Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1041/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1857
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, Sędzia WSA Jarosław Szaro, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 10 czerwca 2022 r., nr 1801-IGC.48.81.2021 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oddala skargę.


UZASADNIENIE

A. P., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo W. w B. (dalej: Skarżący/Przewoźnik), poddał kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 10 czerwca 2022 r. nr 1801-IGC.48.81.2021. Utrzymano nią w mocy decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w P. z 11 sierpnia 2021 r. nr 408000-408000-COC2.48.446.2020.17, którą nałożono na niego karę pieniężną w wysokości [...] zł za naruszenie obowiązków przewoźnika wynikających z ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (dalej: ustawa SENT), polegających na podaniu w zgłoszeniu przewozu błędnych danych dotyczących towaru.

Organy ustaliły, że 6 czerwca 2019 r. poddano kontroli drogowej samochód ciężarowy o nr rej. [...], przewożący towar o zadeklarowanym w zgłoszeniu [...] jednym kodzie CN 2710 o nazwie olej na paletach w ilości 23.993 kg. Podczas kontroli dokumentów ustalono natomiast, że przedmiotem transportu z L. do W. były, w opakowaniach jednostkowych: olej mineralny (CN 2710), płyn do katalizatora AdBlue (CN3102), olej syntetyczny (CN3403), olej przekładniowy (CN3403), syntetyczne oleje hydrauliczne (CN3819). Na tej podstawie postanowieniem z 13 maja 2021 r. wszczęto przeciwko Przewoźnikowi postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w ustawie SENT. Karę w wysokości [...] zł nałożono na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT.

Organ zaznaczył, że na przewoźniku wykonującym przewóz towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego ciąży, z mocy art. 7 ust. 1 i 2 ustawy SENT, obowiązek zgłoszenia przewozu do rejestru zgłoszeń SENT, w tym podania danych dotyczących towaru będącego przedmiotem przewozu, w szczególności rodzaju towaru, pozycji CN, ilości, masy brutto lub objętości towaru. Przewoźnik zgłosił do rejestru przewóz towaru jednego rodzaju, objętego kodem CN 2710 o masie 23.993 kg. Faktycznie przewoził towar wielorodzajowy, o różnych kodach CN, co dokumentuje faktura nr [...] I tak, towar o kodzie:

1) CN 2710 19 81 90 przewożono w opakowaniach o poj. 1, 4, 5, 10 i 20 litrów, przez co nie podlegał zgłoszeniu do rejestru,

2) CN 2710 19 83 00 i CN 2710 19 87 00 przewożono w opakowaniach o poj. 4, 10 i 20 litrów, a zgłoszeniu podlegał tylko towar w opakowaniach 20 litrowych,

3) CN 3403 19 80 00 przewożono w opakowaniach o poj. 1, 4, 5, 20 i 60 litrów, a zgłoszeniu podlegał towar w opakowaniach o poj. 20 i 60 litrów,

4) CN 3820 00 00 90 przewożono w opakowaniach o poj. 5 litrów, który nie podlegał w ogóle systemowi monitorowania przewozu.

Zgłoszeniu do rejestru SENT podlegał zatem przewóz towarów o kodzie:

1) CN 2710 i masie brutto 1.207,95 kg,

2) CN 3403 i masie brutto 1.589,05 kg.

W zgłoszeniu podano więc dane niezgodne ze stanem faktycznym. Niezgodna ze stanem rzeczywistym była masa towaru o zgłoszonym kodzie CN 2710 i nie wymieniono w nim kodu CN 3403. Stwierdzono także uchybienie polegające na wymienieniu w polu zgłoszenia "rodzaj dokumentu przewozowego" dokument CMR nr "[...]", podczas gdy okazany podczas kontroli dokument CMR nie był opatrzony żadnym numerem, natomiast numerem "[...]" opatrzona była faktura, która została również wymieniona w dokumencie CMR. Okoliczność ta nie stanowiła zatem naruszenia przepisów ustawy SENT w zakresie niezgodności danych dotyczących rodzaju i numeru dokumentu przewozowego.

