Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 489/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-09-01 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art 246 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 1 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. M. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

J. M. w piśmie z dnia 4 stycznia 2017 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV skarżącą wezwano do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł.

Storna zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości.

W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu z dnia 10 kwietnia 2017 r. o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że w gospodarstwie domowym pozostaje z siostrą (Z. K.) oraz bratem (J. K.). Jako źródła utrzymania trzyosobowego gospodarstwa domowego wymieniła otrzymywaną przez siebie rentę oraz emerytury otrzymywane przez rodzeństwo. Do wniosku dołączyła kopie pocztowych przekazów pieniężnych świadczeń: J. M. (759,13 zł), Z. K. (967,80 zł) i J. K.(915,72 zł).

Jako posiadany majątek wnioskodawczyni wykazała dom o powierzchni 80 m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni 11,35 ha. Oświadczyła, że dom jest bezwartościowy, zawilgocony, w złym stanie technicznym. Stwierdziła, że chciała sprzedać nieruchomość rolną, jednak nikt nie chciał jej kupić. Podała, że nie ma oszczędności, tylko długi, a także, że nie posiada wartościowych przedmiotów.

Wśród zobowiązań i stałych wydatków wnioskodawczyni wymieniła kredyty, pożyczki, koszty leków, jedzenia, opału i ubrania oraz "pomocy na polu". Nadmieniła, że zboża nie można sprzedać. Skarżąca stwierdziła, że od 2007 r. nie ma prądu, ponosi same straty, nie ma gdzie zemleć zboża.

Poza kopiami pocztowych przekazów pieniężnych świadczeń emerytalno-rentowych, J. M. dołączyła do akt sprawy:

1. kopię harmonogramu spłaty pożyczki w Eurobanku (kwota pożyczki: 1.100,00 zł; rata miesięczna: 484,52 zł);

2. druki wpłat rat na rzecz Santander Consumer Bank (144,19 zł - płatne do 20 kwietnia i do 20 maja 2017 r.; 102,87 zł - płatne do 19 marca i do 19 kwietnia 2017 r.; 446,29 zł – płatne do 20 marca i do 20 kwietnia 2017 r.; 247,17 zł – płatne do 25 kwietnia i do 25 maja 2017 r.; 99,61 zł – płatne do 23 listopada i 23 grudnia 2014 r.; 198,47 zł – płatne do 24 czerwca i do 24 lipca 2017 r.; 246,59 zł – płatne do 20 kwietnia i do 20 maja 2015 r.);

3. kopię decyzji Burmistrza J. z dnia [...] lutego 2016 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku rolnego, podatku od nieruchomości i podatku leśnego za 2016 r.;

4. kserokopie pięciu faktur (z listopada 2016 r, z grudnia 2016 r., z lutego 2017 r. i dwie z marca 2017 r.), potwierdzających, że skarżąca nabywała otręby pszenne i wysłodki buraczane oraz inne produkty stanowiące karmę dla zwierząt hodowlanych. Suma faktur z marca wyniosła 940 zł, a fakturę za luty wystawiono na kwotę 900 zł.

Ponieważ oświadczenie strony z dnia 10 kwietnia 2017 r. oraz dołączone do niego dokumenty były niewystarczające do oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych oraz budziły wątpliwości, w piśmie z dnia 15 maja 2017 r. wezwano J. M. do nadesłania w terminie 21 dni:

a) wyciągów z wszelkich posiadanych przez nią, przez jej brata (J. K.) oraz przez jej siostrę (Z. K.) rachunków bankowych, w tym z rachunków bankowych otwartych dla działalności rolniczej, z okresu ostatnich trzech miesięcy;

b) zaświadczenia (lub zaświadczeń) z właściwego biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazującego:

– czy, a jeżeli tak, to jakie i w jakiej wysokości - w latach od 2015 do 2017 – skarżąca (J. M.), jej brat (J. K.) lub jej siostra (Z. K.) otrzymali płatności bezpośrednie i/lub inne świadczenia wypłacane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa,

– czy skarżąca (J. M.), jej brat (J. K.) lub jej siostra (Z. K.) są wpisani w systemie prowadzonym przez ARiMR jako producenci rolni, będący posiadaczami zwierząt – jeżeli tak, to należało podać liczbę zwierząt, ze wskazaniem ich gatunku;

c) kopii decyzji ZUS określającej aktualną wysokość renty skarżącej;

d) kopii decyzji KRUS określającej aktualną wysokość emerytury J. K.;

e) kopii umowy pożyczki, której harmonogram spłat dołączyła do wniosku o przyznanie prawa pomocy;

f) kopii dokumentów (rachunków, dowodów wpłat, potwierdzeń przelewów) wskazujących wysokość, ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy, stałych opłat związanych z eksploatacją domu (np. opłat za opał, wodę, wywóz śmieci), ze wskazaniem, czy opłata obejmuje rozliczenie miesięczne, czy też dwumiesięczne oraz kopii dokumentów wskazujących wysokość innych stałych, niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym.

