Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2569/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 11, art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 18 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
article: art. 35
journal: Dz.U. 2003 nr 106 poz 1002
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Bożena Popowska (spr.) Protokolant Andżelika Nycz po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej C. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 282/10 w sprawie ze skargi C. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od C. S. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16.09.2010 r. sygn. akt II SA/Wa 282/10 oddalił skargę C. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...].12.2009 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Łodzi z dnia [...].09.2009 r. nr [...] cofającą pozwolenie na broń palną sportową.

W uzasadnieniu stanowiska organ I instancji wskazał m. in., iż dopuszczenie się przez stronę niezasadnego uśmiercenia, objętego ochroną zwierzęcia w sposób niehumanitarny, pozostaje w oczywistej sprzeczności z celem, do jakiego zostało przyznane pozwolenie na broń. Organ ten uznał, że ta okoliczność nakazuje zaliczyć C. S. do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004r. Nr 52, poz. 525 ze zm. – dalej ustawa o broni i amunicji).

Komendant Główny Policji po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez C. S., powołując się na art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji wskazał, że katalog przestępstw wymieniony w tym przepisie, tj. przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu nie jest katalogiem zamkniętym i mogą istnieć również inne okoliczności, które pozwalają lub nakazują zaliczyć posiadacza pozwolenia na broń do takich osób. Organ podał, że w przypadku skarżącego obawa ta wynika z faktu, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli z dnia [...] lutego 2007 r., sygn. akt [...], został on skazany za czyn z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, tj. za dokonanie niezasadnego uśmiercenia myszołowa zwyczajnego, należącego do gatunku jastrzębiowatych, znajdującego się pod ścisłą ochroną gatunkową, w ten sposób, że po uprzednim oddaniu w jego kierunku strzału z broni palnej spowodował jego upadek na ziemię, a następnie pozbawił go życia uderzając kijem w głowę. Komendant Główny Policji odpowiadając na zarzuty pełnomocnika strony, dotyczące nieprzeanalizowania w należyty sposób, wyjaśnień strony co do okoliczności popełnionego przez nią czynu zabronionego, uznał, że wyjaśnienia te nie mają znaczenia dowodowego w niniejszej sprawie, bowiem ich oceny prawnej dokonał już Sąd karny we wskazanym wyżej wyroku skazującym. Dodał też, że przedmiotem postępowania administracyjnego nie może być weryfikacja prawidłowości ustaleń poczynionych przez niezawisły sąd i zasadności zapadłego wyroku, bowiem prawomocny wyrok stanowi potwierdzenie udowodnionych w trakcie postępowania karnego faktów i ma walor powagi rzeczy osądzonej. Organ odwoławczy wskazał też, że w uzasadnieniu tego wyroku sąd stwierdził, iż wyjaśnienia skarżącego co do okoliczności związanych z zabiciem chronionego ptaka w większości nie zasługują na wiarę, gdyż zostały zdyskredytowane przez wiarygodne i wewnętrznie spójne i korespondujące ze sobą zeznania czterech myśliwych oraz przygodnego świadka zdarzenia. Organ odwoławczy podał, że Sąd nie znalazł dla strony żadnego usprawiedliwienia szczególnie, że biegły sądowy ustanowiony w sprawie stwierdził, iż obrażenia ciała, których doznał ptak przy postrzale nie były na tyle poważne, by zagrażały jego życiu i, gdyby został przewieziony do weterynarza miałby szansę na przeżycie i powrót do zdrowia. Tym samym uznano, że dobicie zwierzęcia nie znajdowało żadnego uzasadnienia. Organ podkreślił, że Sąd oceniając czyn C. S. stwierdził jednoznacznie, iż uśmiercenie ptaka było niezasadne i nie znajdowało żadnego usprawiedliwienia ani prawnego ani moralnego, a twierdzenie strony będącej myśliwym, iż rannego ptaka należało dobić, by w ten sposób skrócić jego cierpienia uznał za absurdalne i zasługujące na dezaprobatę, bowiem jego stan nie był agonalny i rokował powrót do zdrowia, a to właśnie - w ocenie biegłego - nieumiejętne dobijanie rannego ptaka kijem spowodowało u niego dalsze obrażenia.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że czyn jakiego dopuściła się strona nie pozwala na zachowanie przez nią prawa do posiadania broni i stanowi wystarczającą podstawę do zaliczenia jej do osób wzbudzających uzasadnioną obawę, że może użyć broni w sposób wskazany w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Organ podał też, że w niniejszej sprawie organy Policji dysponują uzasadnieniem zapadłego wobec strony wyroku skazującego, z którego wynika, iż Sąd nie stwierdził okoliczności wyłączających zawinienie lub bezprawność czynu strony. Organ uznał zatem, że ustalone w postępowaniu sądowym okoliczności popełnienia przez stronę przestępstwa dały mu podstawę do zaliczenia jej do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji.