Oceniając możliwość odstąpienia od nałożenia kary organ podniósł, że przychody z działalności gospodarczej Przewoźnika w roku 2020 wyniosły około [...] mln zł, a w roku 2021 około [...] mln zł; dochód odpowiednio [...] zł i [...] zł. Ustalono, że w latach 2019-2020 nabył on 7 pojazdów, nie posiada zaległości w należnościach publicznoprawnych. Uiszczenia kary nie powinno więc zachwiać podstawą prowadzonej działalności, ani jego egzystencji. Uchybienie ww. obowiązkowi wynikało natomiast z braku staranności Przewoźnika. Nie stwierdzono zatem istnienia przesłanki "ważnego interesu przewoźnika", ani przesłanki "interesu publicznego", o których mowa w art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Zdaniem organu naruszenie przepisów było oczywiste.

W odwołaniu Przewoźnik zarzucił niewłaściwe przeprowadzenie kontroli drogowej, podczas której kontrolujący ograniczyli się do porównania treści zgłoszenia SENT oraz dokumentów dotyczących towaru posiadanych przez kierowcę. Stwierdzono tylko nieprawidłowości w dokumentach, ale nie wyjaśniono stanu faktycznego. Aby stwierdzić kod CN przewożonego towaru należałoby bowiem przeprowadzić analizę laboratoryjną. Towar nie został również zważony. W ocenie odwołującego się, zgłoszenie było prawidłowe, a nieprawidłowości dotyczyły tylko treści dokumentów. Za odstąpieniem od nałożenia kary przemawia interes publiczny, z powodu wagi popełnionych przez kontrolujących uchybień odnośnie do ustalenia ilości i rodzaju przewożonego towaru. Ważny interes przedsiębiorcy przejawia się natomiast w tym, że działał w zaufaniu do wysyłającego, który dostarczył mu dane do zgłoszenia SENT. Wysokość kary jest nieadekwatna do wagi zarzucanych naruszeń.

Opisaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podzielając ustalenia organu I instancji.

Organ odwoławczy przyjął, że Przewoźnik zgłosił do rejestru zgłoszeń SENT dane nieodpowiadające dokumentom towarzyszącym przesyłce. Podjął się przewozu bez zgłaszania nieprawidłowości na etapie przyjęcia ładunku, zatem nie stwierdzono braków, ubytków masy i niezgodności co do rodzaju towaru. Realizacja obowiązków określonych w ustawie SENT nie polega na podaniu jakichkolwiek danych w zgłoszeniu, których organ nie mógłby zweryfikować w trakcie kontroli drogowej w oparciu o towarzyszącą przewozowi dokumentację, a wyłącznie poprzez fizyczne badanie przesyłki. Ustaleń kontroli można dokonać na podstawie przedstawionych dokumentów. Przepis art. 13 ust. 2 ustawy SENT nie wymaga pobrania próbek przewożonego towaru, stwarza organowi kontroli tylko takie uprawnienie. Stan faktyczny może być ustalony także na podstawie towarzyszącej przesyłce dokumentacji.

Organ podtrzymał także stanowisko o niestwierdzeniu przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary. Przewoźnik nie wskazał obiektywnych przyczyn dla usprawiedliwienia wskazania w zgłoszeniu SENT nieprawidłowych danych, zatem naruszenie to było wynikiem braku dostatecznej staranności. Nie były to przyczyny niezależne od Przewoźnika. Nie wykazano też, aby kara mogła w znaczący sposób obniżyć kondycję finansową Przewoźnika. Odstąpienie od nałożenia kary należy odnosić do ogólnej kondycji finansowej przedsiębiorcy, a nie ewentualnego ujemnego bilansu związanego z konkretnym przewozem. Nie daje podstawy do odstąpienia od nałożenia kary także sam ten fakt, że na skutek danego naruszenia nie dochodzi do uszczuplenia należności podatkowych. Końcowo wskazano, że postępowanie w sprawie nie zostało wszczęte z naruszeniem terminu określonego w art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej (dalej: O.p.), ponieważ przepis ten w sprawach prowadzonych na podstawie ustawy SENT nie znajduje zastosowania.

