Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 2172/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2005-08-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 248
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Asesor WSA Anetta Chołuj Protokolant: Monika Mikołajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi "A Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu należności celnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...]Spółka z o.o. A, powołując się na art. 248 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz. 117 ze zm.), złożyła wniosek (k.2a) o zwrot należności celnych, z tytułu wywiezienia z polskiego obszaru celnego odzieży (kurtki męskie, wiatrówki z tkanin syntetycznych), objętej uprzednio procedurą dopuszczenia do obrotu wg JDA SAD [...]z [...]., JDA SAD [...] z [...] JDA SAD [...]z [...]. Z dokumentów dołączonych do wniosku wynikało, że ww. towary zostały wykonane tkaniny gorszej jakościowo, niż pierwotnie uzgodniono i winny być wycofane, w związku z czym importer złożył reklamację, która została uznana przez kontrahenta.

Decyzją sygn. [...]z [...]. Dyrektor Izby Celnej we W. odmówił zwrotu cła argumentując, iż nie zostały spełnione wszystkie wymogi wynikające z art.248 Kodeksu celnego i warunkujące ów zwrot – gdyż towar został przyjęty przez osobę wprowadzającą, o czym świadczył fakt, iż następnie sprzedano go innym firmom.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją A Spółka z o.o. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenie art. 248 §1 Kodeksu celnego. W odwołaniu zarzucono, że celem powyższego przepisu jest zapobieżenie negatywnym skutkom, jakie może ponieść importer w związku z przywozem wadliwego towaru – stąd też stwierdzenie wadliwości oraz powrotny wywóz towaru z polskiego obszaru celnego stanowią podstawę do ubiegania się o zwrot należności celnych. "Nieprzyjęcie towaru przez osobę wprowadzającą nie może być rozpatrywane wyłącznie w odniesieniu do zdarzeń mających miejsce w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego, istota tej przesłanki sprowadza się bowiem do oceny charakteru wadliwości, którą obarczony jest towar." W omawianej sprawie wada miała, zdaniem odwołującej się Spółki, charakter trwały i choć została stwierdzona przez inne podmioty, była podstawą uznanej reklamacji, co pozwala uznać, że osoba wprowadzająca towar nie przyjęła go. Rozpatrując sprawę należało wziąć pod uwagę obiektywne możliwości importera w zakresie oceny towaru w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego. Pierwotna kontrola jakościowa odzieży miał charakter wyłącznie wizualny, bez gięcia towaru oraz poddawania go próbom polegającym na reakcji w zetknięciu z innym przedmiotem. Kontrola taka była możliwa dopiero w toku dalszej dystrybucji i dopiero wówczas okazało się, że materiał, z której uszyto towary jest wadliwy, co z kolei doprowadziło do odmowy przyjęcia tego towaru przez importera i jego zwrotu poza polski obszar celny.

Decyzją z dnia [...]sygn. [...]Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję o odmowie zwrotu cła. Powołując się na treść art. 248 Kodeksu celnego organ odwoławczy wskazał, że zwrot cła mógł nastąpić po ustaleniu, że zarejestrowana kwota cła dotyczy towarów objętych procedurą celną i nieprzyjętych przez osobę wprowadzającą, ze względu na to, iż w chwili, o której mowa w art. 69, towary były wadliwe lub niezgodne z warunkami kontraktu w wyniku którego dokonano przywozu tych towarów. Nie uznawano przy tym za towary wadliwe towarów uszkodzonych po ich zwolnieniu. Zgodnie zaś z art.248 §2 Kodeksu celnego, zwrot lub umorzenie cła, o którym mowa w §1, było dopuszczalne, gdy: 1) towary nie zostały i użyte, chyba że wstępne ich użycie okazało się konieczne do stwierdzenia ich wadliwości lub niezgodności z warunkami kontraktu, oraz 2) towary zostały wywiezione poza polski obszar celny. Z akt wynikało, że w omawianej sprawie zakwestionowano przywiezioną z zagranicy odzież, jako wykonaną z gorszej tkaniny niż zamawiano. Nie wiadomo jednak, z jakiej tkaniny odzież ta miała być faktycznie uszyta, albowiem strona - pomimo wezwania - nie dołączyła zamówienia/kontraktu. Organ uznał tym niemniej, że niezależnie od przyczyny reklamacji i zwrotu towaru strona nie spełniła wszystkich warunków uprawniających ją do zwrotu cła, jako że – wbrew warunkom określonym w art. 248 § 2 pkt 1) Kodeksu celnego doszło do używania towarów.

