Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 162/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 21
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 292 ust. 1-4, art. 294 ust. 3
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Protokolant - st. sekr. sąd. Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości P. Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty należności celnych oraz retrospektywnego jej zaksięgowania i wezwania do zapłaty wraz z odsetkami; 1. Uchyla zaskarżoną decyzję; 2. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz syndyka masy upadłościowej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 30.868 (trzydzieści tysięcy osiemset sześćdziesiąt osiem złotych) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. Stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Syndyka masy upadłości P. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w W. jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. nr [...] z [...] listopada 2009 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] lutego 2008 r. w przedmiocie określenia kwoty należności celnych oraz retrospektywnego jej zaksięgowania i wezwania do zapłaty. Decyzja organu odwoławczego została wydana w następującym stanie faktycznym:

W dniu [...] maja 2005r. F. Sp. z o.o. w W. (obecnie P. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej) działając za pośrednictwem Agencji Celnej S. Sp. z o.o., dokonała zgłoszenia celnego nr [...] w celu dopuszczenia do obrotu towaru w postaci samolotu pasażerskiego [...]. Do zgłoszenia celnego Spółka załączyła m.in. deklarację wartości celnej, pismo z 27 maja 2005r. zawierające prośbę o przeprowadzenie procedury oclenia samolotu przeznaczonego do przewozów pasażerskich, pismo z 20 kwietnia 2005r. zawierającego wniosek o objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowanie zwolnienia od należności podatkowych, dokumenty spółki na podstawie, których miała ona świadczyć przewozy pasażerskie, fakturę nr [...] z [...] maja 2005r., oświadczenia dotyczącego kosztów transportu. Zgłaszający dla określenia kwoty długu celnego zastosował zerową stawkę cła przywozowego, ze względu na ostateczne użycie towaru o szczególnym przeznaczeniu. Po weryfikacji zgłoszenia celnego, towar objęto procedurą dopuszczenia do obrotu i zwolniono z należności celno-podatkowych.

Postanowieniem z [...] lipca 2007r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia należności wynikających z długu celnego powstałego w wyniku zastosowania, bez wymaganego pisemnego zezwolenia, zerowej stawki cła przywozowego określonego w taryfie celnej ze względu na końcowe użycie towaru o szczególnym przeznaczeniu w postaci samolotu pasażerskiego.

W piśmie z 10 sierpnia 2007 r., Spółka podniosła m.in., że przed dokonaniem zgłoszenia celnego konsultowała się z organem celnym odnośnie wymaganych dokumentów, a organ celny nie żądał pisemnego pozwolenia na zastosowanie ww. procedury. Organ celny nie żądał pozwolenia także w trakcie odprawy celnej. Wyjaśniła ponadto, że spełniała ona warunki do uzyskania brakującego zezwolenia na zastosowanie procedury dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem i wniosła o wystawienie takiego zezwolenia z mocą wsteczną.

Decyzją z [...] lutego 2008 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. odmówił udzielenia zezwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla samolotu cywilnego [...] dopuszczonego do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego SAD nr [...] z [...] maja 2005 r. z uwagi na upływ terminu, o którym mowa w art. 294 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 253 z 11.10.1993r.), zwanego dalej RWKC. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego środka zaskarżenia, w związku z powyższym decyzja o odmowie udzielenia pozwolenia stała się ostateczna.

Decyzją z [...] lutego 2008 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. określił niezaksięgowane należności celne, orzekł o retrospektywnym zaksięgowaniu powyższej kwoty oraz wezwał Stronę do uiszczenia kwoty długu celnego wraz odsetkami.

Pismem z 28 lutego 2008 r. Spółka złożyła odwołanie od powyższej decyzji organu celnego I instancji, podnosząc ponownie, że przed dokonaniem zgłoszenia celnego konsultowała się z organem celnym odnośnie wymaganych dokumentów, a organ celny nie żądał pisemnego zezwolenia na zastosowanie zwolnienia od cła, jak również nie żądał takiego zezwolenia w trakcie odprawy celnej. W piśmie z 4 kwietnia 2008 r. Spółka podniosła, że samolot był objęty leasingiem i nigdy nie stała się jego właścicielem. Wskazała również, że w niniejszej sprawie organ celny winien uznać zgłoszenie celne z [...] maja 2005 r. jednocześnie jako wniosek o przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego w skróconym trybie i odstąpić od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych, tym bardziej, że termin na jego dokonanie wynosi 2 dni od dnia weryfikacji zgłoszenia celnego.

