Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 422/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 par. 1, art. 3 par. 1 pkt 13, art. 65 par. 1, art. 65 par. 4 pkt 2,  art. 65 par. 5, art. 230 par. 5 i 6
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: par. 11, par. 13 ust. 1, par. 20a ust.1 i 2
journal: Dz.U. 1997 nr 130 poz 851
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego  pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem  pochodzenia.

SENTENCJA

Dnia 22 października 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Asesor WSA Ewa Alberciak (spr.), Protokolant Referendarz Sądowy Robert Adamczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2008 roku sprawy ze skargi I. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę


UZASADNIENIE

III SA/Łd 422/08

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. - Kodeks celny (tj. Dz. U z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. 2004r. Nr 68 z, poz. 623), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. nr [...] z dnia [...], w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia 11 czerwca 2002r. za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanych stawek celnych oraz określenia prawidłowej kwoty długu celnego wraz z odsetkami wyrównawczymi, Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odsetek wyrównawczych i umorzył postępowanie w tym zakresie, w pozostałej części utrzymał ww. decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ [...] instancji wskazał, iż I.K. w dniu 11 czerwca 2002r. na podstawie dokumentu SAD nr [...] zgłosił celem objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym przywiezione z Chin towary, tj. w poz. 1 - bluzki młodzieżowe z dzianiny syntetycznej 960 szt., kod PCN 6106, oraz w poz. 2 - spódnice damskie z tkaniny z włókien syntetycznych w ilości 1 564. szt., kod PCN 6204, ze stawką celną konwencyjną 18%. Zadeklarowaną stawkę celną zastosowano na podstawie załączonego do zgłoszenia podczas odprawy celnej świadectwa pochodzenia Form A nr [...] z dnia 31 maja 2002r, opatrzonego pieczęcią chińskiej administracji i potwierdzającego chińskie preferencyjne pochodzenie ujętego w nim towaru. Po zwolnieniu towaru, Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. postanowieniem z dnia [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie towaru objętego ww. zgłoszeniem. Dyrektor Izby Celnej w Ł. pismem z dnia 18 lutego 2005r. wystąpił do chińskiej administracji z prośbą o przeprowadzenie weryfikacji świadectwa pochodzenia Form A nr [...] z dnia 31 maja 2002r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. postanowieniem z dnia [...] zawiesił prowadzone postępowanie celne. Pismem nr [...] z dnia 5 kwietnia 2005r. chińska administracja poinformowała polskie służby celne o negatywnym wyniku weryfikacji, podając, że przekazane do weryfikacji świadectwo pochodzenia Forma A zostało sfałszowane. Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. podjął z urzędu zawieszone postępowanie, a następnie postanowieniem z dnia [...] wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...]. uznał zgłoszenie celne SAD nr [...] z dnia 11 czerwca 2002r. za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanych stawek celnych i określił prawidłową kwotę wynikającą z długu celnego, z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej w wysokości 60% wartości celnej towarów, wraz z należnymi odsetkami wyrównawczymi. W odwołaniu od powyższej decyzji I.K. zarzucił organom celnym naruszenie: - prawa formalnego, tj. art.122, art.123, art. 180, art.187 oraz art. 210 Ordynacji podatkowej, - prawa materialnego, art. 65 § 5 i § 5a, art. 230 § 5 Kodeksu celnego w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, § 1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r w sprawie odsetek wyrównawczych. Uzupełniając odwołanie, I.K. w dniu 24 października 2005r. przedłożył nowy dowód w sprawie - świadectwo pochodzenia Form A nr [...] z dnia 9 października 2005r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. pismem z dnia 23 listopada 2005r skierował do chińskiej administracji wniosek o weryfikację przedłożonego w toku postępowania odwoławczego świadectwa pochodzenia, jako dowodu pochodzenia towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie ww. zgłoszenia celnego, a postanowieniem z dnia [...] zawiesił z urzędu prowadzone postępowanie odwoławcze. Pismem z dnia 17 lutego 2006r. administracja chińska Biura Wejścia - Wyjścia Inspekcji i Kwarantanny w Beijing unieważniła weryfikowane świadectwo pochodzenia tymczasowo, gdyż eksporter nie był w stanie udowodnić pochodzenia sprawdzanych towarów. Dyrektor Izby Celnej w Ł. postanowieniem z dnia [...] podjął z urzędu zawieszone postępowanie odwoławcze i ponownie wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie weryfikacji i nadesłanie ostatecznej odpowiedzi. Pismem nr [...] z dnia 31 marca 2006r. administracja chińska poinformowała, że po przeprowadzeniu dodatkowej kontroli nie znalazła skutecznego dowodu, by sprawdzić, czy wskazane w dowodzie pochodzenia towary pochodzą z Chin, zatem zdecydowała się unieważnić świadectwo. I.K. przy piśmie z dnia 15 lipca 2006r przedłożył świadectwo niepreferencyjnego pochodzenia nr [...] z dnia 29 czerwca 2006r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. w dniu 28 sierpnia 2006r skierował do organu, który wystawił dowód pochodzenia wniosek o weryfikację ww. świadectwa, a następnie postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2006r. zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze w oczekiwaniu na rezultat kontroli. Ponieważ organ, do którego skierowano świadectwo w celu jego weryfikacji, nie udzielił odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia skierowania wniosku, ustalonym w przepisie § 20a ust. 2 rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, Dyrektor Izby Celnej w Ł. podjął z urzędu zawieszone postępowanie odwoławcze i decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odsetek wyrównawczych i umorzył postępowanie w tym zakresie, w pozostałej części utrzymał ww. decyzję w mocy.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. wskazał, że sposoby dokumentowania niepreferencyjnego pochodzenia zostały określone zgodnie z delegacją zawartą w art. 19 § 3 Kodeksu celnego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. z 1997r. Nr 130, poz. 851 ze zm. Dz.U. z 1998r, Nr 138, poz. 890). Towary zgłoszone do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym w dniu 11 czerwca 2002r. na podstawie SAD nr [...], klasyfikowane do pozycji PCN 6106 oraz PCN 6204 Taryfy celnej, należą do sekcji XI Taryfy celnej i zostały wymienione w wykazie nr 3 do ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. W przypadku odzieży oraz dodatków odzieżowych, które są objęte sekcją XI Taryfy celnej i zostały wymienione w wykazie nr 3 do ww. rozporządzenia, niepreferencyjne pochodzenie uprawniające do zastosowania stawki celnej konwencyjnej, która jest niższa od autonomicznej, musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Zgodnie z § 13 rozporządzenia, jeżeli pochodzenie towaru przywożonego na polski obszar celny lub wywożonego z polskiego obszaru celnego musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, dowodem pochodzenia towaru może być świadectwo pochodzenia, które spełnia łącznie następujące warunki: § 13 ust. 1 - 1. zostało sporządzone przez organ upoważniony w danym kraju do wydawania świadectw pochodzenia oraz dający gwarancję rzetelności kontroli pochodzenia towarów; 2. zawiera dane niezbędne do identyfikacji towaru objętego świadectwem, w szczególności: - dane nadawcy lub osoby wywożącej towar, -określenie rodzaju towaru, -masę brutto lub netto towaru; dane te mogą zostać zastąpione innymi, takimi jak ilość lub objętość, - liczbę, rodzaj, znaki i numery opakowań, jeżeli towar jest przewożony luzem, należy umieścić na świadectwie odpowiednią adnotację, 3. poświadcza, że towar, którego dotyczy pochodzi z określonego kraju. § 13 ust. 2 - świadectwo pochodzenia prawidłowo wystawione w kraju, z którego dokonano wywozu towaru, jest uznawane przez organ celny za dowód pochodzenia.

