Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 355/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2, art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 30 ust. 7 pkt 4
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 12 ust. 3, ust. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie sędzia NSA Grzegorz Czerwiński sędzia del. NSA Jerzy Stankowski /spr./ Protokolant starszy inspektor sądowy Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 840/14 w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r. II SA/Rz 840/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę J. M. na decyzję Wojewody Podkarpackiego (zwanego dalej "Wojewodą") z dnia [...] maja 2014 r., [...].

Powyższą decyzją organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania J. M. – uchylił decyzję Starosty Rzeszowskiego (zwanego dalej "Starostą") z dnia [...] kwietnia 2014 r., [...], którą organ ten wniósł sprzeciw względem zamierzonego przez skarżącą przystąpienia do budowy budynku gospodarczego. Jednocześnie Wojewoda podtrzymał sprzeciw względem dokonanego zgłoszenia zamiaru przystąpienia do budowy budynku gospodarczego oraz nałożył na inwestorkę obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie obiektu budowlanego.

Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym.

Pismem z dnia 13 marca 2014 r. J. M. zgłosiła w Starostowie Powiatowym w Rzeszowie zamiar przystąpienia do budowy budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 25 m², na działce nr [...] w J., gmina T. (k. 1 akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Starosta wezwał inwestorkę do usunięcia braków zgłoszenia w zakresie dotyczącym lokalizacji projektowanego budynku w kontekście § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (obecnie tekst jednolity tego rozporządzenia opublikowano w Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 – uw. NSA; dalej "r.w.t.") (k. 16 akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Pismem z dnia 20 marca 2014 r. J. M. przedłożyła wyjaśnienia dotyczące lokalizacji budynku. Zaznaczyła, że § 12 ust. 3 pkt 4 r.w.t. nakazuje w zabudowie jednorodzinnej sytuować budynki gospodarcze o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3,0 m (a taki budynek inwestorka projektuje) bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych, o ile taka lokalizacja nie jest sprzeczna z przepisami §13, 60 i 271-273 r.w.t. (k. 17 akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., [...] Starosta zgłosił sprzeciw w sprawie zamierzonego przystąpienia do budowy budynku gospodarczego (k. 19 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz., 267; obecnie tekst jednolity tej ustawy opublikowano w Dz. U. z 2016 r., poz. 23 – uw. NSA; dalej "K.p.a.") oraz art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1409; obecnie tekst jednolity tej ustawy opublikowano w Dz. U. z 2016 r., poz. 290; dalej "P.b.").

W motywach decyzji organ wskazał, że wyjaśnienia J. M. nie zasługują na uwzględnienie, gdyż budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy lub 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Podkreślono także, że inwestorka zamierzała wybudować budynek gospodarczy w oparciu o zgłoszenie, ale na kopii mapy zasadniczej do celów opiniodawczych wskazała, że odległość od granicy wynosi 1,5 m. Dlatego została ona wezwana do doprowadzenia projektowanej lokalizacji zgłoszonego obiektu do zgodności z § 12 ust. 1 r.w.t. Tylko takie usytuowanie budynków gospodarczych może być zaakceptowane w trybie zgłoszenia. Pomimo wyznaczonego terminu J. M. nie uzupełniła wskazanego braku.

Odwołanie od decyzji złożyła J. M. W jej ocenie gabaryty, lokalizacja oraz inne parametry planowanego budynku spełniają wymogi wynikające z Prawa budowlanego oraz warunków technicznych (k. 1 akt administracyjnych organu drugiej instancji).

Wojewoda – powołując się na art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. - decyzją z dnia [...] maja 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i jednocześnie podtrzymał sprzeciw względem dokonanego zgłoszenia zamiaru przystąpienia do budowy budynku gospodarczego oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie obiektu budowlanego.

