Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 781/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 par. 2, art. 65 par. 4 pkt 2, art. 97 par. 2, art. 98, art. 212 par. 2 i par. 4, art. 242 par. 2
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art. 54 par. 1 pkt 2, 3 i 7
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Krystyna Kutzner (spr.) Sędziowie NSA Piotr Lechowski WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 r. sprawy ze skargi R. W. PHU "A-P" w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz odsetek skargę oddala


UZASADNIENIE

W dniu [...] skarżący R. W., właściciel firmy PHU A-P złożył w Urzędzie Celnym zgłoszenie celne SAD [...] o objęcie procedurą składu celnego towaru niekrajowego w postaci używanego, uszkodzonego samochodu ciężarowego marki [...] 75 TD, nr [...], rok produkcji 1998, zakupionego w Austrii według faktury nr [...] z dnia [...] za kwotę 55.000,00 ATS. Przedmiotowy pojazd został zadeklarowany do kodu PCN [...] ze stawką celną obniżoną w wysokości 10% wartości celnej towaru.

Organ celny zakwestionował wartość celną ww. pojazdu, a ponadto stwierdził niedopełnienie warunku procedury tranzytu poprzez nie dostarczenie tego towaru w wyznaczonym terminie tj. do dnia 09.09.2000r., do urzędu przeznaczenia w K.

W związku z powyższym Dyrektor Urzędu Celnego wydał w dniu [...] decyzję nr [...], w której uznał ww. zgłoszenie celne za nieprawidłowe, określił datę powstania długu celnego na dzień 10.09.2000r. (dzień następny po terminie wyznaczonym w nocie tranzytowej) w związku z niewykonaniem obowiązku wynikającego z procedury tranzytu, zakwestionował wartość transakcyjną pojazdu i ustalił nową wartość celną towaru na kwotę 100.512,65 ATS w oparciu o Opinię Techniczną nr [...] z dnia [...], określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości 2.809,60zł, przy zastosowaniu stawki celnej obniżonej 10% oraz objął towar procedurą dopuszczenia do obrotu uznając, że ze względu na powstanie długu celnego, o którym mowa w art. 212 ustawy Kodeks celny objęcie towaru procedurą składu celnego jest niemożliwe.

Prezes Głównego Urzędu Ceł, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej, a w pozostałej części utrzymał rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w mocy.

Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12.09.2002r. syg. akt I SA/Kr 1381/01 uchylił w całości ww. decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł podnosząc, że wartość transakcyjna może być kwestionowana jedynie w oparciu o ceny obowiązujące na rynku w miejscu zakupu samochodu.

Dyrektor Izby Celnej, w wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...], postanowieniem z dnia [...] znak [...], przekazał sprawę organowi I instancji - Naczelnikowi Urzędu Celnego w celu zmiany zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podniósł, iż organ celny I instancji określając kwotę długu celnego nieprawidłowo zastosował stawki celne obniżone właściwe dla towarów pochodzących z Unii Europejskiej, co spowodowało, że należności celne zostały ustalone w kwocie niższej niż to wynika z przepisów prawa celnego.

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu skargi na powyższe postanowienie, w dniu 16.07.2003r., sygn. akt I SA/Kr 981/03 – skargę odrzucił jako przedwczesną, gdyż zaskarżone postanowienie nie było aktem kończącym postępowanie (brak decyzji), a w konsekwencji nie zostały wyczerpane środki odwoławcze.

Następnie Naczelnik Urzędu Celnego decyzją nr [...] z dnia [...] zmienił decyzję z dnia [...], w ten sposób, że określił kwotę długu celnego powstałego w dniu 10.09.2000r. z tytułu niewykonania obowiązku wynikającego ze stosowania procedury tranzytu w wysokości 10.258,20zł przy zastosowaniu stawki celnej autonomicznej w wysokości 35% oraz obliczył odsetki od dnia powstania długu celnego do dnia wydania decyzji w kwocie 7.823,70zł.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, które zostało rozpatrzone przez Dyrektora Izby Celnej decyzją z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie .

Powyższa decyzja również została zaskarżona, w związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 05.12.2005r. sygn. akt I SA/Kr 1785/03 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...]. W uzasadnieniu wyroku WSA zarzucił, że organ celny I instancji nie dokonał skutecznego podważenia danych zawartych w przedłożonych dokumentach, aby móc ustalić wartość celną pojazdu w oparciu o jedną z metod określonych w art. 25-29 Kodeksu celnego. Dokonano wprawdzie porównania deklarowanej ceny z cenami obowiązującymi na rynku austriackim, jednakże, zdaniem Sądu, organ celny nie uwzględnił istotnej okoliczności, jaką był stan techniczny pojazdu, który w dacie jego zakupu był uszkodzony.

W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...], nr [...]:

1. uznał zgłoszenie celne SAD [...] z dnia [...] za nieprawidłowe,

2. odmówił objęcia przedmiotowego towaru procedurą składu celnego ze względu na powstanie długu celnego, o którym mowa w art. 212 Kodeksu celnego ,

3. określił kwotę długu celnego w wysokości 1.647,50 PLN powstałego w dniu 10.09.2000r. w związku z niewykonaniem obowiązku wynikającego ze stosowania procedury tranzytu ,

4. obliczył odsetki od ww. kwoty długu celnego w wysokości 1.699,00 PLN za okres od dnia powstania długu celnego do dnia wydania tej decyzji z uwzględnieniem okresów, za które odsetek nie nalicza się.

W decyzji organ celny dokonał też stosownych zarachowań na poczet długu celnego i odsetek .

W uzasadnieniu wydanej decyzji Naczelnik Urzędu Celnego podniósł, że w wyniku weryfikacji dokumentów przedłożonych przez skarżącego stwierdzono, iż nie dopełniono obowiązku wynikającego ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty tzn. towar nie został dostarczony do urzędu celnego przeznaczenia w terminie określonym w dokumencie tranzytowym tj. do dnia 09.09.2000r., natomiast faktycznie towar wraz dokumentami został przedstawiony i zgłoszony do procedury składu celnego dopiero w dniu [...].

Zgodnie z art. 212 § 1 pkt. 1 Kodeksu celnego nie wykonanie obowiązku wynikającego ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty (w tym przypadku procedury tranzytu) skutkuje powstaniem długu celnego. Stosownie do treści art. 212 § 2 Kodeksu celnego, dług celny powstaje w chwili niewykonania obowiązku wynikającego z procedury celnej. W przedmiotowej sprawie dług celny powstał w dniu 10.09.2000r., tj. w dniu następnym po terminie wyznaczonym w ww. nocie tranzytowej.

Odnośnie wartości celnej towaru, Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że w toku postępowania sądowego skarżący uwiarygodnił cenę zakupu ww. samochodu poprzez przedłożenie austriackiej dokumentacji szkodowej i za wartość transakcyjną przedmiotowego pojazdu uznał cenę podaną w fakturze zakupu, powiększoną o koszty transportu do granicy Rzeczypospolitej Polskiej. Dług celny obliczono przy zastosowaniu stawki celnej obniżonej, w wysokości 1.647,50 PLN.

Zgodnie z art. 242 § 3 Kodeksu celnego (w brzmieniu obowiązującym na dzień powstania długu celnego) w wypadkach powstania długu celnego, o których mowa w art. 210-213 oraz art. 218 i art. 219, pobiera się odsetki liczone od dnia powstania długu celnego, według zasad i w wysokości określonych w przepisach dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych. W związku z tym organ celny w wydanej decyzji obliczył odsetki za okres od 10.09.2000r. do [...] 2006r. (od dnia powstania długu celnego do dnia wydania niniejszej decyzji) z wyłączeniem okresów, o których mowa w art. 54 §1 pkt 2, 3 i 7 ustawy Ordynacja podatkowa, za które nie nalicza się odsetek.

