Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 887/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c. w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2019 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 1 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 27 maja 2016 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 27 maja 2016 r. Burmistrz Miasta, działając na podstawie m.in. art. 1 ust. 2-3, art. 4 ust. 2-3, art. 5, art. 8, art. 10, art. 13, art. 18, art. 21 ust. 1 i 2, art. 22, art. 48, art. 49 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t. j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 195 ze zm.), odmówił A. T. (W.), prawa do świadczenia wychowawczego, wnioskowanego na syna P. W.

W uzasadnieniu wskazano, że dochód rodziny uprawniający w świetle ww. ustawy do otrzymania tego świadczenia został przekroczony o 113,97 zł. Ustalono, że miesięczny dochód rodziny wyniósł 2.741,90 zł, co w przeliczeniu na osobę daje kwotę 913,97 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła, że organ błędnie ustalił dochód rodziny. Wskazała, że organ nie wziął pod uwagę, że P. W., którego dochód brano pod uwagę, płaci alimenty na rzecz dzieci z poprzedniego związku, które znacznie pomniejszają miesięczny dochód rodziny. Do odwołania strona załączyła m.in. miesięczne pokwitowania odbioru alimentów za 2014 r., 2015 r. i 2016 r. oraz oświadczenie A. W. z dnia 3 czerwca 2016 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 1 sierpnia 2016r., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odnosząc się do przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci wyjaśnił, że organ I instancji prawidłowo wyliczył dochód rodziny. Ustalono, że dochód ten wyniósł 32.902,80 zł, co w przeliczeniu na miesiąc stanowi kwotę 2.741,90zł, a w przeliczeniu na osobę w rodzinie stanowi dochód w wysokości 913,97zł. Odnośnie zarzutu nie uwzględnienia kwot alimentów zasądzonych i uiszczanych na rzecz osób uprawnionych z poprzedniego związku organ wskazał, że strona w części II wniosku oświadczyła m.in., iż zapoznała się z warunkami uprawniającymi do świadczenia wychowawczego. Organ podał, że z wyliczonych we wniosku załączników nie wynika, by strona przedłożyła przekazy lub przelewy pieniężne potwierdzające wysokość zapłaconych alimentów.

Jednak przede wszystkim organ odwołał się do regulacji § 2 ust. 2 pkt 1 lit. g Rozporządzenia Ministra Rodziny Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016r w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia wychowawcze. Przyjęto, że jeżeli członek rodziny na mocy orzeczenia sądowego jest zobowiązany do płacenia alimentów na rzecz osoby z poza rodziny i reguluje te alimenty, to wnioskodawczyni winna przedłożyć przekazy lub przelewy dokumentujące wysokość zapłaconych alimentów. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Strona w załączeniu do odwołania przedłożyła kopie pisemnych oświadczeń A. W., z których wynika, że w roku 2014 r. co miesiąc otrzymywała alimenty na rzecz córek w kwocie 700 zł. Zdaniem organu odwoławczego, w sytuacji gdy przedłożone przez stronę kopie oświadczeń nie są opatrzone datą a wynikające z nich kwoty uiszczone tytułem alimentów są niezgodne z wysokością alimentów wymaganych zgodnie z załączonym protokołem Sądu Rejonowego z dnia 25 listopada 2008 r., sygn. akt [...] w wysokości 650 zł na rzecz P. i W. W., budzą uzasadnione wątpliwości i nie mogą przesądzać o prawdziwości złożonych w nich oświadczeń. Tym samym nie ma podstaw uzasadniających konieczność przesłuchania autora oświadczeń, jak i partnera strony. Dalej podano, że kwestią najistotniejszą w sprawie był fakt, że przedłożone kopie oświadczeń nie spełniają wymogu rozporządzenia.

A. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji.

