Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2287/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust.1 pkt 2 art. 48, 103 ust 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Protokolant ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2016 r. sprawy ze skargi M M i A M na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 142 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.)dalej k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013; r., poz. 1409 z późn. zm.) dalej Prawo budowlane, po ponownym rozpatrzeniu odwołania [...] oraz [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...] z dnia [...].02.2014r., znak: [...] , nakazującej inwestorom [...] rozbiórkę budynku gospodarczo - garażowego wybudowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] .

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrywał ponownie odwołanie od decyzji Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...] z dnia [...].02.2014r. nakazującej inwestorom [...] rozbiórkę budynku gospodarczo – garażowego, po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrokiem z dnia 06.02.2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1612/14) decyzji [...] WINB Nr [...] z dnia [...].06.2014 r. uchylenie w całości decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2014r. oraz poprzedzającego ją postanowienia nr [...] z dnia [...] stycznia 2013r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zastosowany przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego art. 138 § 2 k.p.a. wymaga nie tylko wykazania przez organ odwoławczy, że w postępowaniu przed organem I instancji doszło do naruszenia przepisów postępowania, a konieczne do wyjaśnienia okoliczności mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, ale także wykazania wpływu tych okoliczności na rozstrzygnięcie oraz potwierdzenia, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie mieści się w graniach wyznaczonych treścią art. 136 k.p.a., tj. że przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. Ocena organu w tym zakresie powinna zaś znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Wskazanie w uzasadnieniu okoliczności wyczerpujących przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a., a także wyjaśnienie przyczyn niezastosowania art. 136 k.p.a., służy wypełnieniu dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., określającego wymogi dla uzasadnienia faktycznego decyzji oraz realizacji wynikającej z art. 11 k.p.a. zasady przekonywania. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. organ jest zobowiązany do wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, natomiast ocenie Sądu kontrolującego prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia, podlegają jego motywy wskazane w uzasadnieniu wydanej decyzji.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. wymaga nie tylko wykazania przez organ odwoławczy, że w postępowaniu przed organem I instancji doszło do naruszenia przepisów postępowania, a konieczne do wyjaśnienia okoliczności mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, ale także wykazania wpływu tych okoliczności na rozstrzygnięcie oraz potwierdzenia, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie mieści się w graniach wyznaczonych treścią art. 136 k.p.a., tj. że przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. Ocena organu w tym zakresie powinna zaś znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Wskazanie w uzasadnieniu okoliczności wyczerpujących przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a., a także wyjaśnienie przyczyn niezastosowania art. 136 k.p.a., służy wypełnieniu dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., określającego wymogi dla uzasadnienia faktycznego decyzji oraz realizacji wynikającej z art. 11 k.p.a. zasady przekonywania. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. organ jest zobowiązany do wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, natomiast ocenie Sądu kontrolującego prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia, podlegają jego motywy wskazane w uzasadnieniu wydanej decyzji.

W związku z uchyleniem decyzji organu odwoławczego z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] przypomnieć należy, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] lutego 2014r. na podstawie art. 48 ust 1 w zw. z ust 4 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, nakazał [...] rozbiórkę budynku gospodarczo – garażowego wybudowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] .