Zgodnie z art. 54 § 1 Ordynacji podatkowej odsetek za zwłokę nie nalicza się:

pkt 2 - za okres od dnia następnego po upływie terminu, o którym mowa w art. 227 § 1, do dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy;

pkt 3 - za okres od dnia następnego po upływie terminu, o którym mowa w art.139 § 3, do dnia doręczenia decyzji organu odwoławczego, jeżeli decyzja organu odwoławczego nie została wydana w terminie, o którym mowa w art. 139 § 3;

pkt 7 - za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

W myśl art. 54 § 3 przepisy § 1 pkt 2, 3 i 7 stosuje się również w razie uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz stwierdzenia nieważności decyzji.

Mając powyższe na uwadze organ celny uznał, iż nie należy naliczać odsetek za okresy niżej podane:

1. 06.03.2001r. do 13.04.2001r. (39 dni) - wyłączenie w związku z nieterminowym przekazaniem odwołania do organu odwoławczego (art. 54 § 1 pkt 2 OP),

2. 14.06.2001r. do 16.07.2001r. (33 dni) - wyłączenie w związku z niedochowaniem terminu do wydania decyzji przez organ odwoławczy (art. 54 § 1 pkt 3 OP),

3. 09.12.2002r. do 15.05.2003r. (889 dni) - wyłączenie w związku z niedochowaniem terminu do wydania decyzji przez organ odwoławczy po uchyleniu decyzji organu II instancji przez NSA (art. 54 § 1 w zw. z art. 54 § 1 pkt 3 OP),

4. 10.03.2006r. do dnia wydania ww. decyzji ([...], [...]dni) - wyłączenie w związku z niedochowaniem terminu do wydania decyzji przez organ I instancji po uchyleniu przez NSA decyzji organu II instancji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji (art. 54 § 3 w zw. z art. 54 § 1 pkt 7 OP).

Stosownie do art. 2421 Kodeksu celnego, jeżeli w odniesieniu do danego towaru wydana została decyzja stwierdzająca powstanie długu celnego na podstawie art. 210 - 214 Kodeksu celnego i należności celne przywozowe zostały uiszczone, towar ten uważa się za towar krajowy bez obowiązku zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu, pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów przewidzianych w przepisach odrębnych. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, w którym zarzucił 1/ "formalną i merytoryczną" sprzeczność części osnowy decyzji z uzasadnieniem dotyczącej uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe względnie nieprawidłowe, 2/ błędne co do daty zwłoki naliczenie odsetek przez przyjęcie tej daty bezpodstawnie zaczynającej się od powstania długu celnego, który to dług z uwagi na naruszenie przepisów przez organ celny "nigdy w moc prawną nie urósł". Skarżący zarzucił też nieprawidłowe, jego zdaniem, zaliczeniem na poczet długu celnego i odsetek niektórych kwot. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej określenia długu celnego w kwocie 1647,50 zł i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zmianę osnowy decyzji dotyczącej odsetek od kwoty długu celnego w ten sposób, że odsetki te będą liczone od daty prawidłowej decyzji uznającej zgłoszenie celne z dnia [...] za prawidłowe.

W ocenie skarżącego, podstawowa sprzeczność wewnętrzna decyzji polega na tym, że zgłoszenie celne z dnia [...] organ celny uznał za "nieprawidłowe", pomimo iż w uzasadnieniu tej decyzji przyjął za wartość transakcyjną wartość zadeklarowaną w tym zgłoszeniu. Dotychczas bowiem organy celne uznawały zgłoszenie celne za nieprawidłowe z powodu kwestionowania zadeklarowanej przez skarżącego wartości celnej samochodu. W tej sytuacji przedmiotowe zgłoszenie celne powinno być uznane za prawidłowe.

Skarżący zarzucił, że trwające już ponad 5 lat postępowanie w tej sprawie zostało wywołane naruszeniem przez organ celny określonych przepisów dotyczących wartości celnej towaru poprzez bezpodstawne zawyżanie wartości transakcyjnej zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym. Było to powodem decyzji odwoławczych i określonych wyroków sądowych. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, liczenie odsetek za okres wywołany z winy organu celnego długoletnim postępowaniem narusza zasady słuszności. Chodzi o to, że żadna z wcześniejszych decyzji, w tym decyzja początkowa, "nie urosła w moc prawną" w takim stopniu, aby rodziła konsekwencje zwłoki z winy skarżącego.

Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy, w uzasadnieniu wydanej decyzji wyjaśnił, że wprowadzenie towaru na polski obszar celny lub jego wyprowadzenie z polskiego obszaru celnego - zgodnie z art. 2 § 2 Kodeksu celnego - powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego, jeżeli przepisy prawa, w tym umowy międzynarodowe, nie stanowią inaczej. Jednym z obowiązków, o których mowa wyżej, jest przedstawienie towaru w wyznaczonym terminie we wskazanym urzędzie przeznaczenia. Zgodnie bowiem z art. 98 § 1 Kodeksu celnego, procedura tranzytu zostaje zakończona, a obowiązki osoby uprawnionej do korzystania z procedury tranzytu spełnione, gdy towary objęte tą procedurą i odpowiednie dokumenty zostaną przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia, zgodnie z przepisami tej procedury.

W wyniku weryfikacji dokumentów przedłożonych przez skarżącego, organ celny stwierdził, iż towar nie został dostarczony do urzędu celnego przeznaczenia w terminie określonym w dokumencie tranzytowym tj. do dnia 09.09.2000r., lecz faktycznie towar wraz dokumentami został przedstawiony i zgłoszony do procedury składu celnego dopiero w dniu [...]. Zgodnie z art. 212 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego nie wykonanie obowiązku wynikającego ze stosowania procedury tranzytu skutkuje powstaniem długu celnego. W przedmiotowej sprawie dług celny powstał w dniu 10.09.2000r., tj. w dniu następnym po terminie wyznaczonym w ww. nocie tranzytowej.

Dyrektor Izby Celnej powtórzył stanowisko organu pierwszej instancji w zakresie: 1/uznania zadeklarowanej przez skarżącego wartości celnej przedmiotowego samochodu, 2/ stawki celnej obniżonej zastosowanej przy wyliczeniu długu celnego, 3/ odsetek pobieranych od długu celnego oraz 4/ wyłączenia okresów, za które nie nalicza się odsetek. Kwota długu celnego oraz wysokość odsetek, zdaniem organu odwoławczego, zostały obliczone w sposób prawidłowy.

Odnosząc się z kolei do argumentu skarżącego tj. istnienia sprzeczności pomiędzy osnową decyzji, a treścią jej uzasadnienia ( zdaniem skarżącego zgłoszenie powinno być uznane za prawidłowe) Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż nieprawidłowość zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] związana jest z datą powstania długu celnego. W niniejszej sprawie dług celny nie powstał na mocy art. 209 Kodeksu celnego tzn. w dniu złożenia zgłoszenia celnego do procedury składu celnego [...]. Dług celny w stosunku do przedmiotowego towaru powstał w trybie art. 212 Kodeksu celnego w dniu następnym po terminie wyznaczonym w nocie tranzytowej tj. 10.09.2000r.

Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący zarzucił błędną ocenę okoliczności dotyczących odsetek, opartą na niewłaściwej wykładni art. 242 § 2 Kodeksu celnego i wniósł o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Skarżący stwierdził, że warunkiem powstania obowiązku zapłaty odsetek jest: po pierwsze ich nie uiszczenie w terminie, a po drugie - powstanie zwłoki w uiszczeniu należności celnych. Konieczną przesłanką według tego przepisu i warunkiem powstania obowiązku odsetkowego jest ustalenie prawnego terminu wykonalności tego obowiązku. Termin ten może powstać albo od daty prawomocności decyzji, albo od daty nieprawomocnej decyzji, ale wykonalnej. Skarżący zarzucił, że w rozpatrywanej sprawie data 10.09.2000r. nigdy nie stała się "datą prawną" dlatego, że nie powstał żaden akt administracyjny, który kreowałby ten termin jako wymagalność długu celnego. Wynika to stąd, że pierwsza decyzja w sprawie długu, wydana na skutek przekroczenia terminu przedstawienia decyzji wraz z odwołaniem organowi drugiej instancji, podlegała wstrzymaniu wykonania. To samo odnosi się do wszystkich późniejszych decyzji organu pierwszej instancji, które podlegały wstrzymaniu wykonania z powodu przekroczenia terminu postępowania między instancyjnego. Zatem skoro nigdy dotychczasowa data powstania długu celnego w dniu 10.09.2000r. "nie urosła w moc prawną", jak tego wymaga art. 242 § 2 Kodeksu celnego, to objęty tymi decyzjami dług celny nigdy nie mógł być traktowany jako należność nie uiszczona w terminie. Nie mógł być traktowany jako dług nie uiszczony w terminie, bo wobec wstrzymania wykonalności decyzji i późniejszych ich uchyleń przez Sąd, nigdy nie stał się w tamtej dacie długiem prawnie wymagalnym.