Decyzją nr [...] z [...] listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] lutego 2008 r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż niektóre towary ze względu na ich rodzaj i przeznaczenie mogą korzystać z obniżonych lub zerowych stawek celnych przy przywozie na obszar celny Wspólnoty. Zastosowanie takich stawek jest uzależnione od spełnienia warunków określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej. Organ wskazał, iż m.in. w stosunku do samolotów cywilnych o kodzie CN 880240 obejmującym "samoloty i pozostałe statki powietrzne o masie własnej przekraczającej 15.000 kg do - celów cywilnych" można zastosować stawki preferencyjnej w wysokości 0%, po spełnieniu warunków ustanowionych w odpowiednich przepisach wspólnotowych (pisemne zezwolenie organu celnego - art. 292 ust. 1 RWKC).

Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiotowej sprawie Strona nie wnioskowała o wydanie pozwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla cywilnego statku powietrznego przed dokonaniem zgłoszenia celnego z [...] maja 2005r., nie skorzystała również z możliwości, aby zgłoszenie celne stanowiło wniosek o udzielenie takiego pozwolenia (art. 292 ust. 3 RWKC).

Organ odwoławczy uznał za bezzasadny zarzut wskazujący, że zgłoszenie celne wraz ze złożony przez Stronę pismem z 27 maja 2005r. informującym organ celny o przywozie towaru oraz zawierającym wniosek o przeprowadzenie procedury oclenia, winny zostać potraktowane, jako równoznaczne z wnioskiem o wydanie pozwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do obrotu z ostatecznym przeznaczeniem oraz, że spełnione zostały przesłanki do uznania zgłoszenia jako wniosku o wydanie pozwolenia w trybie skróconym. Dyrektor Izby Celnej w W. wyjaśnił, iż wnioski o wydanie pozwoleń sporządza się w formie pisemnej zgodnie ze wzorem określonym w załączniku 67 do rozporządzenia lub za zgodą organu celnego w innej formie np. w formie prostego wniosku na piśmie. W momencie obejmowania towarów procedurą celną strona powinna posiadać stosowne pozwolenie, aby móc korzystać z uprzywilejowanego traktowania taryfowego towarów. W związku z tym wniosek o udzielenie takiego pozwolenia powinien zostać złożony odpowiednio wcześniej, tak aby organ celny mógł wydać pozwolenie przed dokonaniem zgłoszenia celnego.

Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w W. organy celne nie mogły również potraktować zgłoszenia celnego wraz z pismem z 27 maja 2005r. jako wniosku o udzielenie ww. zezwolenia (wniosek skrócony), gdyż jego zdaniem strona winna w sposób wyraźny potwierdzić swoje intencje w tym zakresie. Zastosowanie powyższego trybu postępowania możliwe jest wyłącznie w chwili przyjmowania zgłoszenia celnego przez organ celny. Najpóźniej bowiem w tym momencie organ ma wiedzę, że zamiarem zgłaszającego jest objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem uprzywilejowanego traktowania taryfowego oraz, że zgłoszenie celne stanowi jednocześnie wniosek o udzielenie pozwolenia. Wtedy to, można uznać taką sytuację za szczególną i odstąpić od wymogu złożenia przez zainteresowanego wniosku pisemnego, zgodnie z wzorem określonym w art. 67 RWKC. Zdaniem organu odwoławczego uznanie z mocą wsteczną zgłoszenia celnego jako wniosku skróconego o wydanie pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie taryfowe nie jest dopuszczalne, ze względu na brzmienie art. 292 ust. 3 i art. 294 RWKC. W związku z powyższym Dyrektor Izby Celnej w W. stanął na stanowisku, iż w przedmiotowej sprawie Strona nie wystąpiła do organu celnego, w chwili zgłoszenia towaru, z wnioskiem o udzielenie pozwolenie na objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem w trybie skróconym. Spółka nie wystąpiła również z takim wnioskiem po przyjęciu zgłoszenia celnego bowiem, jak zaznaczył organ, przepisy prawa celnego przewidują również możliwość wydania przez organ celny w szczególnych okolicznościach pozwolenia z mocą wsteczną, jednak moc wsteczna takiego pozwolenia może obejmować okres do jednego roku przed datą złożenia wniosku (art. 294 RWKC). Spółka natomiast wystąpiła z takim wnioskiem w sierpniu 2007 roku i w związku z tym wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony.