W motywach decyzji organ wyjaśnił, że uwzględnił odwołanie jedynie w zakresie dotyczącym niewłaściwego przyjęcia przez Starostę, iż podstawą decyzji powinien być fakt nieuzupełnienia przez inwestora w wyznaczonym terminie dokonanego zgłoszenia. Wojewoda zaznaczył, że projektowany budynek ma zostać usytuowany w odległości 1,5 m od granicy działki sąsiedniej nr [...], ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych – przy czym będzie miał on długość 5 m, szerokość 3 m oraz wysokość 2,15 m licząc od poziomu terenu. Zdaniem organu odwoławczego przyjęte parametry i odległości odpowiadają § 12 ust. 3 pkt 4 r.w.t., a konsekwencji nie można postawić zarzutu, że realizacja budynku gospodarczego objętego zgłoszeniem narusza przepisy dotyczące lokalizacji budynków.

Wojewoda dodał jednak, że usytuowanie budynku może pociągać za sobą wprowadzenie ograniczeń dla terenów sąsiednich. Podstawą rozstrzygnięcia powinien być fakt, że usytuowanie budynku w sposób podany w zgłoszeniu powoduje objecie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania tego obiektu, co prowadzi do spełnienia przesłanki określonej w art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. W oparciu o ten właśnie przepis organ pierwszej instancji powinien rozstrzygać istotę sprawy. W konkluzji Wojewoda stwierdził, że należało zatem wnieść sprzeciw i nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę z uwagi na fakt, że lokalizacja budynku wprowadzałaby ograniczenia dla terenu sąsiedniego przez objęcie tego terenu obszarem oddziaływania projektowanego budynku.

W skardze J. M. podniosła, że niezrozumiałym jest dla niej opinia organu, że lokalizacja budynku gospodarczego w odległości 1,5 m od istniejącego na działce sąsiedniej budynku powoduje objęcie sąsiedniej działki oddziaływaniem. W obszarze oddziaływania znajduje się budynek mieszkalny ze ścianą oddzielenia pożarowego zlokalizowaną w granicy. W ocenie skarżącej projektowana lokalizacja w żaden sposób nie wpłynie na możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r., II SA/Rz 840/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę J. M.

W motywach orzeczenia Sąd wskazał, że bezspornym jest, iż projektowany budynek gospodarczy usytuowany jest w odległości 1,5 m od granicy sąsiedniej działki; nie ma też wątpliwości co do wymiarów tego obiektu. Sąd nie dopatrzył się naruszeń postępowania, to jest art. 7 i 77 K.p.a. i uznał, że ustalony przez organ stan faktyczny sprawy może stanowić podstawę orzekania.

Następnie Sąd w całości podzielił wykładnię prawa materialnego zaprezentowaną przez Wojewodę oraz sposób ich konkretyzacji w sprawie. Wskazał, że parametry obiektu gospodarczego skarżącej pozwalały stosować do niego treść § 12 ust. 2 pkt 4 r.w.t. Na mocy tej regulacji w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273 r.w.t., dopuszcza się sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych. Sąd wskazał, że powyższy przepis ustanawia wobec zasad sytuowania obiektów określnych w § 12 ust. 1 r.w.t. odstępstwa, które znajdą zastosowanie wyłącznie wobec obiektów gospodarczych oraz garaży lokalizowanych w zabudowie jednorodzinnej. Istotnym są także parametry tego obiektu w postaci długości, która powinna być mniejsza niż 5,5 m oraz wysokości, która powinna być mniejsza niż 3 m. W takim przypadku, obiekt może zostać postawiony w granicy działki bądź w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych.

Sąd podkreślił, że Wojewoda rozstrzygając o zasadności złożonego odwołania nie pominął jednak § 12 ust. 4 r.w.t., który stanowi: usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w § 12 ust. 2 i 3, powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b. W myśl tego ostatniego przepisu obszarem oddziaływania obiektu budowlanego jest teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Zdaniem Sądu prawodawca zadecydował o tym, że samo usytuowanie obiektu gospodarczego w odległości 1,5 m od granicy działki sąsiedniej świadczy o istnieniu ograniczeń w zagospodarowaniu terenów sąsiednich. Dlatego według Sądu nie ma racji skarżąca podnosząc, że budynek gospodarczy nie wprowadza żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu terenu działki sąsiedniej. O istnieniu tych ograniczeń, z uwagi na położenie obiektu, decyduje norma prawna, a konsekwencje z tym związane wynikają z zastosowanego wobec skarżącej art. 30 ust. 7 P.b.

