Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 875/90
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1990-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 603  Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Drogi publiczne
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 14
journal: Dz.U. 1985 nr 14 poz. 60
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
article: art. 6, art. 18
journal: Dz.U. 1990 nr 16 poz. 95
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
article: art. 104
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. nr 14 poz. 60 ze zm./, przewidujące likwidację dróg, które nie zostały zaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i nie są oznaczone jako drogi wewnętrzne /art. 11 ust. 1/ nie uprawniają organów administracji do orzekania w formie decyzji administracyjnej o likwidacji takich dróg.

TEZY

Przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. nr 14 poz. 60 ze zm./, przewidujące likwidację dróg, które nie zostały zaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i nie są oznaczone jako drogi wewnętrzne /art. 11 ust. 1/ nie uprawniają organów administracji do orzekania w formie decyzji administracyjnej o likwidacji takich dróg.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par 5 Kpa skargę Zasadniczej Szkoły Rolniczej w S. na decyzję Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 9 maja 1990 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o zlikwidowaniu drogi wiejskiej.


UZASADNIENIE

Dyrektor Wydziału Komunikacji Urzędu Wojewódzkiego w P.T. decyzją z dnia 20 stycznia 1990 r., wydaną na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 w związku z art. 107 par. 1 Kpa, orzekł o nieważności decyzji wydanej przez Naczelnika Gminy w G. nr 6670/9/89 z dnia 22 listopada 1989 r. w sprawie zlikwidowania drogi wiejskiej, położonej w Sz., przez włączenie jej do działki nr 218, stanowiącej własność Skarbu Państwa, na niekorzyść działki nr 219, stanowiącej własność Marii N. Uzasadniając swe stanowisko, organ administracji podniósł, że decyzja wydana przez Naczelnika Gminy w G. jest dotknięta wadami prawnymi określonymi w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa, to znaczy została wydana bez właściwej podstawy prawnej, co zostało dodatkowo stwierdzone w opinii prawnej z dnia 16 stycznia 1990 r. Ponadto decyzja Naczelnika Gminy nie zawiera oznaczenia stron nabywających uprawnienia lub zobowiązanych do jej wykonania, o czym stanowi art. 107 par. 1 Kpa. Powołana w niej podstawa prawna, to jest ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, nie daje Naczelnikowi Gminy upoważnienia do regulowania zagadnień, których dotyczy jego decyzja. Sprawa ta może być rozstrzygana przez właścicieli gruntów przyległych do drogi. Biorąc powyższe pod uwagę, wskazano na potrzebę przywrócenia stanu przejezdności na spornym odcinku drogi, co powinien uczynić Naczelnik Gminy w G., który swoja bezpodstawną decyzją naruszył stan dotychczasowy.

Odwołanie od tej decyzji wniosła Zasadnicza Szkoła Rolnicza w Sz. podając, że likwidacja drogi jest uzasadniona, albowiem występuje potrzeba włączenia terenu drogi stanowiącej własność Skarbu Państwa do terenu szkoły i ogrodzenia całego terenu w celu poprawy bezpieczeństwa osób i mienia szkoły.

Rozpoznając odwołanie, Minister Transportu i Gospodarki Morskiej decyzją nr ODDP-2-PO-2/90 z dnia 9 maja 1990 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swej decyzji podniósł, że zgodnie z ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych drogami publicznymi są wyłącznie drogi zaliczone do jednej z kategorii dróg publicznych. Drogi wewnętrzne nie stanowią dróg publicznych. Artykuł 11 tej ustawy ma jedynie charakter porządkowy i nie może stanowić podstawy do wydania decyzji administracyjnej. Wszystkie sporne sprawy dotyczące dróg wewnętrznych należą do kompetencji sądów powszechnych i nie mogą być rozstrzygane decyzjami administracyjnymi.

W skardze na powyższą decyzję Zasadnicza Szkoła Rolnicza w Sz., wnosząc o uchylenie decyzji, podaje, że w świetle obowiązującego stanu prawnego Naczelnik Gminy w G. miał podstawę do orzeczenia o likwidacji drogi wiejskiej w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. nr 14 poz. 60 ze zm. /. Wyraża przy tym pogląd, że prawidłowa wykładnia tego przepisu w rozumieniu woli ustawodawcy powinna być taka, iż skoro naczelnik gminy może więcej, to znaczy może orzekać o likwidacji drogi gminnej, to może również mniej, czyli orzekać o likwidacji drogi wiejskiej. W ocenie skarżącej, zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sugestia, iż sprawa likwidacji drogi należy do kompetencji sądu powszechnego, jest nietrafna i ewentualne akcje na drodze postępowania przed sądem powszechnym są niedopuszczalne lub dotknięte z góry nieważnością. W skardze podtrzymano argumentację, która - według oceny skarżącej - uzasadnia likwidację drogi.

Organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona. Organy administracji obu instancji prawidłowo oceniły, że decyzja Naczelnika Gminy w G. z dnia 22 listopada 1989 r. w sprawie zlikwidowania drogi wiejskiej w Sz. przez włączenie jej do działki nr 218, stanowiącej własność Skarbu Państwa, jest dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa.

Przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. nr 14 poz. 60 ze zm./, przewidujące likwidację dróg, które nie zostały zaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i nie są oznaczone jako drogi wewnętrzne /art. 11 ust. 1/, nie zawierają upoważnienia do orzekania w formie decyzji administracyjnej o likwidacji takich dróg, jak również nie zawierają postanowień co do oznaczenia organu, który rozstrzygałby o likwidacji dróg nie oznaczonych jako drogi wewnętrzne. Rozstrzyganie decyzją administracyjną w sprawie jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy jest materialnoprawny przepis przewidujący takie działanie. Wobec braku w omawianej ustawie podstawy dla rozstrzygania w formie decyzji o likwidacji drogi wewnętrznej lub innej drogi nie zaliczonej do dróg publicznych, organ administracji nie mógł orzekać o jej likwidacji. Dlatego decyzja Naczelnika Gminy w G. o likwidacji drogi wiejskiej została wydana bez podstawy prawnej i prawidłowe jest stanowisko organu administracji, przyjęte w zaskarżonej decyzji, iż z mocy art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa należało stwierdzić nieważność decyzji o likwidacji drogi.

(...) Z wymienionych wyżej przyczyn, wobec niezasadności zarzutów skargi, z mocy art. 207 par. 5 Kpa Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi.