Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 37/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 1, art. 50, art. 51, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 107 par. 3, art. 7 w zw. z art. 77
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Protokolant : sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2016 r. sprawy ze skargi "I" Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 października 2015 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 29 października 2015 r. nr [...] znak [...] na podstawie:

- art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.);

- art. 48 ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., dalej: u.p.b.);

po rozpatrzeniu odwołania strony skarżącej – "I" sp. z.o.o. z siedzibą w K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] w K. nr [...] z dnia 25 czerwca 2015r., znak: [...], którą nakazano inwestorowi "I" sp. z.o.o. z siedzibą w K., ul. Z. rozbiórkę nośnika reklamowego zlokalizowanego przy autostradzie A4 (km 400+969) po stronie prawej, na działce ewidencyjnej nr [...] w miejscowości B., gm. Z., wykonanej bez uzyskania wymaganego prawem pozwolenia na budową utrzymuję zaskarżoną decyzję w mocy.

Na podstawie przesłanego materiału dowodowego organ ustalił, iż stan faktyczny w niniejszej sprawie został wskazany w skarżonej decyzji organu I instancji. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy odstąpił od ponownego przytaczania pełnego stanu faktycznego niniejszej sprawy, w uzasadnieniu niniejszej decyzji przytaczając jedynie najistotniejsze fakty i dokumenty dla prawidłowego rozstrzygnięcia postępowania odwoławczego.

Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w związku z pismem Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. Rejon w K. z dnia 10 sierpnia 2012 r., w sprawie rozbiórki reklamy zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 50,0 m od krawędzi jezdni Autostrady A4 obręb nr [...] poza obszarem zabudowanym, w km 400+969 str. prawa, działka nr [...].

W dniach 21 sierpnia 2012 r., 5 czerwca 2014 r., oraz w dniu 15 maja 2015 r., pracownicy PINB przeprowadzili kontrolę obiektu reklamowego znajdującego się na działce nr [...] w B. gm. Z..

W dniu 25 czerwca 2015 r., po uprzednim zawiadomieniu stron o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia, co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, PINB wydał na podstawie art. 48 ust. 1 u.p.b. decyzję nr [...], znak: [...].

Od powyższej decyzji odwołanie złożył "I" sp. z.o.o. z siedzibą w K..

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dokonał powtórnego, pełnego i merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej w granicach zakreślonych treścią zaskarżonej decyzji, badając tak prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji, jak i poprzedzającego je postępowania wyjaśniającego, w oparciu o akta sprawy PINB znak: [...]

Organ wskazał, iż zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 27 marca 2015 r.), spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym w niniejszej sprawie zastosowanie znajdą art. 28 i art. 29 w zw. z art. 3 u.p.b. w brzmieniu sprzed w/w nowelizacji.

WINB po zweryfikowaniu kręgu stron postępowania wskazanego przez organ I instancji, uznał go za prawidłowy i stwierdził, że pozostaje tożsamy w postępowaniu odwoławczym.

Podstawą materialno - prawną skarżonej decyzji jest art. 48 ust. 1 u.p.b.

WINB w K. wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 u.p.b., roboty budowlane mogą zostać rozpoczęte jedynie na podstawie ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Z obowiązku spełnienia powyższego wymogu ustawodawca wyłączył roboty budowlane, o których mowa w art. 29-31 u.p.b. Wystarczające w takiej sytuacji jest zgłoszenie dokonane przez inwestora właściwemu organowi.

Organ podniósł, iż zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazuje, że wykonany zakres robót wymagał uzyskania pozwolenia na budowę.

Organ podkreślił, iż przepisy ustawy Prawo budowlane nie definiują pojęcia "reklamy" - tablicy i urządzenia reklamowego. Zatem, należy posługiwać się powszechnym znaczeniem tych pojęć. Natomiast pomocniczo należy się posługiwać definicją zawartą w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 2015 poz. 460 ze zm.).

W myśl art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych reklama jest nośnikiem informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, niebędącym znakiem drogowym, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, ze zm.), ustawionym przez gminę znakiem informującym o obiektach zlokalizowanych przy drodze, w tym obiektach użyteczności publicznej, znakiem informującym o formie ochrony zabytków lub tablicą informacyjną o nazwie formy ochrony przyrody w rozumieniu art. 115 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627, ze zm.).

