Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 246/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2006-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: *Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji w części
Powołane przepisy: article: art. 26 ust. 1,  art. 27
journal: Dz.U. 1991 nr 88 poz 400
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędzia NSA Halina Kremis, Asesor WSA Alicja Palus /sprawozdawca/, Protokolant Magdalena Domańska-Byskosz, po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 26 października 2006 r. sprawy ze skargi A S.A. we W. na decyzję D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia 6 lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych obowiązków w zakresie zabezpieczeń przeciwpowodziowych I. stwierdza nieważność decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia 28 listopada 2005 r. Nr [...] w części stanowiącej jej treść objętą liczbą porządkową 6; II. stwierdza nieważność decyzji D. Komendanta Wojewódzkiego Straży Pożarnej we W. z dnia 6 lutego 2006 r. Nr [...] w części utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji w zakresie oznaczonym liczbą porządkową 6; III. dalej idącą skargę oddala; IV. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w części opisanej w pkt II wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 28 listopada 2005 r. Nr [...] wydaną w związku z uchybieniami naruszającymi przepisy przeciwpowodziowe /opisanymi w protokole z czynności kontrolno-rozpoznawczych przeprowadzonych w dniu 7 listopada 2005 r./ Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej powołując się na przepis art. 26 ust. 1 pkt 1 oraz art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o Państwowej Straży Pożarnej /Dz. U. Nr 100 z 2005 r. poz. 836/ oraz art. 104 i art. 107 § 1 i 3 kodeksu postępowania administracyjnego nakazał A S.A. we W. wykonanie następujących obowiązków, wskazując dla każdego z nich podstawę prawną oraz ustalając termin wykonania, liczony od daty otrzymania decyzji:

1.zapewnić właściwy stan techniczny hydrantów zewnętrznych usytuowanych po dwa na czterech peronach bagażowych /równoległych do peronów pasażerskich/ oraz wykonać po tym sprawdzające badania ich wydajności oraz ich ciśnienia, równocześnie zapewniając także właściwe ich oznakowanie /§ 10 ust. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych – Dz. U. Nr 121, poz. 1139 oraz § 4 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów – Dz. U. Nr 121, poz. 1138; termin wykonania – 45 dni/;

2.zapewnić właściwe oznakowanie dróg ewakuacyjnych na peronach i w tunelach dworca PKP W. Główny – istotna jest wielkość znaków oraz ich rozmieszczenie /§ 4 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów; termin wykonania: 24 dni/;

3.umieścić trwałe i czytelne tablice z instrukcjami alarmowymi na wypadek pożaru i wykazami telefonów alarmowych – np. w budkach telefonicznych B ustawionych na peronach dworca oraz w pozostałych peronowych budkach telefonicznych należących do A /§ 4 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów; termin wykonania: 24 dni/;

4.usunąć z zadaszenia /sufitu/ częściowo obudowanej stalowej wiaty usytuowanej ponad wszystkimi peronami dworca PKP W. - Główny palne oraz kapliwe i odpadające pod wpływem ognia płyty z tworzywa sztucznego, zastępując ten materiał bezpiecznym dla ludzi przebywających pod przedmiotową wiatą dworcową /§ 262 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm. w związku z § 2, Dział I ust. 2 – Pojęcia Podstawowe – akapit 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych /PKOB/ - Dz. U. Nr 18 z 2002 r. poz. 170; termin wykonania: 6 miesięcy/;

5.przeprowadzić i powtarzać co dwa lata – w uzgodnieniu z komendą Miejską Państwowej Straży Pożarnej we W. praktyczny sprawdzian organizacji oraz istniejących warunków ewakuacji z zarządzanych obiektów, związanych z funkcjonowaniem dworca PKP W. – Główny /§ 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów; termin wykonania: 3 miesiące/;

6.wykonać i przedstawić ekspertyzę techniczną z zakresu ochrony przeciwpożarowej dotyczącą:

- zapewnienia dojazdu przeciwpożarowego do peronów dworca PKP W. Główny od strony ul. P. i od strony ul. S.,