Powoływanie się i zastosowanie w tej sprawie przez zaskarżoną decyzję na art. 54 Ordynacji podatkowej "ma znamiona nieporozumienia". Wprawdzie art. 242 § 2 do tego przepisu odsyła w zakresie odliczania pewnych okresów, ale nie ma to zastosowania w sytuacji, gdy data prawnej wymagalności długu nigdy nie powstała.

W piśmie z dnia 28.07.2007r. stanowiącym uzupełnienie skargi skarżący podniósł, że skoro wartość transakcyjna spornego samochodu nie jest już kwestionowana przez organy celne, to w decyzji uznającej przedmiotowe zgłoszenie za nieprawidłowe należało wyraźnie określić przyczynę wydania takiego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, a ponadto nie zgodził się z zarzutami skargi, że dług celny w przedmiotowej sprawie nie powstał w dniu 10.09.2000r., gdyż nie wydano żadnego aktu administracyjnego określającego tę datę, jako datę wymagalności kwoty tego długu.

Odnosząc się do tego zarzutu Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że na gruncie przepisów Kodeksu celnego, który miał zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, dług celny powstawał z mocy prawa, a jego powstanie związane było ze ściśle określonymi przez ustawodawcę zdarzeniami m.in. z niewykonaniem obowiązku wynikającego ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty (wspomniany już przepis art. 212 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego).

Ustawodawca określił również, w jakim momencie dług celny powstaje i w przypadku niewykonania obowiązku wynikającego ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty, dług celny powstaje w chwili niewykonania obowiązku wynikającego z procedury celnej (art. 212 § 2).

Powyższe oznacza, zdaniem Dyrektora Izby Celnej, że do stwierdzenia, iż w przedmiotowej sprawie dług celny powstał w dniu 10.09.2000r., tj. w dniu następnym po terminie wyznaczonym w nocie tranzytowej, nie było konieczne wydawanie decyzji administracyjnej - jak twierdzi skarżący - bowiem dług celny powstał z mocy prawa i w chwili określonej w przytoczonych przepisach.

Z kolei odnosząc się do zarzutu, iż w decyzji uznającej przedmiotowe zgłoszenie za nieprawidłowe należało wyraźnie określić przyczynę wydania takiego rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że już w osnowie decyzji z dnia [...] organ pierwszej instancji wskazał, iż objęcie przedmiotowego towaru zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym procedurą składu celnego jest niemożliwe z uwagi na to, że dług celny powstał na skutek innego zdarzenia, a mianowicie niewykonania obowiązku wynikającego ze stosowania procedury tranzytu, którą sporny pojazd został objęty (art. 212 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego). Już sama ta okoliczność powodowała konieczność wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.

Ponadto wydanie decyzji o takiej treści spowodowane było koniecznością określenia kwoty długu celnego w wyższej wysokości, niż zadeklarował skarżący w dokumencie SAD. Należało bowiem zastosować inną kwotę podstawy opłaty cła (pole 46 oraz pole 47 SAD). O ile wartość pozycji (pole 42 SAD) nie uległa zmianie (tj. 56.500 ATS), to do obliczenia wartości statystycznej (stanowiącej podstawę opłaty cła) zastosowano wyższy kurs waluty, niż w zgłoszeniu celnym. To z kolei było konsekwencją stwierdzenia, że dług celny powstał w dniu 10.09.2000r.

