Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 124/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2019-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 2, art. 2, art. 4i 4a ust. 1, art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 120 poz 1299
law: Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności - tekst  jednolity.
article: art. 42,43,44,45,105 par. 1, 57 par. 1, art. 40 par. 1,
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 119 pkt 3, art. 145 par. 1 pkt 1 lit.c, art. 135
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 maja 2019 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącej M. S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta S., zwany dalej "Prezydentem", decyzją z dnia [...] r., nr [...], UNP:.[...], wydaną po rozpatrzeniu wniosku z dnia 13 kwietnia 2000 r. o przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności działki nr [...] w obrębie nr [...] położonej przy al. [...] nr [...] w S., na podstawie przepisów art. 1 ust. 2, art. 2 , art. 4 i 4a ust. 1, art.7 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr.120, poz. 1299, zm.: Dz.U. z 2002 r. Nr 113, poz. 984), art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. z 2001 r. Nr 72, poz. 749), art. 104, art. 265 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 zm.: Dz. U. z 2001r. Nr 49,poz. 509, Dz.U. z 2002 r. Nr 113, poz. 984, Nr 169, poz. 1387), dalej jako "k.p.a.", orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, na rzecz wymienionych we wniosku M. S., dalej zwanej "skarżącą" i J. Z. S., zwanego dalej "uczestnikiem", jako wspólników Spółki Cywilnej [...] z siedzibą w S. przy al. [...].

Dnia 25 lipca 2013 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpiła o doręczenie przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu podniesiono, że decyzja z dnia [...] r. nie została skarżącej skutecznie doręczona, a także, że rozstrzygnięcie to powinno być skierowane do wszystkich wspólników spółki cywilnej, będących odrębnymi przedsiębiorcami i każdemu osobno doręczone.

W dniu 4 września 2013 r. skarżąca wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zwanego dalej "Kolegium", odwołanie od przedmiotowej decyzji doręczonej w dniu 20 sierpnia 2013 r., zarzucając jej:

- wydanie z naruszeniem prawa w związku z tym, że w toku postępowania przed organem I instancji miało miejsce naruszenie art. 42, 43 i 44 k.p.a. poprzez uznanie skuteczności doręczeń wobec M. S., podczas gdy decyzja została doręczona wyłącznie J. S., który nigdy nie podjął się oddania pisma stronie, wobec czego wymogi art. 42, 43 i 44 k.p.a. nie zostały spełnione;

- naruszenie art. 105 §1 k.p.a. z uwagi na to, że wydanie decyzji w sprawie stało się bezprzedmiotowe;

- naruszenie art. 1 i 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego, przysługującego osobom fizycznym w prawo własności.

Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i umorzenia postępowania w sprawie.

Postanowieniem z dnia [...] r. Kolegium stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że decyzja została prawidłowo doręczona skarżącej.

M. S. wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Szczecinie skargę na przedmiotowe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie.

Wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Sz [...], WSA

w Szczecinie, uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu sąd wskazał,

że ustalenia organu odwoławczego budziły istotne wątpliwości w zakresie daty doręczenia stronie zaskarżonej decyzji. Kolegium nie poczyniło niezbędnych w tym zakresie ustaleń. Doręczenie wspomnianej decyzji zostało dokonane do rąk W. M. – kierownika, jednakże nie sposób było z treści uzasadnienia tego postanowienia wywnioskować czy zdaniem organu drugoinstancyjnego, w ten sposób - zostało ono dokonane skutecznie wobec M. S.. Ponadto nie prowadziło przy tym jakiegokolwiek postępowania zmierzającego do ustalenia, kim była osoba, która odebrała korespondencję skierowaną do M. S., a w szczególności czy była to osoba uprawniona, (a jeżeli tak to na jakiej podstawie), do odbioru wspomnianej korespondencji. Sąd stwierdził również, że nie poczyniono ustaleń, które jednoznacznie wskazywałyby, że W. M. skutecznie udzielono pełnomocnictwa pocztowego o jakim była mowa powyżej – organ odwoławczy okoliczności tej nie zbadał.

