Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 896/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 188w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 8a ust. 3, art. 9 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 250
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Pilip po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...]" od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Po 600/17 w sprawie ze skargi A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie utrzymania czystości i porządku w gminach 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] października 2016 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...]" kwotę 2174 (dwa tysiące sto siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Po 600/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.) oddalił skargę A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2017 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] października 2016 r., którą cofnięto A. K. zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta Poznania.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Prezydent Miasta Poznania decyzją z dnia [...].10.2016r., na podstawie art. 8a ust. 3 oraz art. 9 ust. 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250 ze zm.) cofnął A. K., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą [...] zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta Poznania, wydane przez Prezydenta Miasta Poznania decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. Decyzję podjęto w wyniku potwierdzenia kolejnych przypadków pobierania przez firmę [...] kwot wyższych niż przewidziane w Uchwale Rady Miasta Poznania Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych oraz na podstawie zebranego materiału dowodowego.

Odwołanie od decyzji z zachowaniem ustawowego terminu złożył A. K., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść podjętego w sprawie rozstrzygnięcia:

1. przepisu art. 9 ust 2 zd. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez jego niezastosowanie przejawiające się w niewystosowaniu do Odwołującego wezwanie do zaniechania naruszeń warunków zezwolenia wydanego w dniu 7 lipca 2011 r. przed wszczęciem postępowania czy wydaniem decyzji w sprawie cofnięcia zezwolenia, a co jest warunkiem koniecznym dla możliwości wydania decyzji cofającej zezwolenie;

2. przepisu art. 97 § 1 pkt 4) k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niezawieszenie postępowania do czasu rozpoznania sprawy ze skargi Strony na Uchwałę Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych - dalej: Uchwała, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (sygn. akt: I SA/Po 1406/16) - dalej: postępowanie sądowoadministracyjne pomimo iż rozstrzygnięcie tej kwestii ma kluczowe znaczenie dla oceny czy Odwołujący dopuścił się naruszenia prawa miejscowego, a w konsekwencji warunków zezwolenia;

3. przepisu art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez sporządzenie błędnego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, tj. uzasadnienia faktycznego niespełniającego wymogów ustawowych oraz uzasadnianie niezawierającego w ogóle wyjaśnienia przesłanek prawnych do cofnięcia zezwolenia, co stanowi wyraz tego, że organ po całkowicie dowolnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy w ogóle nie dokonał subsumcji tych ustaleń faktycznych pod określone przepisy ustawy, a zatem etap stosowania prawa stał się całkowicie nieczytelny dla strony postępowania;

4. przepisów art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, przejawiające się w wybiórczym zebraniu materiału dowodowego, wybiórczej i dowolnej ich ocenie, nierozważeniu całości istotnych dla sprawy okoliczności, co spowodowało, że błędnie organ ustalił, że w sprawie zachodzą przesłanki do cofnięcie zezwolenia. Ponadto zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, a to przepisu art. 9 ust. 2 zd. 2 u.c.i.p. poprzez jego błędne zastosowanie i cofnięcie zezwolenia, pomimo iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki, które mogłyby stanowić podstawę do cofnięcia zezwolenia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] marca 2017 r., na podstawie art. 8a ust. 3 oraz art. 9 ust. 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Poznania z dnia 31 października 2016 r.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że A. K. uzyskał na podstawie powyższej ustawy zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta Poznania na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2011 r. Zgodnie z punktem 2 decyzji przedmiotem działalności jest opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych (współwłaścicieli, użytkowników wieczystych, jednostek organizacyjnych i osób posiadających nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także innych podmiotów władających nieruchomościami) na terenie miasta Poznania. W punkcie 3 jako termin podjęcia działalności wskazano 7.07.2011 r., zaś w punkcie 10 wskazano, że zezwolenie wydaje się na czas oznaczony: do 6. 07. 2021 r. W punkcie 4 decyzji opisano, że: "Wymagania w zakresie jakości usług objętych zezwoleniem będą wykonywane: sprzętem specjalistycznym wyposażonym w zawór kulowy zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 listopada 2002 r. (Dz. U. z 2002 Nr 193, poz. 1617 ze zmianami) - zgodnie z Uchwałą Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Poznania (opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 9.09.09 r. Nr 164, poz. 2799 wraz z późniejszymi zmianami)". W punkcie 6 wskazano: "Inne wymagania szczególnie wynikające z odrębnych przepisów, w tym wymagania dotyczące standardu sanitarnego wykonania usług wynikających z: - Uchwały Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Poznania i z zapisów planów gospodarki odpadami." W punkcie 15 decyzji przedsiębiorca został zobligowany do przestrzegania postanowień zgodnie z Uchwałą Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Poznania (opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 9.09.09 r. Nr 164, poz. 2799 wraz z późniejszymi zmianami).