Sąd wyjaśnił dalej, że na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Sąd wskazał, że powołany przepis jest przykładem regulacji wyposażającej organ w kompetencje do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wobec robót budowalnych wymagających od inwestora wyłącznie dokonania zgłoszenia. Ponieważ o wprowadzeniu ograniczeń zadecydowały przepisy prawa na skutek ustalonego w zgłoszeniu położenia obiektu, to nie może być mowy o ewentualności powstania, a o pewności istnienia ograniczeń w zagospodarowaniu terenów sąsiednich na skutek budowy obiektu gospodarczego przez J. M.

Końcowo Sąd dodał, że decyzja Wojewody nie zakazuje jej co do zasady budowy obiektu w miejscu jakie skarżąca ustaliła w zgłoszeniu. Projektowane przez nią zamierzenie będzie mogło powstać, lecz nie trybie zgłoszenia, a po wydaniu przez właściwy organ na jej wniosek ostatecznego pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1 P.b.).

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła J. M. Zaskarżając to orzeczenie w całości zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. w dwóch postaciach:

– poprzez dokonanie jego błędnej wykładni polegającej na uznaniu przez Sąd, że przepis ten zobowiązuje organ do nałożenia na stronę zawiadamiającą o zamiarze realizacji obiektu budowlanego przymusu uzyskania pozwolenia na budowę; tymczasem zdaniem skarżącej przepis ten stanowi jedynie o możliwości nałożenia takiego obowiązku przez organ w ramach uznania administracyjnego;

– w związku z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez błędną wykładnię i uznanie, że zgłoszone roboty oddziałują na działkę sąsiednią – tymczasem art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. stanowi wprowadzeniu, utrwaleniu bądź zwiększeniu ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, a to wymaga wykazania na czym te ograniczenia lub uciążliwości miałyby polegać.

Osobno w skardze kasacyjnej przedstawiono zarzut naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity tej ustawy opublikowano w Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej "P.p.s.a."), stanowiący konsekwencję wymienionych zarzutów materialnoprawnych. J. M. podniosła, że nie dokonano analizy całego materiału zgromadzonego w aktach sprawy, a w szczególności nie wskazano w uzasadnieniu wyroku na czym konkretnie miałoby polegać zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich w związku z realizacją przez skarżącą robót budowlanych.

Wskazując na powyższe J. M. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. Wystąpiła także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej J. M. wskazała na wstępie, iż powodem, dla którego ustawodawca wprowadził art. 29 P.b. było dążenie do wyłączenia pewnych kategorii budynków z ogólnego obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę. W art. 30 P.b. wprowadzono szczególny, uproszczony tryb zgłoszenia zamiaru wykonania niektórych z tych robót. Jednocześnie w art. 30 ust. 7 P.b. została przewidziana możliwość wyjątkowego odstąpienia od reguły stosowania trybu uproszczonego przy pewnej kategorii robót budowlanych.

J. M. podkreśliła, że regulacja zawarta we wskazanym wyżej art. 30 ust. 7 P.b. stanowi wyjątek od ogólnej zasady, zgodnie z którą należy stosować tryb uproszczony przewidziany w art. 30 P.b. Z kolei przepisy stanowiące wyjątek od zasady należy interpretować w sposób ścisły.

Dodatkowo skarżąca zaznaczyła, że wedle art. 30 ust. P.b. "organ może" wymagać od inwestora uzyskania pozwolenia na budowę. J. M. stwierdziła, że błędna jest zatem argumentacja Sądu, zdaniem którego organ musi to uczynić. Analizowany przepis przyznaje organowi uprawnienie w ramach uznania administracyjnego do stosowania przewidzianej w nim procedury. Skarżąca wskazała, iż na uznaniowy charakter art. 30 ust. 7 P.b. wskazywały kilkukrotnie sądy administracyjne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2010 r., II OSK 665/09, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2014 r., VII SA/Wa 2678/13, w Białymstoku z dnia 9 kwietnia 2013 r., II SA/Bk 93/13 oraz w Bydgoszczy z dnia 5 czerwca 2013 r., II SA/Bd 412/13).

