Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 880/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 5,  art. 87 ust. 1,  art. 92 a  ust. 1,  art. 4 pkt 3,  art. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1265
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 77 par. 1,  art. 86
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska,, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 października 2013 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...],

nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 1

pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

(Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 4 pkt 3 lit. a, art. 5 ust. 1, art. 92a ust. 1 i ust. 6, art. 93 ust. 1, lp. 1.1 załącznika nr 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r.

o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1265 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] nakładającej na M.B., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo A., karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu [...] na Terminalu Promów Morskich, funkcjonariusze Oddziału Celnego Urzędu Celnego dokonali kontroli samochodu specjalnego marki [...] o nr rejestracyjnym [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 3.500 kg wraz z przyczepą ciężarową o nr rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 3.000 kg. Zestawem przewożony był samochód marki [...]. Z przeprowadzonej kontroli został sporządzony protokół kontroli nr [...], w którym stwierdzono naruszenie przepisu ustawy o transporcie drogowym, tj. wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Dodatkowo sporządzono protokół przesłuchania kierowcy podejrzanego o popełnienie wykroczenia. Do protokołu P.C. (kierowca) przyznał się do zarzucanego mu czynu. Równocześnie oświadczył, że przewożony samochód marki [...] nie jest jego własnością i przewozi go świadcząc przysługę dla kolegi M.B., natomiast właścicielką pojazdu marki [...] jest babcia M.B., a przyczepy jego żona. Ponadto, P.C. poinformował, że nie jest nigdzie zatrudniony, ani zarejestrowany jako bezrobotny. W wyniku prowadzonego postępowania, uzyskano od Naczelnika Biura

ds. Transportu Międzynarodowego informację, że przedsiębiorca M.B. nie został zarejestrowany w posiadanym przez Biuro systemie informatycznym (pismo

z dnia [...]). Nadto w toku postępowania wezwano M.B., P.C. oraz Spółkę B. o udzielenie stosownych wyjaśnień co do okoliczności sprawy. W odpowiedzi na wezwanie M.B. w pismach z dnia [...] poinformował, że: 1) w dniu [...] nie wykonywał transportu ani przewozu drogowego rzeczy; 2) samochód jak i przyczepa zostały jemu użyczone na podstawie ustnej umowy; 3) przewożony samochód marki [...] należy do Spółki B.; 4) nie otrzymał zlecenia przewozu od Spółki B., lecz jego znajomy poprosił o wskazanie osoby, która mogłaby dokonać przewozu; 5) wskazał znajomemu swojego kolegę P.C., przy czym to on sam kontaktował się z P.C. w tej sprawie; 6) osobą, która prosiła o przewóz jest P.K.; 7) nie finansował przejazdu P.C., tylko przekazał mu pieniądze na paliwo od P.K.; 8) nie płacił P.C. za przejazd i nie przekazywał mu pieniędzy za usługę.

Z kolei P.C. w piśmie z dnia [...] wskazał, że: 1) na temat przewozu rozmawiał z kolegą M.B., który nie zlecał mu przewozu, a jedynie pytał, czy mógłby przewieźć pojazd dla jego znajomych; 2) przewozu nie traktował jako zlecenie, lecz jako przysługę dla znajomego; 3) M.B. przekazał mu pieniądze na paliwo i inne opłaty, samochód miał dostarczyć do M.B., od którego mieli go zabrać znajomi; 4) za sam przejazd nie dostał żadnych pieniędzy.

Natomiast Spółka B. w piśmie z dnia [...] oświadczyła, że: 1) samochód marki [...] jest własnością spółki C. jedynego udziałowca Spółki B.; 2) pojazd, który użytkowali pracownicy J.H. i G.K. uległ awarii;

3) ww. pracownicy mieli na własny koszt sprowadzić pojazd do Polski; 4) G.K. zlecił transport M.B. jako swojemu koledze, pokrywając koszty paliwa; 5) bilet promowy zakupiła Spółka B.

Decyzją nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego nałożył na M.B., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma A., karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji.