Odnosząc się zaś do cech charakteru C. S. (zrównoważenie i spokojne usposobienie) oraz do pozytywnego postrzegania go w środowisku myśliwych i w miejscu zamieszkania oraz jego dotychczasowej niekaralności, Komendant Główny Policji wskazał, że nie daje to podstaw do zachowania stronie pozwolenia na broń szczególnie w świetle okoliczności związanych z popełnieniem czynu z art. 35 ustawy o ochronie zwierząt i skazaniem za ten czyn. Organ odniósł się również do argumentu pełnomocnika strony o niepociągnięciu skarżącego przez władze Polskiego Związku Łowieckiego do odpowiedzialności dyscyplinarnej za zabicie myszołowa i wskazał, że wyjaśnienie tego stanu rzeczy znajduje się w uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku skazującego stronę. W wyroku tym Sąd, opierając się na wiedzy byłego Łowczego Okręgowego w Sieradzu stwierdził, że prowadzący polowanie (w czasie którego strona zabiła ptaka znajdującego się pod całoroczną ochroną), nie dokonał należących do niego czynności, bowiem w przypadku odstrzelenia, w trakcie polowania, zwierzyny znajdującej się pod ścisłą ochroną gatunkową był zobligowany natychmiast je wstrzymać, a następnie miedzy innymi zabezpieczyć ślady zdarzenia, sporządzić szczegółowy szkic sytuacyjny, rozpytać uczestników polowania, sporządzić notatki służbowe, zabezpieczyć zabite zwierzę i łuskę pocisku, który je ugodził, zawiadomić Zarząd Koła Łowieckiego, który zawiadomiłby Zarząd Okręgowy, następnie desygnowany byłby Rzecznik Dyscyplinarny, który albo wszcząłby postępowanie dyscyplinarne albo zawiadomiłby organy ścigania.

Komendant Główny Policji stwierdził też, że zachowaniu C. S. pozwolenia na broń sprzeciwia się interes społeczny, przejawiający się w tym, by broń mogły posiadać jedynie osoby dające swą postawą rękojmię bezpiecznego i zgodnego z prawem jej dysponowania, a strona gwarancji takiej nie daje. Podkreślił przy tym, że zgodnie z art. 5 i 41 ust. 1 Konstytucji RP, prawo do posiadania broni w Polsce nie należy do praw i wolności chronionych konstytucyjnie, a prawo do posiadania broni - ze względu na ustawową reglamentację dostępu do niej - jest swoistym przywilejem, który może posiadać jedynie osoba spełniająca restrykcyjne wymogi ustawy o broni i amunicji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrując skargę na powyższą decyzję wskazał, że skarżący popełniając przestępstwo z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), nie należy do kręgu tych osób, które ustawodawca wymienił wprost w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, których popełnienie nie wymaga dowodzenia, że ich popełnienie potwierdza uzasadnioną obawę, że ich sprawcy mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem Sądu I instancji, podstawowy problem prawny w rozpatrywanej sprawie sprowadza się więc do odpowiedzi na pytanie, czy popełnione przez skarżącego przestępstwo z art. 35 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie zwierząt, stanowiło wystarczającą przesłankę do cofnięcia stronie przez organ pozwolenia na broń palną sportową.

