Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1350/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi I. W. oraz W. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 1350/15

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r Nr [...] Prezydent Miasta W. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego I. i W. W. w prawo własności nieruchomości położonej we W. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, oraz ustalił opłatę za przekształcenie, po zastosowaniu 90% bonifikaty, w kwocie [...]zł.

Wnioskiem z dnia [...]. I. i W. W. zwrócili się do organu pierwszej instancji o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną Nr [...], w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1,2 i 5 kpa i wydanie oczekiwanej przez nich decyzji administracyjnej zgodnie z nabytą [...] r. ekspektatywą maksymalnie ukształtowaną prawa własności.

Decyzją z [...] roku [...] działający w imieniu Prezydent Miasta W. odmówił uchylenia decyzji z [...]. Nr [...] w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. W ocenie organu wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa. Mimo niezachowania przez strony tego terminu organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] roku wszczął postępowanie w przedmiotowej sprawie. Organ zarazem wskazał, że nie znalazł przesłanek do uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 kpa, co skutkowało odmową uchylenia decyzji ostatecznej.

Na skutek rozpoznania odwołania I. i W. W. od ww. decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Jednocześnie Skład orzekający wskazał, że prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego sprecyzowania wniosku przez wnioskodawców oraz zbadania przez organ pierwszej instancji terminowości jego złożenia z uwagi na treść art. 148 § 1 kpa. Odniesienie się do zarzutów merytorycznych przed ustaleniem terminowości złożenia wniosku o wznowienie, w ocenie Składu orzekającego jest przedwczesne.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta W. decyzją znak: [...] z dnia [...] r., ponownie odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji organ ponownie wyjaśnił, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu wynikającego z art. 148 § kpa, podstawy wznowienia podane przez wnioskujących nie pozwalają na uchylenie decyzji ostatecznej. W ocenie organu pierwszej instancji wnioskujący nie wskazali dowodów, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a które w późniejszym czasie okazały się fałszywe. Wnioskujący nie wykazali również, że decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. W ocenie organu pierwszej instancji nie przedstawiono także nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów dających podstawę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje, że przed dniem [...] roku strony podjęły działania zmierzające do zabudowy nieruchomości na cele mieszkaniowe, które można byłoby uznać za spełnienie wymogu, o którym mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 roku o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. z 2001 r. Nr 113 poz. 1209).

W związku z odwołaniem I. i W. W. od wskazanej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji (decyzja z [...] r. [...]).

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezydent Miasta W. wydał w dniu [...] r. postanowienie o odmowie wznowienia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej we W. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] r. Nr [...]. Organ dokonał ponownej oceny wniosku stwierdzając, że podanie o wznowienie postępowania z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 Kpa zostało złożone z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 Kpa.

Uwzględniając złożone w sprawie zażalenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło wskazane postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji (postanowienie z [...]. [...]).

Po kolejnym rozpoznaniu sprawy, Prezydent Miasta W. wydał ponownie postanowienie o odmowie wznowienia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (postanowienie z dnia [...] r. znak: [...]).

Zachowując ustawowy termin I. i W. W. złożyli zażalenia na ww. postanowienie Prezydenta Miasta W. .

W zażaleniu z [...] r. (wpływ do organu [...]) I. W. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i dokonanie orzeczenia co do istoty sprawy, ewentualnie dokonanie innego adekwatnego rozstrzygnięcia.

W piśmie z [...] r. (wpływ do organu [...].), stanowiącym uzupełnienie zażalenia złożonego przez I. W. oraz zażalenie W. W., skarżący podnieśli, że w swoim orzeczeniu Prezydent [...] błędnie merytorycznie ocenił, że ich wniosek o wznowienie postępowania wpłynął po terminie a także, że okoliczności w nim podnoszone nie uzasadniają wznowienia postępowania z urzędu. Wskazali również, że Prezydent [...] nie zgromadził całego materiału dowodowego w sprawie, przede wszystkim nie dołączył do akt sprawy dokumentów z postępowania wszczętego w dniu [...] r., co skutkuje ustaleniem fałszywego stanu faktycznego sprawy, a nadto, że o wznowieniu postępowania w tej sprawie powinno decydować SKO we W. (art. 150 § 2 Kpa).