Od powyższej decyzji M.B. wniósł odwołanie zarzucając: 1) błąd

w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że M.B. wykonywał międzynarodowy transport drogowy, 2) naruszenie przepisów prawa materialnego,

a w szczególności art. 4 pkt 2, 3, 4 i 6a ustawy o transporcie drogowym przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że M.B. dokonał czynności mieszczących się w dyspozycji ww. przepisów, 3) naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 77 i art. 88 K.p.a. przez niewskazanie konkretnego przepisu prawa materialnego, które zastosowano przy kwalifikacji czynności wykonywanych przez stronę jako transportu międzynarodowego, dowolną i dokonaną wbrew zasadom logiki ocenę zebranego materiału dowodowego, rozstrzygnięcie wątpliwości i luk w materiale dowodowym na niekorzyść strony.

W uzasadnieniu odwołujący się podkreślił, że jego rola sprowadziła się wyłącznie do skojarzenia P.C. i G.K. Nie otrzymał żadnego wynagrodzenia za swoje czynności, podobnie jak P.C. Ponadto przewóz wykonywany w dniu [...] nie był związany w żaden sposób z działalnością zarobkową prowadzoną na co dzień przez niego, zatem decyzja organu I instancji jest wadliwa i winna zostać uchylona, a postępowanie umorzone.

Po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, na wstępie rozważań merytorycznych decyzji z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej przytoczył treść art. 3 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wskazując, że skoro

w dniu [...] poddano kontroli zespół pojazdów, którego dopuszczalna masa całkowita wynosiła ponad 3,5 tony, zatem w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy tej ustawy. Według organu odwoławczego podmiotem, który wykonywał przewóz ww. dniu był M.B., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Firma A., albowiem to on podjął czynności organizacyjne umożliwiające świadome dokonanie przewozu rzeczy. Przede wszystkim zapewnił niezbędny środek transportu wraz z przyczepą, znalazł osobę, która fizycznie realizowała przewóz, osobiście kontaktował się z osobą zlecającą przewóz jak i kierowcą, przekazał pieniądze kierowcy na paliwo i inne opłaty. Ponadto, pojazd miał być dostarczony do M.B., co wynika z oświadczenia P.C. złożonego podczas kontroli. Również właściciel przewożonego pojazdu Spółka B. w piśmie z dnia [...] wskazała, że pracownik G.K. zlecił transport uszkodzonego pojazdu koledze – M.B. Zatem, mając na uwadze zebrany materiał dowodowy nie można zgodzić się z twierdzeniami zawartymi w odwołaniu, że rola strony sprowadziła się wyłącznie do skojarzenia P.C. i G.K. Prowadzenie pojazdu przez P.C. nie zmienia faktu, że organizatorem przewozu pojazdu był M.B. prowadzący działalność gospodarczą. Tym samym, w przedmiotowej sprawie organ

I instancji prawidłowo uznał, że to strona w dniu [...] wykonywała międzynarodowy transport drogowy.

Następnie organ zacytował przepisy art. 4 pkt 6a, pkt 3, pkt 1 i pkt 2 ustawy wywodząc, że jeżeli przewóz jest wykonywany przez podmiot wpisany do ewidencji działalności gospodarczej to jest on wykonywany albo w ramach tej działalności, co oznacza jego zarobkowy charakter, albo realizuje go zawsze jako przewóz pomocniczo do swojej podstawowej działalności gospodarczej, chyba że udowodni, że realizowany był prywatnie (na potrzeby przedsiębiorcy jako osoby prywatnej).

Z wydruku z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej przedsiębiorcy A. wynika, że strona nie ma zgłoszonej działalności transportowej. W wyniku przeprowadzonego postępowania nie ustalono także, aby M.B. otrzymał wynagrodzenie za dokonany przewóz. Poza tym strona nie wykazała, że przewóz w dniu [...] wykonywany był na jej potrzeby jako osoby prywatnej. Akta sprawy potwierdzają również, że nie zostały spełnione wszystkie przesłanki z art. 4 ust. 4 ustawy, aby przejazd mógł zostać uznany za przewóz na potrzeby własne, albowiem pojazd w chwili kontroli nie był prowadzony przez przedsiębiorcę M.B., jak również przez jego pracownika jak i przewożony zestawem pojazdów, samochód marki [...] nie był własnością strony ani, nie został przez nią sprzedany, kupiony, wynajęty, wydzierżawiony, wyprodukowany, wydobyty, przetworzony lub naprawiony. Wobec powyższych ustaleń, Dyrektor Izby Celnej stanął na stanowisku, że M.B. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo A. wykonywał transport drogowy zdefiniowany w art. 4 ust. 3 lit.a ustawy o transporcie drogowym, tj. przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4 ww. artykułu. Tak więc stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym strona była zobowiązana do uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, której to nie posiadała, co potwierdzono w piśmie Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego w Warszawie z dnia [...]. Wobec tego M.B. ponosi odpowiedzialność za naruszenie art. 87 ust. 1 ustawy, które podlega karze, zgodnie z punktem 1.1 załącznika nr 3 do ustawy, w wysokości [...] zł.