W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, że odwołujący się winien był przestrzegać zarówno przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jak i przepisów prawa miejscowego, wymienionych w decyzji, a w szczególności przepisów Uchwały Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Poznania i z zapisów planów gospodarki odpadami. Uchwała Nr [...] została zastąpiona następnie Uchwałą Rady Miasta Poznania [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 14.01.2013r. pod poz. 449. Podstawą wydania obu uchwał był art. 6 ust. 2 ustawy, który stanowi, że Rada gminy określa, w drodze uchwały, górne stawki opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi, o których mowa w ust. 1 art. 6 Ustawy. Zgodnie z uchwałą Rady Miasta Poznania Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych:

§ 1. Określa się górne stawki opłat za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, w wysokości: 25 zł za 1 m 3 (z VAT). § 2. Stawki opłat corocznie od 1 stycznia podlegają zmianie uwzględniającej obowiązujący w danym roku wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych, publikowany przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

§ 3. Wykonanie uchwały powierza się Prezydentowi Miasta Poznania.

§ 4. Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego.

Ustalając górne stawki opłat za wywóz odpadów komunalnych władze gminy muszą respektować zarówno uzasadnione interesy przedsiębiorcy wykonującego usługi wymienione w art. 6 ust. 1 ustawy, jak i interesy właścicieli i użytkowników nieruchomości, którzy są obowiązani uiszczać należność za wywóz tych odpadów. Osoby te są bowiem związane nie tylko maksymalnymi stawkami ustalonymi w trybie art. 6 ust. 2 ustawy, lecz muszą zawrzeć umowę o korzystanie z usług odbioru odpadów z gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów, na którego wybór nie mają bezpośredniego wpływu. Przedsiębiorca ten uzyskuje bowiem zezwolenie na prowadzenie tej działalności w trybie przepisów rozdziału 4 ustawy i w stosunku do mieszkańców obsługiwanego terenu może występować z pozycji faktycznego monopolisty. Ustalenie przez radę gminy maksymalnych stawek za odbiór śmieci na odpowiednim poziomie gwarantuje więc również ochronę ekonomicznych interesów mieszkańców na styku z przedsiębiorcą, który uzyskał zezwolenie na ich odbiór i może narzucać ustalone przez siebie ceny za odbiór odpadów.

Zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy jeżeli przedsiębiorca, który uzyskał zezwolenie, nie wypełnia określonych w nim warunków, organ, który wydał zezwolenie, wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszania tych warunków. Jeżeli przedsiębiorca mimo wezwania nadal narusza te warunki, organ cofa, w drodze decyzji, zezwolenie bez odszkodowania. Odmowa wydania zezwolenia, jego zmiana i cofnięcie zezwolenia następuje w drodze decyzji wójta, burmistrza lub prezydenta miasta (art. 8a ust.3 ustawy). Jeżeli naruszenia nie zostaną usunięte - organ wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu zezwolenia, przy czym procedura ta jest stosowana niezależnie od wagi naruszeń. W szczególności, nie można uznać za wstępny wymóg zastosowania tej sankcji konieczności ponawiania wezwań względem posiadacza odpadów, który uzyskał stosowne zezwolenie. Z treści art. 9 ust. 2 ustawy wynika bowiem, że decyzja o cofnięciu zezwolenia ma charakter związany, co oznacza, że w razie niezastosowania się posiadacza odpadów do wystosowanego do niego wezwania organ jest zobowiązany wydać decyzję cofającą uprzednio udzielone zezwolenie. Konstrukcja cofnięcia zezwolenia oparta jest zatem na idei bezprawności, w związku z czym jest ona odpowiedzialnością obiektywną, a do jej zastosowania wystarczającą podstawą jest konkretne zachowanie, naganne z punktu widzenia treści normy prawnej oraz zobiektywizowanych zakazów lub nakazów z normy tej wynikających.

Ponadto od podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą wymaga się wyższej staranności i sumienności, niż przeciętna, co wynika z zawodowego charakteru działalności. Obejmuje to w szczególności znajomość procesów organizacyjnych, finansowych, ale także kierowania zasobami ludzkimi oraz znajomości obowiązującego prawa i wynikających z niego następstw dla prowadzonej działalności gospodarczej. Przedsiębiorca ma prawny obowiązek dopilnowania, aby prowadzona przez niego działalność gospodarcza wykonywana była na warunkach wskazanych w zezwoleniu.

W przedmiotowej sprawie stwierdzone zostało, że firma odwołującego się zawyżała cenę za odbiór i transport nieczystości ciekłych. Organ II instancji za udokumentowane i udowodnione uznał naruszenia opisane w uzasadnieniu decyzji I instancji i w tym zakresie w pełni podziela ustalenia postępowania przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji. Ustalenia, że A. K. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zawyżał cenę za odbiór i transport nieczystości ciekłych, obligowały Prezydenta Miasta Poznania do wezwania Pana A. K. do niezwłocznego zaniechania naruszeń i wyznaczenia terminu usunięcia nieprawidłowości. Organ administracji wykonał swój ustawowy obowiązek, a także stworzył odwołującemu się szereg możliwości doprowadzenia prowadzonej działalności do stanu zgodnego z wydanym zezwoleniem i przepisami ustawy oraz złożenia kompleksowych wyjaśnień w sprawie. Organ wielokrotnie wzywał odwołującego się do złożenia wyjaśnień, w toku całego postępowania umożliwiał aktywny udział w postępowaniu oraz zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Zebrane dowody w sprawie wykazały jednak, że naruszenia były kontynuowane. W szczególności w dniu 23 czerwca 2015 r.; do firmy odwołującego się zostało skierowane wezwanie do przestrzegania Uchwały. Firma została wezwana do przestrzegania prawa miejscowego i poinformowana, że w przypadku ponownego stwierdzenia przekroczenia górnej stawki za odbiór nieczystości ciekłych zostanie wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia zezwolenia. W odpowiedzi na wezwanie Odwołujący się udzielił wyjaśnień.

W dniu 13 stycznia 2016 r. wezwano firmę do nieprzekraczania górnych stawek określonych w Uchwale. W wezwaniu zaznaczono, że w przypadku ponownego stwierdzenia przekroczenia górnej stawki za odbiór nieczystości ciekłych zostanie wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia zezwolenia. W odpowiedzi na wezwanie pan A. K. złożył wyjaśnienia pismem z dnia 27.01.2016 r. Następnie organ pierwszej instancji pismem z dnia 12 lutego 2016 r. na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wezwał Odwołującego się do niezwłocznego zaniechania naruszania postanowień określonych w decyzji. W wezwaniu zaznaczono, że nie zastosowanie się do niniejszego wezwania skutkować będzie cofnięciem zezwolenia. Wezwanie zostało podjęte z dniu 18 lutego 2016 r.

Kolejne pisma w sprawie stwierdzonych naruszeń wysyłano: pismem z dnia 31 marca 2016 r. oraz 12 maja 2016 r. Wydział Gospodarki Komunalnej wystąpił do firmy o pisemne wyjaśnienie sytuacji. W piśmie z dnia 31 maja 2016 r. Odwołujący się wyjaśnił, że firma świadczy usługi wynajmu i serwisu toalet. Posiada specjalistyczny pojazd, przystosowany tylko do tego celu. Nie wie gdzie znajduje się zbiornik bezodpływowy, który był skontrolowany przez pracowników Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta Poznania. Pracownikowi została wskazana tylko toaleta. Odwołujący się postawił pytanie, na jakiej podstawie pracownicy Wydziału oszacowali wielkość znalezionego przez siebie zbiornika o poj. ok. 4 m3? Jaki zastosowali sprzęt by to stwierdzić, oszacować?. Powtórna kontrola ROD przeprowadzona w dniu 6 września 2016 r. potwierdziła, że jest to toaleta murowana WC składająca się z trzech kabin, z których tylko jedna jest czynną (ta, gdzie jest podłączenie do zbiornika bezodpływowego). Zbiornik bezodpływowy posiada pojemność 4 m3, co potwierdza kontrola podczas ogólnopolskiego przeglądu działek przeprowadzonego przez Polski Związek Działkowców.

Do pisma z tego samego dnia, tj. 31 maja 2016 r., firma załączyła korekty kwartalnych sprawozdań za rok 2015 oraz kopie faktur za wywóz nieczystości ciekłych. Ich weryfikacja wskazuje, że po wezwaniu do przestrzegania Uchwały przesłanym w dniu 23 czerwca 2015 r., jak i złożonych wówczas wyjaśnieniach, że: powstałe nieprawidłowości nie są skutkiem działania celowego [...] a nasza firma stara się rzetelnie przestrzegać wszystkich przepisów, o których mówi uchwała rady Miasta Poznania. [...] przekroczenie stawek więcej się nie powtórzy, nadal były pobierane kwoty wyższe niż ustalone Uchwałą. Straż Miejska Miasta Poznania pismem z dnia 23 sierpnia 2016 r. poinformowała, że: podczas kontroli ustalono, iż osoba dokonująca odbioru nieczystości ciekłych z rejonu - firma "[...]z siedzibą w L. przy ul. [...] zdecydowanie zawyża ustawowo przyjęte stawki za odbiór nieczystości ciekłych. W związku z powyższym proszę o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w stosunku do A. K. W załączeniu przekazano notatkę urzędową dotyczącą zawyżania rachunków przez firmę [...] za opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych i zdjęcia faktur potwierdzających zawyżanie opłaty.

W wyniku potwierdzenia kolejnych przypadków pobierania przez firmę [...] kwot wyższych niż przewidziane w Uchwale oraz na podstawie zebranego materiału dowodowego w dniu 8 września 2016 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia bez odszkodowania zezwolenia na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta Poznania, zawierające pouczenie o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym na podstawie art. 10 k.p.a.

