dojść może do różnych rezultatów- w zależności m.in. od umiejętności podmiotu dokonującego wykładni prawa. Wraz z rozwojem nauk prawnych wypracowano zasadę, że do wykładni operatywnej ( która nabiera mocy wiążącej w stosunku do rezultatów zachowań innych uczestników danych zdarzeń prawnych) upoważnione są właściwe organy stosujące prawo; od wykładni formalnej jednego podmiotu silniejsza jest wykładnia podmiotu wyżej usytuowanego w hierarchii tej mocy ( M. Zieliński "Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki" W.Pr. 2002 s. 60).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym składzie nie podziela poglądu prawnego, zaprezentowanego w glosie Krzysztofa Adamskiego- Casus Wiosna 2003 s. 25- 27. Uwadze Glosatora uszło, że prawo Wnioskodawczyni do zasiłku stałego

(o którym orzekał Naczelny Sąd Administracyjny w glosowanym wyroku) chroni także art. 9 kpa. W orzecznictwie Sądu Najwyższego i w doktrynie utrwalił się pogląd, że wykroczenie organu prowadzącego postępowanie jedynie przeciwko ogólnej zasadzie kpa stanowi dostateczną podstawę wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego

(J. Borkowski – glosa do wyroku NSA z 22 lutego 1984 r. sygn. – SA/Po 9/84 – OSP 12/85/239; W. Taras: "Informowanie obywateli przez administrację" – Ossolineum 1992 s. 178 p. 3a i aprobująca glosa do wyroku SN z 23 lipca 1992 – III ARN 40/92 – PiP 3/93/112; wyrok SN z 5 sierpnia 1992 – I PA 5/92; wyrok SN z 23 lipca 1992 – III ARN 40/92 z częściowo krytyczną glosą J. Zimmermanna – PiP 8/93/116). W rozpatrywanej sprawie wymogu art. 9 kpa nie spełnia pismo PUP z dnia [...]maja 2003 r., bowiem brak dowodu doręczenia tego pisma Przedstawicielce ustawowej Zainteresowanej.

Analiza glosy wskazuje, że istotne przesłanki rozumowania Glosator umieścił w końcowej części glosy. K. Adamski wskazał, że organ pomocy społecznej "będzie zmuszony wypłacać za miesiąc wstecz świadczenie"...Z praktyki orzekania w podobnych sprawach wynika, że może to być dwa, a nawet trzy miesiące wstecz, co nie służy planowaniu przez ośrodki pomocy społecznej wydatków na świadczenia dla osób z nich korzystających...". Glosator dostrzega konflikt między kilkoma dobrami chronionymi prawem, błędnie go jednak definiując, jako danie "pierwszeństwa prawom podmiotowym strony, jednak nie da się go pogodzić z obiektywnie obowiązującym w rozpatrywanej kwestii porządkiem prawnym".

W istocie w rozpatrywanej sprawie dochodzi do konfliktu między dwiema wartościami: zasadą państwa prawa ( art. 2 Konstytucji RP z 2.4.1997 r.- Dz.U. 78/97/483, sprost. 28/01/319), w której mieści się wymóg rzetelności proceduralnej, a ochroną interesu majątkowego organu pomocy społecznej, w myśl której nie powinien on być zaskakiwany koniecznością spłaty świadczeń za okres poprzedzający miesiąc, w którym złożono wniosek. Nie może ulegać wątpliwości, że zasada rzetelności proceduralnej zakłada, że z przyczyn proceduralnych osoba, która w myśl prawa materialnego ma roszczenie o przyznanie danego świadczenia, nie może być pozbawiona tego świadczenia z przyczyn leżących po stronie organów administracji publicznej. Bez znaczenia jest przy tym, który z organów administracji publicznej swym działaniem bądź zaniechaniem utrudnił stronie realizację jej prawa podmiotowego. Zasada ta znajduje konkretyzację w zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 kpa)- nie sposób budować zaufania do jednego tylko organu administracji publicznej, abstrahując od sposobu działania innego organu.

Ochrona interesu majątkowego organu pomocy społecznej winna być zabezpieczona na etapie planowania budżetu w części, w której uwzględnia się rzeczywiste potrzeby pomocy społecznej, tak by uwzględniać potrzeby osób, które- w szczególności- dotknęła niepełnosprawność ( art. 27 ust. 4, art. 27a ust. 1 ups), bądź których dzieci dotknęła niepełnosprawność ( art. 27 ust. 1 ups; doświadczenie życiowe wskazuje bowiem, że niepełnosprawność z rzadka ma charakter przemijający). Wśród zasad racjonalnego działania jawi się potrzeba tworzenia pewnej rezerwy, z której mogą być zaspokajane konieczne wydatki, których na etapie planowania budżetu nie sposób było przewidzieć. Organ pomocy społecznej obowiązany jest nadto- w razie uzasadnionej potrzeby- do występowania do właściwych podmiotów o zwiększenie środków na pomoc społeczną ( przykładowo- wyroki NSA w sprawach: I SA 2447/01, I SA 2845/01, I SA 1554/02, II SA/Po 13/01, II SA/Kr 1693/02, II SA/Lu 737/99). Zgodnie z doświadczeniem życiowym często dochodzi do sytuacji, w których organ odwoławczy bądź sąd administracyjny uchyla decyzje o odmowie udzielenia świadczenia w całości bądź w części, co wiąże się koniecznością zgromadzenia rezerw na zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionych, mimo odsunięcia w czasie dat złożenia wniosków od dat przyznania świadczeń.