Organ celny [...] instancji wyjaśnił, że przy ocenie dowodów pochodzenia towarów jedynymi wiarygodnymi informacjami dla władz celnych kraju importera są informacje uzyskane od administracji kraju eksportującego, wyniki weryfikacji są wiążące dla władz celnych kraju importu i nie mogą być przez nie podważane. Negatywny wynik weryfikacji przedłożonego przez I.K. certyfikatu pochodzenia na Formularzu A uprawniał Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. do wydania decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe i określenia kwoty długu celnego, przyjmując do jej obliczenia stawkę celną autonomiczną w wysokości 60% wartości celnej towarów. Dla zastosowania ww. stawki kraj pochodzenia towaru ustalono na podstawie zapisu umieszczonego w fakturze importowej nr [...] z dnia 31 maja 2002r., załączonej do zgłoszenia celnego.

Dyrektor Izby Celnej w Ł., odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów naruszenia postanowień art. 65 § 5 Kodeksu celnego, poprzez wydanie decyzji w sprawie zgłoszenia celnego, po upływie 3 lat od dnia zgłoszenia towaru, wyjaśnił, że stosownie do postanowień art. 65 § 5a Kodeksu celnego w związku z art.230 § 5 pkt.2, z chwilą zawieszenia postępowania, bieg terminu do wydania decyzji ulega zawieszeniu. W niniejszej sprawie zgłoszenie celne towaru zostało przyjęte w dniu 11 czerwca 2002r., zgodnie zatem z postanowieniem art. 65 § 5 Kodeksu celnego, 3-letni termin do wydania decyzji winien upłynąć z dniem 11 czerwca 2005r. Postanowieniem z dnia [...] (doręczonym w dniu 24 lutego 2005r) Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie zgłoszenia celnego, a następnie zawiesił je postanowieniem z dnia [...] (doręczonym w dniu 15 marca 2005r.). Z chwilą zawieszenia postępowania bieg 3 - letniego terminu do wydania decyzji uległ zawieszeniu. Z chwilą doręczenia postanowienia o zawieszeniu postępowania (tj. 15 marca 2005r.) do momentu doręczenia postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania (tj. 12 lipca 2005r.) bieg terminu do wydania decyzji uległ zawieszeniu. Gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie. Tym samym, zgodnie z art. 65 § 5a w związku z art. 230 § 6 pkt 2 Kodeksu celnego, przerwano zawieszony bieg terminu do wydania decyzji, a decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. nr [...] z dnia [...]. (doręczona w dniu 12 września 2005r.), została wydana z zachowaniem 3 - letniego terminu określonego w art. 65 § 5 Kodeksu celnego.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że powołane przez I.K. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. nie wskazuje terminu ograniczającego możliwość przedłożenia dowodu pochodzenia towaru. Ograniczenie takie wynika z pkt 8 załącznika 49 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 7 września 2001 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. z 2001r, Nr 117 poz. 1250). Zgodnie z ww. przepisem, jeżeli dokument potwierdzający pochodzenie towaru nie jest dołączony do zgłoszenia celnego, może on być dostarczony urzędowi celnemu nie później niż w ciągu 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, z zachowaniem terminu jego ważności, określonego w przepisach prawa. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła, bowiem świadectwo pochodzenia Form A zostało załączone do zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia 11 czerwca 2002r. podczas odprawy celnej towaru. Natomiast Dyrektor Izby Celnej w Ł. umożliwił importerowi przedstawienie nowych dowodów pochodzenia odprawionego towaru (świadectwo pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 października 2005r. oraz świadectwa pochodzenia nr [...] z dnia 29 czerwca 2006r., których weryfikacja nie potwierdziła rzetelności danych zawartych w zgłoszeniu celnym). Organ wystawiający świadectwo pochodzenia nr [...] z dnia 29 czerwca 2006r., do którego skierowano dowód pochodzenia w celu jego weryfikacji nie udzielił odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację, tj. w terminie ustalonym w przepisie § 20a ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 października 1997r w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. W przypadku braku odpowiedzi, w ustalonym przepisami terminie, weryfikowany dokument uznaje się za nieprawidłowy do potwierdzenia pochodzenia towaru. Rzetelność ww. świadectwa pochodzenia nr [...] z dnia 29 czerwca 2006r. podważają także dane zawarte w dokumencie, które są niezgodne ze zgłoszeniem celnym SAD, jak i dokumentami towarzyszącymi przesyłce. Z akt sprawy wynika bowiem, że zgodnie z deklaracją zgłaszającego, przedmiotem importu były bluzki z dzianiny kod PCN 6106 i spódnice z tkaniny kod PCN 6204, natomiast przedstawione świadectwo potwierdza pochodzenie spódnic i bluzek syntetycznych kod CN 6104 oraz 6110. Wśród różnic między świadectwem a zgłoszeniem celnym organ wskazał na nazwę eksportera: w zgłoszeniu celnym i fakturach importowych to Firma A., natomiast w świadectwie podano: Firma B. Ponadto przesyłce towarzyszyła faktura nr [...] z dnia 31 maja 2002r., natomiast w świadectwie w polu 10 powołano fakturę nr [...] z dnia 8 czerwca 2006r.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, że przedstawiane przez I.K. dokumenty nie stanowią prawidłowych dowodów pochodzenia odprawionych towarów w świetle powołanych powyżej przepisów, a tym samym nie mogą stanowić podstawy do zastosowania stawki celnej konwencyjnej.

