Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 584/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2021-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5d ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Olesińska Sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 listopada 2021 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie kary za wykonanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] grudnia 2019 r. nałożył na P. G. (dalej także Skarżący) karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu popełnienia naruszeń ujętych pod poz. 1.1. i 2.11. załącznika nr 3 do ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 2140 – dalej: "u.t.d.").

Organ podał, że w trakcie przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2019 r. kontroli pojazdu marki O. o nr rej. [...] Skarżący jako kierowca wykonywał. Pojazdem okazjonalny przewóz osób. W chwili zatrzymania do kontroli Skarżący przewoził pasażera. Podczas kontroli kierowca przesłał kontrolującym drogą elektroniczną umowę najmu pojazdu, umowę serwisową i umowę zlecenia zawarte przez kierowcę z "G." Sp. z o.o.

Rozpatrując złożone odwołanie Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W ocenie organu odwoławczego bezspornym jest, że wykonawcą przewozu z dnia kontroli był P. G.. Wskazuje na to treść umowy zlecenia zawartej przez stronę z "G." Sp. z o.o. P. G. wykonuje przewozy osób w sposób samodzielny, bez nadzoru ze strony "G." Sp. z o.o., nie pozostając w stosunku podległości służbowej wobec spółki, której zadaniem jest przekazywanie Skarżącemu wynagrodzenia za zrealizowane usługi. Organ zwrócił uwagę na postanowienia umowy serwisowej zawartej przez stronę z "G." Sp. z o.o., która stanowi uzupełnienie umowy zlecenia i konkretyzuje sposób korzystania przez stronę ze zdalnych usług dostępu do platform Uber i Bolt, w tym określa warunki rozliczania przez "G." Sp. z o.o. wynagrodzenia strony za przewozy osób wykonane w oparciu o ww. aplikacje. Stąd też przypisanie stronie odpowiedzialności za realizację przewozu z dnia kontroli organ odwoławczy uznał za prawidłowe. Bezspornie bowiem rolą "G." Sp. z o.o. nie było organizowanie i wykonywanie kontrolowanego przewozu okazjonalnego, lecz wyłącznie zapewnienie stronie dostępu do aplikacji Bolt, rozliczenie danego przewozu z uwzględnieniem opłat za korzystanie z aplikacji oraz przekazanie stronie wynagrodzenia. Dalej organ zauważył, że strona nie przedłożyła żadnego dowodu na wykonywanie przewozu z dnia kontroli w imieniu innego podmiotu. W toku postępowania strona nie przedłożyła dowodu na posiadanie przez nią uprawnienia do wykonywania transportu drogowego osób. Zgodnie z informacjami pochodzącymi z Urzędu M. T. i Biura ds. Transportu Międzynarodowego stronie nie udzielono żadnych uprawnień w krajowym czy międzynarodowym transporcie drogowym.

Bezspornym, w ocenie organu, jest również, że przewóz miał charakter odpłatny. Opłata za usługę miała zostać pobrana za pośrednictwem aplikacji Bolt, co wynika z treści zeznań pasażera i strony. Istotne dla oceny stanu faktycznego sprawy jest ustalenie, że usługę przewozu osób zamówioną przez pasażera za pośrednictwem aplikacji Bolt zrealizowała strona. Nieprzedłożenie przez Skarżącego jakichkolwiek dowodów na potwierdzenie, że wykonywał przewóz w imieniu i na rzecz innego podmiotu powoduje przypisanie mu odpowiedzialności za wykonanie usługi.

Organ zauważył, że wbrew przekonaniu strony przewóz okazjonalny nie oznacza przewozu wykonywanego "przy nadarzającej się okazji". Częstotliwość realizacji przewozów okazjonalnych nie ma wpływu na uznanie, że przewóz spełnia przesłanki przewozu okazjonalnego. Bezspornym również jest, że strona pełniła rolę wykonawcy przewozu, a nie tylko kierowcy, zatem zasadnym było nałożenie na nią kar z załącznika nr [...] do u.t.d. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia jest okoliczność czy strona na dzień kontroli posiadała status przedsiębiorcy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych nieprowadzenie zarejestrowanej, legalnej działalności gospodarczej nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz okazjonalny za popełnione naruszenia.