Dowodząc, że w przedmiotowej sprawie nie mogło być mowy o nieprzyjęciu oraz jedynie wstępnym użyciu towarów, Dyrektor Izby Celnej we W. powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2002r. I SA/Ka 892/01, w uzasadnieniu którego wskazano, iż użyte w art. 248 Kodeksu celnego pojęcia: towary nieprzyjęte, towary wadliwe, towary nie użyte mają własne znaczenie, wynikające z ogólnej konstrukcji instytucji zwrotu cła. Zwrot lub umorzenie cła w trybie art. 248 Kodeksu celnego dotyczy sytuacji, w której doszło już do zwolnienia towarów przez organ celny z chwilą dokonania weryfikacji zgłoszenia celnego. Zwolnienie towarów jest czynnością organu celnego umożliwiającą użycie tych towarów w celach określonych przez procedurę celną, jaką zostały objęte. Towary przywiezione spoza polskiego obszaru celnego i dopuszczone do obrotu stają się towarami krajowymi. Skoro tak, należało uznać, że w rozumieniu art. 248 § 2 pkt. 1 i art. 3 § 1 pkt 18 lit b, pkt 25, § 3 pkt 1 Kodeksu celnego, Spółka z o.o. A po zwolnieniu importowanych towarów używała ich w celach określonych przez procedurę, jaką zostały objęte. Nie można było, zdaniem organu zgodzić się z tym, że wszczęcie postępowania reklamacyjnego i uznanie reklamacji przez kontrahenta zagranicznego spowodowało, że importowany towar stał się towarem nieprzyjętym przez osobę wprowadzającą. Decydujące znaczenie ma bowiem ustalenie, kiedy importer będący osobą wprowadzającą złożył oświadczenie woli o tym, że nie przyjmuje towarów objętych procedurą celną. Wstępne użycie towarów, o którym mowa w art. 248 § 2 Kodeksu celnego, nie jest normalnym, planowanym ich użyciem, lecz takim, które ma na celu stwierdzenie ich wadliwości, istniejącej już w dacie przyjęcia zgłoszenia celnego przez organ celny. Skoro więc skarżąca Spółka swobodnie dysponowała towarami na polskim obszarze celnym (sprzedała je), doszło do użycia, o jakim mowa w art. 248 §2 pkt 1 Kodeksu celnego, ponieważ z chwilą sprzedaży Spółka A zrealizowała cele określone procedurą dopuszczenia do obrotu. Należy więc uznać że wcześniej przyjęła towary objęte procedurą celną dopuszczenia do obrotu, a chwilą wyzbycia się ww. towarów (po ich sprzedaży) utraciły one status towarów, o jakich mowa w tym przepisie, zaś importer - prawo do zwrotu lub umorzenia cła.

Odnosząc się do zarzutów, iż powyższa interpretacja narusza prawa importera do ochrony przed ryzykiem związanym z wadliwością towarów, Dyrektor Izby Celnej powołał się na ten fragment wywodu Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wskazano, że choć przepis art. 248 §1 Kodeksu celnego ma na celu ograniczenie jednego ze skutków ryzyka handlowego ponoszonego przez importera towaru, nie może mieć jednak na celu całkowitego wyeliminowanie takiego ryzyka, to importer winien wykazać szczególną dbałość o własne interesy, aby uchronić się od niekorzystnych dla niego wadliwych działań eksportera. W praktyce oznacza to, że importer powinien podjąć takie działania, które pozwoliłyby najpóźniej w chwili wstępnego użycia towarów stwierdzić ich wadliwość. Wstępne użycie, o jakim mowa w art. 248 § 2 pkt 1) Kodeksu celnego może mieć zatem miejsce jedynie wtedy, gdy importer stwierdzi konieczność wykazania w ten sposób ich wadliwości istniejącej w chwili, o której mowa w art. 69 Kodeksu celnego.

Na powyższą decyzję Spółka A złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Izby Celnej we W. z [...]. W ocenie skarżącej Spółki, organ celny przekroczył granice swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art.191 Ordynacji podatkowej, oraz dokonał nadinterpretacji art.248 Kodeksu celnego nie znajdującej potwierdzenia w stanie faktycznym oraz zebranym materiale dowodowym. Strona skarżąca zarzuciła, iż organ celny bezzasadnie uznał, że niedołączenie przez importera kontraktu spowodowało niemożność dokonania oceny zgodności przesyłki z zamówieniem, a tym samym niemożność wykazania wadliwości towaru w dacie dopuszczenia do obrotu. Niezgodność z kontraktem – jak wywodził pełnomocnik strony skarżącej - jest tylko jedną z alternatywnych przesłanek warunkujących zwrot lub umorzenie cła. Strona natomiast wykazała wadliwość towaru i już tylko w oparciu o tę podstawę należności celne powinny zostać zwrócone. Spółka podkreśliła, że wady towaru istniały od samego początku, a przeprowadzona początkowo w magazynie kontrola jakości zakupionej odzieży nie mogła wykazać wad, które ze względu na swój ukryty charakter (podatność odbarwianie się, gniecenie tkaniny) mogły się ujawnić dopiero później, na skutek użycia towaru. Strona skarżąca zarzuciła, że zawarta w zaskarżonej decyzji interpretacja art.248 Kodeksu celnego jest zawężająca, czyni nierealną ochronę osoby importującej towary i ogranicza się tylko do wąskiej grupy towarów wymagającej przeprowadzenia specjalistycznych badań przed dopuszczeniem ich do obrotu. Ponadto wskazał, że organ pozwany niezasadnie powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż dotyczył on innej sprawy i innego towaru (artykułów spożywczych).

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonej decyzji. Organ nie podzielił zarzutów strony skarżącej, co do naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów i wskazał, że ustaleń faktycznych dokonano według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Organ nie zgodził się ze stroną skarżącą, jakoby niezasadnie powołał się na wspomniany wyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaprezentowana w tym orzeczeniu interpretacja art.248 Kodeksu celnego, zdaniem organu celnego, ma bowiem charakter ogólny i nie ogranicza się jedynie do środka spożywczego ale można ją odnieść także do wszelkich innych towarów. Potwierdzają to choćby analogiczne tezy zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2002r. ISA Ka/1826/01.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) z dniem 1 stycznia 2004 r. przestała obowiązywać ustawa z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, a sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 01.01.2004 r., podlegają rozpatrzeniu - zgodnie z art. 97 § 1 cytowanej ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) - przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

W świetle przepisów Kodeksu celnego, w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia wniosku, umorzenie lub zwrot cła mogły mieć miejsce w wyjątkowych wypadkach, określonych w przepisach prawa celnego. Podstawą materialnoprawną wniosku skarżącej Spółki o zwrot cła był art. 248 Kodeksu celnego, który stanowił, iż zwrot lub umorzenie cła może nastąpić również po ustaleniu, że zarejestrowana kwota cła dotyczy towarów objętych procedurą celną i nieprzyjętych przez osobę wprowadzającą, ze względu na to, że w chwili, o której mowa w art. 69 ( tj. w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego – przyp. Sądu), towary te były wadliwe lub niezgodne z warunkami kontraktu, na podstawie którego dokonano przywozu tych towarów. Nie uznaje się za towary wadliwe towarów uszkodzonych po ich zwolnieniu. Jednocześnie w myśl § 2 art. 248 zwrot lub umorzenie cła były dopuszczalne, gdy: 1) towary nie zostały użyte, chyba że ich wstępne użycie okazało się konieczne do stwierdzenia ich wadliwości lub niezgodności z warunkami kontraktu, oraz 2) towary zostały wywiezione poza polski obszar celny.