Sąd I instancji stwierdził, iż konstrukcja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, jako przykład tzw. związania administracyjnego, nakłada na organ Policji obligatoryjny obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w stosunku do osób wymienionych w katalogu art. 15 ust. 1 pkt 2- 6 powyższej ustawy. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że zmiana ustawy dokonana przez art. 1 pkt 16 lit. a) ustawy z dnia 14 lutego 2003 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz o zmianie ustawy o Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. Nr 52, poz. 451) oznacza, że celem ustawodawcy było rozszerzenie kręgu osób, którym posiadanie broni powinno być ograniczone, także na takie osoby, które naruszając obowiązujący w Rzeczypospolitej Polskiej porządek prawny, działały przeciwko szczególnie chronionym dobrom, takim jak życie, zdrowie i mienie, a nie posługiwały się przemocą lub groźbą bezprawną. Ponadto wskazano, że analiza treści powyższej normy, była przedmiotem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. w sprawie sygn. akt II OPS 4/09. W uchwale tej stwierdzono, iż użycie słów "w szczególności", poprzedzające wymienienie osób, które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż w stosunku do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący. Pozwolenia na broń nie wydaje się zatem osobom wymienionym po słowach "w szczególności", ale także innym osobom, które nie były wprawdzie skazane za wymienione przestępstwa, a co do których, z innych powodów, organ ustali okoliczności wskazujące na istnienie uzasadnionej obawy, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Mając na względzie przedstawione wyżej uwagi, w odniesieniu do rozpoznawanej sprawy Sąd I instancji stwierdził, iż wskazane w skardze argumenty, że Komendant Główny Policji nie odwołał się ani do osobowości skarżącego, ani do jego zachowania w życiu społecznym ani w społeczności myśliwych nie są zasadne. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest uzasadniona obawa co do użycia broni w takim celu, nie zaś faktyczne użycie broni w tym celu. W sytuacji zatem, gdy organ Policji powziął wiadomość o prawomocnym wyroku wydanym przez Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli sygn. akt [...] z dnia [...] lutego 2007 r., to był on zobligowany do zbadania sprawy z punktu widzenia art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji. Zdaniem Sądu, takiej oceny w sprawie dokonano zasadnie uznając, iż fakt skazania C. S. za czyn z art. 35 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt rodzi uzasadnioną obawę, iż może on użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że organ związany był ustaleniami Sądu karnego także w zakresie okoliczności faktycznych sprawy. Okoliczność, iż Sąd Rejonowy badał sprawę w płaszczyźnie prawa karnego nie oznacza, iż ustalenia te są nieprzydatne dla oceny działania skarżącego z punktu widzenia powołanych przepisów ustawy o broni i amunicji. W tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu I instancji, Komendant Główny Policji zasadnie uznał, iż popełniając przestępstwo o znamionach umyślności, skarżący świadomie naruszył porządek prawny, a rodzaj i okoliczności tego czynu wzbudzają uzasadnioną obawę, iż może on użyć posiadanej broni niezgodnie z przeznaczeniem, tj. w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Tak więc, zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. jest zarzutem chybionym, zaś zarówno decyzja organu I jak i II instancji wydana została niewątpliwie z zachowaniem wymogu z art. 107 § 3 k.p.a.

Wymieniony wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie został w całości zaskarżony przez C. S. reprezentowanego przez adwokata Witolda Gabrysia. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego t.j. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że przestępstwo określone w ustawie o ochronie zwierząt jest przestępstwem przeciwko życiu i zdrowiu, o którym mowa w powołanym przepisie, co przesądza za uznaniem sprawcy takiego czynu zabronionego za osobę należącą do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6, a jego popełnienie stwarza automatycznie istnienie uzasadnionej obawy, że sprawca tego czynu może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Skarżący zarzucił również naruszenie przepisów postępowania, t.j. art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd naruszenia przez organ administracji przepisów art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W przypadku nie uwzględnienia zarzutu naruszenia przepisów postępowania skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie sprawy.