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu w dniu 28 marca 2011 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla [...] wpłynęło postanowienie Nr [...] z wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] przekazujące, zgodnie z właściwością, do rozpatrzenia sprawę budowy garażu zrealizowanej w miejscu dawnej zabudowy gospodarczej na nieruchomości przy ul. [...] dz. nr [...] stanowiącej własność [...] . W trakcie oględzin przeprowadzonych przez upoważnionego przedstawiciela urzędu w dniu 8 czerwca 2011r. stwierdzono iż "na nieruchomości przy ul. [...] w [...] znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny oraz w głębi działki w południowo - zachodnim narożu parterowy budynek gospodarczo garażowy. Budynek gospodarczo garażowy usytuowany w odległości ok. 0,20 m. od ściany budynku mieszkalnego (ściana w granicy) przy ul. [...] oraz w odległości ok. 0,20m. od ogrodzenia z posesją sąsiednią [...], oraz budynku drewnianego w granicy. Budynek jest konstrukcji stalowej blacha trapezowa, wzmocnienie konstrukcji stanowią stalowe kątowniki, elementy połączone metodą skręcaną za pomocą śrub. Budynek usytuowany na betonowym podłożu, spadek dachu budynku w kierunku własnej posesji, dach nieorynnowany, od strony wschodniej polać dachu wysunięta poza lico ściany ok 0,50m. Od strony wschodniej (el. frontowa) w ścianie budynku brama dwuskrzydłowa, na zawiasach o wymiarach ok. 3, 80m.x 2,0m. oraz drzwi konstrukcji stalowej o wymiarach ok. 1.0m.x2.0m. Budynek gospodarczo-garażowy zaopatrzony w instalację elektryczną- agregat prądotwórczy. Budynek o wymiarach ok. 5, 40m. x 5,40m wysokości około 2,40m - 2,10m. Ustalono, iż wewnątrz budynku gospodarczo- garażowego znajdują się narzędzia gospodarstwa domowego, narzędzia ogrodnicze, narzędzia warsztatowe." [...] w trakcie oględzin poinformował, że "budynek gospodarczo- garażowy w niezmienionej formie istnieje od dnia zakupu działki od 1996 roku; od poprzedniego właściciela otrzymał jedynie projekt zagospodarowania działki oraz projekt budowlany przebudowy istniejącego budynku mieszkalnego z [...] maja 1995 roku. Na mapach budynek gospodarczo-garażowy już istnieje."

W tym samym protokole nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 z oględzin obiektu budowlanego istnieje zapis, jak wnieśli właściciele posesji przy ul. [...] państwo [...] , że: "blaszany garaż został wybudowany w narożu działki w ok. 2004 roku a w roku 2010 został on powiększony i wyposażony w urządzenia warsztatowe."

W związku z powyższym w dniu 24 czerwca 2011 r zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie. Wstępna analiza zebranej dokumentacji spowodowała prowadzenie postępowania zgodnie z przepisami ustawy Prawo z dnia 24 października 1974r. Jednakże wnikliwa analiza całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie a w szczególności porównanie projektu zagospodarowania działki położone przy ul. [...] z [...] maja 1995r., z wymiarami budynku stwierdzonymi w dniu 8 czerwca 2011r. w trakcie oględzin przeprowadzonych przez upoważnionego przedstawiciela Urzędu nadzoru budowlanego pozwoliła jednoznacznie stwierdzić, że przedmiotowy budynek został rozbudowany po 1995r. Budynek gospodarczy widniejący na w/w planie zagospodarowania działki posiada wymiary 5,00m x 5,00m natomiast w dniu oględzin jego wymiary wynosiły ok. 5,40m. x 5,40m. wysokości około 2,40m – 2,10m.

W świetle powyższego, postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2012r uchylono postanowienie nr [...] z dnia [...] lipca 2012r. nakładające na Państwo [...] obowiązek przedłożenia dokumentów wymaganych art. 53 i 56 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r i postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2013r. nałożono na inwestorów obowiązek złożenia w terminie 30 dni następujących dokumentów:

1. zaświadczenia właściwego organu o zgodności wybudowanego budynku gospodarczo-garażowego, z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego,

2. czterech egzemplarzy projektu budowlanego budynku gospodarczo-garażowego zawierającego opinię techniczną w zakresie zgodności wykonania robót z przepisami techniczno-budowlanymi,

3. opinii rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń pożarowych dotyczącej spełnienia wymogów w zakresie ochrony przeciwpożarowej,

4. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Postanowienie z dnia [...] stycznia 2013r. zostało odebrane przez zobowiązanych w dniu 31 stycznia 2013r. Inwestorzy [...] nie przedłożyli w terminie dokumentów wymaganych w/w. postanowieniem.

