Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1909/96
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1997-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 38 ust. 2
journal: Dz.U. 1995 nr 74 poz. 368
law: Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
article: art. 110
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Nie jest natomiast możliwe wydanie na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

TEZY

Nie jest natomiast możliwe wydanie na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.


SENTENCJA

stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Urząd Skarbowy w K. decyzją z dnia 28 czerwca 1996 r. określił Włodzimierzowi A. zobowiązanie w podatku od towarów i usług oraz określił zobowiązanie podatkowe na podstawie art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.

W odwołaniu od powyższej decyzji Włodzimierz A. zarzucał brak podstaw do twierdzenia, że nastąpiło zawyżenie podatku naliczonego wynikającego z faktur korygujących w kwocie 1532 złote za grudzień 1995 r.

Izba Skarbowa w K. nie uwzględniła odwołania w całości i decyzją z dnia 26 września 1996 r. uchyliła zaskarżoną decyzję w całości określając zobowiązanie w podatku VAT za miesiące - marzec, kwiecień, maj i styczeń 1995 r. oraz wynikające z art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT za grudzień 1995 r.

Skargę na decyzję Izby Skarbowej w K. wniósł Włodzimierz A. w części dotyczącej ustalenia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy, zarzucając naruszenie prawa materialnego.

Izba Skarbowa w K. decyzją z dnia 27 listopada 1966 r. działając na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym uchyliła swoją decyzję z dnia 26 września 1996 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego w K. z dnia 28 czerwca 1996 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania.

Według Izby Skarbowej zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wyjaśnia okoliczności związanych z czynnościami ewidencyjnymi podatnika.

Z skardze na powyższą decyzję Włodzimierz A. wniósł o stwierdzenie jej nieważności wyjaśniając, że nie ma pewności, czy zaskarżona decyzja nie pogorszy jego sytuacji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Artykuł 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym stanowi odstępstwo od sformułowanej w art. 110 Kpa zasady związania organu administracyjnego wydaną przez siebie decyzją od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia.

Artykuł ten nie określa, jakie uprawnienia do orzekania posiada organ w odniesieniu do własnej, zaskarżonej decyzji. Wynika z niego jedynie ogólnie, że organ ten "może uwzględnić skargę w całości".

Kryteria, na podstawie których może nastąpić uwzględnienie skargi, nie są więc precyzyjne.

T. Woś w opracowaniu "Postępowanie sądowoadministracyjne" - Wydawnictwo Prawnicze PWN - 1996 r. zdecydowanie odrzuca możliwość weryfikacji własnych decyzji w oparciu o kryteria, które nie pozostają w żadnym związku z funkcją, celem i zakresem postępowania sądowoadministracyjnego, a więc wyłącznie z punktu widzenia kryteriów trafności, celowości i innych kryteriów pozaprawnych decyzji.

Kontrola przeprowadzona przez NSA jest dokonywana wyłącznie pod względem zgodności z prawem /art. 21 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/ i organ administracji publicznej, który w ramach tego postępowania i niejako w zastępstwie NSA uwzględnia skargę, nie może dokonywać oceny zaskarżonej decyzji w oparciu o inne kryteria niż sąd administracyjny.

Dokonując kontroli organ administracyjny nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że zakres możliwości skorzystania przez organ administracji publicznej z uprawnień przewidzianych w art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym nie zależy od tego, jakie zarzuty sformułuje w skardze skarżący. Wprawdzie art. 38 ust. 2 cytowanej ustawy nie określa prawnych form uwzględnienia skargi, lecz należy przyjąć, że uwzględnienie skargi w całości następuje wskutek:

- uchylenia zaskarżonej decyzji w całości lub w części /w zależności od zakresu zaskarżenia/ i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy,

- uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i orzeczenia o istocie sprawy,

- uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania I instancji. Nie jest natomiast możliwe wydanie na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Oznaczałoby to bowiem otwarcie nowego toku instancji w sprawie. Strona skarżąca do Naczelnym Sądzie Administracyjnym ostateczną decyzję organu odwoławczego otrzymałaby decyzję kasacyjną cofającą sprawę do punktu wyjścia, czyli do organu I instancji zamiast orzeczenia NSA.

W toku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie może - wskutek decyzji kasacyjnej - zostać uruchomiony nowy tok instancji administracyjnych w sprawie, która już taki tok instancji przeszła i została rozstrzygnięta ostateczną decyzją.

Pogląd powyższy wyrażony przez T. Wosia we wskazanym wyżej opracowaniu w całości podziela Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie. Powyższe stanowisko Sądu skutkuje stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.