W odpowiedzi, w dniu 7 czerwca 2017 r. skarżąca złożyła do akt sprawy ponownie kopie pocztowych przekazów pieniężnych świadczeń otrzymywanych przez siebie i przez rodzeństwo, a także pismo, w którym oświadczyła, że:

1. J. K. i Z. K. nie mają rachunków bankowych, nie prowadzą działalności rolniczej, nie mają ziemi;

2. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie wydaje zaświadczeń o wysokości płatności, jeżeli nie ma ziemi;

3. są należności na M., ale nie ma z nich żadnego zysku;

4. decyzje z ZUS i KRUS, a także umowa pożyczki, zostały zniszczone i wyrzucone;

5. nie płaci przelewami, nie ma pieniędzy na koncie, dom się wali, nie ma prądu, lodówki, ani wody, nie płaci w terminie wymagalnych zobowiązań.

Ponieważ udzielona przez skarżącą odpowiedź nie czyniła zadość wezwaniu z dnia 15 maja 2017 r., a ponadto jej treść wskazywała, że strona mogła nie zrozumieć całości wezwania, w piśmie z dnia 3 sierpnia 2017 r., poinformowano, że:

a) w wezwaniu z dnia 15 maja 2017 r. zobowiązano ją do nadesłania wyciągów z rachunków bankowych posiadanych przez nią, a także przez J. K. i Z. K.;

b) nawet, jeżeli nie ma ona pieniędzy na koncie, to nie jest zwolniona z obowiązku nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych – z okresu ostatnich trzech miesięcy;

Skarżącą ponownie wezwano do nadesłania w terminie 7 dni:

a) wyciągów z posiadanych przez nią oraz jej brata (J. K.) rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy;

b) zaświadczenia z właściwego Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazującego:

– czy, a jeżeli tak, to jakie i w jakiej wysokości - w latach od 2015 do 2017 – skarżąca (J. .M.), jej brat (J. K.) lub jej siostra (Z. K.) otrzymali płatności bezpośrednie i/lub inne świadczenia wypłacane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa,

– czy skarżąca (J. M.), jej brat (J. K.) lub jej siostra (Z. K.) są wpisani w systemie prowadzonym przez ARiMR jako producenci rolni, będący posiadaczami zwierząt – jeżeli tek, to należy podać liczbę zwierząt, z podaniem ich gatunku, albo

– dokumentu potwierdzającego, że wystąpiła ona do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o wydanie zaświadczenia zawierającego wskazane wyżej informacje, oraz że omówiono jej wydania takiego zaświadczenia (np. postanowienia dyrektora biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o odmowie wydania zaświadczenia).

Stronę zobowiązano także do złożenia dodatkowego oświadczenia wyjaśniającego rozbieżności pomiędzy oświadczeniem z dnia 10 kwietnia 2017 r., z którego wynika, że J. K. uzyskuje dochód tylko z emerytury, a:

a) informacjami podanymi w wykazie beneficjentów wspólnej polityki rolnej prowadzonym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z których wynika, że osoba o i mieniu i nazwisku J. K. (gmina J.) otrzymała za 2016 r. płatności w wysokości 59.355,31 zł, a także;

b) informacjami podanymi przez jej brata (J. K.) we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w 2007 r. w sprawie IV SA/Wa 440/07, gdzie podał, że zajmuje się hodowlą świń i sprzedażą mleka.

W odpowiedzi, w piśmie z dnia 16 sierpnia 2017 r., J. M. oświadczyła, że J. K. nie ma ziemi, bo przechodząc na emeryturę, musiał się jej pozbyć. Stwierdziła, że kłamstwem jest, iż jej brat otrzymał w 2016 r. płatności z ARiMR. J. K. od 2010 r. nie prowadzi działalności rolniczej, ponieważ przeszedł na emeryturę. Nie otrzymuje jakichkolwiek płatności, bo nie ma ziemi. Skarżąca wskazała, że musi dać paszę tym zwierzętom, które ma, ponieważ nie ma prądu, żeby zemleć zboże.