Organ odwoławczy wskazał, iż zgłaszający udowodnił, iż podanie nieprawidłowych danych w zgłoszeniu celnym spowodowane było szczególnymi okolicznościami i nie wynikało z zaniedbania dłużnika lub jego świadomego działania i uznał, że zostały spełnione przesłanki wyłączające zasadność naliczenia odsetek wyrównawczych.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący zarzucił: 1/ naruszenie art. 122, 187, 191 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, 2/ prawa materialnego - a/ art. 65 § 5 Kodeksu celnego poprzez wydanie decyzji w sytuacji, gdy nastąpiło przedawnienie możliwości jej wydania, b/ § 20 a ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposób jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia poprzez niedokonanie weryfikacji przedłożonego świadectwa pochodzenia. Powołując się na te zarzuty wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji. Podniósł, że Dyrektor Izby Celnej wysłał świadectwo weryfikacji nr [...] z dnia 29 czerwca 2006 r. do niewłaściwej instytucji, świadectwo zostało wysłane na adres 216 Yanan Road, Hanzhou /postcode 310006/ China, gdzie mieści się "Zhejilang Provincial Association for Enterprises with Foreign Investment", a więc inna instytucja od tej, która wystawiła świadectwo. Skarżący podniósł, że przepis art. 65 § 5a Kodeksu celnego dodany przez art.1 pkt 2 lit.b ustawy z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy Kodeks Celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej (Dz.U Nr 120, poz.1122) obowiązuje dopiero od dnia 10 sierpnia 2003 r. i zgodnie z art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej stosuje się go jedynie do postępowań wszczętych i niezakończonych ostatecznie przed dniem w życie tejże zmiany, dotyczących uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, zwrotów lub umorzeń, tj. wszczętych i niezakończonych przed dniem 10 sierpnia 2003 r. Skoro więc przed dniem 10 sierpnia 2003 r. nie toczyło się postępowanie, bo obowiązywała ostateczna decyzja zawarta w dokumencie SAD nr [...] z 11 czerwca 2002 r., to jeżeli Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. postanowił wznowić postępowanie w tej sprawie w dniu 18 lutego 2005 r., to oczywistym jest, że w sprawie nie znajduje zastosowania art. 65 § 5a Kodeksu celnego. Zdaniem skarżącego nie został zebrany i wyczerpująco rozpatrzony materiał dowodowy, co stanowi naruszenie art. 187 Ordynacji podatkowej i bezpodstawnie przyjęto, że przedłożone świadectwa jest niewiarygodne w sytuacji, gdy w wyniku błędu organów celnych nie zostało właściwie zweryfikowane, co stanowi naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dyrektor Izby Celnej w Ł. wyjaśnił, że Kodeks celny w brzmieniu obowiązującym w czasie rozpatrywania tej sprawy przewidywał już możliwość zawieszenia biegu terminu określonego w art. 65 § 5 z powodu zawieszenia postępowania w sprawie celnej zgodnie z art. 230 § 5 i § 6 Kodeksu celnego. Odnosząc się do zarzutu, że świadectwo pochodzenia zostało skierowane pod niewłaściwy adres wskazał, że dane adresowe instytucji do której wysłano wniosek o weryfikację świadectwa zostały przekazanego przez Ministerstwo Finansów w wykazie adresów Izb Handlowych i Przemysłowych w Chinach, w których wystawiane są świadectwa pochodzenia i do których należy kierować wnioski o ich kontrolę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził, aby kwestionowana decyzja naruszała prawo.

Zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 ze zm.), przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.

Przez przepisy dotychczasowe w ujęciu art. 26 powołanej ustawy należy rozumieć nie tylko przepisy prawa materialnego. Powołany przepis mówi generalnie o przepisach dotychczasowych, bez jakiegokolwiek rozumienia ich rodzaju (przynależności do norm prawa materialnego) – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2007 roku sygn. akt I GSK 1518/06, LEX nr 351017.

