Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 207/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1629
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 194
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 2 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 49
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Kazimierz Włoch Sędziowie WSA Grzegorz Panek WSA Piotr Popek / spr./ Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2018 r. spraw ze skarg I. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2018 r. - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r., - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2017 r. oddala skargi.


UZASADNIENIE

Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] i [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: Kolegium/SKO), po rozpoznaniu odwołań I.P. (dalej: podatniczka/skarżąca) utrzymało w mocy decyzje Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] i [...], ustalające wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego odpowiednio za 2016 r. i za 2017 r.

Z uzasadnienia decyzji oraz akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta decyzjami opisanymi jak na wstępie ustalił Podatniczce jako właścicielce nieruchomości, wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 r. w kwocie 695,00 zł oraz za 2017 r. w kwocie 738,00 zł. Wysokość należności publicznoprawnej została wymierzona w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, w której w/w figuruje jako właściciel nieruchomości oznaczonej jako działka ew. nr [...], położonej w obrębie [...], o powierzchni [...] ha, w tym [...] ha użytków rolnych oraz [...] m² gruntów sklasyfikowanych jako budowla - B, na których posadowione są:

- dwa budynki mieszkalne, położony przy ul. [...] i ul. [...];

- pięć budynków o funkcji: "produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa“.

Decyzje organu I instancji zostały zaskarżone przez Podatniczkę, która wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz przekazanie spraw do ponownego rozpoznania. Podniosła, że dz. ew. nr [...] pozostaje w posiadaniu przedsiębiorstwa "A" S.A., z czego wynika obowiązek podatkowy tego podmiotu. Wydanym decyzjom zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego poprzez wydanie decyzji w postępowaniu wszczętym z urzędu, bez zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Odwołująca się zakwestionowała również ustalenie stanu faktycznego w oparciu o zebrany materiał dowodowy. Argumentowała, że Prezydent Miasta pominął dokumenty urzędowe właściwych organów ograniczając się do własnych dokumentów i podmiotu zainteresowanego, tj. "A" S.A.. Odwołująca się podniosła również, że organ wadliwie oparł się o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, które jej zdaniem nie odzwierciedlają stanu faktycznego i nie są wiążące. Jak wywodziła, na dz. ew. nr [...] usytuowane są urządzenia związane z działalnością gospodarczą zakładu górniczego [...], co przesądza o tym, że podmiot ten należy uznać za posiadacza samoistnego gruntu.

W piśmie z dnia [...] września 2017 r. odwołująca się powtórzyła argumentację odwołania, załączając do pisma szereg kserokopii decyzji związanych z budową i eksploatacją kopalni gazu ziemnego ze złoża "[...]".

SKO opisanymi na wstępie decyzjami z dnia [...] stycznia 2018 r. utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że podstawą do wymiaru podatków, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 1629 ze zm., dalej: p.g.k.) są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, które organy podatkowe muszą respektować pomimo ewentualnych różnic pomiędzy ewidencją, a stanem faktycznym. Uzyskany z ewidencji gruntów i budynków wypis stanowi zatem dokument urzędowy, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017 poz. 201 ze zm., dalej: O.p.). SKO wskazało ponadto, że organ podatkowy nie może pomijać danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz dokonywać samodzielnej kwalifikacji przedmiotu opodatkowania.

Organ odwoławczy wyjaśniał dalej, że w niniejszych sprawach podatek od nieruchomości został naliczony od budynków mieszkalnych o pow. [...] m2, gruntów pozostałych o pow. [...] m2, natomiast podatek rolny został naliczony od gruntów rolnych o łącznej pow. [...] ha przeliczeniowego. Nieruchomość ta położona jest w R., obręb [...]. Powyższe okoliczności są bezsporne w sprawach.