Do pisma strona dołączyła kopię pisma 16 sierpnia 2017 r. skierowanego do Dyrektora Biura Powiatowego ARiMR w L., w którym zwróciła się o przesłanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie informacji w sprawie płatności otrzymanych przez nią, jej brata i siostrę.

Mając powyższe na uwadze, należało zważyć, co następuje.

Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym

- gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).

Stosownie natomiast do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.

Z kolei art. 255 ppsa stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Mając na względzie treść powołanych przepisów, w pierwszej kolejności należy wskazać, że jednoznacznie wynika z nich, iż podstawą orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy może być wyłącznie ocena rzeczywistego stanu rodzinnego, majątkowego i możliwości płatniczych osoby ubiegającej się o przyznanie tego prawa.

Treść art. 246 § 1 ppsa nie pozostawia również wątpliwości, co do tego, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie żądania w tym zakresie. Jeśli więc oświadczenie strony złożone na formularzu PPF jest niewystarczające lub budzi wątpliwości, to wydanie prawidłowego orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy jest możliwe dopiero po złożeniu w trybie art. 255 ppsa uzupełniających to oświadczenie dokumentów źródłowych lub dodatkowych oświadczeń.

Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Jest to najniższy dopuszczalny wpis w postępowaniu sądowoadministracyjnym (art. 233 ppsa). Wysokość innych, ewentualnie należnych, opłat sądowych w postępowaniu wszczętym skargą na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], jak opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, wpis od skargi kasacyjnej lub zażalenia, jednorazowo również nie przekroczy 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. Nr 221, poz. 2192, § 3 i § 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Co istotne, ewentualne uiszczenie wymienionych opłat sądowych nie będzie wiązać się z koniecznością jednorazowego wygospodarowania niezbędnych do tego środków. Poniesienie przez stronę wydatków ze wskazanych tytułów jest bowiem rozłożone w czasie.

Ustalenie, czy uiszczenie wpisu od skargi i innych opłat sądowych w przedmiotowej sprawie doprowadzi do uszczerbku koniecznego utrzymania skarżącej i jej rodzeństwa, wymagało określenia relacji wysokości tych opłat do możliwości płatniczych J. M.. Należy przy tym zaznaczyć, że przy ocenie, czy sytuacja materialna strony kwalifikuje ją do przyznania prawa pomocy, należy brać pod uwagę nie tylko wysokość uzyskiwanych dochodów, ale również stan majątkowy.

Pomimo wystosowanego do strony wezwania z dnia 15 maja 2017 r., w którym jednoznacznie określonego zakres żądanych dokumentów i oświadczeń oraz wyznaczono na ich nadesłanie termin 21 dni, skarżąca nie nadesłała żadnego z żądanych w tym wezwaniu dokumentów źródłowych. W dniu 7 czerwca 2017 r. złożyła do akt sprawy jedynie kopie pocztowych przekazów pieniężnych świadczeń otrzymywanych przez nią i pozostające z nią w gospodarstwie domowym rodzeństwo, a także (niepodpisane pierwotnie) pismo, w którym stwierdziła, że: 1) J. K. i Z. K. nie mają rachunków bankowych; 2) ona nie ma pieniędzy na rachunku; 3) J. K. i Z. K. nie mają ziemi, a ARiMR nie wydaje zaświadczeń o płatnościach, jak nie ma ziemi; 4) na skarżącą są należności, ale z nich nie ma zysku; 4) zaś pozostałe żądane dokumenty, jak kopie decyzji określających wysokość świadczeń emerytalno-rentowych i umowa kredytowa, zostały zniszczone lub wyrzucone.

Z uwagi na fakt, że udzielona odpowiedź nie czyniła zadość wezwaniu z dnia 15 maja 2017 r., a jej treść wskazywała na niezrozumienie przez skarżącą całości wezwania, w piśmie z dnia 3 sierpnia 2017 r., udzielono jej dodatkowych wyjaśnień, ponowienie wzywając do nadesłania wyciągów z posiadanych przez nią oraz jej brata (J. K.) rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, a także zaświadczenia z właściwego Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Jednocześnie zobowiązano stronę do wyjaśnienia wątpliwości dotyczących sytuacji finansowej brata (J. K.).