Zarzuciła naruszenie:

– art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez:

a. nie przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków: A. W. i P. W. -wnioskowanych przez skarżącą na okoliczność mającą kluczowe znaczenie w sprawie, mianowicie faktu płacenia przez męża skarżącej alimentów na dzieci z poprzedniego związku, co skutkowało wydaniem rozstrzygnięcia z pominięciem istotnych w sprawie okoliczności, brakiem wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, błędnym przyjęciu, że miesięczny dochód rodziny skarżącej za 2014 rok wyniósł 2.741,90 zł (w przeliczeniu na osobę 913,97 zł) i przekracza dopuszczalny ustawowo dochód uprawniający do przyznania świadczenia wychowawczego, co doprowadziło do odmowy przyznania skarżącej świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko;

b. błędne przyjęcie, że kopie oświadczeń z 2014 r., potwierdzających fakt każdorazowego przekazywania przez męża skarżącej alimentów na dzieci z poprzedniego związku, nie są opatrzone datą, co stanowiło dla organu przesłankę odmowy wiarygodności złożonych dokumentów;

c. naruszenie zasady dochodzenia prawdy obiektywnej poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i wywodzenie na tej podstawie negatywnych konsekwencji w stosunku do skarżącej;

– art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 i art. 78 k.p.a., tj. zasady pogłębiania zaufania do organów państwa;

– art. 9 k.p.a., tj. zasady czuwania przez organ administracji nad interesem strony.

Skarżąca podała, że P. W. od daty zawarcia ugody do chwili obecnej, każdego miesiąca wywiązuje się z nałożonego obowiązku alimentacyjnego, płacąc alimenty zgodnie z ugodą do rąk matki małoletnich dzieci, która każdorazowo kwituje własnoręcznym podpisem odbiór zasądzonych kwot. Ponadto w dniu 03 czerwca 2016r. A. W. złożyła dodatkowe oświadczenie, w którym potwierdziła, że od 2007r. do chwili obecnej otrzymuje od P. W. do rąk własnych alimenty na rzecz dzieci. Podniosła, że wbrew ustaleniom organu każde z oświadczeń złożonych przez A. W. opatrzone jest konkretną datą. Każdorazowo alimenty były płacone do 15-go dnia miesiąca, zgodnie z ugodą sądową z dnia 25 listopada 2008 r.

Odnośnie niezgodności w kwotach pomiędzy ugodą sądową z 2008 r., a składanymi oświadczeniami z 2014 r. wyjaśniła, że różnica ta wynosi 50 zł i wynika z faktu, że w ugodzie sądowej z 2008 r. mąż zobowiązał się do płacenia alimentów na dwójkę dzieci w łącznej wysokości 650 zł, natomiast od 2013 r. zobowiązał się do podwyższenia alimentów o 50 zł, tj. do łącznej kwoty 700 zł miesięcznie. Dalej skarżąca podniosła, że organ nie zebrał i rozpatrzył całego materiału dowodowego w sprawie. Pomimo powzięcia wątpliwości w kwestii prawdziwości złożonych oświadczeń organ nie dopuścił dowodu z zeznań wnioskowanych świadków (męża i A. W.). Co do zarzutu, że odmowa przyznania świadczenia wynikała z niespełnienia warunku, wynikającego z § 2 ust. 2 pkt lit. g rozporządzenia, tj. nie przedłożenia przekazów lub przelewów dokumentujących wysokość płaconych alimentów podała, że miała prawo udowodnić fakt płacenia alimentów za pomocą wszelkich innych środków dowodowych, co wynika z regulacji art. 75 § 1 k.p.a.

Twierdziła też, że zgodnie z art. 92 ust. 1 Konstytucji rozporządzenia są aktami wydawanymi wyłącznie w celu wykonania ustawy. Zatem określenie przesłanek, na podstawie, których ustalana jest wysokość dochodu, dopuszczalne jest jedynie w ustawie, a nie w rozporządzeniu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2017 r. Sąd zawiesił postępowanie na podstawie art.125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z przedstawieniem przez tut. Sąd w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 889/16 pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego: "czy przepisy art. 5 ust. 1 w związku z ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195) są zgodne z art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w zakresie w jakim uniemożliwiają nabycie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w każdym przypadku przekroczenia kryterium dochodowego w rodzinie osoby ubiegającej się o to świadczenie?".

Postanowieniem z dnia 7 stycznia 2019 r. postępowanie zostało podjęte w niniejszej sprawie, gdyż postanowieniem z dnia 7 listopada 2018 r., wydanym w sprawie sygn. akt P 6/17 Trybunał Konstytucyjny umorzył postępowanie, nie udzielając odpowiedzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga jest zasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 sierpnia 2016 r., utrzymująca w mocy decyzję z dnia 27 maja 2016 r. Burmistrza Miasta, którą odmówiono A. T. (W.), prawa do świadczenia wychowawczego wnioskowanego na syna – P. W.

Warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia regulują przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r., poz. 2134 zwana dalej - "ustawą"). Przy czym stosownie do przepisu art. 28 tej ustawy, w sprawach w niej nieuregulowanych, stosuje się przepisy k.p.a.

Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Stosownie do art. 5 ust. 3, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł.

Ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie oznacza to dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych (art. 2 pkt 1). Natomiast ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie członka rodziny oznacza to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem przepisów art. 7 ust. 1-3a, które regulują przypadki utraty i uzyskania dochodu (art. 2 pkt 2).

Poprzez odesłanie zawarte w art. 2 pkt 1 ustawy, pojęcie dochodu należy rozumieć zgodnie z przepisami ustawy o świadczeniach rodzinnych. Stosownie do unormowania art. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2220 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie, oznacza to po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób:

a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (...), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne (art. 3 pkt 1 lit. a),

b) deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne,

(art. 3 pkt 1 lit. b),

c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 3 pkt 1 lit. c).

Zgodnie z art. 18 ust. 1 i 2 ustawy prawo do świadczenia wychowawczego ustalane jest na okres od dnia 1 października do dnia 30 września roku następnego, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Jednakże z mocy art. 48 ust. 1 i 2 pierwszy okres, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, rozpoczyna się z dniem wejścia w życie ustawy, tj. z dniem 1 kwietnia 2016 r. i kończy się dnia 30 września 2017 r. i w takim przypadku rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014 (tak też prawidłowo przyjęły w niniejszej sprawie organy obu instancji), a prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu.

Niniejsze postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej z dnia 25 kwietnia 2016 r.

Z przywołanych powyżej uregulowań wynika jednoznacznie, że uzyskanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, w niniejszej sprawie na syna skarżącej – P. W., jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego. W przedmiotowej sprawie istota sporu sprowadzała się do prawidłowości ustalenia wysokości dochodu rodziny. Jak wynika z akt sprawy przy ustaleniu tego dochodu organ nie uwzględnił przedłożonych przez skarżącą dokumentów - w postaci pisemnych poświadczeń odbioru alimentów (dalej w skrócie - "pokwitowania odbioru") dokonywanych przez osobę uprawnioną do ich otrzymania A. W., a przekazanych przez osobę zobowiązaną - męża skarżącej.

Bezsporne było w sprawie, że P. W. jest zobowiązany wyrokiem rozwodowym Sądu Okręgowego z dnia 19 lutego 2008 r., sygn. akt [...] - do płacenia alimentów na rzecz małoletnich córek P. i W. W. Ponadto, na podstawie ugody sądowej z dnia 25 listopada 2008 r. zawartej w postępowaniu w sprawie sygn. akt [...] przed Sądem Rejonowym kwota alimentów została podwyższona do łącznej wysokości 650 zł miesięcznie płatnej - do rąk matki - dzieci A. W.

Jak wynika z treści pokwitowań odbioru (załączonych do odwołania skarżącej) alimenty przekazywane są matce dzieci A. W. (do jej rąk), za pisemnym potwierdzeniem odbioru, wskazaną datą płatności oraz wysokością płaconej kwoty alimentów. Pisemne oświadczenia potwierdzające przekazywanie alimentów obejmują lata 2014-2016. Przy czym alimenty są płacone w kwocie wyższej, tj. 700 zł miesięcznie, niż to wynika z ww. ugody (650 zł).

Organ nie uwzględnił powyższych pokwitowań odbioru, wobec regulacji zawartej w § 2 ust. 2 pkt 1 lit. g rozporządzenia wykonawczego Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze (Dz.U. z 2016 r., poz. 214), obowiązującego w dacie orzekania. Przepis ten stanowił, że do wniosku o świadczenie wychowawcze należy dołączyć odpowiednio: przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące wysokość zapłaconych alimentów, jeżeli członkowie rodziny są zobowiązani orzeczeniem sądu, ugodą sądową, ugodą zawartą przed mediatorem lub innym tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do ich płacenia na rzecz osoby spoza rodziny.

Ponadto, organ kwestionując przedłożone pokwitowania odbioru, podniósł, że nie są one opatrzone datą, a uwidocznione kwoty odbiegają od kwot wynikających z zawartej ugody.

