Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 532/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda Sędziowie : WSA Ewa Rynczak WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant : Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2012 r. sprawy ze skargi F.B. na decyzję Wojewody z dnia 22 października 2009 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania; skargę oddala


UZASADNIENIE

Starosta K. decyzją nr [....] z dnia 15 lipca 2009 r., wydaną na podstawie art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.) i art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 z późn. zm.), odmówił ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz F.B. , za udział wynoszący [....] cz. w współwłasności nieruchomości oznaczonej jako parcela katastralna [....] . kat. [....] o pow. 0,0106 ha, b. gm. kat. [....] , objętej księgą wieczysta [....] , wchodzącej w skład działki nr [....] , poł. w obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. K. , przejętej z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę K. na podstawie decyzji Wojewody [....] z dnia 18 czerwca 2008 r. nr [....] .

W uzasadnieniu organ I. instancji podał, że pismem z dnia 20 października 2005 r. K.B. wystąpił do organu z wnioskiem o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [....] , obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. K. , zajętą pod drogi publiczne: ul. [....] i ul. [....] w K. W dniu 28 lipca 2008 r. K.B. przedłożył pełnomocnictwo - datowane na ten sam dzień - z którego wynikało upoważnienie przez F.B. syna K.B. do reprezentowania jej we wszystkich sprawach związanych z nabyciem praw do spadku po mężu J.B. K.B. złożył również oświadczenie, iż składając wniosek w 2005 r. działał także w imieniu swojej matki. Jednocześnie sprecyzował wniosek w oparciu o wykonaną przez Wydział Geodezji Urzędu Miasta K. dokumentację geodezyjną i wniósł o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako parcela katastralna l. kat. [....] , b. gm. kat. [....] , zajętą pod ul. [....] w K. oraz za parcelę katastralną l. kat. [....] , b. gm. kat. [....] , zajętą pod ul. [....] w K.

Odnośnie parceli katastralnej l. kat. [....] została wydana odrębna decyzja.

Postanowieniem z dnia 26 lutego 2009 r. nr [....] Wojewoda [....] wyznaczył Starostę [....] do załatwienia sprawy ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz F.B. za udział wynoszący ½ cz. nieruchomości zajętej pod drogę publiczną o kategorii drogi gminnej - ul. [....] w K. , oznaczonej jako parcela katastralna 1. kat. [....] wchodzącej w skład działki nr [....] obr. [....] jedn. ewid. [....] , m. K. , z uwagi na wyłączenie Prezydenta Miasta K. na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. od załatwienia sprawy.

Zgodnie z wpisami ujawnionymi w księdze wieczystej [....] prowadzonej przez Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego dla [....] w K. , właścicielem parceli katastralnej l. kat. [....] o pow. 0,0106 ha, b. gm. kat. [....] wchodzącej w skład działki nr [....] , pół. w obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. [....] był w całości J.B. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [....] Wydział I Cywilny z dnia 24 sierpnia 2006 r. sygn. akt I Ns 963/06/K spadek po J.B. nabyli: żona F.B. i syn K.B. - każdy po 1/2 cz.

Wojewoda [....] decyzją z dnia 18 czerwca 2008 r. nr [....] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [....] własności nieruchomości oznaczonej jako parcela katastralna l. kat. [....] o pow. 0,0106 ha, b. gm. kat. [....] , wchodzącej w skład działki nr [....] , poł. w obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. K. , zajętej pod drogę publiczną o kategorii drogi gminnej - ul. [....] w K. W/w decyzja stała się ostateczna w dniu 11 lipca 2008 r.

Aktualnie w/w nieruchomość objęta jest księgą wieczystą [....] , a w dziale II jako właściciel ujawniona jest Gmina K.

Stosownie do ust. 4 art. 73 wyżej powołanej ustawy odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony do 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego terminu roszczenie wygasa. W ocenie organu z wniosku złożonego w dniu 20 października 2005 r. wynika, że K.B. wniósł jedynie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za swój udział w przedmiotowej nieruchomości. Z wniosku nie wynikało natomiast, że został on złożony również z imieniu F.B. Natomiast oświadczenie złożone w dniu 28 lipca 2008 r. nie może zostać uznane za uzupełnienie wniosku z dnia 20 października 2005 r. K.B. mógłby działać jako pełnomocnik swojej matki F.B. , gdyby złożył oświadczenie, iż występuje w jej imieniu w przewidzianym przez ustawodawcę terminie (tj. pomiędzy 1 stycznia 2001 r. a 31 grudnia 2005 r.). Oświadczenie złożone po przekroczeniu ww. terminu nie wywołuje skutków prawnych.

