Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 805/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Straż pożarna
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37a
journal: Dz.U. 2018 poz 1313
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej - tekst jedn.
article: art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Tomasz Grossmann Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agata Żebrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi P. Ś. na decyzję [...] Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...] w przedmiocie powierzenia obowiązków służbowych na innym stanowisku oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w pkt. 1 uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] w sprawie powierzenia st. ogn. P. Ś. obowiązków służbowych na stanowisku starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim w części, w jakiej określa ona datę początkową powierzenia pełnienia obowiązków st. ogn. P. Ś. na stanowisku starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim Komendy Miejskiej PSP w [...] i ustalił tę datę na dzień [...] sierpnia 2019 r. W pkt. 2 decyzji, w pozostałym zakresie utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.

Powyższe decyzje wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w [...] (dalej również jako: "Komendant Miejski PSP w [...]") na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 3 i ust.2 oraz art.37a ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 1313 z późn. zm.) powierzył od dnia [...] czerwca 2019 r. do [...] listopada 2019 r. st. ogn. P. Ś. (dalej również jako: "Skarżący") pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim KM PSP w [...] (system służby codzienny). Pełnienie obowiązków służbowych starszego technika powierzono Skarżącemu w Wydziale Kwatermistrzowskim tej samej co dotychczas KM PSP w [...]; na okres od [...] czerwca 2019r. do [...] listopada 2019 r., bez zmiany uposażenia.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Skarżący aktualnie pełni służbę w Jednostce Ratowniczo-Gaśniczej nr [...] KM PSP w [...]. Wskazano, że Skarżący spełnia określone przepisami przesłanki okresowego powierzenia mu obowiązków służbowych starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim. Tymczasem, w związku z trwającą modernizacją i budową jednostek ratowniczo-gaśniczych ([...] – budowa nowej jednostki), [...] (modernizacja/remont), [...] (rozbudowa oraz modernizacja obecnego budynku) oraz [...] (rozbudowa oraz modernizacja obecnego budynku), a także szeregu innych prac remontowych prowadzonych z uwagi na sezon letni, kiedy najszybciej przeprowadza się prace budowlane nastąpiło nagromadzenie prac inwestycyjnych. Te okoliczności zostały wskazane jako uzasadniające potrzebę okresowego powierzenia obowiązków dodatkowemu funkcjonariuszowi w Wydziale Kwatermistrzowskim. Jednocześnie wskazano, że Skarżący posiada wymagane prawem wykształcenie i doświadczenie zawodowe do powierzenia mu takich obowiązków, a ponadto jak wynika z opinii służbowej tego strażaka za lata 2015 -2018 Skarżący w sposób ponadprzeciętny realizuje zadania służbowe, jest zdyscyplinowany, profesjonalny, posiada umiejętność pracy w zespole. Zaznaczono, że organ nie wymaga od Skarżącego, aby powierzone okresowo obowiązki w Wydziale Kwatermistrzowskim pełnił samodzielnie, a jedynie wymaga wiedzy w zakresie podstaw związanych z działalnością Komendy, które Skarżący posiada. Podkreślono, że Komendant wydając decyzję kierował się "najlepszym interesem służby w ramach posiadanych zasobów kadrowych".

W przewidzianym prawem terminie odwołanie od tej decyzji złożył P. Ś. który nie kwestionując ustaleń faktycznych wskazał, że on sam byłby skłonny podjąć pełnienie obowiązków w Wydziale Kwatermistrzowskim jednak pod warunkiem "skierowania na stosowne kursy, szkolenia, studia podyplomowe". Aktualnie nie posiada on jednak wiedzy i doświadczenia w materii realizacji zadań inwestycyjnych oraz przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych. Skarżący wskazał, też że posiadane przez niego doświadczenie zawodowe dowodzi braku uzasadnienia merytorycznego dla decyzji o czasowym powierzeniu mu obowiązków w Wydziale Kwatermistrzowskim. P. Ś. stwierdził też, że nie zgadza się z rozstrzygnięciem decyzji, zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności treści art.37a ustawy o PSP. Zarzucił, iż zmiana systemu służby jest dla niego niekorzystna ze względu na ograniczenie sprawowania opieki oraz wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem oraz utrudnienia w zakresie sprawowania opieki nad schorowanym ojcem.

Decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej postanowił w pkt. 1 uchylić zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] w sprawie powierzenia st. ogn. P. Ś. obowiązków służbowych na stanowisku starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim - w części - w jakiej określa ona datę początkową powierzenia pełnienia obowiązków st. ogn. P. Ś. na stanowisku starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim Komendy Miejskiej PSP w [...] i ustalił tę datę na dzień [...] sierpnia 2019 r. W pkt. 2 decyzji, w pozostałym zakresie utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu wskazano, że Skarżący dotychczas pełnił służbę w [...] KM PSP w [...] (system służby zmianowy) na stanowisku starszego operatora sprzętu.