W związku z tym przez tablice i urządzenie reklamowe należy rozumieć nośnik informacji i promocji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami.

Zdaniem organu, przedmiotową reklamę należy zaliczyć do kategorii budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 u.p.b., której wykonanie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Tego rodzaju obiekt budowlany nie został bowiem wymieniony w art. 29 ust. 1 u.p.b. jako zwolniony z takiego wymogu. W zaistniałym stanie faktycznym nie znajdzie również zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 u.p.b.

Organ wyjaśnił, że istotą trwałego połączenia obiektu z gruntem jest takie jego powiązanie z gruntem, dzięki któremu działanie czynników atmosferycznych lub innych działań nie spowoduje jego uszkodzenia, ograniczenia funkcji bądź też jego użytkowanie nie będzie powodowało zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. WINB wskazał przy tym, że bez znaczenia pozostaje technologia wykonania fundamentu, a w szczególności zastosowanie gotowych stóp betonowych lub betonu lanego w miejscu budowy.

Przedmiotowa reklama została trwale z gruntem związana za pomocą profili stalowych wbitych w ziemię, opiera się czynnikom zewnętrznym, a jej przeniesienie w inne miejsce w dowolnej chwili nie jest możliwe. Zdaniem organu odwoławczego, oznacza to, że została ona trwale powiązana z gruntem. Dlatego też stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 u.p.b., której wykonanie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę.

W konsekwencji, skoro wykonanie przedmiotowego obiektu wymagało pozwolenia na budowę, którym inwestor nie legitymuje się, organ I instancji zasadnie prowadził postępowanie w sprawie legalności przedmiotowego obiektu w trybie art. 48 u.p.b.

Organ podniósł, iż zgodnie z protokołem kontroli z dnia 21 sierpnia 2012 r., przedmiotowa reklama jest położona w odległości 9 m od krawędzi jezdni autostrady A4. Reklama jest posadowiona w gruncie. Usytuowana jest w obszarze niezabudowanym. Również według pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. Rejon [...] z dnia 10 sierpnia 2012 r., znak: [...] przedmiotowa reklama jest umieszczona poza terenem zabudowanym i na lokalizację ww. reklamy zarządca drogi nie wydał zezwolenia.

Organ podkreślił, iż zgodnie z ustaloną linią orzeczniczą Inwestora, który zamierza usytuować obiekt budowlany w odległości mniejszej od drogi niż określona w art. 43 ust. 1 ustawy z 1985 r., o drogach publicznych obciąża obowiązek złożenia do właściwego zarządcy drogi wniosku o wyrażenie zgody na planowane odstępstwo. Organ wskazał, iż Inwestor nie posiada stosownej zgody Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Trzeba zaznaczyć, że to Inwestor jest właścicielem urządzenia reklamowego, co wynika z umowy dzierżawy z dnia 4 czerwca 2012 r., zawartej pomiędzy K. H. - właścicielem działki [...] w B., a "I" sp. z.o.o. z siedzibą w K. oraz z zażalenia z dnia 9 lipca 2015 r., wniesionego przez stronę skarżącą od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] w K. nr [...] z dnia 25 czerwca 2015 r., znak: [...].

Organ wskazał, że orzeczenie nakazu rozbiórki, w stosunku do inwestora, jest w pełni zasadne, jeśli w dacie orzekania posiada on uprawnienia do władania obiektem budowlanym, który pozwoli mu na wykonanie nakazu.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy z 1985 r. o drogach publicznych odstępstwo w przypadku postawienia reklamy w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy drogi, wydaną przed uzyskaniem przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy albo wykonywania robót budowlanych. Jednak zgodnie z ust. 3. w/w przepisu ust. 2 nie stosuje się przy sytuowaniu reklam poza terenem zabudowy. Zatem jeśli wolnostojąca reklama jest posadowiona poza terenem zabudowy niniejsze odstępstwo nie było i nie jest możliwe.