Skarżący wywodzili, że miesięczny termin dla złożenia wniosku o wznowienie powinien odnosić się wyłącznie do tych przypadków, w których podstawą wniosku jest okoliczność, z powodu której organ nie może wznowić postępowania z urzędu. Tylko w takich przypadkach niezachowanie przez stronę terminu może być samoistną przesłanką rezygnacji ze wznowienia postępowania.

W ocenie skarżących, organ orzekający najpierw winien ustalić, które ze zgłoszonych okoliczności są okolicznościami uzasadniającymi wznowienie w trybie art. 145 Kpa, a następnie ustalić, czy choć jedna z tych ujawnionych okoliczności wpłynęła w terminie o którym mowa w art. 148 Kpa.

Ponadto skarżący wyjaśnili, że wielokrotnie występowali do Prezydenta Miasta W. z pismami w sprawie ekspektatywy, ale okoliczność ta nigdy nie została przez organ potwierdzona, co implikuje ustalenie, że nie wiedzieli o nabyciu dotyczącej ich ekspektatywy. Dopiero - jak wskazali - po znalezieniu "twardego dowodu" w uzasadnieniu do orzeczenia NSA z 28 stycznia 2005 r. - wyrok OSK 1058/04, uzyskali wiedzę i pewność, iż ekspektatywa maksymalnie ukształtowana ich bezpośrednio dotyczy, uzyskali dowód i absolutną pewność o nabyciu przez nich ekspektatywy maksymalnie ukształtowanej w przedmiotowej sprawie w oparciu o ustawę z dnia 26 lipca 2001 r. Miało to miejsce w dniu [...] r., ponieważ w tym dniu dotarli do wyroku NSA z 28 stycznia 2005 r. i dlatego dzień ten należy wiązać z dniem dowiedzenia się przez nich o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 Kpa. Zdaniem skarżących, po uzyskaniu dowodu na nabycie ekspektatywy w dniu [...] r. mogli uzyskać i wykazać wiedzę o naruszeniu przez organy przepisów Konstytucji RP i innych przepisów prawa, co także winno stanowić okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania.

Zdaniem skarżących, ustalenie terminu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania w trybie art. 145 Kpa wymaga potwierdzenia przez Prezydenta Miasta W. faktu nabycia przez nich ekspektatywy maksymalnie ukształtowanej do prawa własności nieruchomości w oparciu o ustawę z dnia 26 lipca 2001 r.

Nadto skarżący wywodzili, że wydając decyzję z [...] r. Prezydent Miasta W. naruszył przepisy Konstytucji RP, co również winno być uznane za nową okoliczność stanowiącą podstawy do wznowienia postępowania

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. , postanowieniem z dnia [...]. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

Rozważając w pierwszej kolejności zarzut niewłaściwości organu do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania organ, powołując się na treść art. 150 § 2 Kpa wyjaśnił, że pod pojęciem działalności organu należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się organu w toku prowadzonego postępowania administracyjnego w danej sprawie, które mogły godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej, co powinno być ustalone w postępowaniu wyjaśniającym przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. We wszystkich innych przypadkach organem właściwym do wznowienia postępowania jest, stosownie do art. 150 § 1 Kpa organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. W rozpoznawanej sprawie opisanego wyżej działania organu nie stwierdzono. Zarzucanie wadliwości w postępowaniu organu wydającego decyzję nie może z góry oznaczać przekazania kompetencji organowi wyższego stopnia. Organ odwoławczy nie stwierdził, by Prezydent Miasta W. działał w sposób stronniczy czy też nieobiektywny w stosunku do skarżących w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną z dnia [...] r. w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości skoro decyzja została wydana zgodnie z wnioskiem skarżących.

Odnosząc się do wskazanych przez skarżących przesłanek wznowienia postępowania, których skarżący upatrują w art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 Kpa. SKO podniosło, że na etapie badania formalnego wniosku, organ nie dokonuje oceny okoliczności wskazywanych przez stronę dla uzasadnienia wniosku o wznowienie, a jedynie bada, czy wniosek oparty został na ustawowej podstawie wznowienia oraz czy został zachowany termin do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 148 Kpa. Odrębną i nie podlegającą badaniu na tym etapie jest zatem kwestia zasadności tych argumentów, która mogłaby nastąpić w kontekście podnoszonych przesłanek wznowienia wyłącznie w toku wznowionego postępowania administracyjnego, a nie na etapie formalnego badania wniosku, na którym znajduje się rozpoznawana sprawa. Z tych powodów za błędne uznano twierdzenie skarżących o ciążącym na organie odwoławczym obowiązku dokonania szczegółowej merytorycznej analizy wszystkich twierdzeń i okoliczności podawanych przez nich w 147 punktach odwołania, a tym samym o przesądzeniu na tym etapie o zasadności żądania, w szczególności w zakresie nabycia przez nich ekspektatywy maksymalnie ukształtowanej prawa własności nieruchomości.