Przechodząc do problematyki proceduralnej J. M. podkreśliła, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie nie dokonał w sposób należyty analizy całego materiału zebranego w aktach sprawy. Nie wskazał przez to na czym polega wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości jakie planowany budynek miałby powodować na tereny sąsiednie. Jest to niezbędne, gdyż wymaga tego art. 30 ust. 7 P.b. J. M. powołała się także na orzecznictwo sądów administracyjnych, w którym przyjmuje się, że zaledwie potencjalna i teoretyczna możliwość ograniczeń prawnych w sposobie zagospodarowania działki sąsiedniej nie wystarcza do zaliczenia tej działki w obręb obszaru oddziaływania obiektu (wskazała m.in. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 9 kwietnia 2013 r., II SA/Bk 93/13).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny sprawy ustalony przez organy w postępowaniu administracyjnym, zaakceptowany przez Sąd pierwszej instancji, jest bezsporny. Nie ulega wątpliwości, że zgłoszenie skarżącej dotyczyło budynku gospodarczego, który miał być usytuowany na działce zgodnie z wymaganiami § 12 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Spór pomiędzy Wojewodą a J. M. w niniejszej sprawie w gruncie rzeczy sprowadza się do pytania:

– czy zawarte w § 12 ust. 4 r.w.t. domniemanie objęcia działki sąsiedniej obszarem oddziaływania budynku na skutek jego położenia w bliskości granicy (budynek "powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane") automatycznie upoważnia organy do wymagania od inwestora uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b., wedle którego to przepisu uwarunkowane jest to "wprowadzeniem, utrwaleniem bądź zwiększeniem [przez obiekt] ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich"?

Skarżąca zarzucając naruszenie art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. samodzielnie oraz w powiązaniu z § 12 ust. 4 r.w.t. dąży w istocie do umotywowania tezy, że zastosowanie tego pierwszego przepisu jest zasadne tylko wówczas, gdy projektowany obiekt nie hipotetycznie, ale rzeczywiście wprowadzi, utrwali bądź zwiększy ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.

Wojewoda z kolei – co zaakceptował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie – stwierdził, że domniemanie istnienia oddziaływania wynikające z § 12 ust. 4 r.w.t samo przez się wystarczy do przyjęcia, że występuje ograniczenie zagospodarowania działki sąsiedniej.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy w pierwszej kolejności, że budynek gospodarczy projektowany przez J. M. ma takie parametry, że co do zasady podlega regulacji prawnej z art. 29 ust. 1 pkt 2 P.b. i nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 1 P.b.). Procedura zgłoszeniowa z całą pewnością byłaby więc wystarczająca, jeżeli usytuowanie obiektu odpowiadałoby wymaganiom określonym w § 12 ust. 1 r.w.t.

Inne usytuowanie obiektu aniżeli określone według standardowych, minimalnych odległości od granicy (§ 12 ust. 1 r.w.t.) nakazuje przyjąć nieco inne podejście do warunków formalnych jego realizacji. Powstaje bowiem potrzeba ochrony interesu dysponenta działki sąsiedniej. Ze względu na to prawodawca – niejako z góry – nakazuje w § 12 ust. 4 r.w.t. domniemać, że zbliżenie budynku do granicy działki powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem jego oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b.

Ratio legis tej ostatniej regulacji jest jednoznaczne – chodzi przede wszystkim o zagwarantowanie udziału w procesie inwestycyjnym właścicieli działki sąsiedniej (lub innych osób posiadających do niej tytuł prawny). Przypomnieć też należy, że definicja obszaru oddziaływania obiektu jest bezpośrednio funkcjonalnie powiązana z art. 28 ust. 2 P.b. Przepis ten określa kto powinien być stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