W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu ustaliło, że Prezydent Miasta Poznania przed wydaniem decyzji znak: [...] z dnia [...].10.2016r. wypełnił obowiązek wynikający z art. 9 ust. 2 Ustawy, tj. wezwał przedsiębiorcę do niezwłocznego zaniechania naruszania tych warunków i to dodatkowo w niniejszej sprawie robił to kilkukrotnie. Ponadto z wyjaśnień składanych przez Odwołującego się w toku postępowania wynika, że zdawał on sobie sprawę, że stosuje stawki inne niż maksymalne (pismo z dnia 31.05.2016 roku, pismo z dnia 27 stycznia 2016, treść skargi do WSA).

W tym zakresie za nieuzasadnione uznało zarzuty odwołania dotyczące naruszenia art. 9. ust. 2 ustawy. Okoliczność, że organ przez długi okres wzywał do zaprzestania naruszeń i dawał przedsiębiorcy możliwość złożenia wyjaśnień i dostosowania swojej działalności do wymogów ustawy i Uchwały może być oceniona wyłącznie pozytywnie, gdyż Odwołujący się miał szansę naprawienia naruszeń i kontynuowania działalności gospodarczej objętej zezwoleniem. Należy przy tym zauważyć, że ustawa jasno mówi, że wezwanie do natychmiastowego zaprzestania naruszeń ma nastąpić przed wydaniem decyzji, i tak też było w niniejszej sprawie.

Za niezasadne uznało również zarzuty dotyczące zawieszania postępowania oraz zaskarżenia Uchwały Rady Miasta Poznania Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych do Sądu Administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem sygn. akt I SA/Po 1406/16 z dnia 29.11.2016 roku odrzucił skargę, opisywaną przez pełnomocnika Odwołującego się, bowiem w ocenie WSA w Poznaniu skarżący nie wykazał naruszenia interesu prawnego przez ww. uchwałę która w żaden sposób nie ogranicza skarżącemu wolności działalności gospodarczej, ani nie pozbawia żadnych uprawnień. Wniesienie skargi przez Odwołującego się nie obligowało przy tym organu I instancji do zawieszania postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia, gdyż przepisy prawa miejscowego obowiązują powszechnie do czasu stwierdzenia ich nieważności prawomocnym wyrokiem Sądu i wniesienie na nie skargi nie jest podstawą do zawieszania postępowań administracyjnych, w których znajdują zastosowanie.

Natomiast za częściowo zasadne uznało zarzuty dotyczące uzasadnienia decyzji. Rzeczywiście w decyzji brak jest treści przepisów cytowanych przez organ I instancji w jej podstawie prawnej, odniesienia się do nich w kontekście opisanego stanu faktycznego, jednakże uchybienie to nie uzasadnia uchylenia decyzji. Przepisy powołane przez organ I instancji zostały omówione w niniejszej decyzji, zaś uchylenie decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. tylko z tego względu byłoby nieuzasadnione, gdyż sprawa została dostatecznie wyjaśniona. Podejmując rozstrzygnięcie w sprawie na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgodziło się z prawidłowością samego rozstrzygnięcia zawartego w decyzji pierwszoinstancyjnej, uzupełniając argumentację zawartą w uzasadnieniu tej decyzji. Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji oznacza w szczególności utrzymanie w mocy jej podstawowego, koniecznego elementu, jakim jest rozstrzygnięcie. Dopuszczalne jest więc rozszerzenie uzasadnienie orzeczenia wydanego w trybie odwoławczym o te elementy, które pominął organ pierwszej instancji i jego uszczegółowienie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze za niezasadny uznało zarzut naruszenia art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, przejawiające się w wybiórczym zebraniu materiału dowodowego, wybiórczej i dowolnej ich ocenie, nierozważeniu całości istotnych dla sprawy okoliczności, co spowodowało, że błędnie organ ustalił, że w sprawie zachodzą przesłanki do cofnięcie zezwolenia. W ocenie Kolegium sprawa została dostatecznie i wszechstronnie, w sprawie został zebrany i rozpatrzony cały materiał dowodowy. Kolegium podejmując rozstrzygniecie oparło się na aktach organu I instancji, dokładnie je analizując, czego wyrazem jest uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Zarzut dotyczący naruszenia powyższych przepisów ma charakter ogólny, nie wykazano, aby jakiekolwiek ustalenia organu I instancji były błędne, ani też aby pominięto jakieś istotne okoliczności sprawy.

W ocenie Kolegium ustalono, że odwołujący nie wypełniał warunków zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta Poznania, wynikających z decyzji Prezydenta Miasta Poznania nr [...], nr [...] z dnia [...] lipca 2011 roku, w szczególności jej punktu 6 i 15, które to postanowienia nakazywały mu stosować Uchwałę Nr [...], która została zastąpiona następnie Uchwałą Rady Miasta Poznania Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, w tym jej postanowienia dotyczące.

Dodatkowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że przepisy Uchwały Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych stanowią przepisy prawa miejscowego, wydawane są na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Zakres ich obowiązywania jest powszechny na terenie działania właściwego organu. Dlatego też Odwołujący się był zobowiązany do ich stosowania niezależnie od zapisów zezwolenia.