W ramach czynności wstępnych organ II instancji badał również, czy został zachowany termin do złożenia wniosku i uznał, że stanowisko skarżących w tym zakresie wykracza poza jednoznaczną regulację zawartą w art. 148 § 1 Kpa. Bez znaczenia dla oceny zachowania terminu pozostaje bowiem, kiedy skarżący utwierdzili się w przekonaniu, że podawane przez nich okoliczności stanowią lub mogą stanowić podstawę do wznowienia. Analiza tych spraw administracyjnych, których przedmiotem były między innymi wnioski o wzruszenie decyzji Prezydenta Miasta W. Nr [...] z dnia [...] r., pozwala stwierdzić po pierwsze, że skarżący już dużo wcześniej, co najmniej we [...] roku dysponowali informacjami, które obecnie przywołują jako okoliczności uzasadniające wznowienie. Już wówczas twierdzili też kategorycznie o nabyciu ekspektatywy maksymalnie ukształtowanej. W kolejnych podaniach kierowanych do organów administracyjnych skarżący powielali na potrzeby różnych postępowań argumentację zawartą obecnie we wniosku o wznowienie postępowania oraz w zażaleniu na postanowienie o odmowie wznowienia, w szczególności w zakresie nabytej ekspektatywy oraz naruszeń organu I instancji. Skoro więc skarżący okoliczności powoływane we wniosku o wznowienie postępowania podnosili już we wcześniejszych postępowaniach, co oznacza, że wiedzieli już o nich co najmniej we [...], to złożenie wniosku o wznowienie w dniu [...] r. świadczy o przekroczeniu miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 Kpa i uprawnia do odmowy wznowienia postępowania z przyczyn formalnych. Tym samym organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu, o którym stanowi art. 148 § 1 Kpa. W takiej sytuacji wznowienie postępowania stanowiłoby rażące naruszenie prawa i godziłoby w zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 Kpa).

Za bezzasadny uznał organ II instancji także zarzut dotyczący braku wznowienia postępowania administracyjnego z urzędu. Możliwość wszczęcia takiego postępowania przez organ nie może być bowiem utożsamiana z obowiązkiem działania organu z urzędu w celu zbadania ewentualnego zaistnienia przesłanek wznowienia w przypadku nieskutecznego złożenia takiego wniosku przez stronę

Kolegium dokonało również analizy wskazanych przez skarżących okoliczności mających uzasadniać wznowienie postępowania i uznało, że nie wykazują one w stopniu dostatecznym istnienia przyczyny uzasadniającej wznowienie postępowania z urzędu. Okoliczności te były już bowiem wielokrotnie analizowane z punktu widzenia różnych trybów postępowań administracyjnych.

Organ odwoławczy wyjaśnił również, że postanowienia Prezydenta Miasta W. z dnia [...]. nie miało charakteru postanowienia wszczynającego postępowanie z urzędu. Nie pozwala na to przede wszystkim treść samego postanowienia, w którym organ wprost stwierdza, że postępowanie wszczyna się na wniosek skarżących. Woli prowadzenia z urzędu postępowania administracyjnego nie można w tej sytuacji też domniemywać.

W skardze na ww postanowienie skarżący ponowili zarzuty zawarte w zażaleniu i pismach je uzupełniających wywodząc, że zaskarżone postanowienie narusza ich prawa wynikające bezpośrednio z Konstytucji RP, a także z ekspektatywy maksymalnie ukształtowanej uzyskanej na podstawie ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu jako bezzasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647; ze zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270; z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie jako: "ppsa", uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 ppsa), skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 ppsa.

Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych wyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że nie narusza ono przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi i orzeczenie na podstawie art. 145 § 1 ppsa

Kontrolowane postanowienie wydane zostało w ramach postępowania nadzwyczajnego, uregulowanego w przepisach art. 145 – 152 kpa, a zatem w świetle tych przepisów należy oceniać legalność działania organów orzekających w sprawie.