W piśmie procesowym z dnia 26.10.2007r. pełnomocnik skarżącego dodatkowo zarzucił, że zaskarżona decyzja w zakresie ustalenia powstania długu celnego i daty jego powstania narusza prawo materialne i to w dwóch aspektach.

Po pierwsze - narusza art. 208 Kodeksu celnego w związku z art. 209 tegoż kodeksu. Przepisy zawarte w art. 209 – 211 Kodeksu celnego nie stanowią samoistnej i odrębnej podstawy powstania długu celnego, którego przyczyną byłoby przekroczenie terminu zgłoszenia towaru do procedury celnej. Innymi słowy niewątpliwie opóźnienie przedstawienia towaru do rozpoczęcia procedury celnej bez względu na czasokres tego przekroczenia, stanowi naruszenie obowiązujących przepisów; być może skutkuje jakąś odpowiedzialnością karną, ale w świetle przywołanych przepisów nie stanowi podstawy powstania długu celnego. W ocenie pełnomocnika skarżącego zaskarżona decyzja nie uzasadnia stanowiska organu celnego, że przekroczenie terminu przedstawienia towaru uzasadnia powstanie długu celnego.

Po drugie – zaskarżona decyzja narusza art. 212 § 4 Kodeksu celnego, który stanowi, iż dług celny nie powstaje, jeśli uchybienia przewidziane w art. 212 Kodeksu celnego, (a ten ewentualnie przepis ogólny mógłby w tej sprawie być podstawą powstania długu celnego), jeśli uchybienia nie miały istotnego znaczenia dla składowania towarów i odpowiedniej procedury. Niewątpliwie skarżący "spóźnił się" z uruchomieniem procedury celnej i było to spóźnienie wyraźne. Jednakże zaskarżona decyzja absolutnie w niczym nie wykazuje, że to uchybienie miało jakieś liczące się znaczenie dla przebiegu procedury celnej. Opóźnienie jest uchybieniem obiektywnie istniejącym, jednak nie uzasadnia powstania długu celnego.

W ocenie pełnomocnika skarżącego zaskarżona decyzja nie odpowiada ustawowym wymogom art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270).

Z kolei art. 134 § 1 w/w ustawy stanowi, że sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd ma prawo, a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, nawet, gdy dany zarzut nie został podniesiony (wyrok WSA w Warszawie, z dnia 25.02.2004r., syg. akt III SA 1456/02, Lex nr 113588).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa w zakresie wyżej wskazanym.

Sąd w całości podzielił stanowisko organów celnych zawarte w uzasadnieniach decyzji organów celnych, jako zgodne z prawem. Przede wszystkim należy podkreślić, że zgodnie z art. 2 § 2 Kodeksu celnego, wprowadzenie towaru na polski obszar celny powoduje – co do zasady – z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego.

W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest, że skarżący nie dostarczył przedmiotowego samochodu do urzędu celnego przeznaczenia w terminie wyznaczonym w dokumencie tranzytowym tj. do dnia 09.09.2000r. Ta okoliczność spowodowała, że zgodnie z art. 212 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego powstał w dniu 10.09.2000r. z mocy prawa dług celny. Mimo, iż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość celna samochodu została uznana przez organ celny za wiarygodną, zgłoszenie to zasadnie zostało uznane za nieprawidłowe z uwagi na to, że towar objęty tym dokumentem zadeklarowany został do objęcia procedurą składu celnego, która nie mogła być wobec niego zastosowana, z powodu powstania długu celnego. Niezależnie od tego zgłoszenie celne było nieprawidłowe również z powodu wyższej wartości statystycznej przedmiotowego towaru, wobec powstania długu celnego w innej dacie, niż zadeklarowano w dokumencie celnym i koniecznością obliczenia wartości statystycznej przy zastosowania wyższego kursu walut.

