Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 189/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 190
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 16 par. 1, art. 104 par. 2, art. 127 par. 1, art. 140
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 12 ust. 5
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2013 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 500,- (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] 2013 r., nr NB [...]/10/11-13gf, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. - dalej: Prawo budowalne), po ponownym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej: budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na terenie nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] (dz. nr [...]), nakazał A. G. - w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, (pkt I) wykonać roboty budowlane polegające na: 1) zlikwidowaniu otworów okiennych w ścianie elewacji wschodniej (od strony działki nr [...] przy K. ); 2) zlikwidowaniu okapu dachu nad ścianą elewacji zachodniej znajdującej się w granicy z działką nr [...] przy K. i wykonaniu zakończenia dachu w licu ściany znajdującej się w granicy nieruchomości, w terminie do 31 stycznia 2014 r. Jednocześnie organ zobowiązał inwestora do przedłożenia 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi (pkt II).

W uzasadnieniu decyzji podano, że w toku postępowania stwierdzono wykonanie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z naruszeniem warunków udzielonego pozwolenia na budowę. Dokonane odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego i udzielonego pozwolenia na budowę obejmowało m.in.: zwiększenie szerokości i długości obiektu, skrócony został budynek w części garażu, co spowodowało zmianę jego powierzchni zabudowy i kubatury. Lico ściany garażu wykonano w licu ściany parteru czyli zostało cofnięte o 2,28 m. Spowodowało to zmiany w konstrukcji obiektu: wprowadzenie podciągu między pomieszczeniami 03 i 04 w piwnicy, likwidację w tym miejscu ściany konstrukcyjnej, zmiany w układzie fundamentów, częściową likwidację stropu nad garażem.

Od decyzji z 5 września 2013 r. odwołanie wniosła A. G. w części dotyczącej nakazu zlikwidowania okapu dachu nad ścianą elewacji zachodniej znajdującej się w granicy z działką nr [...] i wykonaniu zakończenia dachu w licu ściany znajdującej się w granicy nieruchomości – ust. 1 pkt 1 decyzji. Odwołująca poinformowała, że wraz z mężem kupiła sąsiednią działkę (nr [...]) i uzyskała dla tej nieruchomości decyzję o warunkach zabudowy dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Nosi się z zamiarem pobudowania tam budynku i istniejący okap na budynku nieruchomości sąsiedniej, która także jest jej własnością, nie będzie w niczym przeszkadzał.

Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu wskazano, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w K. przeprowadzona została z odstąpieniami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Wskazano, iż podczas realizacji obiektu lico ściany garażu i piwnicy budynku cofnięto do lica ściany parteru (o 2,28 m) w związku z czym wprowadzono podciąg między pomieszczeniami 03 i 04 w piwnicy, częściowo zlikwidowano strop nad garażem, zmieniono lokalizację wejścia do budynku, zmieniono układ schodów do budynku, zmieniono układ tarasu. Okap w granicy z działką nr [...] został wyprowadzony poza lico ściany, w związku z czym znajduje się on na terenie działki nr [...]. Zmianie uległy także wymiary budynku - jego długość wynosi 1.020 cm zamiast 997 cm, natomiast szerokość 930 zamiast 907 cm, ściany zewnętrzne zostały wykonane z porothermu gr. 38 cm, natomiast projekt przewidywał 43 cm.

Organ argumentował, że inwestor dopuścił się odstępstwa od zatwierdzonego projektu. Odstępstwo polegające na zmianie charakterystycznych parametrów obiektu (jego kubatury oraz powierzchni zabudowy) należy uznać za istotne. Zgodnie natomiast z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego "Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budową jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę." W niniejszej sprawie Inwestor takiej decyzji nie uzyskał.

Dalej organ wskazał, odwołując się do treści art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, że obowiązkiem organów nadzoru budowlanego, w przypadku stwierdzonego istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, jest nie tylko nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, ale także zbadanie, czy nie jest konieczne wykonanie przez niego określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Z ustaleń organów administracji wynikało, że budynek mieszkalny będący przedmiotem niniejszej sprawy jest usytuowany w odległości od 3,27 m do 3,43 m od granicy z działką sąsiednią. Zgodnie natomiast z § 12 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy lub 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. W tych okolicznościach wykonanie otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego na działce nr [...] w K. od strony granicy z działką nr [...] narusza normę określoną w cytowanym wyżej przepisie warunków technicznych. Stan zgodności z prawem w niniejszej sprawie może zatem zostać przywrócony poprzez zlikwidowanie tychże otworów okiennych.