Skarżący nie wykazał, aby w sprawie zaistniały okoliczności z art. 92c ust. 1 ustawy, które zwalniałyby go z odpowiedzialności administracyjnej za stwierdzone naruszenie. W szczególności nie wykazał, aby naruszenie przepisów ustawy

o transporcie drogowym nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których nie mógł przewidzieć, ani nie powołał się na zaistnienie ww. nadzwyczajnych okoliczności, które nie pozwoliły mu na postąpienie zgodnie z obowiązującym prawem. Nadto z akt sprawy nie wynika, żeby za powyższe naruszenie na stronę została nałożona kara przez inny organ.

Odnosząc się do zarzutu strony, że przewóz wykonywany w dniu [...] nie był związany w żaden sposób z jego działalnością zarobkową prowadzoną na co dzień, oraz że nie otrzymał on żadnej zapłaty z tego tytułu, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że wykonywanie transportu drogowego podlegającego sankcji traktowane musi być jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy, odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. Z art. 4 pkt 3 lit. a ustawy o transporcie drogowym wynika, że transportem drogowym jest każdy (faktyczny) przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej niepolegającej na wykonywaniu transportu drogowego, o ile nie stanowi przewozu na potrzeby własne. Podmiotem wykonującym transport drogowy jest nie tylko ten, kto podejmuje i wykonuje tego rodzaju działalność gospodarczą zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, ale także ten kto faktycznie podejmuje czynności z zakresu transportu drogowego, chociaż nie dopełnił warunków niezbędnych do legalnego wykonywania tej działalności gospodarczej. Nawet w przypadku jednorazowego wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji uzasadnione jest nałożenie na podmiot wykonujący transport kary pieniężnej. Nie ma w sprawie znaczenia fakt, że M.B. dokonywał przewozu samochodu marki [...] nieodpłatnie w ramach tzw. przysługi koleżeńskiej, bowiem ustawa nie łączy odpowiedzialności za naruszenia stwierdzone przy przewozie wyłącznie z jego odpłatnym charakterem. Organ II instancji podkreślił, że bez względu na to jak zdefiniowany transport drogowy wykonywał M.B., wysokość nałożonej kary w każdym przypadku jest identyczna i wynosi [...] zł, wobec tego brak jest podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji.

M.B. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Celnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji. W skardze strona zarzuciła naruszenie:

1) art. 4 pkt 3 lit. a ustawy o transporcie drogowym poprzez błędne zakwalifikowanie kontrolowanego przewozu jako międzynarodowy transport drogowy wykonywany pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej skarżącego i w konsekwencji naruszenie art. 92a ust. 1 i ust. 6 poprzez nałożenie kary pieniężnej,

2) art. 7, 8 i 11 K.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego ustalenia stanu faktycznego

i nieustosunkowanie się do twierdzeń skarżącego odnośnie braku wykazania przez organ administracyjny funkcji pomocniczej dokonanego przewozu do prowadzonej przez niego działalności gospodarczej,

3) art. 77 § 1 K.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego,

4) art. 86 K.p.a. przez zaniechanie przesłuchania strony pomimo, że w sprawie istniały istotne wątpliwości.