Niniejsza sprawa dotyczy długu celnego powstałego przed dniem 1 maja 2004 roku (zgłoszenia celnego dokonano w dniu 11 czerwca 2002 r.), a zatem mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (tj. Dz.U. z 2001 roku Nr 75, poz. 802 ze zm.).

Wprowadzenie towaru na polski obszar celny następuje w chwili faktycznego przywozu towaru na polski obszar celny (czyli terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - art. 2 § 1 i art. 3 § 1 pkt 13 Kodeksu celnego). Wprowadzenie towaru na polski obszar celny powoduje powstanie z mocy prawa uprawnień i obowiązków, wynikających z przepisów prawa celnego (art. 2 § 2 Kodeksu celnego). Jednym z nich jest obowiązek dokonania zgłoszenia celnego na właściwym formularzu. W formularzu tym, zgodnie z przepisami § 205 i załącznikami do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 7 września 2001 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 117, poz. 1250 ze zm.) importer winien m.in. wskazać właściwy kod towaru, zgodny z Polską Scaloną Nomenklaturą Towarową Handlu Zagranicznego PCN (art. 13 § pkt 1 Kodeksu celnego). Organ celny zobowiązany jest przyjąć zgłoszenie celne, jeżeli spełnia ono wymogi formalne, określone w art. 64 Kodeksu celnego oraz jeżeli (poza wyjątkiem przewidzianym w art. 80 § 2) wraz z nim przedstawiony jest towar (art. 65 § 1 Kodeksu celnego).

Wprowadzenie towaru na polski obszar celny następuje w chwili faktycznego przywozu towaru na polski obszar celny (czyli terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - art. 2 § 1 i art. 3 § 1 pkt 13 Kodeksu celnego). Użyte w art. 65 § 1 Kodeksu celnego wyrażenie "przyjmuje" określa moment, który ustawodawca w art. 209 § 2 tej ustawy uznał za moment przyjęcia zgłoszenia celnego i powstania długu celnego.

Zgodnie z art. 65 § 3 Kodeksu celnego przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa:

1/ objęcie towaru procedurą celną,

2/ określenie kwoty wynikającej z długu celnego - chyba, że w sprawie zostanie wydana decyzja rozstrzygająca inaczej o przeznaczeniu celnym towaru lub o kwocie wynikającej z długu celnego.

Przyjęcie zgłoszenia celnego jest czynnością materialnotechniczną, która nie może przesądzać o prawdziwości zgłoszenia celnego. W konsekwencji dla objęcia towaru procedurą celną i określenia długu celnego nie jest konieczne wydanie decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2007 roku sygn. akt I GSK 330/06, LEX nr 351029).

W niniejszej sprawie zgłoszenie celne SAD nr [...] zostało przyjęte w dniu 11 czerwca 2002 r. i w tym dniu zostało zakończone postępowanie w powyższym zakresie.

Zgłoszenie celne może być z urzędu lub na wniosek strony poddane przez organ celny kontroli po zwolnieniu towarów (art. 83 § 1 Kodeksu celnego). Organ celny może wydać decyzję (65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego), w której w przypadku uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w całości lub w części rozstrzyga o nadaniu towarowi właściwego przeznaczenia celnego (lit. a), określa kwotę wynikającą z długu celnego (lit. b), zmienia elementy zawarte w zgłoszeniu celnym inne niż określone w lit. a i lit. b.

Decyzja ta nie może zostać wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego – art. 65 § 5 Kodeksu celnego. Stosownie zaś do treści art. 65 § 5 a przepisy art. 230 § 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z art. 230 § 5 pkt 2 i art. 230 § 6 pkt 2 bieg terminów ulega zawieszeniu z dniem zawieszenia postępowania w sprawie celnej. Terminy te biegną dalej z dniem podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie celnej.