Dodał, że obecna lokalizacja obiektu narusza zapisy mpzp sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w gminie Zabierzów zatwierdzonego uchwałą Nr XXII/168/12 rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012r., bowiem porównanie rysunku planu oraz geodezyjnej inwentaryzacji terenu działek przy autostradzie A 4 (km 400 + 969) wykazuje, że lokalizacja reklamy jest w odległości mniejszej niż wyznacza to linia zabudowy dla autostrady.

WINB w K. zauważył, że organ nadzoru budowlanego nie nakłada obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę, automatycznie. Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego oceniany jest bowiem jako najsurowszy sposób likwidacji skutków samowoli budowlanej, który powinien mieć zastosowanie w ostateczności, w sytuacjach, kiedy niemożliwe jest przywrócenie stanu zgodnego z prawem. Zasadą jest przeprowadzenie procesu legalizacji i dopiero, gdy okaże się ona niemożliwa, można orzec nakaz rozbiórki

Organ podkreślił, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do legalizacji nośnika reklamowego zlokalizowanego przy autostradzie A4 (km 400+969) po stronie prawej, na działce ewidencyjnej nr [...] w miejscowości Balice, gm. Zabierzów wobec naruszenia art. 43 ustawy z 1985r. o drogach publicznych oraz posadowienia jej niezgodnie z mpzp sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w gminie Zabierzów zatwierdzonego uchwałą Nr XXII/168/12 rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012 r.

Odnosząc się do zarzutu podniesionego przez Inwestora w odwołaniu, iż przedmiotowy obiekt został wybudowany po dokonaniu zgłoszenia budowy do właściwego organu, co do którego nie wniesiono sprzeciwu, załączając to zgłoszenie. Organ wskazał, że zgłoszenie to nie jest skuteczne i nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, gdyż jak wskazano wcześniej budowę reklamy należy zaliczyć do kategorii budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 u.p.b. Jej wykonanie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę.

W kwestii pozostałych zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, iż przedstawione powyżej motywy faktyczne i prawne rozstrzygnięcia w części stanowią odpowiedź na zarzuty zgłoszone przez skarżącą. Organ I instancji dopełnił także obowiązków wynikających z art. 10 k.p.a. i zgodnie z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą czynnego udziału strony w postępowaniu zapewnił stronom niniejszego postępowania możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższą decyzję wniosła strona skarżąca, która zarzuciła naruszenie:

- art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie w stanie faktycznym, w którym inwestor zrealizował obiekt budowlany w oparciu o skuteczne zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych;

- art. 51 ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie, pomimo, iż okoliczności faktyczne ustalone przez organ administracji publicznej mieściły się w hipotezie normy prawnej w nim wyrażonej;

- art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. poprzez nie ustalenie pełnego stanu faktycznego sprawy - w szczególności w zakresie usytuowania obiektu budowlanego będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji względem krawędzi drogi publicznej - autostrady oraz jego trwałego związania z gruntem;

- naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji administracyjnej wydanej z naruszeniem prawa administracyjnego materialnego oraz proceduralnego, które powinno skutkować uchyleniem decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi l instancji;

- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zbyt skrótowe i ogólnikowe uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w którym organ nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych przez odwołującą się stronę.

W związku strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu l instancji.

Strona skarżąca podkreśliła, iż wzniosła obiekt budowlany, którego dotyczy zaskarżona decyzja, działając w oparciu o skuteczne zgłoszenie zamiaru podjęcia robót budowlanych Staroście [...]. W tej sytuacji, mając na względzie zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej oraz powszechnie prezentowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię normy prawnej wyrażonej w treści art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, organ orzekający w l instancji w sposób błędny wybrał tryb postępowania oraz podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia.

Wobec powyższego należy wskazać, że organ l instancji wydał rozstrzygnięcie w oparciu o błędną podstawę prawną. Powyższe stanowi o naruszeniu prawa materialnego, ale również procedury administracyjnej prowadząc do naruszenia zasady legalności określonej w art. 6 k.p.a.

W ocenie strony skarżącej powyższego naruszenia prawa administracyjnego materialnego nie dostrzegł organ II instancji.