W odniesieniu natomiast do sposobu korzystania z opodatkowanych nieruchomości, organ II instancji wyjaśnił, że organ I instancji zajmował się już tymi kwestiami przeprowadzając na tę okoliczność postępowanie dowodowe dotyczące rozstrzygnięć tego przedmiotu opodatkowania za lata 2007 do 2015. W sprawie natomiast bezsporne jest, że co do zasady nastąpiło ograniczenie korzystania z działek przeznaczonych na zrealizowanie inwestycji pn. "[...]", aczkolwiek Podatniczka nie została pozbawiona możliwości korzystania z opodatkowanych nieruchomości. Ograniczenie ma miejsce do czasu zakończenia prac, a po wykonaniu prac budowlano-montażowych związanych z budową gazociągów przeprowadza się rekultywację i uporządkowanie terenu z udziałem inwestora i wykonawcy. Podkreśliło dalej SKO, że na działkach na których usytuowano podziemną infrastrukturę górniczą obowiązuje natomiast strefa kontrolna utworzona zgodnie z § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. z 2013 r., poz. 640). Położenie gazociągu nie ogranicza jednak działek w użytkowaniu rolniczym, w tym mogą być one uprawiane przy wykorzystaniu sprzętu rolniczego W związku z ograniczeniami na działce nie mogą rosnąć drzewa w odległości 2 m od osi gazociągu do pni drzew. Właściciel gazociągu dokonuje sprawdzenia tras gazociągu dwa razy do roku przyrządem pomiarowym przez przejście po trasie gazociągu i następnie sporządza protokół i dokonuje wpisu do książek budowlanych. W strefach ochronnych nie można wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących uszkodzić gazociąg podczas użytkowania.

Kolegium nie uwzględniło zarzutu Podatniczki, że w wypadku opodatkowanych nieruchomości zakład górniczy jest posiadaczem samoistnym gruntów i tym samym podatnikiem. To bowiem Podatniczka jest właścicielką gruntu, a podmiot, który w jej ocenie uniemożliwia wykonywanie działalności rolniczej z uwagi na prowadzenie działalności wydobywczej w świetle zebranego materiału dowodowego nie może być uznany za posiadacza samoistnego.

W zakresie opodatkowania gruntu rolnego wskazało Kolegium, że zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku poz. 716 z późn. zm., dalej: u.p.o.l.), wyłącza się możliwość opodatkowania gruntu podatkiem rolnym lub leśnym w sytuacji zajęcia ich na prowadzenie działalności gospodarczej. Zauważyło, że treść tego przepisu jest spójna z art. 1a ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 817 ze zm., dalej - u.p.r.), który również jako wyjątek od opodatkowania podatkiem rolnym gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, wskazuje grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Przez pojęcie "gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" należy rozumieć faktyczne wykonanie konkretnych czynności, działań na gruncie powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Kolegium wyjaśniło, że nie można z faktu położenia pod powierzchnią gruntów sieci gazowej wnioskować, że grunt ten jest w tej części zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Zwróciło uwagę na fakt przebiegania przez powierzchnie praktycznie każdej zabudowanej działki różnych elementów sieci technicznych oraz sieci uzbrojenia terenu (w tym na każdej działce, na której znajduje się sieć uzbrojenia terenu) związanych z dostarczeniem gazu, prądu wody oraz sygnału telekomunikacyjnego. W tej sytuacji nie ulega wątpliwości, że z samych budowli sieciowych (a nie gruntów) ich właściciel - przedsiębiorca płaci podatek od nieruchomości.

Organ II instancji ocenił, że nie ma wpływu na rozstrzygniecie niniejszej sprawy decyzja [...] z dnia [...] lipca 2011 r. przedłożona z pismem z dnia [...] września 2017 r. udzielająca pozwolenia na użytkowanie stosownie z posiadaną koncesją i planem ruchu górniczego obiektów budowlanych zagospodarowania odwiertów w obrębach geodezyjnych [...] i [...]. Okoliczność uzyskania pozwolenia na użytkowanie gazociągów nie ma jednak wpływu na ustalenia istotne dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.

Skarżąca wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Rzeszowie na w/w decyzje, żądając ich uchylenia oraz uchylenia poprzedzających je decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że przedmiotowe decyzje zostały wydany w oparciu o błędne ustalenie stanu faktycznego - prawnego, wadliwą ewidencję gruntów i budynków, z pominięciem przepisów ustawy prawa budowlanego. Decyzje te, w ocenie Skarżącej naruszają przepisy art.7, art. 8, art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, dalej: k.p.a.) w związku z art. 121, 122, 180, 187, 191, 194 § 1 i 197 O.p. poprzez wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wadliwe wykonanie przez organ II instancji funkcji kontrolnej.

Skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 1, 2 ust. 1 i ust. 2 u.p.r. oraz art. 7 u.p.o.l. oraz art. 21 i 26 p.g.k. poprzez ich niewłaściwą interpretację i przyjęcie, że organy nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy opodatkowania niż na podstawie danych wskazanych w ewidencji. Skarżąca zarzuciła ponadto naruszenie art. 2, art. 7 i art. 32 ust. 1 Konstytucji poprzez ich niezastosowanie w sprawie, co narusza zasadę demokratycznego państwa prawnego oraz zasadę równości, praworządności i sprawiedliwości. Jej zdaniem opodatkowane grunty działki [...] zostały odebrane w postepowaniu egzekucyjnymi i udostępnione przedsiębiorcy górniczemu. Jej zdaniem grunty te nadal znajdują się w posiadaniu tego przedsiębiorcy, wybudowane są na nim rurociągi, które służą realizacji planu ruchu zakładu górniczego, konieczne są takie czynności jak kontrola, konserwacja czy remont, co wszystko oznacza, że grunty te są zajęte na działalność gospodarczą.

Skarżąca wywodziła, że rurociągi eksploatacyjne na terenie górniczym są trwale związane z gruntem i zabezpieczone przed przemieszczaniem się i zniszczeniem. Powyższe potwierdza, że nieruchomość ta związana jest z prowadzeniem działalności gospodarczej przedsiębiorcy górniczego.

Skarżąca podniosła również, że w ewidencji gruntów i budynków nie ma symbolu właściwego dla gruntów kopalni stanowiącej kopalnię wydobywczą, a zatem, w jej ocenie, dane wynikające z ewidencji nie mogą mieć w sprawie zastosowania.

Poza tym Skarżąca powieliła argumentację przywołaną w odwołaniach od decyzji organu I instancji.

W odpowiedziach na skargi Kolegium wniosło o ich oddalenie, podtrzymując twierdzenia i argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach.

Na rozprawie w dniu 22 maja 2018 r. Sąd na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm- zwana dalej: P.p.s.a.), postanowił połączyć do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy oznaczone sygn. akt I SA/Rz 207/18 i I SA/Rz 208/18 i prowadzić je pod sygn. I SA/Rz 207/18.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 P.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonych decyzji wykazało, że skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest identyfikacja podmiotu zobowiązanego do ponoszenia ciężaru podatkowego związanego z gruntami będącymi przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie.

Przede wszystkim należy wskazać, że zarzuty Skarżącej dotyczące naruszenia w toku postępowania przepisów postępowania, tj. art. 121, 122, 180, 187, 191, 194 § 1 i 197 O.p. w ocenie Sądu są bezzasadne. Wskazane przez Skarżącą naruszenia dotyczące zasad ogólnych postępowania, ze szczególnym uwzględnieniem zasad odnoszących się do sposobu prowadzenia postępowania wyjaśniającego, zdaniem Sądu nie miały miejsca.

Zdaniem Sadu, w toku postępowania podatkowego podjęto niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a zgromadzony w ten sposób materiał dowodowy został odpowiednio rozpatrzony. Nadmienić należy, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy, że Prezydent Miasta prowadził obszerne postepowania dowodowe w zakresie opodatkowania tych samych gruntów za lata 2007-2015, co jest o tyle istotne, że trzon okoliczności podnoszonych przez Skarżącą w niniejszej sprawie odnosi się do zaszłości, a przede wszystkim do ograniczenia Skarżącej w prawie własności w/w nieruchomości w związku przymusowym wykonaniem w 2011 r. decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] zezwalającej na założenie i przeprowadzenie sieci gazociągów przemysłowych, na które została wydana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r. o ustaleniu lokalizacji na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą: " [...]“. Tutaj zasygnalizować należy, ustosunkowując się do zarzutów Skarżącej, że wbrew jej twierdzeniu przymusowe wykonanie w/w decyzji nie skutkowało przymusowym odebraniem jej nieruchomości, wyzuciem z własności, lecz czasowym ograniczeniem w wykonywaniu tego prawa. Istotą ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, które polega na czasowym zezwoleniu na zajęcie nieruchomości w celu założenia i przeprowadzenia przewodów i urządzeń służących do dystrybucji gazu jest czasowy tytuł prawny do władania daną nieruchomością w określonym celu bez konieczności odebrania własności. Właścicielem nieruchomości, odnosząc to do realiów kontrolowanych spraw, nadal pozostawała Skarżąca. Przewody służące do dystrybucji gazu po wybudowaniu stały się odrębnym od gruntu przedmiotem własności stanowiącym własność tego przedsiębiorstwa, które je wybudowało. Nie stanowią one, jak twierdzi Skarżąca, częścią składową gruntu, "zajętego" w ten sposób na prowadzenie działalności gospodarczej, lecz część składową przedsiębiorstwa (art. 49 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny [Dz. U. z 1964 r. nr. 16 poz. 93 ze zm., dalej: k.c.]. Zatem choć rurociągi położone w gruncie stanowią element składowy budowli – [...], to jednak są odrębnym od gruntu przedmiotem opodatkowania, którego niniejsza sprawa nie dotyczy.

