Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2573/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Bożena Dziełak, sędzia WSA Anna Wesołowska, Protokolant st. sekretarz sądowy Iwona Mazek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2014 r. sprawy ze skargi S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacie zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2005-2008 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz S. kwotę 740 zł (słownie: siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Spółdzialnia Mieszkaniowa "M." złożyła wniosek o rozłożenie na raty zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2008 wraz z odsetkami za zwłokę, umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2005-2008, oraz umorzenie opłaty prolongacyjnej.

Prezydent W. decyzją z [...] października 2011r. rozłożył na raty zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2008 wraz z odsetkami za zwłokę; odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej ; odmówił umorzenia opłaty prolongacyjnej.

W wyniku odwołania Spółdzielni Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] kwietnia 2012r., uchyliło decyzję Prezydenta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezydent W. decyzją z [...] października 2012r. rozłożył na raty zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2008 wraz z odsetkami za zwłokę (na 18 rat); odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2008; odmówił umorzenia opłaty prolongacyjnej; ustalił wysokości opłaty prolongacyjnej na kwotę 7.616 zł; umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za 2005r.

Prezydent W. stwierdził istnienie ważnego interesu podatnika i przesłanek przemawiających za udzieleniem ulgi w postaci rozłożenia zaległości podatkowej na raty. Wyjaśnił, iż z analizy dokumentacji finansowej Spółdzielni wynika, że jednorazowa zapłata zaległości wpłynęłaby na zachwianie płynności finansowej, a wysokość rat została ustalona w oparciu o dokonaną analizę dokumentacji finansowej Spółdzielni w tym dokonywanie przez podatnika wpłat w kwocie 5000zł w okresie od listopada 2011r. do września 2012r. Prezydent uwzględnił wpłaty Spółdzielni na poczet zaległości dokonane po wniesieniu wniosku o udzielenie ulgi. Prezydent wyjaśnił, że udzielona ulga podatkowa stanowi pomoc de minimis, o której mowa w Rozporządzeniu KE (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r., nie wymaga jednak opinii Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ani nie podlega notyfikacji do Komisji Europejskiej.

W ocenie Prezydenta umorzenie wnioskowanych kwot stanowiłoby nieuzasadnioną rezygnację miasta z należnych mu sum, bowiem naliczona opłata prolongacyjna, choć rozłożona w czasie, będzie mogła być realizowana.

Prezydent nie stwierdził w sprawie istnienia interesu publicznego przemawiającego za udzieleniem żądanej ulgi. Umorzenie odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej spowodowałoby zmniejszenie dochodów m.st. Warszawy, przeznaczonych na realizację ustawowych działań jednostki samorządu terytorialnego w zakresie porządku publicznego, oświaty, komunikacji zbiorowej, ochrony zdrowia.

Od powyższej decyzji Spółdzielnia wniosła odwołanie. Decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania tj. art. 124 w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej: O.p.) poprzez: brak w uzasadnieniu decyzji wskazania ustalonego stanu faktycznego sprawy tj. w jakich okolicznościach z jakich przyczyn doszło do powstania zaległości podatkowej po stronie Spółdzielni; brak w uzasadnieniu wskazania motywów odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2008 oraz opłaty prolongacyjnej. Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów postępowania tj. art. 208 § 1 O.p., poprzez uznanie bezprzedmiotowości postępowania w zakresie wniosku dotyczącego umorzenia odsetek za zwłokę w zapłacie podatku od nieruchomości za 2005r. oraz naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 67a § 1 pkt 3 oraz art. 67b O.p. poprzez odmowę umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2008 oraz odmowę umorzenia opłaty prolongacyjnej.

Decyzją z [...] lipca 2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W.

W uzasadnieniu SKO wskazało, iż argumenty Spółdzielni nie mogą zostać uwzględnione. Kolegium zgadza się ze stanowiskiem Prezydenta. W., że ulgi w spłacie należności podatkowych mogą być udzielane w wyjątkowych sytuacjach, i to wyłącznie w przypadkach przewidzianych przez Ordynację podatkową.