Ponadto sąd zobowiązał Kolegium, by przy powtórnym rozpoznaniu sprawy ponownie przeprowadziło postępowanie zmierzające do ustalenia, czy decyzja z dnia [...] r. została skutecznie doręczona M. S., a w szczególności w jakim trybie zostało dokonane doręczenie (czy było to doręczenie na podstawie art. 42 – 44 k.p.a., czy doręczenie dokonane osobie, której udzielono pełnomocnictwa pocztowego, ewentualnie innego pełnomocnictwa – np. z art. 40 § 1 k.p.a.), a także w jakiej dacie nastąpiło to doręczenie.

Decyzją z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w S., po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdziło uchybienie do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w niniejszej sprawie zastosowanie znalazł art. 45 k.p.a. Organ uznał, że dopuszczalne było doręczanie korespondencji dla wspólników spółki cywilnej w lokalu siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Ponadto osoba odbierająca korespondencję - W. M., nie oświadczyła doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków. Skoro zatem adres S. al. [...] został wskazany jako adres do korespondencji, był adresem siedziby spółki i obecna pod tym adresem osoba poświadczyła odbiór decyzji z dnia [...] r. własnoręcznym czytelnym podpisem, to uwiarygodniła domniemanie faktyczne o uprawnieniu do jej odbioru korespondencji. Ponadto Kolegium zauważyło, że w taki sam sposób wielokrotnie doręczana była korespondencja na adres spółki i nie było to kwestionowane. Adresując przesyłkę zawierającą przedmiotową decyzję na adres S., al. [...] do M. S. i J. S. wspólników Spółki Cywilnej [...], czyli na adres wskazany do korespondencji będący jednocześnie siedzibą spółki, Prezydent nie miał żadnych podstaw aby zakładać zakwestionowanie takiego adresowania przesyłki, a następnie jej doręczenia.

Organ odwoławczy wskazał ponadto, że wspólnicy spółki cywilnej działającej pod nazwą "[...]" występowali w obrocie prawnym jako odrębni przedsiębiorcy, którzy prowadzili wspólne przedsięwzięcie w postaci spółki cywilnej. Każdy z nich oddzielnie miał zdolność prawną w postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu sądowoadministracyjnym - jako osoba fizyczna. Kolegium zwróciło również uwagę na fakt, że zgodnie z umową spółki cywilnej łączącą przedsiębiorców, umocowanym do inicjowania postępowania oraz reprezentowania spółki był każdy ze wspólników samodzielnie. Stosownie bowiem do postanowień § 4 umowy każdy ze wspólników miał prawo samodzielnego prowadzenia spraw oraz reprezentowania spółki. Podniósł przy tym, że umowa spółki cywilnej ma znaczenie nie tylko dla prowadzonych spraw z zakresu prawa cywilnego, ale również dla postępowań administracyjnych, w których zaangażowani są przedsiębiorcy działający w tej formie.

W następstwie powyższego Kolegium przyjęło, że doręczenie jednego egzemplarza decyzji w siedzibie spółki osobie uprawnionej do odbioru, która następnie przekazała ją jednemu ze wspólników - J. S., nie naruszyło przepisów k.p.a. regulujących doręczenia. Takie doręczenie decyzji, organ odwoławczy, uznał za skuteczne również wobec M. S..

Podsumowując, w ocenie Kolegium decyzja z dnia [...] r. została doręczona w dniu 27 maja 2003 r. W następstwie powyższego zgodnie art. 57 § 1 k.p.a. początkiem biegu 14 - dniowego terminu do wniesienia odwołania był dzień następny - 28 maja 2003 r., natomiast koniec terminu przypadł na dzień 10 czerwca 2003 r., a z dniem 11 czerwca 2003 r. decyzja stała się ostateczna. Odwołanie zostało natomiast wniesione przez stronę dopiero pismem z dnia 3 września 2013 r. (data nadania w placówce pocztowej również 3 września 2013 r.). W zaistniałej sytuacji, wobec opóźnienia we wniesieniu odwołania w ustawowym terminie koniecznym było stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Pismem z dnia 5 grudnia 2018 r., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, stanowisko w sprawie zajął J. S., który oświadczył, że nie sposób zgodzić się z twierdzeniami pełnomocnika M. S., że pełnomocnictwo pocztowe zostało w jakikolwiek sposób przerobione, albowiem Sąd Rejonowy S. - [...] w S. w sprawie [...] [...], w zakresie udzielenia przez nią pełnomocnictwa pocztowego R. N. i W. M. ustalił, że M. S. pełnomocnictwa takiego W. M. udzieliła, a ta ostatnia odbierała w jej imieniu przesyłki. Sąd ten również odnosił się do kwestii tego, że część zapisów w pełnomocnictwie naniesiona jest jednym charakterem pisma - pismem J. S. - jednakże sąd wskazał, że przecież był on jednym z mocodawców, stąd nic w tym niezwykłego, że wypełniał on pełnomocnictwo.