Zdaniem Sądu orzekającego, stanowisko organu nie zasługuje na uwzględnienie, z przyczyn wskazanych poniżej.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że zgodnie z art. 4 ustawy, celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (ust.1). Dlatego mając na względzie - cel ustanowionych przepisów o świadczeniach rodzinnych - którym jest pomoc Państwa rodzinom, w tym rodzinom najuboższym, ich dochód powinien być obliczony w sposób jak najbardziej odpowiadający rzeczywistym dochodom.

Trzeba zauważyć, że na tle analogicznych unormowań zawartych w rozporządzeniach wykonawczych wydawanych na podstawie delegacji ustawowej z art. 23 ust. 5 do ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2220) wypowiadało się orzecznictwo sądów administracyjnych. I tak, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 641/10 wyraził pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela, że brak jest wystarczających podstaw do tego aby uznać, że tylko przekazem lub przelewem pieniężnym może być dowodzony fakt uiszczenia przez członka rodziny alimentów, a inne dowody przedstawiane przez stronę pozbawione są mocy dowodowej. Takie ograniczenie nie wynika z przepisów ustawy, w tym z art. 23 ust. 5, który stanowił delegację do wydania rozporządzenia. Wskazanie w § 2 ust. 2 pkt 3 lit. g) rozporządzenia, że do wniosku o zasiłek należy dołączyć przekazy lub przelewy pieniężne - nie oznacza wyłączenia możliwości przedstawienia przez stronę innych dowodów na tę okoliczność - w szczególności własnoręcznych pokwitowań osoby uprawnionej do odbioru świadczeń alimentacyjnych. Jak zaznaczył również NSA, zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Wpłata alimentów do rąk osoby uprawnionej za pokwitowaniem także stanowi spełnienie obowiązku alimentacyjnego i nie naraża zobowiązanego na dodatkowe koszty i jest równoprawną formą wykonania zobowiązania, co również zaakcentował NSA.

Nie można też nie zauważyć, że ani z treści ugody sądowej ani z przepisów prawa, nie wynika obowiązek uiszczania alimentów przekazem lub przelewem. Wprost przeciwnie w treści ugody sądowej z dnia 25 listopada 2008 r. wskazano, że alimenty są płatne - do rąk matki dzieci – A. W.

Trzeba też zgodzić się z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, który w wyroku z dnia 10 sierpnia 2017 r. w sprawie III SA/Kr 663/17, podniósł że nie jest możliwa interpretacja przepisu aktu niższego rzędu - w tym wypadku przepisu rozporządzenia - w sprzeczności z przepisem aktu wyższego rzędu jakim są przepisy ustawy, w oparciu o które rozporządzenie zostało wydane, jak i w sprzeczności z obowiązującym całym systemem prawnym, w tym wypadku w sprzeczności z np. kodeksem postępowania cywilnego, który wskazuje na możliwość wywiązania się zobowiązanego z obowiązku płacenia sum pieniężnych - w tym wypadku alimentów - "do rąk" osoby uprawnionej. Co prawda pojęcie "do rąk" jest pojęciem prawnym, jednak pojęcie to obejmuje swym zakresem zarówno zapłatę w sposób faktyczny "z rąk do rąk" jak i "na adres osoby uprawnionej" w jakikolwiek sposób - przekazem pocztowym czy przelewem bankowym. Zapłata faktyczna sumy pieniężnej "z rąk do rąk" nawet bez potwierdzenia już wypełnia zobowiązanie, jednak dla celów dowodowych przekazanie sumy pieniężnej w taki sposób powinno zostać udokumentowane pisemnym potwierdzeniem otrzymania tej kwoty przez osobę uprawnioną.