W ocenie organu, pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił wykonywanie tego typu przewozów jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, z wyjątkiem przewozów określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. Kontrolowany pojazd nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą, co potwierdza materiał zdjęciowy i protokół kontroli. Nadto nie zostały zrealizowane łącznie warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego.

Przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji Bolt, co wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Jednakże, jak podkreślił organ, nie oznacza to, że zamówienie usługi przewozowej za pośrednictwem aplikacji Bolt stanowi o spełnieniu warunku z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., który wprost wymaga zawarcia umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa w sytuacji wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem osobowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a. Złożenie oświadczenia woli w formie elektronicznej, za pośrednictwem aplikacji zainstalowanej w smartfonie, odbywa się bowiem poza lokalem przedsiębiorstwa. Nadto opłata za usługę nie została określona przed rozpoczęciem przewozu, gdyż wskazana kwota stanowi jedynie kwotę orientacyjną, która po zakończeniu przewozu może ulec zmianie. Dlatego też należy stwierdzić, że nałożenie na stronę kary pieniężnej za popełnienie naruszenia z lp. 2.11. załącznika nr [...] do u.t.d. było prawidłowe.

W złożonej skardze Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji zarzucając naruszenie:

- art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256) – dalej: "k.p.a." – poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, zwłaszcza w sytuacji, w której Skarżący takiej działalności nie prowadzi;

- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;

- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia (sprawy takich jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego; błędną interpretację i ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci umowy zlecenia zawartej przez Skarżącego ze spółką "G." Sp. z o.o., z której wynika, że podmiotem odpowiedzialnym za ewentualne naruszenia powinna być w/w spółka, a nie Skarżący;

- art. 5b u.t.d. w zw. z Ip. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości [...] zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.

- art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z Ip. 1.1 w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez Skarżącego,

- art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

Zdaniem Skarżącego na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie sposób w żadnym razie stwierdzić, że wykonywał on transport drogowy. Protokół kontroli drogowej, stanowiący podstawę ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie w żaden sposób nie wskazuje, na jakiej podstawie Skarżący miałby dopuścić się "wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia" Skarżący nie wykonywał przewozu okazjonalnego. Immanentną cechą tego rodzaju przewozu, jest okoliczność, że przewóz grupy pasażerów następuję z inicjatywy kierującego lub pasażera. W okolicznościach niniejszej sprawy organ nie ustalił z czyjej inicjatywy miałoby dojść do przejazdu, oraz nie ustalił w ogóle, że czynności Skarżącego mieściły się w pojęciu wykonywania przewozu okazjonalnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a–c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – dalej: jako "p.p.s.a." – lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie należy podać, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19. Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 14 października 2021 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 listopada 2021 r. (por. k. 96 akt sądowych). Jednocześnie Skarżący został poinformowany o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne, o dostępie do informacji o sprawie w wykazie spraw sądowych e-Wokanda pod wskazanym adresem internetowym oraz o możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 10 dni od dnia doręczenia pisma.

Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja GITD z dnia [...] czerwca 2020 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji o nałożeniu na Skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] zł.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, która określa zasady odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem (art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a u.t.d.).

Zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.d, krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Warunki podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób określa art. 5b ust. 1 u.t.d, stanowiąc, że podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób:

1) samochodem osobowym,

2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,

3) taksówką

– wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Licencji takiej udziela się na czas oznaczony, nie krótszy niż 2 lata i nie dłuższy niż 50 lat, uwzględniając wniosek strony i jest ona zezwoleniem w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (art. 5b ust. 3 i 4 u.t.d.). W myśl art. 87 u.t.d, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku (...), a ponadto wykonując transport drogowy – wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji.

