Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 393/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2007-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: ART.2 UST.2, ART.3
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: ART.135, ART.145 PAR.1 PKT.1 LIT.C
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Sędziowie NSA Anna Kwiatek (spr.), WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Stażysta Magda Gryzek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 31 stycznia 2007r. sprawy ze skargi Cementowni [...] SA na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z [...]r. nr [...]; 2. stwierdza, ze zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Cementowni [...] SA kwotę 6257 zł (sześć tysięcy dwieście pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania Cementowni "[...]" S.A. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...]lutego 2006 r. określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2006 r. – utrzymał w mocy decyzję I instancji.

Z zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynikało, iż skarżąca Spółka złożyła w dniu 16 stycznia 2006 r. deklarację na podatek od nieruchomości na 2006 r. W złożonej deklaracji wykazała grunty związane z działalnością gospodarczą o powierzchni 42.7307 m2, oraz budowle o wartości 111.161 zł, pominięto natomiast grunty o pow. o 78.7657 m2 deklarując podatek w kwocie 276.699 zł.

Mając na względzie okoliczność zaniżenia wykazanej w deklaracji powierzchni gruntów w stosunku do roku poprzedniego oraz niezgodność co do powierzchni gruntów wykazanej w deklaracji, a wynikającej z ewidencji geodezyjnej Wójt Gminy, postanowieniem z dnia [...]stycznia 2006 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2006 rok.

W toku postępowania podatkowego organ I instancji ustalił, że Spółka w okresie od 1 stycznia 2006 r. pozostawała i nadal pozostaje właścicielem i wieczystym użytkownikiem gruntów położonych na terenie miejscowości K. i P. o powierzchni ogólnej 1 214 964 m2, i decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. określił zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2006 r. w kwocie 779 800 zł. Organ podatkowy nie uznał argumentacji Cementowni, że oddanie gruntu o pow. 78.7657 ha w dzierżawę wyłącza go spod opodatkowania jako gruntu związanego z działalnością gospodarczą, gdyż nie zachodzą jakiekolwiek przeszkody techniczne uniemożliwiające dalsze użytkowanie przez Spółkę tego gruntu. Wskazano też, że dla wymiaru podatku od nieruchomości nie ma znaczenia, że Cementownia zamierza przystąpić do rekultywacji biologicznej tych gruntów, a w konsekwencji wyłączyć je z działalności gospodarczej, ponieważ postępowanie rekultywacyjne nie zakończyło się i nie ma podstaw do dokonania zmian w ewidencji gruntów, co może nastąpić dopiero w konsekwencji wydania stosownej decyzji administracyjnej, po wykonaniu obmiaru powykonawczego gruntu. Całość zatem gruntów i budowli posiadanych przez Cementownię "[...]" S.A. podlega opodatkowaniu na podstawie art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 9 poz. 84 ze zm.).

