Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2324/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 10, 3, 5
journal: Dz.U. 2001 nr 124 poz 1361
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o księgach wieczystych i hipotece.
article: art. 7,77,81,80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.73
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński (spr.) Sędziowie WSA Marta Kołtun-Kulik WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J. C. i S. C. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz skarżących J. C. i S. C. solidarnie kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat W. prawa własności nieruchomości zajętej pod część ulicy [...] w W., oznaczonej jako działka nr [...] w obrębie [...] o pow. [...] m2 i jako działka nr [...] w obrębie [...] o pow. [...] m2, stanowiącej część gruntów objętych księgą wieczystą KW nr [...].

Z wnioskiem z dnia 13 listopada 2009 r. o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji wystąpił Prezydent W., podnosząc w uzasadnieniu, że decyzja ta rażąco narusza przepisy prawa, bowiem skierowana została do osoby nie będącej stroną w sprawie. Wskazał, że objęta decyzją nieruchomość oznaczona jako działki nr [...] i nr [...] objęte księgą wieczystą KW nr [...] nigdy nie stanowiły własności J. i S. C., a więc orzeczenie wobec tych osób o utracie prawa własności nieruchomości rażąco narusza przepisy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) oraz przepisy kpa.

Minister Infrastruktury – rozpoznając powyższy wniosek – decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r. Podzielając pogląd wnioskodawcy, iż kwestionowana decyzja skierowana została do osób nie będących stroną w sprawie, Minister podkreślił, iż stan prawny wspomnianych działek odbiega od stanu ujawnionego w księdze wieczystej.

Następnie J. C. i S. C. wystąpili z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r., podnosząc, iż kwestia niezgodności stanu wpisów w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym należy do wyłącznej kompetencji sądów powszechnych.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...], po rozpatrzeniu powyższego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2011 r.

W uzasadnieniu decyzji Minister podał, że w przedmiotowej sprawie kwestionowane decyzje zostały wydane na podstawie przepisu art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Zgodnie z art. 73 ust. 1 tej ustawy, nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego, za odszkodowaniem. Powyższe przepisy, mające charakter materialnoprawny wskazują, że stronami w tego rodzaju postępowaniach, których przedmiotem jest regulacja stanu prawnego gruntów zajętych pod drogi są właściciele gruntów będący nimi w dniu 31 grudnia 1998 r., Skarb Państwa lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego władająca gruntem w dniu w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz osoby posiadające w tym dniu inny tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości.

Z treści aktu notarialnego z dnia [...] maja 1996 r. nr rep. [...] wynika, że nieruchomość objęta księgą wieczystą KW nr [...] położona w W. przy ul. [...], stanowiła działkę gruntu nr [...] o pow. [...] ha, a następnie została oznaczona nowym numerem jako działka nr [...] o pow. [...] ha położona przy ul. [...] oraz część o powierzchni [...] ha, oznaczona numerami [...] i [...], zajęta pod ul. [...]. Działka nr [...] o pow. [...] ha stanowiła własność H. i T. L., którzy aktem notarialnym z dnia [...] maja 1996 r. nr rep. [...] zbyli tylko działkę nr [...] o pow. [...] ha, zabudowaną budynkiem mieszkalnym, na rzecz J. i S. C.

Z odpisu księgi wieczystej KW nr [...] z dnia [...] marca 2005 r. wynika, iż jako właściciel działki nr [...] o pow. [...] ha wpisany był S. C. na podstawie wymienionego aktu notarialnego z dnia [...] maja 1996 r. oraz notarialnej umowy o podział majątku wspólnego z dnia [...] czerwca 2004 r. nr rep [...]. Natomiast obecnie w księdze wieczystej KW [...] wpisana jest działka nr [...] o pow. [...] ha, na skutek dokonanych sprostowań wpisu z dnia [...] września 2005 r. i [...] września 2006 r.

Natomiast, na skutek wpisów dokonanych w dniach [...] września 2005 r. i [...] września 2006 r., działki drogowe nr [...] i nr [...], będące przedmiotem niniejszego postępowania, zostały włączone do księgi wieczystej KW nr [...] i jako właściciel wpisane jest Miasto W.

