Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 324/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Drogi publiczne
Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję i umorzono postępowanie - art. 145 §3 ustawy PoPPSA
Powołane przepisy: article: art.138 par.1 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art.2 pkt 35a, art.64 ust.1,2, art.64 ust.1,2, art.64 c, art.140aa ust.1, ust.3 pkt 1, pkt 4, art.140 ab ust.1 pkt 2, ust.2
journal: Dz.U. 2018 poz 1990
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jedn.
article: art.145 par 1 pkt 1 lit.a, art.200
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art.41
journal: Dz.U. 2018 poz 2068
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant ref. staż. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2019 r. sprawy ze skargi "G. Sp. jawna z siedzibą w L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2018 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz "G." Sp. jawna z siedzibą w L. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

UZASDNIENIE

W dniu [...] sierpnia 2018 r. w miejscowości G. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował K. P., który wykonywał międzynarodowy przejazd drogowy na trasie z Czech do Polski z ładunkiem części samochodowych (ładunek podzielny) w imieniu "G." Spółka jawna. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, -stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej 10,7 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę)

- przekroczenie o 0,71,

- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Decyzją z dnia [...] października 2018 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na "G." Spółka jawna. kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł.

W odwołaniu strona skarżonej decyzji zarzuca naruszenie art. 7, art. 8, art. 11 kpa polegające na dowolnym ustaleniu stanu faktycznego, wydanie decyzji

z powołaniem się na nieobowiązujące rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy

o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. Zdaniem skarżącego organ I instancji nie przeprowadził wyczerpującego postępowania, poczynił dowolne ustalenia faktyczne, zaskarżona decyzja narusza art. 3 ust. 1 i art. 7 Dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r., art. 32 Konstytucji RP. Strona zwraca uwagę na pismo Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2015 r. Ponadto w ocenie strony decyzja organu I instancji narusza art. 140aa ust. 4 pkt 1 prd, poprzez jego niezastosowanie, mimo że w stanie faktycznym sprawy spółka dochowała należytej staranności, nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Mając na uwadze argumentację zawartą w treści odwołania strona wnosi o wstrzymanie natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji oraz uchylenie decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w całości.

Decyzją z dnia [...] listopada 2018r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. - zwanej dalej kpa), art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64 c, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, pkt 4, 140ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990 ze zm. - zwanej dalej prd), art. 5 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw z dnia 5 lipca 2018 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2068 ze zm. - zwanej dalej udp), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2018 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ wskazał, że definicja pojazdu nienormatywnego została zawarta w art. 2 pkt 35a prd. Pojazd nienormatywny według ustawowej definicji jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach

o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz

z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych

w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony co do zasady pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ.

W myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Zgodnie z art. 140aa ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Podczas kontroli stwierdzono, że ww. pojazd członowy poruszając się po drodze krajowej nr [...] w miejscowości G. przekraczał dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowej pojazdu. Kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia innych parametrów. Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 udp, po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tejże ustawy. W przepisie art. 41 ust. 1 udp znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu:

1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,

2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t,

- mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.

Na podstawie powyższej delegacji ustawowej, wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, na których obowiązuje nacisk osi do 8 t i 10 t został określony rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 21 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t {Dz. U. z 2017 r. poz. 878).

Droga krajowa nr [...] na odcinkach [...] została wymieniona w złączniku nr 1 do ww. rozporządzania. Miejscowość G. znajduje się na odcinku drogi krajowej nr [...] od miejscowości O. do miejscowości L., a zatem dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi na tym odcinku to 10t.

Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru równości nawierzchni na stanowisku kontroli pojazdów z dnia [...] lipca 2017 r.

W niniejszej sprawie pojazd członowy został zważony za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C III o nr 85-8799 i 85-7661. Wagi te legitymowały się w dniu kontroli ważną deklaracją zgodności CE z wymaganiami Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/31/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do udostępniania na rynku wag nieautomatycznych wdrożonej do prawodawstwa polskiego rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla wag nieautomatycznych (Dz.U. z 2016 r. poz. 802), została ustalona zgodnie z zapisami pkt. 8.3 normy PN-EN 45501:2015 Zagadnienia metrologiczne wag nieautomatycznych.

W dniu kontroli ww. pojazdem członowym strona wykonywała przejazd drogowy z ładunkiem części samochodowych (ładunek podzielny). Rodzaj przewożonego ładunku został ustalony podczas kontroli. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej 10,7 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 0,71,

- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Organ wskazał, że w ustalonym stanie faktycznym należało nałożyć karę pieniężną jak za brak zezwolenia kategorii IV w wysokości 5000 zł.

Pismem z dnia 2 stycznia 2019r. "G." Sp. Jawna

w L. wniosła do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając naruszenie:

1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2 oraz art. 80 kpa poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło organ I instancji do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych, a dodatkowo zinterpretowanie stanu faktycznego sprawy na niekorzyść strony skarżącej, co stanowiło oczywiste naruszenie zasady pierwszeństwa słusznego interesu strony;

2) art. 3 ust. 1 i art. 7 Dyrektywy Rady 96/53 WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających sic na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym w zw. z przepisami pkt 3 w rozdziale 8 załącznika XlI Traktatu Ateńskiego z dnia i 6 kwietnia 2003 r. dotyczącego warunków przystąpienia ( ... ) Rzeczypospolitej Polskiej ( ... ) do Unii Europejskiej oraz dostosowań w Traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej przez ich niezastosowanie, podczas gdy zgodnie z art. 3 ust. 1 Dyrektywy Państwo Członkowskie nie może wprowadzać przepisów zabraniających używania pojazdów na swoim terytorium w ruchu międzynarodowym z przyczyn odnoszących się do masy lub wymiarów, o ile spełniają wymagania określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia (czyli do 11,5 ton nacisku na oś), a wprowadzone w Polsce ograniczenia nacisków osi do 8 lub 10 ton na niektórych drogach w sposób ewidentny naruszają przepisy dyrektywy 96/53 WE, co potwierdził Główny Inspektor Transportu Drogowego w piśmie z dnia [...] października 2015 r.;