- wyposażenie trzech tuneli oraz peronów dworca PKP W. G. usytuowanych pod wiatą stacyjną przykrywającą te perony w skuteczne instalacje oświetlenia awaryjnego ewakuacji, wykonane zgodnie z właściwą Polską Normą,

- zapewnienie właściwej szerokości dróg i wyjść ewakuacyjnych oraz możliwości ich natychmiastowego otwierania we wszystkich tunelach dworca i na peronach obecnie znacznie przewężonych różnymi obiektami np. stoiskami handlowymi, bankomatami, automatami z kawą lub napojami chłodzącymi, itp. /art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane – Dz. U. Nr 207 z 2003r. poz. 2016; termin wykonania: 2 miesiące/.

Uzasadniając to rozstrzygnięcie Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej we W. wskazał, iż zgodnie z przepisami art. art. 3, 4, 5 i 6 powołanej na wstępie ustawy o ochronie przeciwpożarowej jednostka zarządzająca obiektem jest odpowiedzialna za naruszenie przepisów przeciwpożarowych w tych obiektach i ich częściach, wyjaśniając jednocześnie, że niewykonanie nałożonych obowiązków może utrudnić prowadzenie działań ratowniczych w przypadku powstania pożaru lub innego miejscowego zagrożenia.

Następnie organ orzekający podał, że w toku przeprowadzonych w dniu 07.11.2005 roku czynności kontrolno - rozpoznawczych wykonanych przez KMPSP we W. - ustalono, że w części obiektów dworcowych stacji W. Główny - nie zapewniono realizacji zagadnień istotnych dla bezpieczeństwa pożarowego. W trakcie kontroli stwierdzono :

• brak sprawnych hydrantów zewnętrznych (nadziemnych) na peronach dworca,

• brak właściwie oznakowanych dróg i wyjść ewakuacyjnych w tunelach dworcowych i na peronach,

• brak dojazdu pożarowego do peronów dworcowych,

• brak instrukcji alarmowych z wykazami telefonów alarmowych np. w budkach telefonicznych B i budkach kolejowych - usytuowanych na peronach dworca,

• zastawiony ciąg ewakuacyjny w pasażu handlowym równoległym do tunelu centralnego, pięcioma lodówkami z napojami chłodzącymi,

• zamknięte na stałe i zastawione drzwi ewakuacyjne z tunelu centralnego w kierunku ul. S. przez stoiska handlowe po lewej i prawej stronie wewnątrz tunelu jak też i na zewnątrz,

• pokrycie zadaszenia stalowej wiaty nad peronami dworca - stanowiącego równocześnie jej sufit - palnym i kapliwym oraz odpadającym pod wpływem ognia materiałem z tworzyw sztucznych,

• brak skutecznej instalacji oświetlenia awaryjnego ewakuacji w trzech tunelach dworca oraz pod wiatą stalową przykrywającą perony dworca,

• nie przedłożono protokołów z badań natężenia oraz czasu załączania się fragmentarycznej instalacji oświetlenia awaryjnego ewakuacji - istniejącej w tunelu centralnym dworca, załączanej ręcznie na polecenie telefoniczne, zasilanej z agregatu prądotwórczego.

W całym obiekcie dworcowym, według przedłożonych dokumentów, może jednocześnie przebywać do 12 000 ludzi. W związku z brakiem we wszystkich trzech tunelach i na peronach dworcowych zgodnego z właściwą PN oświetlenia awaryjnego ewakuacji, jak również w związku z pokryciem stalowej wiaty siniejącej nad peronami dworca palnym, kapliwym oraz odpadającym pod wpływem ognia materiałem a także z uwagi na występujące nagminnie zawężanie szerokości dróg i wyjść ewakuacyjnych w tunelach dworcowych a nawet blokowaniem w nich na stałe drzwi wyjść ewakuacyjnych - o ponad jedną trzecią szerokości określonych w przepisach techniczno-budowlanych - stanowi to - zgodnie z § 12, ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów podstawą do uznania użytkowanych przez Zakład Linii Kolejowych we W. pomieszczeń za zagrażające życiu ludzi w nim przebywających. Mając to na uwadze nakazano opracowanie i przedstawienie w komendzie Państwowej Straży Pożarnej we W. ekspertyzy stanu technicznego w zakresie ochrony przeciwpożarowej wymienionych części budynku dworca PKP W. Główny.