Sąd ten też zauważył, że "przekaz" może również oznaczać według Słownika Języka Polskiego "przekazanie czegoś", zaś przepis rozporządzenia nie stanowi o "pocztowym przekazie pieniężnym" lecz o "przekazie". Ponadto, obywatel wypełniający swoje zobowiązania w sposób zgodny z prawem nie może być zaskakiwany takim unormowaniem, które pozbawia go możliwości skorzystania z nowego uprawnienia tylko dlatego, że nowy przepis wyklucza jedną z prawnie dopuszczalnych form wywiązywania się z zobowiązania. Innymi słowy - wprowadzane przepisy nie mogą stanowić swego rodzaju "pułapki" dla obywatela wypełniającego swe obowiązki zgodnie z prawem. Ponadto, pisemne potwierdzenie odbioru alimentów stanowi niewątpliwie dowód tego, że alimenty w ujawnionej w potwierdzeniu kwocie rzeczywiście zostały przez zobowiązanego przekazane uprawnionemu. Nie sposób bowiem przypuszczać, że uprawniony do odbioru alimentów poświadczy swym podpisem ich odbiór bez faktycznego otrzymania pieniędzy narażając się na niemożność przymusowego ich ściągnięcia. Pogląd ten należy zasadniczo zaaprobować.

W dalszej kolejności, należy wskazać, że nie można się zgodzić się z twierdzeniem organu, że przedłożone do akt sprawy potwierdzenia odbioru nie są opatrzone datą i w związku z tym budzą uzasadnione wątpliwości. Z ich treści jednoznacznie wynika za jaki miesiąc oraz w jakiej dacie A. W. potwierdza otrzymanie od P. W. alimentów na córki. Wskazana jest również ich wysokość (700 zł). Odnośnie kwoty, to jak słusznie zauważył organ, jej wysokość odbiega od łącznej kwoty alimentów (650 zł) wskazanej w treści ugody sądowej z dnia 25 listopada 2008 r. Jednak okoliczność ta nie może przesądzać o nieprawdziwości oświadczeń, zwłaszcza jeżeli się uwzględni datę zawarcia ugody sądowej rok 2008 oraz daty wpłat (lata 2014-2016). Znaczny upływ czasu pomiędzy ugodą a płatnościami, oczywisty wzrost kosztów utrzymania dzieci oraz dobra wola ojca, który jak podniosła matka córek od 2013 r. zadeklarował płacenie wyższych alimentów (o 50 zł) - jest zachowaniem w takiej sytuacji zrozumiałym. Okoliczność ta nie powinna więc skutkować całkowitą odmową wiarygodności przedłożonych pokwitowań odbioru, zwłaszcza w świetle treści oświadczenia A. W. z dnia 3 czerwca 2016 r. dołączonego do odwołania.

Ponadto, nie można też nie zauważyć, że w piśmie przewodnim z dnia 20 czerwca 2016 r. przekazującym odwołanie skarżącej do SKO, organ I instancji podniósł, nie uwzględnił przy obliczaniu dochodu rodziny "oświadczeń o płaceniu alimentów na rzecz A. W." z uwagi na treść ww. rozporządzenia i konieczność dołączenia przekazów lub przelewów pieniężnych. Natomiast w treści uzasadnienia decyzji organ w ogóle nie odniósł się do tej kwestii, zaś w aktach administracyjnych tego organu brak jest oświadczeń o płaceniu alimentów (znajdują się one w aktach organu odwoławczego, stanowiąc załącznik do odwołania skarżącej). Taki sposób procedowania jest niezrozumiały, ale również wadliwy, i to niezależnie od poczynionych powyżej rozważań.

Konstatując, w okolicznościach niniejszej sprawy, prawidłowość obliczenia wysokości dochodu w rodzinie skarżącej, musi budzić uzasadnione wątpliwości.

W konsekwencji też taki stan rzeczy należy uznać za niedostateczne wyjaśnienie sprawy i skutkujący przyjęciem, że decyzje organów obu instancji naruszyły w sposób istotny przepisy procedury administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 8 k.p.a. nakłada natomiast na organy administracji obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa. Organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i na podstawie całokształtu materiału ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.).

W świetle dokonanych rozważań i okoliczności sprawy, Sąd orzekający nie znalazł uzasadnionych podstaw do zwrócenia się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie omawianego przepisu rozporządzenia z przepisami ustawy i Konstytucją RP, stosownie do wniosku zawartego w uzasadnieniu skargi.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań i wiążą organy.

Stosownie bowiem do treści art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Organy powinny zatem ponownie dokonać oceny przedłożonych przez skarżącą dowodów (pokwitowań odbioru), dotyczących alimentów uiszczanych przez jej męża, a także oświadczenia A. W. z dnia 3 czerwca 2016 r. i ponownie ustalić wysokość dochodu rodziny skarżącej, w razie ewentualnych wątpliwości przeprowadzić postępowanie uzupełniające.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.