Wskazano, że zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 3 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej do powierzania strażakowi pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku w komendzie powiatowej (miejskiej) właściwy jest komendant powiatowy (miejski). Przepis art. 37a ww. ustawy stanowi, że "strażakowi można powierzyć pełnienie obowiązków służbowych zgodnie z jego kwalifikacjami na innym stanowisku w tej samej jednostce organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej na okres do 6 miesięcy w roku kalendarzowym. W okresie tym strażakowi przysługuje uposażenie stosowne do zajmowanego stanowiska, lecz nie niższe od dotychczasowego. Powierzenie obowiązków na innym stanowisku w tej samej jednostce, pozostawione zostało uznaniu organu, który może kierować się kryteriami potrzeb służby i jej interesu oraz koniecznością zapewnienia sprawnego i optymalnego wykonania zadań Państwowej Straży Pożarnej. Wskazano, że w myśl powołanych wyżej przepisów decyzja o powierzeniu obowiązków na innym stanowisku ma charakter uznaniowy. Wyjaśniono, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 maja 2016 r. w sprawie stanowisk służbowych w jednostkach organizacyjnych Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2016, poz.724) stanowisko starszego technika, na którym powierzono strażakowi pełnienie obowiązków, jest stanowiskiem podoficerskim. Art. 36 ust. 6 ustawy o PSP stanowi, że "na stanowisko podoficerskie i szeregowych mianuje się strażaka, który posiada kwalifikacje wymagane do wykonywania zawodu strażak". Zgodnie z art.16a ust.4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. z 2018 r., poz. 620 z późn. zm.), kwalifikacje wymagane do wykonywania zawodu strażaka obejmują posiadanie co najmniej średniego wykształcenia oraz ukończenia szkolenia w zawodzie strażak lub szkolenia równorzędnego ze szkoleniem w zawodzie strażak. Wobec powyższego, stwierdzono, że Skarżący posiada pełne kwalifikacje do zajmowania powierzonego stanowiska. Strażak ma ukończony kurs podoficerski, posiada dyplom technika i wykształcenie, które świadczy o przygotowaniu do wykonywania czynności związanych z realizacją zadań remontowych i budowlanych (zwłaszcza czynności pomocniczych przy realizacji powyższych zadań). Organ podkreślił, iż nie wymaga od strażaka wiedzy niezbędnej do samodzielnego wykonywania przydzielonych zadań. W przedmiotowej sprawie powierzenie pełnienia obowiązków na stanowisku starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim było uzasadnione okolicznościami wskazanymi przez organ I instancji, tj. koniecznością wzmocnienia obsady osobowej wydziału kwatermistrzowskiego Komendy Miejskiej PSP w [...] przez osobę posiadającą wykształcenie techniczne. Stwierdzono, że w niniejszej sprawie czasowe powierzenie strażakowi pełnienia obowiązków na stanowisku starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami. Brak praktyki, doświadczenia w zakresie nabytej wiedzy oraz szkoleń nie jest argumentem zasługującym na uwzględnienie. Zdaniem organu odwoławczego zmiana pełnionych obowiązków w ramach posiadanych kwalifikacji posłuży nie tylko wykorzystaniu zdobytej przez strażaka wiedzy z zakresu budownictwa, lecz także jej pogłębieniu. Nadto poszerzy doświadczenie strażaka, zwiększając jego potencjał zawodowy.

Podkreślono, że do kierownika jednostki organizacyjnej należy decydowanie o sposobie wykorzystania kwalifikacji podwładnych w działaniu tej jednostki. Powierzenie funkcjonariuszowi pełnienia obowiązków na innym stanowisku, jest czasowe, jest aktem władczym, wynikającym z podległości służbowej, a kierownik jednostki organizacyjnej posiada uprawnienie do decydowania o obsadzie stanowisk służbowych w tej jednostce, a podejmując decyzję uwzględnia bieżące potrzeby służby.

W przewidzianym prawem terminie P. Ś. wniósł skargę na decyzję z dnia [...] lipca 2019 r. Komendant Państwowej Straży Pożarnej, znak [...], utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] maja 2019 r., znak [...] w sprawie powierzenia st. ogn. P. Ś. pełnienia obowiązków służbowych starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] w codziennym systemie czasu służby.