Uzasadniając skargę skarżący podniósł, że nie popełnił przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli z dnia [...] lutego 2007 roku, sygn. akt [...] skarżący został uznany za winnego popełnienia czynu z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt.

Skarżący, powołując się na orzecznictwo (wyroki WSA w Warszawie z dnia 5.11.2009r., sygn. akt II SA/Wa 816/09, wyrok WSA w Warszawie z dnia 13.11.2009r., sygn. akt II SA/Wa 975/09 "wyrok WSA w Warszawie z dnia 12.09.2007r. sygn. akt VI SA/Wa 1175/07, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22.10.2007r., sygn. akt VI SA/Wa 1567/07), stwierdził, że skazanie za jakiekolwiek inne przestępstwo wiązać się może z cofnięciem pozwolenia na broń tylko wówczas, gdy właściwy do tego organ dowiedzie, iż co do konkretnej osoby zachodzi uzasadniona obawa, iż może ona użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Judykatura wskazuje, że uzasadniona obawa musi dotyczyć przewidywanych zachowań posiadacza broni, w oparciu o dotychczasowe postępowanie tej osoby, tj. nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych, cech charakteru jak: nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie. Natomiast, przyjmowanie przez organy administracji rozszerzającej wykładni wskazanego przepisu powoduje, że w przypadku popełnienia jakiegokolwiek czynu zabronionego przez ustawę pod groźbą kary, następuje automatyczne cofnięcie pozwolenia na broń.

W skardze kasacyjnej podkreślono, iż skarżący posiada bardzo dobrą opinię zarówno w miejscu zamieszkania jak i w kole łowieckim do którego należy, oraz iż w sposób prawidłowy przechowuje broń. Nie był on także wcześniej karany. Wyrok Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli z dnia [...] lutego 2007 r. (sygn. akt [...]) był i jest okolicznością tylko i wyłącznie incydentalną w jego życiorysie. Wobec skarżącego pomyślnie przebiega również 3 letni okres próby związany z zawieszeniem wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności, nadto skarżący ukarany został karą grzywny. Skazanie ulega zatarciu z mocy prawa z upływem 6 miesięcy od zakończenia okresu próby. Skarżący zarzucił, iż rozumowanie organu administracyjnego i Sądu obarczone jest niekonsekwencją i błędem logicznym, gdyż przywołując okoliczność iż "przedmiotem postępowania administracyjnego nie może być weryfikacja prawidłowości ustaleń poczynionych przez niezawisły sąd i zasadność zapadłego wyroku (...), które wiążą organy Policji w zakresie ustalenia prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń", w gruncie rzeczy dokonuje ustaleń odmiennych niż Sąd. Skarżący wyraził pogląd, iż wydanie prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo nie należące do katalogu przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6) ustawy o broni i amunicji z warunkowym zawieszeniem jego wykonania - w każdym razie wyłącza możliwość przywoływania zachowania będącego już przedmiotem rozpoznania przez powszechny sąd karny jako wyłącznej przyczyny cofnięcia pozwolenia na broń.