Zgodnie z art. 48 ust. 4 "w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1" (tj. właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę).

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] uznał, iż zaistniały stan faktyczny wypełnia dyspozycję art. 48 ust. 1 ww. ustawy Prawo budowlane.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli [...] podnosząc, iż organ niezasadnie zastosował tryb z art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. w sytuacji gdy budynek będący przedmiotem postępowania powstał przed 1995 rokiem i od tej daty właściciele nie dokonali rozbudowy w/w budynku. Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] czerwca 2014r. na podstawie art.138 § 2 kpa uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2014r. oraz poprzedzające ją postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, iż jakkolwiek ustalenia stanu faktycznego dokonane w niniejszej sprawie przez organ powiatowy nie budzą wątpliwości, to w ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwestionowała decyzja z dnia [...] lutego 2014r. i poprzedzające ją postanowienie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w związku z czym muszą zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014r., znak: [...], zlecił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla m. [...] przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w zakresie: przeprowadzenia rozprawy administracyjnej celem ustalenia daty; budowy budynku gospodarczo - garażowego zlokalizowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] (a także wyjaśnienia czy po tej dacie nie był on odbudowany, rozbudowany, nadbudowany).

W ocenie organu, materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy organu powiatowego nie był wystarczający do jednoznacznego ustalenia daty budowy przedmiotowego budynku, a także określenia czy po tej dacie nie był on odbudowany, rozbudowany, nadbudowany.

W świetle powyższego, z uwagi na sprzeczne stanowiska stron postępowania co do daty dokonanej budowy w/w obiektu, organ powiatowy zobowiązany został do przeprowadzenia rozprawy. Zgodnie z art. 89 Kpa: Organ administracji publicznej przeprowadzi, z urzędu lub na wniosek strony, w toku postępowania rozprawę, w każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa. Organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż podczas rozprawy administracyjnej wyjaśnienia poszczególnych osób winny być złożone po uprzednim pouczeniu o odpowiedzialności z art. 233 § 1 Kodeksu Karnego za fałszywe zeznania. Zdaniem tut. organu, miało to istotne znaczenie w niniejszej sprawie, z uwagi na sprzeczne stanowiska stron postępowania co do daty budowy obiektu.

W dniu 12 czerwca 2014r. wpłynął do tut. organu protokół z rozprawy przeprowadzonej przez upoważnionego przedstawiciela organu powiatowego w dniu [...] maja 2014r.

W treści w/w dokumentu wskazano, iż "Pani [...]wezwana w charakterze strony nie żyje."

Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 10 § 1 Kpa jest zasada czynnego udziału stron w postępowaniu administracyjnym, w myśl której organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Powyższe oznacza, że organ ma między innymi obowiązek ustalenia z urzędu stron danego postępowania, powiadomienia ich o wszczęciu postępowania, a także doręczenia wszystkim stronom wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

Organ odwoławczy wskazał, że osoba fizyczna może być stroną postępowania, jeżeli ma zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków, tj. ma zdolność prawną. Zgodnie z przepisem art. 8 Kodeksu cywilnego zdolność prawna osoby fizycznej powstaje z chwilą narodzin, a kończy się z chwilą śmierci. Jeżeli zaś w trakcie postępowania administracyjnego strona utraciła zdolność prawną (zmarła), nie można w stosunku do niej prowadzić takiego postępowania, ani doręczać jej rozstrzygnięć zapadłych w sprawie. Organ administracji publicznej ma natomiast obowiązek podjąć odpowiednie czynności procesowe, które doprowadzą do ustalenia następców prawnych zmarłej strony postępowania, a następnie wezwać ich do udziału w sprawie, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono na etapie postępowania prowadzonego przed organem powiatowym. Jak wynika ze zgromadzonej w niniejszej sprawie dokumentacji, skarżona decyzja nr [...] z dnia [...] lutego 2014r., jak i poprzedzające ją postanowienie nr - [...] z dnia [...] stycznia 2013r. zostały wysłane do [...]. Korespondencja kierowana do w/w strony nie była odbierana, a przesyłki zwracano do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. [...] z adnotacją: "zwrot - niedokładny adres".