Skargę na powyższą decyzję organu II instancji wniósł pełnomocnik A. K. zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Nadto skarżący wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu prawomocnego merytorycznego rozpoznania sprawy ze skargi na Uchwałę oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

I. Naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, a to:

1. przepisu art. 9 ust. 2 zd. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2016 r., poz. 250 ze zm.) - dalej: u.c.i.p. poprzez jego niezastosowanie przejawiające się w niewystosowaniu do Skarżącego wezwania do zaniechania naruszeń warunków zezwolenia wydanego w dni 7 lipca 2011 r. przed wszczęciem postępowania czy wydaniem decyzji w sprawie cofnięcia zezwolenia, a co jest warunkiem koniecznym dla możliwości wydania decyzji cofającej zezwolenie;

2. przepisu art. 97 § 1 pkt 4) w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niezawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy ze skargi Skarżącego na Uchwałę Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych - dalej: Uchwała, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (sygn. akt: I SA/Po 1406/16), a dalej także Naczelny Sąd Administracyjny - dalej łącznie: postępowanie sądowoadministracyjne, pomimo iż rozstrzygnięcie tej kwestii ma kluczowe znaczenie dla oceny czy Skarżący dopuścił się naruszenia prawa miejscowego, a w konsekwencji warunków zezwolenia, uzasadniających jego cofnięcie;

3. przepisów art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, przejawiające się w zaniechaniu zebrania kompletnego materiału dowodowego i przez to nierozważeniu całości istotnych dla sprawy okoliczności, co spowodowało, że błędnie Organ ustalił, że w sprawie zachodzą przestanki do cofnięcie zezwolenia;

4. przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie decyzji Organu I instancji w mocy, pomimo iż dotknięta jest ona licznymi wadami prawnymi.

II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, a to przepisu art. 9 ust. 2 zd. 2 u.c.i.p. poprzez jego błędne zastosowanie i cofnięcie zezwolenia, pomimo iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki, które mogłyby stanowić podstawę do cofnięcia zezwolenia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji II instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd Wojewódzki wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz.U. z 2016., poz. 1987 ze zm.) ustawa ta określa zasady postępowania z odpadami w sposób zapewniający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz ochronę środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, a w szczególności zasady zapobiegania powstawaniu odpadów lub ograniczania ilości odpadów i ich negatywnego oddziaływania na środowisko, a także odzysku lub unieszkodliwiania odpadów. Art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy o odpadach stanowi, że jej przepisy nie naruszają w zakresie postępowania z odpadami przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Z kolei art. 1 ustawy z 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2017r., poz. 1289 ze zm.), dalej "ustawa" stanowi, że ustawa ta określa zadania gminy oraz obowiązki właścicieli nieruchomości dotyczące utrzymania czystości i porządku, a także warunki udzielania zezwoleń podmiotom świadczącym usługi w zakresie objętym regulacją ustawy. Zasady odzysku lub unieszkodliwiania odpadów regulują odrębne przepisy. Z woli ustawodawcy na prowadzenie przez przedsiębiorców działalności w zakresie:

1) odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości,

2) opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych,

3) ochrony przed bezdomnymi zwierzętami,

4) prowadzenia schronisk dla bezdomnych zwierząt, a także grzebowisk i spalarni zwłok zwierzęcych i ich części, wymagane jest uzyskanie zezwolenia (art. 7 ust. 1 ustawy). Warunki udzielania zezwoleń opisane są w rozdziale 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (art. 7-9a). Jeżeli przedsiębiorca, który uzyskał zezwolenie, nie wypełnia określonych w nim warunków, organ, który wydał zezwolenie, wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszania tych warunków. Jeżeli przedsiębiorca mimo wezwania nadal narusza te warunki, organ cofa, w drodze decyzji, zezwolenie bez odszkodowania (art. 9 ust. 2 ustawy).

Zdaniem Sądu Wojewódzkiego słusznie przyjęło Kolegium, iż niezasadny był zarzut dotyczący zawieszenia postępowania administracyjnego w powodu zaskarżenia Uchwały Rady Miasta Poznania Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych do Sądu Administracyjnego. Skarga na powyższą uchwałę nie stanowi zagadnienia wstępnego warunkującego rozstrzygniecie niniejszej sprawy dotyczącej cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odprowadzania ścieków w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta z [...] lipca 2011r. Tym bardziej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem o sygn. akt I SA/Po 1406/16 z dnia 29 listopada 2016 roku odrzucił skargę, bowiem w ocenie Sądu skarżący nie wykazał naruszenia interesu prawnego przez ww. uchwałę która w żaden sposób nie ogranicza skarżącemu wolności działalności gospodarczej, ani nie pozbawia żadnych uprawnień. Skarga kasacyjna A. K. na powyższe postanowienie została prawomocnie oddalona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 06 czerwca 2017r., sygn. akt II FSK 642/17. Przepisy prawa miejscowego wprowadzone powyższą Uchwałą obowiązują powszechnie do czasu stwierdzenia ich nieważności prawomocnym wyrokiem Sądu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

W ocenie Sądu Wojewódzkiego nieistotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy są także argumenty skarżącego, że Uchwałę zaskarżyła A. K., która posiada prawo do dysponowania działką nr [...] położoną na terenie Ogrodu Działkowego w M. Przedmiotem niniejszej sprawy jest bowiem skarga przedsiębiorcy na cofnięcie mu zezwolenia na wywóz i transport nieczystości płynnych, zatem zagadnieniem wstępnym nie jest kwestia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości płynnych.

Sąd ocenił również, że niezasadny okazał się zarzut skarżącego naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, polegający na wybiórczym zebraniu materiału dowodowego i dowolnej jego ocenie, nierozważeniu całości istotnych dla sprawy okoliczności, co spowodowało zdaniem skarżącego, błędne ustalenie organu, iż w sprawie zachodzą przesłanki do cofnięcie zezwolenia. W ocenie Sądu sprawa została przez organy obu instancji dostatecznie i wszechstronnie wyjaśniona, w sprawie został zebrany i rozpatrzony pełen materiał dowodowy. Organy obu instancji wykazały, co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy, że skarżący wielokrotnie zawyżał opłaty za odbiór i transport nieczystości ciekłych, co stanowi naruszenie przepisów Uchwały z [...] grudnia 2012 r. Sąd zauważył przy tym, że naruszenia te nie dotyczą tylko wywozu nieczystości z Rodzinnych Ogrodów Działkowych, ale także z innych posesji położonych na terenie miasta. Argumentacja organów została także prawidłowo przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania ma przy tym charakter ogólny, bowiem skarżący nie wykazał, które z działań organów były błędne, ani też by pominięto jakieś istotne okoliczności sprawy.

W ocenie Sądu, zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na wydanie merytorycznej decyzji w sprawie. Dokumenty potwierdzające stwierdzone naruszenia, wezwania do wyjaśnienia zaistniałej sytuacji znajdują się w aktach sprawy i brak jest podstaw, aby kwestionować wynikające z nich fakty. Organ dopełnił także wymogu wynikającego z art. 9 ust. 2 ustawy zgodnie z którym, jeżeli przedsiębiorca, który uzyskał zezwolenie, nie wypełnia określonych w nim warunków, organ, który wydał zezwolenie, wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszenia tych warunków. Takie wezwanie skarżącego do zaniechania naruszeń zostało wystosowane przez organ I instancji pismem z 12 lutego 2016r.. Nadto w aktach administracyjnych sprawy zgromadzona jest korespondencja między organem I instancji, a skarżącym, z której wynika, że organ kilkakrotnie zawiadamiał skarżącego o dostrzeżonych nieprawidłowościach i wzywał skarżącego do ustosunkowania się do tych zarzutów, na co skarżący odpowiadał, że naliczanie opłat według cen umownych, zwłaszcza przy odbieraniu małych ilości nieczystości, uważa za jak najbardziej zasadne (k. 53 akt adm.). Przyjąć, zatem należy, że skarżący nie kwestionuje ustaleń organu że dochodziło do naruszeń postanowienia Uchwały w zakresie górnych stawek odbioru i transportu nieczystości płynnych.

Prawidłowo zatem ustaliło Kolegium, że skarżący nie wypełniał warunków zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta, wynikających z decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2011 roku, w szczególności jej punktu 6 i 15, które to postanowienia nakazywały mu stosować Uchwałę Nr [...], która została zastąpiona następnie Uchwałą Rady Miasta Poznania Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, organ odwoławczy, jak i I instancji dołożyły wszelkiej staranności, aby wyczerpująco zebrać materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, i na tej podstawie dokonał ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej prawidłowego rozstrzygnięcia. Przeprowadził wszechstronną i wnikliwą analizę zebranego materiału czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, organ zebrał cały dostępny materiał dowodowy i dokonał jego prawidłowej oceny. Dlatego też wbrew zarzutom podniesionym w skardze nie doszło w sprawie do naruszenia przepisów postępowania, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy tj. naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. K. zaskarżając wyrok w całości.