Odwołanie od ww. decyzji wniósł K.B. . Wskazał w nim, że w czasie składania przez niego wniosku o odszkodowanie w dniu 20 października 2005r. nie został poinformowany prze organ, że jeżeli jest więcej spadkobierców, powinni oni osobiście wystąpić z podaniami o odszkodowanie. Nadmienił, że w związku z postępowaniem podniósł koszty związane z podziałami geodezyjnymi.

Decyzją z dnia 22 października 2009 r. znak: [....] Wojewoda [....] na podstawie art. 138 § 1 pt 1 K.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu wskazał, że z przepisu art. 73 wynika, że ustalenie i wypłata odszkodowania następuje przy spełnieniu kilku przesłanek które muszą być spełnione łącznie. Jedną z nich jest zachowanie terminu złożenia wniosku do 31 grudnia 2005 r. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji, że F.B. nie złożyła w ww. terminie stosownego wniosku. Brak jest podstaw do uznania, że K.B. , składając w dniu 20 października 2005 r. wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, działał on również w imieniu F.B. Brak jest również jakichkolwiek dokumentów pozwalających przyjąć, że w chwili składania przedmiotowego wniosku K.B. był umocowany przez F.B. do występowania w jej imieniu. Organ podkreślił, że pełnomocnik obowiązany jest ujawnić, że działa w imieniu i na rzecz mocodawcy, w przeciwnym wypadku działania procesowe będą zaliczone jako dokonane w jego własnym imieniu. Nadto nie można uznać, że organ przyjmujący wniosek o odszkodowanie był zobowiązany do wystosowania wezwania do usunięcia braku formalnego, w zakresie czynności ustanowienia pełnomocnika, w trybie art. 64 § 2 kpa, gdyż jak wskazano powyżej, z treści wniosku w żaden sposób nie wynikało, by K.B. mógł występować ewentualnie w imieniu innej osoby.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody [....] wniosła F.B. , reprezentowana przez syna K.B. Na uzasadnienie skargi przytoczyła te same argumenty co w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [....] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 5 listopada 2010 r. sygn. II SA/Kr 1795/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [....] z dnia 22 października 2009 r. znak: [....] oraz decyzję ją poprzedzającą.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 lutego 2012 r. sygn. II OSK 280/11, wydanym na skutek rozpoznania skarg kasacyjnych Gminy Miejskiej K. oraz Wojewody [....] , uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.

W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zasadne są zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I. instancji przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zgodził się z Wojewodą [....] , że rozpoznając niniejszą sprawę organy nie naruszyły zasad postępowania wskazanych w art. 7, 8, 9 i 10 K.p.a. w zakresie wyjaśnienia treści żądania strony. Bezsporne w sprawie jest, że wniosek złożony w dniu 20 października 2005 r. dotyczy odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka [....] obr. [....] zajętą pod drogę publiczną. Przy czym nie cała działka tak oznaczona była zajęta pod tę drogę. Była to bowiem działka rolna i rolno-budowlana. Bezsporne również jest, że jako wnioskodawca wskazany został jedynie K.B. W związku z tym stwierdzono, że przedmiotowy wniosek wszczął postępowanie administracyjne o odszkodowanie jedynie w stosunku do K.B. i tylko on był stroną tego postępowania. Postępowanie to wprawdzie prowadzone jest na zasadach i trybie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jak przy odszkodowaniu za wywłaszczenie nieruchomości, ale z określonymi modyfikacjami wynikającymi z przepisu art. 73 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Przepis ten odmiennie ukształtował kwestię wszczęcia postępowania o odszkodowanie, które może nastąpić jedynie na wniosek właściciela (art. 73 ust. 4), a jeżeli nieruchomość stanowi współwłasność – na wniosek każdego z jej właścicieli i to w określonym terminie. Oznacza to, że wniosek każdego ze współwłaścicieli wszczyna odrębną sprawę o odszkodowanie, które mogą być oczywiście łącznie rozpoznane na mocy art. 62 K.p.a. Jednakże każdy ze współwłaścicieli ma interes prawny tylko w postępowaniu wszczętym swoim własnym wnioskiem.

Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że wbrew twierdzeniom Sądu I. instancji K.B. był informowany przez organ o treści ww. art. 73 tak w kontekście wszczęcia i prowadzenia postępowania o odszkodowanie, jak i konieczności wydania przez wojewodę ostatecznej decyzji o przejęciu określonej nieruchomości z mocy prawa na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego, co wynika wprost z akt administracyjnych.

Wskazano, że dopiero w trakcie prowadzonego postępowania zostało wydane postanowienie o stwierdzeniu nabycia praw do spadku po J.B. , z którego wynikało, że jego spadkobiercami są K.B. i F.B. (postanowienie Sądu Rejonowego dla [....] z dnia 24 sierpnia 2008 r. sygn. akt I Ns 963/06/k). W takiej sytuacji nie można zarzucić organom, że nie wyjaśniły wcześniej kwestii treści zgłoszonego wniosku. Zwłaszcza, że jego treść nie budziła wątpliwości co do żądania.

Nie można również zarzucić organom, że nie ustaliły kwestii udzielenia K.B. przez F.B. ustnego pełnomocnictwa do złożenia w jej imieniu wniosku o odszkodowanie. Bezsporne jest, że K.B. we wniosku z dnia 20 października 2005 r. będącego podstawą do wszczęcia postępowania o odszkodowanie nie wskazał, że działa również w imieniu F.B. na mocy udzielonego ustnego pełnomocnictwa. Nie powoływał się również na takie pełnomocnictwo w toku postępowania. Dopiero bowiem w dniu 28 lipca 2008 r. przedstawiając pełnomocnictwo udzielone przez F.B. stwierdził, że składając przedmiotowy wniosek z dnia 20 października 2005 r. działał również w jej imieniu na mocy ustnego pełnomocnictwa. Przy czym nawet ze złożonego pisemnego pełnomocnictwa nie wynika, aby F.B. takiego ustnego pełnomocnictwa do złożenia przedmiotowego wniosku udzieliła. Zasadnicze jednak znaczenie ma oświadczenie K.B. złożone w dniu 21 września 2007 r. co do zakresu przedmiotowego wniosku z dnia 20 października 2005 r. Z oświadczenia tego wynika, że wniosek ten złożył w imieniu własnym oraz imieniu H.D. i K.D. (akta administracyjne sprawy, karta nr 41). W takiej sytuacji nie można zarzucić organom, że jeszcze nie wyjaśniły kwestii czy może wniosek ten złożył również w imieniu F.B. . Wobec jednoznacznego oświadczenia K.B. , w czyim imieniu składał przedmiotowy wniosek, zbędne było ustalenie kwestii pełnomocnictwa, które ma w tej sytuacji wtórne znaczenie.

Reasumując stwierdzono, że organy rozpoznając niniejszą sprawę nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania odnośnie jednoznacznego wyjaśnienia treści żądania zgłoszonego przez K.B. we wniosku z dnia 20 października 2005 r. Ponieważ podstawą uchylenia decyzji przez Sąd I. instancji były naruszenia przepisów postępowania, to Sąd ten nie dokonywał interpretacji ani też nie stosował przepisów prawa materialnego. W związku z tym zarzuty skarg kasacyjnych, a zwłaszcza Gminy Miasta K. w tym zakresie uznano za bezzasadne. Dopiero bowiem prawidłowo ustalony stan faktyczny pozwala na dokonanie prawidłowej subsumcji.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I. instancji nie odniósł się do wszystkich aspektów stanu faktycznego sprawy i nie dokonał właściwej jego analizy biorąc pod uwagę całość akt administracyjnych do czego obliguje art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 P.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Ponownie rozpoznając tą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie związany jest poglądem prawnym wyrażonym w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny na zasadzie art. 190 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji zobowiązany jest rozpoznać sprawę zgodnie z wyraźnymi wytycznymi zawartymi w tym wyroku co do wykładni prawa.

W uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 280/11 wyraźnie skazano, że Wojewoda Małopolski rozpoznając sprawę nie naruszył zasad postępowania wskazanych w art. 7, 8, 9 i 10 K.p.a. w zakresie wyjaśnienia treści żądania strony. Sąd II. instancji szczegółowo rozpoznał sprawę i wskazał, że wniosek złożony w dniu 20 października 2005 r. przez wnioskodawcę, którym był K.B. , dotyczył odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka [....] obr. [....] zajętą pod drogę publiczną. Tym samym ten wniosek, jak podniósł to Naczelny Sąd Administracyjny, wszczął postępowanie administracyjne o odszkodowanie jedynie w stosunku do K.B. i tylko on był stroną tego postępowania. Dalej Sąd II. instancji wskazał, że na podstawie art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, wniosek każdego ze współwłaścicieli wszczyna odrębną sprawę o odszkodowanie, każdy zaś ze współwłaścicieli ma interes prawny tylko w postępowaniu wszczętym swoim własnym wnioskiem. W trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego zostało wydane postanowienie o stwierdzeniu nabycia praw do spadku po J.B. , z którego wynikało, że jego spadkobiercami są K.B. i F.B. W związku z tym postanowieniem w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można zarzucić organom, że nie wyjaśniły wcześniej kwestii treści zgłoszonego wniosku, którego treść nie budziła wątpliwości co do żądania i osoby składającej wniosek.

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił również, że organy administracyjne w tej sprawie ustaliły kwestię udzielenia K.B. przez F.B. ustnego pełnomocnictwa do złożenia w jej imieniu wniosku o odszkodowanie. Fakt powołania się dopiero w dniu 28 lipca 2008 r. na udzielenie ustnego pełnomocnictwa nie może uzasadniać, że takie pełnomocnictwo już istniało w dacie 20 października 2005 r.

Reasumując wywody zawarte w uzasadnieniu wyroku Sądu II. instancji Sąd ten stwierdził, że organy rozpoznając niniejszą sprawę administracyjna nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania odnośnie jednoznacznego wyjaśnienia treści żądania zgłoszonego przez K.B. we wniosku z dnia 20 października 2005 r. Zarzucił ponadto, że Sąd I. instancji nie odniósł się do wszystkich aspektów stanu faktycznego sprawy i nie dokonał właściwej jego analizy biorąc pod uwagę całość akt administracyjnych do czego obliguje art. 133 § 1 P.p.s.a.

Sąd I. instancji ponownie rozpoznając tą sprawę przytoczył istotę ustaleń i wytycznych zawartych w powołanym wyroku sądu wyższej instancji, a to dlatego, że te ustalenia są w tej sprawie wiążące i w okolicznościach tej sprawy nie można od nich odstąpić.

W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowiły regulacje zawarte w ustawy z dnia 3 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872 z późn. zm. - dalej także w skrócie "Przepisami wprowadzającymi").

Artykuł 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających stanowi, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Stosownie do art. 73 ust. 2 tej ustawy w wypadku dróg, mających w dniu 31 grudnia 1998 r. charakter dróg gminnych, odszkodowanie wypłaca gmina, natomiast w odniesieniu do pozostałych - Skarb Państwa.

Zgodnie z art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r.; po upływie tego okresu roszczenie wygasa.

Wniosek o odszkodowanie może być skutecznie złożony tylko w terminie wprost wskazanym przez ustawę. Skutkiem niezłożenia wniosku w okresie pomiędzy 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. jest wygaśnięcie roszczenia, co nakazuje uznać, że powyższy termin ma charakter materialnoprawny, a nie procesowy. Wynika to stąd, że z faktem upływu określonego czasu ustawodawca powiązał skutek w postaci braku roszczenia o odszkodowanie. Roszczenie przestaje przy tym przysługiwać niezależnie od tego, z jakiego powodu uprawniona osoba nie złożyła stosownego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela zatem prezentowane w orzecznictwie poglądy, które wskazują na materiałnoprawny charakterze terminu przewidzianego w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/Po 558/08, opub. w Lex Omega nr 531041 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 366/08, opub. w Lex Omega nr 565972).