Strona skarżąca wskazała, iż organ administracji publicznej obu instancji w sposób błędny ustalił, że urządzenie reklamowe będące przedmiotem postępowania wymagało uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Zgodnie z treścią art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Treść powyższego przepisu wyraźnie określa, że obejmuje on reklamy sytuowane w terenie niezabudowanym, o ile nie są reklamami świetlnymi lub podświetlanymi - wykładnia a contrartio treści przepisu.

Zdaniem strony skarżącej uzasadnienie zaskarżonej decyzji organu II instancji, nie odpowiada warunkom zakreślonym w treści art. 107 § 3 k.p.a.

Kluczowe w niniejszej sprawie ustalenia - dotyczące odległości przedmiotowego nośnika informacji od krawędzi jezdni drogi publicznej, trwałego związania konstrukcji z gruntem oraz faktu, iż reklama została wykonana w oparciu o skuteczne zawiadomienie o zamiarze wykonywania robót budowlanych, zostały zasygnalizowane w zasadzie bez żadnego uzasadnienia, podobnie jak w decyzji organu l instancji.

Zdaniem strony skarżącej, organ odwoławczy winien w trybie art. 138 § 2 k.p.a. uchylić zaskarżoną decyzję administracyjną z uwagi na brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, błędne uzasadnienie decyzji, a także nieprawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia, której zmiana w postępowaniu odwoławczym naruszyłaby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Podkreślić należy, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Skarga została oddalona, gdyż kontrolowana decyzja odpowiada prawu.

Na samym początku Sąd stwierdza, że ustalony przez organy stan faktyczny sprawy pozwala na jej kontrolę, a podniesione w skardze zarzuty dotyczące wadliwości postępowania administracyjnego nie są zasadne. Treść kontrolowanych decyzji jest weryfikowalna nie tylko w drodze ich uzasadnień, ale także przez znajdujący się w aktach sprawy wystarczający dla jej rozpoznania zgromadzony w prawidłowym postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji organu II instancji odpowiada, zdaniem Sądu, warunkom zakreślonym w treści art. 107 § 3 k.p.a., co wynika z jej porównania z wymogami zawartymi we wskazanym przepisie. Stopień szczegółowości, większej lub mniejszej uzasadnienia decyzji leży w gestii organu administracyjnego, istotne w tym przypadku jest to, aby decyzja administracyjna nie posiadała waloru arbitralnej i sprzecznej z prawem, a ta sytuacja w kontrolowanym przypadku nie ma miejsca.

Podstawowe znaczenie dla kontrolowanej sprawy posiada ustalenie, czy usytuowanie, posadowienie przez inwestora przedmiotowego dla sprawy nośnika reklamowego zlokalizowanego przy autostradzie A4 (km 400+969) po stronie prawej, na działce ewidencyjnej nr [...] w miejscowości Balice, gm. Zabierzów, wymagało ostatecznego pozwolenia na budowę.

Strona skarżąca powołuje się w tym przypadku na wykładnię a contrario przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, z którego, jej zdaniem, wyraźnie wynika, że obejmuje on, w swym wyłączeniu ustawowego nakazu uzyskania pozwolenia na budowę, reklamy usytuowane w terenie niezabudowanym, o ile nie są reklamami świetlnymi lub podświetlanymi.

Skład rozpoznający sprawę nie podziela tego poglądu strony skarżącej, a uzasadnienie stanowiska Sądu, na gruncie obowiązującego prawa i w realiach stanu faktycznego kontrolowanej sprawy, znajduje się poniżej.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, (Dz.U.2013.1409) dalej w skrócie u.P.b., ilekroć w ustawie jest mowa o: obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Ustawodawca definiuje pojęcia zawarte w tym przepisie, przy czym dla kontrolowanej sprawy znaczenie posiada definicja budowli zawarta w art. 3 pkt 3 u.P.b., przez którą należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne (.....)

W myśl art. 3 pkt 6 u.P.b. ilekroć jest mowa w ustawie o budowie - należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego.

Z kolei ilekroć jest mowa w u.P.b. o robotach budowlanych - należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (art. 3 pkt 7 u.P.b.)

W myśl art. 28 ust. 1 u.P.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 u.P.b., pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym.

Jak wynika z treści art. 30 ust. 1 pkt 2 u.P.b., wskazany w art. 29 ust. 2 pkt 6 u.P.b. zakres robót budowlanych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi.