Z przytoczonego przepisu wynika, że na podstawie art. 248 § 1 i 2 Kodeksu celnego dłużnik celny mógł domagać się zwrotu cła w stosunku do dwóch grup towarów, a mianowicie towarów niezgodnych z warunkami kontraktu oraz towarów wadliwych. W przedmiotowej sprawie organ celny nie kwestionował tego, że importowane towary były wadliwe już w dacie dopuszczenia ich do obrotu. Zasadniczą przyczyną odmowy zwrotu cła był natomiast fakt, ze wady towaru ujawniły się w następstwie jego użycia, które – w ocenie organu – nie mogło być uznane za "użycie wstępne", o jakim mowa w art. 248 § 2 Kodeksu celnego. Zawarte w zaskarżonej decyzji rozważania dotyczące pojęcia "użycie" i "wstępne użycie" towarów należy, zdaniem orzekającego Sądu, uznać za trafne i oparte na prawidłowej wykładni powołanych przepisów Kodeksu celnego, prezentowanej zresztą w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W powoływanym przez organ celny wyroku z dnia 14 listopada 2002 r., sygn. akt I SA/Ka 1826/01 Naczelny Sąd Administracyjny zajął stanowisko, że użyte w art. 248 ustawy Kodeks celny określenia takie, jak towary nieprzyjęte, towary wadliwe, towary nie użyte, mają własne znaczenie, wynikające z ogólnej konstrukcji instytucji zwrotu cła. Jak słusznie wywodził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku, zwolnienie towarów jest czynnością organu celnego, umożliwiającą użycie towarów, w celach określonych przez procedurę celną, jaką zostały objęte – zaczym przez "użycie" towarów należy raczej rozumieć jako wykorzystanie ich w celu określonym przez procedurę, którą zostały objęte, a nie wyłącznie jako ich technologiczne użycie. W tym sensie pojęcie użycia określa status towarów po ich zwolnieniu, a nie sposób w jaki z nich korzystano. Warto nadmienić, że już samo zresztą rozróżnienie w jednym przepisie (art. 248 § 2 pkt Kodeksu celnego) "użycia" od "wstępnego użycia" wskazuje, że słowom tym należy przypisywać odmienne znaczenia.

Należy się przy tym mieć na uwadze, że znaczenie pojęć "towary, które nie zostały użyte" oraz "wstępne użycie" jest zdeterminowane warunkiem określonym w § 1 powołanego art. 248 Kodeksu celnego, a mianowicie zastrzeżeniem, że chodzi o towary, które zostały "nieprzyjęte". Nie można, wbrew temu, co wynika ze stanowiska zawartego w skardze, utożsamiać "nieprzyjęcia" towarów z ich późniejszym zwrotem w ramach reklamacji, w związku z wycofaniem ich z obrotu. Przede wszystkim trzeba mieć na uwadze, że w doktrynie prawa przyjmuje się, iż punktem wyjścia dla wszelkiej wykładni językowej winna być wykładnia gramatyczna odwołująca się do językowego, bezpośredniego rozumienia treści przepisu. Posłużenie się wykładnią gramatyczną prowadzi w tym wypadku do wniosku, że chodzi o jednostronną czynność odbiorcy, polegającą na odmowie zaakceptowania świadczenia i że, jako taka, po pierwsze – musi nastąpić tylko w czasie, kiedy towar jest w posiadaniu importera. Warunek nieprzyjęcia towaru dotyczy osoby wprowadzającej towar, nie zaś dalszych podmiotów, którym towar został sprzedany. Fakt sprzedaży towaru przez importera firmom, które miały się zająć jego dystrybucją na terenie Polski świadczy jednoznacznie o tym, że towar ten musiał uprzednio zostać przez importera przyjęty. Możliwość swobodnego dysponowania towarem, w tym jego wyzbycia się, można odnosić wyłącznie do sytuacji, gdy świadczenie zostało zaakceptowane przez odbiorcę, a towar przyjęty. Wprowadzenie towaru do obrotu jest właśnie jedną z form użycia uprzednio przyjętego towaru w celu, dla jakiego został przywieziony na polski obszar celny – na co trafnie wskazywał organ celny w zaskarżonej decyzji. Po drugie, aby mogła być mowa o nieprzyjęciu towaru, musi ono mieć miejsce także przed rozpoczęciem normalnego korzystania z towarów zgodnie z ich przeznaczeniem. Rozpoczęcie normalnej eksploatacji – a więc nie np. próbnej, jest bowiem następstwem akceptacji świadczenia. Jeżeli natomiast sprawdzenie, czy towar nie jest wadliwy, wymaga przeprowadzenia próby wiążącej się z użyciem towaru (w całości lub w części), wówczas można mówić o "wstępnym użyciu" w rozumieniu Kodeksu celnego, które zasadniczo zatem różni się od normalnego, planowanego użycia towaru.

