Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 415/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2008-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 148 par. 2 pkt 1 i 3, art. 149, art. 150, art. 151
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Teza: O naruszeniu przez Dyrektora Izby Skarbowej  art.151 O.p, poprzez jego błędna wykładnię, świadczy uznanie, że decyzja doręczona do rąk osoby niebędącej adresatem w sprawie, która dysponowała firmową pieczątka nagłówkową skarżącej Spółki, została skutecznie doręczona Spółce. Pokwitowanie odbioru decyzji przez inny podmiot prawny (jego pracownika), który ma siedzibę lub miejsce prowadzenia działalności w tym samym budynku nie stanowi skutecznego doręczenia pisma.

TEZY

O naruszeniu przez Dyrektora Izby Skarbowej  art.151 O.p, poprzez jego błędna wykładnię, świadczy uznanie, że decyzja doręczona do rąk osoby niebędącej adresatem w sprawie, która dysponowała firmową pieczątka nagłówkową skarżącej Spółki, została skutecznie doręczona Spółce. Pokwitowanie odbioru decyzji przez inny podmiot prawny (jego pracownika), który ma siedzibę lub miejsce prowadzenia działalności w tym samym budynku nie stanowi skutecznego doręczenia pisma.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Katarzyna Luto, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 03 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi M. spółka z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako płatnika w związku z niedopełnieniem obowiązku obliczenia, pobrania i wpłacenia do urzędu skarbowego zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące od stycznia do grudnia 2004 r. 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącej spółki z o.o. M. w B. kwotę 357,00 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. decyzją z [...] maja 2008 r. Nr [...] orzekł o odpowiedzialności podatkowej Spółki z o.o. "M " (dalej także jako "Spółka"), jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące od stycznia 2004 r. do grudnia 2004 r.

W dniu 20 czerwca 2008 r. Spółka w kancelarii [...] Urzędu Skarbowego w B. złożyła odwołanie od powyższej decyzji.

Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z [...] lipca 2008 r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 228 §1pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm., dalej także w skrócie jako: "O.p."), stwierdził, że odwołanie od powyższej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniósł, że zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. nr [...] wynika, że została ona doręczona Spółce w dniu 4 czerwca 2008 r. w miejscu jej siedziby pod adresem B., ul. [...], stosownie do art. 151 O.p. O dacie odbioru decyzji, zdaniem organu odwoławczego, świadczy adnotacja na potwierdzeniu odbioru, na której widnieje również firmowa pieczątka nagłówkowa, data oraz odręczny podpis osoby odbierającej. Zza nieuzasadnione uznał organ odwoławczy, zawarte w odwołaniu od decyzji stwierdzenie Spółki, iż przedmiotowa decyzja została jej doręczona 6 czerwca 2008 r. Dyrektor stwierdził, że odwołanie złożono bezpośrednio w kancelarii urzędu skarbowego 20 czerwca 2008 r., a więc po upływie czternastodniowego terminu do jego wniesienia, który upłynął 18 czerwca 2008 r.

Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. Spółka wniosła skargę do tut. Sądu, w której zarzuciła naruszenia przepisów postępowania podatkowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

art. 228 § 1 pkt 2 O.p. w związku z art. 223 § 2 O.p. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy strona skarżąca nie uchybiła terminowi do wniesienia odwołania; art. 122 O.p. poprzez zaniechanie działań niezbędnych do ustalenia daty doręczenia stronie skarżącej wyżej powołanej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B.; art. 144 O.p. poprzez doręczenie pisma przez inne osoby niż określone w tym przepisie, art. 145 § 1 O.p. oraz art. 151 O.p. poprzez doręczenie pisma w inny sposób niż określony w tych przepisach, a mianowicie powierzenie pisma przypadkowej osobie, która podjęła się przekazania pisma stronie skarżącej. Ze względu na powołane naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w B. w całości. Ponadto, wniosła o dopuszczenie dowodów z dokumentów stanowiących załączniki do skargi.