Nadto, uznał za oczywiste, że W. M. nie udzielono pełnomocnictwa w 1998 r., tylko po tej dacie, stąd i zapisy o tym, że ona jest również, obok R. N. wymieniona jako upoważniona do odbioru korespondencji, zostały naniesione po 1998 r., czyli wtedy gdy W. M. zaczęła współpracę z Państwem [...]. Niewątpliwie, J. S. na postawie umowy spółki cywilnej zawartej pomiędzy nim a M. S., mógł samodzielnie udzielić pełnomocnictwa pocztowego do odbioru korespondencji adresowanej do tej spółki.

W niniejszej sprawie zatem nie doszło do nieprawidłowego doręczenia decyzji przekształceniowej M. S., ani niedoręczenia jej tej decyzji przed 2013 rokiem, albowiem decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi M. S. - W. M., która odbierała w jej imieniu przesyłki również w innych postępowaniach administracyjnych, na podstawie kwestionowanego obecnie przez nią pełnomocnictwa, w tym w zakresie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w K.. Podobna sytuacja miała miejsce przy przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności odnośnie nieruchomości położonej w miejscowości C., w którym to postępowaniu również W. M. odbierała korespondencję adresowaną do Państwa S. .

W tej ostatniej sprawie majątkowej o tym, że M. S. dysponowała przedmiotową decyzją, świadczy m.in. fakt, że jako prezes zarządu [...] Sp.

z o.o. udzieliła pełnomocnictwa adwokatowi do wpisania do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości położonej w S. przy al. [...], jako właściciela tę właśnie spółkę, a jako podstawę wpisu miała być skarżona przez nią obecnie decyzja przekształceniowa. Skoro zatem chciała, aby spółka była wpisana jako właściciel nieruchomości na podstawie decyzji przekształceniowej, to musiała o niej wiedzieć i ją mieć, bowiem pełnomocnik załączył ją do wniosku do ksiąg wieczystych.

Powyższe świadczy o tym, że odwołanie zostało złożone po terminie i Kolegium powinno stwierdzić uchybienie terminu do złożenia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a.

Uczestnik podniósł również, że zgodnie z zapisami umowy spółki cywilnej każdy ze wspólników był uprawniony do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania samodzielnie, stąd tak, jak np. w przypadku zarządu spółki z o.o., gdy jest dwóch członków zarządu, nie ma potrzeby doręczenia im obu decyzji, wystarczające jest doręczenie wyłącznie jednemu, aby uznać, że doręczono skutecznie decyzję.

Podsumowując J. S. wskazał, że wzruszenie decyzji przekształceniowej po kilkunastu latach od jej wydania, po spłaceniu całości wynagrodzenia za przekształcenie (kilkaset tysięcy złotych), stałoby w sprzeczności

z interesem społecznym, interesem stron oraz organów i w związku z tym nie powinno mieć miejsca. Tym bardziej jak zaznaczył, decyzja była zgodna z wnioskiem, w tym wnioskiem M. S.. Okoliczność polegająca na tym, że jeden z wnioskodawców zmienił zdanie i wydana decyzja przekształceniowa nie jest mu aktualnie "na rękę", nie może powodować, że organy administracji będą się dostosowywać do jego sytuacji faktycznej.

W dniu [...] r., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, na powyższe postanowienie skargę wywiodła M. S., wnosząc o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i przyznanie jej zwrotu kosztów niniejszego postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia jej praw, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego, według norm przepisanych.

Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:

1. art. 134 k.p.a. w związku z art. 129 § 1 i 2 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. stwierdzenie że w niniejszej sprawie skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że skarżąca złożyła odwołanie w terminie,

2. art. 40 § 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy zakładając,

że postępowanie w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności toczyło się na wniosek obydwu stron – osób fizycznych, które nie wskazały jednej strony jako upoważnionej do odbioru pism, doręczenie decyzji Prezydenta Miasta S. ż dnia [...] r. winno nastąpić wszystkim stronom oddzielnie, trudno zaś za takie skuteczne doręczenie traktować doręczenie jednego egzemplarza decyzji,

3. art. 45 k.p.a., poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że:

1) w niniejszej sprawie w ogóle dopuszczalne było doręczenie decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. wraz z pouczeniem o prawie do wniesienia odwołania od decyzji w jednym egzemplarzu adresowanym do spółki cywilnej, miast w dwóch egzemplarzach adresowanych imiennie do każdej ze stron niniejszego postępowania, a nadto że:

2) faktycznie doszło do skutecznego doręczenia decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. w lokalu siedziby spółki cywilnej [...] (al. [...] w S.), który to adres został wskazany jako adres korespondencyjny we wniosku, do rąk osoby przebywającej w tej siedzibie (W. M. - kierownik), w sytuacji gdy listonosz nie doręczył przesyłki zawierającej decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. w miejscu siedziby spółki cywilnej do rąk osoby uprawnionej do odbioru pism, albowiem:

- wniosek inicjujący postępowanie nie został złożony przez spółkę cywilną, tylko został złożony w Urzędzie Miasta S. przez J. S. w imieniu J. S. oraz M. S. (pomijając jej brak świadomości o fizycznym złożeniu takowego wniosku),

- adres korespondencyjny wskazany we wniosku dotyczył osób fizycznych, a nie spółki cywilnej,

- pod adresem al. [...] w S. w dacie doręczania decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. mieściło się mieszkanie zajmowane tak wówczas, jak i obecnie, wyłącznie przez J. S.,

- przesyłka została wydana W. M., prowadzącej jako przedsiębiorca na tym samym piętrze budynku, co mieszkanie zajmowane przez J. S., niezależne biuro rachunkowe [...]

- W. M. nigdy nie była pracownikiem spółki cywilnej "[...]", ani tym bardziej kierownikiem w tej spółce cywilnej,

4. art. 136 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a., poprzez zaniechanie przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, w zakresie wskazanym przez skarżącą we wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania z dnia 04 września 2018 r.,

5. art. 140 k.p.a. w związku z art. 7, 8 i 9,11 k.p.a. oraz art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności oraz nierozważenie całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wskazana wyżej decyzja przekształceniowa została jej doręczona dopiero w dniu 20 sierpnia 2013 r., po uprzednim złożeniu w dniu 20 lipca 2013 r. wniosku o jej doręczenie. Wcześniej bowiem decyzja została doręczona W. M., która nigdy nie była pracownikiem "[...]" spółki cywilnej, ani nie przebywała pod adresem [...] [...] [...] w S.. Decyzja ta nigdy nie została przekazana skarżącej przez W. M., co więcej ta ostatnia nigdy nie podjęła się oddania jej tego pisma.

Ponadto zwróciła uwagę, że na żadnym dokumencie znajdującym się w aktach sprawy, a zwłaszcza na potwierdzeniu odbioru, nie widnieje podpis skarżącej, czy też oświadczenie W. M. o podjęciu się przekazania jej jakiegokolwiek pisma. Co więcej skarżąca oświadczyła, że wcześniej nie miała sposobności zapoznać się z przedmiotową decyzją, bowiem jej nie otrzymała, jak również nie wiedziała, że decyzję doręczono W. M., która fakt ten przed nią zataiła.