Po dokonaniu ponownej analizy akt niniejszej sprawy, mając jednocześnie na uwadze uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 06.02.2015 r.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał należy, iż organ powiatowy właściwie ustalił, że legalność, budynku gospodarczo - garażowego znajdującego się na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...]należy badać na podstawie obowiązującej ustawy Prawo budowlane.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż na dzień rozpatrywania odwołania akta sprawy zawierają zupełnie sprzeczne stanowiska; zwaśnionych stron oraz ich świadków odnośnie daty powstania przedmiotowego obiektu. Zdaniem [...] - wyrażonym podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 08.06.2011 r. - budynek gospodarczo -- garażowy w niezmienionej fe rmie istnieje od dnia zakupu przez niego działki z budynkiem tj. od około 1996 r. Powyższe zostało potwierdzone przez skarżącego podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 30.05.2014 r. Natomiast w inwentaryzacji budowlanej z sierpnia 2012 r. zostało wskazane, iż inwestor [...] oświadczył, że sporny obiekt został wzniesiony przed rokiem 1982. W dniu rozprawy [...] złożył do akt sprawy oświadczenia [...] , [...], [...] i [...], w których wskazane osoby oświadczyły, iż przedmiotowy garaż został zamontowany na początku lat 80-tych.

Z kolei [...] i [...] twierdzą, iż blaszany garaż został wybudowany w narożu działki przy ul. [...]w około 2004 r., a w roku 2010 został on powiększony. Powyższe zostało potwierdzone także przez osoby przesłuchane w trakcie rozprawy w charakterze świadków: [...],[...]oraz [...].

W ocenie organu odwoławczego, podejmowane przez PINB dla [...] czynności pozwoliły zgromadzić materiał dowodowy, który w ocenie organu odwoławczego jest obszerny i wszechstronny. W skład akt sprawy wchodzą bowiem nie tylko oświadczenia zainteresowanych stron, ale również inne dokumenty, jak m.in.: mapa inwentaryzacyjna przyłącza gazowego, projekt zagospodarowania działki, mapa do celów projektowych oraz zdjęcie satelitarne.

W ocenie organu odwoławczego, dokumenty zebrane w sprawie obrazuje jak zmieniały się na przestrzeni lat 1982 - 2012 wymiary spornego budynku gospodarczo - garażowego. Stwierdzić należy, iż pomiędzy rokiem 1995 a rokiem 2012 doszło do zmiany wymiarów obiektu o około 0,5 m. Zatem należy zgodzić się z organem powiatowym, iż do oceny legalności wybudowania spornego budynku będą miały zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r., która weszła w życie 01.01.1995 r., gdyż w niniejszej sprawie prowadzono ciąg robót budowlanych stanowiących samowolę budowlaną.

Organ odwoławczy odnosząc się do twierdzeń odwołania, iż wywodzenie z analizy projektu zagospodarowania działki z 1995 r. wniosku, że budynek będący przedmiotem postępowania z całą pewnością nie jest budynkiem znajdującym się na w/w inwentaryzacji jest zdecydowanie zbyt daleko idące. Zgodnie z przyjęta linią orzecznictwa sądowo - administracyjnego, wyrażoną m.in. w wyroku WSA w Warszawie z dnia 12.04.2012 r. (sygn. akt: VII SA/Wa 2909/11), gdy obiekt budowlany wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę przed datą 1 stycznia 1995 r., zostanie następnie przebudowany (rozbudowany, nadbudowany) po tej dacie, także bez wymaganego pozwolenia, to nie ma do niego zastosowania przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., nawet gdyby postępowanie administracyjne (w sprawie tej pierwszej samowoli) zostało wszczęte przed datą wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W takiej sytuacji wymagane jest zastosowanie przepisu art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.