W niniejszej sprawie istotą sporu było wyjaśnienie kwestii władania przedmiotową działką, a w szczególności rolą organów było wyjaśnienie, czy rzeczywiście, tak jak podnosiła Skarżąca, przedmiotowa działka pozostawała w odpowiednim posiadaniu przedsiębiorcy górniczego, skutkującym zmianę podmiotu zobowiązanego. Stwierdzić więc przychodzi, że wbrew zarzutom skarg organy miały dostateczne podstawy do dokonania ustalenia, że będąca własnością Skarżącej działka ewidencyjna nr [...] obręb [...] nie była w posiadaniu samoistnym zakładu górniczego.

Wpierw podkreślenia wymaga, że dokonując ustaleń odnośnie przedmiotu opodatkowania organy orzekające w sprawie prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji gruntów. Co do zasady rację mają organy podatkowe powołując się na przepis art. 21 ust. 1 p.g.k., zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych (art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 p.g.k.). O znaczeniu niejako normatywnym tych danych świadczy także to, że w art. 1a ust. 3 pkt 1 u.p.o.l. wskazano, że przez użyte w ustawie określenia użytki rolne rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast art. 1 u.p.r. stanowi, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmowany jest pogląd, w świetle którego, stosownie do przywołanej regulacji, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por.m.in. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09, Lex nr 489351). Oznacza to, że co do zasady, o sposobie kwalifikacji gruntu, dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Jednakże, na co również zwracał uwagę NSA, m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13 (Lex nr 1388356) wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych (wyjątkowych) przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W takim przypadku organ podatkowy obowiązany będzie do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku. Z taką sytuacją w niniejszej sprawie jednak nie mamy do czynienia.

Przywołany przez Skarżącą wyrok NSA z dnia 16 października 2008 r. sygn. akt II FSK 784/08 dotyczy możliwości ustalenia, na potrzeby zwolnienia przedmiotowego z art. 2 ust 3 pkt 4 u.p.o.l., że przedmiot opodatkowania stanowi grunt zajęty pod pas drogowy niezależnie od danych z ewidencji gruntów i budynków, bowiem definicje "drogi’ i "pasa drogowego" zawarte w ustawach szczególnych mają pierwszeństwo. Wywieść z tego można wniosek, tak jak to czyni Skarżąca, że jeżeli ewidencja gruntów i budynków pewnej kategorii gruntów, tak jak w przywołanej sprawie, nie uwzględnia, to należy zawarte w niej dane pominąć. Tymczasem w niniejszej sprawie z tej ewidencji wynikają wszystkie dane dotyczące gruntów i budynków, niezbędne dla prawidłowego ich opodatkowania w ramach łącznego zobowiązania pieniężnego, a prawidłowości tych danych Skarżąca nie podważyła.

Słusznie zatem stwierdziło Kolegium w niniejszej sprawie, że dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący. Dodać należy, że ma on moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 O.p. stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.

Trzeba dalej wskazać, że jak wynika z wypisu z ewidencji gruntów i budynków w stosunku do działki nr [...] jako właścicielka ujawniona jest jedynie Skarżąca. Żaden inny podmiot nie jest w ewidencji ujawniony jako dysponujący określonym prawem rzeczowym do ww. nieruchomości. Należy jednak zauważyć, że w ewidencji gruntów i budynków na mocy § 10 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. 2016 poz. 1034 tj.) oprócz gruntów o nieustalonym właścicielu nie zamieszcza się wzmianek o samoistnym posiadaczu działki. Okoliczność samoistnego posiadania gruntu czy też budynku podlega więc ustaleniu przez organ w trakcie prowadzonego postępowania za pomocą możliwych dowodów, a jak to już wskazano nie stwierdzono aby inny podmiot, w szczególności przedsiębiorca górniczy, nabył posiadanie samoistne.

Bezsporna w sprawie jest okoliczność, że na przedmiotowej działce pod jej powierzchnią położony jest rurociąg gazowy wybudowany w czerwcu 2011 r. Jak to już wyżej wskazano, na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] lutego 2006 r. ograniczono Skarżącej sposób korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie sieci gazociągów przemysłowych, na które została wydana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r. , ale uprawnienia wynikające z wyżej wymienionych decyzji oraz fakt, że w czerwcu 2011 r. na przedmiotowej działce wybudowano gazociąg nie przesądza o tym, aby "A" SA objęło tą działkę w samoistne posiadanie. Wydane decyzje uprawniały "A" do wejścia na teren działki nr [...] jedynie w ściśle określonym celu, co nie można oceniać w kategorii uzyskania posiadania samoistnego tejże działki, a przywołana przez Skarżącą decyzja [...] z dnia [...] lipca 2011 r. wskazuje na prawo użytkowania obiektów budowlanych zlokalizowanych m.in. na działce będącej przedmiotem opodatkowania, a nie na objęcie działki w posiadanie samoistne.

Należy bowiem odróżnić posiadacza samoistnego władającego gruntem "jak właściciel", a więc wypełniającego elementy woli i akty władania danym gruntem w zakresie właścicielskim, posiadającego grunt z zamiarem "posiadania go dla siebie" od posiadacza zależnego, który posiada jedynie wolę posiadania danego gruntu w jakimś zakresie, nie kwestionując, jak w niniejszym przypadku, że kto inny jest jego właścicielem. Posiadacz zależny nie włada gruntem jak właściciel, ale jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (art. 336 k.c). Niewątpliwie posiadaczem zależnym rzeczy jest osoba, której przysługuje wskazane aktualnie w art. 3051 k.c. prawo służebności przesyłu. Prawo takie polega na tym, że przedsiębiorca może wybudować lub być właścicielem urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1k.c. i korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń. Może on więc wybudować linię przesyłową na cudzym gruncie (np.: gazociąg, linie kablowa itp.) i użytkować grunt w zakresie korzystania z tej linii (tych urządzeń). Takie korzystanie z nieruchomości nie będzie stanowiło o jej posiadaniu samoistnym, ale będzie wyczerpywać jedynie znamiona posiadania zależnego.

Również pozostawanie działek w zakresie oddziaływania zakładu (strefie ochronnej) nie pozwala na wysnucie takiego wniosku. Powodowanie immisji na grunty sąsiednie nie tworzy bowiem z podmiotu ich dokonujących posiadacza samoistnego tych gruntów, a jedynie może rodzić uprawnienie właściciela tych gruntów do uzyskania stosownego zadośćuczynienia.

W przedmiotowej sprawie, jak wykazano powyżej, zgromadzone dowody określające sposób korzystania z przedmiotowych działek przez realizujący opisaną inwestycję zakład górniczy wykluczają z przyczyn prawnych możliwość uznania tego przedsiębiorcy za samoistnego posiadacza działki, której właścicielem jest Skarżąca.

W ocenie Sądu organy prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni gruntów i budynków podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jak również w zakresie określenia rodzaju i klasyfikacji gruntów nieruchomości należącej do Skarżącej. Należy w szczególności uwzględnić, że z mocy art. 1 u.p.r., dane z ewidencji gruntów i budynków są wręcz elementem materialnoprawnym ustawowej definicji przedmiotu opodatkowania tym podatkiem.