Pomimo upływu ponownie wyznaczonego terminu (7 dni) wnioskodawczyni nie złożyła do akt sprawy, ani żądanych wyciągów z rachunków bankowych, ani zaświadczenia z właściwego biura powiatowego ARiMR. Do odpowiedzi z dnia 16 sierpnia 2017 r. dołączyła wprawdzie kopię pisma z tej samej daty, skierowanego do Dyrektora Biura Powiatowego ARiMR w L., jednakże brak jest jakiegokolwiek dowodu na to, że złożyła je we właściwym biurze lub wysłała na jego adres. Ponadto data rzeczonego pisma wskazuje, na to, że zostało ono sporządzone dopiero w dniu przygotowania odpowiedzi na drugie wezwanie (z dnia 3 sierpnia 2017 r.), chociaż zobowiązanie do nadesłania zaświadczenia z ARiMR zwarto już w pierwszym wezwaniu (z dnia 15 maja 2017 r.), które doręczono skarżącej 18 maja 2017 r., zatem ponad trzy miesiące temu.

Opisana postawa J. M. wyklucza przyznanie jej prawa pomocy. Pomimo dwukrotnego wezwania do nadesłania precyzyjnie określonych dokumentów źródłowych w postaci wyciągów z rachunków bankowych i zaświadczenia z ARiMR, storna nie złożyła do akt sprawy tych dokumentów. Nie udokumentowała też wydatków ponoszonych na konieczne utrzymanie. Gdy natomiast tak, jak w przedmiotowej sprawie, oświadczenie o sytuacji finansowej wnioskodawcy jest niewystarczające do dokonania pełnej oceny jego możliwości płatniczych i budzi wątpliwości, referendarz sądowy, decydując o przyznaniu prawa pomocy, nie może poprzestać na niepopartych wiarygodnymi dokumentami, gołosłownych twierdzeniach strony. W takiej sytuacji konstrukcja powołanego wyżej art. 255 ppsa zakłada obowiązek współpracy wnioskodawcy z sądem (referendarzem sądowym) w ustalaniu rzeczywistych możliwości płatniczych (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2013 r. sygn. akt II OZ 794/13. Niepublikowane).

Jakkolwiek J. M. wykazuje dochód wyłącznie ze świadczeń emerytalno-rentowych otrzymywanych przez siebie i rodzeństwo (wedle kopii przekazów złożonych w dniu 7 czerwca 2017 r. wynoszą one w sumie 2.754,54 zł), to jednocześnie deklaruje, że posiada nieruchomość rolną o powierzchni 11,35 ha, a także wykazuje znaczne wydatki. Tylko wykazane przez nią raty pożyczek i kredytów (za kwiecień bieżącego roku) wyniosły w sumie 1.425,04 zł. Wnioskodawczyni wykazuje także wydatki, które świadczą o tym, że posiada ona zwierzęta hodowlane. Jak wynika z nadesłanych faktur, w marcu bieżącego roku skarżąca nabyła 0,5 t otrąb pszennych oraz 0,8 t wysłodków buraczanych za łączną kwotę 940 zł, a w lutym 0,5 t otrąb pszennych, 0,5 t wysłodków buraczanych oraz paszę treściową dla krów za kwotę 900 zł.

W opisanych okolicznościach konieczna była weryfikacja wiarygodności oświadczeń strony o źródłach utrzymania jej i pozostającego z nią w gospodarstwie domowym rodzeństwa. Chociaż J. M. utrzymuje, że ze względu na brak energii elektrycznej, nie może prowadzić działalności rolniczej i pozyskiwać mleka, to wobec faktu, że deklarując dochód trzyosobowego gospodarstwa domowego w wysokości nieco ponad 2.750 zł, wykazuje koszty paszy dla zwierząt i rat kredytowych na poziomie 2.300 zł, niezbędna była weryfikacja rzetelności podanych przez nią informacji o sytuacji finansowej. Analiza wyciągów z rachunków bankowych umożliwiłaby ustalenie rzeczywistej wielkości środków utrzymania skarżącej i jej rodzeństwa, a także określenie relacji tej wielkości do wysokości niezbędnych wydatków. Podnoszona w piśmie z dnia 7 czerwca 2017 r. (lit. f) okoliczność, że skarżąca nie ma pieniędzy na koncie nie zwalniała jej z obowiązku złożenia do akt sprawy wyciągów z rachunków bankowych, o czym jednoznacznie poinformowano ją w piśmie z dnia 3 sierpnia 2017 r. Rozstrzygając o przeniesieniu kosztów postępowania ze strony na Skarb Państwa, sąd (referendarz sądowy) dokonuje bowiem oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Weryfikuje przy tym, czy przedstawione przez osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy oświadczenia są wiarygodne. W związku z tym to sąd (referendarz sądowy), a nie wnioskodawca, decyduje o tym, jakie dokumenty są niezbędne dla ustalenia sytuacji materialnej strony.