Jeżeli samowola budowlana jest ciągiem pewnych zdarzeń faktycznych mających miejsce na przestrzeni lat, to mają w takim przypadku zastosowanie przepisy Prawa budowlanego obowiązujące w dacie orzekania, gdyż nie jest to wtedy naruszenie zasady lex retro non agit! (działanie prawa wstecz), a temu w istocie miał zapobiegać przepis intertemporalny ¡zawarty w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Nie można bowiem z faktu wielokrotnego naruszenia przepisów Prawa budowlanego, czynić podstawy do łagodniejszego traktowania przez organy nadzoru budowlanego (wyrok NSA z dnia 18 maja 2007r" sygn. akt: II OSK 782/06).

Reasumując, zdaniem organu odwoławczego, przedmiotowy budynek gospodarczo - garażowy został wybudowany w ramach samowoli budowlanej i na przestrzeni lat 1995 - 2012 został rozbudowywany bez uzyskania przez' inwestorów wymaganego pozwolenia, o czym świadczą powyższe ustalenia tut. organu. Zatem realizację spornego obiektu należy potraktować jako ciąg robót budowlanych stanowiących samowolę budowlaną, co wyłącza w stosunku do niego zastosowanie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., i tym samym sprawa winna być prowadzona w odarciu o przepis art. 48 powołanej ustawy.

W ocenie organu odwoławczego sporny budynek gospodarczo - garażowy ma wymiary około 5,4 m na 5,4 m, zatem jego powierzchnia to około 29,16 m2 , czyli na jego wybudowanie wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Organ wyjaśnił, że Zgodnie z brzmieniem art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 20.02.2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443) pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan oraz przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni ¡działki. Jednakże art. 6 ust. 1 ustawy zmieniającej stanowi, iż do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczna stosuje się przepisy dotychczasowe.

W związku z tym art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w poprzednim brzmieniu stanowił, iż pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m powierzchni działki.

Organ odwoławczy wskazał również na przewidzianą przepisami Prawa budowlanego możliwość legalizacji samowoli budowlanej, organ I instancji dokonał analizy możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem i postanowieniem nr [...] z dnia [...].01.2013 r. zobowiązał inwestora do przedłożenia odpowiedniej dokumentacji budowlanej. Po niespełnieniu tego obowiązku przez Państwa [...] , organ I instancji wydał, zgodnie z ust. 1 art. 48 nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu. Organ podkreślił, że zalegalizowanie samowoli budowlanej w sytuacji, gdy inwestor nie spełnił nałożonego- na niego w postanowieniu obowiązku przedłożenia wymaganych dokumentów jest niedopuszczalne. Niespełnienie przez inwestora nałożonych obowiązków w wyznaczonym terminie oznacza dla organu nadzoru budowlanego obligatoryjne wydanie nakazu rozbiórki, zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.

Organ odwoławczy odniósł się również do zarzutów Sądu zawartych w uzasadnieniu wyroku z dnia [...] lutego 2015 r. dot. ewentualnego udziału w sprawie następców prawnych zmarłej [...] . Organ odwoławczy stwierdził, że [...] mieszkała przy ul. [...], czyli na działce o nr ewid. [...]. Właścicielem działki nr [...] jest także Miasto [...] (wydruk treści księgi wieczystej Nr [...]). Z uwagi na powyższe w ocenie [...] WINB Pani [...] oraz jej ewentualnym następcom prawnym nie przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu, albowiem nie posiadają oni interesu prawnego wynikającego z prawa własności łub użytkowania wieczystego działki nr [...] który mógłby być naruszony w toku niniejszej sprawy.

