Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1140/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 par. 1, art. 56 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 127 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 13, art. 24 ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 229 poz 2275
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów
article: art. 61 par. 1 i par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Jakub Linkowski Pr, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 października 2016 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (nazywany dalej: "Prezes UOKiK") postanowieniem z [...] marca 2016 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, art. 17 pkt 2 i art. 5 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, nazywanej dalej: "K.p.a") w zw. z art. 122 § 3 w zw. z art. 17 ust. 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm., nazywanej dalej: "u.p.e.a."), po rozpatrzeniu zażalenia przedsiębiorcy M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. (nazywana dalej: "Spółka", "Skarżąca") z [...] stycznia 2015 r. utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] stycznia 2016 r. znak: [...] o nałożeniu na Spółkę grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym, nałożonego decyzją Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r.

Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W dniu [...] grudnia 2015 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek z [...] grudnia 2015 r. znak: [...] wierzyciela - Prezesa UOKiK o wszczęcie egzekucji administracyjnej - obowiązku o charakterze niepieniężnym - wobec Spółki w związku z wystawionym tytułem wykonawczym nr [...] z [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie niewykonania obowiązku nałożonego decyzją Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r., tj. ostrzeżenia konsumentów w formie ogłoszenia o stwarzanym zagrożeniu przez: fotele [...] (kod: [...]), fotele [...] (kod [...]) oraz fotele [...] (kod [...]) We wniosku z [...] grudnia 2015 r. wierzyciel – Prezes UOKiK jako środek egzekucyjny wskazał środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia.

Z przesłanych przez wierzyciela dokumentów wynikało, że do dnia skierowania wniosku do organu egzekucyjnego o wszczęcie egzekucji administracyjnej nie wpłynęła od Spółki informacja o wykonaniu w całości obowiązku nałożonego decyzją Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r.

Wojewoda [...] postanowieniem z [...] stycznia 2016 r. nr [...] na podstawie art. 17, art. 18, art. 199, art. 120, art. 121 oraz art. 122 u.p.e.a. oraz art. 123 K.p.a., na wniosek wierzyciela – Prezesa UOKiK z [...] grudnia 2015 r. o wszczęcie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze niepieniężnym wobec Spółki w związku z wystawionym tytułem wykonawczym nr [...] z [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie niewykonania obowiązku nałożonego decyzją Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r., tj. ostrzeżenia konsumentów w formie ogłoszenia o stwarzanym zagrożeniu przez: fotele [...] (kod: [...]), fotele [...] (kod [...]) oraz fotele (kod [...]):

1) nałożył na Spółkę grzywnę w wysokości 2 000 zł (słownie: dwa tysiące złotych) w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym, który polega na ostrzeżeniu konsumentów w formie ogłoszenia o stwarzanym zagrożeniu przez: fotele [...] (kod: [...]), fotele [...] (kod [...]) oraz fotele [...] (kod [...]) zgodnie z decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr [...] z [...] lutego 2015 r.;

2) wezwał Spółkę do uiszczenia nałożonej grzywny, w terminie 14 dni od dnia otrzymania postanowienia.

Pismem z [...] stycznia 2016 r. Spółka wniosła zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z [...] stycznia 2016 r., wnosząc o jego uchylenie.

W uzasadnieniu zażalenia Spółka podała, że złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa UOKiK nr [...], udzieliła odpowiedzi na upomnienie [...], [...] i upomnienie [...] oraz tytuł wykonawczy [...] dotknięty wadą w pkt 5 dotyczącym treści obowiązku – zapalniczki będące przedmiotem treści niedotyczące Spółki.

Strona załączyła do zażalenia m.in. kopię skargi z [...] września 2015 r. oraz wniosku z [...] stycznia 2016 r. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 1929/15.

Prezes UOKiK po rozpatrzeniu zażalenia postanowieniem z [...] marca 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z [...] stycznia 2015 r.

W uzasadnieniu postanowienia Prezes UOKiK podał, że zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm., nazywanej dalej: "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, w tym decyzji administracyjnej. Zatem zarówno wniesienie przez Spółkę skargi do sądu administracyjnego na decyzję Prezesa UOKiK nr [...] z [...] maja 2015 (utrzymującą w mocy decyzję Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r.) jak również udzielenie przez Spółkę odpowiedzi na upomnienie z [...] listopada 2015 r. (w której zobowiązany powołał się na niezasadność skierowania upomnienia w związku z wniesieniem skargi do Sądu) nie stanowiły przesłanek do nieprowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie. W związku z niewykonaniem przez Spółkę obowiązku o charakterze niepieniężnym, nałożonego decyzją Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r., Prezes UOKiK był uprawniony do wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] z [...] grudnia 2015 r., a Wojewoda [...] - do prowadzenia na jego podstawie postępowania egzekucyjnego, w tym nałożenia na zobowiązanego grzywny w celu przymuszenia.