Organy ustaliły, że w dniu [...] czerwca 2019 r. Skarżący, wykonując przewóz drogowy jednej osoby, nie dysponował licencją na wykonywanie krajowego transportu drogowego ani też żadną licencją na wykonywanie transportu drogowego osób. Z ustaleń faktycznych sprawy wynika, że Skarżący poruszał się (jako kierowca) samochodem marki O. o numerze rejestracyjnym [...]. W chwili podjęcia kontroli wykonywał on odpłatny kurs od ul. [...] do ul. [...] – do Dworca Głównego PKP w T., gdzie przeprowadzono czynności kontrolne. Przewóz osób kierujący wykonywał pojazdem przeznaczonym do przewozu 7 osób łącznie z kierowcą. Za wykonanie usługi pasażer zapłacił opłatę w wysokości [...] zł, która to kwota została pobrana z jego karty płatniczej. Przejazd został zamówiony za pomocą aplikacji telefonicznej o nazwie własnej BOLT DRIVER. Za jej pośrednictwem pasażer został skojarzony z kierującym, który również korzystając z tej samej aplikacji telefonicznej, uzyskał informację o potrzebie wykonania przewozu na ww. trasie. Pasażer zrealizował płatność za przejazd za pomocą aplikacji telefonicznej i jego rachunek bankowy został obciążony odpowiednią opłatą za przejazd, skalkulowaną przez aplikację (program informatyczny); Skarżący nie dysponował licencją, ani zezwoleniem na wykonywanie transportu drogowego (por. protokół z kontroli drogowej oraz protokoły z przesłuchania strony – Skarżącego i świadka – pasażera – k. 16/17-22/23 akt admin. – w zależności od przyjętej numeracji akt).

W kontekście stanowiska Skarżącego dotyczącego braku znamion wykonywania przez niego działalności gospodarczej oraz braku posiadania przez niego statusu przedsiębiorcy, wyjaśnienia wymaga, że zaniechanie zarejestrowania prowadzonej działalności gospodarczej, w tym uzyskania stosownych licencji, nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz za popełnione naruszenia (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "z przepisów ustawy o transporcie drogowym nie można wyprowadzić wniosku, że przewóz osób lub rzeczy bez licencji podlega sankcji tylko wtedy, gdy dokonujący przewozu podmiot prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego o wszelkich cechach wynikających z przepisów o swobodzie działalności gospodarczej i jej ewidencjonowaniu. Gdyby taka była wola ustawodawcy, nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji byłoby w praktyce niemożliwe, gdyż jedną z podstawowych cech działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego jest właśnie jej prowadzenie na podstawie licencji. Wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji traktowane musi być jako działanie faktyczne, polegające na przewozie osób lub rzeczy, odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu, z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej". Innymi słowy wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło nawet wówczas, gdy podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi trwale działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy z 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2018 r., poz. 646), czyli działalności zarobkowej w sposób zorganizowany i ciągły na własny rachunek, ani nie figuruje w ewidencji działalności gospodarczej lub rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, lecz faktycznie świadczy odpłatnie usługę przewozu osób lub rzeczy (nawet jednorazowo) odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 pkt 1 u.t.d. Bez znaczenia zatem – wbrew zarzutom podniesionym w skardze – pozostaje więc okoliczność, czy Skarżący formalnie posiadał status przedsiębiorcy. Zdaniem Sądu, pomimo tego, że Skarżący nie prowadził formalnie działalności gospodarczej, to jego działanie, było faktycznie prowadzoną działalnością odpowiadającą definicji działalności gospodarczej, zawartej w art. 3 ustawy z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Brak formalnego zarejestrowania – nie zmienia charakteru wykonywanej działalności.

Z dokonanych przez organy ustaleń wynika, że Skarżący świadczył usługę przewozu w imieniu własnym, jako wykonawca przewozu, za którą był odpowiedzialny. Skarżący jako kierowca oraz pasażer nie znali się, po raz pierwszy zetknęli się podczas przewozu. Zostali "skojarzeni" za pomocą aplikacji Bolt. Poza tym więc, że usługa nie została wykonana w ramach legalnej działalności gospodarczej, wszystkie elementy wykonania transportu drogowego zostały spełnione. Pasażer zlecił przewóz, kierowca zobowiązał się do wykonania usługi przewozu na określonej w aplikacji trasie, podał pasażerowi cenę za wykonaną usługę a pasażer ją uiścił.

