Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1623/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Skarżony organ: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Protokolant specjalista Ewa Kielak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi M.M. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego (dalej Minister) decyzją z [...] maja

2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 16 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 2 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2018 r. poz. 1330; dalej "u.d.i.p"), art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz.U. z 2018 r. poz. 87; dalej "u.o.z.f.n."),

w związku z art. 319 pkt 3 oraz 334 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. poz. 1669

ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096; dalej "Kpa."), wykonując prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 720/17, po ponownym rozpatrzeniu wniosku M. M. o udostępnienie informacji publicznej, odmówił wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznych w następującym zakresie:

- udostępnienia listy wniosków rekomendowanych do przyznania stypendium wraz

z wysokością punktów przyznanych kandydatom (o której mowa w § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 października

2015 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu przyznawania i rozliczania stypendiów naukowych dla wybitnych młodych naukowców),

- udostępnienia zawartości wniosków złożonych przez kandydatów

i rekomendowanych do przyznania stypendium (o których mowa w § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 października

2015 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu przyznawania i rozliczania stypendiów naukowych dla wybitnych młodych naukowców) wraz z załącznikami.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym.

M.M. (dalej: wnioskodawca, skarżący) skierował w dniu [...] listopada 2016 r. do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, w formie elektronicznej, wniosek

o udostępnienie informacji na temat XI edycji konkursu o "stypendium dla wybitnych młodych naukowców" w następującym zakresie:

1. listy członków zespołu powołanego do oceny wniosków i wyłonienia kandydatów do stypendium (o którym mowa w § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Nauki

i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 października 2015 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu przyznawania i rozliczania stypendiów naukowych dla wybitnych młodych naukowców),

2. protokołów z posiedzeń, na których przeprowadzono ocenę wniosków

i wyłoniono kandydatów rekomendowanych do stypendiów, o których mowa w § 4 ust. 4 powołanego rozporządzenia,

3. listy wniosków rekomendowanych do przyznania stypendiów wraz z wysokością punktów przyznanych kandydatom na podstawie powyżej określonego przepisu,

4. zawartości wniosków złożonych przez kandydatów i rekomendowanych

do przyznania stypendiów, o których mowa w § 4 ust. 4 przedmiotowego rozporządzenia wraz z załącznikami.

Wnioskodawca wyraził chęć zapoznania się z żądanymi informacjami

w siedzibie organu i zwrócił się o umożliwienie mu sporządzenia lub otrzymania fotokopii wybranych dokumentów. W przypadku braku takiej możliwości poprosił

o przesłanie fotokopii dokumentów na wskazany przez niego adres.

Minister w piśmie z [...] listopada 2016 r. poinformował wnioskodawcę, że lista określona w pkt 1 jego wniosku jest podana do publicznej wiadomości na stronie internetowej organu. Jednocześnie wnioskodawca został poinformowany

o przedłużenie terminu odpowiedzi na jego wniosek w zakresie pozostałych punktów.

Minister, działając na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 i art. 5 ust. 2 u.d.i.p., art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.

o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 922) oraz art. 104 Kpa.,

po rozpatrzeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktów 2, 3 i 4, w dniu [...] stycznia 2017 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił wnioskodawcy udostępnienia żądanej informacji publicznej.

Organ w uzasadnieniu decyzji podał, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2015 r. o zasadach finansowania nauki. Zgodnie z art. 28a tej ustawy Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest dysponentem środków finansowych pochodzących z budżetu Państwa, a działając na podstawie

i w granicach obowiązujących przepisów prawa, zobligowany jest do zastosowania normy przewidzianej w art. 15 ust. 1 powołanej powyżej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych

ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów

o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, co w dalszej konsekwencji skutkuje ograniczeniem dostępu do tych dokumentów na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy

o dostępie do informacji publicznej. Ponadto organ w uzasadnieniu decyzji zawarł informację, że wnioskodawcy zostaną przekazane zanonimizowane skany protokołów z posiedzeń Zespołu, jednakże bez list rankingowych, będących załącznikami do protokołów.

Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniósł, że przedmiotem jego wniosku była informacja publiczna o rozstrzygnięciu XI edycji konkursu o "stypendium dla wybitnych młodych naukowców", którego realizacja nie została jeszcze rozpoczęta, zatem nie może odnosić do niego art. 15 ust. 1 ustawy

o zasadach finansowania nauki.

Minister decyzją z [...] marca 2017 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 104 Kpa., utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą.

W uzasadnieniu decyzji powtórzył argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji poprzedzającej i stwierdził, że w przypadku wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej stypendiów, których realizacja nie została jeszcze rozpoczęta (wnioski rekomendowane do finansowania przez zespół), zastosowanie ma art. 15 ust. 1 ustawy o finansowaniu nauki.

Skarżący objął ww. decyzję Ministra z [...] marca 2017 r. skargą

do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając, że została ona wydana przez organ w warunkach naruszenia przepisów Konstytucji RP (art. 31

ust. 3, art. 61) oraz przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej (art. 1

ust. 2, art. 5 ust. 2 i art. 15 ust. 1). Wniósł o uchylenie tej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

Sąd wyrokiem z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 720/17, uchylił zaskarżoną decyzję Ministra. W uzasadnieniu stwierdził między innymi, że dokumenty wymienione przez wnioskodawcę w jego wniosku, ustawowo zaliczone do kategorii tajemnicy przedsiębiorstwa, choć stanowią informację publiczną, nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem Sądu, nie ma przy tym znaczenia ani etap procedury konkursowej, ani status podmiotu ubiegającego się o udostępnienie takiej informacji, ani upływ czasu.

Sąd uznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wystarczającego uzasadnienia, aby można było odmówić udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa. Przy czym organ nie wyjaśnił, że żądane informacje można było zaliczyć do informacji technicznych, technologicznych, organizacyjnych przedsiębiorstwa lub innych informacji posiadających wartość gospodarczą,

do których odwołuje się ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (art. 11 ust. 4) w związku z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Poza stosowną kwalifikacją informacji to nadanie takiej klauzuli jest decydujące dla stwierdzenia, że w sprawie mamy do czynienia

z "tajemnicą przedsiębiorstwa". W tej sprawie jednak nie wykazano, aby w dacie złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej taka tajemnica funkcjonowała w zawnioskowanym przez skarżącego zakresie. W zaskarżonej decyzji wskazano jedynie przepis, który w ocenie organu stanowił podstawę materialnoprawną

do wydania decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej.

W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie jest pełne, sprawa wymagała bowiem wykazania przy odmowie udostępnienia informacji publicznej charakteru żądanych informacji, czego w zajętym przez Ministra stanowisku zabrakło.

Zdaniem Sądu, ponownie rozpatrując sprawę organ zobowiązany jest, o ile podtrzyma swoje stanowisko, w sposób niebudzący wątpliwości wyjaśnić, że żądane przez skarżącego informacje korzystają z ochrony przewidzianej w ustawie

o dostępie do informacji publicznej.

Minister zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 grudnia

2018 r., sygn. akt I OSK 1439/18, oddalił skargę kasacyjną Ministra. Bezkrytyczne przyjęcie przez Ministra, jak stwierdził NSA, że żądane informacje zawierają się we wskazanych w art. 15 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki, spowodowało, iż nie budzi wątpliwości Sądu kasacyjnego, że Sąd pierwszej instancji trafnie zarzucił Ministrowi naruszenie art. 107 § 3 Kpa. oraz art. 8 i 11 Kpa. a w konsekwencji wadliwe zastosowanie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n..

W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji Minister podał, że Zespół rekomendował do finansowania wnioski, które uzyskały co najmniej 90 punktów na 100 punktów możliwych do uzyskania. Minister zdecydował o finansowaniu wniosków, które uzyskały ocenę co najmniej 95 punktów, kierując się charakterem stypendiów, ich przeznaczeniem wyłącznie dla wybitnych młodych naukowców oraz dostępnymi środkami budżetowymi.

Zdaniem Ministra, podanie punktacji poszczególnych wniosków nie jest możliwe ze względu na ochronę danych osobowych kandydatów do stypendium. Prawo do informacji publicznej nie jest bezwzględne, a przepisy u.d.i.p. nie naruszają przepisów innych ustaw. Potwierdza to przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p., stanowiący, że prawo do informacji podlega ograniczeniu m.in. ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy.

Minister wyjaśnił, że we wnioskach osób ubiegających się o stypendium dla wybitnych młodych naukowców znajdują się liczne informacje o wynikach badań naukowych lub prac rozwojowych, bądź stosowanych metodach rozwiązywania problemów natury technicznej (np. informacje o parametrach technicznych urządzeń, stosowanych narzędziach i metodach badawczych, procesach technologicznych uzyskiwania określonej jakości produktów, itp.). Zatem ze względu na charakter żądanych informacji, nie mogą być udostępnione wnioskodawcy informacje zawarte w dokumentach innych wybitnych młodych naukowców ubiegających się

o stypendium Ministra, gdyż organ naruszyłby obowiązek ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa określony w przepisach ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r.

o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (u.z.n.k.). Dodał, że zgodnie z art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n. - wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych

ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów

o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Dokumentom tym u.o.z.f.n. nadaje status tajemnicy przedsiębiorstwa bez żadnych uwarunkowań i ograniczeń czasowych. Kategorycznemu sformułowaniu art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n., nie towarzyszą żadne regulacje mogące dawać podstawę do zmiany statusu wskazanych w nim dokumentów (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 2046/15).

Minister podkreślił, że przepis u.o.z.f.n. "z realizacji zadań finansowanych

ze środków na naukę" dotyczy umów i raportów, nie zaś wniosków i recenzji, które również stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i z tego względu nie mogą być udostępniane w drodze informacji publicznej. Natomiast listy rankingowe, o których udostępnienie wnioskuje skarżący, nie są zamkniętą całością, stanowią element dokumentacji przekazywanej Ministrowi przed rozstrzygnięciem konkursu. Listy rankingowe mają charakter wynikowy, składają się z wydzielonych elementów wniosków (np. nazwy wnioskodawców, imion i nazwisk kandydatów do stypendium, okresu finansowania stypendiów), a także ocen zespołu wraz z rekomendacjami zespołu dotyczącymi wniosków, które, zgodnie z art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n., jako tajemnica przedsiębiorstwa, nie podlegają udostępnieniu.

Ponadto, jak podał Minister, wnioskodawcami w sprawie stypendiów są jednostki naukowe, nie kandydaci do stypendium, w związku z czym nazwiska kandydatów, które są zawarte we wnioskach, nie mogą być udostępniane w drodze informacji publicznej. Lista rankingowa wniosków rekomendowanych mogłaby być udostępniona bez wymieniania nazwisk kandydatów oraz bez wymieniania uzyskanej punktacji, która zawarta jest w recenzjach. Natomiast każdy redaktor wniosku

w systemie OSF ma dostęp do danych dotyczących wyłącznie jego własnego wniosku. Ma zatem możliwość zapoznania się z jego oceną w ramach poszczególnych kryteriów. Wnioskodawca ma również możliwość złożenia wniosku

o ponowne rozpatrzenie sprawy w przypadku naruszenia procedur konkursowych lub innych naruszeń formalnych przy przyznawaniu środków finansowych.

Mając na uwadze powyższe, Minister podtrzymał stanowisko, że w przypadku wniosku o udostępnianie informacji publicznej dotyczącej stypendiów zastosowanie ma art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n, w tym również w przypadku, gdy realizacja nie została jeszcze rozpoczęta (wnioski rekomendowane do finansowania przez zespół).