Odnosząc się do przepisów art. 44 k.p.a. i 45 k.p.a. skarżąca wskazała,

że ze znajdującej się w aktach sprawy umowy spółki cywilnej [...] wynika, że jej siedziba znajdowała się pod adresem ul. [...] w S.. Ponadto pod adresem al. [...] w S. mieściło się mieszkanie zajmowane naówczas, jak i obecnie, wyłącznie przez J. S., w którym to mieszkaniu nigdy nie przebywała W. M.. Ta ostatnia w lokalu położonym na tym samym piętrze budynku, co mieszkanie zajmowane przez uczestnika, prowadziła biuro rachunkowe [...], w czym często pomagał jej syn. Ani W. M., ani jej syn nigdy nie byli pracownikami "[...]", ani nie przebywali w miejscu jej siedziby, co oznacza, że niemożliwym było traktowanie tych osób jako upoważnionych do odbioru przesyłek kierowanych do spółki cywilnej w siedzibie tejże spółki, o byciu kierownikiem w tejże spółce nie wspominając. Na potwierdzenie powyższego skarżąca dołączyła wydruk informacji adresowej biura rachunkowego "[...]".

M. S. powołała się również na zapisy w dowodzie osobistym, którego kopię przedłożyła do akt sprawy, z których wynika, że od dnia 25 października 1991 r. do dnia 16 grudnia 1998 r. zameldowana była na pobyt stały przy ulicy [...] w S., następnie na pobyt stały od dnia 16 grudnia 1998 r. zameldowana była w mieszkaniu pod adresem al. [...] w S., przy czym już od dnia 4 sierpnia 1998 r. do dnia 4 sierpnia 2003 r. zameldowana była na pobyt czasowy w K..

Skarżąca wywiodła, że nie może zatem ponosić odpowiedzialności za błędne adresowanie przesyłek przez Urząd Miasta S., który nie wiadomo z jakich względów, pomimo prowadzenia sprawy przekształceniowej na podstawie wniosku złożonego przez osoby fizyczne, zaczął w toku postępowania jako odbiorcę przesyłek wskazywać spółkę cywilną, a także za błędy listonosza, który dla ułatwienia swojej pracy, by nie musieć awizować przesyłki, pozostawiał przesyłki adresowane do spółki cywilnej w znajdującym się na tym samym piętrze biurze [...] W. M..

Nadto wskazała, że pełnomocnictwo pocztowe znajdujące się w aktach sprawy zostało udzielone przez M. S. w dniu 26 maja 1998 r., a zatem w okresie gdy W. M. nie była jej jeszcze znana. Oznaczać to dalej może wyłącznie, że nawet gdyby przyjąć, iż doręczenie przesyłki zawierającej decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. nastąpiło do rąk W. M., nie w trybie art. 45 k.p.a., ale jako pełnomocnikowi pocztowemu, działała ona na podstawie przerobionego pełnomocnictwa pocztowego, do którego W. M. została dopisana bez wiedzy skarżącej.

Niezależnie od powyższego, strona zakwestionowała również możliwość doręczenia decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. w ramach jednej przesyłki kierowanej do spółki cywilnej, miast dwóch odrębnych przesyłek adresowanych imiennie na każdego z jej wspólników, zawierających niezależne pouczenie o prawie do wniesienia odwołania od tejże decyzji administracyjnej. Spółka cywilna nie była stroną postępowania przekształceniowego, byli nimi jej wspólnicy - J. S. i M. S.. Spółka cywilna nie jest i nie była w tym przypadku podmiotem żadnych praw i obowiązków. Zgodnie z normą art. 2 ust 3 ówcześnie obowiązującego Prawa działalności gospodarczej, za przedsiębiorców uznaje się wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. W konsekwencji przedsiębiorcą nie jest spółka cywilna, lecz poszczególni jej wspólnicy. Spółka cywilna stanowi jedynie stosunek zobowiązaniowy łączący wspólników, nie może być podmiotem praw i obowiązków. Co więcej prawo użytkowania wieczystego w niniejszej sprawie przysługiwało wspólnikom spółki cywilnej "[...]" na zasadach współwłasności łącznej, a nie spółce cywilnej jako takiej.