Poddając analizie charakter usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną BOLT podkreślić należy, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt C-434/15 stwierdził m.in., że "usługa pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwieniu nawiązania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, stanowi usługę przewozową, a tym samym usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Trybunał wyjaśnił, że usługa ta polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo dostarcza aplikację, bez której kierowcy ci nie świadczyliby usług przewozowych, a osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług owych kierowców. Platforma mobilna wywiera decydujący wpływ na warunki, na jakich kierowcy świadczą usługi. Administrator określa – za pomocą aplikacji – przynajmniej maksymalną cenę danego przewozu, którą przedsiębiorstwo to pobiera od klienta, a następnie przekazuje jej część właścicielowi pojazdu niebędącemu zawodowym kierowcą". Warto zauważyć, że przedstawiony przez TSUE mechanizm działania aplikacji, takich jak BOLT jest zrozumiały, a dokonane przez organy ustalenia potwierdziły, że w sprawie mieliśmy do czynienia z takimi właśnie typowymi operacjami.

Usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć określoną trasę, należy zatem uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługa przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres usług w dziedzinie transportu. Skarżący korzystając z aplikacji Bolt przy nawiązywaniu kontaktu z klientem, realizował zamówione za jego pośrednictwem zlecenie na przewóz osób, uzyskał także wynagrodzenie za wykonany przewóz osób.

Tym samym uznać należy, że działanie Skarżącego mieściło się w ramach pojęcia wykonywania krajowego transportu drogowego osób, czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie nawet od tego, ile razy Skarżący tego rodzaju usługi przewozu już świadczył.

Jednocześnie brak jest podstaw do uznania, że Skarżący wykonywał przewóz na rzecz i w imieniu innego podmiotu. Przedłożone w toku postępowania dokumenty nie potwierdzają tezy Skarżącego zmierzającej wyłącznie do uchylenia się od odpowiedzialności administracyjnoprawnej za popełnione delikty administracyjne. Zorganizowana sieć powiazań pomiędzy wieloma podmiotami w okolicznościach tej sprawy nie daje podstaw do twierdzenia, że Skarżący wykonywał przewóz osób w imieniu i na rzecz innego konkretnego podmiotu. Ponadto Skarżący nie przedstawił dowodu na okoliczność wykonywania transportu drogowego w imieniu i na rzecz posiadacza licencji, w szczególności umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej, potwierdzającej fakt wykonywania transportu drogowego na rzecz innego podmiotu. Wpływu na ustalenie, że Skarżący był osobą wykonującą transport drogowy we własnym imieniu i na własny rachunek nie mają zgromadzone w toku postepowania dokumenty. Odpowiedzialność przedsiębiorcy wykonującego działalność sankcjonowaną przepisami u.t.d. niezależna jest od statusu kierowanego przezeń pojazdu, który w okolicznościach rozpoznawanej sprawy został wynajęty "G." Sp. z o.o. (z wyjątkiem opisanym w art. 18 ust. 4b u.t.d.).

W tej sytuacji na Skarżącym ciążył obowiązek posiadania licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego, który spoczywa na podmiotach wykonujących faktyczną działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego, nawet gdy nie została ona zgłoszona jako przedmiot prowadzenia działalności gospodarczej. Organy prawidłowo zatem przyjęły, że Skarżący wykonywał zarobkowy przewóz osób, o którym mowa w art. 5b ust. 1 u.t.d. i prawidłowo zakwalifikowały przewóz z dnia kontroli jako wykonywany bez licencji, skutkujący nałożeniem kary pieniężnej w kwocie [...]zł. Zachowanie Skarżącego (realizowanie transportu drogowego) stanowiło naruszenie określone w lp. 1.1. załącznika nr [...] do u.t.d. Istotne jest to, że kara pieniężna została nałożona na kierującego nie za prowadzenie niezarejestrowanej działalności gospodarczej, lecz za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganej licencji/zezwolenia.

Z uwagi na przypisanie Skarżącemu ww. naruszenia organy w istocie musiały również ocenić, czy stwierdzony przewóz drogowy był wykonywany pojazdem spełniającym wymagania określone we właściwych przepisach. Przedmiotowego przewozu osób nie można było zakwalifikować ani jako regularnego, ani jako regularnego specjalnego, ani jako wahadłowego.