Z tych samych powodów skarżąca - twierdząc, że jej rodzeństwo nie ma ziemi, a ona nie ma żadnych zysków z należności od ARiMR - nie była zwolniona z przedłożenia zaświadczenia z właściwego biura powiatowego ARiMR, zwierającego informacje o płatnościach i zakresie prowadzonej działalności rolniczej. Tak wezwanie z dnia 15 maja 2017 r., jak i wezwanie z dnia 3 sierpnia 2017 r., obejmowało informacje dotyczące zarówno J. K. oraz Z. K., jak i J. M.. Przywołane wyżej twierdzenie skarżącej może zaś wskazywać, że otrzymywała ona płatności z ARiMR. Ponadto, z informacji podanych w wykazie beneficjentów wspólnej polityki rolnej prowadzonym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wynika, że osoba o i mieniu i nazwisku J. K., zamieszkała w tej samej gminie, co skarżąca, otrzymała za 2016 r. płatności w wysokości 9.721,94 zł. Wezwanie do nadesłania zaświadczenia z ARiMR obejmowało także dane, które pozwoliłyby ustalić, jakie zwierzęta hodowlane i w jakiej ilości posiada wnioskodawczyni lub jej domownicy. Trzeba zauważyć, że w wezwaniu z dnia 3 sierpnia 2017 r. nie stwierdzono, iż brat skarżącej (J. K.) otrzymał płatności z ARiMR. Zobowiązano natomiast do wyjaśniania rozbieżności wynikających z informacji podanych w wykazie beneficjentów wspólnej polityki rolnej prowadzonym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z których wynika, że osoba o i mieniu i nazwisku J. K., zamieszkała w tej samej gminie, co skarżąca i jej brat, otrzymała za 2016 r. płatności w wysokości 59.355,31 zł, a także z informacji podanych przez jej brata (J. K.) we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w 2007 r. w sprawie IV SA/Wa 440/07, gdzie wykazywał on gospodarstwo rolne o powierzchni aktualnie deklarowanej przez skarżącą (11,35 ha), wskazywał, że zajmuje się hodowlą świń i produkcją mleka, a także potwierdził, że na jego rachunek bankowy przekazywano płatności z ARiMR.

Jak już wskazano, skarżąca nie przedłożyła żądanego zaświadczenia z ARiMR, ani dokumentu, który wskazywałby, że odmówiono jej wydania zaświadczenia o żądanej treści. Kopia pisma z dnia 16 sierpnia 2017 r., nadesłana w odpowiedzi na drugie wezwanie nie stanowi wiarygodnego potwierdzenia, że zwróciła się wydanie zaświadczenia. Data umieszona na tym piśmie (16 sierpnia 2017 r.) wskazuje natomiast, że po otrzymaniu pierwszego z wezwań (z dnia 15 maja 2017 r.), wnioskodawczyni nie podejmowała żadnych działań mających na celu uzyskanie zaświadczenia z ARiMR, poprzestając na lakonicznych twierdzeniach, że J. K. i Z. K. nie mają ziemi, zaś ona nie ma zysków z należności od ARiMR.

W sytuacji, gdy koszty postępowania w sprawie wszczętej skargą J. M. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa kształtują się na ustalonym wyżej poziomie, weryfikacja podawanych przez stronę informacji o źródłach i wielkości dochodu i precyzyjne określenie rzeczywistych możliwości płatniczych wnioskodawczyni, było nieodzowne dla przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Jak natomiast wskazano, z treści powołanych wyżej przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie jego żądania. W sytuacji, gdy strona postępowania uchyla się od złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia jej sytuacji materialnej, czy rodzinnej, brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 235/06. Niepublikowane). Bierność wnioskodawcy w tym zakresie należy traktować jako niewykazanie przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 ppsa (por. np. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt OZ 128/05. Niepublikowane).

Odmowa przyznania prawa pomocy niniejszym postanowieniem nie oznacza, że ustalono, iż wykazane przez skarżącą stan rodzinny, majątkowy i możliwości płatnicze pozwalają na poniesienie kosztów postępowania. Odmowa przyznania prawa pomocy podyktowana jest w tym przypadku nienależytym, sprowadzającym się do przedstawienia niepełnych informacji, wykonaniem nałożonego na stronę zobowiązania do uzupełnienia oświadczenia z dnia 10 kwietnia 2017 r., które spowodowało, iż nie da się ustalić, że J. M. spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.