W odwołaniu Spółka wywodziła, iż stosownie do decyzji Starostwa Powiatowego z dnia [...]września 2005 r. na obszarze o powierzchni 78.7657 m2 zostały przeprowadzone prace rekultywacyjne, potwierdzone protokołem odbioru z dnia 6 grudnia 2005 r. Zakończenie rekultywacji technicznej potwierdził operat techniczny sporządzony dla celów zmiany w ewidencji gruntów przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych, co z kolei – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38, poz. 454) pozwala uznać zrekultywowane tereny jako tereny różne, a nie związane z działalnością gospodarczą. Podniosła też, że koncesja na wydobywanie margla udzielona przez Urząd Wojewódzki decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. dotyczy terenów o powierzchni 42. 7307 m2, nie obejmuje zaś terenów zrekultywowanych, co stanowi potwierdzenie wyłączenia ich z działalności gospodarczej prowadzonej przez Cementownię. Obecny dzierżawca tych gruntów zobowiązał się wykorzystywać te tereny jako pastwisko, co przesądza o ich rekultywacji biologicznej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając iż przedstawiona przez Spółkę argumentacja nie stanowi podstawy do wyłączenia spornych gruntów z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wskazano, iż organ podatkowy nie kwestionuje faktu, iż Spółka przeprowadziła rekultywację terenu o powierzchni 78.7657 m2, jednak o zakończeniu rekultywacji, a tym samym o utracie przez te grunty charakteru zajętych bezpośrednio na prowadzenie działalności gospodarczej decyduje nie protokół odbioru prac rekultywacyjnych, ale decyzja właściwego organu administracyjnego. Protokół bowiem stwierdza tylko zakończenie tych prac w sensie technicznym, natomiast podstawą do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów jest decyzja właściwego organu o zakończeniu rekultywacji. O sposobie opodatkowania tych gruntów może decydować aktualny charakter gruntów, potwierdzony ich kwalifikacją do właściwej grupy użytków gruntowych w ewidencji gruntów. Nie ma przy tym znaczenia, dla uznania rekultywacji gruntów za zakończoną, stanowisko w tej kwestii Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego, ponieważ kompetencję nadzoru nad całym procesem rekultywacji ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych przyznaje organom administracji. Wszystkie zatem grunty znajdujące się w posiadaniu Cementowni (których jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym) powinny być opodatkowane stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Podniesiono też, iż zawarta przez Cementownie umowa dzierżawy jest umowa cywilną i nie zwalnia Spółki z obowiązku podatkowego, bowiem właścicielem gruntów jest Skarb Państwa i tylko umowa zawarta między właścicielem a dzierżawcą mogłaby ewentualnie skutkować przeniesieniem odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe. Dla sprawy nie ma też znaczenia zakres koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej – jest to tylko pozwolenie na eksploatację danego terenu, nie ma zaś znaczenia dla sposobu opodatkowania tego terenu. Organ odwoławczy nie podzielił też argumentacji odwołania co do zakwalifikowania spornych terenów jako "tereny różne", gdyż i tereny określone jako użytki kopalniane(K) i tereny różne (Tr) podlegają podatkowi od nieruchomości według stawek obowiązujących dla gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Spółka nie precyzując zarzutu naruszenia prawa wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wywodząc, że nie ujęty w deklaracji podatkowej grunt o pow. 78.7657 ha został faktycznie wyłączony z działalności gospodarczej, zrekultywowany i oddany w dzierżawę z przeznaczaniem na pastwisko.

Wniosła jednocześnie o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zakończenia postępowania administracyjnego w przedmiocie uznania za zakończoną rekultywację gruntów Spółki,

Postanowieniem z dnia 9 listopada 2006 r. Sąd odmówił zawieszenia postępowania.

Pismem z dnia 20 listopada 2006 r. cofającym wniosek o zawieszenie postępowania Spółka poinformowała, że decyzją Starosty Powiatowego z dnia [...] października 2006 r. zakończone zostało postępowanie dotyczące rekultywacji spornych gruntów, co umożliwia dokonanie aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie wskazując, ze dla gruntów podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, będących w posiadaniu przedsiębiorcy, nie ma znaczenia fakt ich zajęcia na działalność gospodarczą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie z powodów przedstawionych jako argumentacja.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: "ppsa"), Sąd dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej doń decyzji nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, lecz przedmiotem sprawy podlegającym decyzyjnej regulacji. Przepis ten pozwala na kontrolę legalności decyzji niezależnie od zarzutów skargi.

Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszaniem art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej (Dz.U. 2005, Nr 8 poz. 60 ze zm.) mogącym prowadzić do naruszenia art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 1989 r. Nr 30, poz.163 ze zm.).

Zgodnie z ostatnio powołanym przepisem, dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków. Oznacza to, że dla organu podatkowego dokonującego wymiaru podatków oraz podatnika dokonującego ich samoobliczenia, wiążące są dane zawarte w ewidencji zawierającej informacje: kto jest właścicielem gruntów (lub władającym w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych), jaka jest ich powierzchnia i rodzaj użytków.

Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Z ustaleń organu podatkowego dokonanych na podstawie danych z ewidencji gruntów (k.6-13 akt podatkowych) wynika, że na terenie gminy R.F. skarżąca Spółka jest użytkownikiem wieczystym gruntów oraz właścicielem gruntów o powierzchni 101.3865 ha sklasyfikowanych jako "użytki kopalne (K)" oraz gruntów o powierzchni 20.11 ha sklasyfikowanych jako "grunty orne (R) " lub "nieużytki (N)".