Dalej Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż z akt organu I instancji wynikało także, że okap dachu nad ścianą elewacji zachodniej (tj. od strony działki nr [...]), znajdującej się na granicy z tą działką, częściowo znajduje się poza terenem działki nr [...]. Tymczasem z analizy § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych wynika, iż dopuszczalne jest zbliżenie drugorzędnych elementów budynku (okapów dachowych i gzymsów) do granicy działki, jednakże przepisy nie przewidują możliwości wykonania tychże elementów w granicy (poza sytuacją, gdy sam budynek został wykonany w granicy), ani tym bardziej wykroczenia poza sąsiednią działkę.

Zdaniem organu odwoławczego podnoszone przez odwołującą argumenty, że została właścicielką działki sąsiedniej i wystający okap nie będzie jej przeszkadzał w świetle przepisów prawa budowlanego oraz warunków technicznych nie mają znaczenia, ponieważ istotny jest sam fakt przekroczenia granicy podczas wykonywania obiektu budowlanego, a nie posiadanie prawa własności do sąsiedniej działki. Z akt sprawy jasno wynika, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z dwiema odrębnymi działkami budowlanymi, natomiast przepisy jasno wyznaczają odległości, jakie powinny dzielić budynki (oraz ich elementy drugorzędne) od granicy z sąsiednią działką budowlaną. Z powyższego wynika zatem, iż PINB nie miał możliwości pominięcia tej kwestii w zaskarżonej decyzji.

Na powyższą decyzję skargę do sądu złożyła A. G. w części dotyczącej zlikwidowania okapu dachu nad ścianą elewacji zachodniej znajdującej się w granicy z działką nr [...] i wykonaniu zakończenia dachu w licu ściany znajdującej się w granicy nieruchomości. Skarżąca podniosła, iż w sytuacji gdy jest właścicielką nieruchomości sąsiedniej, nonsensem byłaby likwidacja okapu dachu. W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, bo jak stwierdziła nie ma zagrożenia dla osób trzecich.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 23 lipca 2014 r. o sygn akt II SA/Po 230/14 oddalił skargę.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że nie podziela twierdzeń skarżącej o braku sensu nałożonego obowiązku. Zaznaczono, iż możliwość techniczna przeprowadzenia nakazanych prac przy jednoczesnym zachowaniu istniejącej konstrukcji budynku nie jest kwestionowana. Natomiast okoliczność, że w toku postępowania naprawczego prowadzonego przed organem nadzoru budowlanego skarżąca stała się właścicielką odrębnej działki budowlanej, nie niweluje prawidłowo ustalonego faktu, że budynek na działce budowlanej nr [...] został pobudowany niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę. Granice geodezyjne dwóch odrębnych działek budowlanych mających odrębne księgi wieczyste są jasne i niesporne. Sąd zaznaczył, iż każda z odrębnych działek może być przedmiotem odrębnego zainwestowania budowlanego oraz jest przedmiotem obrotu prawnego. Może być samodzielnie i niezależnie zbywana. Konieczne i celowe jest więc, aby każda z tych działek miała w prawidłowy sposób uregulowany sposób jej zainwestowania. Zdaniem Sądu I instancji organ odwoławczy prawidłowo przywołał treść § 12 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który to przepis w sposób jasny i wyczerpujący reguluje zaistniały w okolicznościach niniejszej sprawy problem. Zgodnie z tym przepisem odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 metra od okapu, gzymsu, balkonu, lub daszku na wejściem. Skoro wskazane odległości nie są zachowane, konieczne staje się doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku pełnomocnik skarżącej zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów prawa materialnego:

- art. 5 ust. 1 pkt 8 i pkt 9 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, iż budynek skarżącej narusza prawa osób trzecich;

- § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez jego błędne zastosowanie z pominięciem wykładni celowościowej i systemowej, a także w oderwaniu od ustalonego prawidłowo stanu faktycznego, prowadzącego w konsekwencji do prowadzenia postępowania administracyjnego wbrew intencji ustawodawcy;

- art. 51 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane poprzez przyjęcie, iż w ustalonym stanie faktycznym doszło do naruszenia prawa w postaci uzasadnionych interesów osób trzecich wynikających z art. 5 ust. 1 pkt 8 i pkt 9 tej ustawy, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, iż takie osoby w postępowaniu nie występują.

Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 13 października 2016 r. o sygn. II OSK 3348/14 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny, wbrew stanowisku organu odwoławczego oraz Sądu I instancji uznał, że na gruncie przedmiotowej sprawy przepis § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie należy odczytywać nie tylko za pomocą wykładni językowej, ale także z użyciem zasad wykładni celowościowej i systemowej. Dla prawidłowej bowiem oceny spornej sprawy zasadnym jest poczynienie kompleksowej analizy sytuacji prawnej działki nr [...] (na której położona jest sporna nieruchomość) oraz działki nr [...], na którą sporna nieruchomość oddziałuje. Sąd II instancji zauważył, iż obie działki są własnością skarżącej, to zaś tworzy specyficzną sytuację prawną, przemawiającą za odrzuceniem zastosowania w sprawie wprost jedynie wykładni językowej wskazanego przepisu § 12 ust. 5 rozporządzenia. Celem tego przepisu jest to, żeby usytuowanie budynku na działce oraz ustalenie odległości okapu budynku od granicy działki sąsiedniej nie naruszało uzasadnionych interesów osób trzecich. Ta regulacja prawna jest skorelowana z przepisem art. 5 ustawy - Prawo budowlane (w tym z ust. 1 pkt 8 i 9 tego artykułu) i należy ją interpretować za pomocą wykładni systemowej zgodnie z tym przepisem ustawowym. Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że przeznaczenie sąsiadującej działki budowlanej, a tym samym istniejący lub też możliwy sposób jej zabudowy, ma w każdym przypadku istotne znaczenie dla oceny, czy planowane usytuowanie budynku na działce budowlanej jest w warunkach określonej sprawy dopuszczalne, ewentualnie, czy usytuowanie na działce już istniejącego budynku można uznać za rażąco sprzeczne z tym przepisem.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego w realiach przedmiotowej sprawy trudno zaś mówić o jakimkolwiek naruszeniu uzasadnionych interesów osób trzecich skoro skarżąca jest równocześnie właścicielką obu działek – działki, na której posadowiony jest sporny budynek (działka nr [...]) i działki, na którą ten budynek oddziałuje (działka nr [...]). Ponadto skarżąca uzyskała decyzję o warunkach zabudowy dla budynku mieszkalnego - jednorodzinnego, który ma być zlokalizowany na działce nr [...]. Nie można więc nie dostrzegać, że skarżąca ma w planach zabudowę sąsiedniej działki i dysponuje decyzją o warunkach zabudowy dla tej działki.

Stąd też, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, za zasadny należało uznać zarzut skargi kasacyjnej naruszenia § 12 rozporządzenia o warunkach technicznych budynków, a konsekwencji zasadny jest także zarzut naruszenia art. 51 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. Przepis ten normuje instytucję postępowania naprawczego w sytuacji naruszenia przez wzniesioną budowlę norm prawnych, w szczególności norm prawa budowlanego. W analizowanej sytuacji, mając na uwadze przeprowadzone wcześniej rozważania dotyczące treści i interpretacji postanowień § 12 ust. 5 rozporządzenia, zasadne jest twierdzenie skarżącej kasacyjnie, iż wobec ustalenia, iż nie mamy do czynienia z naruszeniem praw osób trzecich przez sporną inwestycję, tym samym zastosowanie w sprawie przepisu art. 51 ustawy – Prawo budowlane nie powinno mieć zastosowania. Nie doszło bowiem w praktyce do naruszenia interesów osób trzecich, co mogłoby być podstawą do uruchomienia trybu postępowania naprawczego z art. 51 ustawy – Prawo budowlane.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje;