W skardze do tut. Sądu na powyższą decyzję zarzucono naruszenie przez organy przepisów art. 122, 191 i 197 § 1 O.p., art. 13 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 22 ust. 3 ustawy SENT, a także art. 8 ust. 1 ustawy z 11 maja 2001 r. Prawo o miarach.

W ocenie Skarżącego, ustalenie masy towaru powinno odbyć się przez ważenie przy użyciu przyrządów podlegających prawnej kontroli metrologicznej. Cechy fizykochemiczne przewożonego towaru powinny być zaś zbadane przez biegłego. Organ kontroli poprzestał tylko na weryfikacji dokumentów oraz częściowych oględzinach towaru. Z mocy art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT kontrola powinna zmierzać do ustalenia stanu fatycznego. Skarżący podniósł, że dane dotyczące ładunku, które wprowadzono do rejestru SENT, otrzymał od zamawiającego transport i działał w zaufaniu do tych danych. Organ nie wyjaśnił, czy stwierdzone przezeń niedokładności w zgłoszeniu były dużej wagi i czy mogły skutkować istotnym naruszeniem systemu kontroli przewozu towarów wrażliwych. Zdaniem Skarżącego naruszenia te były błahe, a kara rażąco niewspółmierna do naruszenia.

W piśmie z 22 lipca 2022 r. Skarżący dodatkowo zarzucił naruszenie przez organy art. 165b § 1 O.p., art. 94 ust. 1 pkt. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz art. 26 ust. 5 ustawy SENT, wobec wszczęcia postępowania po upływie przepisanego terminu. Kontrolę przeprowadzono 6 czerwca 2019 r., a postępowanie wszczęto 13 maja 2021 r., tj. po upływie 6-cio miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 165b § 1 O.p. Decyzje powinny być zatem uchylone, a postępowanie umorzone.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie. Organ podkreślił, że istota sprawy sprowadza się do niezgłoszenia przewozu towaru objętego kodem CN 3403, a ponadto niezgodności masy towaru oznaczonego kodem CN 2710 z rzeczywistością. W przypadku przewozu towaru przez terytorium kraju obowiązek zgłoszenia ciążył na przewoźniku, zatem to on powinien upewnić się do co prawidłowości zgłaszanych danych. Skarżący kwestionuje wprawdzie moc dowodową faktury, jako dokumentu sprzedaży potwierdzającego zaistniałą transakcję, ale nie wykazał zgodności zgłoszenia ze stanem faktycznym. Przed przyjęciem zlecenia powinien zweryfikować przedmiotowy transport i nie rozpoczynać go bez upewnienia się co do zgodności dokumentów z danymi z rejestru SENT. Podczas kontroli drogowej weryfikacji poddano dokumenty i dane z rejestru SENT oraz dokonano częściowej rewizji towarów, ale nie pobrano próbek towaru. Wszczęcie postępowania nie było ograniczone terminem określonym w art. 165b § 1 O.p., ponieważ nie znajdował on w sprawie zastosowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, wobec braku podstaw do zastosowania względem zaskarżonej decyzji środków prawnych określonych w przepisach art. 145 P.p.s.a. Sąd nie stwierdził, aby przy wydaniu decyzji organy naruszyły przepisy prawa materialnego albo przepisy postępowania, które miały lub mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Nie było sporne między stronami, że realizowany przez Skarżącego przewóz podlegał rygorom ustawy SENT, a on miał status przewoźnika w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy SENT, ponieważ realizował przewóz towarów podlegających ustawie SENT z Litwy do Węgier przez terytorium Polski. Dokonał zgłoszenia przewozu do rejestru zgłoszeń SENT i uzyskał numer referencyjny, który przekazał kierowcy. Z ustaleń faktycznych organów wynikało, że dane zgłoszone do rejestru zgłoszeń SENT były wadliwe w zakresie masy przewożonego towaru objętego kodem CN 2710 oraz z uwagi na niezgłoszenie do przewozu towaru objętego kodem CN 3403 o masie brutto 1.589,05 kg, co zakwalifikowano jako naruszenie art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. h) ustawy SENT. Wyczerpywało to znamiona deliktu administracyjnego określonego w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT. Z dokumentów towarzyszących przewozowi wynikało, że przewożono inny towar, niż zadeklarowano w rejestrze zgłoszeń SENT. W rejestrze zgłoszono przewóz jednorodzajowego towaru o kodzie CN 2710 i wadze 23.993 kg, podczas gdy przewożono towary o różnych kodach CN, w opakowaniach podlegających i niepodlegających zgłoszeniu do rejestru, o różnej pojemności. Obowiązek zgłoszenia towarów o kodzie CN 2710 dotyczył produktów w pojemnikach 20 l i łącznej wadze 1.207,95 kg oraz kodzie CN 3403 w pojemnikach 20 l i 60 l i łącznej wadze 1.589,05 kg. Asortyment wymieniony na fakturze nr [...] został więc błędnie zgłoszony do rejestru zgłoszeń SENT, ponieważ zgłoszono tylko jedną pozycję o błędnej wadze, a rozbieżność między danymi