Według strony, w przedmiotowej sprawie brak jest jakichkolwiek dowodów mogących usprawiedliwić pogląd organów administracyjnych, że transport wykonywany w dniu [...] przez P.C., niebędącego pracownikiem skarżącego ani nieświadczącego dla niego żadnych usług na podstawie umów cywilnoprawnych, miał jakikolwiek związek z działalnością gospodarczą skarżącego. Skarżący podkreślił, że w toku postępowania administracyjnego konsekwentnie wykazywał, że cel przejazdu dokonywanego przez jego znajomego w żaden sposób nie odpowiadał celowi jego działalności gospodarczej i nie był z nią związany. Nie można natomiast dopatrywać się w każdym przypadku wykonywania jakiegokolwiek przewozu przez dowolnego przedsiębiorcę, jako mający związek z jego działalnością gospodarczą. Poza tym w tej konkretnej sprawie przewozu nie wykonywał przecież przedsiębiorca - M.B. lecz inna osoba, której to nie ustaliły organy administracyjne. Ustawa nie wiąże z wykonywaniem "czynności organizacyjnych umożliwiających świadome dokonanie przewozu rzeczy" żadnych konsekwencji ani obowiązków w postaci posiadania licencji lub zezwolenia. Nadto organom administracyjnym umknęło, że sam wpis określonego podmiotu do ewidencji działalności gospodarczej nie powoduje, iż podmiot ten winien być postrzegany jako przedsiębiorca we wszystkich aspektach swojego działania, na co wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 638/08. W tym konkretnym przypadku skarżący występował jedynie jako osoba grzecznościowo ułatwiająca załatwienie sprawy innym osobom - swoim znajomym. Organy administracyjne nie rozróżniają tej sytuacji od sytuacji, w której dana osoba wykonuje, z ramach własnej działalności gospodarczej, przewóz na zlecenie.

Argumentując zarzucane naruszenie przepisów postępowania skarżący wskazał, że jako uchybienie uznać należy wydanie decyzji w oparciu wyłącznie o pisemne oświadczenia osób w różnym stopniu powiązanych ze sprawą, nie konfrontując rozbieżnych stanowisk oraz pozostawiając istotne kwestie niewyjaśnione, a zwłaszcza kwestię rzekomego zlecenia transportu M.B. przez Spółkę B. Nadto w przypadku tak istotnych wątpliwości w sprawie oraz rozbieżności w treści oświadczeń złożonych przez M.B., P.C. oraz osobę, która złożyła oświadczenia w imieniu Spółki B. organy administracyjne winny przesłuchać G.K., który jakoby zlecił skarżącemu w imieniu Spółki B. dokonanie przedmiotowego przewozu, a gdyby i wówczas pozostały niewyjaśnione jakieś kwestie, skarżący powinien zostać przesłuchany w charakterze strony stosownie do treści art. 86 K.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ ten, wskazał, że nawet jeśliby przyjąć, że przewóz nie był wykonywany przez M.B. jako przedsiębiorca to i tak skarżący nie uwolniłby się o kary. W przypadku przewozu wykonywanego przez osobę prywatną zastosowanie znajduje przepis art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy, który obliguje do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 4 ust. 4 ustawy, jakich to nie spełnia skarżący. Obowiązujące przepisy nie przewidują wyjątków dotyczących przewozu wykonywanego grzecznościowo w ramach przysługi koleżeńskiej, zaś zebrany materiał dowodowy był wystarczający do stwierdzenia naruszenia przez stronę przepisów ustawy o transporcie drogowym i nałożenia na nią kary pieniężnej. Skoro wszystkie fakty istotne dla wydania rozstrzygnięć zostały wyjaśnione, tym samym nie było potrzeby przesłuchiwania strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), w związku z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według powyższego kryterium wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż rozstrzygnięcie organu

II instancji odpowiada prawu.

Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, którą to nałożono na skarżącego, prowadzącego działalność gospodarczą, karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego - polegającego na przewozie [...] zespołem pojazdów, uszkodzonego samochodu dostawczego należącego do osoby trzeciej - bez wymaganej licencji.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia

6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012, poz. 1256), dalej zwana "ustawą".

Stosownie do art. 5 powołanej ustawy, podjęcie i zarobkowe wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, tj. decyzji administracyjnej uprawniającej do podejmowania

i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego (art. 4

pkt 17).

Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, m.in. wypis z licencji.

W myśl art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej

w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy, która sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji karą pieniężną

w wysokości [...] zł.

Mając na względzie argumentację skargi i treść powyższych przepisów, Sąd stwierdził, że istota sporu między stroną skarżącą, a organami administracji sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w okolicznościach tej konkretnej sprawy skarżący wykonywał w dniu kontroli przewóz i czy ten przewóz stanowił transport drogowy wymagający posiadania licencji. W tej mierze skarżący zarzucił zarówno naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jak i przepisów ustawy o transporcie drogowym.