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że dla oceny zasadności skargi w niniejszej sprawie podstawowe znaczenie ma fakt, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego, który uznał zasadność skargi kasacyjnej od wcześniejszego wyroku tutejszego Sądu z dnia 23 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Po 230/14 o oddaleniu skargi i uchylił ten wyrok na podstawie art. 185 § 1 ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej w skrócie :P.p.s.a.) Zgodnie z art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przywołany przepis wyznacza kierunek postępowania sądu I instancji, który nie posiada już na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku sądu wyższej instancji. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych, w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wcześniej wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok SN z dnia 9 lipca 1998 r. sygn. akt I PKN 226/98, OSNAP 1999/15/486), jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny zostanie wydana przez ten Sąd uchwała w innej sprawie w trybie art. 269 P.p.s.a. zawierająca odmienną wykładnię prawa albo zmienił się stan prawny i to jedynie w odniesieniu do przepisów proceduralnych (tak B. Gruszczyński [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydanie VI z 2016 r., opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX, komentarz do art. 190, akapit 6 i 8).

Odnosząc przedstawione rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy, Sąd rozpatrujący ponownie sprawę nie stwierdził zaistnienia przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2016 r. sygn. akt II OSK 3348/14.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy tutejszy Sąd, stosując się do kwestii już wiążąco stwierdzonych przez Sąd II instancji, uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnianie, bowiem zaskarżona decyzja wydana została w skutek błędnej wykładni przepisu § 12 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j Dz. U. 2015 r. poz. 1422 ), co skutkowało niewłaściwym zastosowaniem art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 października 2016 r. jednoznacznie stwierdził, iż na gruncie przedmiotowej sprawy wykładnia § 12 ust. 5 powołanego rozporządzenia nie może się odbywać tylko za pomocą wykładni językowej, ale także z użyciem zasad wykładni celowościowej i systemowej. Sąd ten zaznaczył, iż celem tego przepisu jest to, żeby usytuowanie budynku na działce oraz ustalenie odległości okapu budynku od granicy działki sąsiedniej nie naruszało uzasadnionych interesów osób trzecich. Ta regulacja prawna jest skorelowana z przepisem art. 5 ustawy - Prawo budowlane, w tym z ust. 1 pkt 8 i 9 tego artykułu. Skoro skarżąca jest właścicielem zarówno działki nr [...] (zabudowanej przedmiotowym budynkiem) jak i działki nr [...], na granicy z którą zlokalizowany jest okap dachu, o którym mowa w zaskarżonej decyzji, to nie można mówić o naruszeniu uzasadnionego interesu osób trzecich. Tym bardziej, iż skarżąca podjęła działania zmierzające do zabudowania działki nr [...] budynkiem mieszkalnym-jednorodzinnym co potwierdza, iż godzi się na oddziaływanie budynku na działce nr [...] na sposób zagospodarowania działki nr [...],a nadto planuje zabudować działkę nr [...] w identyczny sposób – nowy budynek mieszkalny ma być zlokalizowany w granicy z działką nr [...].

Wobec powyższego brak było podstaw do nałożenia na skarżącą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego obowiązku zlikwidowaniu okapu dachu nad ścianą elewacji zachodniej znajdującej się w granicy z działką nr [...] przy K. i wykonaniu zakończenia dachu w licu ściany znajdującej się w granicy nieruchomości. Nałożenie tego obowiązku nie było uzasadnione w ustalonym stanie faktycznym.

W tym miejscu Sąd pragnie zauważyć, iż Skarżąca w skardze zakwestionowała jedynie tą część decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego, która dotyczyła nakazu likwidacji przedmiotowego okapu. Niemniej, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższe oznacza, iż kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie podlegała nie tylko zaskarżona część decyzji odnosząca się do wyżej opisanego nakazu dot. okapu, ale także ta część decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego odnosząca się do pozostałych obowiązków nałożonych na skarżącą w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 5 września 2013 r. Zostały one bowiem nałożone na skarżąca w granicach sprawy administracyjnej dotyczącej legalizacji wykonanych robót budowlanych w skutek istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego

Dokonując w tych granicach kontroli decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] 2013 r. Sąd dostrzegł, iż A. G. odwołanie od decyzji organu I instancji z 5 września 2013 r. wniosła jedynie w zakresie nakazu określonego w ust. I pkt 2 tej decyzji, wskazując jednocześnie, iż pozostałe punkty decyzji nakazowej wykona w ustalonym terminie. Tymczasem Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając odwołanie skarżącej rozpoznał sprawę także w zakresie nie objętym odwołaniem, tj. w zakresie nakazu zlikwidowania otworów okiennych w ścianie elewacji wschodniej (od strony działki nr [...]) przy K. oraz przedłożenia 4 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi.

Zaznaczyć należy, iż przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego nie zawierają regulacji odpowiadającej ww. art. 134 P.p.s.a. chociażby z tej przyczyny, iż rolą organu odwoławczego nie jest kontrola decyzji organu I instancji, lecz ponowne rozpoznanie sprawy. Z istoty postępowania odwoławczego wynika, że jest ono oparte na zasadzie skargowości, a tym samym organ odwoławczy nie może działać z urzędu. Wprawdzie art. 127 § 1 k.p.a. nie stanowi wyraźnie o możliwości zaskarżenia tylko części orzeczenia, ale nie wprowadza również ograniczeń w zakresie prawa strony do wniesienia odwołania, co oznacza, że to strona decyduje, czy i w jakim zakresie domaga się kontroli decyzji organu pierwszej instancji. W sytuacji zatem, gdy decyzja taka zawiera wyodrębnione, samodzielne rozstrzygnięcia, strona ma prawo odwołać się zarówno od całej decyzji, jak też ograniczyć ten środek zaskarżenia do jej części, jeżeli ta część nie wpływa na treść pozostałych rozstrzygnięć nią objętych, a mogących samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. W takiej sytuacji rozstrzygnięcie zawarte w decyzji organu pierwszej instancji, od którego strona nie wniosła skutecznie odwołania, staje się ostateczne (art. 16 § 1 k.p.a). Jeżeli zaś odwołujący się jednoznacznie wskazuje, że zaskarża decyzję pierwszoinstancyjną w określonej, wyodrębnionej części, to jednocześnie zakreśla granice kompetencji organu odwoławczego i organ ten nie może zatem poddać kontroli niezaskarżonej części, bowiem oznaczałoby to jego działanie z urzędu. Skoro bowiem art. 104 § 2 k.p.a. dopuszcza wydanie decyzji częściowej, to - w przypadku wniesienia odwołania jedynie od wyodrębnionej części decyzji, po myśli art. 140 k.p.a. organ odwoławczy jest zobowiązany do rozpoznania odwołania we wskazanym w nim zakresie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2014 r. o sygn. akt I OSK 872/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2016 r. o sygn. akt I SA/Wa 1525/16 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 stycznia 2017 r. o sygn. akt IV SA/Gl 463/16 – opubli. na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ).

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 5 września 2013 r. zwierała odrębne rozstrzygnięcia, które jakkolwiek wydane w ramach jednej sprawy administracyjnej, wzajemnie nie wpływały na treść poszczególnych rozstrzygnięć nią objętych, mogących samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. Okoliczność ta, wobec częściowego zaskarżenia w odwołaniu decyzji organu I instancji, winna zostać wzięta pod uwagę przez organ odwoławczy przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Na marginesie zwrócić należy uwagę organowi odwoławczemu, iż nakaz

zlikwidowaniu otworów okiennych (ust. I pkt 1 decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] 2013 r.) dotyczył elewacji wschodniej od strony sąsiedniej działki nr [...] , a nie działki nr [...], jak wskazał to organ II instancji w swojej decyzji z [...] 2013 r.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a w zw. z art. 190 P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z [...] 2013 r., nr [...].

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy winien zastosować zaprezentowaną wyżej wykładnię przepisów § 12 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlanego oraz przepisów postępowania administracyjnego, dotyczących granic rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy z uwagi na zakres odwołania.

O zwrocie kosztów sądowych Sąd orzekał w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 200 P.p.s.a.