Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 142/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Stopnie i tytuły naukowe
Skarżony organ: Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 51  ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 65 poz 595
law: Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie WSA Gabriela Nowak asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2007 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego doktora 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów na rzecz skarżącej A. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Centralna Komisja Do Spraw Stopni i Tytułów po rozpatrzeniu odwołania A. C. od Uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] odmawiającej nadania stopnia naukowego doktora uchyliła powyższą uchwałę i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Radę Wydziału [...] Uniwersytetu [...] po uprzednim ponownym przeprowadzeniu publicznej obrony doktorskiej.

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny:

Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w dniu [...] stycznia 2006 r. po przeprowadzeniu publicznej obrony pracy doktorskiej A. C. w głosowaniu tajnym podjęła 2 uchwały; uchwałę o przyjęciu publicznej obrony rozprawy doktorskiej (za 11 głosów, przeciw 1 wstrzymało się 6) oraz uchwałę odmawiającą nadania kandydatce stopnia naukowego doktora nauk [...] (za 9 głosów, przeciw 0, wstrzymało się 9).

A. C. złożyła odwołanie do Centralnej Komisji Do Spraw Stopni i Tytułów od uchwały Rady Wydziału odmawiającej nadania stopnia naukowego doktora nauk [...].

Uchwale powyższej zarzuciła naruszenie prawa - art. 20, art. 14 ust. 2 oraz art. 51 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65 poz. 595 ze zm.). Zdaniem odwołującej się nieuzasadniona merytorycznie jest odmowa nadania jej stopnia naukowego przy spełnieniu wszystkich warunków określonych w art. 12 ust. 1 powyższej ustawy oraz przyjęciu w dniu [...] stycznia 2006 r. publicznej obrony rozprawy doktorskiej uchwałą tej samej Rady Wydziału.

Odwołująca się podniosła także, że nie doszło do podjęcia żadnej uchwały w przedmiocie nadania stopnia doktora ze względu na wynik głosowania (9 za, oraz 9 wstrzymało się), ponieważ jej zdaniem nie było większości bezwzględnej i wynik głosowania nie był jednoznaczny. Zaskoczeniem dla odwołującej się było, że po przyjęciu odrębną uchwałą publicznej obrony rozprawy doktorskiej i spełnieniu wszystkich innych warunków nie nadano jej stopnia naukowego doktora.

Sekcja Nauk [...] po zapoznaniu się z odwołaniem i po wysłuchaniu opinii recenzenta Centralnej Komisji w głosowaniu tajnym wypowiedziała się za uchyleniem zaskarżonej uchwały

Następnie Prezydium Centralnej Komisji po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji w głosowaniu tajnym postanowiło uchylić zaskarżoną uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia po uprzednim ponownym przeprowadzeniu publicznej obrony doktorskiej. Wpływ na decyzję organu miało stanowisko recenzenta, który sformułował szereg uwag krytycznych pod adresem rozprawy doktorskiej przedstawionej w przewodzie dotyczących zarówno analizy wyników badań jak i redakcji pracy. Recenzent zwrócił także uwagę na to, że obrona rozprawy doktorskiej A. C. poprzedzająca podjęcie zaskarżonej uchwały przeprowadzona została z naruszeniem prawa. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.) omawiany przewód doktorski powinien być przeprowadzony na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.). Dlatego też zdaniem organu zgodnie z prawem nie było podstaw do przeprowadzenia odrębnego głosowania Rady Wydziału w przedmiocie przyjęcia publicznej obrony rozprawy doktorskiej. Ponadto z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że w posiedzeniu Rady Wydziału, na którym podjęto zaskarżoną uchwałę nie uczestniczył jeden z recenzentów - autor pozytywnej recenzji. W aktach sprawy znajduje się wprawdzie odpis zawiadomienia tego recenzenta o posiedzeniu Rady, nie ma jednak żadnego dowodu, że zawiadomienie zostało doręczone, ani też nie ma wyjaśnienia powodu nieobecności tego recenzenta. Natomiast z protokołu z posiedzenia Rady Wydziału wynika, że przed podjęciem zaskarżonej uchwały, pozytywnie dla doktorantki wypowiedział się drugi z recenzentów. Zdaniem organu protokół nie zawiera także jakichkolwiek informacji wskazujących na przesłanki którymi kierowała się Rada Wydziału odmawiając nadania A. C. stopnia doktora.

