Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1335/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-02-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 53a ust. 2 pkt 2, art. 56 ust. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1175
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach
article: art. 37, art. 8, art. 18, art. 47
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 8
journal: Dz.U. 1993 nr 61 poz 284
law: Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzona w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmieniona następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełniona Protokołem nr 2.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska – Szary (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2010 r. sprawy ze skargi Q. N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... czerwca 2009 r. nr ... w przedmiocie: odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda M. decyzją z ... marca 2009r. wydaną w trybie art. 57 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 53a ust. 2 pkt 2 i art. 62 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006r., nr 234, poz. 1694 z późn.zm.) oraz art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) po rozpatrzeniu wniosku, odmówił małoletniemu Q. N. udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż w dniu ... lutego 2009r. przedstawiciel ustawowy małoletniego w osobie T. K., obywatelka W. złożyła wniosek o udzielenie jej synowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na fakt, iż mieszka on w Polsce z ze swoimi rodzicami oraz siostrą.

Jak wskazał, Wojewoda M., decyzją z dnia ... marca 2009r. oraz decyzją z dnia ... marca 2009r. odmówiono N. N. i T. K. tj. rodzicom małoletniego udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, co uzasadnia odmowę udzielania Q. H. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony bowiem ze względu na więzi osobiste pobyt małoletniego na terytorium Polski jest integralnie związany z pobytem jego rodziców, których wnioski o zalegalizowanie pobyt na terytorium RP zostały rozpatrzone negatywnie.

Przedstawiciel ustawowy małoletniego cudzoziemca złożył odwołanie od decyzji Wojewody M. z ... marca 2009r., w którym zarzucił organowi m.in. niewłaściwą wykładnię art. 53a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, niezastosowanie przepisów Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz Konwencji o Prawach Dziecka dnia 20 listopada 1989r.

Po rozpatrzeniu odwołania, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z ... czerwca 2009r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody M. z dnia ... marca 2009r.

W jej uzasadnieniu organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania. Wyjaśnił również, iż decyzją z dnia ... maja 2009r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody M. odmawiającą matce cudzoziemca T. K. udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, co stanowi podstawę do wydania odmownej decyzji w sprawie udzielenia małoletniemu Q. H. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, którego pobyt na terytorium RP jest integralnie związany z pobytem jego matki.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu wyjaśnił, iż Konwencja o prawach dziecka nie gwarantuje dzieciom bezwarunkowego prawa do nauki w miejscu wybranym przez ich rodziców bowiem to rodzice w pierwszej kolejności powinni zalegalizować swój pobyt i pobyt swoich dzieci w Polsce, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców ustalił, iż rozstrzygnięcie Wojewody M. z ... marca 2009r. jest zgodne z prawem i nie narusza Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (art. 8) oraz Konwencji o prawach dziecka (art. 6 i 9).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Szefa Urzędu z ... czerwca 2009r., działająca jako przedstawiciel ustawowy małoletniego T. K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie norm prawa materialnego tj. art. 8-9, art. 18, art. 47 Konstytucji RP oraz niezastosowanie obu wspomnianych w treści odwołania Konwencji, co jej zdaniem spowodowało naruszenie prawa do poszanowania życia rodzinnego małoletniego Q. H. nieuwzględnienie konsekwencji, jakie wywrze na małoletniego odmowa udzielenia mu wnioskowanego zezwolenia. Zdaniem autorki skargi organy dopuściły się istotnego naruszenia przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77, 80 k.p.a.

Składająca skargę cudzoziemka wskazała, iż z Polską łączą ją bardzo silne więzy rodzinne, dzieci jej mają zapewniony stabilny rozwój, edukację oraz szczęśliwe dzieciństwo, a powrót do W. oznaczałby drastyczne pogorszenie sytuacji życiowej całej rodziny.