Ponadto zauważyła, że w stanie prawnym obowiązującym na dzień złożenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (wniosek złożył w Urzędzie Miasta S. J. S. w dniu 13 kwietnia 2000 r.) uprawnienie do złożenia wniosku przysługiwało tylko osobom fizycznym. Z treści wniosku wynika, że złożył go wyłącznie J. S., a nie spółka cywilna.

W świetle powyższych wywodów zaskarżona decyzja administracyjna winna zostać skierowana do wszystkich wspólników spółki cywilnej "[...]", będących odrębnymi podmiotami prawa i każdemu z nich osobno doręczona.

Zaskarżone postanowienie nie zawiera również uzasadnienia faktycznego jak

i prawnego. Organ odwoławczy nie odniósł się w uzasadnieniu do całokształtu materiału dowodowego, nie wyjaśnił skarżącej dlaczego odmówił wiarygodności jej oświadczeniu, nie wyjaśnił na jakiej podstawie przyjął, że skarżąca otrzymała decyzję Prezydenta przed dniem 20 sierpnia 2013 r., wobec czego skarżąca wywiodła jak na wstępie.

W dniu 27 maja 2019 r. wobec powzięcia informacji, iż niniejsza sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne w trybie uproszczonym planowane na dzień 30 maja 2019 r., skarżąca wniosła o przekazanie sprawy do rozpoznania na rozprawie w trybie art. 122 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że pojawiła się kolejna okoliczność, świadcząca o tym, że W. M. mogła zostać dopisana do pełnomocnictwa pocztowego i procedura taka była realizowana przez pracowników Urzędu Pocztowego nr [...] w S..

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie podkreślić należy, że sprawa niniejsza była już przedmiotem badania Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 264/14, uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r., w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego działki nr [...], położonej w S. przy al. [...].

Dokonując oceny zasadności skargi M. S., sąd zwrócił uwagę na to, że organ nie przeprowadził jakiegokolwiek postępowania, zmierzającego do ustalenia, kim była osoba, która odebrała korespondencję skierowaną do skarżącej, czy była to osoba uprawniona, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie, do odbioru wspomnianej korespondencji. Sąd zwrócił przy tym uwagę na okoliczność, iż poza doręczeniem,

o którym mowa w art. 42-44 k.p.a., możliwe jest także doręczenie osobie posiadającej pełnomocnictwo pocztowe, jednak w niniejszej sprawie organ zaniechał ustalenia, czy W. M., która odebrała przesyłkę zawierającą decyzję z [...] r., pełnomocnictwo pocztowe zostało skutecznie udzielone. Na etapie postępowania sądowego pełnomocnik skarżącej podnosił, że w Prokuraturze Rejonowej S. [...] zostało złożone zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa polegającego na sfałszowaniu podpisu M. S. na pełnomocnictwie pocztowym udzielonym W. M..

Sąd zobowiązał organ do ponownego przeprowadzenia postępowania zmierzającego do ustalenia, czy decyzja z dnia [...] r. została skutecznie doręczona M. S., a w szczególności w jakim trybie zostało dokonane doręczenie, czy było to doręczenie dokonane osobie, której udzielono pełnomocnictwa pocztowego, ewentualnie innego pełnomocnictwa, np. z art. 40 § 1 k.p.a., a także w jakiej dacie nastąpiło to doręczenie.

Okoliczność powyższa ma o tyle istotne znaczenie w badanej sprawie,

że – stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – j.t. ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Rzeczą sądu w sprawie objętej skargą było zatem zbadanie, czy organ wykonał opisane wyżej zalecenia sądu, przede wszystkim, czy M. S. skutecznie doręczono odpis decyzji z dnia [...] r., a także w jakiej dacie i w jakim trybie doręczenie to zostało dokonane.

Organ przyjął, że doręczenie nastąpiło w dniu 27 maja 2003 r. i miało miejsce

w siedzibie spółki cywilnej [...], pod adresem wskazanym jako adres do korespondencji, przy ul. [...] w trybie przewidzianym w art. 45 k.p.a. Organ przyjął, że przesyłka została odebrana przez W. M. (kierownika), która nie oświadczyła doręczającemu, że przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków.