zadeklarowanymi i stwierdzonymi odnośnie do towaru o kodzie CN 2017 była wyższa niż 10%. W zgłoszeniu w ogóle nie podano towaru o kodzie CN 3403.

Powyższe ustalenia znajdują odzwierciedlenie w zebranym w aktach materiale dowodowym, który okazał się wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy i mógł stanowić dla Sądu podstawę wydania wyroku. Wprawdzie Skarżący uważał, że postępowanie wyjaśniające przeprowadzono z licznymi uchybieniami, a zarzucane mu błędy dotyczyły tylko rozbieżności między dokumentami, które zostały okazane przez kierowcę, a nie między zgłoszeniem do rejestru i faktycznie przewożonym towarem, ale twierdzenia Skarżącego nie zasługiwały na uwzględnienie. Sąd podzielił stanowisko organów, że dane zgłoszone do rejestru SENT powinny w pełni odzwierciedlać faktyczny przebieg realizowanego transportu, ponieważ tylko wtedy możliwe jest skuteczne monitorowanie przewozu określonych rodzajów towarów. W przypadku przewozu towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego obowiązek zgłoszenia przewozu do rejestru SENT ciążył na przewoźniku, stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy SENT. Zgłoszenie to, stosownie do art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. h) i j) ustawy SENT, powinno zawierać m.in. dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu, w szczególności rodzaju towaru, pozycji CN, ilości, masy brutto lub objętości towaru, a także numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi. Dane zgłoszone do rejestru powinny być niezwłocznie aktualizowane (art. 8 ust. 1 ustawy SENT), ale - jak stanowi art. 8 ust. 2 ustawy SENT, dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu zawarte w zgłoszeniu nie podlegały aktualizacji.

W ocenie Sądu, niezasadne są zarzuty naruszenia przepisów ustawy o miarach, bo funkcjonariusze nie dokonywali pomiaru wagi towaru, ani nie pobierali próbek, nie używali więc przyrządów pomiarowych, co do których należałoby zweryfikować ich legalizację. Sąd podziela stanowisko organów, że w okolicznościach niniejszej sprawy pomiar wagi (masy) towaru nie był obligatoryjny. Podczas kontroli drogowej funkcjonariusze mogli czynności kontrolne ograniczyć do weryfikacji dokumentów towarzyszących transportowi i zapisów w rejestrze zgłoszeń SENT. Nie mieli obowiązku realizować wszystkich czynności kontrolnych, o których mowa w przepisach art. 13 ustawy SENT. Kontrola przede wszystkim polega na sprawdzeniu, czy dokonano zgłoszenia i kierowca dysponuje numerem referencyjnym, oraz jaka jest treść dokumentów. Kierowca obowiązany jest okazać podczas kontroli wymagane prawem dokumenty związane z przewozem towaru oraz podać numer referencyjny dokonywanego przewozu. W okolicznościach sprawy kontrolujący nie uznali za potrzebne pobrania próbek towaru i przeprowadzenia badań laboratoryjnych, ponieważ weryfikacji towaru dokonali na podstawie okazanej faktury i oględzin części ładunku. Pomimo sugestii Przewoźnika, nie było sporne co faktycznie było przewożone, choć faktycznie treść protokołu z kontroli ograniczała się do wskazania towarów podlegających ustawie SENT, z pominięciem tych, które były przewożone, ale rygorom tej ustawy nie podlegały, co znajduje swoje wyjaśnienie w aktach sprawy i nie dyskwalifikuje protokołu z 6 czerwca 2019 r. Żadnych zastrzeżeń co do przebiegu kontroli nie zgłosił kierowca.