Skargę do Sądu wnieśli [...] i [...] zarzucając decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] naruszenie:

art. 10 k.pa. w związku z art. 28 lcp.a. poprzez niezapewnienie wszystkim stronom postępowania tj. [...] czynnego w nim udziału pomimo posiadanej przez organ wiedzy o kręgu stron postępowania.

art. 48 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 103 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne zastosowanie w sytuacji gdy organ nie dokonał wiążących ustaleń czy organ w ogóle jest samowolą budowlaną, oraz w przypadku gdy ewentualna samowola budowlana będąca przedmiotem niniejszego postępowania popełniona została przed rokiem 1995.

- art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niezebranie całości materiału dowodowego niezbędnego do rozstrzygnięcia w sprawie i pomimo tego faktu dokonanie oceny, iż stan faktyczny został ustalony.

- art. 78 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie zgłaszanych w toku postępowania dowodów wskazywanych przez pełnomocnika skarżących tj. zeznań świadka [...] wraz z jego pisemnym oświadczeniem, oświadczenia 6 bezpośrednich sąsiadów skarżących sporządzone na potrzeby niniejszego postępowania 3 lutego 2012 roku, materiału zdjęciowego z 2001 roku (4 zdjęcia) przedstawionego przez skarżących, które w całości podważają zeznania Państwa [...] oraz osób przyprowadzonych przez nich na rozprawę administracyjną w charakterze świadków, bez jakiegokolwiek odniesienia się organu do tych dowodów jak również wskazania dlaczego dowody te pominięte zostały w toku postępowania.

art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady swobody oceny dowodów poprzez oparcie rozstrzygnięcia na wybiórczym materiale dowodowym ograniczonym wyłącznie Inwentaryzacji przyłącza gazowego z 1982 r, dotyczącego działki przy ul [...] , projekcie zagospodarowania działki przy ul. [...] z 1995 r, oraz mapą do celów projektowych z 20|12 r. obejmującą nieruchomość przy ul. [...] , przy czym ocena ta nie jest miarodajna.

art. 89 - 95 k.p.a. poprzez uznanie, iż rozprawa administracyjna przeprowadzona przez organ I instancji w dniu [...].05.2014 r. przeprowadzona została w sposób prawidłowy podczas gdy organ dopuścił do udziału w rozprawie w charakterze świadków osoby, które nie zostały na rozprawę wezwane, przy czym osoby te cały czas przebywały na sali również podczas składania wyjaśnień przez strony oraz innych dopuszczonych świadków, oraz nieuwzględnienie zgłaszanych przez pełnomocnika wniosków oraz żądań bez uzasadnionej przyczyny.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o je oddalenie podtrzymał argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżone decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu.

Zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., ponieważ w ocenie [...] WINB organowi I instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy.

Również w ocenie Sądu organowi II instancji rozpatrującemu po raz ponowny sprawę nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy.

Głównym powodem wcześniejszego uchylenia przez organ odwoławczy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...] z dnia [...] 02.2014r., znak: [...], nakazującej inwestorom [...] rozbiórkę budynku gospodarczo - garażowego wybudowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] było naruszenie przepisów postępowania administracyjnego polegające na nieuwzględnieniu utraty zdolności prawnej przez osobę nieżyjącą oraz niepodjęcia odpowiednich czynności procesowych, które doprowadzą do ustalenia następców prawnych zmarłej strony postępowania.

Po dokonaniu ponownej analizy akt niniejszej sprawy, mając jednocześnie na uwadze uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 06.02.2015 r.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że nieżyjąca [...] mieszkała przy ul. [...] , czyli na działce o nr ewid. [...] Właścicielem działki nr [...] jest Miasto [...] (wydruk treści księgi wieczystej Nr [...]). Z uwagi na powyższe w ocenie [...] WINB [...] oraz jej ewentualnym następcom prawnym nie przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu, albowiem nie posiadają oni interesu prawnego wynikającego z prawa własności łub użytkowania wieczystego działki nr [...], który mógłby być naruszony w toku niniejszej sprawy.