Zwrócić należy uwagę, że z dniem 10 sierpnia 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy Kodeks celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej (art. 5 tej ustawy). Z tą też datą weszły w życie dokonane nią zmiany Kodeksu celnego, w tym zmiana dotycząca art. 65 i art. 230 Kodeksu celnego. W art. 65 dodano § 5 a i 5 b. Przepis art. 230 Kodeksu celnego, również od dnia 10 sierpnia 2003 roku został zmieniony. Ustawa z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy Kodeks celny (..) przewidywała jednocześnie, iż postępowania wszczęte i niezakończone ostatecznie przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy podlegają rozpatrzeniu według przepisów dotychczasowych, z wyjątkiem postępowań wszczętych i niezakończonych ostatecznie przed dniem wejścia w życie ustawy, dotyczących uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, zwrotów lub umorzeń, określonych przepisami działu V tytułu VII Kodeksu celnego oraz wyznaczenia lub uznania miejsca, w którym mogą być dokonywane czynności przewidziane przepisami prawa celnego. Do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy zmienianej w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 23 kwietnia 2003 r. (art. 3 ust. 1 i 2 powołanej ustawy z dnia 23 kwietnia 2003 r.).

Postępowanie w sprawie zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia 11 czerwca 2002 r. zostało wszczęte postanowieniem z dnia [...], które to postanowienie skarżący otrzymał w dniu 24 lutego 2005 r. I w tym dniu wszczęto postępowanie weryfikacyjne (art.165 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego). Decyzją z dnia [...] organ I instancji uznał przedmiotowe zgłoszenie za nieprawidłowe oraz określił kwotę wynikającą z długu celnego. W dacie wszczęcia niniejszego postępowania obowiązywał już Kodeks celny po zmianach dokonanych ustawą z dnia 23 kwietnia 2003 r., a więc obowiązywał dodany art. 65 § 5 a i 5 b oraz zmieniony art. 230 tej ustawy i przepisy te, wbrew zarzutom skargi, mają zastosowanie do niniejszego postępowania.

Niezasadny jest więc zarzut skarżącego, że w niniejszej sprawie decyzja o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe została wydana po upływie trzyletniego terminu określonego w art. 65 § 5, skoro stosownie do art. 230 § 5 pkt 2 z dniem 8 marca 2005 r. na skutek zawieszenia postępowania przez organ celny bieg terminu z art. 65 § 5 uległ zawieszeniu i biegł dalej dopiero z dniem podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie celnej (postanowienie z dnia [...], doręczone stronie w dniu 12 lipca 2007 r.).

W niniejszej sprawie zatem decyzja organu I instancji wydana została i doręczona, z uwzględnieniem czasu zawieszenia postępowania celnego, w terminie określonym w art. 65 § 5 Kodeksu celnego. Termin do wydania decyzji, o którym mowa w art. 65 § 5 Kodeksu celnego, ustalony został w interesie importera, a zatem upływ tego terminu dopiero w postępowaniu odwoławczym nie wyłącza możliwości dokonania przez organ odwoławczy korekty na korzyść importera, jeśli decyzja organu I instancji wydana została przed upływem trzyletniego terminu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2007 r., sygn. akt I GSK 1829/06, LEX nr 351173).

W niniejszej sprawie organ celny zakwestionował świadectwo Form A z dnia 31 maja 2002 r. nr [...], załączone przez skarżącego do zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia 11 czerwca 2002r. i wystąpił do chińskiej administracji celnej o jego weryfikację. Pismem z dnia 5 kwietnia 2005 r. Urząd ds. Kontroli Importowo – Eksportowej i Kwarantanny Republiki Ludowej Chin udzielił jednoznacznej odpowiedzi, że świadectwo jest sfałszowane. Oznacza to, że otrzymany wynik weryfikacji stanowi dowód w sprawie i jest wiążący dla polskich władz celnych, a w związku z tym towary nie mogły być objęte konwencyjną stawką celną zastosowaną w dniu odprawy celnej.

Reguły ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów zawarte w były w art. 16 – 19 Kodeksu celnego. Na podstawie delegacji zawartej w art. 19 § 3kodeksu celnego Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U Nr 130, poz. 851 ze zm.)

Stosownie do § 11 ust. 1 powołanego rozporządzenia pochodzenie towarów wymienionych w wykazie nr 3 (m.in. towary sprowadzone w przedmiotowej sprawie wymienione w sekcji XI), stanowiącym załącznik do rozporządzenia, musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Świadectwo pochodzenia musi spełniać określone warunki. Zgodnie z § 13 ust. 1 powołanego rozporządzenia, jeżeli pochodzenie przywożonego towaru na polski obszar celny musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, dowodem pochodzenia towaru może być świadectwo pochodzenia, które spełnia łącznie następujące warunki:

1/ zostało sporządzone przez organ upoważniony w danym kraju do wydawania świadectw pochodzenia oraz dający gwarancję rzetelności kontroli pochodzenia towarów;

2/ zawiera dane niezbędne do identyfikacji towaru objętego świadectwem, w szczególności dane określone w punktach a – d;

3/ poświadcza, że towar, którego świadectwo dotyczy pochodzi z określonego kraju.