Zaskarżonej decyzji zarzucono, naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci:

1) naruszenia przepisów postępowania:

a) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: k.p.a.) polegające na niedopełnieniu obowiązku obiektywnej oceny sprawy oraz obowiązku wzięcia pod uwagę wszelkich okoliczności mogących mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia, jak również niedostateczne uzasadnienie decyzji w zakresie odmowy wiarygodności i mocy dowodowej podnoszonych przez skarżącego faktów,

b) art. 7 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie słuszny interes strony i załatwienie sprawy w sposób dla niej korzystny, jeśli nie sprzeciwia się temu interes społeczny,

c) art. 8 § 1 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku prowadzenia przez organy administracji publicznej postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania,

d) art. 77 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie w sposób wyczerpujący,

e) art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku wyczerpującego wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów, na których się oparł, a ponadto braku wskazania przyczyn, z powodu których dowodom wskazanym przez Skarżącego odmówił wiarygodności i mocy dowodowej

f) art. 7, 77 i 80 k.p.a., poprzez nieustalenie prawdy obiektywnej, a także nie uwzględnienie interesu społecznego oraz słusznego interesu skarżącego przy rozpatrywaniu sprawy poprzez nieuwzględnienie sytuacji Skarżącego, który działał w zaufaniu do organów;

Podniesiono nadto zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego:

a) art. 37a ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1313 ze zm.; dalej: u.p.s.p.) poprzez powierzenie pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] w codziennym systemie czasu służby niezgodnie z jego kwalifikacjami na innym stanowisku w tej samej jednostce organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej,

b) art. 37a u.p.s.p. poprzez powierzenie pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] w codziennym systemie czasu służby z pominięciem określenia precyzyjnych, obiektywnych zasad wyboru osób dedykowanych do przeniesienia do Wydziału Kwatermistrzowskiego Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...],

c) art. 69 ust. 1 u.p.s.p. oraz art. 178 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U, z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm., dalej: k.p.) poprzez zmianę stałego miejsca pełnienia służby opiekunowi dziecka do lat 4 bez uzyskania jego zgody,

d) § 34 ust. 4 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. poprzez zmianę stałego miejsca pełnienia służby opiekunowi dziecka do lat 4 bez uzyskania jego zgody,

e) § 2 pkt 1 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. poprzez brak przedstawienia na piśmie strażakowi zmieniającemu stanowisko jego zakres czynności, oraz możliwości zaznajomienia się ze sposobem wykonywania służby na wyznaczonym stanowisku oraz jego podstawowymi uprawnieniami,

f) § 2 pkt 3 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. poprzez naruszenie obowiązku organizowania służby w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu służby, jak również osiąganie przez strażaków, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji,

g) § 2 pkt 9 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. poprzez uniemożliwienie podnoszenia kwalifikacji zawodowych w dotychczas określonym kierunku,

h) art. 37a u.p.s.p. w zw. z art. 69 ust. 1 u.p.s.p oraz art. 178 § 2 k.p. oraz § 34 ust. 4 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. poprzez uznanie, że zachodzą przesłanki do przeniesienia Skarżącego na stanowisko starszego technika,

i) art. 37a u.p.s.p. w zw. z art. 69 ust. 1 u.p.s.p oraz art. 178 § 2 k.p. oraz § 34 ust. 4 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. poprzez błędne uznanie, że nie zachodzą podstawy do ochrony Skarżącego przed przenosinami bez wyrażania przez niego zgody.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącego podkreślił, że niezależnie od prawa do przeniesienia na inne stanowisko służbowe na okres 6 miesięcy w niemniejszej sprawnie należy zaakcentować, że rozstrzygnięcie zostało podjęte arbitralnie, a w aktach sprawy nie udokumentowano aby w ogóle brano pod uwagę możliwość powierzenia pełnienia obowiązków starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim innym osobom niż Skarżący. Podkreśla, że Skarżący posiada tytuł technika mechanika, a nie technika budownictwa stąd też ocena kwalifikacji Skarżącego do pełnienia obowiązków starszego technika w wydziale kwatermistrzowskim jest nieprawidłowa. Skarżący podkreślił że zostały mu powierzone obowiązki związanie z realizacją zamówień publicznych i że przez 13 lat służby nie miał z tym do czynienia.

Pełnomocnik organu podkreślił, że w kontekście art. 37a ustawy o Państwowej Staży Pożarnej istotne znaczenia ma posiadanie kwalifikacji przypisanych do poszczególnych stanowisk. Jednocześnie podkreślił, że Skarżący realizuje obowiązki starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim i jest wiadomym że przełożony Skarżącego w wydziale kwatermistrzowskim jest zadowolonym z jego pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019, poz. 2325 – dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej Sąd nie dostrzegł naruszenia przepisów prawa materialnego - które miało wpływ na wynik sprawy - jak również przepisów postępowania, które - mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dostrzegł też naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania. Podkreślenia wymaga, że uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego doznaje ograniczenia, bowiem może ono nastąpić tylko wówczas, jeżeli uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podobnie, w przypadku naruszenia przepisów postępowania, przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść postanowienia, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 458). Jednocześnie przyjmuje się, że brak takiego wpływu wystąpi w sytuacji gdy przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego treść postanowienia byłaby taka sama (por. A. Kabat [w;] B. Dauter, A. Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 624). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd musi zatem mieć na uwadze, czy uchylenie zaskarżonego aktu z uwagi na stwierdzone uchybienia może doprowadzić do wydania decyzji o innej treści na skutek ponownego rozpoznania sprawy.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018, poz. 2096 ze zm. – dalej jako: "k.p.a.") oraz ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2018, poz. 1313 – dalej jako: "u.p.s.p.") oraz rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 maja 2016 r. w sprawie stanowisk służbowych w jednostkach organizacyjnych Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2016, poz.724 – dalej również jako: "Rozporządzenie z 2016 r.").