W ocenie skarżącej samo przebywanie rodziców na terytorium Polski w oczekiwaniu na legalizację pobytu uzasadnia legalizację pobytu ich małoletniego syna, nad którym sprawują opiekę. Powyższy pogląd cudzoziemka poparła powołanymi w skardze orzeczeniami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Szefa Urzędu wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że stroną postępowania w niniejszej sprawie jest małoletni Q. H., w imieniu którego działa jako przedstawiciel ustawowy jego matka T. K., zwana dalej: skarżącą.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd wyjaśnia, iż złożona w niniejszym postępowaniu skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zezwolenie na zamieszkanie jest udzielane cudzoziemcowi w sytuacjach określonych treścią art. 53 ustawy o cudzoziemcach z 13 czerwca 2003 r. lub może być udzielone w przypadkach o jakich jest mowa w treści art. 53 a tej ustawy, przy czym ust. 2 wspomnianego art. 53 a, może mieć zastosowanie do cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nielegalnie. Bezsporne w sprawie jest, że małoletni Q. H. (od ...11.2005r.) jak i jego matka T. K., przebywa na terytorium Polski nielegalnie od kilku lat. Tym samym zastosowanie w stosunku do małoletniego mógłby mieć art. 53 a ust. 2 pod warunkiem, że odniesienie do jego sytuacji miałaby któraś z przesłanek określonych we wspomnianym ustępie pkt 1 – 4. Analizując przedmiotowe przesłanki należy przyjąć, że w grę mógłby ewentualnie wchodzić wskazywany przez stronę art. 53 a ust. 2 pkt 2 stanowiący o tym, że cudzoziemcowi przebywającemu nielegalnie na terytorium RP, można udzielić zezwolenia na zamieszkanie jeżeli wyjątkowa sytuacja osobista wymaga jego obecności na tym terytorium. W ocenie skarżącej wyjątkowość sytuacji osobistej małoletniego Q. H. polega na tym, że pozostaje on na utrzymaniu swojej matki i jej partnera V. N., którzy sprawują nad nim opiekę na terytorium RP i których więzy z Polską są nieporównywalnie (jak podaje skarżąca w skardze) mocniejsze, niż z W. Chęć stworzenia dzieciom lepszych warunków życiowych zdaniem skarżącej przemawia za uznaniem, że sytuacja osobista małoletniego przemawia za uwzględnieniem jego wniosku. Skarżąca jest przy tym zadania, że za taką interpretacją sytuacji życiowej małoletniego, która przekłada się na treść powoływanego wyżej przepisu, przemawiają wskazywane w skardze przepisy art. 8, 9, 18 i 47 Konstytucji RP oraz art. 8 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 3 września 1953 r., przyjętej przez Polskę 19 stycznia 1993 r. ( Dz.U.1993r.nr 61, poz. 284 ) oraz art. 6 i 9 Konwencji o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 r. ( Dz. U.1991Nr 120, poz.526). Pogląd ten zdaniem Sądu nie jest trafny. Przede wszystkim odnosząc się do treści powołanych w skardze przepisów Konstytucji należy stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 37 Konstytucji " Kto znajduje się pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej, korzysta z wolności i praw zapewnionych w Konstytucji. Wyjątki od tej zasady, odnoszące się do cudzoziemców, określa ustawa". Treść przepisu wskazuje zatem, że zasady zawarte w przepisach Konstytucji odnoszą się do wszystkich osób znajdujących się na terytorium RP, z tym zastrzeżeniem, że w odniesieniu do cudzoziemców konkretyzacja zasad dotyczących ich praw i obowiązków została zawarta " w ustawie" rozumianej jako ustawa z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach i ustawie z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium RP. W tym kontekście należy uznać, że wskazywane przez cudzoziemkę przepisy Konstytucji nie rodzą dla niej żadnych szczególnych praw, które należałoby rozpatrywać z pominięciem zastosowanych przez organy przepisów ustawy o cudzoziemcach. W szczególności praw takich nie rodzi ani art. 8, który stanowi, że " Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba, że Konstytucja stanowi inaczej", ani art. 9, który stanowi, że "Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego". Odnosząc się do zapisu art. 8 Konstytucji Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że w odniesieniu do jego interpretacji podziela w tym zakresie wyrok Sądu Najwyższego z 8 stycznia 2009 r. I CSK 482/08 Biul. SN 2009/6/12, w którym SN orzekł, że norma konstytucyjna może stanowić podstawę prawną, jeżeli jest skonkretyzowana w stopniu pozwalającym na samoistne jej zastosowanie. W nawiązaniu do poglądu wyrażonego w tym wyroku należy wskazać, że powoływanie się przez skarżącą na treść art. 8 Konstytucji, ma prowadzić do uznania jego samoistności i zastosowania wobec niej zarówno tego przepisu jak i norm zawartych w art. 18 i 47 Konstytucji. Treść art. 18 stanowi, że " Małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny, rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej" a art. 47, stanowi, że " Każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym". Należy