W celu sprawdzenia autentyczności świadectwa pochodzenia towarów lub prawidłowości danych w nim zawartych organ celny może skierować je do weryfikacji do organu wystawiającego świadectwo. Jeżeli organ, do którego skierowano świadectwo w celu jego weryfikacji, nie udzieli odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację lub udzielona odpowiedź nie będzie zawierała informacji pozwalających na stwierdzenie, że weryfikowany dokument jest autentyczny i zawiera prawidłowe dane, dokument uznaje się za nieprawidłowy do potwierdzenia pochodzenia towaru (§ 20 a ust. 1 i 2).

W niniejszej sprawie weryfikacja przedłożonego przez skarżącego innego świadectwa pochodzenia towarów, tj. świadectwa pochodzenia Form A nr [...] z dnia 9 października 2005 r. przeprowadzona przez Biuro Kwarantanny Chińskiej Republiki Ludowej również nie potwierdziła jego autentyczności. Świadectwo to zostało przez chińską administrację celną unieważnione (pismo z dnia 31 marca 2006 r.). Kolejne załączone przez skarżącego świadectwo pochodzenia z dnia 29 czerwca 2006 r. nr [...] również nie potwierdziło rzetelności danych zawartych w zgłoszeniu celnym z dnia 11 czerwca 2002 r. Organ chiński, do którego zostało skierowane przez Dyrektora Izby Celnej w Ł. w celu jego weryfikacji, nie udzielił odpowiedzi w ciągu 10 miesięcy od dnia wystawienia wniosku o weryfikację. A zatem, stosownie do powołanego § 20 a ust. 2 rozporządzenia, dokument należało uznać za nieprawidłowy do potwierdzenia pochodzenia towaru.

W myśl ust. 10 Postanowień wstępnych (Część A) Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001 r. (Dz.U. Nr 146, poz. 1639 ze zm.) do towarów wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik nr 3 do omawianego wyżej rozporządzenia, o ile pochodzenie towaru nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia, ale jeżeli można ustalić kraj lub region pochodzenia towaru, stosuje się stawkę celną autonomiczną. Skoro ustalono kraj pochodzenia towaru na podstawie zapisu na fakturze załączonej do zgłoszenia celnego, zachodziły podstawy do zastosowania stawki autonomicznej.

Wbrew twierdzeniom skargi organy celne prawidłowo zebrały i przekonująco oceniły wiarygodność dowodów zebranych w sprawie. Nietrafne są więc zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, że świadectwo pochodzenia towarów zostało skierowane pod niewłaściwy adres. Świadectwo to zostało skierowane do organu, który wystawił świadectwo pochodzenia. Adresat pismo to odebrał i potwierdził jego odbiór. Organ oparł się na informacjach przekazanych z Departamentu Ceł Ministerstwa Finansów. Nie można więc twierdzić, że organ nie wyczerpał wszelkich środków celem dokonania weryfikacji wiarygodności kolejnego świadectwa pochodzenia załączonego przez skarżącego. Przeciwnie, materiał dowodowy wskazuje, że skarżącemu umożliwiono składanie kolejnych dowodów w sprawie i występowano o ich weryfikację, by mógł skorzystać ze stawki celnej preferencyjnej. Pomimo, że wynik weryfikacji świadectwa pochodzenia Form A z dnia 31 maja 2002 r. nr [...], załączonego do zgłoszenie celnego przez skarżącego był jednoznaczny i stanowił dowód tego, iż jest ono nielegalne.

W tym stanie faktycznym organ celny nie miał obowiązku, wobec braku odpowiedzi, poszukiwania innych jeszcze organizacji potwierdzających świadectwo pochodzenia, czy też sprawdzania adresów tych instytucji.

Skarżący zapoznał się z aktami. Miał możliwość wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji.

Mając to na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

TG