W przekonaniu Sądu, sugestie Skarżącego, że dokumenty towarzyszące przewozowi oraz etykiety na opakowaniach były nierzetelne, nie zasługiwały na uwzględnienie. Świadczyć by to musiało o świadomości popełnienia czynu zabronionego związanego z posługiwaniem się fałszywymi dokumentami mającymi znaczenie prawne (faktury) i realizacji przewozu drogowego towarów z naruszeniem przepisów o transporcie drogowym, a także towarów zafałszowanych co do składu/zawartości. Jak zaś wynika z art. 87 ust. 1 pkt 3 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać dokumenty związane z przewożonym ładunkiem. Natomiast przepisy prawa podatkowego regulujące kwestie podatku od towarów i usług (podatku od wartości dodanej) wymagają, aby faktury były dokumentami rzetelnymi, czyli odzwierciedlającymi faktycznie dokonane czynności gospodarcze (por. art. 106e ust. 1 pkt 7, 8, 9 i 11 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług). Dokumenty towarzyszące transportowi towarów muszą zatem odzwierciedlać faktyczny przedmiot transportu. Zresztą w toku postępowania Przewoźnik nie wykazał, aby przedmiotem przewozu był towar inny, niż wymieniony na okazanej podczas kontroli fakturze, w szczególności że w kontrolowanym pojeździe nie było towaru, który wymieniono w protokole kontroli. Nie wskazał też, na jakiej podstawie wprowadził dane do rejestru zgłoszeń SENT. Trudno zaś zakładać, że przyjął do realizacji zlecenie przewozu towaru o nieznanym mu asortymencie. Tak więc organy zasadnie przyjęły, że do rejestru SENT zgłoszono dane niezgodne ze stanem faktycznym przewożonego towaru w zakresie rodzaju towaru i jego wagi. Takie ustalenie wyczerpywało dyspozycję art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT. Odpowiedzialność przewoźnika za opisany delikt ma charakter administracyjny i opiera się na obiektywnie stwierdzonym fakcie naruszenia prawa. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że Przewoźnik przyjął do przewozu przesyłkę bez zastrzeżeń, natomiast realizacja obowiązków określonych w ustawie SENT nie może polegać na wprowadzeniu do rejestru zgłoszeń SENT jakichkolwiek danych, których weryfikacja w trakcie kontroli drogowej w oparciu o towarzyszącą przewozowi dokumentację byłaby niemożliwa bez fizycznego zbadania przesyłki.