Konsekwencją tego poglądu musi być również uznanie, że termin do złożenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne, jako termin materialnoprawny, nie podlega przywróceniu (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Lu 866/08, opub. w LEX Nr 527232 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 810/07, opub. w LEX Nr 506476). Na administracyjnoprawny charakter powyższego roszczenia zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku siedmiu sędziów z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt I OPS 3/09 (opub. w LEX, nr 534304), w którym wypowiedział się, że sprawa o odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną jest sprawą administracyjną i oceniana jest na podstawie przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w toku postępowania administracyjnego o odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną znajdują zastosowanie tryb i zasady zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Tym samym skoro nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie odmówiono F.B. ustalenia i wypłaty odszkodowania za udział wynoszący ½ w parceli katastralnej l.kat. [....] z tego powodu, że ta osoba nie złożyła stosownego wniosku przed datą 31 grudnia 2005 r. jak również nie można przyjąć (będąc związanym wyraźnym poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego), że w imieniu tej osoby taki wniosek złożył K.B. – wydane w sprawie decyzje nie naruszają prawa. Taka jest zresztą także ocena Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w tej sprawie wiąże Sąd I. instancji.

Oceniając prawidłowość (rozumianą jako zgodność z prawem) działania organów administracyjnych w tej sprawie nie można stwierdzić, że organy naruszyły prawo.

Art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających wymaga, aby nieruchomość była faktycznie zajęta w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną i nie stanowiła własności czy to Skarbu Państwa, czy też jednostki samorządu terytorialnego. Ta okoliczność jest spełniona w tej sprawie. Z decyzji Wojewody [....] z dnia 18 czerwca 2008 r. (akta administracyjne sprawy, karta nr 68) wynika, Wojewoda stwierdził nabycie przez Gminę K. z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości obejmującej parcelę katastralną liczba [....] , która to parcela weszła w skład innej jednostki ewidencyjnej (działki nr....). Parcela 68/8 została zajęta pod ulicę [....] , będącą publiczną drogą gminną. Wydanie takiej decyzji było uzasadnione art. 73 ust. 3 Przepisów wprowadzających.

Nie ulega wątpliwości, że tylko jeden ze współwłaścicieli złożył w terminie wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za tą parcelę. Wniosku w terminie nie złożyła F.B. , która dopiero po 2005 r. (w 2008) zwróciła się o ustalenie i wypłatę odszkodowania za ½ tej parceli. Sądowi znana jest okoliczność prowadzenia także odrębnych postępowań co do innych nieruchomości objętych wnioskiem K.B. , ale te inne sprawy nie podlegają rozpoznaniu w tym postępowaniu.

Tym samym skoro roszczenie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną dla F.B. wygasło i nie można ani przywrócić terminu do skutecznego wniesienia żądania ustalenia i wypłaty odszkodowania, ani przywrócić samego roszczenia, ani też uznać, że zostało ono wniesione nie w dniu 28 lipca 2008 r., ale w dniu 20 października 2005 r., to organ I. i II. instancji nie mógł orzec o ustaleniu odszkodowania.

Sąd nie dopatrzył się również istotniejszego naruszenia prawa w zakresie samego rozstrzygnięcia, którym odmówiono ustalenia i wypłaty odszkodowania w sytuacji stwierdzenia, że termin do skutecznego złożenia wniosku minął dla F.B. Organy bowiem nie orzekały w sprawie merytorycznie, a jedynie zbadały zachowanie terminu do skutecznego wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania. Dopuszczalnym byłoby również w takiej sytuacji umorzenie postępowania administracyjnego, ale ponieważ wydanymi w tej sprawie decyzjami organy w istocie skupiły się jedynie na ocenie zachowania terminu, to samo wyrzeczenie "o odmowie ustalenia i wypłaty odszkodowania" nie stanowi istotniejszego naruszenia prawa.

W związku z powyższym mając na uwadze wydany w tej sprawie wyrok przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wiąże Sąd orzekający w sprawie, jak i dokonaną ocenę legalności działania w tej sprawie organów administracji, Sąd doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja i poprzedzającą ją decyzja organu I. instancji nie naruszają prawa w stopniu pozwalającym na ich uchylenie.

W związku z powyższym, na podstawie art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 190 P.p.s.a. należało skargę oddalić