Organ powołał się przy tym na orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, że doręczenie wspólnikom spółki cywilnej jest dopuszczalne w jej siedzibie, do rąk osoby, która przebywa tam przebywa i nie oświadczy doręczającemu,

iż przyjmowanie korespondencji nie mieści się w zakresie jej obowiązków Zastosowanie znajduje wówczas art. 45 k.p.a.

Konkludując, Kolegium na gruncie badanej sprawy przyjęło, że doręczenie jednego egzemplarza decyzji w siedzibie spółki, osobie uprawnionej do odbioru korespondencji, która przekazała ją jednemu ze wspólników, tj. J. S., nie naruszyło przepisów k.p.a. regulujących doręczenia. Doręczenie dokonane w ten sposób organ uznał za skuteczne również wobec M. S..

W pierwszej kolejności należało zatem odnieść się do tak dokonanej oceny prawidłowości i skuteczności doręczenia decyzji skarżącej. Jakkolwiek należy się zgodzić z organem, iż w przypadku spółki cywilnej dopuszczalne jest doręczenie korespondencji na adres siedziby spółki, w trybie o którym mowa w art. 45 k.p.a.,

to jednak regulacja ta nie mogła mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Uwadze organu umknęła bowiem okoliczność, iż wnioskodawcami domagającymi się przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności były dwie osoby fizyczne – M. S. i J. S., przy czym podpis złożyła tylko jedna osoba. Z akt postępowania wynika, że był to J. S.. M. S. wniosku nie podpisała. We wniosku podano – jako adres zamieszkania obojga wnioskodawców S., al. [...].

Przytoczone wyżej okoliczności mają o tyle istotne znaczenie, że adres we wniosku został wskazany jako adres zamieszkania wnioskodawców, a nie adres spółki cywilnej, która jak wynika z załączonej do akt umowy spółki "[...]" znajdowała się w S. przy ul. [...]. Taki adres spółki został również wskazany w akcie notarialnym – umowie sprzedaży prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, które zostało następnie przekształcone w prawo własności.

Z wywodów skarżącej wynika natomiast, że pod adresem wskazanym we wniosku, w dacie, gdy korespondencja zawierająca odpis decyzji z dnia [...] r. została doręczona, mieszkał J. S., natomiast ona, przebywała i mieszkała w tym czasie w K.. W. M., która odebrała przesyłkę prowadziła, w innym lokalu znajdującym się w tym budynku, własną działalność gospodarczą, nie będąc przy tym pracownikiem (ani kierownikiem) spółki "[...]". Okoliczność, iż skarżąca w dacie doręczenia decyzji do rąk W. M. była zameldowana na pobyt czasowy (w okresie od 4 sierpnia 1998 r. do 4 sierpnia 2003 r.) w K. przy ul. [...] [...] wynika również z załączonej do wniosku pełnomocnika skarżącej o podjęcie zawieszonego postępowania, z dnia 4 września 2018 r., kopii jej dowodu osobistego. Fakt, że skarżąca, w okresie, gdy złożono wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności oraz, gdy została wydana i doręczona decyzja przekształceniowa, była zameldowana na pobyt czasowy poza S., uprawdopodabnia zdaniem sądu jej twierdzenia,

iż nie podpisała się pod wnioskiem, jak również nie przebywała w tym okresie

w mieszkaniu przy ul. [...]. Nie mogła również wskazać tego adresu jako adresu do korespondencji.

Niezależnie od powyższego wskazać również należy, na co zwracała także uwagę skarżąca, że stronami postępowania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, mogły być osoby fizyczne, a nie przedsiębiorcy.

W świetle powyższych okoliczności, nie ulega – zdaniem sądu, wątpliwości,

że organ błędnie przyjął, iż doręczenie, o którym mowa nastąpiło w siedzibie spółki cywilnej do rąk osoby uprawnionej do odbioru korespondencji. Skoro tak, to należało przyjąć, że przesyłka zawierająca odpis decyzji została skierowana wadliwie łącznie do obojga małżonków, jako wspólników spółki cywilnej, w sytuacji, gdy powinna zostać doręczona odrębnie każdemu z nich, na wskazane przez nich adresy zamieszkania lub adresy do doręczeń (w sytuacji, gdy jak ustalono w dacie złożenia wniosku mieli oni inne miejsca faktycznego zamieszkania w tym okresie).

