Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 2473/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Anna Lech NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2004r. sprawy ze skargi Gminy B. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy komunalizacji oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA 2473/02

UZASADNIENIE

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z [...] lipca 2002 r., nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] kwietnia 2002 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę B. własności zabudowanej nieruchomości położonej w B. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie [...] "[...]" jako działka nr [...], uregulowanej w księdze wieczystej [...], opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...] oraz działki nr [...], uregulowanej w księdze wieczystej [...], posiadającej założone zbiory dokumentów nr [...] i nr [...] i opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. W uzasadnieniu obu decyzji stwierdzono, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. była zabudowana kompleksem budynków w których miał swoją siedzibę Zespół Szkół [...] w B. utworzony Zarządzeniem Kuratorium Okręgu Szkolnego w B. z dnia 30 września 1973 r. i istniejący nieprzerwanie co najmniej do roku 1993 (patrz decyzja Kuratora Oświaty w B. z dnia [...] marca 1993 r., w aktach sprawy). Obowiązujący wówczas art. 4 ustawy z dnia 15 lipca 1961 r. o rozwoju systemu oświaty i wychowania (Dz. U z 1961 r. nr 32 poz. 160 ze zm.), stanowił iż szkoły (w tym zawodowe) były w tamtym czasie prowadzone przez państwo w imieniu którego działali kuratorzy oświaty, natomiast wbrew twierdzeniom odwołania, z dniem 27 maja 1990 r. do zadań własnych gmin przeszło wyłącznie prowadzenie przedszkoli (art. l pkt. 5 ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. nr 34 poz. 198 ze zm.) Ponieważ jednocześnie zadania z zakresu szkolnictwa mają niewątpliwie charakter publiczny, to przedmiotowe mienie jako służące wykonywaniu takich zadań należących nadto do organów administracji rządowej, podlegało wyłączeniu z komunalizacji następującej z mocy prawa z uwagi na treść art. 11 ust. l pkt l ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 32, poz. 191 z późn. zm.). Na istniejący w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej (tj. 27 maja 1990 r.) stan prawny dotyczący komunalizacji mienia w trybie jej art. 5 ust. l, w tym odmowy stwierdzenia nabycia własności takiego mienia nie mogły mieć wpływu późniejsze regulacje prawne oraz inne zaszłości wskazywane w odwołaniu (np. związane z uwłaszczaniem tego rodzaju mienia skutkującym z dniem 5 grudnia 1990 r., późniejsze podziały takich nieruchomości, przekształcenia placówek korzystających z takich nieruchomości czy fakty ich późniejszego zbycia na rzecz innych podmiotów). Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podziela natomiast pogląd wyrażony w odwołaniu o braku wykazania należenia (w rozumieniu art. 5 ust. l ustawy) spornych działek do Okręgowego Przedsiębiorstwa Przemysłu [...] w B. Nie miało to jednak znaczenia dla podjętego przez Wojewodę [...] rozstrzygnięcia ponieważ art. 11 ust. l pkt l cyt. ustawy z 10 maja 1990 r. stanowił wystarczającą i zarazem odrębną podstawę do wyłączenia z komunalizacji przedmiotowego mienia w rozpatrywanym trybie.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Zarząd Miasta B. zarzucił organom administracji rażące naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 5 ust. 1 i art. 11 ustawy z 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych oraz naruszenie zasad postępowania poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, przyjęcie dowolnych ustaleń co do stanu faktycznego i sprzeczność ustaleń organu wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z materiałem dowodowym zebranym w sprawie. W tym stanie rzeczy wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji [...] oraz decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2002 r., nr [...] w całości, ewentualnie o stwierdzenie nieważności obu tych decyzji. W jej uzasadnieniu w szczególności podniesiono, że nie jest prawdą, iż przedmiotowa nieruchomość służyła wykonywaniu zadań administracji rządowej, o czym świadczy fakt uwłaszczenia jej na rzecz Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Przemysłu [...] w B., które w dodatku władało tą nieruchomością nieformalnie. Pominięto również fakt, iż nieruchomość ta należała (w rozumieniu art. 5 ust. 1 cyt. ustawy) w dniu 27 maja 1990 r. do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, ponieważ jednostka posiadająca wówczas sporne mienie przez 30 lat nie uregulowała swojego tytułu prawnego do tej nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę KKU wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodała, że jednym z przepisów wyłączających komunalizację nieruchomości na zasadzie art. 5 ust. 1 cyt. ustawy jest art. 11 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy stanowiący, że składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Służenie w rozumieniu tego przepisu oznacza stan faktyczny istniejący w dniu 27 maja 1990 r., na który nie ma wpływu posiadanie lub nieposiadanie tytułu prawnego do korzystania z mienia oraz charakter korzystania (stały lub przejściowy) – wyrok NSA z 10 maja 1996 r., I SA 317/95, (ONSA 1997, nr 2, poz. 79).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy do rozpoznania skargi stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy z 10 maja 1990 r. stanowi, że jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin. W przepisie tym sformułowano zatem pewną zasadę, wedle której następuje komunalizacja mienia państwowego na rzecz gmin z mocy samego prawa. Od zasady tej istnieją wszakże wyjątki. Jednym z przepisów szczególnych, określających te wyjątki jest art. 11 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy stanowiący, że składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Tu należy podkreślić, że skład orzekający w niniejszej sprawie podziela ocenę prawną wyrażoną w wyroku NSA z 10 maja 1996 r., I SA 317/95, (ONSA 1997, nr 2, poz. 79), że: "Służenie wykonywaniu zadań publicznych", o którym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy z dnia 10 maja 1990 r., jest stanem faktycznym w dniu 27 maja 1990 r., na który nie ma wpływu posiadanie lub nieposiadanie tytułu prawnego do korzystania z mienia oraz charakter korzystania (stałe lub przejściowe)".

Jest kwestią niesporną między stronami, że w dniu 27 maja 1990 r. na przedmiotowej nieruchomości funkcjonował Zespół Szkół Przemysłu [...] w B., utworzony Zarządzeniem Kuratorium Okręgu Szkolnego w B. z dnia [...] września 1973 r. i istniejący tam nieprzerwanie, co najmniej do roku 1993 (patrz decyzja Kuratora Oświaty w B. z dnia [...] marca 1993 r., w administracyjnych aktach sprawy). Zgodnie z art. 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r., nr 34, poz. 198) do właściwości organów gmin przeszły jako zadania własne w dniu 27 maja 1990 r., jedynie działania związane z kierowaniem działalnością przedszkoli. Pozostałe zadania z zakresu oświaty i wychowania (w tym prowadzenie szkół zawodowych) nadal należały do administracji rządowej, w imieniu której działali kuratorzy oświaty.

Ten stan faktyczny nie pozostawia żadnych wątpliwości, że w dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość służyła wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej. Tym samym zostały spełnione wskazane w art. 11 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przesłanki przesądzające o wyłączeniu jej spod komunalizacji z mocy prawa. W tym stanie rzeczy nie mają żadnego znaczenia zmiany, jakie nastąpiły w okolicznościach stanu faktycznego sprawy, na które powołuje się skarżąca Gmina, a które wystąpiły w późniejszym okresie czasu.

Jak już podkreślono, sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę zaskarżonych aktów i czynności pod względem zgodności z prawem. Skoro zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, to skarga Miasta B. nie mogła zostać uwzględniona.

Z tych względów Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.