Przed upływem terminu zastrzeżonego ustawowo do wniesienie odwołania A S.A. we W., reprezentowany przez działającego z upoważnienia Dyrektora, Zastępcę Dyrektora skierowała do Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. pismo zawierające wniosek o zawieszenie wykonania decyzji z dnia 28 listopada 2005 r. Nr [...], podając w uzasadnieniu następujące okoliczności:

Na podstawie Zarządzenia nr 6 Zarządu A S.A. z dnia 28 lutego 2005 r. w sprawie utworzenia w Spółce "A" Oddziału Dworce Kolejowe i ustalenia Regulaminu organizacyjnego Oddziału, Regulaminu Organizacyjnego A S.A. Oddział Dworce Kolejowe oraz Decyzji nr 44 Prezesa Zarządu A S.A. -Dyrektora Generalnego z dnia 27 października 2005 r. w sprawie określenia terenów administrowanych przez A S.A. Oddział Dworce Kolejowe, A we W. zobowiązany do realizacji Decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. nr [...] z dnia 28.11.2005 r. wyjaśnia, że zgodnie z przywołanymi aktami normatywnymi realizuje ich ustalenia mające na celu przekazanie zarządzanego przez siebie terenu, a objętego przedmiotem Decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej - tj. peronów wraz z wiatą oraz tuneli komunikacyjnych na terenie Dworca Kolejowego W. Główny, jako jednego z dworców na obszarze swojego działania w zarząd A S.A. Oddziału Dworce Kolejowe. A we W. uprzejmie informuje, że w chwili przeprowadzania kontroli przez przedstawiciela Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej we W. w dniu 7 listopada 2005 r. nie posiadał informacji o powzięciu Decyzji nr [...] Zarządu A z dnia 20 października 2005 r. nie mógł więc poinformować o powyższym kontrolującego.

Według posiadanych przez nas informacji proces przekazania zarządzanego przez nas terenu (objętego przedmiotem Decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej nr [...]) oraz podpisanie stosownych umów z Oddziałem Dworce Kolejowe ma zostać ukończony do końca 1 kwartału br.

Wobec trwającego procesu przekazywania terenu Oddziałowi Dworce Kolejowe A we W. nie może zaciągać zobowiązań dla przyszłego zarządcy dworca W. Główny wynikających z decyzji nr [...] z dnia 28.11.2005 r. Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej i wnosi jak na wstępie.

Po zakończonym procesie przekazywania terenów w zarząd Oddziałowi Dworce Kolejowe oraz podpisaniu stosownych umów Zakład Linii Kolejowych odrębnym pismem wskaże właściwą jednostkę organizacyjną A S.A., na której winna ciążyć realizacja nieprawidłowości określonych w przedmiotowej decyzji.

Mając na uwadze bezpieczeństwo podróżnych przebywających na terenie peronów i tuneli komunikacyjnych dworca, A usunie nieprawidłowości dot. oznakowania dróg ewakuacyjnych oraz umieszczenia instrukcji alarmowania na wypadek pożaru i wykazów telefonów alarmowych w budkach telefonicznych zlokalizowanych na peronach.

Podanie opisane powyżej zostało w trybie art. 133 w związku z art. 129 kpa przekazane D. Komendantowi Wojewódzkiemu Państwowej Straży Pożarnej we W., który decyzją z dnia 6 lutego 2006r. Nr [...] stosując przepis art. 27 powoływanej wcześniej ustawy o Państwowej Straży Pożarnej oraz art. 138 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją.