Uzasadniając naruszenie przepisów postępowania skarżący wskazał, iż organ administracji nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy przez co nie wykazał, że zachodzi obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co miało wpływ na treść orzeczenia, czyli cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni. W sprawie nie wykorzystano środków dowodowych, które pozwalałaby na wskazanie, że zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w celu, o jakim mówi przepis prawa. Skarżący stwierdził, iż organ administracji nie przeanalizował należycie wyjaśnień oskarżonego, nie zbadał jakimi cechami charakteryzuje się skarżący, nie wskazał w szczególności na to czy jego postępowanie było jednorazowe czy też nieprawidłowe zachowanie chociażby na polowaniach zdarzało się skarżącemu oprócz tego incydentu, za który został skazany. Skarżący powołał się również na orzecznictwo (wyrok NSA z dnia 22.02.2008r. sygn. akt II OSK 67/07, wyrok WSA w Warszawie z 22.10.2009, sygn. akt II SA/Wa 486/09), z którego wynika, ze cofnięcie pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo, lecz dopiero stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób wymienionych przepisem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem karnym, lecz konieczne jest wykazanie bezpośredniego związku pomiędzy popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem. Wydanie decyzji bez należytej oceny opinii wyrażonych na temat skarżącego, w oderwaniu od cech jego charakteru, sposobu życia i dotychczasowego postępowania, czyni rozstrzygnięcia organów wadliwymi.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę kasacyjną podtrzymał stanowisko wyrażone w decyzji z dnia [...].12.2009 r. i wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga ma usprawiedliwione podstawy.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 poz. 270 – dalej P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Mając na uwadze fakt, iż w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny podstaw powołanych w skardze kasacyjnej.

Przedmiotową skargę kasacyjną oparto na obu podstawach kasacyjnych, przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zarzucając Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Zasadą w takiej sytuacji jest w pierwszej kolejności rozpoznanie zarzutów procesowych, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd I instancji przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 r., FSK 618.04; ONSAiWSA z 2005 r., nr 6, poz. 120.). Jednak w niniejszej sprawie zasadne jest odniesienie się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia prawa materialnego polegającego na jego błędnej wykładni (patrz J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis Warszawa 2010 r., s. 419).

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez jego błędną wykładnię, orzekający NSA stwierdza, iż nie znajduje on potwierdzenia w argumentacji uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Wbrew twierdzeniom skargi, Sąd I instancji nie dokonał rozszerzającej wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, prowadzącej do uznania, że przestępstwo określone w art. 35 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt jest przestępstwem przeciwko życiu i zdrowiu, o którym mowa w powołanym przepisie.

Sąd I instancji trafnie, na podstawie zebranej dokumentacji wskazał, iż skarżący kasacyjnie został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli z dnia [...] lutego 2007 r., sygn. akt [...], za czyn z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, tj. za dokonanie niezasadnego uśmiercenia myszołowa zwyczajnego, należącego do gatunku jastrzębiowatych, znajdującego się pod ścisłą ochroną gatunkową, w ten sposób, że po uprzednim oddaniu w jego kierunku strzału z broni palnej spowodował jego upadek na ziemię, a następnie pozbawił go życia uderzając kijem w głowę. Za czyn ten wymierzono skazanemu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, którą Sąd Rejonowy warunkowo zawiesił na okres 3 lat próby oraz karę grzywny. Odnosząc powyższe do obowiązującego porządku prawnego, Sąd I instancji wyraźnie stwierdził, że skarżący - popełniając przestępstwo z art. 35 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt - nie należy do kręgu tych osób, które ustawodawca wymienił wprost w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu), a których popełnienie nie wymaga – zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych - dowodzenia, że ich popełnienie potwierdza uzasadnioną obawę, iż ich sprawcy mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sąd I instancji powołał się też na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09 (cbis.nsa.gov.pl), w której zinterpretowano treść normy zawartej w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wskazując, iż pozwolenia na broń nie wydaje się także innym osobom, które nie były wprawdzie skazane za wymienione przestępstwa, ale co do których istnieje uzasadniona obawa, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Powyższe wskazuje, że Sąd I instancji prawidłowo zinterpretował art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Poniżej NSA rozwinie analizę art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Jak już wskazywano, wśród rodzajów przestępstw, wymienionych przykładowo w art. 15 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, nie zostały ujęte przestępstwa, określone w ustawie o ochronie zwierząt. Nie oznacza to jednak, że w pewnych sytuacjach czyny takie nie mogą świadczyć, iż ich sprawca należy do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (zob. wyrok WSA z 05.11.2009 r., sygn. akt II SA/Wa 816/09; LEX nr 558723, wyrok NSA z 01.04.2011 r., sygn. akt II OSK 618/10 oraz wyrok NSA z 04.11.2011 r., sygn. akt II OSK 1546/10 – oba wyroki NSA publ/ cbois.nsa.gov.pl). Równocześnie zgodzić się należy z poglądem, wyrażonym w wyroku NSA z 02.02.2009 r., sygn. akt II OSK 76/08 (LEX nr 522457), iż cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania, bądź też przedstawienie zarzutów o przestępstwo, lecz dopiero stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Innymi słowy, cofnięcie pozwolenia na broń uzasadnia sytuacja opisana w normie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z 1999 r. o broni i amunicji, tj. jeżeli nie ma czynu popełnionego przeciwko zdrowiu, życiu lub mieniu, to muszą zaistnieć takie cechy osobowe posiadacza broni, które mogą wskazywać, iż istnieje obawa, że może on użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (zob. wyrok WSA w Warszawie z 01.12.2009 r., sygn. akt II SA/Wa 1319/09; LEX nr 583150).