Odnosząc się do złożonego pismem z [...] stycznia 2016 r. wniosku Spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Prezesa UOKiK organ zauważył, że złożony został ponad pół roku po wniesieniu do Sądu skargi z [...] czerwca 2015 r. na decyzję Prezesa UOKiK nr [...] z [...] maja 2015 r., a jego adresatem był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Uprawnienie do wniesienia takiego wniosku przysługuje zobowiązanemu na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. Dopiero ewentualne uwzględnienie przez sąd administracyjny wniosku zobowiązanego o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa UOKiK nr [...] z [...] maja 2015 r. rzutowałoby na bieg prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Tymczasem na dzień wydawania postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym orzeczenie Sądu w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie zapadło, w związku z czym, w opinii Prezesa UOKiK, powoływanie się przez Spółkę na okoliczność samego złożenia do Sądu wniosku o wstrzymanie nie miało wpływu na prowadzoną w sprawie egzekucję. Postępowanie egzekucyjne w sprawie zostało wszczęte i było prowadzone jeszcze przed złożeniem przez Spółkę wniosku z [...] stycznia 2016 r. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji administracyjnej.

W związku z powołanym przez Spółkę błędem występującym w pkt 5 tytułu wykonawczego nr [...] z [...] grudnia 2015 r., gdzie oprócz treści obowiązku nałożonego na Spółkę omyłkowo zawarto fragment odnoszący się do innych produktów (zapalniczek), Prezes UOKiK stwierdził, że okoliczność ta nie mogła być rozpatrzona w ramach postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a. stanowić może jedną z podstaw do wniesienia przez zobowiązanego zarzutów w postępowaniu administracyjnym (stosownie do art. 33 pkt 3 u.p.e.a.), które stanowią odrębny i odmienny w stosunku do zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia środek zaskarżenia, do którego rozpatrzenia właściwy jest organ egzekucyjny po uwzględnieniu stanowiska wierzyciela. W związku z powyższym Prezes UOKiK nie miał możliwości merytorycznego odniesienia się do treści ww. zarzutu zobowiązanego w rozstrzygnięciu. Niezależnie od powyższego Prezes UOKiK poinformował, że zwróci się do Wojewody [...] z wnioskiem o umorzenie prowadzonego wobec zobowiązanego postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej treści ogłoszenia odnoszącej się do innych produktów (zapalniczek).

Pismem z [...] maja 2016 r. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Prezesa UOKiK z [...] marca 2016 r., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Spółka zarzuciła naruszenie przepisów dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, nie powołując żadnych przepisów w tym zakresie.

W uzasadnieniu Spółka zakwestionowała zasadność zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci nałożenia grzywny w sytuacji gdy Spółka wniosła odwołanie od decyzji nakazującej zamieszczenie ogłoszenia wraz z wnioskiem o wstrzymanie jej wykonania.

W odpowiedzi na skargę Prezes UOKiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Badając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, Sąd uznał, że odpowiada ono prawu, w związku z czym skarga nie jest zasadna.

W pierwszej kolejności należy wskazać na nietypowość rozpoznawanej skargi, w której Strona nie podniosła zarzutu naruszenia przez organ konkretnego przepisu, kierując swoją negatywną ocenę pod adresem postępowania organu egzekucyjnego, który wydając postanowienie o nałożeniu grzywny na Spółkę, nie uwzględnił faktu wniesienia przez nią do Sądu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym, nakładającą na Stronę obowiązek w postaci ostrzeżenia konsumentów o zagrożeniu stwarzanym przez wprowadzane na rynek produkty.

Wydanie zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia było konsekwencją niewykonania przez Spółkę w zakreślonym terminie obowiązku nałożonego decyzją Prezesa UOKiK z [...] lutego 2015 r., utrzymaną w mocy decyzją organu z [...] maja 2015 r.

Przyjmując jako punkt odniesienia stanowisko Spółki kwestionujące sens wydania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w sytuacji, gdy Spółka wniosła odwołanie od decyzji nakazującej zamieszczenie ogłoszenie, jak również złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. należy przede wszystkim prześledzić czas wydawania poszczególnych aktów prawnych. Poczynione ustalenia pozwolą na ocenę postępowania organu egzekucyjnego w zakresie postanowień wydanych w trybie u.p.e.a.

Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że Prezes UOKiK decyzją z [...] maja 2015 r. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 K.p.a. oraz art. 24 ust. 4 pkt 2 lit. c w zw. z art. 10 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322) po rozpatrzeniu wniosku Spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję Prezesa UOKiK nr [...] z [...] lutego 2015 r. dotyczącą ogólnego bezpieczeństwa foteli [...] (kod: [...]), fotele [...] (kod [...]) oraz fotele [...] (kod [...]) – w zakresie nałożonego obowiązku ostrzeżenia konsumentów o zagrożeniu stwarzanym przez te produkty.

Prezes UOKiK zobowiązał Spółkę do przekazania dowodów wykonania nałożonego obowiązku informacyjnego nie później niż w terminie siedmiu dni od dnia ostatniej publikacji ogłoszenia (ogłoszenie powinno być jednorazowo zamieszczone w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim w terminie czternastu dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna).

Decyzja Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. została doręczona Spółce [...] maja 2015 r. i w tym dniu stała się ostateczna. Dzień doręczenia decyzji zakończył postępowanie administracyjne w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, które było prowadzone na podstawie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów.

Pismem z [...] czerwca 2015 r. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r., zarejestrowaną pod sygn. akt VI SA/Wa 1929/15.

Pismem z [...]stycznia 2016 r. Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z [...] maja 2015 r.

W świetle art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skutek taki może wywołać dopiero postanowienie Sądu wydane na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Ze sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 1929/15 wynika, że Sąd postanowieniem z [...] kwietnia 2016 r. odrzucił skargę Spółki na decyzję Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. w przedmiocie nakazu ostrzeżenia konsumentów o zagrożeniu stwarzanym przez produkt. Rodzaj wydanego przez Sąd orzeczenia nie pozwalał na rozpatrzenie wniosku z [...] stycznia 2016 r. o wstrzymanie wykonania decyzji. Oznacza to, że Spółka w momencie wydawania postanowień w przedmiocie nałożenia grzywny nie była objęta ochroną przed negatywnymi skutkami decyzji Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. w postaci wstrzymania wykonalności nałożonych tą decyzją obowiązków.

Brak postanowienia Sądu o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji skutkował prawem do podejmowania przez organ (organy) wszelkich czynności procesowych w postępowaniach łączących się z postępowaniem administracyjnym wszczętym w przedmiocie nakazu ostrzeżenia konsumentów o zagrożeniu stwarzanym przez produkt, zakończonym decyzją Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. Pierwszą czynnością podjętą przez organ egzekucyjny po wydaniu ostatecznej decyzji w postępowaniu administracyjnym było przesłanie do strony upomnienia, stosownie do art. 15 § 1 u.p.e.a.

W myśl art. 56 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Wyliczenie przesłanek ma charakter zamknięty.

Mając na uwadze cyt. przepis należy stwierdzić, że złożenie przez strony wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa UOKiK z [...] maja 2015 r. (do dnia wydania postanowienia przez Wojewodę [...] z [...] stycznia 2016 r. wniosek ten nie został rozpatrzony), nie mieści się w podstawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego z art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a.

W świetle art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a., samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, z której wynika obowiązek, nie stanowi podstawy do wstrzymania czy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a tym samym brak było podstaw do zaniechania prowadzenia tego postępowania. Nie stanowi przesłanki wstrzymania czy też zawieszenia postępowania egzekucyjnego toczące się postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji. Dopiero wydanie postanowienia o wstrzymaniu jej wykonania jest podstawą do tego, by postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone, która to okoliczność (jak wspomniano powyżej) nie miała miejsca (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 3 października 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 917/16).

Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia.

Upomnienie przesłano Spółce pismem z [...] listopada 2015 r., które uruchomiło postępowanie egzekucyjne prowadzone w trybie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Przy piśmie z [...] grudnia 2015 r. Prezes UOKiK przesłał Spółce tytuł wykonawczy z [...] grudnia 2015 r. stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym.

Postanowieniem Wojewody [...] z [...] stycznia 2016 r. utrzymanym w mocy postanowieniem Prezesa UOKiK z [...] marca 2016 r. nałożono na Spółkę grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym, nałożonym decyzją Prezesa UOKiK z [...] lutego 2015 r., której wykonanie nie zostało wstrzymanie przez Sąd.

W związku z tym Sąd uznał, że organ zasadnie nałożył na Spółkę grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym.

Należy jednocześnie podkreślić, że przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie było postępowanie prowadzone w trybie przepisów u.p.e.a., zatem kontrola Sądu mogła dotyczyć prawidłowości wydania postanowień w tym właśnie postępowaniu egzekucyjnym. Poza kontrolą Sądu w niniejszej sprawie pozostają sugestie Spółki co do naruszenia przez organ, który wydał decyzję w zakresie nałożenia obowiązku ostrzeżenia konsumentów, przepisów postępowania dających podstawę do wznowienia tego postępowania.

Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.