Minister wskazał, że skarżący posiada dostęp do pełnych akt administracyjnych danej sprawy i może sporządzać z nich notatki i odpisy,

a w określonych przypadkach może żądać uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. Dostęp strony postępowania administracyjnego regulowany w Kpa. wyłącza stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W skardze na decyzję Ministra z [...] maja 2019 r. skarżący postawił zarzut naruszenia następujących przepisów, a mianowicie:

- art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w zakresie w jakim przepisy te stanowią podstawę do ograniczenia konstytucyjnego prawa

do informacji publicznej, poprzez błędne zastosowanie, polegające na dokonaniu

w sprawie ograniczenia tego prawa, podczas gdy nie wykazano zasadności ochrony wartości prawnie chronionych, wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP,

a dokonane w sprawie ograniczenie nie spełnia warunków proporcjonalności

i konieczności w rozumieniu art. 31 ust. 3 Konstytucji RP,

- art. 5 ust. 2 u.d.i.p., w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę ograniczania dostępności informacji publicznej ze względu na ochronę tajemnicy przedsiębiorcy, poprzez błędne zastosowanie polegające na nieuzasadnionym uznaniu, że

w niniejszej sprawie zachodzi potrzeba zastosowania tego przepisu, gdyż w wyniku udostępnienia żądanych informacji nie dojdzie do ujawnienia informacji mających jakąkolwiek wartość gospodarczą,

- art. 11 pkt 4 u.z.n.k., w zakresie w jakim przepis ten definiuje pojęcie tajemnicy przedsiębiorstwa, poprzez błędne zastosowanie polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że żądane informacje są objęte przedmiotowym zakresem zastosowania tego przepisu,

- art. 5 ust. 2 u.d.i.p., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osób fizycznych, poprzez błędne przyjęcie, że udostępnienie żądanych informacji prowadziłoby do naruszenia prywatności osób fizycznych,

- art. 5 ust. 2 zdanie drugie u.d.i.p., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym,

że ograniczenie prawa do informacji ze względu na ochronę prywatności osób fizycznych nie dotyczy sytuacji, gdy informacja dotyczy osoby pełniącej funkcje publiczne oraz gdy osoba fizyczna rezygnuje z przysługującego jej prawa, poprzez błędne zastosowanie, polegające na zaniechaniu ustalenia, czy osoby, których dotyczy żądana informacja, pełnią funkcje publiczne, oraz zaniechanie ustalenia, czy osoby niepełniące funkcji publicznych rezygnują z przysługującego im prawa

do ochrony prywatności,

- art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kpa., w zakresie w jakim z przepisów tych wynikają wymagania wobec decyzji, a zwłaszcza jej uzasadnienia, poprzez błędne zastosowanie, polegające na niewystarczającym uzasadnieniu zasadności odmowy udostępnienia informacji publicznej, co utrudnia poddanie wydanej decyzji merytorycznej kontroli.

Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżanej decyzji Ministra oraz decyzji ją poprzedzającej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął argumentację towarzyszącą postawionym w niej zarzutom.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Postanowieniem z dnia [...] września 2019 r. Sąd dopuścił Stowarzyszenie [...] do udziału w sprawie

w charakterze uczestnika postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja Ministra nie narusza prawa. Zarzuty naruszenia tak przepisów prawa procesowego, tj. art. 8 Kpa., art. 11 Kpa., art. 77 § 1 Kpa.,

jak i przepisu prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie są zasadne. Minister nie naruszył również art. 107 § 3 Kpa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom tego przepisu i nie pozostawia wątpliwości co do przyczyn odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej. Minister wyczerpująco przedstawił

w niniejszej sprawie okoliczności, które w jego ocenie przemawiały za przyjęciem,

że zarówno ochrona danych osobowych kandydatów do stypendium, jak i objęcie składanych w ramach procedury przyznawania tych stypendiów wniosków i recenzji tajemnicą przedsiębiorstwa w rozumieniu u.z.n.k., stanowią przeszkodę

w udostępnieniu wnioskodawcy żądanej informacji publicznej.

Z uwagi na konieczność rozważenia przez Sąd przesłanek skutkujących odmową udostępnienia informacji publicznej w zakresie określonym treścią zaskarżonej decyzji Ministra, zasadnym jest przywołanie treści unormowań konstytucyjnych oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej i ich wzajemnych relacji między innymi ze wskazanym wyżej przepisem ustawy o zasadach finansowania nauki. Uwzględnić zatem należy, że zakres prawa do informacji publicznej został określony w Konstytucji RP przez wskazanie przedmiotu informacji publicznej oraz form dostępu do tej informacji. Przedmiot informacji publicznej określa przepis art. 61 ust. 1 Konstytucji RP wskazujący czego dotyczy informacja publiczna, wskazując w ust. 2 formy dostępu do tej informacji.