W tej sytuacji zaktualizował się, wynikający z wyroku WSA w Szczecinie z dnia 26 listopada 2014 r., obowiązek organu ustalenia w jakim trybie dokonano doręczenia odpisu decyzji skarżącej, w szczególności, czy nastąpiło to na podstawie art. 42 i nast. k.p.a., czy też do rąk osoby posiadającej pełnomocnictwo pocztowe.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wypowiedziało się co prawda na ten temat w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przyjęło bowiem,

iż doręczenie nastąpiło w trybie art. 45 k.p.a., jednak w świetle poczynionych przez ten organ ustaleń nie ulega wątpliwości, że przesyłka nie została doręczona adresatce – M. S.. W. M., która odebrała przesyłkę adresowaną do J. S. i M. S. nie była dorosłym domownikiem, ani sąsiadką M. S. (która jak już wcześniej wskazano nie mieszkała w tym okresie w S. pod adresem wskazanym we wniosku), a zatem nie mogła się podjąć przekazania jej przesyłki zawierającej odpis decyzji.

Wątpliwe także, w świetle akt sprawy, są okoliczności udzielenia jej pełnomocnictwa pocztowego, w szczególności daty dokonania tej czynności. Z zeznań złożonych w toku postępowania karnego przez R. N. (k. 344 akt sprawy), której pełnomocnictwa udzielili oboje małżonkowie S. wynika, iż wiedziała o udzieleniu jej pełnomocnictwa. W. M. przejęła obowiązki związane z prowadzeniem księgowości dla skarżącej i jej męża po R. N., a zatem jej umieszczenie na druku pełnomocnictwa pocztowego musiało nastąpić później, czego nie kwestionuje również uczestnik. Sama W. M. zeznała (k. 347), że nie wiedziała o udzieleniu jej pełnomocnictwa pocztowego, nie była obecna przy umieszczeniu jej danych na tym dokumencie, ani go wcześniej nie widziała. Korespondencję odbierała zwyczajowo w lokalu wynajętym od małżonków S., w którym prowadziła własną działalność gospodarczą. Skarżąca natomiast przeczy temu, iż takiego pełnomocnictwa W. M. udzieliła, chociaż – jak ustalono w postępowaniu karnym, na dokumencie tym widnieje jej podpis.

W ocenie sądu, w stanie faktycznym wyłaniającym się z akt sprawy, wobec braku możliwości, również z powodu upływu czasu, ustalenia okoliczności udzielenia W. M. pełnomocnictwa pocztowego, wątpliwym byłoby uznanie,

że doręczenie nastąpiło do rąk pełnomocnika pocztowego.

W świetle powyższych wywodów należałoby zatem przyjąć, że do prawidłowego doręczenia decyzji skarżącej nie doszło, a skoro tak, to organ wadliwie przyjął, że uchybiła ona terminowi do złożenia odwołania od decyzji.

W tym stanie rzeczy należało uznać, że zaskarżona decyzja narusza prawo

z uwagi na wadliwe ustalenie przez organ stanu faktycznego.

Z tych względów sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku

z art. 135 p.p.s.a., orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia.

Ponownie rozpatrując sprawę organ zobligowany będzie do uwzględnienia przedstawionego wyżej stanowiska sądu i rozpoznania odwołania skarżącej od decyzji z dnia [...] r.

Końcowo wskazać należy, że sąd nie uwzględnił wniosku o rozpoznanie sprawy na rozprawie z uwagi na to, że decyzja co do trybu rozpatrzenia skargi pozostaje do wyłącznej decyzji sądu. Co do zasady sprawy, o których mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. rozpoznawane są na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym i takie posiedzenie zostało wyznaczone w niniejszej sprawie. Wniosek skarżącej wpłynął bezpośrednio przed terminem posiedzenia i sąd uznał, że jego uwzględnienie będzie skutkowało koniecznością wyznaczenia rozprawy, co w efekcie przyczyni się do wydłużenia postępowania. Z tej przyczyny wniosek nie został uwzględniony.