W pierwszej kolejności podnieść należy, że w ocenie Sądu, organ celny

I instancji w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy, na który to składa się m.in. protokół kontroli przeprowadzonej w dniu [...], protokół

z przesłuchania świadka – kierowcy zatrzymywanego do kontroli zespołu pojazdów, kserokopie dowodów rejestracyjnych zespołu pojazdu jak i przewożonego uszkodzonego samochodu oraz liczne pisma wyjaśniające wystosowane w odpowiedzi na wezwanie organu przez skarżącego, P.C. – kierowcę i Spółka B. - właściciela przewożonej rzeczy. Wbrew twierdzeniu skargi, pisemne oświadczenia złożone przez ww. podmioty w sprawie są ze sobą spójne, a zatem nic nie stało na przeszkodzie, aby stanowiły podstawę przyjętych przez organ ustaleń faktycznych. Zarzut skargi o istnieniu rozbieżności w zebranym materiale dowodowym uznać należy za gołosłowny, również i z tego powodu, że skarżący nie wskazał konkretnie, które oświadczenia i w jakiej części - według jego oceny - świadczą o powstaniu rozbieżności w udzielonych informacjach i czego konkretnie te różnice dotyczyły.

Dowody zgromadzone przez organ I instancji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, umożliwiły organom ustalenie wszelkich faktów prawotwórczych z którymi ustawa o ruchu drogowym wiąże określone skutki prawne.

W konsekwencji wszystkie istotne dla załatwienia sprawy okoliczności zostały w sposób właściwy wyjaśnione. Tak więc, nie sposób uznać, aby zaniechanie przez organy przeprowadzenia dowodów z zeznań G.K. jako świadka oraz z przesłuchania strony, stanowiło o naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego. Zauważyć należy, że zarzut co do naruszenia przepisu art. 86

i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka

i z przesłuchania strony, pojawił się dopiero na etapie wniesienia skargi. W odwołaniu nie był on podnoszony, jak i w toku postępowania administracyjnego, strona nie zgłosiła - pomimo takiej możliwości prawnej i faktycznej - stosownego wniosku dowodowego w tym względzie. Organy administracji publicznej nie mają obowiązku wyłącznego inicjowania dowodów w sprawie, zatem strona wykazując aktywność w celu obrony swoich praw powinna sama wnioskować o przeprowadzenie dowodów co do określonych faktów, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Ponadto podkreślić należy, że dowód z przesłuchania strony, o którym mowa w art. 86 K.p.a. ma charakter posiłkowy i znajduje zastosowanie wówczas, gdy po zgromadzeniu dokumentacji przez organ pozostały niewyjaśnione okoliczności istotne dla sprawy, a taka sytuacja w realiach niniejszej sprawy nie miała miejsca. Nie bez znaczenia, dla oceny omawianej kwestii, pozostaje fakt, że według strony skarżącej dowody te miały służyć wyjaśnieniu okoliczności - jakoby G.K., zlecił skarżącemu w imieniu spółki B. dokonanie przewozu. Tymczasem bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest to, czy G.K. działał w imieniu własnym, czy ww. spółki, skoro organy na podstawie wyczerpująco zebranych dowodów, ustaliły prawidłowo kto był podmiotem wykonującym sporny przewóz. Poza tym ani w oświadczeniach złożonych do akt sprawy ani w uzasadnieniach decyzji nie pojawiła się kwestia rzekomego zlecenia przez Spółkę B. skarżącemu wykonania przewozu.

Zdaniem Sądu, nie tylko ustalenia faktyczne determinujące właściwe rozstrzygnięcie sprawy uznać należy za prawidłowe, ale również ocena prawna tych ustaleń, w tym odnosząca się do podmiotu wykonującego przewóz jak i kwalifikacji przewozu, nie uchybia prawu.

Ustosunkowując się do twierdzeń skarżącego, że błędnie uznano go za stronę postępowania wskazać należy, że z ustaleń organów – znajdujących potwierdzenie

w zebranym materiale dowodowym - wynika, że organizatorem kontrolowanego przewozu rzeczy z przekroczeniem granicy Rzeczpospolitej Polskiej był skarżący prowadzający działalność gospodarczą, skoro to on podjął działania, w wyniku których zapewnił środek transportu wraz z kierowcą, koordynował przygotowania do przewozu kontaktując się zarówno z kierowcą jak i zleceniodawcą (G.K.),

a także pośredniczył w przekazywaniu przez zleceniodawcę dla kierowcy pieniędzy na paliwo i inne opłaty. W takich okolicznościach faktycznych nieuzasadnione jest twierdzenie skarżącego, że jego rola sprowadzała się wyłącznie do grzecznościowego ułatwienia załatwienia sprawy swoim znajomym, a nie do wykonywania przewozu. Niewątpliwie przewóz po drodze publicznej uszkodzonego samochodu, zestawem pojazdów, będących przedmiotem ustnej umowy użyczenia, sam w sobie był efektem podjętych przez skarżącego czynności na prośbę osoby trzeciej (znajomego), wobec tego fakt zorganizowania przewozu, przesądza o tym, że to skarżący był podmiotem de facto realizującym ten przewóz. Skarżący nie przedstawił żadnego przeciwdowodu, który podważałby ocenę organów, że to M.B. stanowi podmiot odpowiedzialny za wykonywany w dniu kontroli przejazd.

Rację należy również przyznać organowi odwoławczemu, że omawiany przewóz po drodze publicznej, mający miejsce w dniu [...], stanowił międzynarodowy transport drogowy wykonywany pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej skarżącego, którego realizacja wymagała uzyskania licencji. Przy czym lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji dowodzi, że organ ten, pomimo przeciwnych wywodów skargi, uzasadnił zajęte stanowisko co do kwalifikacji spornego przewozu, wskazując okoliczności faktyczne, które - w jego ocenie - przesądzały o uznaniu tego przewozu za transport drogowy, o którym mowa w art. 4 pkt 3 lit.a ustawy.

Stosownie do art. 4 pkt 3 ustawy, określenie transport drogowy oznacza krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; a również:

a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4,

b) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy.

W pkt 4 ww. przepisu określono, że niezarobkowym przewozem drogowym

- przewozem na potrzeby własne – jest każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

Natomiast z art. 3 pkt 2 ustawy wynika a contario, że przepisy ustawy stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony.

W świetle powyższych przepisów stwierdzić należy, że każdy faktyczny przejazd po drogach publicznych pojazdu samochodowego lub zespołu pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, niespełniający przesłanki przewozu na potrzeby własne, należy traktować jako transport drogowy, który może mieć charakter krajowy, jeżeli odbywa się na terytorium Rzeczpospolitej Polski (art. 4 pkt 1) lub międzynarodowy, jeżeli ma miejsce z przekroczeniem granicy Rzeczpospolitej Polski (art. 4 pkt 2). Odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków wykonywanego przewozu drogowego ponosi zatem przedsiębiorca faktycznie wykonujący ten przewóz, bez względu na to, czy ma zarejestrowaną działalność transportową. Tak więc, jak słusznie zaznaczył organ II instancji, transportem drogowym jest zarówno przewóz wykonywany przez podmiot wpisany do ewidencji działalności gospodarczej w ramach tej działalności, ale także i ten, który wykonywany jest pomocniczo do swojej podstawowej działalności gospodarczej. W sytuacji gdy przedsiębiorca nie ma zarejestrowanej działalności transportowej i wykonuje przewóz nie na potrzeby własne tylko na potrzeby osoby trzeciej, to taki przewóz ma charakter pomocniczy w stosunku do podstawowej działalności przedsiębiorcy.

W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że w dniu kontroli skarżący miał zarejestrowaną działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo A.

Ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy wydruku Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (według stanu na dzień [...]) wynika, że skarżący nie posiadał zaewidencjonowanej działalności gospodarczej polegającej na usługach transportowych. Według tej ewidencji przeważając działalność skarżącego polegała ma sprzedaży hurtowej części i akcesoriów do pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli. Nie budzi również wątpliwości, że skarżący nie spełniał dwóch przesłanek pozwalających na uznanie przejazdu z dnia 25 września 2012 r. za niezarobkowy przewóz drogowy – przewóz na potrzeby własne, tj. z art. 4 pkt 4 lit. a, gdyż kierowca zestawu pojazdu nie był przez skarżącego zatrudniony oraz z art. 4 pkt 4 lit c ustawy, ponieważ przewożony uszkodzony samochód nie był własnością przedsiębiorcy ani nie został przez niego sprzedany, kupiony, wynajęty, wydzierżawiony, wyprodukowany, wydobyty lub naprawiony. W tej sytuacji faktycznej organy zasadnie uznały, że ww. przejazd drogowy wykonywany był przez skarżącego jako przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Prawidłowość ustaleń faktycznych co do zakresu zaewidencjonowanej działalności gospodarczej skarżącego jak i wymogów warunkujących uznanie przewozu za niezarobkowy przewóz drogowy (przewóz na potrzeby własne), w sytuacji gdy z akt sprawy nie wynika, aby skarżący działał jako osoba prywatna, przesądza o wykazaniu związku kontrolnego przejazdu z działalnością gospodarczą skarżącego. Załącznik do protokołu kontroli w postaci wydruku z poczty elektronicznej przedsiębiorcy, zawierającego informację o adresie warsztatu samochodowego w [...], z którego miał zostać zabrany uszkodzony samochód, stanowi dodatkowe potwierdzenie, że organ odwoławczy w sposób właściwy określił rodzaj spornego przewozu. Zauważyć także należy, że przedmiotem przewozu był uszkodzony samochód, który miał zostać dostarczony skarżącemu, zaś zarejestrowana działalność gospodarcza skarżącego obok ww. przeważającej działalności obejmuje także naprawę i konserwację samochodów, z wyłączeniem motocykli.

Skarżący podejmując próbę uwolnienia się od stwierdzonego w protokole kontroli naruszenia prawa niejednokrotnie podnosił, w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, że nie otrzymał żadnej zapłaty za podjęte czynności uznane za przewóz.

Jak trafnie wskazał organ odwoławczy fakt, że przewóz był wykonywany nieodpłatnie w ramach usługi koleżeńskiej nie zwalniało skarżącego

z odpowiedzialności administracyjnej za brak posiadania licencji za wykonywanie transportu drogowego.

Obiektywnie rzecz ujmując świadczenie usługi transportowej ma charakter odpłatny. To, czy przedsiębiorca pobierze opłatę uzależnione jest od jego woli, ale rezygnacja przez niego z odpłatności za wykonaną usługę nie może przesądzać o tym, że przewóz taki nie wymaga dodatkowych uprawnień w postaci licencji. Wprawdzie ustawodawca niezarobkowego przewozu drogowego nie uznał za wykonywanie transportu drogowego, tym samym zwalniając przewoźników wykonujących tego rodzaju przewóz nieodpłatny z obowiązku uzyskania licencji, jednakże definicja niezarobkowego przewozu różni się w znacznym stopniu od potocznego rozumienia tego wyrażenia, gdyż odnosi się wyłącznie do przewozu realizowanego na potrzeby własne, a nie osoby trzeciej.

W kontekście powyższych rozważań podkreślić należy, że w realiach niniejszej sprawy brak jest podstaw faktycznych i prawnych do przyjęcia odmiennej od dokonanej przez organ II instancji kwalifikacji przewozu.

Z uwagi na to, że ustawa nie przewiduje wyłączenia przewozu grzecznościowego spod obowiązku uzyskania licencji, zatem nie sposób uznać, aby zrealizowany przez skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą, przewóz na rzecz osoby trzeciej, nie podlegał wymogom, z którymi ustawodawca wiąże zgodne z prawem wykonywanie transportu drogowego.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, za poglądem zaprezentowanym

w odpowiedzi na skargę, że bez względu na to, czy przewozu dokonał skarżący jako osoba prywatna, czy jako przedsiębiorca to i tak przewóz ten stanowił transport drogowy zdefiniowany w art. 4 ustawy, co obligowało stronę do posiadania licencji na jego podjęcie. Ustawodawca przesądził, że osoba niebędąca przedsiębiorcą za przewóz wykonywany w ramach transportu drogowego odpowiada na takich samym zasadach jak i przedsiębiorca. Tak więc nawet jeśliby przyjąć, że skarżący przewóz zrealizował jako osoba prywatna, to - z uwagi na art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy, który obliguje do badania w stosunku do podmiotów niebędących przedsiębiorcami spełnienia przesłanek przewidzianych w art. 4 pkt 4 - sytuacja prawna skarżącego nie ulegałby zmianie i kara zostałaby orzeczona w takiej samej wysokości.

Reasumując, należy stwierdzić, że skoro zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, a Sąd działając z urzędu nie dopatrzył się żadnego innego naruszenia prawa, zatem nałożenie przez organ celny na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji było prawnie uzasadnione.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.