Co do uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, to sądy administracyjne w wielu wyrokach w podobny sposób wyjaśniały sens tego zwrotu. Tytułem przykładu powołać można pogląd wyrażony przez NSA w wyroku z 14.06.2011 r., sygn. akt II OSK 1092/10 (LEX nr 992470). NSA uznał, iż ustalenie treści tego zwrotu wymaga od interpretatora dokonania dwóch operacji interpretacyjnych - po pierwsze ustalenia faktów, stanowiących element pojęcia "obawa użycia broni", a po drugie, zakwalifikowania wpływu tych faktów w ten sposób, iż ustalona obawa jest obawą uzasadnioną. W wyroku z 21.12.2010 r., sygn. akt II OSK 1936/09 (LEX nr 746851). NSA rozwinął powyższą myśl, wyjaśniając, iż sam fakt skazania strony za przestępstwo inne niż wymienione wyraźnie w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z 1999 r. o broni i amunicji, nie jest tożsamy z istnieniem uzasadnionej obawy, że może ona użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W wyroku tym NSA stwierdził także, że obawa użycia broni może być uzasadniona indywidualnymi okolicznościami danej sprawy. Podobna myśl zawarta została w uzasadnieniu wyroku z 27.07.2010 r. (sygn. akt II OSK 1245/09, LEX nr 6944434): "Zatarcie skazania nie stanowi przeszkody do dokonania ustaleń w trybie art. 75 k.p.a., że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzi obawę, że osoba ta użyje broni w celu sprzecznym z interesem porządku publicznego."

W tym kontekście orzekający NSA podniesie kwestię zastosowania art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Choć zarzut błędnego zastosowania ww. przepisów nie został expressis verbis wymieniony w podstawach skargi kasacyjnej, to z uzasadnienia skargi można wnosić, iż został postawiony. Zatem, liberalne podejście do wymogów skargi kasacyjnej obliguje do odniesienia się do kwestii subsumcji normy zawartej w art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, w związku z zastosowaniem normy zawartej w art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.

Zdaniem orzekającego NSA, Sąd I instancji trafnie wskazał, iż przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest uzasadniona obawa co do użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, nie zaś faktyczne użycie broni w tym celu. W tym kontekście, jako prawidłowe uznać należy stwierdzenie Sądu, iż rzeczą organu była ocena, czy skazanie skarżącego w okolicznościach ustalonych przez Sąd Rejonowy skutkuje uzasadnioną obawą, iż skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Zdaniem NSA, dopuszczalne było, by organy orzekające w sprawie administracyjnej, położyły nacisk na ocenę zdarzenia, które było podstawą skazania skarżącego przez Sąd Rejonowy. A to m. in. z następujących względów. Pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą gwarantującą, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. W związku z tym, osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem (tak ww. Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18.11.2009 II OPS 4/09, zob. też wyrok NSA z 07.05.2010 r., sygn. akt II OSK 783/09, LEX nr 597856). Podkreślić też należy, że skarżący był podwójnie uprawniony, jako że posiadał pozwolenie na broń myśliwską i na broń sportową. Nadto, czyn, za który został skazany, związany był z użyciem broni wobec zwierzęcia pod ochroną, mimo, iż zadaniem myśliwego jest ochrona takich gatunków.

Podnieść również należy, iż zgodnie z art. 11 P.p.s.a. ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą także sąd administracyjny. Powyższe oznacza, iż nie jest rzeczą organu czynienie ustaleń faktycznych, co do okoliczności zdarzenia skutkującego skazaniem skarżącego i stopnia jego zawinienia. Te okoliczności były przedmiotem oceny i rozważań Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli, który - jak ze znajdującego się w aktach sprawy wyroku wynika - uznał, iż skarżący dopuścił się zarzucanego mu czynu. Okoliczności tego czynu zostały opisane w uzasadnieniu ww. wyroku, na które powołał się organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. NSA zgadza się ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż fakt, że Sąd Rejonowy badał sprawę w płaszczyźnie prawa karnego nie oznacza, że ustalenia te są nieprzydatne dla oceny działania skarżącego z punktu widzenia powołanych przepisów ustawy o broni i amunicji.

Według oceny NSA, okoliczności popełnienia czynu, za który wymierzono skarżącemu karę w postępowaniu karnym są tego typu (zob. uzasadnienie wyroku z [...].02.2007 r., sygn. akt [...] – k-283-295 akt administracyjnych), iż organy Policji, dokonując analizy sprawy z punktu widzenia art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji, zasadnie uznały, że fakt skazania skarżącego za czyn z art. 35 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt rodzi uzasadnioną obawę, iż może on użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem NSA, uśmiercenie myszołowa w okrutny sposób było niezasadne i nie znajduje usprawiedliwienia ani prawnego ani moralnego. Popełniając przestępstwo umyślne, skarżący świadomie naruszył porządek prawny (por. wyrok NSA z 01.04.2011 r., sygn. akt II OSK 618/10; cbois. nsa.gov.pl). Tym samym, zgodzić się należy z Sądem I instancji, że skarżący utracił wiarygodność jako osoba posiadająca pozwolenia na broń myśliwską i broń sportową, iż nie użyje broni wbrew porządkowi prawnemu (por. tezę wyroku NSA z 14.10.2010 r.: "Materiały dowodowe, świadczące o byciu osobą niekaraną, praworządną oraz posiadająca nieposzlakowaną opinię nie są w stanie przesłonić faktu posiadania zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego (...)." sygn. akt 746643; LEX nr 746643). Wobec powyższego, fakt posiadania pozytywnego orzeczenia psychologicznego oraz rękojmia właściwego posługiwania się bronią palną myśliwską, nie pozwalają na jednoczesną eliminację faktu, jakim było popełnienie przez skarżącego przestępstwa z art. 35 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie zwierząt, na co słusznie zwróciły uwagę organy Policji oraz Sąd pierwszej instancji orzekający w sprawie. Tym samym, zarzut niewłaściwego zastosowania przez organ odwoławczy art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, i niedopatrzenia się tego naruszenia przez Sąd I instancji, nie jest trafny.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa procesowego, stwierdzić należy, iż z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednoznacznie, że podstawą cofnięcia pozwolenia na broń była obawa, iż skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem publicznym i porządkiem prawnym. W kontekście wcześniejszych uwag dotyczących interpretacji i zastosowania przez organ odwoławczy art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji w związku z art. art. 15 ust. 1 tej ustawy, NSA zauważa, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy, trafnie oceniony przez organy Policji, był wystarczający do uznania, iż zachodzą przesłanki do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń sportową. Jeżeli zaś organ stwierdza, że w sprawie zachodzi sytuacja z art.15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wówczas cofa pozwolenie na broń, a to cofnięcie jest obligatoryjne (art.18 ust.1 pkt 2 ). Zatem ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona przez Sąd I instancji pod kątem procesowoprawnym, była prawidłowa.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach zasądzono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.