Sądowi z urzędu znane są sytuacje, że strona występuje do powiatowego zespołu na wiele miesięcy przed upływem terminu, określonego w poprzednim orzeczeniu powiatowego zespołu o ustaleniu niepełnosprawności bądź stopnia niepełnosprawności, a mimo to powiatowy zespół orzeka na podstawie owych wniosków po upływie wielu miesięcy od upływu końcowej daty okresu, na jaki wydano początkowe orzeczenie; w sprawie IV SA/Po 706/05 Powiatowy Zespół na podstawie art. 36 § 1 kpa zawiadomił matkę niepełnosprawnego dziecka, że sprawę rozpozna w miesiącu następującym po miesiącu, na który poprzednie orzeczenie wydano, z uwagi na błędne przyjęcie, że "obowiązywanie orzeczenia na córkę" stanowi przeszkodę dla wcześniejszego rozpatrzenia wniosku (k. 7 akt administracyjnych, dołączonych do akt IV SA/Po 706/05). Takie stanowisko Powiatowego Zespołu było błędne, bowiem ustawodawca nie wprowadził zakazu orzekania o dalszej niepełnosprawności przed upływem okresu, na który uprzednio ustalono niepełnosprawność.

4. Ze zgromadzonej w aktach dokumentacji wynika, że do dnia [...] maja 2003 r. Skarżąca otrzymywała zasiłek pielęgnacyjny na podstawie zaświadczenia lekarskiego. Po tym terminie, z uwagi na zmiany w obowiązujących przepisach prawnych, wypłata zasiłku została wstrzymana, lecz nie utraciła Ona prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Skarżąca została pouczona o konieczności wystąpienia z wnioskiem do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności.

Ocena sytuacji prawnej Skarżącej wymaga sięgnięcia do art. 57 uśr. Przepis ten

(w wersji pierwotnej) stanowił, że osoba uprawniona do dnia wejścia w życie ustawy do zasiłku pielęgnacyjnego zachowuje doń prawo, jeśli niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym powstała w wieku uprawniającym tę osobę do zasiłku rodzinnego przysługującego na dziecko. Na skutek nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 64/04/593, dalej: ups), w przepisie tym skreślono słowa "w stopniu umiarkowanym" i w tym brzmieniu ustawa weszła w życie dnia 1 maja 2004 r. ( art. 72 uśr).

Orzeczeniem z dnia [...] lipca 2005 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania

o Niepełnosprawności w Województwie uchylił swoje wcześniejsze orzeczenie i zaliczył Skarżącą do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, ze wskazaniem, że niepełnosprawność datuje się przed 16-tym rokiem życia. Skarżąca urodziła się w 1985 r., a więc ukończyła 16 lat w roku 2001. W takiej sytuacji, organ rozstrzygający kwestię przyznania Skarżącej zasiłku pielęgnacyjnego, nie powinien był - oceniając Jej sytuację - poprzestać na stwierdzeniu, iż wniosek o ustalenie prawa do zasiłku złożony został w lipcu 2005 r. i ten miesiąc potraktować jako początek ustalonego prawa do zasiłku. Wręcz przeciwnie, dysponując orzeczeniem właściwego organu, który wskazał ze skutkiem ex tunc, że umiarkowany stopień niepełnosprawności powstał już przed ukończeniem 16-tego roku życia, organ winien był przyjąć, że w sytuacji Skarżącej zachodzi ciągłość uprawnień do zasiłku.

Podkreślenia bowiem wymaga, że Skarżąca otrzymywała zasiłek pielęgnacyjny od grudnia 1999 r. do dnia [...]maja 2003 r. na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów, a po dniu [...] maja 2003 r. nie utraciła prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, lecz jedynie wstrzymano Jej wypłatę tego zasiłku, to wnioski z dnia: [...] maja 2004 r. i [...] lipca 2005 r. nie były wnioskami o przyznanie p r a w a do ś w i a d c z e n i a w rozumieniu art. 24 ust. 2 uśr, lecz wnioskami o kontynuowanie świadczenia przyznanego w 1999 r.

5. Rozpoznając sprawę ponownie organ pierwszej instancji zobligowany jest ustalić i rozważyć zagadnienia podniesione w uzasadnieniu niniejszego wyroku, uwzględniwszy ocenę prawną i wskazania, wyrażone w niniejszym wyroku ( art. 153 upsa).

Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), i art. 135 oraz art. 200 upsa w zw. z art. 97 § 1 uwupsa, należało uwzględnić skargę w części, w której nie orzeczono o prawie do zasiłku pielęgnacyjnego za okres od [...]czerwca 2003 do [...] czerwca 2005 r.

Ponieważ zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca, w części przyznającej świadczenie były prawidłowe, przeto na podstawie art. 152 upsa Sąd orzekł, iż zaskarżona decyzja może być wykonana w nieuchylonej części .

/-/I. Kucznerowicz /-/B. Popowska /-/M. Dybowski

MB