Powyższe wskazuje, że decyzja o nałożeniu na Przewoźnika kary pieniężnej na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT miała podstawę prawną i faktyczną. Dane zgłoszone do rejestru zgłoszeń okazały się niezgodne z faktycznie przewożonym towarem. W ocenie Sądu, postępowanie przeprowadzono zgodnie z zasadami określonymi w ustawie SENT i O.p. W szczególności, postępowanie nie zostało wszczęte z naruszeniem art. 165b § 1 O.p., ponieważ przepis ten nie znajdował w spawie zastosowania (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2022 r. II GSK 2179/21 oraz z . 15 marca 2022 r. II GSK 101/22, które Sąd w składzie rozpoznającym skargę w pełni podziela). Do przepisu tego ustawa SENT odwołuje się pośrednio, poprzez dyspozycję art. 26 ust. 5 odwołującej się do przepisów O.p. w ogólności, ale czyni to w zakresie w tej ustawie nieuregulowanym i tylko przez stosowanie "odpowiednie". To zaś może polegać na zastosowaniu danej regulacji bezpośrednio (wprost w danym brzmieniu), z pewnymi modyfikacjami uwzględniającymi specyfikę prowadzonego postępowania, albo na odstąpieniu od jego zastosowania, jeżeli jego treść normatywna nie przystaje do charakteru prowadzonego postępowania. Ten ostatni przypadek należało zaadoptować w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy SENT. Ustawa ta we własnym zakresie reguluje zasady prowadzenia kontroli (art. 13) oraz przedawnienia karania i wykonania obowiązku zapłaty kary (zob. art. 28, który przewiduje pięcioletni okres na nałożenie kary liczony od dnia niedopełnienia obowiązku oraz pięcioletni okres do zapłaty kary liczony od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin zapłaty). W ustawie tej nie określono czasu, do jakiego może zostać wszczęte postępowanie o nałożenie kary, a wyłącznie najpóźniejszą datę dopuszczalności wydania decyzji o nałożeniu kary, przez co postępowanie może być wszczęte w całym tym okresie. Kontrola określona w ustawie może być także prowadzona przez różne podmioty, które prowadzą te czynności na podstawie odrębnych przepisów regulujących działalność danej służby. Ponadto ustawa SENT dotyczy "monitorowania drogowego przewozu towarów", a więc transportu drogowego, a nie prawidłowości wywiązywania się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego (por. m.in. art. 281 § 2, art. 282b § 1, art. 284 § 1, art. 290 § 1, art. 291 § 1, 2 i 4, art. 291b O.p., a także wyrok NSA o sygn. II GSK 1265/21). Ustawa SENT nie jest ustawą podatkową (por. wyrok NSA z 18 września 2019 r. II GSK 639/19). Normatywnej podstawy dla zastosowania art. 165b § 1 O.p. nie stanowi także art. 94 ust. 1 pkt 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Kontrola przewozu towarów wymienionych w ustawie SENT nie jest bowiem kontrolą celno-skarbową, o jakiej mowa w przepisach Działu V Rozdziału 1 ustawy o KAS, lecz kontrolą z zakresu transportu drogowego szczególnego rodzaju towarów. W ocenie Sądu, w ustawie SENT zawarto wyczerpującą regulację normatywną podstaw kompetencyjnych i proceduralnych postępowania określonego w przepisach art. 13 ust. 1 i 2 ustawy SENT.

Odnośnie do kwestii związanej z brakiem odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT wskazać należy, że organ może, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, odstąpić od nałożenia kary pieniężnej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym. Decyzja podejmowana na tej podstawie prawnej ma charakter uznaniowy, pod warunkiem stwierdzenia występowania określonych w tym przepisie przesłanek "ważnego interesu przewoźnika" lub "interesu publicznego". Uznaniowy charakter decyzji oznacza, że w razie stwierdzenia wystąpienia co najmniej jednej z przesłanek organ nie jest zobowiązany do odstąpienia od nałożenia kary, lecz może o tym postanowić w granicach uznania administracyjnego. W kontrolowanej sprawie organy nie stwierdziły jednak wystąpienia żadnej z wymienionych przesłanek, przez co rozstrzygnięcie oparte na art. 22 ust. 3 ustawy SENT ma charakter związany, a nie uznaniowy. Wobec braku zaistnienia przesłanek, odstąpienie od nałożenia kary nie mogło mieć miejsca. W takim stanie rzeczy kontrola Sądu mogła być skierowana tylko na ocenę, czy organy właściwie zinterpretowały ww. przesłanki (czy oparły się na prawidłowym ich zrozumieniu) oraz czy poczyniły dostateczne ustalenia faktyczne, które pozwoliły na weryfikację tych kryteriów. Zdaniem Sądu, z obowiązku tego organy wywiązały się prawidłowo.