Na decyzję Centralnej Komisji Do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. C. wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy - tj. naruszenie art. 139 KPA oraz art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.) polegające na niekorzystnym dla niej jako strony wnoszącej odwołanie od uchwały o odmowie nadania stopnia naukowego doktora orzeczeniu wykraczającym poza granice zaskarżenia poprzez stwierdzenie w jego sentencji, że ponowne rozpatrzenie sprawy przez Radę Wydziału [...] Uniwersytetu [...] nastąpić ma "po uprzednim ponownym przeprowadzeniu publicznej obrony doktorskiej".

Skarżąca podniosła, że Rada Wydziału po przeprowadzeniu publicznej obrony jej rozprawy doktorskiej podjęła 2 uchwały: jedną o przyjęciu obrony oraz drugą o odmowie nadania stopnia doktora. Skarżąca odwołała się do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów jedynie od drugiej z tych uchwał o odmowie nadania stopnia doktora. Natomiast Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów zaskarżoną decyzją w istocie uchyliła również pierwszą, niezaskarżoną i prawomocną już uchwałę, wykraczając tym samym poza granice zaskarżenia, wydając rozstrzygnięcie niekorzystne dla skarżącej. W ocenie skarżącej pozytywne stanowisko wyrażone przez Radę Wydziału w uchwale o przyjęciu publicznej obrony rozprawy doktorskiej świadczy, że skarżąca przedłożyła i obroniła rozprawę doktorską, zarówno w rozumieniu art. 10 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych jak i w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Przy czym w protokole z posiedzenia Rady Wydziału brak jest jakichkolwiek przesłanek, które uzasadniałyby uchwałę odmowną, co zauważyła także Centralna Komisja podnosząc tą kwestię w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zatem zdaniem skarżącej wystarczające było przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Radzie Wydziału.

Nakazanie skarżącej, aby ponownie obroniła tę samą rozprawę doktorską jest rozstrzygnięciem niekorzystnym dla strony. Ponadto, zdaniem skarżącej, o ile nawet obie uchwały zapadły z naruszeniem prawa, to jednak w zaskarżonej decyzji nie stwierdzono aby to naruszenie było "rażące" w rozumieniu art. 139 KPA.

W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wniosła o jej oddalenie.

W uzasadnieniu podniosła, że przeprowadzenie przewodu doktorskiego nastąpiło na podstawie niewłaściwych przepisów, tj. ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Natomiast zgodnie z ustawą z dnia 12 września 1990 r. nie było podstaw do przeprowadzenia odrębnego głosowania Rady Wydziału w przedmiocie przyjęcia publicznej obrony rozprawy doktorskiej (art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 12 września 1990 r.). Zdaniem organu nie można podzielić stanowiska skarżącej, że uchwała o przyjęciu publicznej obrony rozprawy jest prawomocna, skoro została podjęta z naruszeniem prawa. Ponadto zaskarżona uchwała podjęta została pod nieobecność recenzenta - autora pozytywnej opinii. Z akt sprawy nie wynika, ze został on prawidłowo zawiadomiony o terminie obrony rozprawy doktorskiej. To uchybienie zdaniem organu mogło mieć wpływ na wynik głosowania i dlatego konieczne jest ponowne przeprowadzenie obrony pracy doktorskiej zgodnie z wymogami ustawy z dnia 12 wrześnie 1990 r. Dopiero wówczas, zdaniem organu, będzie możliwe głosowanie uchwały w przedmiocie nadania stopnia doktora. Nie można zdaniem organu twierdzić, że decyzja Centralnej Komisji jest niekorzystna dla skarżącej, skoro uchylono uchwałę podjętą niezgodnie z procedurę, a nie ma innej możliwości głosowania uchwały w przedmiocie nadania stopnia naukowego, jak bezpośrednio po przeprowadzeniu ponownej obrony i dyskusji z udziałem recenzentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy stwierdzić, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny jest powołany do kontroli administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że dokonując kontroli zaskarżonej uchwały Sąd oceniał czy przy jej wydawaniu organ nie dopuścił się naruszenia prawa procesowego, a także prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Z akt administracyjnych wynika, że w rozpatrywanej sprawie przewód doktorski rozpoczął się pod rządami ustawy z dnia12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.). Z dniem 1 maja 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.). Zgodnie z art. 51 ust. 1 tej ustawy przewody doktorskie i habilitacyjne nie zakończone do dnia jej wejścia w życie powinny być przeprowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych.