Poza sporem w okolicznościach badanej sprawy pozostają poczynione przez organ ustalenia faktyczne.

Istota sporu dotyczy natomiast legalności wydanej decyzji uznaniowej o powierzeniu Skarżącemu na czas określony pełnienia obowiązków na innym stanowisku służbowym w tej samej jednostce. Kwestią sporną pozostaje zasadność okresowego powierzenia obowiązków na innym stanowisku właśnie P. Ś., a nie innemu strażakowi.

W pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca dotyczą powierzenia strażakowi - pełnienia obowiązków - na innym stanowisku. Instytucja ta została uregulowana w art. 37a u.p.s.p. i w sposób jednoznaczny wynika z niej, że strażakowi można powierzyć - pełnienie obowiązków - służbowych na innym stanowisku na okres do 6 miesięcy w roku kalendarzowym. Zaakcentować trzeba, że czy innym jest - przeniesienie - strażaka do pełnienia służby w innej miejscowości lub w innej jednostce organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej, które jest dokonywane na stałe (art. 37c u.p.s.p.) oraz - przeniesienie - na inne stanowisko służbowe, o którym mowa w art. 31a i art. 38 u.p.s.p. Instytucji

- powierzenia obowiązków - na innym stanowisku, której dotyczy niniejsza sprawa nie można więc utożsamiać z instytucją - przeniesienia - na inne stanowisko służbowe.

Analiza przepisów u.p.s.p. prowadzi do wniosku, że celem ustawodawcy, było wyposażenie organu w instrument, który przez wzgląd na bieżące potrzeby służby i jej interesu oraz konieczność zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonania zadań Państwowej Straży Pożarnej, uzasadniać będzie powierzenie strażakowi

- okresowo - obowiązków na innym stanowisku (art. 38 u.p.s.p.).

Natomiast - przeniesienie strażaka - na inne stanowisko ma charakter trwały i dotyczy sytuacji wymierzenia kary dyscyplinarnej, zawinionej utraty uprawnień koniecznych do wykonywania czynności na zajmowanym stanowisku, orzeczenia całkowitej niezdolności do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku (art. 31a i art. 38 u.p.s.p.).

Z tych też przyczyn za niezasadne uznać należało zarzuty dotyczące naruszenia art. 37a u.p.s.p., zawarte w pkt. 2 lit. h oraz i skargi, gdzie literalnie powierzenie Skarżącemu obowiązków służbowych na innym stanowisku jest utożsamiane z "przeniesieniem Skarżącego na stanowisko starszego technika", "przenosinami bez wyrażenia przez Niego zgody" (s. 4 skargi). W okolicznościach badanej sprawy nie doszło, bowiem do "przeniesienia Skarżącego na inne stanowisko" jak błędnie wskazuje się w pkt. 2 lit. h oraz i skargi, ale do okresowego powierzenia mu obowiązków na innym stanowisku.

Na podstawie art. 37a u.p.s.p. strażakowi można powierzyć pełnienie obowiązków służbowych zgodnie z jego kwalifikacjami na innym stanowisku w tej samej jednostce organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej na okres do 6 miesięcy w roku kalendarzowym. W okresie tym strażakowi przysługuje uposażenie stosownie do zajmowanego stanowiska, lecz nie niższe od dotychczasowego.