W tej sytuacji organ odwoławczy mógł dokonać merytorycznej oceny materiału dowodowego zebranego przez organ I instancji.

W ocenie organu odwoławczego, dokumenty zebrane w sprawie obrazuje jak zmieniały się na przestrzeni lat 1982 - 2012 wymiary spornego budynku gospodarczo - garażowego. Organ stwierdził, iż pomiędzy rokiem 1995 a rokiem 2012 doszło do zmiany wymiarów obiektu o około 0,5 m. Zatem organ odwoławczy zgodził się z organem powiatowym, iż do oceny legalności wybudowania spornego budynku będą miały zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r., która weszła w życie 01.01.1995 r., gdyż w niniejszej sprawie prowadzono ciąg robót budowlanych stanowiących samowolę budowlaną.

Podstawowym zarzutem Strony skarżącej jest błędne przyjęcie i zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z roku 1994 w sytuacji gdy organ nie dokonał wiążących ustaleń czy obiekt w ogóle jest samowolą budowlaną, oraz w przypadku gdyby zaistniała ewentualna samowola budowlana będąca przedmiotem niniejszego postępowania popełniona została przed rokiem 1995.

W związku z tym zarzutem zauważyć należy, że zgodnie z brzmieniem art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 20.02.2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443) pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan oraz przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni ¡działki. Jednakże art. 6 ust. 1 ustawy zmieniającej stanowi, iż do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczna stosuje się przepisy dotychczasowe.

W związku z tym art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w poprzednim brzmieniu stanowił, iż pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m powierzchni działki.

Sporny budynek gospodarczo - garażowy ma wymiary około 5,4 m na 5,4 m, zatem jego powierzchnia to około 29,16 m2 , czyli na jego wybudowanie wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. W związku z tym wybudowanie takiego obiektu bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę determinuje konieczność zastosowania dyspozycji art. 48 ustawy Prawo budowlane o ile obiekt został wybudowany przed 1 stycznia 1995 r.

Zgodnie z przyjęta linią orzecznictwa sądowo - administracyjnego, wyrażoną m.in. w wyroku WSA w Warszawie z dnia 12.04.2012 r. (sygn. akt: VII SA/Wa 2909/11), gdy obiekt budowlany wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę przed datą 1 stycznia 1995 r., zostanie następnie przebudowany (rozbudowany, nadbudowany) po tej dacie, także bez wymaganego pozwolenia, to nie ma do niego zastosowania przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., nawet ¡gdyby postępowanie administracyjne (w sprawie tej pierwszej samowoli) zostało wszczęte przed datą wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W takiej sytuacji wymagane jest zastosowanie przepisu art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.

Jeżeli samowola budowlana jest ciągiem pewnych zdarzeń faktycznych mających miejsce na przestrzeni lat, to mają w takim przypadku zastosowanie przepisy Prawa budowlanego obowiązujące w dacie orzekania, gdyż nie jest to wtedy naruszenie zasady lex retro non agit (działanie prawa wstecz), a temu w istocie miał zapobiegać przepis intertemporalny ¡zawarty w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Nie można bowiem z faktu wielokrotnego naruszenia przepisów Prawa budowlanego, czynić podstawy do łagodniejszego traktowania przez organy nadzoru budowlanego (wyrok NSA z dnia 18 maja 2007r" sygn. akt: II OSK 782/06).