Autor skargi wskazał, że stan faktyczny w sprawie jest inny niż przyjęty

przez organ podatkowy. Wskazał, że decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. doręczono stronie dopiero w dniu 6 czerwca 2008 r., jak zaznaczono w odwalaniu, a nie w dniu 4 czerwca 2008 r. Wyjaśniono, że w maju 2008 r. biura Spółki oraz spółki M.G.C. Sp. z o.o. były stopniowo przenoszone z adresu przy ul. [...] pod adres na ulicy [...], tj. pod adres spółki A. Sp. z o.o. Wskazano, że jednocześnie następowała restrukturyzacja zatrudnienia w tych spółkach, która powodowała przejście części pracowników skarżącej Spółki do spółki M.G.C. Sp. z o.o. oraz zatrudnienie nowych pracowników w biurze Spółki oraz w biurze spółki A. Sp. z o.o. W skardze wskazano również, że w związku z powyższymi zmianami korespondencja adresowana do strony skarżącej począwszy od 19 maja 2008 r. dostarczana była przez Pocztę Polską pod adres przy ul. [...] (zgodnie z pismem z dnia 14 maja 2008 r.).

Uzasadniając skargę wskazano, że w dniu 4 czerwca 2008 r. decyzję [...] Naczelnika Urzędu Skarbowego odebrała od doręczyciela Poczty Polskiej Pani B. S. - pracownik spółki M.G.C. Sp. z o.o. (dawniej G. Sp. z o.o.), która podjęła się odebrane pismo dostarczyć skarżącej Spółce. Podkreślono, że Pani B. S., nie jest osobą upoważnioną do odbioru pism w imieniu skarżącej Spółki ora, że pieczęciami Spółki dysponowała, z uwagi na to, że "M.G.C." Sp. z o.o., w której jest zatrudniona, wykonuje na rzecz strony skarżącej różne usługi konsultingowe (m.in. przygotowuje umowy i regulaminy wewnętrzne).

Wskazano, że ostatecznie decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2008 r. Nr [...], została doręczona do sekretariatu skarżącej Spółki w dniu 6 czerwca 2008 r., za pośrednictwem pracownika spółki A. Sp. z o.o. Tym samym zdaniem autora skargi zachowany został termin do wniesienia odwołania określony w art. 233 §2 O.p., a więc organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie naruszył art. 228 §1 pkt 2 O.p.

Dyrektor Izby Skarbowej w B. odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Uwzględnienie skargi następuje

w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,

poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie jako: "u.p.p.s.a."). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie doszło do naruszenia norm postępowania podatkowego związanych

z nałożonym na organy podatkowe obowiązkiem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kontroli sądowej w niniejszej sprawie podlega postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, którym stwierdzono, że odwołanie od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2008 r. Nr [...] orzekającej o odpowiedzialności podatkowej Spółki, jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące od stycznia 2004 r. do grudnia 2004 r., zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Przedmiotem sporu jest data doręczenia Spółce ww. decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B.

W myśl postanowień art.151 O.p., który ma zastosowanie, gdy tak,

jak w omawianej sprawie adresatem pisma jest osoba prawna, pisma doręcza się

w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Na mocy odesłania do postanowień art.148 §2 pkt 1 i 3 O.p. oraz art.150 O.p. pisma mogą być doręczane osobom prawnym w siedzibie organu podatkowego lub na wskazany adres poczty elektronicznej oraz zastępczo poprzez pozostawienie pisma w urzędzie pocztowym lub urzędzie gminy. Przepis art.151 O.p. nie pozostawia organom podatkowym możliwości doręczania pism

w innym miejscu, ani też nie pozwala na ich doręczanie osobom nie upoważnionym do odbioru korespondencji, w tym również osobom, które podjęły się oddania pisma adresatowi w trybie wynikającym z art. 149 O.p.

Ze znajdującego się w aktach administracyjnych zwrotnego potwierdzeniu odbioru m.in. decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2008 r. Nr [...] (k-900) wynika, że w dniu 4 czerwca 2008 r. przedstawiciel Poczt Polskiej przesyłkę doręczył nie adresatowi, lecz osobie, która zgodnie z adnotacją doręczającego, podjęła się oddania pisma adresatowi. Owszem na "potwierdzeniu odbioru" widnieje odręczny podpis osoby, która odebrała decyzję, jak również firmowa pieczątka nagłówkowa skarżącej Spółki, lecz z powyższego faktu w świetle postanowień art.151 O.p. nie można domniemywać, że przesyłka została doręczona do rąk osoby upoważnionej przez Spółkę.

Adnotacje umieszczone na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji Nr [...], dotyczące: daty odbioru decyzji (4 czerwca 2008 r.) oraz faktu jej doręczenia osobie niebędącej adresatem decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B., w świetle wskazanej przez skarżącą Spółkę (w odwołaniu od ww. decyzji) innej daty doręczenia decyzja niż widniejąca na potwierdzeniu odbioru (6 czerwca 2008 r.), powinny spowodować podjęcie przez organ odwoławczy działań w celu wyjaśnienia faktycznej daty doręczenia Spółce decyzji w celu ustalenia czy odwołanie od decyzji zostało wniesione z zachowaniem 14 dniowego terminu, o którym mowa w art. 223 §2 O.p.

Wydając zaskarżone postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej w B. naruszył jedną z naczelnych zasad postępowania podatkowego - zasadę prawdy materialnej - dotyczącą podjęcia przez organ wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 O.p). Zasadzie prawdy materialnej towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 O.p.), któremu w niniejszej sprawie również uchybiono. Wnioski oparte na niekompletnym materiale dowodowym muszą być uznane za dowolne, które nie mogą stanowić podstawy do wydawania władczych rozstrzygnięć.

Organ rozpatrujący sprawę narusza prawo w wypadku wadliwej oceny stanu faktycznego, wadliwego zastosowania prawa, ale również wtedy, gdy prawidłowo zastosuje prawo do wadliwie ustalonego stanu faktycznego. W omawianej sprawie nie wyjaśniono dokładnie stanu faktycznego, czym naruszono przepisy art. 122

i art. 187 O.p i 191 O.p. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

a w konsekwencji błędnie zastosowano art. 228 O.p. Naruszenie tych norm powoduje wadliwość zaskarżonego postanowienia.

O naruszeniu przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. art.151 O.p, poprzez jego błędną wykładnię, świadczy uznanie, że decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2008 r. Nr [...] doręczona do rąk osoby niebędącej adresatem w sprawie, która dysponowała firmową pieczątką nagłówkową skarżącej Spółki, została skutecznie doręczona Spółce w dniu 4 czerwca 2008 r. Pokwitowanie odbioru decyzji przez inny podmiot prawny (jego pracownika), który ma siedzibę lub miejsce prowadzenia działalności w tym samym budynku nie stanowi skutecznego doręczenia pisma (podobnie NSA w wyroku z 28 lutego 2001 r. sygn. III SA 3393/99, opubl. Monitor Podatkowy 2001/10/2). W przeciwieństwie do osoby fizycznej,

dla której zgodnie z postanowieniami art. 149 O.p., decyzję (pismo) do niej adresowane można pozostawić u sąsiada, możliwość taka nie istnieje w przypadku doręczania pism osobie prawnej.

Powyższe wskazuje również na naruszenie: art. 144 O.p. poprzez doręczenie pisma przez inne osoby niż określone w tym przepisie, art. 145 § 1 O.p.

Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) u.p.p.s.a. uwzględnił skargę i uchylił zaskarżone postanowienie, a w oparciu

o przepisy art. 152 u.p.p.s.a. orzekł, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu.

O zasądzeniu kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej Spółki orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 §4 ww. ustawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić dokonaną przez Sąd ocenę prawną, przedstawioną powyżej powinien ustalić wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla sprawy w tym ustalić jednoznacznie datę doręczenia Spółce decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...] maja 2008 r. Nr [...], tak by mógł uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania prawa.