Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 561/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2006-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 ust.1 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art 121 par. 1, art 122., art 210 par. 1 pkt 6 i par 4
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Sędzia WSA Alicja Polańska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2006 r. sprawy ze skargi B. i M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. 1. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy z dnia [...] nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu 3. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84, z późn. zm.), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy Nr [...] z dnia [...] ustalającą B.I M. O. podatek od nieruchomości za 2005 r. w kwocie [...] zł.

Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika, iż B. i M. O. są właścicielami lokalu użytkowego położonego w W. przy ul. [...] o pow.[...] . Z lokalem tym związane jest prawo własności w udziale wynoszącym [...] części budynku oraz gruntu o pow. [...] m , stanowiącego działki nr[...] . Ponadto podatnik M. O. jest dzierżawcą działki nr [...] w W. o pow[...] , zabudowanej garażem blaszanym o pow. [...]

Decyzją Nr [...] z dnia [...] Burmistrz Gminy ustalił stronom podatek od nieruchomości na 2005 r. w kwocie [...] zł, w tym za budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow [...] w kwocie [...] zł, za garaż o pow. [...] w kwocie [...] zł, za grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. [...] w kwocie [...] zł oraz za grunty pozostałe o pow. [...] w kwocie [...] zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji podatnicy podnieśli, iż organ podatkowy I instancji niesłusznie obciążył ich obowiązkiem uiszczenia podatku za grunt wchodzący w skład nieruchomości położonej w W. przy ul. [...].Strony wskazały, iż w/w grunt nie jest przeznaczony do ich wyłącznego użytku, zatem podatek od nieruchomości w części dotyczącej gruntu powinien być uiszczany przez wspólnotę mieszkaniową lub zarządcę nieruchomości. Zarzuciły również, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie przewiduje możliwości obciążenia podatkiem od nieruchomości za część gruntu, zatem podatek ten powinien być opłacany solidarnie przez wszystkich użytkowników.

W trakcie postępowania odwoławczego, na żądanie organu podatkowego w dniu [...] B. i M. O. złożyli informację IN-1, wykazując w niej jedynie budynki związane z działalnością gospodarczą o pow.[...] . W odrębnej informacji IN-1 M. O. wykazał także grunty pozostałe o pow [...] dzierżawione pod garaż blaszany na podstawie umowy z dnia[...]. Ponadto podatnicy poinformowali organ podatkowy I instancji, iż podtrzymują swoje stanowisko wyrażone w treści odwołania od zaskarżonej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w wyniku rozpatrzenia odwołania wskazało, iż zgodnie z art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz części budynku stanowiących współwłasność ciąży na właścicielach lokali w zakresie odpowiadającym częściom ułamkowym wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku.

Organ odwoławczy stwierdził, iż podatnicy będąc właścicielami lokalu użytkowego, stanowiącego odrębną własność, z którym związane jest prawo własności w udziale [...] części wspólnych budynku oraz gruntu obejmującego działki nr [...] o łącznej pow. [...] są obciążeni obowiązkiem podatkowym w podatku od nieruchomości z tytułu posiadania udziałów w gruncie będącym współwłasnością wszystkich właścicieli lokali. Zatem organ podatkowy pierwszej instancji prawidłowo wymierzył w zaskarżonej decyzji podatek od nieruchomości w stosunku do gruntu wchodzącego w skład nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] ustalając go od w/w lokalu użytkowego oraz [...] części w/w gruntów, tj. od gruntów o pow [...] po zaokrągleniu [...] .

W skardze na powyższą decyzję i w piśmie procesowym z [...] B. i M. O. wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia zarzucili naruszenie art. 3 ust. 4, ust. 5 i art. 6 ust. 9 i 11 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedno Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), oraz art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ( tekst jedno Dz. U. z 2000 r. Nr 80) poprzez zawyżenie wysokości podatku w związku z zakwalifikowaniem gruntu o pow. [...] m 2 wraz z częściami budynku stanowiącymi nieruchomość wspólną, położoną przy ul. [...] w W. do gruntów związanych z działalnością gospodarczą oraz poprzez wymierzenie skarżącym podatku od gruntu o powierzchni [...] , położnego przy ul. [...] w W., dzierżawionego od Gminy z przeznaczeniem na garaż.

W uzasadnieniu skargi strony podnosząc te same argumenty co w odwołaniu uważają, iż organy podatkowe obu instancji wbrew ww. przepisom odnośnie części wspólnych nieruchomości, tj. gruntu i budynku służących do wspólnego użytku wszystkich właścicieli lokali nie uznały wspólnoty mieszkaniowej za podatnika podatku od nieruchomości i nie opodatkowały tych części na zasadach obowiązujących osoby prawne. Podatnicy stwierdzili, iż podatek winien zostać ustalony w częściach ułamkowych i obciążać wszystkich właścicieli stosownie do ich udziału we wspólnej nieruchomości stanowiącego stosunek powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku (art. 3 ust. 5). Skarżący posługując się terminologią obowiązującą na gruncie ustawy o własności lokali, ustawy podatkowej oraz innych przepisów wywiedli, iż udział w nieruchomości wspólnej jest inną wielkością (większą lub równą) niż ustalana stosownie do art. 3 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dla potrzeb podatku od nieruchomości wielkość ułamkowa. Na podstawie przedłożonego wyliczenia twierdzą, iż przyjęcie przez organy podatkowe dla potrzeb wysokości podatku udziału w nieruchomości wspólnej spowodowało zawyżenie powierzchni do opodatkowania i zawyżenie podatku.

