Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 36/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2022-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Inne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 5 pkt 3, art. 13 ust. 20
journal: Dz.U. 2019 poz 2407
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
article: art. 7, art. 8 par. 1, art. 11, art. 61 par. 1, 3 i 3a, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Daria Sachanbińska (spr.) Protokolant Marta Gajowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi I. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania świadczenia wychowawczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza L. z dnia [...], nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz skarżącej I. G. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez I. G. (zwaną dalej również skarżącą lub wnioskodawczynią) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. (dalej w skrócie: SKO lub Kolegium) z dnia [...], nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza L. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania świadczenia wychowawczego.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pismem z dnia 13 lipca 2020 r. (data wpływu do organu), nazwanym "wnioskiem o rozstrzygnięcie sprawy", skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zwróciła się do Burmistrza L. o przyznanie świadczenia wychowawczego na dzieci: D. G. na okres od 1 lipca 2019 r. do 30 listopada 2019 r. i Ł. G. na okres od 1 października 2019 r. do 30 listopada 2019 r. oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów, a także przesłuchanie strony na okoliczności i fakty wskazane w uzasadnieniu wniosku. Skarżąca podniosła, że w dniu 18 lipca 2019 r., za pośrednictwem systemu teleinformatycznego A S.A., złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na ww. synów. Na początku grudnia 2019 r. zorientowała się, że mimo złożenia wniosku nie otrzymuje świadczenia wychowawczego, stąd 6 grudnia 2019 r. złożyła bezpośrednio do organu kolejny wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na obu synów, a 7 grudnia 2019 r. została poinformowana przez organ o przyznaniu jej tego świadczenia na okres od 1 grudnia 2019 r. do 30 czerwca 2020 r. We wniosku skarżąca zaznaczyła, że przedstawiciel banku przyznał, iż wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego z dnia 18 lipca 2019 r. został złożony, lecz z przyczyn technicznych wniosek nie został przesłany do systemu Emp@tia. Wskazała także, że organ pierwszej instancji odmówił wnioskodawczyni przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczeniach wychowawczego za ww. okres. W tej sytuacji zasadnym rozwiązaniem jest wezwanie do załatwienia sprawy i przyznania świadczenia za podany okres, gdyż wniosek został złożony zgodnie z przepisami (drogą elektroniczną przez system bankowy, co dopuszcza art. 13 ust. 5 pkt 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci), a jedynie nie został przekazany organowi. Zdaniem skarżącej kopia złożonego wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego stanowi potwierdzenie złożenia wniosku w systemie bankowym, gdyż A S.A. potwierdził złożenie wniosku poprzez przesłanie jego kopii stronie postępowania, co jest także potwierdzeniem jego złożenia w rozumieniu art. 13 ust. 20 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Mając na uwadze powyższe, w ocenie skarżącej, należy uznać, że wniosek został złożony, a tylko wskutek błędu teleinformatycznego nie został przesłany do organu. Z tego względu sprawa nadaje się do rozstrzygnięcia, a organ jest w posiadaniu wszystkich niezbędnych dokumentów.

W wyniku rozpatrzenia opisanego wniosku (po wcześniejszym uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] przez SKO decyzją z dnia [...]) Kierownik Działu Świadczeń Społecznych Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. (dalej w skrócie MGOPS), działający z upoważnienia Burmistrza L., decyzją z dnia [...] orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego, jako bezprzedmiotowego, w sprawie świadczeń dla małoletnich: D. G. za okres od 1 lipca 2019 r. do 30 listopada 2019 r. oraz Ł. G. w okresie od 1 października 2019 r. do 30 listopada 2019 r. z uwagi na niezłożenie wniosku i braku jego wprowadzenia do systemu teleinformatycznego MGOPS przez bankowość elektroniczną wnioskodawczyni, będącą przedstawicielką ustawową uprawnionych do świadczenia. Rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 61 § 1, § 2, § 3 i § 3a, art. 104 i art. 105 § 1 oraz art. 127a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, z późn. zm), dalej w skrócie K.p.a. W uzasadnieniu decyzji organ opisał przebieg dotychczasowego postępowania i stwierdził, że wszelkie pozyskane w sprawie dowody, w tym w ramach uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, wskazują, iż wniosek skarżącej o świadczenie wychowawcze nie został zarejestrowany w systemie bankowości elektronicznej A S.A., a ona sama nie zapisała składanego wniosku w sposób dedykowany regulaminami tego banku w odpowiedniej zakładce. Tym samym twierdzenia wnioskodawczyni, jakoby złożyła wniosek w dniu 18 lipca 2019 r. na okres zasiłkowy 2019/2020 drogą elektroniczną, w rozumieniu art. 13 ust. 5 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, nie mogą być zweryfikowane i rozstrzygnięte na jej korzyść. Organ podkreślił, że strona nie przedłożyła wymaganego do ustalenia prawa do świadczenia wniosku złożonego poprzez system bankowości elektronicznej, ale również koniecznego do weryfikacji Urzędowego Potwierdzenia Odbioru, a także wniosek taki nie został potwierdzony rejestracją w systemie teleinformatycznym MGOPS. Podniósł również, że z e-maila z dnia 17 grudnia 2019 r. wynika, że A S.A. przyznał, iż z jego winy i z przyczyn technicznych wniosek nie został przesłany do systemu EMP@tia, co oznacza - zdaniem organu - że nie mógł on wywołać skutku określonego przepisami ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. Poza tym organ dowodził, że skarżąca przy udziale banku powinna wyjaśnić przyczyny niezarejestrowania i nieprzekazania wniosku oraz braku uzyskania Urzędowego Potwierdzenia Odbioru wniosku. Podkreślił, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony (wniosku złożonego drogą elektroniczną zgodnie z art. 63 § 3a K.p.a.) jest dzień wprowadzenia żądania do systemu teleinformatycznego organu administracji, zaś z przytoczonych przez wnioskodawczynię przyczyn, jej wniosek nie został przesłany do systemu Emp@tia, a tym samym postępowanie w sprawie nie zostało wszczęte w terminie umożliwiającym realizację uprawnienia wnioskodawczyni do świadczeń na rzecz osób uprawnionych za okres poprzedzający jego złożenie. Organ zaznaczył przy tym, że wbrew twierdzeniom wnioskodawczyni dowodem złożenia wniosku i zapoznania się z jego treścią przez adresata nie jest przedłożenie zaświadczenia banku z dnia 17 grudnia 2019 r., które nie zostało poparte innymi dowodami, w tym potwierdzeniem złożenia wniosku UPO w systemie banku.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzucając organowi pierwszej instancji, że bez podstawy faktycznej i prawnej uznał, iż wniosek o świadczenie nie został skutecznie złożony. W ocenie skarżącej nie ulega wątpliwości, że złożyła wniosek w systemie bankowości elektronicznej banku. Bank wielokrotnie potwierdzał to w korespondencji elektronicznej, a także potwierdził ten fakt w zaświadczeniu. Zaznaczyła, że przedłożyła organowi kopię wniosku, który wydrukowała po jego złożeniu. Podkreśliła, że możliwość wydruku złożonego wniosku była też formą potwierdzenia jego złożenia w banku - zgodnie z wyjaśnieniami banku z dnia 13 sierpnia 2021 r. Natomiast ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w żaden sposób nie różnicuje skutków prawnych wniosków złożonych różnymi metodami, w różnych formach. Wedle skarżącej wniosek złożony w systemie bankowym jest wnioskiem w rozumieniu prawa administracyjnego. W szczególności ustawa nie mówi o tym, że wniosek jest skuteczny dopiero po przesłaniu go przez bank do systemu Emp@atia czy do właściwego organu. Argumentowała dalej skarżąca, że bank w ustawie nie jest traktowany jako pośrednik, ale jako podmiot uprawniony do przyjęcia wniosku. Podniosła, że w art. 13 ust. 20 ustawy jest mowa o potwierdzeniu we właściwym systemie bankowym, a nie o UPO. Wbrew też twierdzeniom organu skarżąca przedstawiła wyjaśnienia z dnia 13 sierpnia 2021 r. uzyskane z banku, z których wprost wynika, że UPO pojawia się, kiedy wniosek został przesłany do organu, natomiast w chwili złożenia wniosku w banku strona otrzymywała tylko pdf do druku.

W wyniku rozpatrzenia odwołania SKO decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ zrelacjonował stan faktyczny sprawy i stwierdził, że przesłanka przedmiotowości, o której stanowi art. 105 § 1 K.p.a., występuje wówczas, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie ma podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Następnie przytoczył treść przepisów ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2019 r. poz. 2407, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, w tym art. 13 ust. 1, ust. 5, ust. 20, ust. 21 i art. 18 ust. 2. Zdaniem Kolegium z analizy tych przepisów wynika, że wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego może być złożony m.in. drogą elektroniczną za pomocą systemu teleinformatycznego banków krajowych, a potwierdzenie złożenia w postaci elektronicznej wniosku wraz z załącznikami do wniosku przesyłane jest osobie ubiegającej się o świadczenie wychowawcze, w sposób przewidziany w systemie, za pośrednictwem którego nastąpiło złożenie wniosku, zaś w przypadku braku takiej możliwości - na adres poczty elektronicznej wskazany przez osobę ubiegającą się o świadczenie. Dalej organ uznał, że dowody zgromadzone w sprawie, w tym wydruk wniosku wygenerowanego z systemu bankowości internetowej po jego złożeniu oraz stanowisko zajęte przez A S.A., potwierdzają, że skarżąca korzystając z systemu bankowości internetowej, złożyła w dniu 18 lipca 2019 r. wniosek o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego na dzieci: D. G. i Ł. G., lecz wniosek ten z przyczyn technicznych istniejących po stronie banku nie został przesłany do systemu Emp@tia, a tym samym nie wpłynął do MGOPS. Wniosek ten nie wszczął zatem postępowania w sprawie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na dzieci. Zgodnie bowiem z art. 61 § 3a K.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony wniesionego drogą elektroniczną jest dzień wprowadzenia żądania do systemu teleinformatycznego organu administracji publicznej, co w realiach sprawy nie miało miejsca. Zdaniem organu bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostaje natomiast okoliczność, że nieprzekazanie wniosku nastąpiło nie z winy skarżącej, lecz z powodu błędu systemu informatycznego zaistniałego po stronie banku. Skoro zatem w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji nie mógł zakończyć wszczętego postępowania poprzez wydanie decyzji merytorycznie kończącej to postępowanie, zasadnie orzekł o jego umorzeniu. Ziściły się bowiem przesłanki określone w art. 105 § 1 K.p.a. do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzuciła naruszenie następujących przepisów:

- art. 61 § 3a K.p.a. w zw. z art. 13 ust. 1, ust. 5 pkt 3, ust. 8 i ust. 20 ustawy w brzmieniu na dzień 18 lipca 2019 r. poprzez błędne utożsamienie pojęcia daty wszczęcia postępowania w rozumieniu K.p.a. z faktem i datą złożenia wniosku w rozumieniu ustawy,

- art. 61 § 3a K.p.a. w. zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego i na jego dowolnej ocenie przez przyjęcie, że w sprawie w ogóle nie doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego, podczas gdy został złożony wniosek - zgodnie z ustawą - i w chwili jego złożenia nastąpiło wszczęcie postępowania, w najgorszym jednak dla skarżącej wypadku postępowanie zostało wszczęte na skutek pisma skarżącej z dnia 9 lipca 2020 r., tj. wniosku o rozstrzygnięcie sprawy,

- art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej w sytuacji, w której organ winien uchylić przedmiotową decyzję pierwszej instancji i wydać decyzję o udzieleniu prawa do świadczenia wychowawczego zgodnie z żądaniem skarżącej.

Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 13 ust. 1 oraz 18 ust. 1 i 2 ustawy poprzez przyjęcie, że decydujące dla przyznania świadczenia wychowawczego jest wszczęcie postępowania i data wszczęcia postępowania, a nie data złożenia wniosku w trybie i terminie ustawowym.

W związku z tymi zarzutami skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa prawnego w wysokości 900 zł.

W uzasadnieniu skargi I. G. podniosła, że fakt i data złożenia wniosku są niewątpliwe, co potwierdziło Kolegium. Z niezrozumiałych względów uznało jednak, że nie doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego. Z racji tego, że wniosek został złożony we właściwym trybie, trudno przyjąć, że nie doszło do wszczęcia postępowania. Ponadto do organu pierwszej instancji wpłynął "wniosek o rozstrzygnięcie sprawy" z dnia 9 lipca 2020 r. Do pisma zostało dołączone potwierdzenie złożenia wniosku - wydrukowany wniosek z pliku pdf, który otrzymała skarżąca z banku, a także pochodzące z samego banku potwierdzenie faktu i daty złożenia wniosku. Zdaniem skarżącej występujący w sprawie problem jest podobny jak w przypadku zaginięciu u operatora pocztowego przesyłki zawierającej wniosek. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego przez operatora oraz organ i po ustaleniu, że faktycznie zaginęła przesyłka z wnioskiem, wniosek uznaje się za złożony w pierwotnym terminie. Dostrzegła skarżąca, że ustawa nie mówi o tym, iż wniosek jest skuteczny dopiero po przesłaniu go przez bank do systemu Emp@atia czy do właściwego organu. Bank w ustawie nie jest traktowany jako pośrednik, ale jako podmiot uprawniony do przyjęcia wniosku. Przyjąć zatem należy, że to co strona złożyła w Banku jest wnioskiem w rozumieniu prawa administracyjnego. Takie stanowisko potwierdzają przepisy art. 13 ust. 5, ust. 8, ust. 9 i ust. 15 ustawy. Poza tym w art. 13 ust. 20 ustawy jest mowa o potwierdzeniu we właściwym systemie bankowym, a nie o UPO. Skarżąca takie potwierdzenie otrzymała w postaci możliwości wydrukowania wniosku. UPO przesyła dopiero organ. Dalej wywodziła skarżąca, że złożyła wniosek w sposób prawidłowy oraz przypomniała, że sprawa winna być załatwiona zgodnie z zasadami ogólnymi K.p.a., określonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, a także w art. 8. Zdaniem skarżącej powyższe przepisy zostały naruszone, gdyż organy w sposób całkowicie bezpodstawny odmówiły udzielenia przedmiotowych świadczeń wychowawczych w sytuacji, gdy wniosek w tej sprawie spełniał wszystkie ustawowe przesłanki. W konsekwencji Kolegium naruszyło również art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Prawidłowe byłoby uchylenie przedmiotowej decyzji i orzeczenie o udzieleniu prawa do żądanego świadczenia wychowawczego. Następnie skarżąca odwołała się do treści wyroku WSA w Gliwicach z dnia 15 listopada 2018 r., sygn. akt IV SA/G1 596/18, w którym wskazano, że organ miał obowiązek wykazania, z jakich powodów uznał, że potwierdzenie złożenia wniosku nie może nastąpić poprzez przesłanie do wnioskodawczyni przez określony bank pisma potwierdzającego złożenie elektronicznego wniosku, w sytuacji gdy - np. z powodu awarii systemu informatycznego - wniosek nie został przesłany za pomocą systemu teleinformatycznego do systemu Emp@tia.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko oraz wywody zawarte w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał skargę i wywody w niej zawarte. Akcentował, że skarżąca złożyła wniosek w rozumieniu przepisów ustawy, a miejsce jego złożenia nie ma znaczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w sprawie nie miał zastosowania.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przeprowadzona przez Sąd, według podanych powyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a. - poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] wykazała, że akty te zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Dla uporządkowania czynionych rozważań konieczne jest przypomnienie, że organ pierwszej instancji uznał, że skarżąca w ogóle nie złożyła wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, ponieważ wszelkie pozyskane w sprawie dowody, w tym wyjaśnienia A S.A., wskazują, iż przedmiotowy wniosek z dnia 18 lipca 2019 r. o przyznanie świadczenia wychowawczego nie został zarejestrowany w systemie bankowości elektronicznej A S.A., a ona sama nie zapisała składanego wniosku w sposób dedykowany regulaminami tego banku w odpowiedniej zakładce. Tym samym nie doszło do wszczęcia postępowania zgodnie z art. 61 § 1 w zw. z § 3a K.p.a., co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Z kolei organ odwoławczy stwierdził w oparciu o zgromadzoną dokumentację, że skarżąca korzystając z systemu bankowości internetowej złożyła w dniu 18 lipca 2019 r. wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na dwóch synów, jednak wniosek ten z przyczyn technicznych leżących po stronie banku nie został przesłany do systemu Emp@tia, a tym samym nie wpłynął do organu pierwszej instancji. W ocenie Kolegium pomimo tego, że w sprawie doszło do złożenia wniosku przez skarżącą, to wniosek ten nie wszczął postępowania w sprawie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na dzieci w rozumieniu z art. 61 § 3a K.p.a. Z tego względu ziściły się przesłanki określone w art. 105 § 1 K.p.a. do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Zdaniem organu odwoławczego bez znaczenia dla sprawy pozostaje okoliczność, iż nieprzekazanie wniosku nastąpiło nie z winy strony, lecz z powodu błędu systemu informatycznego zaistniałego po stronie banku.

W przekonaniu Sądu z powyższym stanowiskiem organów nie sposób się zgodzić, ponieważ nie znajduje ono oparcia w powołanych w decyzjach przepisach. Sąd uznał, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i Kolegium, błędnie przyjęły, że nie doszło do wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej z dnia 18 lipca 2019 r. o przyznanie świadczenia wychowawczego.

W pierwszym rzędzie wskazać przyjdzie, że zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wedle art. 61 § 3 K.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Z kolei § 3a art. 61 K.p.a. stanowi, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony wniesione drogą elektroniczną jest dzień wystawienia dowodu otrzymania, o którym mowa w art. 41 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych.

Zdaniem Sądu powołany przez organy art. 61 § 3a K.p.a. dotyczy sytuacji, gdy strona składa elektronicznie wniosek do organu właściwego do załatwienia sprawy. Takie stanowisko wynika również z łącznego odczytania tego przepisu z § 3 art. 61 K.p.a. Natomiast wskazany art. 61 § 3a K.p.a. - wedle Sądu - nie może mieć zastosowania dla oceny kwestii wszczęcia postępowania w przypadku złożenia wniosku do innego niż organ podmiotu uprawnionego - w świetle przepisów cyt. już wyżej ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, nadal zwanej ustawą - do przyjmowania wniosków, czyli w realiach rozpoznawanej sprawy - do odpowiedniego banku. Przepis art. 13 ust. 5 pkt 3 ustawy, który dotyczy przypadku skarżącej, przewiduje bowiem wprost możliwość złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego i załączników do wniosku określonych w ust. 4 drogą elektroniczną za pomocą systemu teleinformatycznego banków krajowych oraz spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych świadczących usługi drogą elektroniczną spełniających wymogi określone w informacji zamieszczonej na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej ministra właściwego do spraw rodziny po uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji. Stosownie do tego przepisu uznać należy, że skarżąca niewątpliwie złożyła sporny wniosek z dnia 18 lipca 2019 r. do właściwego podmiotu, uczestniczącego w przyjmowaniu wniosków o świadczenie wychowawcze.

Skoro więc SKO stwierdziło na podstawie materiału dowodowego sprawy, że skarżąca bez wątpienia złożyła wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na dwóch synów zgodnie z wymogami określonymi w ustawie, to - w ocenie Sądu - organ nie może zasadnie twierdzić, że nie doszło do wszczęcia postępowania w tej sprawie. Skutecznie złożony wniosek, tj. złożony w przewidzianej prawem formie i w przewidziany prawem sposób, do podmiotu uprawnionego do przyjęcia wniosku, powoduje bowiem wszczęcie postępowania. Takie są reguły ogólne procedury administracyjnej określone w art. 61 K.p.a. W szczególności § 1 ostatnio wskazanego przepisu stanowi, że postępowanie administracyjne "wszczyna się" m.in. na żądanie strony. Poza tym za taką wykładnią przepisów przemawiają również inne zasady ogólne procedury administracyjnej, w tym zasadę wynikającą z art. 7 K.p.a., który to przepis odwołuje się do słusznego interesu obywateli, oraz zasadę ustanowioną w art. 8 § 1 K.p.a. mówiącym o prowadzeniu postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Ponadto, zdaniem Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy przyjęta przez Kolegium wykładnia art. 61 w zw. z art. 105 § 1 K.p.a., w wyniku której pozbawiono skarżącą możliwości merytorycznego rozpatrzenia jej wniosku o świadczenie wychowawcze, pomimo jego skutecznego złożenia, jest nie do zaakceptowania z punktu widzenia zasady demokratycznego państwa prawa, wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP, oraz zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, określonej w przywołanym już wcześniej art. 8 § 1 K.p.a. Błędnie też przyjęło Kolegium, że dla rozpoznania sprawy bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż nieprzekazanie wniosku skarżącej nastąpiło nie z winy strony, lecz z powodu błędu systemu informatycznego banku. Skarżąca nie może bowiem w sytuacji wniesienia swojego żądania do uprawnionego podmiotu ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbań ze strony tego podmiotu w zakresie nałożonych na niego obowiązków co do dalszego przekazania wniosku.

Wyjaśnienia nadto wymaga, że powołany przez Kolegium art. 61 § 3a K.p.a. określa jedynie zdarzenie, z jakim wiązać należy datę wszczęcia postępowania administracyjnego na żądanie strony, ale nie rozstrzyga kwestii samego wszczęcia postępowania administracyjnego. Z tego względu przepis ten nie mógł stanowić podstawy prawnej dla uzasadnienia stanowiska organu, że w sytuacji skarżącej nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie.

Poza tym w niniejszej sprawie - w przekonaniu Sądu - konieczne jest uwzględnienie specyfiki rozwiązań przyjętych przez ustawodawcę w ustawie, w tym szczególnych rozwiązań względem przepisów K.p.a., co do składania wniosku również do innego niż organ administracji uprawnionego podmiotu, który ze względu na wyższe racje niejako "wyręcza" ten organ w przyjmowaniu wniosków o świadczenie wychowawcze.

Wskazać dodatkowo trzeba, że zgodnie z art. 13 ust. 20 ustawy potwierdzenie złożenia w postaci elektronicznej wniosku wraz z załącznikami do wniosku, określonymi w ust. 4, przesyłane jest osobie ubiegającej się o świadczenie wychowawcze, w sposób przewidziany w systemie, za pośrednictwem którego nastąpiło złożenie wniosku, a w przypadku braku takiej możliwości na adres poczty elektronicznej wskazany przez osobę ubiegającą się o świadczenie. Natomiast w rozpoznawanej sprawie skarżąca wykazała, że złożyła wniosek w dniu 18 lipca 2019 r., na dowód czego przedłożyła kopię tego wniosku. Ponadto przedstawiła zaświadczenie A S.A. z dnia 17 grudnia 2019 r. potwierdzające złożenie w dniu 18 lipca 2019 r. elektronicznego wniosku w programie rodzina 500+ i wyjaśnienie tego podmiotu, że z przyczyn technicznych bank nie przesłał przedmiotowego wniosku do systemu Emp@tia.

Poza ujawnionymi wyżej wadliwościami Sąd uznał również, że organ pierwszej instancji na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonał błędnych ustaleń faktycznych sprawy, przyjmując, że skarżąca w ogóle nie złożyła wniosku o ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego. Stanowi to podstawę do postawienia organowi skutecznego zarzutu naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.) oraz zasady ustalonej w art. 8 § 1 K.p.a., a także zasady przekonywania określonej w art. 11 K.p.a.

Reasumując, Sąd uznał, że organy nie dokonały prawidłowej oceny w zakresie wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, co doprowadziło do nieuzasadnionego okolicznościami faktycznymi i prawnymi sprawy umorzenia postępowania, z powołaniem się na wadliwą argumentację mającą świadczyć o wystąpieniu przesłanki bezprzedmiotowości tego postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a.

Z tych wszystkich przyczyn, wobec wykazanego wyżej naruszenia przez organy obu instancji przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd - na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza L. z dnia [...], o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. Natomiast orzeczenie o kosztach, zawarte w pkt 2 wyroku, uzasadnia art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł, ustalone stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Sąd nie stwierdził natomiast podstaw do przyznania pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzenia w kwocie 900 zł, ponieważ pełnomocnik nie wykazał okoliczności pozwalających na zasądzenie tych kosztów w wysokości powyżej stawek minimalnych, określonych w ww. rozporządzeniu.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku. Rzeczą organu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej przez Sąd oceny i usunięcie dostrzeżonych naruszeń prawa, zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a.