Skoro zatem prawodawca nakazuje domniemać, że usytuowanie budynku w zbliżeniu do granicy działki w sposób, o którym mowa w § 12 ust. 3 i 4 r.w.t., powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływana tego budynku, to uzasadnione jest stanowisko Wojewody i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, iż w takiej sytuacji powinien znaleźć zastosowanie art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. Ten ostatni przepis (stosowany w powiązaniu z art. 30 ust. 5 P.b.) przyznaje organom architektoniczno-budowlanym kompetencję do wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia i nałożenia na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo oddziaływania na działkę sąsiednią.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku lokalizacji budynku w ponadstandardowym zbliżeniu do granicy wymaganie pozwolenia na budowę jest w pełni zasadne. W art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. mowa jest o sytuacji, gdy realizacja obiektu "może [...] spowodować [...] wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich". Co prawda rację ma skarżąca, że jednocześnie w przepisie tym wskazuje się, iż organ "może" (a nie musi) nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, niemniej jednak należy pamiętać, iż w analizowanym przypadku nie ma potrzeby ustalania istnienia rzeczywistego oddziaływania obiektu na działkę sąsiednią – przesądza o tym prawo, to jest wskazany wyżej § 12 ust. 4 r.w.t. Nakazuje on organom przyjąć, że takie oddziaływanie istnieje.

Uzupełniająco dodać też trzeba, że tylko pozwolenie na budowę wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego-jurysdykcyjnego zgodnie z K.p.a., czego nie spełnia postępowanie wszczęte zgłoszeniem. Postępowanie zgłoszeniowe jest uproszczonym postępowaniem szczególnym, do którego nie mają zastosowania przepisy K.p.a. W postępowaniu tym oprócz dokonującego zgłoszenia nie ma innych stron, nie mogą więc być spełnione wymagania z art. 28 ust. 2 P.b. Dopiero wniesienie sprzeciwu przez właściwy organ (art. 30 ust. 5 P.b.) daje początek postępowaniu administracyjnemu-jurysdykcyjnemu, do którego mają zastosowanie przepisy K.p.a.

Powyższe rozważania potwierdzają słuszność przyjętego w sprawie stanowiska przez Wojewodę i Sąd pierwszej instancji, że w przypadku zgłoszenia skarżącej, ze względu na usytuowanie obiektu, dopuszczalne i w pełni zasadne było zastosowanie art. 30 ust. 7 pkt 4 P.b. Dopuszczenie realizacji budynku powinno bowiem nastąpić w procedurze, która gwarantuje udział osoby posiadającej tytuł prawny do działki sąsiedniej.

Na marginesie można dopowiedzieć, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentuje się niekiedy nawet jeszcze dalej idące stanowisko, aniżeli przyjęte przez Sąd w obecnym składzie. W wyroku z dnia 28 marca 2012 r., II OSK 2627/12 wskazano, że lokalizacja budynku gospodarczego określona w § 12 ust. 4 r.w.t. wyklucza dopuszczenie go na zgłoszenie już tylko ze względu na konieczność udział stron w postępowaniu (art. 28 ust. 2 P.b.). Wyrażono wręcz pogląd, że można nawet rozważać wymaganie pozwolenia na budowę na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 P.b.

Zaznaczenia wreszcie wymaga, że wymaganie od inwestora uzyskania pozwolenia na budowę w odniesieniu do budynków objętych zgłoszeniem, jeżeli te oddziałują na działkę sąsiednią, wydaje się zgodne z generalnym poglądem ustawodawcy. Potwierdza to chociażby obecnie obowiązujący art. 29 ust. 1 pkt 1a P.b., który zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia (obejmując zgłoszeniem) budowę wolno stojących budynków mieszkalnych jednorodzinnych, o ile obszar ich oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane.

Naczelny Sąd Administracyjny dodaje, że decyzja Wojewody nie zakazuje J. M. co do zasady budowy obiektu w miejscu jakie skarżąca ustaliła w zgłoszeniu. Projektowane przez nią zamierzenie – przy założeniu braku innych przeciwwskazań – będzie mogło powstać, lecz nie trybie zgłoszenia, a po wydaniu przez właściwy organ pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1 P.b.).

Naczelny Sąd Administracyjny w konsekwencji nie uznaje trafności zarzutu naruszenia art. 141 § 1 w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. Wbrew twierdzeniom skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie nie był zobligowany do wykazania, na czym polega "wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich" ze względu na powstanie projektowanego budynku gospodarczego. Sam prawodawca przesądza bowiem, że usytuowanie obiektów w ponadstandardowym zbliżeniu do granicy (§ 12 ust. 2-3 w zw. z § 12 ust. 4 r.w.t.) powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu terenów sąsiednich.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł oddalił skargę kasacyjną.