Przystępując do wykładni przytoczonych przepisów prawnych trzeba zacząć od tego, że w treści art. 29 ust. 2 pkt 6 u.P.b. ustawodawca wyraźnie wyłączył tylko pewien ściśle sprecyzowany zakres robót budowlanych dot. instalowania tablic i urządzeń reklamowych, czyniąc do tak ustalonego przedmiotu wyłączenia (dla którego kryterium wyodrębnienia zawiera się w pojęciu "instalowanie") - dodatkowe wyłączenia, przy czym są to wyłączenia dot. przedmiotu robót budowlanych, którym jest instalowanie tablic i urządzeń reklamowych.

Z analizy treści art. 29 ust. 2 pkt 6 u.P.b., nie wynika zarazem, że nie istnieją inne postaci robót budowlanych dotyczące tablic i urządzeń reklamowych. Tymi innymi robotami jest budowa wolno stojących trwale związanych z gruntem tablic reklamowych i urządzeń reklamowych. Można zatem powiedzieć, że instalowanie urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 u.P.b. dotyczy jedynie tych robót budowlanych, które nie są wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu, czyli budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 u.P.b.

A zatem w przypadku urządzeń reklamowych, dla ustalenia, czy dotyczące ich roboty budowlane mieszczą się w zakresie robót budowlanych określonych w art. 29 ust. 2 pkt 6 p.b., czy też stanowią budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 p.b., polegającą na wykonaniu w określonym miejscu wolnostojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego, która nie została objęta zakresem art. 29 ust. 1 u.P.b., - istotne i wiodące jest ustalenie, czy planowane prace zmierzają do wykonania urządzenia reklamowego będącego budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 u.P.b. Zasadnicze znaczenie w tym przypadku będą miały parametry techniczne urządzenia, a zwłaszcza jego wielkość i sposób związania z gruntem.

Z akt sprawy, w tym z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 19 maja 2015 r. (k. 68 akt administracyjnych), i zawartej w aktach dokumentacji fotograficznej (k. 67-65) jednoznacznie wynika, że przedmiotowy dla sprawy nośnik reklamowy spełnia przesłanki wolno stojącego i trwale związanego z gruntem wielkogabarytowego urządzenia reklamowego. Z protokołu ww. oględzin wynika, że przedmiotowy obiekt posadowiony jest na profilach stalowych wbitych w ziemie, a jego rozmiary prezentuje zawarty w protokole szkic z opisem jego rozmiarów. Treść protokołu nie była kwestionowana przez osoby uczestniczące w oględzinach.

Przeciwko obejmowaniu wielkogabarytowych wolno stojących i trwale związanych z gruntem urządzeń reklamowych zakresem art. 29 ust. 2 pkt 6 analizowanej u. P.b. przemawia, zdaniem Sądu, użyty w tym przepisie wyraz "instalowanie". Zwrot ten odnosi się bowiem do wykonywania robót budowlanych związanych z już istniejącym obiektem budowlanym. Nie dotyczy on natomiast wykonywania nowego obiektu budowlanego, jak ma to miejsce w kontrolowanej sprawie. Instalowanie oznacza bowiem w szczególności przymocowanie, połączenie, złączenie lub przywieszenie określonego urządzenia do istniejącego już podstawowego obiektu budowlanego. Wymóg ten nie został zatem zachowany w rozpatrywanej sprawie, skoro przedmiotowe zrealizowane w terenie urządzenia reklamowe posiada w istocie swojej charakter wolnostojący i nie jest przymocowane do żadnego innego obiektu budowlanego.