Przede wszystkim przyznać należy rację organowi, co do tego, że wznowienie postępowania jest jednym z trybów nadzwyczajnych weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych. Stanowi ono wyjątek od uregulowanej w art. 16 § 1 kpa zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, zgodnie z którą decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne, dlatego też uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Wśród przesłanek uprawniających do wznowienia postępowania określonych w kodeksie postępowania administracyjnego ustawodawca wskazał m.in. podstawę z art. 145 § 1 pkt 1 -fałszywe dowody, 2-przestępstwo i i 5 kpa, a więc okoliczność wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który wydał decyzję.

Przepisy ograniczają jednak w czasie uprawnienie do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Termin stanowiący to ograniczenie wynosi jeden miesiąc, a początkowy moment jego biegu wyznaczony został w zależności od okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. W art. 148 kpa wskazuje się bowiem, że podanie o wznowienie postępowania może być wniesione ze skutkiem prawnym w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§1),

W związku z powyższym ograniczeniem czasowym, wynikającym z ustanowienia we ww. przepisach wymogu co do terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania, organ administracji publicznej zobowiązany jest zbadać, czy w danej sprawie zachowany został wskazany jednomiesięczny termin do skutecznego złożenia podania o wznowienie postępowania. W przypadku zaś stwierdzenia wniesienia podania po jego upływnie, winien on wydać na podstawie art. 149 § 3 kpa postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, chyba że uchybiony termin zostanie przywrócony. Wznowienie zaś postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, które godzi w zasadę trwałości decyzji ostatecznych.

Stwierdzenie zatem przez organ administracji publicznej w fazie wstępnej postępowania uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy i z przyczyn formalnych skutkować musi wydaniem postanowienia o odmowie jego wznowienia

Z akt sprawy wynika, że zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je postanowienie zapadły w związku z pismem skarżących z [...]

Organy obu instancji odmówiły jednak wznowienia postępowania stwierdzając, że w sprawie nie został zachowany termin do wznowienia postępowania Zdaniem Sądu materiał dowodowy sprawy potwierdza prawidłowość stanowiska organów w tym zakresie.

W świetle bowiem art. 148 § 2 kpa bez znaczenia dla ustalenia daty dowiedzenia się przez stronę o przesłance uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania jest ocena prawidłowości lub wiarygodności tej okoliczności, Istotne jest zaś jedynie to, aby do strony dotarła wiadomość o istnieniu tej przesłanki. To ostatnie zaś miało miejsce w przedmiotowej sprawie znacznie wcześniej, co najmniej we [...]. Biorąc więc pod uwagę fakt, że skarżący wnieśli do organu podanie o wznowienie postępowania oparte na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 1,2 i 5 kpa w dniu [...]. nie ulega wątpliwości, że miesięczny termin dla skutecznego złożenia wniosku o wznowienie w niniejszej sprawie nie został zachowany. Słusznie bowiem organ odwoławczy wykazał, że okoliczność nabycia ekspektatywy maksymalnie ukształtowanej skarżący podnosili wielokrotnie w licznych pismach procesowych kierowanych co najmniej od [...]. do organu I instancji w związku z wieloma postępowaniami w sprawach związanych z przekształceniem prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.

W ocenie Sądu na uwzględnienie nie zasługuje również wyrażony przez skarżących zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 kpa poprzez odmowę wznowienia postępowania z urzędu w oparciu o przesłankę wskazaną w tym przepisie, pomimo że skarżący we wniosku o wznowienie postępowania wskazali na okoliczność wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych i dowodów, istniejących w dniu wydania kwestionowanego pozwolenia, lecz nie znanych organowi je wydającemu. Zdaniem skarżących, wobec powzięcia przez organ takich informacji, zobowiązany był on z mocy prawa do zbadania przesłanki wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Z powyższego wynika, że skarżący w ramach przytoczonego zarzutu wskazali na konieczność rozważenia przez organ wznowienia postępowania z urzędu, i w konsekwencji zarzucili organom brak działania w tym zakresie. Odnosząc się do przytoczonego stanowiska skarżących podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd wskazujący, iż wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem, a nie obowiązkiem oraz, że żaden z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego czy też ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie daje możliwości wyegzekwowania od właściwego organu inicjatywy w tym zakresie w toku kontroli instancyjnej, czy też w drodze skargi do sądu administracyjnego na bezczynność Tym samym więc, w przypadku wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego, a następnie wydania przez organ postanowienia odmawiającego jego wznowienia z uwagi na niedochowanie przez stronę terminu do skutecznego złożenia wniosku o wznowienie, strona w zażaleniu, a następnie w skardze, nie może domagać się skontrolowania przez organ II instancji oraz Sąd bezczynności organu I instancji w przedmiocie podjęcia postanowienia o wznowieniu postępowania z urzędu. W przeciwnym razie doszłoby do sytuacji, w której strona mogłaby w istocie w każdym czasie, po upływie miesięcznego terminu wskazanego w art. 148 kpa, domagać się od organu wznowienia postępowania z urzędu w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1-3, 5-8 kpa, a organ byłby zobligowany do podjęcia rozstrzygnięcia w tym zakresie. Nieskorzystanie przez organ z możliwości wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania nie może być objęte kontrolą legalności, gdyż w takiej sytuacji nie wydaje się postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, które zarezerwowane jest jedynie do sytuacji, gdy został złożony wniosek o wznowienie postępowania.