3) art. 32 Konstytucji RP przez jego niezastosowanie i rozstrzygnięcie sprawy

w sposób sprzeczny z zasadą równości wobec prawa, tj. bez uwzględnienia, że Główny Inspektor Transportu Drogowego w piśmie z [...] października 2015 r. polecił wszystkim Wojewódzkim Inspektorom Transportu Drogowego zaniechanie nakładania kar pieniężnych za przekroczenie nacisku osi jako sprzecznych

z mającymi bezpośrednie zastosowania przepisami art. 3 ust. 1 i art. 7 Dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca I996 r. w zw. z przepisami pkt 3 w rozdziale 8 załącznika XII Traktatu Ateńskiego, zgodnie z który mi od 1 stycznia 2011 r. niezmodernizowana część polskiej sieci drogowej powinna być udostępniona dla pojazdów, o których mowa w art. 3 ust. 1 Dyrektywy 96 53 WE spełniających wymagania tej dyrektywy, nawet jeśli nie spełniają wymagań polskich krajowych przepisów odnoszących się do nacisków osi;

4) wydanie skarżonej decyzji z naruszeniem art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d. przez jego niezastosowanie mimo, że w stanie faktycznym sprawy spółka dochowała należytej staranności i nie miała wpływu na powstanie naruszenia, bowiem nie ponosi winy za niedostosowanie dróg do wymogów europejskich czy braku możliwości uzyskania zezwolenia kategorii IV dla ładunków podzielnych:

5) rażące naruszenie prawa procesowego poprzez art. 107 § 3 kpa - poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności brak wskazania faktów oraz dowodów, które wskazywały na naruszenie przepisów.

Wskazując na powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego wydanej w dniu [...] listopada 2018 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądzenie od Głównego inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego kosztów postępowania, według norm przypisanych.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zdaniem sądu za usprawiedliwiony należało zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 oraz art. 7 dyrektywy nr 96/53/WE, który postawiony został w powiązaniu z zarzutem naruszenia art. 32 Konstytucji RP.

Na wstępie podkreślić należy, że wyrokiem z dnia 21 marca 2019 r. w sprawie C – 127/17 Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że nakładając na przedsiębiorstwa transportowe wymóg posiadania specjalnych zezwoleń umożliwiających poruszanie się na niektórych drogach publicznych, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie przepisów art. 3 i art. 7 dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r., w związku z pkt 3.1 i 3.4 załącznika I do tej dyrektywy 96/53.

Reasumując, sprzeczne z Dyrektywą Rady nr 96/53 z dnia 25 lipca 1996r. było przyjęcie możliwości obniżenia kryterium dopuszczalnych nacisków osi, na niektórych z dróg do 10 t. Wszystkie pojazdy winny mieć zagwarantowane prawo poruszania się po drogach bez zezwolenia do granicznej wartości nacisków: 11,5 t.

Z orzeczenia tego bowiem jednoznacznie wynika, że ograniczenie (w jakikolwiek sposób) dopuszczalnego nacisku poniżej 10 t dla pojedynczej osi nienapędowej oraz poniżej 11,5 t dla każdej osi napędowej (por. odpowiednio pkt 3.1 oraz pkt 3.4 załącznika I do dyrektywy) jest niezgodne z prawem unijnym stanowiąc naruszenie zobowiązań Państwa wynikających z art. 3 i art. 7 dyrektywy Rady 96/53/WE.

W niniejszej sprawie w dniu [...] sierpnia 2018 r. w miejscowości G. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował K. P., który wykonywał międzynarodowy przejazd drogowy na trasie z Czech do Polski z ładunkiem części samochodowych (ładunek podzielny) w imieniu "G." Spółka jawna. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, -stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej 10,7 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 0,71,

- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Droga krajowa nr [...] na odcinkach [...] została wymieniona w złączniku nr 1 do ww. rozporządzania. Miejscowość G. znajduje się na odcinku drogi krajowej nr [...] od miejscowości O. do miejscowości L., a zatem dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi na tym odcinku to 10 t.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że organ administracji publicznej z naruszeniem prawa nałożył na stronę skarżącą karę za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w wysokości 5000 zł. Stwierdzony w toku kontroli nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynoszący 10,7 t, w związku z tym, że był niższy od maksymalnego dopuszczalnego nacisku osi napędowej pojazdu ustanowionego w pkt 3.4.1 załącznika nr I do dyrektywy nr 96/53/WE na poziomie 11,5 t – w świetle powyższego wyroku i przedstawionych w nim argumentów – nie uzasadniał przypisania stronie naruszenia, za które nałożono na nią karę pieniężną.

Stwierdzając więc, że kontrolowana decyzja nie odpowiada prawu i powinna podlegać uchyleniu, wobec dostatecznego wyjaśnienia istoty sprawy oraz spornej

w niej kwestii, sąd uznał, że w świetle przedstawionych argumentów skarga ta jest zasadna, w rezultacie czego należało ją uwzględnić i uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu administracji I instancji, a następnie umorzyć postępowanie administracyjne w sprawie.

W związku z powyższym, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 145 § 3 orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzekł na podstawie

art. 200 p.p.s.a.