W przedmiotowej sprawie podnosząc, że "wstępne użycie" towaru było konieczne dla ujawnienia jego wad strona skarżąca utożsamia pojęcie wstępnego użycia z rozpoczęciem fizycznego używania rzeczy będących przedmiotem importu. Nie kwestionując tego, że ujawnienie wadliwości tkaniny mogło nastąpić po jej fizycznym zbadaniu, trzeba jednak podzielić stanowisko organów celnych co do tego, że owa "próba jakościowa" miała miejsce już po zwykłym użyciu towaru przez importera – w znaczeniu wyżej omówionym, tj. po wprowadzeniu go do obrotu. Nie do zaakceptowania jest zarazem pogląd, iż wprowadzenie towaru do obrotu było w tym wypadku koniecznym warunkiem stwierdzenia wadliwości rzeczy. Warunkiem takim było zbadanie fizycznych właściwości tkaniny, z której wykonano importowaną odzież, nie sposób jednak uznać, że nie mogło to mieć miejsca przed wprowadzeniem jej do obrotu. Strona skarżąca przyznała, że odzież ta została wykonana z tkaniny innej, niż model będący podstawą zamówienia. Biorąc pod uwagę powołane na wstępie przesłanki zwrotu cła, już ta okoliczność mogła być podstawą nieprzyjęcia towaru, bez konieczności jakiegokolwiek jego używania. Przyjmując jednak nawet, że sama niezgodność towaru z kontraktem nie musiała przesądzać o jego nieprzyjęciu, gdyby mimo to towar odpowiadał oczekiwaniom kontrahenta, jako zaniedbanie należy ocenić zaniechanie przez odbiorcę (importera) szczególnie dokładnego zbadania cech takiego towaru - jak m.in. jakość i właściwości tkaniny innej przecież niż opisana w zamówieniu. Odzież będąca przedmiotem importu została zresztą, jak wynika z akt sprawy, poddana wstępnym oględzinom przed przekazaniem jej do sklepów. Fakt, że wady towaru nie zostały podczas tych oględzin ujawnione nie wynikał z braku obiektywnych możliwości ich wykrycia, jeżeli – jak wynika m.in. z pisma strony skarżącej z dnia [...], skierowanego do Izby Celnej we W. - wady te polegały na odbarwieniu tkaniny na skutek jej dotknięcia oraz powstawaniu z tego powodu nieusuwalnych śladów na tkaninie. Przeciwnie, ze zgromadzonych w aktach pism i oświadczeń wynika, że pracownicy Spółki A nie badali dokładnie jakości tkaniny, gdyż w ogóle nie zorientowali się, że będąca przedmiotem importu odzież nie odpowiada wzorowi umownemu – a to z tej przyczyny, że przy wstępnych oględzinach towaru w magazynie, jak również później, przed przekazaniem go do sklepów, nie była obecna osoba, która dokonywała wyboru wzorów u eksportera. Powyższe jednoznacznie wskazuje, że zarówno dla stwierdzenia niezgodności towaru z zamówieniem, jak również (w konsekwencji) jego wadliwości konieczne było zachowanie należytej staranności przy odbiorze towaru, poprzez zapewnienie obecności osoby będącej w stanie porównać towar z zamawianym. Jednocześnie warunek zachowania należytej staranności należy ocenić jako wystarczający do stwierdzenia nieprzydatności towaru (niezależnie już czy to z powodu niezgodności z zamówieniem, czy jego wad) jeszcze przed jego użyciem, innym niż "wstępne". Dołożenie staranności w tym zakresie mogło bowiem skutecznie zapobiec wprowadzeniu towaru do obrotu, toteż nie można się zgodzić ze stroną skarżącą, że do wykrycia wad towaru nie mogło dojść przed skierowaniem przedmiotowych kurtek do sprzedaży. Tym bardziej użycie towaru, nawet wstępne, nie było konieczne do stwierdzenia, że nie odpowiada on modelowi wzorcowemu.