W skardze kasacyjnej zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. na podstawie art. 174 pkt 2) p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, a mianowicie:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, że nie znajduje on zastosowania w przedmiotowej sprawie i tym samym uznanie, że zaskarżona decyzja nie podlega uchyleniu, pomimo iż została wydana z naruszeniem przez Organ przepisów postępowania, polegającym na uznaniu, że w toku postępowania nie doszło do naruszenia:

a. art. 9 ust. 2 zd. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz, 250 ze zm. - brzmienie na dzień orzekania przez Organ - dalej: u.c.i.p.) poprzez jego niezastosowanie przejawiające się w niewystosowaniu do Skarżącego kasacyjnie wezwania do zaniechania naruszeń warunków zezwolenia wydanego w dniu [...] lipca 2011 r. przed wszczęciem postępowania czy wydaniem decyzji w sprawie cofnięcia zezwolenia, a co jest warunkiem koniecznym dla możliwości wydania decyzji cofającej zezwolenie (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu błędnie przyjął, że wezwanie takie było wystosowane);

b. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, przejawiające się w zaniechaniu zebrania kompletnego materiału dowodowego i przez to nierozważeniu całości istotnych dla sprawy okoliczności, co spowodowało, że błędnie Organ ustalił - a za nim Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu - że w sprawie zachodzą przesłanki do cofnięcie zezwolenia;

c. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie decyzji Prezydenta Miasta Poznania w mocy, pomimo iż dotknięta jest ona licznymi wadami prawnymi;

2. art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i niezawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy ze skargi A. K. na uchwałę Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych - dalej: Uchwała, pomimo iż rozstrzygnięcie tej kwestii ma kluczowe znaczenie dla oceny czy Skarżący kasacyjnie dopuścił się naruszenia prawa miejscowego, a w konsekwencji warunków zezwolenia, uzasadniających jego cofnięcie;

II. na podstawie przepisu art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wydane rozstrzygnięcie, a mianowicie;

1) art. 9 ust. 2 zd. 2 u.c.i.p. poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie (w skardze błędnie wpisano wyraz "zaproponowanie") decyzji cofającej zezwolenie, pomimo iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki, które mogłyby stanowić podstawę do cofnięcia zezwolenia;

W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Poznaniu oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną SKO w Poznaniu wniosło o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonej w niej podstawy.

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w niej zarzuty okazały się zasadne.

Zgodzić się należało ze stroną skarżącą, że Sąd Wojewódzki z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2016.250 t.j., dalej: "ustawa z 13 września 1996 r.") oraz w zw. z przepisami art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. zaakceptował rozstrzygnięcia obu instancji, podczas gdy kontrolowane decyzje powinny być uchylone.

Wbrew stanowisku Sądu Wojewódzkiego, ani organ odwoławczy, a tym bardziej organ pierwszej instancji, nie przedstawiły w decyzjach ustaleń faktycznych i prawnych wykazujących, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do cofnięcia skarżącemu zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości.

Z przedstawionego w kontrolowanych decyzjach stanu faktycznego sprawy nie wynika, aby wyjaśniono okoliczności faktyczne istotne w świetle regulacji art. 9 ust. 2 ustawy z 13 września 2016 r. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli przedsiębiorca, który uzyskał zezwolenie, nie wypełnia określonych w nim warunków, organ, który wydał zezwolenie wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszania tych warunków. Jeżeli przedsiębiorca mimo wezwania nadal narusza te warunki, organ cofa, w drodze decyzji, zezwolenie bez odszkodowania.

Wobec powyższego należy przyjąć, że cofnięcie pozwolenia warunkowane jest: po pierwsze – ustaleniem niewypełniania przez przedsiębiorcę warunków pozwolenia; po drugie – skierowaniem przez organ wezwania do niezwłocznego zaniechania naruszania określonych warunków;

po trzecie – stwierdzeniem, że mimo wezwania przedsiębiorca nadal narusza te warunki.

W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji poprzestał na opisie działań podjętych w związku z zawyżaniem przez przedsiębiorcę cen za odbiór i transport nieczystości ciekłych, przedstawieniu zebranego materiału dowodowego, skierowanych do skarżącego wezwań oraz złożonej przez niego dokumentacji, w tym pism z wyjaśnieniami. W szczególności organ podał, że w dniu 12 lutego 2016 r. wysłano do przedsiębiorcy wezwanie w trybie art. 9 ust. 2 ustawy z 13 września 2016 r., a następnie wskutek potwierdzenia kolejnych przypadków zawyżonych opłat, w dniu 8 września 2016 r. wszczęto postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia.

Podkreślić zatem należy, że organ pierwszej instancji, przedstawiając w uzasadnieniu decyzji ogólnikowy opis materiału dowodowego, nie wskazał tych dowodów, które miałyby potwierdzić konkretne przypadki pobrania przez przedsiębiorcę zawyżonych opłat za świadczone usługi, zwłaszcza w okresie następującym po wezwaniu z dnia 12 lutego 2016 r.

