Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1578/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art 77 § 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 12h
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Iwaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2015 r. sprawy ze skargi W. G., S. G. i A. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 – dalej kpa) oraz art. 9a i art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014r., poz. 518 – dalej ugn), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2014r. orzekającej o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w M., oznaczonej jako działki ewidencyjne nr [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...], poprzez udzielenie zezwolenia spółce P. S.A. z siedzibą w L., Oddział L. na założenie i przeprowadzenie przez działki napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M., w tym na podwieszenie przewodów linii elektroenergetycznej, utrzymał ją w mocy.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

P. S.A. z siedzibą w L. Oddział L. złożyła w dniu [...] lipca 2013r. do Starosty [...] w trybie art. 124 ugn wniosek o udzielenie zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości położonej w M., oznaczonej jako działki ewidencyjne nr [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...], poprzez udzielenie zezwolenia spółce P. S.A. z siedzibą w L., Oddział L. na założenie i przeprowadzenie przez działki napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M., w tym na podwieszenie przewodów linii elektroenergetycznej.

Z treści ksiąg wieczystych KW Nr [...], KW Nr [...] oraz KW Nr [...] prowadzonych dla przedmiotowej nieruchomości przez Sąd Rejonowy w Z. wynika, że właścicielami ww. nieruchomości są: W. G., S. G. oraz A. J.

Decyzją z dnia [...] października 2014 r. Starosta Powiatu Z. orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w M., oznaczonej jako działki ewidencyjne nr [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...], poprzez udzielenie zezwolenia spółce P. S.A. z siedzibą w Lublinie Oddział L. na założenie i przeprowadzenie przez działki napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M., w tym na podwieszenie przewodów linii elektroenergetycznej.

Odwołanie od ww. decyzji w ustawowym terminie wnieśli współwłaściciele nieruchomości nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu I instancji.

Zarzucili naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 kpa poprzez nieprzeprowadzenie wszechstronnego i wyczerpującego postępowania dowodowego, w szczególności poprzez nieustalenie charakteru planowanej inwestycji, nieustalenie uwzględnienia inwestycji w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz brak uzyskania stanowiska Burmistrza Miasta M. oraz Rady Miasta co do przebiegu tej linii a także naruszenie art. 124 ugn poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2015r. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2014r., orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z ww. nieruchomości położonej w M. poprzez udzielnie zezwolenia spółce P. S.A. z siedzibą w L., Oddział L. na założenie i przeprowadzenie przez działki napowietrznej linii elektroenergetycznej 110kV Z.-M., w tym na podwieszenie przewodów linii elektroenergetycznej.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał m. in., że kluczowe znaczenie w przedmiotowej sprawie ma ustalenie, czy wniosek inwestora z dnia [...] lipca 2013r. dotyczył budowy nowej linii elektroenergetycznej, przebudowy linii już istniejącej czy też remontu istniejącej linii elektroenergetycznej.

Z uwagi na fakt, że z dotychczasowego materiału dowodowego nie wynikał jednoznacznie charakter inwestycji, Wojewoda [...] pismem z dnia 4 grudnia 2014r. zwrócił się do organu I instancji, w trybie art. 136 kpa, o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez uzyskanie jednoznacznego stanowiska inwestora co do charakteru planowanej inwestycji.

Pismem z dnia 30 stycznia 2015r. organ I instancji przekazał stanowisko inwestora, co do charakteru planowanej inwestycji. Inwestor wskazał, że zakres prac związanych z realizacją inwestycji nie jest remontem, a przebudową, która w rozumieniu prawa budowlanego jest wykonaniem prac powodujących możliwość zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu. Remont zaś polega na odtworzeniu stanu pierwotnego.

Wobec powyższego Wojewoda [...] jednoznacznie stwierdził, że planowana inwestycja jest przebudową istniejącej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M., a nie jej remontem czy budową nowej linii elektroenergetycznej, wobec czego w niniejszej sprawie, wbrew twierdzeniom odwołujących się, Starosta [...] prawidłowo zastosował art. 124 ugn. Tym samym zarzut naruszenia art. 124 ugn poprzez jego niewłaściwe zastosowanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Za niezasadne organ odwoławczy uznał zarzuty naruszenia art. 7, 77, 80 i 107 kpa poprzez nieprzeprowadzenie wszechstronnego i wyczerpującego postępowania dowodowego, w szczególności poprzez nieustalenie uwzględnienia inwestycji w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz brak uzyskania stanowiska Burmistrza Miasta M. oraz Rady Miasta co do przebiegu tej linii. Wskazał, że jak wynika z akt sprawy już we wniosku inwestora zawarty był załącznik stanowiący wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M., zatwierdzony uchwałą Rady Miejskiej w M. Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. (opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...]). Z treści tego wniosku wynika, że linia elektroenergetyczna 110 kV Z.-M. jest wpisana do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M., a przedmiotowa nieruchomość znajduje się w obszarze pasa technologicznego linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M.. Treść opisowa planu M., opisując zasady i warunki obsługi w dotyczącej zaopatrzenia w energię elektryczną, uwzględnia istniejące już linie elektroenergetyczne oraz dopuszcza ich przebudowę, zgodnie z docelowym zapotrzebowaniem. Tym samym, wbrew twierdzeniu odwołujących się, planowana inwestycja jest uwzględniona w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego.