Wobec tych ustaleń, niekwestionowanych prze Spółkę oraz treści art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nie może budzić wątpliwości, że jest ona podatnikiem podatku od nieruchomości od gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów jako" użytki kopalne (K)" oraz " nieużytki (N)", stąd niewskazanie znacznej części tych gruntów w deklaracji na podatek od nieruchomości było działaniem niezrozumiałym przy bezsporności treści ewidencji gruntów.

Przepis art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przesądza, że nie każdy grunt podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wyłączając z przedmiotowego zakresu tego podatku tylko grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako " użytki rolne", które stosownie do art. 1 ustawy o podatku rolnym (Dz. U. 1993 r. Nr 94, poz. 431 ze zm.), podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza.

W związku z tym, dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości części gruntów Spółki sklasyfikowanych w ewidencji gruntów jako "grunty orne (R)", niezbędnym było ustalenie, że grunty te zajęte są na prowadzenie działalności gospodarczej.

Na konieczność dokonania powyższych ustaleń i ich oceny w świetle art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zwrócił uwagę organ odwoławczy (str. 6 i 7 decyzji SKO), jednakże z treści decyzji wynika, że uwagi te poczynione zostały bez odniesienia ich do zawartych w aktach wypisów dokumentujących treść ewidencji gruntów (k. 8, 9 i 11 akt podatkowych).

Ustosunkowując się do argumentacji skargi ponownie wskazać należy, że fakt podlegania danych gruntów opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wynika z ustalenia, że nie są one sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne (art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych).

Ustawodawca nie przewiduje sytuacji, w której grunt nie byłby objęty ani przepisami ustawy o podatku rolnym ani przepisami o podatkach i opłatach lokalnych, przy czym ustalenie, która z ustaw podatkowych regulujących opodatkowanie gruntów obejmuje dany grunt dokonane być musi z uwzględnieniem zapisów ewidencji gruntów i budynków, a to stosownie do art. 21 prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i art. 1 ustawy o podatku rolnym.

Klasyfikacja użytków gruntowych w ewidencji gruntów do jednej z siedmiu grup użytków określonych w § 67 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454) oraz treść poprzednio wskazanych przepisów ustaw, wykluczają możliwość dokonywania ustaleń faktycznych podważających dane ewidencji gruntów. Brak prawnych podstaw do kwestionowania w postępowaniu podatkowym zapisów ewidencji gruntów dotyczy również danych określających rodzaj użytku gruntowego w ramach poszczególnych grup użytków.

Skoro więc grunty będące własnością lub pozostające w użytkowaniu wieczystym Spółki oznaczone zostały w ewidencji gruntów symbolem "K" właściwym dla rodzaju "użytki kopalne" mieszczącego się w grupie "grunty zabudowane i zurbanizowane", brak było podstaw prawnych do dokonywania ustaleń faktycznych w przedmiocie kwalifikacji tych gruntów do innej grupy lub innego rodzaju użytków niż wynikający z ewidencji.

W związku z treścią zapisów ewidencyjnych dotyczących tych gruntów nie ma podstaw do twierdzenia, że grunty te mogły być uznane dla celów opodatkowania za pastwisko. Ten rodzaj użytku gruntowego mieści się bowiem w grupie użytków rolnych i oznaczony jest w ewidencji symbolem "Ps".

Z uwagi na wiążącą, dla celów opodatkowania, treść ewidencji gruntów niezasadny był również argument skargi, że spowodowane względami ekonomicznymi ograniczenie działalności eksploatacyjnej (wydobywczej) oraz objęcie gruntów poeksploatacyjnych obowiązkową rekultywacją czy też decyzyjne zakończenie rekultywacji na tych gruntach, mogły przesądzać o wyłączeniu gruntów spod opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Procesy te mogły by mieć taki skutek, gdyby w ich wyniku sporne grunty sklasyfikowane zostały w ewidencji gruntów jako użytki rolne i równocześnie nie były gruntami zajętymi na prowadzenie działalności gospodarczej, o której mowa w przepisach ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ppsa oraz w zakresie kosztów postępowania na podstawie art. 200 ppsa orzeczono jak w sentencji.