Zatem, w ocenie Ministra, nieruchomość oznaczona nr [...] i nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. nadal stanowiła własność H. i T. L., do których powinna zostać skierowana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r., bowiem z akt sprawy nie wynika, aby w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...] należało do J. i S. C., gdyż zdaniem organu, aktem notarialnym z dnia [...] maja 1996 r. nie nabyli oni własności działki drogowej oznaczonej obecnie numerami: [...] i [...], a więc nie byli oni stroną postępowania przeprowadzonego przez Wojewodę [...], zakończonego decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Wobec tego Wojewoda [...] skierował swoją decyzję z dnia [...] listopada 2005 r. do osób nie będących stroną w sprawie, a zatem decyzja ta obarczona jest wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia jej nieważności, stosownie do art. 156 § 1 pkt 4 kpa.

Odnosząc się do zarzutu skarżących, jakoby organ oparł zaskarżoną decyzję na ustaleniach należących do wyłącznej kompetencji sądu powszechnego, Minister uznał go za bezzasadny, bowiem zgodnie z art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W niniejszej sprawie, w ocenie Ministra, zebrany materiał dowodowy, w szczególności akt notarialny z dnia [...] maja 1996 r., dał podstawę do stwierdzenia nieważności kontrolowanej w trybie nadzoru decyzji.

Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. C. i S. C., zarzucając naruszenie przepisu:

1) art. 10 i 175 ust. 1 Konstytucji w związku z przepisem art. 1 w zw. z art. 2 § 1 kpc oraz art. 3 ust. 1 i art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na ustaleniach, należących do wyłącznej kompetencji sądu powszechnego;

2) art. 6 kpa poprzez wydanie zaskarżonej decyzji z zastosowaniem ustaleń leżących w wyłącznej kompetencji sądu powszechnego – sądu wieczystoksięgowego, a zatem działanie sprzeczne z prawem;

3) art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez stwierdzenie nieważności decyzji, mimo że w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 380/09 Sąd rozstrzygnął już, że Prezydent nie ma prawa negować ustaleń poczynionych przez Wojewodę [...] w decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], a tym samym nie mógł występować z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji;

4) art. 156 § 1 pkt 4 kpa poprzez jego niewłaściwą interpretację i niewłaściwe zastosowanie w oparciu o ustalenia, które podlegały wyłącznej kompetencji sądu powszechnego.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r.

W uzasadnieniu skargi skarżący podali, że są stronami postępowania administracyjnego prowadzonego przez Prezydenta W. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunty zajęte pod drogi publiczne, których własność z dniem 1 stycznia 1999 r. przeszła na rzecz Miasta W. w trybie przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. W trybie powołanego przepisu tejże ustawy Wojewoda [...] wydał w dniu [...] listopada 2005 r. decyzję nr [...] stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Miasto W. gruntu, oznaczonego jako działki ewidencyjne nr [...] z obrębu [...] oraz [...] z obrębu [...] w W., zajęte pod ulicę [...], które na dzień 31 grudnia 1998 r. stanowiły własność skarżących J. i S. C. Następnie Prezydent W. decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] odmówił ustalenia odszkodowania uzasadniając swoje orzeczenie tym, że skarżący nie są uprawnieni do odszkodowania, bowiem nie byli właścicielami gruntu zajętego pod drogę publiczną. Takie wnioskowanie Prezydent oparł na zakwestionowaniu zgromadzonych dokumentów, takich jak akt nabycia nieruchomości czy księga wieczysta nieruchomości. Decyzja Prezydenta W. została zaskarżona przez skarżących i utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...]. W wyniku skargi wniesionej przez skarżących do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od powyższych decyzji, Sąd wyrokiem z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 380/09, uchylił obie decyzje, jednoznacznie stwierdzając w uzasadnieniu, że organ nie ma uprawnień do negowania ustaleń ostatecznej decyzji deklaratoryjnej Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r. Sąd podkreślił ponadto, że dostrzeżona przez organ rozbieżność pomiędzy aktem nabycia nieruchomości przez skarżących a stanem wpisów w księdze wieczystej, nie może być rozstrzygana przez organ, bowiem leży to w wyłącznej kompetencji sądów powszechnych, powołanych do rozstrzygania tego rodzaju spraw.

Mimo wiążących Prezydenta W. wytycznych zawartych w wyroku I SA/Wa 380/09, Prezydent W. wniósł o stwierdzenie nieważności prawomocnej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r.