O ograniczeniu prawa do informacji publicznej stanowi art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z którym ograniczenie prawa do uzyskiwania informacji jest dopuszczalne, z tym, że może nastąpić wyłącznie ze względu na określone

w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Z istoty ograniczenia wynika, że prawo ograniczane –

w zależności od przyjętych kryteriów – może nie być dostępne dla wszystkich obywateli w równym stopniu.

W myśl art. 5 ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji podlega ograniczeniu

ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia

i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zawierają definicji pojęcia prywatności osoby fizycznej (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.). Posługując się jednak treścią art. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, stwierdzić należy, że ustawodawca nie wyłączył informacji niezbędnych

do identyfikacji danej osoby z zakresu informacji publicznej, lecz poddał je ochronie.

W orzecznictwie sądów administracyjnych nie jest kwestionowane, że przy analizie zastosowania art. 5 ust. 2 u.d.i.p. należy posiłkować się odwołaniem

do art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1010), w myśl którego przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Ustanowione w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wyłączenia mają charakter wyjątkowy, a jako takie, nie mogą być wykładane rozszerzająco.

Odrębne unormowanie kształtujące definicję tajemnicy przedsiębiorstwa

w jeszcze węższym zakresie zawiera art. 15 u.o.z.f.n. Przepis ten, nawiązując

w ust. 1 do definicji zawartej w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, ustala, że tajemnicą przedsiębiorstw są: wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę. W ust. 3 zaś przepis ten stanowi, że nie podlegają udostępnieniu dane o osobach recenzentów i ekspertów oceniających

w danym postępowaniu wnioski o przyznanie środków finansowych na naukę przeznaczonych na zadania określone w art. 5.

Mając powyższe na względzie, wskazać należy, że we wnioskach osób ubiegających się o stypendium Ministra dla wybitnych młodych naukowców znajdują się liczne informacje o wynikach badań naukowych lub prac rozwojowych, bądź stosowanych metodach rozwiązywania problemów natury technicznej (np. informacje o parametrach technicznych urządzeń, stosowanych narzędziach i metodach badawczych, procesach technologicznych uzyskiwania określonej jakości produktów, itp.). Ze względu zatem na charakter żądanych informacji, nie mogły być udostępnione wnioskodawcy informacje zawarte w dokumentach innych wybitnych młodych naukowców ubiegających się o to stypendium, gdyż Minister naruszyłby wówczas obowiązek ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa określony w przepisach ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Jako zasadne uznać należy stwierdzenie Ministra, że zgodnie z art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n. – wnioski, recenzje, umowy i raporty z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę stanowią tajemnicę przedsiębiorstw w rozumieniu przepisów u.z.n.k. Dokumentom tym u.o.z.f.n. nadaje status tajemnicy przedsiębiorstwa bez żadnych uwarunkowań

i ograniczeń czasowych. Kategorycznemu sformułowaniu art. 15 ust. 1 u.o.z.f.n., nie towarzyszą żadne regulacje mogące dawać podstawę do zmiany statusu wskazanych w nim dokumentów (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 2046/15), dlatego też nie mogą być one udostępniane w drodze informacji publicznej.

Natomiast listy rankingowe, o których udostępnienie wnioskował skarżący, nie są zamkniętą całością, stanowią element dokumentacji przekazywanej Ministrowi przed rozstrzygnięciem konkursu. Mają one charakter wynikowy, składają się

z wydzielonych elementów wniosków (np. nazwy wnioskodawców, imion i nazwisk kandydatów do stypendium, okresu finansowania stypendiów), a także ocen zespołu wraz z rekomendacjami zespołu dotyczącymi wniosków, które, zgodnie z art. 15

ust. 1 u.o.z.f.n., jako tajemnica przedsiębiorstwa, nie podlegają udostępnieniu.