Organy zasadnie nadto przyjęły, że stwierdzony podczas kontroli przewóz miał charakter przewozu okazjonalnego. Zasadnie zatem, w ocenie sądu, powołując się na art. 4 pkt 11 u.t.d. organy uznały, że był to przewóz okazjonalny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że skoro zawarta w tym przepisie definicja przewozu okazjonalnego jest nieprecyzyjna, uzasadnione jest dokonywanie wykładni tego pojęcia z uwzględnieniem kryteriów charakteryzujących przewóz okazjonalny w przepisy prawa wspólnotowego. Zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz.Urz. UE. L z 2009 r.; 300. s. 8, dalej: rozporządzenie nr 1073/2009"), za usługi okazjonalne uznaje usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika. Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (por. Słownik języka polskiego, M. Szymczak (red.), t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 149/19, wyrok WSA w Lublinie z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 271/19, publ. CBOSA).

W myśl art. 18 ust. 4a u.t.d., przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przepis art. 18 ust. 4b u.t.d. dopuszcza przewóz okazjonalny:

1) pojazdami zabytkowymi,

2) samochodami osobowymi:

a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,

b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 Kodeksu cywilnego, w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości,

c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa

– niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.

W sprawie nie zaistniała okoliczność opisana w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., uzasadniająca odstępstwo od wymogu wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem osobowym spełniającym kryterium konstrukcyjne z art. 18 ust. 4a. Abstrahując od analizy wystąpienia przesłanek wymienionych w art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. a-c u.t.d., wystarczy wskazać, że pojazd, którym posługiwał się Skarżący przy wykonywaniu usługi przewozu, nie stanowił jego własności ani nie był przedmiotem jego leasingu (por. k. 15/16 akt admin.). Organy prawidłowo ustaliły zatem, iż Skarżący wykonywał transport drogowy mający charakter okazjonalnego przewozu osób, pojazdem niespełniającym wymagań konstrukcyjnych do wykonywania takiego transportu – pojazd posiadał bowiem tylko 7 miejsc siedzących.

Wobec powyższego, w świetle przywołanych wyżej przepisów ustawy o transporcie drogowym zachodziły podstawy do nałożenia na Skarżącego kary przewidzianej w lp. 2.11. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

Zgodnie z lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w kwocie 12.000 zł. Natomiast wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w kwocie 8.000 zł (lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.). Jednakże uwzględnić przy tym należy, że zgodnie z art. 92a ust. 3 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w art. 92a ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12.000 zł.

W ocenie Sądu, organy obu instancji zrealizowały obowiązki wynikające z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a uzasadnienie wyrażonego stanowiska znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji obu instancji. Zapewniono również Skarżącemu udział w postępowaniu. Dlatego też nie można dopatrzyć się naruszenia przez organy zasad ogólnych postępowania, w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 8 k.p.a.

Organ odniósł się do zarzutów odwołania w sposób wystarczający do wyjaśnienia sprawy, w tym wyjaśniono dostatecznie zasady działania aplikacji Bolt, które są możliwe do poznania przez każdą osobę potencjalnie korzystającą z niej (w szczególności przez korzystających z dostępnych obecnie usług telekomunikacyjnych przy użyciu smartfonów). Nie ma więc przeszkód, aby zasady jej działania uznać za fakt powszechnie znany i niewymagający szczególnego dowodzenia. W ocenie Sądu okoliczność ta (sposób funkcjonowania aplikacji) nie była między stronami sporna. Korzystał z niej zarówno kierowca jak i pasażer, a opis działania aplikacji wynika z akt sprawy.

Za chybiony należy uznać zarzut, jakoby organ w sposób nieprawidłowy zastosował domniemanie faktyczne podczas ustalania stanu faktycznego, w oparciu o które przyjęto, iż to Skarżący był podmiotem odpowiedzialnym za stwierdzone naruszenia. Przykładowo okoliczność, że pojazd, którym posługiwał się Skarżący został wynajęty pośrednikowi, czyli "G." Sp. z o.o., nie ma wpływu na końcowe i udowodnione ustalenie, iż wykonywał on tym pojazdem we własnym imieniu transport drogowy w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym i podlega sankcjom za naruszenie warunków wykonywania tej działalności.

Wobec niezasadności podniesionych w skardze zarzutów, mając na uwadze, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

T. Wójcik L. Kleczkowski A. O.