Minister Infrastruktury podzielił pogląd Prezydenta W., że działki drogowe oznaczone obecnie numerami [...] i [...] z obrębu [...], nigdy nie stanowiły własności skarżących i na dzień 31 grudnia 1998 r. pozostawały własnością T. i H. L. Swoje rozstrzygnięcie Minister oparł na rozbieżności pomiędzy treścią wpisów w księdze wieczystej nr [...] a treścią aktu notarialnego rep. [...] z dnia [...] maja 1996 r. Wobec powyższego ustalenia Minister uznał, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r., skierowana została do osób nie będących stronami w postępowaniu, co czyni ją nieważną z mocy przepisu art. 156 § 1 pkt 4 kpa. W ocenie skarżących, wszelkie ustalenia organu oparte zostały na ustaleniach zarezerwowanych dla postępowania cywilnego. Wobec tego decyzje Ministra nie mogą się ostać, bowiem naruszają podstawowe normy konstytucyjne dotyczące zasady podziału władz.

Skarżący podnieśli również, że niejasność wynikająca z rozbieżności wpisów w akcie notarialnym i księdze wieczystej, była już przedmiotem wyjaśnień. Na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] maja 1996 r. sporządzonej rep. [...], skarżący nabyli nieruchomość o pow. [...] m2, dla której prowadzona była księga wieczysta Kw nr [...]. Akt notarialny stał się podstawą wpisania skarżących jako właścicieli nieruchomości w księdze wieczystej.

Prezydent W. decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] dokonał zmian w ewidencji gruntów i nieruchomość podzielona została na działkę nr [...] o pow. [...] m2, działkę nr [...] o pow. [...] m2 i działkę nr [...] o pow. [...] m2, a następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., na wniosek skarżących, stwierdził nabycie działek nr [...] i nr [...] przez Powiat W. z dniem 1 stycznia 1999 r.

Dopiero na etapie obowiązku zapłaty odszkodowania w trybie przepisu art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną, organy zaczęły poddawać w wątpliwość akt notarialny nabycia nieruchomości przez skarżących. Prezydent W., a następnie Minister Infrastruktury, wydając zaskarżoną decyzję podnieśli, że skarżący nie nabyli nieruchomości o pow. [...] m2, a jedynie własność działki nr [...] o pow. [...] m kw., a więc że rzekomo nie nabyli własności działek nr [...] i nr [...], zajętych pod drogę publiczną, gdy tymczasem według twierdzeń skarżących nabyli oni całą nieruchomość, tj. działkę nr [...] o pow. [...] m2 i takim też zamiarem zarówno sprzedających, jak i kupujących było przeniesienie własności tej działki. Rzekoma nieścisłość w akcie notarialnym polegała na jednoczesnym opisaniu przedmiotu sprzedaży jako działki nr [...] o pow. [...] m2, oraz jako dwóch nowoutworzonych działek o łącznej pow. [...] m2. Ponadto akt notarialny nie zawierał wniosku o wydzielenie działki do nowoutworzonej księgi wieczystej, a byłoby to konieczne gdyby wolą stron było nabycie tylko części nieruchomości, bowiem w jednej księdze wieczystej nie mogą znajdować się nieruchomości należące do dwóch różnych właścicieli. Tym samym mimo zaistnienia nieścisłości, doszło do przeniesienia własności całej nieruchomości o pow. [...] m2.

W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi.

W przedmiotowej sprawie kwestionowane decyzje zostały wydane na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w świetle którego nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości zajętych pod drogi publiczne jest ostateczna decyzja wojewody. Wojewoda w postępowaniu tym, zmierzającym do wydania decyzji, ustala i rozstrzyga o tym, kto był właścicielem takiego gruntu, kto gruntem tym władał i czy grunt ten był zajęty pod drogę publiczną. Przedmiotem badania w tym postępowaniu jest stan prawny nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. Pozytywna decyzja wojewody będzie zatem wydana tylko wówczas, gdy nieruchomość nie stanowi własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego i w ściśle określonej dacie była zajęta pod drogi publiczne. Podkreślenia wymaga, że przepisy art. 73 ust. 1 i 3 powołanej ustawy określają jednocześnie krąg podmiotów, które legitymują się interesem prawnym, uprawniającym do żądania wszczęcia tego postępowania administracyjnego. Przepisy te, mające charakter materialnoprawny wskazują, że stronami w tego rodzaju postępowaniach, których przedmiotem jest regulacja stanu prawnego gruntów zajętych pod drogi są właściciele gruntów będących nimi w dniu 31 grudnia 1998 r., Skarb Państwa lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego władająca gruntem w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz osoby posiadające w tym dniu inny tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości zajętej z dniem 1 stycznia 1999 r. pod drogę. Wydana przez wojewodę decyzja ma charakter decyzji deklaratoryjnej, stwierdzającej nabycie prawa własności ex lege i jednocześnie jest ona dokumentem stanowiącym podstawę do dokonania wpisu prawa własności w Dziale II księgi wieczystej. Oznacza to, że tylko ostateczna decyzja administracyjna, stwierdzająca nabycie prawa własności ex lege, stanowi wyłączny dowód nabycia własności konkretnej nieruchomości i wiąże organ, który ją wydał, strony postępowania, inne organy i sądy, a także stanowi podstawę do ujawnienia przez nabywcę swego prawa w księdze wieczystej i jest podstawą do żądania wypłaty odszkodowania.