Ponadto należy zgodzić się z Ministrem, że wnioskodawcami w sprawie stypendiów są jednostki naukowe, nie kandydaci do stypendium, w związku z czym nazwiska kandydatów, które są zawarte we wnioskach, nie mogą być udostępniane w drodze informacji publicznej. Lista rankingowa wniosków rekomendowanych mogłaby być udostępniona bez wymieniania nazwisk kandydatów oraz bez wymieniania uzyskanej punktacji, która zawarta jest w recenzjach. Natomiast każdy redaktor wniosku ma dostęp do danych dotyczących wyłącznie jego własnego wniosku. Ma zatem możliwość zapoznania się z jego oceną w ramach poszczególnych kryteriów. Wnioskodawca ma również możliwość złożenia wniosku

o ponowne rozpatrzenie sprawy w przypadku naruszenia procedur konkursowych lub innych naruszeń formalnych przy przyznawaniu środków finansowych.

Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu

z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. II SA/Po 47/13, w sytuacji gdy w treści informacji publicznej zawarte są dane osobowe, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu. Ustawa o ochronie danych osobowych stanowi lex specialis

w stosunku do ustawy o dostępie do informacji publicznej, przesądzając, że imię

i nazwisko osoby fizycznej, jako sfera prywatności człowieka, podlega ochronie danych osobowych. W tym kontekście należy podkreślić, że we wnioskach

o przyznanie ww. stypendium oraz dokumentach uzupełniających (załącznikach) znalazły się szczegółowe informacje o dorobku naukowym kandydatów, w tym publikacjach w czasopismach naukowych, monografiach, zgłoszeniach patentowych, referatach wygłaszanych na konferencjach oraz uczestnictwie w konkursach

o zasięgu krajowym lub międzynarodowym. Przekazanie zatem wnioskodawcy tych informacji prowadziłoby wprost do ujawnienia danych osobowych kandydatów uczestniczących w roku 2016, w ramach XI edycji konkursu o "stypendium dla wybitnych młodych naukowców", w postępowaniu administracyjnym o przyznanie tego stypendium. Tym samym Minister jako organ administracji publicznej, działający na podstawie i w granicach przepisów prawa, zobowiązany był odmówić udostępnienia danych, które umożliwiałyby zidentyfikowanie osoby fizycznej, gdyż ujawniając takie dane, naruszyłby normę prawa wyrażoną w art. 5 ust. 2 u.d.i.p..

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 grudnia

2011 r., sygn. I OSK 1845/11, "w piśmiennictwie wskazuje się, że regułą jest prawo do nieujawniania informacji o charakterze danych osobowych, a wyjątkiem od reguły – zobowiązywanie do ich ujawnienia, które może zostać nałożone wyłącznie

w drodze ustawy. Trybunał Konstytucyjny w swoich orzeczeniach przyznaje podstawowe znaczenie woli osoby, której dotyczą informacje i dane. Stwierdził m.in., że istota autonomii informacyjnej każdego człowieka sprowadza się do pozostawienia każdej osobie swobody w określeniu sfery dostępności dla innych wiedzy o sobie. Zasadą powszechnie przyjmowaną wedle takiego ujęcia jest ochrona każdej informacji osobowej i przyznanie podstawowego znaczenia przesłance zgody osoby zainteresowanej na udostępnienie informacji (wyr. TK z 12 listopada 2002 r., SK 40/02, OTK-A 2002, nr 6, poz. 81)".

W konkluzji stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie z uwagi na spełnienie obu przesłanek wymienionych w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. dających podstawę

do ograniczenia informacji publicznej, a mianowicie występującą konieczność ochrony prywatności osób fizycznych biorących udział w procedurze przyznawania stypendium, jak i zachodzącą tajemnicę przedsiębiorcy w kontekście zapisów u.z.n.k., zasadnie odmówiono w zaskarżonej do Sądu decyzji udostępnienia listy wniosków rekomendowanych do przyznania stypendium wraz

z wysokością punktów przyznanych kandydatom oraz udostępnienia zawartości wniosków złożonych przez kandydatów i rekomendowanych do przyznania stypendium wraz z załącznikami.

Mając powyższe na względzie Sąd, działając w oparciu o przepis art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.