Skoro w myśl art. 9 ust. 2 ustawy z 13 września 1996 r. przesłanką cofnięcia pozwolenia jest m.in. to, że przedsiębiorca mimo wezwania nadal narusza warunki pozwolenia, to organ powinien w decyzji wykazać dowodowo przypadki dalszych naruszeń warunków pozwolenia po dacie 12 lutego 2016 r. Tymczasem organ w decyzji z 31 października 2016 r. powołał się na notatkę urzędową Straży Miejskiej z dnia 23 sierpnia 2016 r. co do pobrania zawyżonych opłat przez skarżącego, jednak okoliczność ta nie została wyjaśniona w sposób wymagany obowiązującą procedurą. Organ pierwszej instancji nie wyjaśnił również podstawy prawnej wydanej decyzji. W takiej sytuacji niezrozumiałe jest stwierdzenie Sądu Wojewódzkiego co do prawidłowości uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji, zwłaszcza, że organ odwoławczy dostrzegł uchybienia w tym zakresie, lecz postanowił utrzymać zaskarżoną decyzję, uzupełniając ustalenia co do podstawy prawnej podjętych rozstrzygnięć. Mimo że organ odwoławczy poszerzył argumentację dotyczącą przesłanek prawnych cofnięcia pozwolenia, to jednak nie dokonał właściwej oceny materiału dowodowego i nie ustalił rzetelnie istotnych okoliczności sprawy. W rezultacie w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego powtórzone zostały ogólnikowe stwierdzenia co do zawyżenia przez skarżącego opłat za odbiór i transport nieczystości ciekłych, ale bez podania konkretnych usług (data, miejsce) i bez powołania konkretnych dowodów (np. faktury). Organ odwoławczy nie sprecyzował jakie opłaty powinny być naliczona za wykonane poszczególne usługi, a jakie w rzeczywistości zostały pobrane. Nie odniesiono się również merytorycznie do wyjaśnień złożonych przez skarżącego.

Organ odwoławczy nie wyjaśnił ponadto, które dokładnie warunki udzielonego pozwolenia zostały przez skarżącego naruszone. Niewystarczające było bowiem wskazanie, że skarżący nie wypełnił warunków zezwolenia, w szczególności wynikających z punktu 6 i 15 decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2011 r. Skoro wymienione punkty pozwolenia zawierają wymóg przestrzegania przez przedsiębiorcę postanowień Uchwały Nr [...] Rady Miasta Poznania z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Poznania, to należało wskazać konkretne przepisy Regulaminu zastosowane wobec skarżącego. Dodatkowo trzeba zauważyć, że błędnie podano w decyzji organu odwoławczego, że Uchwała Nr [...] zastąpiona została Uchwałą Nr [...], podczas gdy ta ostatnia dotyczy wyłącznie kwestii określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. O nierzetelnej analizie prawnej świadczy też przytoczona w uzasadnieniu decyzji stawka (§ 1) 25 zł za 1 m³, podczas gdy według wymienionej Uchwały stawka ta wynosiła 28 zł za 1 m³. Nie sposób też pominąć tego, że przedmiotowe stawki opłat są corocznie aktualizowane, a więc organ powinien dokładnie podać, które stawki zastosował w sprawie.

Wskazane braki uzasadnień decyzji organu pierwszej instancji oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie pozwoliły na zweryfikowanie przesłanek faktycznych i prawnych orzeczonego cofnięcia zezwolenia. W takim stanie sprawy nieuprawnione było stwierdzenie Sądu Wojewódzkiego, że organy wyczerpująco zebrały materiał dowodowy oraz przeprowadziły jego wnikliwą i wszechstronną analizę. Bezpodstawnie uznał też Sąd Wojewódzki, że uzasadnienia kontrolowanych decyzji zawierają ustalenia co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym wadliwe było wnioskowanie Sądu co do wykazania przez organy obu instancji przesłanek do zastosowania sankcji z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. Przede wszystkim nie zostały w sprawie określone te naruszenia warunków pozwolenia, które nastąpiły po wezwaniu skierowanym przez organ do skarżącego. Wprawdzie Sąd Wojewódzki prawidłowo przyjął, że wezwanie z dnia 12 lutego 2016 r. było skuteczne w świetle art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r., to jednak mało wnikliwie ocenił ustalenia organów co do prowadzonej przez skarżącego działalności po tej dacie. Trafnie przy tym zarzucono w skardze kasacyjnej, że mylnie wywiódł Sąd w uzasadnieniu wyroku, iż skarżący nie kwestionował ustaleń organu co do naruszeń w zakresie górnych stawek odbioru i transportu nieczystości płynnych. Taka konstatacja Sądu stanowiła zbyt daleko idące uproszczenie stanowiska skarżącego, zwłaszcza w kontekście zarzutów zawartych w odwołaniu oraz skardze.

Natomiast nietrafne okazały się zarzuty z punktu I.1.a) oraz punktu I.2 podstawy kasacyjnej. Co do zagadnień podniesionych w tych zarzutach należało zaakceptować ocenę Sądu Wojewódzkiego, podzielając argumentacją zawartą w uzasadnieniu wyroku.

Ze względów wyżej omówionych uchyleniu podlegał zaskarżony wyrok, jak również kontrolowane decyzje, jako wydane z naruszeniem przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a oraz art. 9 ust. 2 ustawy z 13 września 1996 r.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji będzie obowiązany do uwzględnienia wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W konsekwencji orzeczono zgodnie z art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego rozstrzygnięto stosownie do art. 200 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a.