Rozłożenie na raty zaległości podatkowej oraz umorzenie odsetek za zwłokę może nastąpić w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Wystąpienie tych przesłanek udzielenia pomocy - jak słusznie wskazał organ I instancji - należy wziąć również pod uwagę przy udzielaniu pomocy na wniosek podatnika będącego przedsiębiorcą. Są to kryteria ustawowe, których wystąpienie w konkretnej sprawie umożliwia (nie zobowiązuje) organom podatkowych przyznanie wnioskowanej ulgi. W razie stwierdzenia przez organ podatkowy w postępowaniu, że nie ma podstaw do udzielenia ulgi, ponieważ nie przemawia za tym "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny", traci sens ustalanie, czy ulga jest dopuszczalną pomocą publiczną. Ulgi tej i tak nie można już udzielić, a przez to - nie znajdują zastosowania przepisy regulujące pomoc publiczną. Stosuje się je jedynie w przypadku udzielenia pomocy (przyznania ulgi). Decyzja odmawiająca przyznania ulgi nie prowadzi do udzielenia pomocy, a przez to nie ma potrzeby rozpatrywania jej w kontekście dopuszczalności pomocy publicznej.

W ocenie organu odwoławczego Prezydent W. prawidłowo uznał, że w sprawie nie występuje interes publiczny, przemawiający za udzieleniem ulgi postaci umorzenia, lecz występuje ważny interes podatnika, który uzasadnia częściowe udzielenie żądanej pomocy, to jest rozłożenie na raty zaległości podatkowej za lata 2006-2008. Uzasadnił to wskazując na sytuację finansową Spółdzielni, która nie pozwala na jednorazową zapłatę zaległości podatkowej lecz pozwala na jej uregulowanie w ratach. SKO wskazało, że uzasadnienie tej odmowy wyrażone w przedostatnim akapicie na stronie 8 oraz w pierwszym akapicie na str. 9 decyzji pierwszoinstancyjnej jest dostateczne. SKO stwierdziło także, że wbrew twierdzeniom Podatnika, organ pierwszej instancji odniósł się w trzecim akapicie str 9 decyzji do przyczyn powstania zaległości podatkowej.

Spółdzielnia w swojej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła o uchylenie decyzji SKO zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 121 § 1 O.p. w zw. z art. 122 O.p. w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 O.p. poprzez: błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie, w szczególności zaniechanie ustalenia i odniesienia się do niezależnych od Skarżącej przyczyn powstania zaległości podatkowej w postaci wadliwego działania organów administracji publicznej, które aż do dnia 12 października 2010r., kiedy to zostały wszczęte postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2005-2008 r., uznawały, że obowiązek podatkowy w tym zakresie spoczywa na innej Spółdzielni (tj. S.), a nie na Skarżącej; zaniechanie równego traktowania interesów SM "M." w porównaniu z interesami W., poprzez oparcie zaskarżonej decyzji SKO wyłącznie przy uwzględnieniu interesów tego drugiego, w szczególności poprzez dbanie o nieuszczuplanie dochodów samorządu terytorialnego w przypadku, gdy istnieje po stronie podatnika możliwość zapłaty zaległości podatkowych wraz z odsetkami, podczas gdy, stosownie do zasady wskazującej na konieczność prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych winno się na równo traktować interesy podatnika i jednostek administracji publicznej a materialnoprawnych wątpliwości nie wolno rozstrzygać na niekorzyść podatnika; błędne przyjęcie, iż w przedmiotowym postępowaniu nie zachodzi przypadek uzasadniający istnienie interesu publicznego, który stosownie do treści art. 67a § 1 pkt 3 O.p. uzasadniałby umorzenie w całości odsetek za zwłokę oraz umorzenie opłaty prolongacyjnej.

Spółdzielnia podkreśliła, iż dążąc do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, organy podatkowe powinny w pierwszej kolejności ustalić, jakie fakty są istotne z punktu widzenia przepisów prawa materialnego, mogących mieć w sprawie zastosowanie. Zgodnie z art. 122 O.p. stan faktyczny powinien być wyjaśniony dokładnie, a nie pobieżnie, jak ma to miejsce w przedmiotowym postępowaniu.