Jak wynika ze skargi, Skarżący kwestionuje, jakoby zaskarżoną decyzją doszło do powierzenia mu pełnienia obowiązków służbowych zgodnie z jego kwalifikacjami. W tym kontekście należy wskazać, że kwestia wykształcenia wymaganego do zajmowania niektórych stanowisk służbowych została uregulowana w Rozporządzeniu z 2016 r., które zawiera załącznik nr 3, stanowiący Tabelę Stanowisk służbowych, maksymalnych stopni przypisanych do poszczególnych stanowisk oraz dodatkowych wymagań kwalifikacyjnych dla strażaków pełniących służbę w Komendach Powiatowych (Miejskich) Państwowej Straży Pożarnej. Pod poz. 36 w tej Tabeli wymieniono stanowisko starszego technika, na którym służbę może pełnić strażak posiadający maksymalny stopnień starszego ogniomistrza (który to stopień posiada Skarżący) i posiadający 5-letni staż służby (taki staż posiada Skarżący). Jednocześnie - trzeba szczególnie podkreślić - że w odniesieniu do wykonywania obowiązków na stanowisku starszego technika nie sformułowano żadnych wymagań dotyczących wykształcenia (kolumna nr 6 Tabeli), podczas gdy wymóg posiadania określonego wykształcenia sformułowano dla zajmowania niektórych innych stanowisk. Nie ulega zatem wątpliwości, że Skarżący posiada wykształcenie wymagane przepisami prawa do zajmowania stanowiska starszego technika w Komendzie Powiatowej (Miejskiej) Państwowej Straży Pożarnej. Podnoszone przez Skarżącego zarzuty dotyczące braku przeszkolenia w dziedzinie Prawa zamówień publicznych, czy skierowania na studia podyplomowe w świetle przepisów prawa nie znajdują zatem uzasadnienia. Organowi nie można, bowiem zarzucić naruszenia przepisów Rozporządzenia z 2016 r.

Jakkolwiek, okoliczność ta nie jest kwestionowana, to należy podkreślić, że zaskarżonymi decyzjami Skarżącemu powierzono pełnienie obowiązków służbowych na innym stanowisku - w tej samej - jednostce organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej na okres do 6 miesięcy w roku kalendarzowym, a więc na okres odpowiadający okresowi prawem dopuszczonemu. Data końcowa okresu pełnienia obowiązków służbowych starszego technika została określona na dzień [...] listopada 2019 r. Data początkowa pełnienia obowiązków służbowych starszego technika została określona pierwotnie na dzień [...] czerwca 2019 r., a następnie została zmieniona decyzją organu II instancji na dzień [...] sierpnia 2019 r.

Podkreślić należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło do zmiany ani jednostki, ani miejscowości pełnienia służby, na co organy wskazywały w swoich decyzjach, co również było akcentowane w odpowiedzi na skargę i nie jest kwestionowane przez Skarżącego. Z tej też przyczyny nie mógł zostać uwzględniony zarzut zawarty w pkt. 2 lit. c skargi, dotyczący naruszenia art. 69 u.p.s.p. w zw. z art. 178 § 2 kodeku pracy, który stanowi, że pracownika opiekującego się dzieckiem do ukończenia przez nie 4 roku życia nie wolno bez jego zgody zatrudniać w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie czasu pracy, o którym mowa w art. 139, jak również delegować poza stałe miejsce pracy. Zauważyć, bowiem trzeba, że zaskarżoną decyzją nie nałożono na Skarżącego obowiązku pracy w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie przerywanego czasu pracy, ani delegacji poza stale miejsce pracy. Skarżącemu powierzono pełnienie obowiązków w tej samej jednostce i miejscowości, w codziennym systemie służby. Przepis § 34 ust. 4 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. ma brzmienie tożsame z brzmieniem art. 178 § 2 kodeksu pracy i w konsekwencji również zarzut naruszenia tego przepisu należy uznać za bezzasadny.

Z zaskarżonej decyzji wynika również jednoznacznie, że w związku z okresowym powierzeniem obowiązków na innym stanowisku uposażenie Skarżącego pozostało bez zmian, co również jest zgodne z art. 37a u.p.s.p.

Nie ulega wątpliwości, że decyzja wydawana na podstawie art. 37a u.p.s.p. jest decyzją uznaniową. Dlatego szczególnie należy zaakcentować, że Skarżący nie kwestionuje żadnych poczynionych przez organy ustaleń faktycznych, a jedynie sposób ich oceny przez organ. Nie ulega wątpliwości, że decyzja uznaniowa oznacza, że norma prawna nie determinuje w sposób jednoznaczny skutku prawnego, lecz pozostawia - w sposób wyraźny - dokonanie takiego wyboru organowi administracji, pozostawiając jemu wybór następstwa prawnego. Upoważnienie organu administracji publicznej do działania w trybie uznania administracyjnego wiąże się zawsze ze szczególnym obowiązkiem dokładnego zbadania i rozważenia okoliczności konkretnej, będącej przedmiotem rozpoznania przez organ sprawy. Szczególnie kształtuje się przy tym zakres kontroli legalności decyzji administracyjnych sprawowany przez sądy administracyjne. Sąd administracyjny bada bowiem zgodność z prawem, a nie celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Z tego też powodu kontrola sądowa zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawnych dopuszczalne było wydanie decyzji uznaniowej, czy organ przy jej wydawaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 505).

Mając na uwadze charakter decyzji wydawanej na podstawie art. 37a u.p.s.p. należy wskazać, że ustawa nie określa warunków powierzenia strażakowi obowiązków służbowych na innym stanowisku, nie wskazuje też kryteriów i przesłanek, którymi kierować się powinien organ podejmujący decyzję w tym przedmiocie. Należy więc uznać, że powierzenie obowiązków na innym stanowisku w tej samej jednostce pozostawione zostało uznaniu organu, który może kierować się kryteriami potrzeb służby i jej interesu oraz koniecznością zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonania zadań Państwowej Straży Pożarnej (por. K.Kwapisz-Krygel, Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej. Komentarz, wyd/el 2014). Przepisy u.p.s.p. określają jedynie jakie strażak musi posiadać kwalifikacje do pełnienia obowiązków na nowym stanowisku oraz, że powierzenie nie może nastąpić na czas dłuższy niż do 6 miesięcy w roku kalendarzowym.

W niekwestionowanych przez Skarżącego okolicznościach badanej sprawy wskazano, że w związku z trwającą modernizacją i budową jednostek ratowniczo-gaśniczych ([...] – budowa nowej jednostki), [...] (modernizacja/remont), [...] (rozbudowa oraz modernizacja obecnego budynku) oraz [...] (rozbudowa oraz modernizacja obecnego budynku), a także w związku szeregiem innych prac remontowych prowadzonych z uwagi na sezon letni, nastąpiło nagromadzenie prac inwestycyjnych. Te okoliczności zostały wskazane jako uzasadniające potrzebę okresowego powierzenia obowiązków dodatkowemu funkcjonariuszowi w Wydziale Kwatermistrzowskim.

Organ w niniejszej sprawie wyjaśnił też, czym kierował się decydując o powierzeniu Skarżącemu obowiązków na innym stanowisku służbowym. Z uzasadnienia decyzji wynika również, co zadecydowało o powierzeniu tych obowiązków właśnie Skarżącemu. Organ wskazał, że Skarżący jest absolwentem Zespołu Szkół Budownictwa posiadającym tytuł technika mechanika. Skarżący akcentował na rozprawie, że posiada tytuł technika mechanika i należy zauważyć, że takie ustalenia przyjęto również wydając zaskarżone decyzje. Nie ulega przy tym wątpliwości, że Skarżący posiada wykształcenie wymagane do zajmowania stanowiska starszego technika w Komendzie Powiatowej (Miejskiej) Państwowej Straży Pożarnej – w rozumieniu Rozporządzenia z 2016r. Ustalenia te pozostają niekwestionowane. Wskazano, że powierzenie nowych obowiązków "wymaga wiedzy w zakresie podstaw związanych z działalnością Komendy, znajomości specyfiki działania Komendy i jej ustawowych zadań" (s. 2 uzasadnienia decyzji organu I instancji). Tę wiedzę, co niesporne, Skarżący również posiada. Wskazano, że Skarżący jest osobą, która posiada opinię służbową za lata 2015-2018, która uzasadnia w ocenie organu wniosek, że Skarżący posiada odpowiednie predyspozycje, tj. zdolność szybkiego przyswajania wiedzy, ponadprzeciętną sumienność, profesjonalizm i umiejętność pracy w zespole. Tych ustaleń Skarżący również nie kwestionuje. Jednocześnie organ I instancji wyjaśnił, że powierzając Skarżącemu obowiązki starszego technika kierował się najlepszym interesem służby "w ramach posiadanych zasobów kadrowych" (s. 3 uzasadnienia decyzji organu I instancji). Jak wynika zatem z uzasadnienia decyzji organu I instancji, oceniono posiadane zasoby kadrowe i z uwzględnieniem tej oceny zadecydowano o powierzeniu obowiązków służbowych starszego technika w Wydziale Kwatermistrzowskim właśnie Skarżącemu.

W tej sytuacji niezasadnie Skarżący podnosi jakoby nie wyjaśniono dlaczego właśnie on jest osobą, której powierzono pełnienie obowiązków na innym stanowisku służbowym. Jednocześnie, należy zwrócić uwagę, że sąd administracyjny dokonując kontroli sądowoadministracyjnej decyzji bada wyłącznie jej zgodność z prawem. Decyzje administracyjne wydawane w ramach uznania administracyjnego nie są przez sądy administracyjne kontrolowane co do ich celowości, jak oczekiwałby tego Skarżący. Co więcej, należy zauważyć, że - to w interesie samego pracodawcy - leży wybór najodpowiedniejszego do pełnienia danych obowiązków służbowych strażaka, w sposób pozwalający na optymalne zabezpieczenie realizacji bieżących zadań służby. Ocena ta nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej.

Nie ulega wątpliwości, że organy obydwu instancji wykazały, że w sprawie zostały spełnione ustawowe przesłanki wydania decyzji na podstawie art. 37a u.p.s.p. o powierzeniu Skarżącemu obowiązków na innym stanowisku służbowym. Podkreślić należy, że organy wskazały na konkretne okoliczności (okres letni i związane z nim trwające prace remontowo – inwestycyjne) uzasadniające wsparcie Wydziału Kwatermistrzowskiego oraz wyjaśniły z jakich przyczyn uznają, że obowiązki te należy powierzyć Skarżącemu (wymagane kwalifikacje w rozumieniu Rozporządzenia z 2016 r., predyspozycje osobowe i posiadane doświadczenie zawodowe, posiadane zasoby kadrowe). Wyjaśniono precyzyjnie, że Skarżący posiada wykształcenie wymagane do zajmowania stanowiska starszego technika w Komendzie Powiatowej (Miejskiej) Państwowej Straży Pożarnej – w rozumieniu Rozporządzenia z 2016r., posiada potrzebne doświadczenie zawodowe, w sposób ponadprzeciętny realizuje zadania służbowe, jest zdyscyplinowany, profesjonalny, posiada umiejętność pracy w zespole, umiejętność szybkiego przyswajania wiedzy i w ramach posiadanych zasobów kadrowych wybór jego osoby jest uzasadniony najlepszym interesem służby.

Mając na uwadze te niekwestionowane ustalenia faktyczne należy wskazać, że Skarżący ustaleń faktycznych na podstawie których wydano zaskarżone decyzje nigdy nie kwestionował, a ich ocena przez organ w kontekście potrzeb służby nie podlega kontroli sądowej. Z tej przyczyny nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty zawarte w pkt 2 lit. a i b skargi, dotyczące powierzenia pełnienia obowiązków niezgodnie z kwalifikacjami Skarżącego oraz z pominięciem określenia precyzyjnych i obiektywnych zasad wyboru osób dedykowanych do przeniesienia. Należy również zaakcentować, że okresowe powierzenie obowiązków służbowych na innym stanowisku, w tej samej jednostce, pozostawione zostało uznaniu organu, który ma kierować się bieżącymi potrzebami służby i jej interesem oraz koniecznością zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonania zadań Państwowej Straży Pożarnej. Stosunek służbowy strażaka cechuje się nierównością stron, podporządkowaniem i dyspozycyjnością. Przyjąć zatem należy, iż w ramach tego stosunku przełożony służbowy może władczo kształtować, w granicach obowiązującego prawa, sytuację prawną strażaka. W tego typu sprawach sądy administracyjne badają jedynie, czy organy w konkretnej sprawie nie przekroczyły granic uznania, tzn. czy ich decyzja nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Reasumując, Sądy nie mogą wkraczać w kompetencje organów i oceniać słuszności realizowanej przez nie polityki kadrowej.

Zaskarżona decyzja nie narusza również przywołanych w skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. a-f skargi). Wbrew stanowisku przedstawionemu w skardze, przesłanki jakimi kierowały się organy powierzając Skarżącemu na okres nieprzekraczający 6 miesięcy obowiązków starszego technika zostały w sposób obszerny przedstawione w uzasadnieniu wydanych decyzji. Organ I instancji wyjaśnił, że za powierzeniem Skarżącemu na okres nieprzekraczający 6 miesięcy obowiązków starszego technika przemawiają posiadane przez niego kwalifikacje i predyspozycje i wskazał przyczyny z jakich Wydział Kwatermistrzowski wymaga wzmocnienia obsady etatowej. Zdaniem organu Skarżący jako funkcjonariusz z doświadczeniem praktycznym będzie w stanie wywiązać się z powierzonych zadań. Okoliczność pełnienia służby od 2006 r. oraz posiadane przez niego wykształcenie techniczne (tytuł technika mechanika, absolwent Zespołu Szkół Budowlanych) pozwala na założenie, iż strażak będzie prawidłowo wykonywał obowiązki, których – co jasno wskazano – nie ma realizować samodzielnie. W ocenie organu Skarżący posiada doświadczenie potrzebne do wsparcia Wydziału Kwatermistrzowskiego przez okres 6 miesięcy. Skarżący posiada też odpowiednie kwalifikacje zawodowe (spełnia przewidziane prawem wymagania do zajmowania stanowiska służbowego starszego technika) i posiada doświadczenie zawodowe w tej samej jednostce. Wskazano też na predyspozycje osobowe (sumienność, umiejętność pracy w zespole, szybkie przyswajanie wiedzy). Decyzję podjęto z uwzględnieniem oceny posiadanych zasobów kadrowych.

Ocena, czy przy podejmowaniu omawianej decyzji doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego, a słusznym interesem strony. Zarówno pojęcia interesu społecznego, jak i słusznego interesu strony nie zostały ustawowo zdefiniowane, co powoduje, że treść nadaje im organ orzekający. Z reguły interes indywidualny nie pokrywa się z interesem społecznym. W przypadku decyzji o okresowym powierzeniu obowiązków na innym stanowisku służbowym prymat nad dobrem jednostki ma dobro służby. Osoby pełniące służbę, w odróżnieniu od osób podejmujących pracę na podstawie stosunku pracy, pozostają z władzą służbową w takim stosunku podporządkowania, który charakteryzuje się wysoką dyspozycyjnością, zarówno co do sposobu wykonywania służby, w tym pod względem pory i miejsca świadczenia pracy, jak i innych warunków należących do treści tego stosunku prawnego. Pracodawca ma tu szeroką możliwość jednostronnego kształtowania treści tego stosunku i doboru funkcjonariuszy. Jest to praca jednostronnie wyznaczana, w odróżnieniu od pracy umownie podporządkowanej, podlegającej przepisom kodeksu pracy. Jednakowoż ograniczenia równoważone są pewnymi przywilejami, do których m.in. zalicza się dodatkowe elementy uposażenia, dodatki, urlopy, czy trwałość stosunku służbowego gwarantowaną też enumeratywnie wyliczonymi przyczynami zwolnienia ze służby (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 2747/15; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dlatego też Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, nie narusza przepisów postępowania w sposób mogący mieć wpływ na wynik spraw, a stanowisko organu spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. Skuteczne zarzucenie naruszenia przepisu art. 80 k.p.a. wymaga natomiast wykazania, że organy uchybiły zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie o innej niż przyjęta doniosłości poczynionych ustaleń i ich ocenie odmiennej niż przeprowadzona przez organy.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, że organ w sposób prawidłowy zastosował przepis art. 37a u.p.s.p. Skarżącemu na okres nieprzekraczający 6 miesięcy powierzono obowiązki na stanowisku starszego technika Wydziału Kwatermistrzowskiego, w tej samej jednostce i miejscowości.

W skardze podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów § 2 pkt 1, 3 i 9 oraz § 34 ust. 4 Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. (pkt. 2 lit. d-g oraz i skargi)

Przepis § 2 Regulaminu stanowi, że komendant jest obowiązany w szczególności: przedstawić na piśmie pracownikowi/strażakowi podejmującemu pracę /służbę/zmieniającemu stanowisko jego zakres czynności, zaznajamiać ze sposobem wykonywania służby lub pracy na wyznaczonych stanowiskach oraz jego podstawowymi uprawnieniami (pkt 1); organizować pracę/służbę w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy/służby, jak również osiąganie przez pracowników/strażaków, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji, wysokiej wydajności i należytej jakości wykonywanych zadań (pkt 3), umożliwić pracownikom/strażakom podnoszenie wykształcenia ogólnego i kwalifikacji zawodowych oraz sprawności fizycznej (pkt 9).

Odnosząc się do tych zarzutów należy wskazać, że - bez wpływu na wynik sprawy dotyczącej okresowego powierzenia obowiązków na innym stanowisku służbowym - pozostają podniesione w pkt 2 lit. e, f, g skargi zarzuty dotyczące braku: przedstawienia na piśmie zakresu czynności oraz odmienna od dokonanej przez organ ocena wydajności i kierunku wykorzystania uzdolnień i kwalifikacji strażaków, a w konsekwencji również subiektywna ocena pozbawienia możliwości podnoszenia przez Skarżącego kwalifikacji zawodowych. Podkreślić też trzeba, że przepisy Regulaminu pracy i służby w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. nie mogą być interpretowane w oderwaniu od przepisów u.p.s.p. i w sposób z nią kolidujący.

Przypomnieć należy, że organy Państwowej Straży Pożarnej mają prawo kształtowania polityki kadrowej zapewniającej w ich ocenie najskuteczniejszą realizację ustawowych zadań. W związku z tym posiadają uprawnienia do oceny potrzeb organizacyjnych w kierowanych przez siebie jednostkach, w tym także potrzeb personalnych, a w konsekwencji do decydowania o doborze kadry i obsadzie stanowisk służbowych. Zaznaczyć trzeba, że służba w formacji mundurowej jaką jest Państwowa Straż Pożarna charakteryzuje się hierarchicznym podporządkowaniem. Decydowanie o potrzebach służby oraz jej organizacji pozostawione zostało kompetencji przełożonego służbowego. Specyfika służby w Państwowej Straży Pożarnej polega na tym, że to nie funkcjonariusz, a przełożony służbowy ocenia potrzeby organizacyjne danej jednostki, w tym także potrzeby personalne poszczególnych komórek organizacyjnych i to on odpowiada za jej efektywność i sprawną realizację zadań. Tym samym nie może mieć wpływu na ocenę zgodności z prawem subiektywne odczucie funkcjonariusza, iż decyzja o przeniesieniu jest dla niego krzywdząca. Z tych samych przyczyn o zasadności skargi nie mogły przesądzić podnoszone przez Skarżącego względy natury osobistej, jak sposób organizacji opieki nad synem oraz ojcem.

Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw oraz, że Sąd nie dostrzegł z urzędu takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.