Powyższe stanowisko składu rozpoznającego znajduje potwierdzenie i aprobatę w orzecznictwie (zob. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1095/13; wyrok NSA z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II OSK 724/13; wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OSK 427/13; wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 123/13 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W odniesieniu do argumentacji strony skarżącej podnoszącej, że przedmiotowy nośnik reklamy nie jest w sposób trwały powiązany z gruntem, Sąd stwierdza, że ustawowy atrybut "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. A zatem okoliczność polegająca na tym, że dane urządzenie jest przestawne bo opiera się na profilach stalowych wbitych w ziemię nie oznacza jeszcze, że nie można przyjąć, iż nie jest ono trwale związane z gruntem, ponieważ w aktualnym stanie techniki sposób wykonania fundamentu i stałego powiązania budowli z gruntem może być różny. Skład rozpoznający w pełni przychyla się do poglądów podnoszących, że o tym, czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania, a zatem parametry techniczne takiego obiektu. Z faktu, że planowana inwestycja reklamowa ma charakter rozbieralny i składa się z typowych elementów składowych montowanych ze sobą w jedną całość, nie wynika jeszcze, że obiekt jest urządzeniem reklamowym, do którego odnosi się art. 29 ust. 2 pkt 6 p.b. O braku trwałego związania z gruntem nie decyduje też okoliczność, iż fundament jest płytko, albo wcale nie jest zgłębiony w ziemi (Tak. Zob. wyrok WSA w Olsztynie z dnia z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 910/13)

Odnosząc się do zarzutu podniesionego w skardze, że przedmiotowy obiekt został wybudowany po dokonaniu zgłoszenia budowy do właściwego organu, co do którego nie wniesiono sprzeciwu, co ma znaczenie dla podstawy prawnej działania organu w sprawie, którą, według strony skarżącej nie stanowi art. 48 u.P.b. lecz art. 51 u.P.b. - Sąd stwierdza, że w świetle powyższych ustaleń jest bezsprzeczne, że realizacja przedmiotowego nośnika reklamy wymagała pozwolenia na budowę. Nawet dokonane przez skarżącego zgłoszenie i podnoszone zarazem w skardze jako jej zasadniczy argument - zaaprobowane formalnoprawnie wskutek braku sprzeciwu przez organ - nie uzdrawia braku posiadania przez inwestora ostatecznego pozwolenia na budowę przedmiotowego nośnika reklamy. Fakt istnienia w systemie Prawa budowlanego instytucji zgłoszenia, nie uwalnia inwestora i skarżącego od konsekwencji wynikających z domniemania powszechnej znajomości prawa powszechnie obowiązującego podanego do publicznej wiadomości. W kontrolowanej sprawie zgłoszeniu przez inwestora podległ nośnik reklamy, co do którego z ustawy wynika wymóg pozwolenia na budowę.

Zgodnie z art. 48 u.P.b.:

"1. Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:

1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:

a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo;

b) ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

2) nie narusza przepisów w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem

- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.

5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona".

Z treści powyższego przepisu wynika, że stan kontrolowanej sprawy kwalifikuje ją do zastosowania art. 48 u.P.b . Jednocześnie okoliczności faktyczne i prawne sprawy jednoznacznie wskazują, że uzdrowienie budowy przedmiotowego nośnika nie jest możliwe. Zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy z 1985 r. o drogach publicznych odstępstwo w przypadku postawienia reklamy w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy drogi, wydaną przed uzyskaniem przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy albo wykonywania robót budowlanych. Jednak zgodnie z ust. 3. w/w przepisu ust. 2 nie stosuje się przy sytuowaniu reklam poza terenem zabudowy. Zatem jeśli wolnostojąca reklama jest posadowiona poza terenem zabudowy niniejsze odstępstwo nie było i nie jest możliwe. Jednocześnie obecna lokalizacja obiektu narusza postanowienia mpzp sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w gminie Zabierzów zatwierdzonego uchwałą Nr XXII/168/12 rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012r., bowiem porównanie rysunku planu oraz geodezyjnej inwentaryzacji terenu działek przy autostradzie A 4 (km 400 + 969) wykazuje, że lokalizacja reklamy jest w odległości mniejszej niż wyznacza to linia zabudowy dla autostrady.

Składowi orzekającemu są znane tezy orzecznictwa podnoszące m.in., że: "1. Zgłoszenie wykonania określonych robót budowlanych i brak sprzeciwu właściwego organu wyłącza, co do zasady ustalenie, że roboty te były wykonywane w warunkach uzasadniających zastosowanie art. 48 p.b., chyba, że rzeczywistym zamiarem inwestora jest obejście przepisów o uzyskaniu pozwolenia na budowę". ( tak. zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 25 sierpnia 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 311/10). Jednak, zdaniem Sądu, treść dokonanego przez skarżącego zgłoszenia nie przystaje w żaden sposób do przesłanek art. 29 ust. 2 pkt 6 u.P.b., a posadowienia przedmiotowego nośnika reklamy wymagającego pozwolenia na budowę, bez tego pozwolenia - nie można traktować jako uzdrowionego dokonanym zgłoszeniem i wyprowadzać w związku z tym korzystnych skutków prawnych dla skarżącego.