Tymczasem w przedmiotowej sprawie zastosowano przepisy nowej ustawy i podjęto dwie uchwały: pierwszą o przyjęciu publicznej obrony rozprawy doktorskiej skarżącej A. C. i drugą o odmowie nadania A. C. tytułu naukowego doktora.

A. C. wniosła w ustawowym terminie do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów odwołanie jedynie od uchwały Rady Wydziały [...] Uniwersytetu [...] odmawiającej jej przyznania tytułu doktora, podnosząc że spełniła wszystkie warunki określone w art. 12 ust. 1 nowej ustawy z dnia 14 marca 2003 r., które są tożsame z warunkami wynikającymi z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r.. Tak więc w obrocie prawnym pozostaje nadal prawomocna uchwała Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] o przyjęciu publicznej obrony rozprawy doktorskiej, od której jako korzystnej nie złożyła ona odwołania. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów w zaskarżonej decyzji orzekła faktycznie w stosunku do obydwóch uchwał - uchylając zaskarżoną uchwałę i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Radę Wydziału [...] Uniwersytetu [...], uzależniając jednak ponowne rozpatrzenie tej sprawy po "uprzednim ponownym przeprowadzeniu publicznej obrony doktorskiej".

Tak orzekając organ przekroczył granice wynikające z treści art. 138 KPA. Organ odwoławczy może utrzymać w mocy lub uchylić w całości lub w części wyłącznie uchwałę zaskarżoną i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy, bądź uchylić uchwałę od której złożono odwołanie i umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Tymczasem z sentencji zaskarżonej decyzji wynika niezbicie, że organ orzekł również co do uchwały o przyjęciu publicznej obrony pracy doktorskiej, która nie została zaskarżona.

Zdaniem Sądu nie można powtórnie przeprowadzać obrony pracy doktorskiej, w sytuacji kiedy w obrocie prawnym znajduje się prawomocna uchwała Rady Wydziału o jej przyjęciu.

Rozstrzygnięcie podjęte przez organ drugiej instancji nieprzewidziane w katalogu ujętym w art. 138 KPA w sposób rażący narusza prawo. O tym, że jest to katalog zamknięty świadczy enumeratywne wyliczenie zachowań organu administracji drugiej instancji. Każde inne rozstrzygnięcie jako nieprzewidziane w omawianym przepisie jest niedopuszczalne. Pogląd taki wynika również z orzecznictwa NSA (vide wyrok z dnia

6 października 2000 sygn. akt V SA 481/00). Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, podkreślić należy, że treść sentencji decyzji organu odwoławczego jednoznacznie wskazuje, że jest to rozstrzygnięcie nieprzewidziane w katalogu zamieszczonym w art. 138 KPA. Już chociażby z powyższych powodów zaskarżona decyzja powinna zostać uchylona.

Organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył także art. 139 KPA orzekając na niekorzyść strony poprzez nakazanie jej, aby ponownie obroniła tę samą rozprawę doktorską pomimo wydania prawomocnej i nie zaskarżonej uchwały w tej kwestii, co oznacza dla strony ponowne poddanie się procedurze obrony pracy doktorskiej przyjętej już prawomocną uchwałą. Zakaz reformationis in peius nie obowiązuje tylko wówczas, gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes społeczny, lecz w przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie zaistniała.

Prawo które powinno być zastosowane w sprawie dotyczącej nadania tytułu naukowego doktora (tj. ustawa z dnia 12 września 1990 r.) nie przewidywało przeprowadzenia odrębnego głosowania Rady Wydziału w przedmiocie przyjęcia publicznej obrony rozprawy doktorskiej. Jednak nakazanie Radzie Wydziału przeprowadzenia ponownie procedury publicznej obrony pracy doktorskiej, w sytuacji kiedy wyraziła już ona swoje pozytywne stanowisko w tej kwestii, jest pozbawione podstaw. Nakaz taki byłby uzasadniony, gdyby sprawa skarżącej po uchyleniu uchwały Rady Wydziału podlegała rozpoznaniu na podstawie przepisów nowej ustawy tj. ustawy z dnia 14 marca 2003 r., ale w przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie zaistnieje.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że rozpoznając sprawę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów naruszyła obowiązujące przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.