Oceniając zatem zgromadzony przez organy obu instancji materiał dowodowy Sąd uznał że ustalenia organu odwoławczego są prawidłowe. Organ odwoławczy opierając się na zupełnie sprzecznych zeznaniach stron oraz ich świadków, organy zobligowany był do zebrania wyczerpującego materiału dowodowego, który udokumentuje, jaki był w rzeczywistości stan faktyczny w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu organ odwoławczy z tego obowiązku się wywiązał. Należy podkreślić, iż materiał dowodowy w niniejszej sprawie jest wszechstronny i i obszerny. W skład akt sprawy wchodzą bowiem nie tylko oświadczenia zainteresowanych stron, ale również inne dokumenty, jak m.in.: mapa inwentaryzacyjna przyłącza gazowego, projekt zagospodarowania działki, mapa do celów projektowych oraz zdjęcie satelitarne. Należy wskazać, iż przywołane powyżej dokumenty (z wyłączeniem zdjęcia satelitarnego) zostały sporządzone przez osoby posiadające stosowne uprawnienia geodezyjne oraz nie zainteresowane bezpośrednio wynikiem toczącego się postępowania administracyjnego.

Zdaniem Sądu, ustalenia organu odwoławczego, że przedmiotowy budynek gospodarczo - garażowy został wybudowany w ramach samowoli budowlanej i na przestrzeni lat 1995 - 2012 został rozbudowywany bez uzyskania przez inwestorów wymaganego pozwolenia odpowiadają rzeczywistemu stanowi faktycznemu. Zatem realizację spornego obiektu należy potraktować jako ciąg robót budowlanych stanowiących samowolę budowlaną, co wyłącza w stosunku do niego zastosowanie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., i tym samym sprawa winna być prowadzona w odarciu o przepis art. 48 powołanej ustawy.

Sąd pragnie podkreślić, iż opierając się na zupełnie sprzecznych zeznaniach stron oraz ich świadków, organy nadzoru budowlanego zobligowane do zebrania wyczerpującego materiału dowodowego, który udokumentuje, jaki był w rzeczywistości stan faktyczny w niniejszej sprawie wywiązały się z tego obowiązku.

Reasumując, przedmiotowy budynek gospodarczo - garażowy został wybudowany w ramach samowoli budowlanej i na przestrzeni lat 1995 - 2012 został rozbudowywany bez uzyskania przez' inwestorów wymaganego pozwolenia, o czym świadczą powyższe ustalenia tut. organu. Zatem realizację spornego obiektu należy potraktować jako ciąg robót budowlanych stanowiących samowolę budowlaną, co wyłącza w stosunku do niego zastosowanie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., i tym samym sprawa winna być prowadzona w odarciu o przepis art. 48 powołanej ustawy.

Skoro tak to uzasadniona była konieczność podjęcia postępowania legalizacyjnego i nałożenia na [...] obowiązku przedłożenia stosownych dokumentów (postanowienie organu I instancji nr [...] z dnia [...] stycznia 2013r.).

Ponieważ inwestorzy [...] nie przedłożyli w terminie dokumentów wymaganych w/w. postanowieniem to zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego stosuje się przepis ust. 1 tego artykułu tj. właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Prawidłowo zatem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] uznał, iż zaistniały stan faktyczny wypełnia dyspozycję art. 48 ust. 1 ww. ustawy Prawo budowlane.

W ocenie Sądu, rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego, przedstawione w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, należy uznać za odpowiadające przepisom prawa. Organy prawidłowo zakwalifikowały ocenę wykonanych robót budowlanych i mając na uwadze, że ustawodawca nie pozostawił uznaniu administracyjnemu organu możliwość legalizacji zabudowy w przypadku nie wykonania przez inwestora nałożonych na niego obowiązków stwierdzić należy, że w takim przypadku nakaz rozbiórki jest bezwzględnym obowiązkiem.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7,10 i 77 § 1 oraz art. 80 kpa a więc naruszenia postępowania dowodowego zdaniem Sądu zarzut ten jest nietrafny bowiem ustalenia organów powołują się na wyniki oględzin, dokumentów i zeznań stron. Zauważyć również należy, że w decyzji II instancji, która rozstrzyga sprawę wywołaną odwołaniem konkretnej strony, organ szczegółowo wyjaśnił kwestie które podnoszono w odwołaniu.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Sąd skargę oddalił.