Odnosząc się do argumentacji skargi zarzucającej, że w sprawie postanowienie w postępowaniu wznowieniowym w I instancji wydał niewłaściwy organ - wskazać trzeba, że zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Na podstawie § 2 tego przepisu - jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w § 1, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy w sprawach wymienionych w art. 149 §2. Dewolucja kompetencji na organ wyższego stopnia następuje tylko w razie, gdy przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu, który wydał w sprawie decyzję ostateczną, przy czym przez działalność organu, o której mowa w art. 150 § 2 K.p.a., należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się tego organu w toku postępowania w danej sprawie, które mogłyby godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej, co powinno być ustalone w postępowaniu wyjaśniającym przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (por. np. wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2011 roku, sygn. akt: I OSK 1401/10). Sąd badając w niniejszej sprawie legalność kwestionowanych rozstrzygnięć – mimo iż zakwestionowany został pogląd organów obu instancji – nie stwierdził naruszenia wymienionego przepisu. Organy nie dopuściły się bowiem żadnych działań i zaniechań w prowadzonym postępowaniu, które mogłyby świadczyć o tendencyjnym lub nieobiektywnym potraktowaniu skarżących. Wręcz przeciwnie-wydając decyzję z dnia [...]. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego I. i W. W. w prawo własności nieruchomości położonej we W. przy ul. [...] organ I instancji oparł się na wniosku stron i załatwił go zgodnie z zawartym w nim żądaniem. Reasumując, skoro w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka do dewolucji kompetencji na organ wyższego stopnia, to prawidłowo postanowienie o odmowie wznowienia postępowania wydał Prezydent Miasta W. , który jest właściwy w sprawie i wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji.

W sprawie Sąd nie podziela także zarzutu naruszenia art. 126 w zw. z art. 107 § 3 kpa poprzez brak odniesienia się przez organy w uzasadnieniu ich rozstrzygnięć do treści wniosku o wznowienie postępowanie oraz zarzutów zawartych w zażaleniu. Powodem odmowy wznowienia postępowania było stwierdzenie, iż wniosek o wznowienie został złożony po terminie, zatem wznowienie – w ocenie organów – nie było możliwe z przyczyn formalnych. Z tego powodu wszelkie argumenty natury merytorycznej słusznie pozostawiono poza zakresem zainteresowania organów.

W konsekwencji również Sąd nie ma podstaw do odniesienia się do wielu twierdzeń zawartych w skardze, a zmierzających do merytorycznego uzasadnienia żądania, jako że wybiegają one poza zakres rozstrzygnięcia organów, a zatem pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie z powodów formalnych nastąpiła bowiem blokada dalszej części postępowania, a jedynie na kolejnym etapie postępowania wznowieniowego Sąd władny byłby to uczynić, ale tylko pod warunkiem, że formalne aspekty postępowania nie blokowałyby tego etapu. De facto skarżący od samego początku postępowania zwalczają podstawę prawną przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, a to nie jest podstawa wznowienia postępowania. Rażące naruszenie prawa jest natomiast podstawą do żądania stwierdzenia nieważności decyzji, co wymaga wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego, gdyż te dwa tryby wzruszania ostatecznej decyzji są rozłączne i nie można ich mieszać.

Ze względu na powyższe należało uznać, że zaskarżone postanowienie organu II instancji, jak i postanowienie pierwszoinstancyjne pozostają w zgodzie z prawem, a w konsekwencji skarga podlegała oddaleniu stosownie do art. 151 ppsa.