wskazać, że wspomniane zasady konstytucyjne znajdują wzmocnienie w treści przepisów międzynarodowych powołanych w skardze, które przyjęte do stosowania przez Polskę, stanowią obowiązujące źródło prawa, a mowa jest tutaj o Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 3 września 1953 r. oraz Konwencji o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 r. Odnosząc się w tym miejscu do wskazywanych przepisów Konstytucji należy stwierdzić, że nie zostały one przez organ naruszone i same w sobie nie stwarzają dla strony będącej cudzoziemcem praw, które mogłyby być bezpośrednio na ich podstawie dochodzone. Brak jest również podstaw do przyjęcia ażeby wobec małoletniego Q. H. naruszony został przepis art. 8 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka stanowiący o prawie każdego człowieka do poszanowania jego życia rodzinnego i prywatnego i art. 6 i 9 Konwencji o prawach dziecka stanowiących o prawie każdego dziecka do zapewnienia mu przez Państwo maksymalnego zakresu warunków życia i rozwoju oraz prawie do życia w rodzinie i zakazie jego odseparowania od rodziców bez uzasadnionego powodu. W okolicznościach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw do stawiania tego rodzaju zarzutów organom administracji. Orzekały one bowiem w ściśle określonej kwestii dotyczącej rozpoznania wniosku cudzoziemca nielegalnie przebywającego w Polsce w zakresie udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ odmawiając udzielenia zezwolenia wyraźnie wskazał, że z faktu urodzenia się i przebywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej małoletniego, jak również z faktu nieznajomości kraju pochodzenia nie można wywieść samoistnego uprawnienia przysługującemu małoletniemu Q. H. jego matce do legalnego pobytu w Polsce niezależnie od obowiązujących przepisów. Jak wynika bowiem z twierdzeń skarżącej wiąże ona w przyszłości swoje dalsze życie oraz swojej rodziny (w tym małoletniego Q. H., którego pobyt jest integralnie związany z pobytem jego rodziców) z Polską, uznając, że pobyt tu stwarza lepsze warunki rodzinie. Jej sytuacja nie jest zatem nadzwyczajna, a dążenie do pozostania w Polsce ma źródło ekonomiczne i jest chęcią ustabilizowania jej życia. Należy podkreślić w tym miejscu, że dowodzi tego również fakt, że mimo, że 3 lutego 2004 r. wydano wobec cudzoziemki i jej córki decyzję o wydaleniu, nie opuściła ona Polski i ... listopada 2005 r. urodziła syna. Jej partner na datę wydawania decyzji przez organ II instancji nie posiadał zezwolenia na zamieszkanie (sprawa powiązana, sygn. akt V SA/Wa 1318/09). Podstawa, w oparciu o którą cudzoziemiec mógłby w okolicznościach sprawy ubiegać się o udzielenie zezwolenia a więc wyjątkowa sytuacja osobista, musi być rzeczywiście wyjątkowa, nietypowa, która nakazuje pobyt na terenie Polski celem uregulowania ważnej, indywidualnej sprawy. W ocenie Sądu – jak już wskazywano wyżej - chęć zalegalizowania pobytu matki małoletniego z powodu wiązania swojej przyszłości z Polską, nie jest taką sytuacja wyjątkową o jakiej myślał ustawodawca. Trafnie organ wskazuje w tej mierze, w odpowiedzi na skargę, na związek art. 53 a ust. 2 pkt 1- 4 z art. 56 ust. 2 pkt 7, w którym jest mowa o tym , ze cudzoziemcowi, o którym jest mowa w art. 53 a ust. 2 udziela się zezwolenia na zamieszkanie, na okres niezbędny do realizacji celu, w którym zostało wydane, nie dłuższy niż 3 miesiące. Okres na jaki można takiego zezwolenia udzielić dowodzi tego, że pobyt cudzoziemca, któremu takiego zezwolenia się udziela jest pobytem co do zasady tymczasowym i krótkotrwałym. Ocena podstawy ubiegania się cudzoziemca o zezwolenie została dokonana prawidłowo w związku z czym brak było podstaw do wydania pozytywnej dla niego decyzji. Zaznaczenia przy tym wymaga fakt, że z oceny skargi wynika wprost zamiar wykorzystania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, o które wnioskowano jako sposobu na pozostanie w Polsce na stałe.

Trafnie również organ podniósł, że nie naruszono w sprawie art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, bowiem zaskarżona decyzja nie nakłada na małoletniego Q. H. skarżącą (jego matkę) obowiązku opuszczenia terytorium Polski, a jedynie orzeka o odmowie legalizacji jej pobytu na terytorium RP w formie przez nią wybranej. Nie doszło tym samym do naruszenia integralności rodziny. Niezależnie od tego art. 8 przywoływanej Konwencji chroni przed wydaleniem, nie stanowi zaś samoistnej podstawy dotyczącej udzielania zezwolenia na zamieszkanie, zatem powoływane ogólnie przez skarżącą w skardze rozstrzygnięcia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, nie mają zastosowania w sprawie. Mając powyższe okoliczności na uwadze i uznając, że w sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących postępowania administracyjnego WSA na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku i oddalił skargę.