W uzasadnieniu tego orzeczenia organ odwoławczy przedstawił okoliczności faktyczne sprawy, a następnie wskazał, że proces przekazywania terenu pomiędzy spółkami wymienionymi w odwołaniu nie może wpływać na stan bezpieczeństwa pożarowego terenu jak i znajdujących się na nim obiektów, zatem należało orzec jak w sentencji.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowała A S.A. Zakład Linii Kolejowych we W., reprezentowana przez Dyrektora poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W., zarzucając tym decyzjom naruszenie prawa materialnego tj. art. 13 ust. 4 pkt 11 i art. 26 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej oraz naruszenie prawa procesowego tj. art. art. 6, 7, 8, 19, 20 i 107 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego.

Uzasadniając swój wniosek skarżąca spółka podała, że Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej we W. w punkcie 4 decyzji nr [...] nałożył obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych podczas prowadzonych czynności kontrolno-rozpoznawczych, polegających na usunięciu z zadaszenia (sufitu) częściowo obudowanej wiaty usytuowanej ponad wszystkimi peronami dworca PKP W. Główny jako palne oraz kapliwe i odpadające pod wpływem ognia płyty z tworzywa sztucznego, zastępując ten materiał bezpiecznym dla ludzi, przebywających pod przedmiotową wiatą dworcową. Jako podstawę prawną powołał § 262 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr 75, poz. 690 z późn. zm.).

Natomiast w punkcie 5 przedmiotowej decyzji nakazano przeprowadzić i powtarzać co dwa lata w uzgodnieniu z Komendą Miejską Państwowej Straży Pożarnej we W. praktyczny sprawdzian organizacji oraz istniejących warunków ewakuacji z zarządzanych obiektów związanych z funkcjonowaniem dworca PKP W. Główny. Przywołana podstawa prawna nie znajduje uzasadnienia, ponieważ zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. nr 121, poz. 1138), uzależnia jego stosowanie pod warunkiem przebywania w strefie pożarowej ponad 50 osób, które są jej stałymi użytkownikami. Trudno, bowiem nazwać stałymi użytkownikami ciągle zmieniających się podróżnych. Ponadto § 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 roku nr 75, poz. 690 z późn. zmianami), reguluje zagadnienia podziału pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, dzieląc je według czasu ich przebywania. Z powyższego wynika, że przywołana podstawa prawna nie ma zastosowania w stosunku do kontrolowanych obiektów.

W punkcie 6 powyższej decyzji nałożył obowiązek wykonania i przedstawienia ekspertyzy technicznej z zakresu ochrony przeciwpożarowej odnośnie zapewnienia dojazdu pożarowego do peronów dworca, wyposażenia trzech tuneli oraz peronów dworca A W. Główny usytuowanych pod wiatą stacyjną w instalację oświetlenia awaryjnego, zapewnienia właściwej szerokości dróg i wyjść ewakuacyjnych oraz możliwości ich natychmiastowego otwierania. Jako podstawę prawną przywołano art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 nr 207, poz. 2016 z późn. zmianami).

Podstawą prawną do prowadzenia czynności kontrolno-rozpoznawczych przez strażaków Państwowej Straży Pożarnej oraz wydawania decyzji administracyjnych przez Komendanta Powiatowego /Miejskiego/ Państwowej Straży Pożarnej jest art. 23 ust. l w związku z art. 13 ust.4 pkt 11 i art. 26 cytowanej wyżej ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. Przepis art. 26 ust. 1 ustawy o PSP upoważnia komendantów do wydania decyzji administracyjnej w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, a nie jak to się ma w omawianych przypadkach przepisów techniczno-budowlanych, czy też budowlanych.

Minister Infrastruktury wydał rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. Z kolei art. 7 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w sposób jednoznaczny stanowi, jakie przepisy zaliczamy do przepisów techniczno-budowlanych.

Artykuł 13 ust. 4 pkt 11 ustawy o PSP nie nakłada na Komendanta powiatowego/miejskiego/ obowiązku nadzorowania przepisów budowlanych czy też techniczno - budowlanych a co za tym idzie art. 26 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej nie uprawnia komendantów Państwowej Straży Pożarnej do wydawania decyzji administracyjnych w innych przypadkach, jak tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych.

Również żądanie Komendanta Miejskiego PSP we W. zawarte w punkcie 6 decyzji a dotyczące wykonania i przedstawienia ekspertyzy technicznej w oparciu o art. 62 ust. 3 prawa budowlanego nie znajduje uzasadnienia w istniejącym stanie prawnym, albowiem z żądaniem takim może wystąpić w oparciu o ten przepis właściwy organ. Stosownie do art. 3 pkt 17 prawa budowlanego, przez właściwy organ należy rozumieć organy administracji architektoniczno - budowlanej i nadzoru budowlanego, stosownie do ich właściwości określonej w rozdziale 8 ustawy Prawo budowlane. Według art. 83 ust 1 ustawy Prawo budowlane, do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej instancji należą zadania i kompetencje, o których mowa (...) w art. 62 ust. 3.

Tak więc Komendant Miejski PSP we W. nie posiada upoważnienia do nadzorowania przepisów budowlanych oraz żądania wykonania obowiązków uregulowanych tymi przepisami.

Rozstrzyganie spraw nie należących do kompetencji organu, a w tych przypadkach przez Komendanta Miejskiego i D. Państwowej Straży Pożarnej we W., w istotny sposób narusza przepisy postępowania administracyjnego dotyczące właściwości rzeczowej organów administracji państwowej. Decyzja wydana z naruszeniem przepisów o właściwości stanowi przesłankę do stwierdzenia jej nieważności z mocy art. 156 § 1 pkt 1 kpa.

Ponadto skarżąca spółka wskazała, że pismem z dnia 09.01.2006 r. zwróciła się do Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z wnioskiem o zawieszenie wykonania przedmiotowej decyzji z uwagi na zmiany organizacyjne polegające na przekazaniu terenów w zarząd Oddziałowi Dworce Kolejowe. Komendant Miejski i D. Państwowej Straży Pożarnej we W. z niewiadomych przyczyn potraktował wniosek jako wniesienie odwołania od decyzji, choć z treści pisma jednoznacznie wynika, że jest to wniosek o zawieszenie wykonania decyzji a nie odwołanie.

Ponadto decyzja nr [...] D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej we W. narusza przepis art. 107 § 1 kpa, ponieważ podpisała ją osoba nieupoważniona, co wynika z treści pieczątki podpisującego.

W odpowiedzi na skargę zawartej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu 4 kwietnia 2006 r. D. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej we W. wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu tego wniosku organ przedstawił obszerną i szczegółową argumentację odnoszącą się do poszczególnych zarzutów skargi, kwestionując jednocześnie ich zasadność.

Na rozprawie w dniu 28 października 2006 r. – pełnomocnik skarżącej spółki oświadczył, że popiera skargę oraz, że pierwsze 3 punkty zaskarżonej decyzji zostały wykonane, nie cofając skargi w tym zakresie.

Pełnomocnik organu wniosła jak w odpowiedzi na skargę i podtrzymała zawartą tam argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych:

Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nic stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził konieczność uwzględnienia skargi w zakresie określonym w wyroku, nie znajdując podstaw dla uznania zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego i procesowego w odniesieniu do zaskarżonej decyzji w jej powstałej części.

W toku prowadzonych w sprawie czynności rozpoznawczych Sąd – kierując się treścią art. 128 kpa oraz potrzebą ochrony interesu strony – uznał, że zakwalifikowanie pisma wniesionego w dniu 9 stycznia 2006 r. przez A S.A. we W. do Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W., jako odwołania nie narusza prawa.

W dokonanej w tym zakresie ocenie Sąd uwzględnił również to, że decyzja wydana w postępowaniu pierwszoinstancyjnym – jeżeli nie dotyczą jej sytuacje określone w przepisie art. 130 § 3 i § 4 kpa – nie ulega wykonaniu, a odwołanie jest środkiem zaskarżenia o charakterze bezwzględnie suspensywnym i w omawianej kwestii uznał za zasadną argumentację przedstawioną w odpowiedzi na skargę.