Odnosząc powyższe rozważania do zaistniałego w rozpatrywanej sprawie stanu faktycznego i prawnego, Sąd uznał za trafne zarzuty skargi, iż Minister Infrastruktury stwierdzając nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r. wykroczył poza swoje kompetencje. Jak wynika z treści decyzji Wojewody i akt administracyjnych sprawy ustalenia poczynione przez Wojewodę w tej decyzji oparte były na odpisie z księgi wieczystej KW nr [...], w której w Dziale II jako właściciele pierwotnej działki nr [...] o pow. [...] m2 – odpowiadającej obecnie działce zabudowanej nr [...] i działkom drogowym nr [...] i nr [...] – wpisani byli skarżący, a podstawę wpisu stanowiła umowa sprzedaży z dnia [...] maja 1996 r., Rep. [...], która nie zawierała wniosku o odłączenie zabudowanej działki do odrębnej księgi wieczystej, lecz prowadzona była jedna wspólna księga wieczysta dla całej nieruchomości, składającej się z działki zabudowanej nr [...] i działek drogowych nr [...] i nr [...], do której sąd wieczystoksięgowy wpisał skarżących jako właścicieli całej nieruchomości i w takim też stanie prawnym orzekał Wojewoda [...], wydając decyzję z dnia [...] listopada 2005 r. Skoro taki był wpis w księdze wieczystej, to rację należy przyznać skarżącym, że Minister Infrastruktury orzekający w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji stwierdzającej nabycie mienia, nie był kompetentny do podejmowania ustaleń odmiennych od tych, jakie wynikały z treści księgi wieczystej.

Nadto wskazać również należy, że w postępowaniu o odszkodowanie za nieruchomość będącą przedmiotem niniejszego postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 380/09 stwierdził, że Prezydent W. nie ma prawa badać rozbieżności pomiędzy aktem notarialnym a treścią wpisów w księdze wieczystej, bowiem leży to w wyłącznej kompetencji sądów powszechnych.

Zgodzić się należy ze skarżącymi, że Minister Infrastruktury orzekając w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r. nie był uprawniony do kwestionowania w postępowaniu administracyjnym praw wynikających z umowy sprzedaży z dnia [...] maja 1996 r. Rep. [...], czy też z prawomocnych wpisów dokonanych w Dziale II księgi wieczystej KW nr [...] bądź rozstrzygania w oparciu o umowę cywilnoprawną i treść księgi wieczystej o istniejącym na gruncie stanie własnościowym. W tej bowiem materii wyłącznie właściwy jest sąd powszechny, skoro sprawy z zakresu prawa rzeczowego są sprawami cywilnymi w rozumieniu art. 1 w zw. z art. 2 § 1 kpc. Jeżeli Wojewoda [...] powziąłby jakiekolwiek wątpliwości co do stanu własnościowego istniejącego na przedmiotowym gruncie w dniu 31 grudnia 1998 r., mógł podjąć czynności służące weryfikacji tychże wątpliwości i winien je był wyjaśnić już na etapie sprawy o stwierdzenie nabycia przez podmiot publicznoprawny nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, np. zawieszając to postępowanie do czasu uzgodnienia treści księgi wieczystej. Nie jest to natomiast możliwe w sprawie odszkodowawczej czy prowadzonej w trybie nadzorczym przez Ministra Infrastruktury o stwierdzenie nieważności decyzji stwierdzającej nabycie mienia. Czynienie samodzielnych ustaleń, wbrew treści istniejącego w księdze wieczystej wpisu co do przynależności nieruchomości, uchybia zasadzie ograniczonej kompetencji sądu wieczystoksięgowego z art. 6268 § 2 kpa, a nadto godzi w zasady jawności materialnej wpisu oraz rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, wyrażonych w art. 3 i art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.). Zasada wyrażona w art. 3 tej ustawy wyklucza jakąkolwiek kontrolę w postępowaniu administracyjnym dotyczącą treści wpisów własności w tychże księgach, albowiem wpis jest formą orzeczenia sądowego w postępowaniu wieczystoksięgowym, polegającą na ujawnieniu w księdze wieczystej powstania, przeniesienia, zmiany lub ustania praw rzeczowych i wymienionych w art. 16 ustawy praw osobistych i roszczeń, a także na usunięciu niezgodności ujawnionego w księdze wieczystej stanu prawnego z rzeczywistym stanem prawnym i na ostrzeżeniu o takiej niezgodności, co wynika wprost z brzmienia art. 6268 § 3 kpc.