W ocenie Sądu Skarżąca nie wskazała żadnego dokumentu, który pozwalałby na obalenie domniemania prawdziwości danych wynikających z ewidencji gruntów. Zgromadzony materiał dowodowy w sprawie nie dostarczył podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się w posiadaniu samoistnym innego podmiotu niż Skarżąca. To Skarżąca jest właścicielką działki nr [...], a przedsiębiorca górniczy nie nabył w stosunku do tego gruntu władztwa mającego postać posiadania samoistnego. Przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie nie są budowle przedsiębiorcy górniczego. Słusznie organy uznały więc Skarżącą za podatnika podatku od nieruchomości oraz rolnego w ramach łącznego zobowiązania pieniężnego.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Natomiast stosownie do treści art. 3 ust.1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są właściciele nieruchomości lub obiektów budowlanych, a gdy przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym to obowiązek podatkowy ciąży na posiadaczu samoistnym. Jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach (art. 3 ust. 4 u.p.o.l.).

Podkreślenia wymaga, że podatek od nieruchomości ma charakter podatku majątkowego, co oznacza, że obowiązek jego zapłaty wiąże się z samym faktem własności (posiadania) nieruchomości i nie ma znaczenia czy nieruchomość ta jest wykorzystywana przez właściciela (posiadacza) i w jaki sposób. Przywołane ustawy nie przewidują natomiast generalnego zwolnienia od tych podatków, związanego z usytuowaniem nieruchomości (gruntu) w sąsiedztwie zakładu górniczego, czy w jego strefie ochronnej. Ewentualne przeszkody czy ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości mogą być podstawą dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych.

W poruszonych kwestiach związanych z konsekwencjami dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości i podatkiem rolnym posadowienia na gruntach podatników obiektów należących do [...], lokalizacją takich gruntów w strefie oddziaływania zakładu górniczego, zbieżnie z wyrażonym powyżej stanowiskiem tut. Sądu, wypowiadał się już NSA w Warszawie m.in. w wyrokach z dnia 13 kwietnia 2017 r. sygn. akt II FSK 762/15, z dnia 5 października 2017 r. sygn. akt II FSK 3296/15, sygn. akt II FSK 2458/15, z dnia 19 grudnia 2017 r. sygn. akt II FSK 3145/15.

Z przedstawionych względów, Sąd uznał postępowanie organów podatkowych i wydane rozstrzygnięcia za zgodne z prawem, a zarzuty naruszenia wskazanych w skardze zasad postępowania za bezpodstawne. Stwierdzić bowiem przychodzi, że organy prowadziły postępowanie podatkowe w sposób budzący zaufanie do organów, działając na podstawie przepisów prawa i w jego granicach, dążąc do dogłębnego wyjaśnienia sprawy. W szczególności brak było podstaw do zasięgania opinii biegłego, gdyż kwestie dotyczące ustalenia osoby (osób) zobowiązanych z tytułu podatku od nieruchomości nie wymagały wiadomości specjalnych.

Godzi się zauważyć, że wykonanie zamierzeń inwestycyjnych na cudzym gruncie tak jak w niniejszej sprawie czynił to "A", rodzi po stronie inwestora obowiązek przywrócenia gruntu do należytego stanu i porządku, do czego najwyraźniej pełnomocnik Skarżącej nawiązywał na rozprawie podnosząc kwestię "rekultywacji" gruntu stanowiącego przedmiot opodatkowania, jest to wszak okoliczność irrelewantna dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Podobnie ocenić należy przydatność dla wyjaśnienia sprawy dokumentacji przedsiębiorcy górniczego w zakresie planu ruchu zakładu czy też akt toczących się postępowań administracyjnych z udziałem Skarżącej związanych z działalnością tego przedsiębiorcy. Dlatego wnioski dowodowe Skarżącej zmierzające w tym kierunku zostały przez Sąd oddalone.

Przywołany przez Skarżącą wyrok tut. Sądu z dnia 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 1144/15 odnosi się do kwestii procesowej zaskarżania orzeczenia w przedmiocie opiniowania planu ruchu zakładu górniczego i także nie ma związku z niniejszą sprawą, wskazany zaś w skardze wyrok WSA w Warszawie z 22 stycznia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa w przedmiocie wydania zaświadczenia został wyeliminowany z obrotu prawnego wyrokiem NSA z dnia 11 kwietnia 2018 r. sygn. akt II GSK 2579/16.

Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a., bowiem zgodnie z przepisem art. 3 § 1 pkt 2 k.p.a. przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do spraw uregulowanych w Ordynacji podatkowej, z wyjątkiem przepisów działów IV, V, VIII.

W tej sytuacji, nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.