Sąd dostrzega praktyczne trudności w interpretacji pojęć i wyrażeń nieostrych, takich jak ""ważny interes przewoźnika" lub "interes publiczny". Jednak analogiczne rozwiązanie prawne jest zawarte w O.p. Zatem praktyka stosowania podobnych unormowań ma wieloletnią tradycję i nie ma przeszkód, aby korzystać z doświadczeń wypracowanych na gruncie art. 67a § 1 O.p., oczywiście przy uwzględnieniu celów ustawy SENT, bo kara pieniężna nie stanowi podatku, lecz dolegliwość za delikt administracyjny. Kontrolowane decyzje zawierają bardzo obszerny wywód prawny odnoszący się do przesłanek warunkujących odstąpienie od nałożenia kary, któremu nie można zarzucić wadliwości. Jego ponowne przytaczanie na potrzeby uzasadnienia Sądu jest zbędne, ponieważ zasługiwało ono na akceptację w pełnym zakresie. W decyzjach analizę prawną odniesiono następnie do kwestii faktycznych, związanych z sytuacją Skarżącego, jego zachowaniem jako Przewoźnika związanym z powstaniem nieprawidłowości i częściowym wyjaśnianiem jego sytuacji majątkowej, ponieważ wobec braku współpracy szersze ustalenia w tym zakresie nie były możliwe. Stanowisko organu o nieziszczeniu się ww. przesłanek nie narusza wymagań stawianych postępowaniu wyjaśniającemu, w szczególności wynikających z przepisów art. 121 § 1 i 2, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.

Z akt sprawy wynika, że Skarżący nie przedstawił organom szczegółowych informacji o swoich warunkach materialnych, w tym faktycznej kondycji prowadzonego przedsiębiorstwa, choć o prawie tym został poinformowany. Ustalenia w tym zakresie organy czyniły na podstawie pozyskanych przez siebie danych i uznały na ich podstawie, że sytuacja majątkowa Przewoźnika jest na tyle dobra, że jest on w stanie uregulować kwotę kary bez istotnego uszczerbku dla siebie i prowadzonego przedsiębiorstwa. Przedsiębiorstwo to generuje wysokie przychody i dochody, a w latach 2019-2020 Przewoźnik nabył 7 pojazdów. Nie stwierdzono zatem przesłanki "ważnego interesu przewoźnika". Za odstąpieniem nie przemawiała także, w ocenie organów, przesłanka "ważnego interesu publicznego". Powołano się na dyscyplinujący charakter przepisów o karach i cele ustawy SENT. Zwrócono uwagę, że Przewoźnik nie wskazał obiektywnej przyczyny podania w zgłoszeniu do rejestru SENT danych niezgodnych ze stanem faktycznym.

Stanowisko organów w powyższej kwestii nie wykazało uchybień, o jakich mowa w przepisach art. 145 P.p.s.a. W uzasadnieniu decyzji zawarto wyjaśnienie prawne przesłanek warunkujących odstąpienie od nałożenia kary, a także odwołano się do sytuacji faktycznej Przewoźnika i wskazano, że powinien on współdziałać z organem w wyjaśnieniu przesłanek faktycznych, które mogą stanowić podstawę odstąpienia od nałożenia kary, co zasługiwało na uwzględnienie. Skarżący nie dostarczył, także na etapie postępowania sądowego, argumentów, które pozwoliłyby uznać decyzje za niezgodne z prawem, również w zakresie odnoszącym się do art. 22 ust. 3 ustawy SENT, a nie tylko co do regulacji procesowych. Trafnie podniesiono, że odstąpienie od nałożenia kary zostało przez ustawodawcę potraktowane jako odstępstwo od odpowiedzialności za obiektywnie stwierdzony fakt naruszenia obowiązku o administracyjnym charakterze, dlatego za uwolnieniem od odpowiedzialności muszą przemawiać szczególne względy. Okoliczności takich nie należy odnosić tylko do korzyści i strat związanych z jednym przewozem, którego dotyczy postępowanie, lecz ogólnej kondycji majątkowej przedsiębiorcy. Sam fakt zgłoszenia przewozu do rejestru nie może stanowić podstawy odstąpienia od nałożenia kary, skoro stwierdzono poważne uchybienia w zakresie zgłoszonego rodzaju i ilości przewożonego towaru, które miały negatywny wpływ na funkcjonowanie systemu monitorowania określonego w ustawie SENT. Popełnione uchybienia nie miały jedynie charakteru formalnego, które dla funkcjonowania systemu monitoringu nie miałyby istotnego znaczenia.

Z podanych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a zarzuty skargi są bezpodstawne, dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji.