Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 92/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski (spr.) Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec Tomasz Zbrojewski Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 2107/04 w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] nr [...] w przedmiocie waloryzacji odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 lutego 2005 r., I SA/Wa 2107/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. S. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...], nr [...] w przedmiocie waloryzacji odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy. Zaskarżoną decyzją Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miasta, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] orzekającą o waloryzacji odszkodowania ustalonego decyzją Wojewody [...] z dnia 19 października 1998 r. z tytułu wywłaszczenia pod pas drogowy autostrady A-2 części nieruchomości położonej w obrębie [...], gmina [...], oznaczonej jako działka nr 524 o pow. 0,8179 ha. Organ I instancji orzekł o waloryzacji na kwotę 16.121,60 zł odszkodowania ustalonego decyzją Wojewody [...] z dnia 19 października 1998 r. Jednocześnie przyznano Z. S. kwotę 1.282,40 zł stanowiąca różnicę pomiędzy zwaloryzowanym odszkodowaniem, a kwota wypłaconą mu w dniu 22 października 1999 r. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że waloryzacji dokonano w oparciu o przepis art. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

W skardze do Sądu Z. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwą jego wykładnię, tj. art. 32 ust. 1, 2, 3 oraz art. 37 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych (Dz. U. nr 127, poz. 627 z późn. zm.) oraz art. 134 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 1997 r., nr 115, poz. 741), w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania. Skarżący podniósł, że organ wydając ponownie decyzję nie skorygował nieprawidłowo obliczonej wartości odszkodowania, czym naruszył po raz kolejny art. 134 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 32 ust 1 ustawy o autostradach płatnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę, zważył, iż postępowanie w rozpoznawanej sprawie dotyczy jedynie waloryzacji już wypłaconego odszkodowania. Organ administracji dokonując waloryzacji odszkodowania zastosował właściwe przepisy, tj. art. 5, art. 132 ust. 3 i art. 227 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 32 ust. 3 ustawy o autostradach płatnych. Sąd wskazał, że skarżący nie przedstawił żadnych zarzutów odnośnie sposobu wyliczenia waloryzowanej kwoty odszkodowania, a nawet przyznał, że Wojewoda [...] waloryzował odszkodowanie: "zgodnie z przyjętymi prawnie regułami" (k. 5 akt sądowych). Sąd podniósł także, że argumenty podniesione w skardze nie odnoszą się do zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] w przedmiocie waloryzacji odszkodowania. Dotyczą one bowiem nieprawidłowego, zdaniem skarżącego, wyliczenia kwoty odszkodowania w decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej Wojewody [...] z dnia 19 października 1998 r. Jednakże decyzja ta jest ostateczna, a przedmiotem postępowania administracyjnego była jedynie waloryzacja wypłaconego skarżącemu odszkodowania. Organ nie mógł więc dokonać ponownego wyliczenia odszkodowania, bowiem ostateczna decyzja z dnia 19 października 1998 r. pozostawała wówczas (a także obecnie) w obrocie prawnym. Słusznie więc organ podniósł, że wskazane w odwołaniu Z. S. wnioski odnośnie powołania biegłego, celem ustalenie wartości rynkowej wywłaszczonej nieruchomość były bezprzedmiotowe dla rozpoznania niniejszej sprawy.

Skargę kasacyjną na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Z. S., wnosząc o jego uchylenie na podstawie art. 188 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozpoznanie sprawy i uwzględnienie skargi.

Pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przez Sąd I instancji prawa materialnego, a mianowicie art. 32 ust. 1, 2 i 3 oraz art. 37 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych, a także art. 134 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania.

Jak podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej Wojewoda [...] zwaloryzował przyznane decyzją o wywłaszczeniu odszkodowanie zgodnie z przyjętymi prawnie regułami. Wydając decyzję organ nie skorygował nieprawidłowo obliczonej wartości odszkodowania, czym naruszył po raz kolejny art. 134 ust. o gospodarce nieruchomościami i art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych. Wojewoda [...] zwaloryzował kwotę odszkodowania, tyle tylko, iż podstawa waloryzacji było odszkodowanie wyliczone według cen na dzień wydania decyzji o lokalizacji autostrady, a nie na dzień uprawomocnienia się decyzji wywłaszczeniowej. Zdaniem skarżącego wagę naruszenia owych przepisów zwiększa fakt, iż kwestie sposobu obliczania wartości odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości szczegółowo i wyczerpująco wyłożył Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 5 kwietnia 2002 roku (III RN 124/01, 125/01, 126/01, 128/01, 162/01) uwzględniając w nich rewizje nadzwyczajne od wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego. Prawidłowe przeprowadzenie waloryzacji jest niezbędnym elementem zasady pogłębiania zaufania do organów władzy i administracji publicznej. Ta zasad w działaniu organów administracji i orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie została wielokrotnie naruszona.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm. zwanej dalej; p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd, uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo, że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na to, że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim (art. 175 § 1 – 3 p.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie przez Z. S. nie w pełni spełnia wymagania przewidziane dla tego rodzaju środka zaskarżenia. Zarzuty skargi kasacyjnej zostały postawione w nie do końca prawidłowy sposób. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie stosował bowiem w przedmiotowym wyroku bezpośrednio przytoczonych w podstawach skargi kasacyjnej przepisów prawa materialnego. Sąd I instancji stwierdził natomiast, do tego bowiem sprowadza się uzasadnienie zaskarżonego wyroku, że zarzuty postawione w skardze dotyczą w istocie innej decyzji niż zaskarżona.

Oceniając tak podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty należy stwierdzić, iż nie zasługują one na uwzględnienie.

Jak bowiem słusznie zauważył to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i co wynika z uważnej lektury zarówno skargi wniesionej do tego Sądu jak i skargi kasacyjnej - zarzuty postawione przez Z. S. odnoszą się w swojej istocie do sposobu ustalenia wysokości odszkodowania za przedmiotową nieruchomość w decyzji Wojewody [...] z dnia 19 października 1998 r. o wywłaszczeniu pod pas drogowy autostrady A-2, nieruchomości położonej w obrębie Swędów gmina Stryków oznaczonej jako działka nr 524 o pow. 0,8179 ha.

Skarżący podważa podstawę obliczenia wartości odszkodowania jaką przyjął Wojewoda [...] w decyzji z dnia 19 października 1998 r. o wywłaszczeniu nieruchomości czyli ustaloną według cen z daty wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady. Taka wykładnia przepisu art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych dominowała w orzecznictwie sądowym - wyroki NSA z dnia 13 grudnia 2000 r. sygn. akt I SA 2321/99, I SA 2304/99 i I SA 67/00.

Skarżący kwestionując wysokość odszkodowania ustaloną w decyzji Wojewody [...] z dnia 19 października 1998 r. nie kwestionuje natomiast wysokości kwoty waloryzacji odszkodowania ustalonej w decyzji Wojewody [...] z dnia [...], utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...], która jest przedmiotem niniejszego postępowania. Tymczasem decyzja Wojewody [...] z dnia 19 października 1998 r. orzekająca o wywłaszczeniu i ustalająca jego wysokość jest ostateczna i jak dotychczas nie została usunięta z obrotu prawnego choć stanowi przedmiot odrębnego postępowania sądowoadministracyjnego. Skoro zatem skarżący nie postawił właściwych zarzutów pod adresem zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...], wydanej w przedmiocie waloryzacji odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość - skarga kasacyjna jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.

Z tego względu na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.