Fakt, iż organ pierwszej instancji nie wskazał, w jakiej części uznaje zgłoszenie celne za nieprawidłowe, stanowi o naruszeniu art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z tym przepisem po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny, na wniosek strony wydaje decyzję lub może z urzędu wydać decyzję, w której uznając zgłoszenie celne za nieprawidłowe w całości lub w części: a/ rozstrzyga (...). Oznacza to, że organ celny powinien w decyzji wydanej w trybie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego określić, w jakiej części uznaje zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Dostrzegając naruszenie prawa w tym zakresie należy podnieść, że uchylenie zaskarżonej decyzji z tego tylko powodu jest niedopuszczalne, gdyż zgodnie z ww. art. 145 § 1 pkt 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, sąd uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Taka okoliczność nie zaistniała w niniejszej sprawie.

Powyższego stanowiska nie mogła zmienić argumentacja pełnomocnika skarżącego, zawarta w piśmie procesowym z dnia 26.10.2007r., gdyż art. 209 – 211 Kodeksu celnego nie były podstawą rozstrzygnięć organów celnych. Dług celny powstał, jak wyżej wskazano, na podstawie art. 212 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego tj. przez niewykonanie obowiązku wynikającego ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty.

Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego, zawartym w ww. piśmie procesowym, w rozpatrywanej sprawie nie mógł być zastosowany art. 212 § 4 Kodeksu celnego, który stanowi, że dług celny nie powstaje, jeżeli uchybienia, o których mowa w § 1, nie miały istotnego znaczenia dla (...) odpowiedniej procedury celnej. Okolicznością bezsporną jest bowiem, że samochód objęty procedurą tranzytu został dostarczony do urzędu celnego przeznaczenia po upływie 58 dni od daty wyznaczonej w dokumencie tranzytowym. W art. 97 § 2 Kodeksu celnego ustawodawca określił, że towary mogą być objęte procedurą tranzytu nie dłużej niż 14 dni, niezależnie od tego, ile razy towar był objęty tą procedurą, chyba że umowy międzynarodowe stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 98 Kodeksu celnego, procedura tranzytu zostaje zakończona, gdy towary i odpowiednie dokumenty zostaną przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia, zgodnie z przepisami tej procedury.

Biorąc pod uwagę okres zwłoki – 58 dni – w stosunku do dopuszczalnego okresu objęcia towaru procedurą tranzytu – 14 dni, a także, że nie przedstawienie towaru i dokumentów w wyznaczonym terminie uniemożliwiło zamknięcie tej procedury, należy stwierdzić, że nie wykonanie tego obowiązku nie można uznać za "nie mające istotnego znaczenia dla tej procedury". Oznacza to, że nie została spełniona przesłanka określona w art. 212 § 4 Kodeksu celnego wykluczająca powstanie długu celnego .

Odnosząc się z kolei do zarzutu braku podstaw do naliczenia odsetek od kwoty długu celnego na podstawie art. 242 § 2 Kodeksu celnego, należy stwierdzić, że zarzut ten jest nieuzasadniony. Sąd podzielił stanowisko organów celnych również w tej kwestii, jako zgodne z prawem. Przepis ten stanowi (w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania długu celnego), że w wypadkach powstania długu celnego, o którym mowa m.in. w art. 212 Kodeksu celnego, pobiera się odsetki liczone od dnia powstania długu, według zasad i w wysokości określonych w przepisach dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych.

Na podstawie analizy akt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że Naczelnik Urzędu Celnego prawidłowo obliczył odsetki za okres od dnia 10.09.2000r. do dnia wydania decyzji tj. [...], z wyłączeniem okresów, o których mowa w art. 54 § 1 pkt 2, 3 i 7 Ordynacji podatkowej, za które odsetek się nie nalicza. W uzasadnieniach decyzji organów celnych obu instancji szczegółowo wyjaśniono okresy wyłączeń. Sąd nie stwierdził, aby organy celne w tym zakresie naruszyły prawo. Podnieść należy, że zasadą jest, że w przypadku powstania długu celnego organ celny ma obowiązek naliczenia i pobrania odsetek.

Reasumując, organy celne w sposób należyty i przy zachowaniu obowiązującej procedury ustaliły stan faktyczny sprawy oraz prawidłowo określiły zakres praw i obowiązków strony tego postępowania. Skarga nie może być uwzględniona, gdyż wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko Dyrektora Izby Celnej zawarte w zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego rozstrzygnięcia. Nie znajdując podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.