Z tych to powodów Sąd uznaje, że w sprawie jest prawidłowe zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. W konsekwencji nie jest także zasadny zarzut naruszenia przez organy art. 6 k.p.a. Okoliczności sprawy przedstawione powyżej nie wykazują także, jak to podnosi skarżący, zasadności skorzystania przez organ II instancji z art. 138 § 2 k.p.a.

Zdaniem Sądu, zarzut naruszenia przez organy art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie i wadliwe przyjęcie, że do budowy obiektów budowlanych wymagających pozwolenia na budowę i nie kwalifikujących się do dokonania zgłoszenia, niezależnie od czego takie zgłoszenie faktycznie wystąpiło bez sprzeciwu właściwego organu, należy zastosować tryb z art. 48 ustawy, nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 50 ust. 1 pkt 3 tej ustawy stanowi, że w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1. Zatem przepis ten może mieć zastosowanie, jak podnosi się w orzecznictwie w sytuacji, gdy inwestor przekroczy granice dokonanego zgłoszenia. W kontrolowanej sprawie, jak wynika z treści zgłoszenia (zob. k. 44 – 53 akt administracyjnych sprawy PINB) zgłoszono obiekt wymagający od samego początku pozwolenia na budowę i w związku z tym ewentualne rozważanie odejścia od zgłoszenia jest bezprzedmiotowe. Bowiem to w sytuacji wykonania robót budowlanych przekraczających zakres zgłoszenia, a ta nie ma miejsca w kontrolowanej sprawie, organy winny wszcząć postępowanie określone w art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, a następnie prowadzić je w oparciu o art. 50 i 51 powyższej ustawy.

Przepisy art. 48 i 49b oraz 50 i 51 ustawy Prawo budowlane dotyczą samowoli budowlanej, ale o zróżnicowanym charakterze. Przyjmuje się bowiem, że w przypadku art. 48 i 49b ww. ustawy chodzi o całkowite zignorowanie przez inwestora władczych uprawnień organów budowlanych do oceny w zakresie zgodności z prawem konkretnego zamierzenia inwestycyjnego, a w przepisach art. 50 i 51 ustawy chodzi jedynie o samowolne odstąpienie od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, bądź zgłoszeniu. W takiej sytuacji obowiązkiem organów jest doprowadzenie do wymuszenia na inwestorze dokonania takich czynności, aby doprowadzić dany obiekt do stanu zgodnego z prawem (w sytuacji gdy jest to możliwe z technicznego i prawnego punktu widzenia), a dopiero wówczas, gdy inwestor zaniecha wykonania nałożonego na niego obowiązku można orzec nakaz rozbiórki (porównaj: motywy do wyroków NSA z dn. 20.10.2011 r., sygn. akt II OSK 1460/10, niepubl. czy z dnia 9.01.2009 r., sygn. akt II OSK 1752/07, zamieszczony w LEX nr 516969).

Mając na uwadze powyższe, wbrew twierdzeniom skarżącego wskazać należy, że organy prawidłowo zastosowały w sprawie art. 48 Prawa budowlanego.

Sąd na koniec rozważań podkreśla, że podziela pogląd NSA w Warszawie wyrażony w wyroku z dnia 15 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 811/08, że "W wąsko pojętym interesie inwestorów urządzeń reklamowych i właścicieli leży takie interpretowanie przepisów prawa, aby wszystkie te urządzenia były budowane na podstawie zgłoszenia, niezależnie od ich wielkości, masy, czy też usytuowania, gdyż takie są prawa rynku w tym zakresie. Nie można jednak ulegać tym tendencjom, zapominając o względach bezpieczeństwa, czy też przepisach techniczno-budowlanych i zgodności zasadami wiedzy technicznej".

Mając na uwadze powyższe ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.