Zatem Minister Infrastruktury jest związany treścią wpisów w księdze wieczystej i nie może samodzielnie obalać rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, i czynić ustaleń sprzecznych ze stanem wpisów w księdze wieczystej. Rozstrzyganie takiego zagadnienia przez organy administracji państwowej stanowi naruszenie naczelnych zasad podziału władz w państwie i sprawowania wymiaru sprawiedliwości wyłącznie przez sądy, wyrażonych w art. 10 ust. 2 Konstytucji i art. 175 ust. 1 Konstytucji. Organ nie posiada uprawnień do arbitralnego orzekania w oparciu o nie stwierdzoną sądownie rozbieżność pomiędzy stanem wpisów w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym, bowiem ustalenia takiego mógłby dokonać jedynie sąd powszechny w powództwie przewidzianym w art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, które służy ochronie interesu osoby nie wpisanej lub błędnie wpisanej do księgi wieczystej, a jego hipotezą objęte są wszystkie możliwe stany faktyczne, których stwierdzenie prowadzi do niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Podstawą takiego powództwa może być zatem także twierdzenie, że umowy przenoszące własność nieruchomości i stanowiące podstawę wpisu prawa własności do księgi wieczystej, miały inny zakres, niż wynika to z wpisu do księgi wieczystej. Zatem prezentowane stanowisko Ministra pozbawione jest argumentacji jurydycznej, jakoby skarżący J. i S. C. pozbawieni byli przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody z dnia [...] listopada 2005 r., albowiem dopóki nie zostanie uzgodniona treść księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym w postępowaniu przed sądem powszechnym, po uzgodnieniu której wynikać będzie inny stan prawny skomunalizowanej nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r., dopóty organ pozbawiony będzie prawnej możliwości weryfikacji wydanych rozstrzygnięć w sprawie.

Tym samym Minister Infrastruktury nie może samodzielnie dokonać oceny prawnej stwierdzając, że krąg podmiotów uprawnionych w postępowaniu przed Wojewodą [...] został określony nieprawidłowo, bowiem został on ustalony zgodnie ze stanem wpisów w księdze wieczystej. Odmienne ustalenia godzą w przepisy kompetencyjne zastrzeżone wyłącznie do jurysdykcji sądów powszechnych. Zauważyć bowiem należy, iż działania Ministra cechują się niekonsekwencją w stosunku do poczynionych uprzednio ustaleń dotyczących kręgu stron postępowania, albowiem skoro organ uznał, że J. i S. C. nie nabyli nieruchomości będącej przedmiotem postępowania, natomiast zbywców spornej nieruchomości organ traktował jako strony postępowania, to również postępowanie nadzorcze winno być prowadzone z ich udziałem.

Przyjmując prymat wpisu w księdze wieczystej, Minister Infrastruktury dokonał więc dowolnej oceny materiału dowodowego i nie wyjaśnił podniesionych wątpliwości mających istotne znaczenie w sprawie, co było elementem niezbędnym do dokonania oceny prawidłowości przeprowadzenia kwestionowanego postępowania. Wobec stwierdzenia, że kontrolowane postępowanie nie wyjaśniło powstałych wątpliwości, Sąd uznał, że organ rozpatrując sprawę nie wyjaśnił jej wyczerpująco, nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, co prowadzi do naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece poprzez dokonanie własnej interpretacji i ustaleń wbrew treści istniejącego w księdze wieczystej wpisu.

Ponownie rozpoznając sprawę rzeczą Ministra będzie uwzględnienie przedstawionych przez Sąd rozważań, zaś ustalenia i swoje stanowisko wyczerpująco umotywuje w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, które winno odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśniać tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego do rzeczywistej sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpatrywanej sprawie, stosownie do treści art. 107 § 3 kpa.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) i art. 152 oraz art. 200 powołanej ustawy, Sąd orzekł jak w sentencji.