Zważyć przede wszystkim należy, że działania procesowe organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania w sprawie administracyjnej i do podejmowania orzeczeń podporządkowane są zasadzie praworządności zawartej w art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Istotne zatem jest, że stosownie do przepisu art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej /t.j. Dz. U. z 2002r. Nr 147 poz. 1229/ - ochrona ta polega na realizacji przedsięwzięć mających na celu ochronę życia, zdrowia, mienia lub środowiska przed pożarem, klęską żywiołową lub innym miejscowym zagrożeniem poprzez zapobieganie powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożaru, klęski żywiołowej lub innego miejscowego zagrożenia.

Ponadto z treści przepisu art. 3 ust. 2 wskazanej powyżej ustawy wynika, że właściciel, zarządca lub użytkownik budynku, obiektu lub terenu /oraz inne wskazane w ustawie podmioty/ ponoszą odpowiedzialność za naruszenie przepisów przeciwpożarowych w trybie i na zasadach określonych w innych przepisach. W dalszej części powoływana ustawa stanowi również, że właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu zapewniając ich ochronę przeciwpożarową jest obowiązany przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych oraz wyposażyć budynek, obiekt budowlany lub teren w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice.

W rozpoznawanej sprawie generalną podstawą materialnoprawną orzeczeń wydanych w postępowaniu instancyjnym stanowił – wprost albo pośrednio poprzez zastosowanie art. 138 § 1 kpa – przepis art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej /t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 147 poz. 1230 z późn. zm./.

Uprawnia on w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych komendanta Państwowej Straży Pożarowej do wskazania w drodze decyzji administracyjnej usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie.

Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej we W. przeprowadzając w dniu 7 listopada 2005 r. czynności kontrolno-rozpoznawcze na części obiektów dworcowych stacji W. Główny, zarządzanych przez A S.A. we W. ujawnił wiele nieprawidłowości pożarowych, co – w ocenie Sądu – pozwalało na wydanie decyzji w trybie ar. 26 ust. 1 powołanej wcześniej ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.

Zdaniem Sądu istota nałożonych w pkt 1-3 decyzji komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W., obowiązków znajduje pełne uzasadnienie w treści przepisu § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych i przepisów § 4 ust. 2 pkt 4a, b i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Ustalone w odniesieniu do każdego z nich terminy wykonania, odpowiednio – 45 dni, 24 dni i 24 dni zostały również – zdaniem Sądu – określone prawidłowo, w sposób uwzględniający realne możliwości zrealizowania nakazów przez zobowiązany podmiot i potrzebę zagwarantowania możliwie najszybciej zabezpieczeń przeciwpożarowych w obiekcie.

Sąd nie stwierdził również naruszenia prawa przy orzekaniu o obowiązku objętym pkt. 4 decyzji organu I instancji, polegającym na nakazie usunięcia z zadaszenia /sufitu/ częściowo obudowanej stalowej wiaty – usytuowanej ponad wszystkimi peronami dworca A W. – Główny – palnych oraz kapliwych i odpadających pod wpływem ognia płyt z tworzywa sztucznego i zastąpienia tego materiału bezpiecznym dla ludzi przebywających pod wiatą dworcową.

Zważyć należy, że zgodnie z art. 13 ust. 4 pkt 11 powoływanej poprzednio ustawy o Państwowej Straży Pożarnej do kompetencji komendanta powiatowego /miejskiego/ Państwowej Straży Pożarnej należy nadzorowanie przestrzegania przepisów przeciwpożarowych, a wskazywany wcześniej przepis art. 26 tego aktu uprawnia ten organ do nakazania usunięcia stwierdzonych w tym zakresie naruszeń. Istotne też jest, że przepisy powoływanego poprzednio rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, którym należy przyznać kategorię przepisów przeciwpożarowych w wielu miejscach odwołują się do przepisów techniczno-budowlanych, a takie stanowi rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie /Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm./.