W świetle akt sprawy oraz powołanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a przytoczonych wyżej motywów rozstrzygnięcia, za bezzasadny należy uznać zarzut strony skarżącej co do tego, że organ celny odmówił zwrotu cła uznając, iż wobec nieprzedłożenia kontraktu nie można stwierdzić ani zgodności przesyłki z zamówieniem, ani jej wadliwości. Zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Co prawda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazywał na niemożność jednoznacznego stwierdzenia niezgodności towaru z kontraktem, jednak – jak wykazano wyżej - nie było to podstawą odmowy zwrotu cła. Na marginesie jedynie można zauważyć, że co prawda skarżąca Spółka nie przedłożyła kontraktu zawierającego opis zamawianego towaru, jednak z korespondencja między stronami transakcji wskazuje wyraźnie, że zasadniczym powodem zwrotu była właśnie niezgodność towaru ze wzorem będącym podstawą zamówienia. Znajduje to bezpośredni wyraz w listach: A Sp. z o.o. do firmy B AG (Niemcy) z dnia [...], C Sp. z o.o. do firmy D w O. z [...]. oraz w liście B do C z [...]. – w którym wprost zawarto sugestię, że "wywóz musi figurować na A z tytułem reklamacji – towar nie odpowiada wzorowi – aby A otrzymał zwrot cła.". Dopiero w piśmie Spółki A z dnia [...]., skierowanym do Izby Celnej we W. podniesiono, że towar był dotknięty wadami fizycznymi, które zauważono w wyniku "wnikliwej kontroli, po wycofaniu rzeczy ze sklepów" – co również wyraźnie wskazuje, że przyczyną wycofania towaru była jego niezgodność z zamówieniem, zaś wady zostały dostrzeżone dopiero później. Jak już jednak podkreślano, okoliczność ta pozostawała bez wpływu na kształt rozstrzygnięcia wobec faktu, że strona skarżąca, na skutek własnych zaniedbań, bezsprzecznie przyjęła towar i używała go w sposób inny, niż niezbędne "użycie wstępne".

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził zatem naruszenia przez organ celny zasady swobodnej oceny dowodów, co zarzucała strona skarżąca. Orzekając o odmowie zwrotu cła organ, wbrew zarzutom skargi, rozważył zarówno okoliczność niezgodności towaru z kontraktem, jak i jego podnoszoną wadliwość, jednakże trafnie wykazał, że nie został spełniony wspólny dla tych przesłanek warunek, o którym mowa w art. 248 § 2 pkt 1, tj. że zwrócone na skutek reklamacji towary nie zostały użyte, chyba że ich wstępne użycie było konieczne dla stwierdzenia ich wadliwości lub niezgodności z kontraktem.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi, iż dokonana przez organ celny interpretacja pojęcia "użycia" i "wstępnego użycia" towaru prowadzi do zawężonej wykładni art. 248 Kodeksu celnego, czyniącej ochronę importera zawężoną i nierealną, Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w powołanym wyroku z dnia 14 listopada 2002 r. sygn. akt I SA/Ka1826/01, iż przepis art. 248 Kodeksu celnego ma na celu ograniczenie jednego ze skutków ryzyka handlowego ponoszonego przez importera towaru, nie zaś całkowite wyeliminowanie tego ryzyka. To importer jest obowiązany wykazać szczególną dbałość o swe interesy, tak, aby uchronić się od niekorzystnych działań eksportera. Wypada podkreślić, że co do zasady prawo celne nie jest instrumentem ochrony stron kontraktu przed wszelkimi szkodami wynikłymi z niewykonania bądź niewłaściwego wykonania zobowiązań wzajemnych, a możliwość zwrotu cła w pewnych ściśle określonych okolicznościach stanowi wyjątek i warunki zwrotu cła nie mogą być interpretowane rozszerzająco.

Z powyższych względów skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 p.s.a.