Odnosząc się do kwestii braku uzyskania oficjalnego stanowiska Burmistrza Miasta M. i Rady Miejskiej, Wojewoda [...] podkreślił, że kwestia lokalizacji całej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M. została ustalona na etapie projektowania i budowy tej linii, zaś przedmiotem, postępowania prowadzonego przez Starostę [...] jest kwestia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości i w toku tego postępowania nie może być rozważana kwestia przeniesienia inwestycji poza daną nieruchomość, gdyż jest to kwestia techniczno-planistyczna związana z lokalizacją całej inwestycji. Dlatego też Starosta [...] słusznie nie uznał za stosowne w postępowaniu dotyczącym ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości uzyskania stanowiska Burmistrza Miasta M. i Rady Miejskiej w kwestii zmiany przebiegu linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M. Kwestia ta nie stanowiła bowiem przedmiotu postępowania.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Wojewody [...] wnieśli, działający przez pełnomocnika, skarżący: W. G., S. G. i A. J. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucili:

1. naruszenie prawa materialnego co dotyczy art. 3 pkt. 6 i 7a Prawa budowalnego przez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu przez organ, iż roboty budowlane obejmujące założenie i przeprowadzenie przez wskazane we wniosku inwestora działki napowietrznej linii elektroenergetycznej poprzez zdemontowanie istniejącej linii elektroenergentycznej 110 kV, wymianę przewodów oraz zmianę lokalizacji słupów, stanowią przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt. 7a Prawa budowlanego, podczas gdy roboty te wobec planowanej rozbiórki istniejących słupów oraz zmiany ich lokalizacji stanowią budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Wskazał, że zgodnie z jednoznacznym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, dokonanie rozbiórki obiektu i wniesienie obiektu w tym samym miejscu, a nawet o takich gabarytach traktuje się jako budowę (zob. nr wyrok WSA w Rzeszowie z 27 października 2004 r., SA/Rz 2137/02, ONSAiWSA 2005, Nr 5, poz. 106). Dlatego też skarżący wskazał, iż skoro inwestor zarówno we wniosku jak i w piśmie z dnia 11 grudnia 2014r. podkreślił, że planowane roboty budowlane obejmą zarówno demontaż istniejącej linii elektroenergetycznej, jak i częściową rozbiórkę istniejących słupów oraz dodatkowo zmianę ich lokalizacji, to niewątpliwie, wbrew jego ocenie i wbrew wykładni dokonanej przez organ II instancji, roboty te stanowić będą odbudowę połączoną z rozbudową, co mieści się w granicach legalnej definicji budowy, a nie przebudowy.

2. naruszenie prawa materialnego tj. art. 124 ust. 1 ugn przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu decyzji o czasowym ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości należących do skarżących mimo niezgodności planowanej inwestycji z obowiązującym na tym obszarze miasta M. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz na niewskazaniu w decyzji terminu, na który udzielono zezwolenia i ograniczono sposób korzystania z nieruchomości należących do skarżących.

Strona skarżąca podniosła, że planowane przez inwestora prace nie stanowią przebudowy, czy też modernizacji istniejącej linii elektroenergetycznej, lecz budowę nowego obiektu. Natomiast miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta M. uchwalony przez Radę Miejską w M. uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2004r. wskazuje, że działki których dotyczy ograniczenie prawa własności znajdują się na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług przeznaczonych pod utrzymanie istniejących oraz realizację nowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych i usługowych oraz istniejących i projektowanych dróg dojazdowych i ciągów pieszo-jezdnych (dyspozycja planu [...]). Co do infrastruktury technicznej ww. terenów w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną plan dopuszcza jedynie ich modernizację i przebudowę (WN, SN, NN). Jak podkreślono w odwołaniu, obowiązujący na obszarze miasta M. miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie przeznacza działek należących do skarżących, tj. działek o numerach [...], [...], [...] i [...] – ani w całości, ani w części – pod inwestycje celu publicznego. Nie jest zatem możliwe zastosowanie dla tych obszarów art. 124 ugn. Decyzja o czasowym zajęciu nieruchomości może zostać bowiem wydana tylko w stosunku do terenów przeznaczonych w planie miejscowym na cele publiczne (por. np. wyrok WSA w Warszawie I SA/Wa 405/08, LEX nr 563146).

Ponadto strona skarżąca podniosła, że zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają art. 124 ugn, w zakresie w jakim nie wskazują terminu, na który udzielono zezwolenia i ograniczono sposób korzystania z nieruchomości należących do skarżących.

Skarżący zarzucili także naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania tj. art. 107 § 1 w zw. z art. 140 kpa - polegające na wydaniu skarżonej decyzji w oparciu o błędną podstawę prawną. Strona skarżąca wskazała, że art. 124 ugn dotyczy realizacji nowych inwestycji celu publicznego, natomiast w przypadku potrzeby wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii, podstawą prawną decyzji winien być art. 124b ugn.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.

Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Sąd stwierdza, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Zebrany materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, wyciągnięto z niego logiczne wnioski, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Stanowiący podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy art. 124 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.) - zwanej dalej "u.g.n." umożliwia staroście, wykonującemu zadanie z zakresu administracji rządowej, ograniczenie w drodze decyzji, sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Przedstawiona regulacja ma charakter wyjątkowy co oznacza, że tylko w sytuacji braku zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z wykonaniem określonej inwestycji, gdy prowadzone negocjacje pomiędzy właścicielem a inwestorem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora na daną nieruchomość – organ administracji jest uprawniony do działania w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n.

Z uwagi na ograniczenie w swobodnym korzystaniu z prawa własności nieruchomości, istotne jest jednoznaczne określenie przebiegu inwestycji przez daną nieruchomość jak również precyzyjne określenie na czym polega uszczuplenie władztwa właściciela w zakresie niezbędnym do wykonania inwestycji.

W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, powyższe wymogi zostały spełnione.

Wojewoda [...] prawidłowo ustalił, że planowana inwestycja jest przebudową istniejącej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M., a nie jej remontem czy budową nowej linii elektroenergetycznej, wobec czego w niniejszej sprawie, wbrew twierdzeniom skarżących, organy administracji prawidłowo zastosowały art. 124 ugn. Tym samym zarzut naruszenia art. 124 ugn poprzez jego niewłaściwe zastosowanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Niezasadny jest także zarzut nieuwzględnienia ww. inwestycji w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz brak uzyskania stanowiska Burmistrza Miasta M. oraz Rady Miasta co do przebiegu tej linii.

Wskazać należy, że już we wniosku inwestora zawarty był załącznik stanowiący wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M., zatwierdzony uchwałą Rady Miejskiej w M. Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. (opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...]).

Z planu wynika, że linia elektroenergetyczna 110 kV Z.-M. jest wpisana do tego planu, a przedmiotowa nieruchomość znajduje się w obszarze pasa technologicznego linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M.. Treść opisowa planu M., opisując zasady i warunki obsługi w dotyczącej zaopatrzenia w energię elektryczną, uwzględnia istniejące już linie elektroenergetyczne oraz dopuszcza ich przebudowę, zgodnie z docelowym zapotrzebowaniem. Tym samym, wbrew twierdzeniu skarżących, planowana inwestycja jest uwzględniona w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego.

Odnosząc się do kwestii braku uzyskania oficjalnego stanowiska Burmistrza Miasta M. i Rady Miejskiej, Sąd stwierdza, że Wojewoda [...] zasadnie stwierdził, że kwestia lokalizacji całej linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M.została ustalona na etapie projektowania i budowy tej linii, zaś przedmiotem, postępowania prowadzonego przez Starostę [...] jest kwestia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z przebudową i modernizacją tej linii. W toku tego postępowania nie mogła być rozważana kwestia przeniesienia inwestycji poza daną nieruchomość, gdyż jest to kwestia techniczno-planistyczna związana z lokalizacją całej inwestycji.

Dlatego też organ I instancji słusznie nie uznał za konieczne w postępowaniu dotyczącym ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości uzyskania stanowiska Burmistrza Miasta M. i Rady Miejskiej w kwestii zmiany przebiegu linii elektroenergetycznej 110 kV Z.-M. Kwestia ta nie stanowiła bowiem przedmiotu postępowania.

Sąd stwierdza, że skoro nie udało się uzyskać zgody współwłaścicieli nieruchomości na przeprowadzenie przebudowy linii energetycznej konieczne było zastosowanie art. 124 ust. 1 ugn w celu uzyskania możliwości dokonania stosownych prac modernizacyjnych.

W ocenie Sądu w sprawie wyczerpane zostały warunki określone w art. 124 ust. 3 u.g.n., z którego to przepisu wynika, że udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem nieruchomości. W niniejszej sprawie rozmowy z właścicielami nieruchomości, wobec ich żądania usunięcia linii energetycznej z nieruchomości nie dały rezultatów.

Sąd stwierdza, że zarzut skarżących odnośnie nieprawidłowego określenia przedmiotu inwestycji stanowiącego podstawę ograniczenia prawa użytkowania nieruchomości jest niezasadny. Linia energetyczna istnieje na nieruchomości skarżących zaś jej gestor planuje tylko jej modernizację nie zaś usytuowanie nowej linii na przedmiotowej nieruchomości.

Zdaniem Sądu, nawet gdyby tego ulepszenia nie było, to nie sposób przyjąć takiej wykładni normy zawartej w art. 124 ust. 1 u.g.n., która zezwala na przeprowadzenie nowych instalacji, a nie dopuszcza przebudowy instalacji istniejących.

Sąd nie dopatrzył się również, aby organy prowadzące sprawę naruszyły przepisy procedury w tym art. 77 § 1 K.p.a., bowiem zebrany materiał dowodowy był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny sprawy, Sąd stwierdza, iż organ dokonał dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, uzasadnił podstawę prawną wskazaną w decyzji i dokonując właściwej interpretacji przepisów wydał rozstrzygnięcie zgodne z prawem.

Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), należało oddalić skargę jako niezasadną.