Zdaniem skarżących niezgodne z prawem było także zastosowanie do tych części wspólnego gruntu wysokości stawek związanych z działalnością gospodarczą, skoro podatnik - wspólnota mieszkaniowa nie prowadzi działalności gospodarczej.

Odnośnie opodatkowania gruntu znajdującego się pod dzierżawionym garażem podatnicy twierdzą, iż podatek za ten grunt i garaż został wymierzony niezgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych bowiem nie należą one do nieruchomości wspólnej położonej przy ul.[...] , a położone są przy ul.[...] , w części działki nr [...] w obrębie Nr [...] Ponadto są one dzierżawione jedynie przez M. O., a nie przez małżonków O., jak ustaliło to w zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał co następuje:

Skarga jest w części zasadna.

Sąd nie podziela stanowiska skarżących, iż brak było podstaw prawnych do obciążenia podatników podatkiem od nieruchomości za część gruntu o powierzchni [...] wraz z częściami budynku stanowiącego nieruchomość wspólną położoną w W. przy ul.[...] , z której wyodrębniono lokale stanowiące przedmiot odrębnej własności. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja w tej części odpowiada prawu.

W przypadku lokali stanowiących odrębny przedmiot własności podatnikami są ich właściciele. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 9, poz. 84, ze zm.) podatek obciąża - co jest regułą, od której są wyjątki - przede wszystkim właścicieli nieruchomości. Ustanowienie odrębnej własności lokalu w trybie przewidzianym w ustawie z dnia[...] . o własności lokali ( tekst jedno Dz. U. z 2000 r. Nr 80) powoduje, że stają się one odrębną nieruchomością również w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podatnikiem jest właściciel tego typu nieruchomości.

Właściciele nieruchomości lokalowych położonych w budynku wielolokalowym mają ułamkowo określony udział w tzw. nieruchomości wspólnej, która obejmuje grunt oraz wszelkie części budynku, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Nieruchomość wspólna jest przedmiotem tzw. przymusowej współwłasności ułamkowej. Współwłaścicielami nieruchomości wspólnej są właściciele lokali i oni też są podatnikami podatku od nieruchomości. Prawo własności tej nieruchomości przysługuje tylko właścicielom lokali, a nie wspólnocie (wspólnota mieszkaniowa nie może nabyć dla siebie prawa własności nieruchomości, a o ile nabywa, to na rzecz członków wspólnoty w takim ułamku, w jakim mają oni udziały w nieruchomości wspólnej – zob. G. Bieniek, Z. Marmaj, Ustawa o własności lokali. Komentarz, Warszawa 1995, s. 35), co prowadzi do obciążenia ich podatkiem od nieruchomości na zasadach określonych w art. 3 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli w nieruchomości ustanowiona jest odrębna własność lokali, obowiązek podatkowy od gruntu oraz części budynku stanowiących współwłasność ciąży na właścicielach lokali w zakresie odpowiadającym częściom ułamkowym wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku. Właściciel nieruchomości lokalowej jest więc zobowiązany płacić podatek od lokalu i podatek od "części ułamkowej" nieruchomości wspólnej.

W związku z powyższym, należy zgodzić się z organem podatkowym, iż udział skarżących w częściach wspólnych budynku oraz w działkach gruntu wynoszący 3190/40966, związany z prowadzoną w tym budynku przez nich działalnością gospodarczą powoduje obciążenie ich podatkiem od nieruchomości stosownie do art. 3 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i według stawki tam określonej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a.

Skarga zasługuje natomiast na uwzględnienie w części dotyczącej ustalenia B. i M. O. podatku od nieruchomości od gruntu o pow [...] i garażu na tym gruncie o pow.[...] , położonych w W. przy ul. M., gruntu wydzierżawionego pod ten garaż na podstawie umowy nr [...] z dnia[...] . zawartej pomiędzy M. O. a Gminą W.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży m.in. na osobach fizycznych, osobach prawnych, które są posiadaczami nieruchomości albo obiektów budowlanych, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub innego tytułu prawnego. W świetle powyższego dzierżawca gruntu państwowego lub samorządowego jako typowy jej posiadacz zależny jest podatnikiem podatku od nieruchomości, i to nie budzi żadnych wątpliwości.

Jak wynika z treści umowy z dnia [...] gmina W. oddała w dzierżawę M. O. nieruchomość gruntową położoną w W. w części działki Nr [...] o pow. [...] z przeznaczeniem na garaż blaszany do dnia [...] Zatem zgodnie z postanowieniami tej umowy jej stronami jest wyłącznie gmina W. jako wydzierżawiający i M. O. jako dzierżawca. B. O. z tej umowy nie miała tytułu prawnego do korzystania z powyżej opisanego przedmiotu umowy, nie była jego posiadaczem zależnym. Tak też została złożona informacja w sprawie podatku od nieruchomości na 2005 r. odnośnie spornego gruntu - wyłącznie przez M. O. znaczą to, iż podatnikiem podatku od nieruchomości z tytułu umowy dzierżawy zawartej z Gminą jest wyłącznie M. O., nie zaś jego małżonka B. O.

Organ winien odnieść się przy ponownym rozpoznaniu sprawy, stosownie do art. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, również do zarzutu strony co do nieuwzględnienia okoliczności podnoszonej przez skarżącego M. O., iż umowa dzierżawy z dnia [...] była zawarta do dnia [...]

Z powyższych względów, uznając że skarga jest w części zasadna Sąd na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o uchyleniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Gminy z dnia [...] Nr [...].

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 200 tej ustawy, a o niewykonalności zaskarżonej decyzji na postawie przepisu art. 152 ustawy.