Spółdzielnia podniosła, iż SKO przy ustaleniu stanu faktycznego w sprawie w ogóle nie uwzględnił przyczyny powstania zaległości podatkowej. Tymczasem SM "M.", począwszy od 2003 r. do 2006 r. co roku składała deklaracje na podatek od nieruchomości i płaciła ten podatek bezpośrednio do organu podatkowego. Następnie, w dniu 5.10.2005 r. SM M. wystąpiła do Prezydenta W. w sprawie ustalenia podmiotu zobowiązanego do zapłaty podatku od nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. W odpowiedzi na swoje wystąpienie, Spółdzielnia w dniu 16.01.2006 r. uzyskała od Skarbnika W. informację, że podatnikiem podatku od nieruchomości w przedstawionym stanie faktycznym jest SM P..

W związku z powyższym, w dniu 4.04.2006 r. SM P. wystąpiła do Prezydenta W. z wnioskiem w trybie art. 14 a O.p. o udzielenie pisemnej interpretacji art. 3 ustawy z dnia 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Postanowieniem z dnia 26.07.2006 r. organ podatkowy uznał, że podmiotem zobowiązanym do opłacania podatku od nieruchomości od gruntu i budynku zlokalizowanego przy ul. [...] w W. jest SM P.. Wobec tego, SM P. w dniu 29.12.2006 r. wystawiła notę księgową na kwotę 96.583 zł i obciążyła SM M. podatkiem od nieruchomości za lata 2003- 2006.

W dniu 22.01.2007 r. SM M. ponownie zwróciła się do Skarbnika W. z wystąpieniem w sprawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości zabudowanej działki położonej przy ul. [...] w W.. W odpowiedzi na to pismo, Skarbnik W. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 6.01.2006 r., że obowiązek podatkowy w tym zakresie spoczywa na SM P..

W dniu 30.05.2007 r. SM P. skierowała do SM M. wezwanie do zapłaty kwoty 96.583 zł tytułem podatku od nieruchomości za lata 2003-2006 i kwoty 3.775,35 zł tytułem odsetek za zwłokę. Wobec braku zapłaty przez SM M., SM P. w dniu 23.11.2007 r. złożyła w Sądzie Okręgowym w W. [...] Wydział Gospodarczy pozew o zapłatę kwoty 106.168,53 zł wraz z odsetkami tytułem podatku od nieruchomości przy ul. [...] w W.. Wyrokiem zaocznym z dnia 14.04.2008 r. zasądzono od SM M. na rzecz SM P. kwotę zgodną z żądaniem pozwu wraz z ustawowymi odsetkami. SM M. zapłaciła SM P. kwotę 123.556,53 zł zgodnie z wyrokiem z dnia 14.04.2008 r.

Wobec powyższego wyroku, SM M. w związku z notami księgowymi wystawionymi przez SM P. w 2007 i w 2008r., zapłaciła do SM P. kwotę 24 115,00 zł tytułem podatku od nieruchomości za 2007r. i kwotę 27.006,47zł tytułem podatku od nieruchomości za 2008r. Tak więc ze względu na powyższe przyjąć należy, iż postawa Skarżącego, przejawiająca się w braku płatności podatku od nieruchomości za lata 2005-2008 była podyktowana wyłącznie wadliwymi decyzjami organów W., jako właściwego organu podatkowego w niniejszej sprawie.

SKO bezkrytycznie przyjął i podzielił stanowisko Prezydenta W., nie wskazując na jakiekolwiek uchybienia tegoż organu w przedmiocie ustalenia zobowiązań podatkowych za lata 2005-2008. Postępowanie SKO w ocenie Spółdzielni jawi się jako rażąco wadliwe poprzez wzgląd na treść art. 122 O.p., zgodnie z którym w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym przy tym nie budzi wątpliwości, iż przepis niniejszy nakłada obowiązki nie tylko na organ rozstrzygający sprawę w pierwszej instancji, lecz także na podatkowy organ odwoławczy.