Z tych względów – zdaniem Sądu – nie można uznać za nieuprawnione wskazanie, że stwierdzona w toku czynności kontrolno-rozpoznawczych nieprawidłowość wynika z treści § 262 wskazanego powyżej rozporządzenia, bowiem tak tylko – w ocenie Sądu należy traktować uwzględnienie tego przepisu przy orzekaniu o omawianym obowiązku, a nie jako przepis, stanowiący w ścisłym znaczeniu podstawę prawną dla tego nakazu.

Należy przy tym zwrócić uwagę, że przepis § 262 ust. 1 powołanego powyżej aktu wykonawczego, z którego wynika, że okładziny sufitów oraz sufity podwieszane należy wykonywać z materiałów niepalnych lub niezapalnych, niekapiących i nieodpadających pod wpływem ognia, zamieszczony jest w Rozdziale 5 zatytułowanym "Wymagania przeciwpożarowe dla elementów wykończenia wnętrz i wyposażenia stałego."

Ustalony termin wykonania omawianego obowiązku uwzględnia – zdaniem Sądu – rodzaj i zakres prac koniecznych dla jego zrealizowania.

W ocenie Sądu nie można również kwestionować legalności orzeczenia o obowiązku objętym pkt 5 powoływanej decyzji, polegającym na przeprowadzaniu i powtarzaniu co dwa lata – w uzgodnieniu z Komendą Miejską Państwowej Straży Pożarnej we W. – praktycznego sprawdzianu organizacji oraz istniejących warunków ewakuacji z obiektów związanych z funkcjonowaniem dworca PKP W. Główny.

Wskazany przy określeniu tego obowiązku przepis § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów stanowi, że właściciel lub zarządca obiektu zawierającego strefę pożarową przeznaczoną dla ponad 50 osób będących jej stałymi użytkownikami, powinien co najmniej raz na 2 lata przeprowadzać praktyczne sprawdzenie organizacji oraz warunków ewakuacji, a jego ust. 2 obliguje te podmioty do powiadomienia właściwego miejscowo komendanta o terminie przeprowadzenia takich działań.

Zdaniem Sądu nie może budzić wątpliwości, że stałymi użytkownikami dworca PKP są przebywający na jego terenie, zmieniający się podróżni /i pracownicy jednostki/, których liczba w danym czasie na pewno przekracza 50 osób. Niezrozumiałe jest sugerowanie przez skarżącego, że dla wypełnienia tego przepisu konieczne jest przebywanie na terenie dworca tych samych – indywidualnie określonych – osób.

Ustalony termin wykonania obowiązku uwzględnia – zdaniem Sądu – jego charakter, możliwość wykonania i funkcję jaką ma spełniać.

Sąd uznał natomiast, że obowiązek objęty treścią pkt 6 decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. orzeczony został z kwalifikowanym naruszeniem prawa, obligującym do stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego podjętego w takich warunkach.

Zważyć bowiem należy, że uprawniający do zażądania przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części przepis art. 62 ust. 3 powołanej wcześniej ustawy – jako podstawa prawna orzeczonego obowiązku należy do przepisów wypełniających obszar właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego, o czym wprost stanowi przepis art. 83 ust. 1 podanej powyżej ustawy.

Nie może zatem dysponować nim inny organ, a przejęcie przez niego kompetencji orzeczniczej odpowiada sytuacji opisanej w przepisie art. 156 § 1 pkt 1 kpa i typowanej jako jeden z przypadków skutkujących stwierdzeniem nieważności.

Ponadto wyjaśnić należy, że niezasadny jest zawarty w skardze zarzut naruszenia przy wydawaniu zaskarżonej decyzji przepisu art. 107 § 3 kpa, polegającego na podpisaniu decyzji przez osobę nieupoważnioną. W treści podpisu uwzględnione zostały wszystkie elementy wymagane powołanym powyżej przepisem oraz dane wskazujące na istnienie upoważnienia do podejmowania czynności orzeczniczych w warunkach art. 268 a kpa.

Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzające wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego tylko w zakresach opisanych w pkt I i II wyroku i zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 135 powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Klauzula zawarta w pkt. IV wyroku wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152 wskazanej powyżej ustawy.