Naruszenie przepisów postępowania, sprowadzające się w tym wypadku do błędnego ustalenia stanu faktycznego poprzez zaniechanie poczynienia ustaleń co do przyczyn powstania zaległości podatkowej po stronie Spółdzielni jest uchybieniem, mającym istotne znaczenie w kontekście wyniku postępowania. Zważyć przy tym należy, iż SKO szeroko opisał i uwzględnił jedynie interes miasta stołecznego, nie biorąc pod uwagę interesu podatnika, których sumę był obowiązany wyważyć, tym bardziej, iż z analizy przeprowadzonej przez Prezydenta W. wynika, iż Spółdzielnia osiągnęła rentowność jedynie w 2010r., w kolejnych latach wykazywano na koniec roku stratę netto. Co więcej, pismem z dnia 18.06.2013 r. Skarżąca wskazała SKO, iż sytuacja finansowa Spółdzielni od czasu wydania decyzji przez Prezydenta W. nie ulegała zmianie, co należy rozumieć w ten sposób, iż w dalszym ciągu Skarżąca nie osiąga rentowności i wykazuje stratę.

Powyższe uchybienie miało istotny wpływ na wynik postępowania, albowiem w sytuacji, w której SKO w sposób staranny i zupełny ustaliłby stan faktyczny w sprawie, a następnie uwzględnił i wyważył interesy zarówno W. oraz SM M. , to wówczas doszedłby do zasadnego przekonania, iż kryzys finansowo-ekonomiczny, na który szeroko wskazuje Organ ma również przełożenie na sytuację finansową Skarżącego (i tak już wystarczająco trudną), a nadto zapłata odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu podatku od nieruchomości oraz opłaty prolongacyjnej, pomimo rozłożenia na raty tychże płatności spowoduje wygenerowanie dodatkowych kosztów dla mieszkańców Społdzielni, którzy będą zobligowani pokryć skutki błędnych decyzji Prezydenta W. Ponadto, zważyć należy, iż o konieczności równego traktowania interesów zarówno podatnika, jak również Skarbu Państwa.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Decyzję SKO należało uchylić.

Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Przedmiotem kontroli Sądu jest rozstrzygnięcie oparte na uznaniu administracyjnym, którego podstawę prawną stanowi art. 67a i art. 67b O.p. Na mocy pierwszego z powołanych przepisów organ podatkowy może, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, udzielić ulgi podatkowej przewidzianej w tym przepisie.

Z kolei art. 67b O.p. stanowi, że organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a O.p., które nie stanowią pomocy publicznej, które stanowią pomoc de minimis w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis, a także tych, które nie stanowią pomocy publicznej.

Zawarte w art. 67b O.p. odesłanie do art. 67a O.p. oznacza, że na gruncie tej ustawy udzielenie omawianej pomocy następuje na zasadach przewidzianych w tym przepisie ale, na co wskazuje wyraźnie art. 67b § 1 pkt 2 O.p., przy jednoczesnym spełnieniu przesłanek wynikających z bezpośrednio obowiązujących aktów prawa wspólnotowego. Przyznanie pomocy jest więc fakultatywne i uznaniowe. Obowiązkiem organu podatkowego podejmującego decyzję jest więc zbadanie, czy zachodzą przewidziane w art. 67a O.p. materialnoprawne przesłanki określone jako "ważny interes podatnika" i "interes publiczny" oraz, czy udzielenie pomocy (nawet przy zaistnieniu tych przesłanek) nie naruszy zasad wynikających z aktów prawa wspólnotowego dotyczących pomocy de minimis .

Przedstawione stanowisko sądu znajduje potwierdzenie także w piśmiennictwie prawniczym dot. analizowanej kwestii (vide: B. Brzeziński i in. "Ordynacja podatkowa. Komentarz.", Toruń 2007, str.497-498,506,510 ; L. Etel i in. "Ordynacja podatkowa .Komentarz.", Dom Wydawniczy ABC , 2006, teza 4 do art. 67b; P. Sidor "Pomoc publiczna w świetle znowelizowanych przepisów wspólnotowych i krajowych. Problemy podatkowe. Obowiązki beneficjenta"., Doradca Podatkowy nr 3 z 2007 r., s.17; A. Jakub "Udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych zakwalifikowanej jako pomoc publiczna. Pomoc w ramach de minimis"., komentarz opub. w Profesjonalnym Serwisie Podatkowym , wydanie internetowe, teza 2.5.).

Podsumowując powyższą część rozważań stwierdzić zatem należy, iż udzielenie przewidzianej w art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej pomocy de minimis ma charakter uznaniowy i wymaga ustalenia przez organ podatkowy, że pomoc ta jest uzasadniona ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, a więc, że spełnione są przesłanki określone w art. 67a §1 Ordynacji podatkowej przy jednoczesnym ustaleniu, że pomoc nie naruszy warunków wynikających z postanowień aktów prawa wspólnotowego.

Z przedstawionego stanowiska sądu co do charakteru i podstaw prawnych przyznawania podmiotom gospodarczym pomocy de minimis w postaci ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, wynikają konsekwencje co do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji odmawiającej umorzenia zaległości podatkowych.

Uznaniowy charakter decyzji powoduje, że przedmiotem sądowej kontroli zaskarżonej decyzji jest nie sama zasadność przyznania bądź odmowy uwzględnienia wniosku podatnika, lecz prawidłowość przeprowadzonego postępowania. Badanie legalności decyzji polega zatem na zbadaniu, czy organy podatkowe wydały decyzje zgodnie ze wszystkimi przepisami postępowania. Tylko prawidłowo przeprowadzone postępowanie pozwala bowiem na wyczerpujące i pełne wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a w konsekwencji na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego (przyjęcie spełnienia przesłanek prawnomaterialnych uwzględnienia lub odmowy uwzględnienia wniosku).

Tak rozumiana kontrola sądowa odnosi się więc do oceny, czy organy podatkowe zachowały reguły postępowania przy ustalaniu okoliczności odpowiadających kierunkowym dyrektywom wyboru zawartym w art. 67a O.p., w szczególności sąd bada zatem, czy postępowanie przeprowadzono zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, obligującej do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 122 O.p.) oraz zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.), czy dowody oceniono zgodnie z zasadą swobodnej oceny (art. 191 O.p.) czy zapewniony został stronie czynny udział w postępowaniu a decyzje wydane w jego toku są prawidłowo uzasadnione ( art. 210 § 4 O.p.).

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że SKO wydając swoją decyzję naruszyło art. 127 O.p., który określa zasadę dwuinstancyjności w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z powołaną zasadą organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Nie może więc ograniczyć się do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Istota administracyjnego toku instancji polega na 2-krotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów postawionych w stosunku do orzeczenia organu pierwszej instancji.

W niniejszej sprawie SKO ograniczyło się w zasadzie do kontroli prawidłowości decyzji Prezydenta. W decyzji organu odwoławczego brak jest analizy przesłanek ważnego interesu strony, jak również interesu publicznego. SKO wskazało m.in., że Prezydent uznał, że w sprawie nie występuje interes publiczny przemawiający za udzieleniem ulgi. Dalej SKO stwierdziło, że "analiza finansowa dokonana przez Prezydenta W. zachowuje swoją aktualność". Ten fragment potwierdza również słuszność tezy, iż SKO nie rozpatrzyło sprawy ponownie w wyniku odwołania, jedynie odniosło się do słuszności argumentów decyzji Prezydenta. Kolejny fragment potwierdzający naruszenie art. 127 O.p. "Skład orzekający uważa, że uzasadnienie tej odmowy w szczególności wyrażone w przedostatnim akapicie na stronie 8 i pierwszym akapicie na stronie 9 zaskarżonej decyzji jest dostateczne".

Organ odwoławczy uzasadniając swoją decyzję musi wskazać motywy jej wydania. SKO nie może uzasadnić swojej decyzji poprzez odwoływanie się do fragmentów uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji.

W niniejszej sprawie SKO nie wyjaśniło wszystkich okoliczności faktycznych w sprawie, nie ustaliło w sposób poprawny kwestii istnienia interesu publicznego.

Prawidłowo natomiast organy uznały, że wystąpienie w niniejszej sprawie przesłanki ważnego interesu podatnika, uzasadnia rozłożenie na raty zaległości podatkowej z tyt. podatku od nieruchomości.

W orzecznictwie przesłankę "interesu publicznego", określa się jako dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji itp.

Sąd w składzie orzekającym wyraża stanowisko, że ustalenia dotyczące okoliczności powstania zaległości podatkowej u wnioskującego o jej umorzenie mieszczą się w zakresie badania przesłanek uzasadniających przyznanie ulgi płatniczej ( por. wyrok NSA z dnia 30 września 2009r. II FSK 805/08, wyrok NSA II FSK 1351/110).

Zdaniem Sądu ocena istnienia przesłanki interesu publicznego wymaga uwzględnienia zasady państwa prawnego, wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP, której przejawem jest między innymi przepis art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, ustanawiający zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Stanowisko takie było już wyrażane w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie z dnia 12 lutego 2004 r. Sygn. akt III SA 791/02).

Zdaniem Sądu "interes publiczny" to także budowanie przekonania, że organy państwa działają w sposób nie powodujący u podatników uzasadnionego poczucia, że ponoszą oni odpowiedzialność za wadliwe działania tych organów. Niedopuszczalne jest przerzucanie na podatników błędów lub uchybień popełnianych przez organy podatkowe w procesie stosowania prawa.

Tym samym nie jest budowaniem zaufania podatnika doprowadzenie do sytuacji, w której ponosi on skutki błędnych decyzji organów podatkowych.

W niniejszej sprawie organy odmawiając umorzenia odsetek oraz opłaty prolongacyjnej uznały, że w tym zakresie nie występuje ważny interes podatnika (choć w oparciu o ustalenie istnienia tej przesłanki rozłożyły na raty zaległości z tyt. podatku od nieruchomości), nie występuje także interes publiczny, który przemawiałby za udzieleniem ulgi w postaci umorzenia. Organ nie uzasadnił jednak w sposób dostateczny swego stanowiska. Negatywne rozstrzygnięcie, szczególnie podjęte w ramach uznania administracyjnego powinno być przekonująco, wyczerpująco i jasno uzasadnione. Odmienne postepowanie, a w szczególności brak argumentów przemawiających za odmową umorzenia zaległości podatkowych narusza zasady postepowania podatkowego a zwłaszcza zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Poza sporem w tej sprawie pozostają okoliczności (szeroko opisane na str. 4-5 niniejszego uzasadnienia i znajdujące swoje odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym), które doprowadziły do powstania zaległości. Zgodzić należy się z zarzutami skargi, że organ odmawiając umorzenia odsetek oraz opłaty prolongacyjnej zaniechał równego wyważenia interesów stron. SKO uwzględniło jedynie interes W., przejawiający się uszczuplaniu dochodów budżetowych stolicy na tle kryzysu finansowo-ekonomicznego. Organ nie dostrzegł, że poza ważnym interesem podatnika w niniejszej sprawie występuje także interes publiczny, który ma podstawę w błędnych decyzjach organów, które doprowadziły do powstania zwłoki w płatnościach podatku od nieruchomości.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu SKO rozłoży na raty zaległości podatkowe z tyt. podatku od nieruchomości, jak to uczyniło w zaskarżonej decyzji. Rozpatrując wniosek o udzielenie ulgi w postaci umorzenia odsetek i opłaty prolongacyjnej organ zobowiązany będzie do prawidłowego w świetle art. 127 O.p. przedstawienia własnych ustaleń oraz rzetelnej oceny okoliczności, które spowodowały powstanie zaległości, a rezultaty tej oceny uwzględni w wykładni przesłanki interesu publicznego. Organ w procesie tej wykładni uwzględni wskazaną w niniejszym wyroku ocenę prawną. W przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek przemawiających za udzieleniem ulgi w postaci umorzenia, zobowiązany będzie zbadać, czy udzielenie wnioskowanej ulgi nie naruszy zasad wynikających z prawa wspólnotowego dot. pomocy de mininmis.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) P.p.s.a należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 P.p.s.a.