Odpowiadając na zarzut dotyczący konsultowania się z funkcjonariuszami celnymi odnośnie dokumentów niezbędnych do zgłoszenia celnego i udzielenia pozwolenia na objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem, organ odwoławczy zauważył, że zarzut ten nie został poparty żadnym dowodem, który mógłby zostać poddany ocenie przez niego organ. Ponadto podkreślił, iż zgłaszającym towar był podmiot wyspecjalizowany (agencja celna) i w związku z tym winna ona znać i stosować obowiązujące przepisy prawa.

Odnośnie kwestii wymierzonych odsetek od należności celnych Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził, powołując się na art. 65 ust. 5 ustawy z 19 marca 2004r. Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 622 ze zm.), zwanej dalej Prawo celne, iż w niniejszej sprawie nie udowodniono, że podanie nieprawidłowych danych spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania Strony i dlatego też nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od pobrania powyższych odsetek.

Pismem z 23 grudnia 2009r. Syndyk masy upadłości P. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję organu odwoławczego z [...] listopada 2009r., wnosząc o jej uchyleni i uchylenie decyzji ją poprzedzającej. Zaskarżonym decyzjom zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 120, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 192 ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005, Nr 8, poz. 60 ze zm.) zwanej dalej Ordynacja podatkowa w związku z art. 73 ust. 1 i art. 65 ust. 5 Prawa celnego.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że rozpatrując sprawę organy celne nie wyjaśniły okoliczności wypełnienia zgłoszenia celnego z [...] maja 2005 r., a przede wszystkim obecności przy wypełnianiu funkcjonariusza celnego, który nie zgłosił zastrzeżeń do sposobu dokonania odprawy celnej, przez co uniemożliwiono Stronie skorzystanie z uprawnienia wynikającego z art. 65 ust. 5 Prawa celnego i podważono zaufanie do sposobu prowadzenia postępowania przez organy celne. Zdaniem Skarżącego pominięcie przez organy celne przeprowadzenia czynności zmierzających do wyjaśnienia okoliczności wypełnienia dokumentu SAD z [...] maja 2005 r. w obecności funkcjonariusza celnego, który nie zgłosił zastrzeżeń do sposobu dokonania odprawy celnej, nie uprawnia tych organów do stwierdzenia, iż takie zdarzenie nie miało miejsca.

Dyrektor Izby Celnej w W. w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez Dyrektora Izby Celnej w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. WE L 302 z 19.10.1992), zwanego dalej WKC, RWKC, oraz ustawodawstwa krajowego, tj. Prawa celnego i Ordynacji podatkowej stwierdził, że skarga jest uzasadniona.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że stosownie do art. 134 § 1 ustawy z ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd ma prawo i obowiązek uwzględnić również te okoliczności, które wprawdzie nie zostały wskazane w skardze jako zarzut, ale które miały wpływ na tę ocenę.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 WKC uprzywilejowane traktowanie taryfowe, z którego mogą korzystać niektóre towary ze względu na ich rodzaj lub przeznaczenie, uzależnione jest od spełnienia warunków określonych zgodnie z procedurą Komitetu. W przypadku wymogu posiadania pozwolenia stosuje się art. 86 i 87. W rozumieniu ust. 1 określenie "uprzywilejowane traktowanie taryfowe" oznacza obniżenie lub zawieszenie należności celnych przywozowych w rozumieniu art. 4 ust. 10, nawet w ramach kontyngentów taryfowych (ust. 2 art. 21 WKC).

W myśl art. 292 ust. 1 RWKC przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego zgodnie z art. 21 Kodeksu, w sytuacji gdy towary podlegają dozorowi celnemu ze względu na ich przeznaczenie, uzależnione jest od wydania zezwolenia na piśmie. Jeżeli towary są dopuszczane do swobodnego obrotu z zastosowaniem obniżonej lub zerowej stawki celnej ze względu na ich przeznaczenie i gdy obowiązujące przepisy wymagają, aby towary pozostawały pod dozorem celnym zgodnie z art. 82 Kodeksu, niezbędne jest pisemne zezwolenie do celów dozoru celnego przeznaczenia towarów.

Przepis art. 292 ust. 2 RWKC wskazuje również, iż wnioski sporządza się w formie pisemnej zgodnie z wzorem określonym w załączniku 67. Organy celne mogą wyrazić zgodę, aby wniosek o przedłużenie lub zmianę zezwolenia składany był w formie prostego wniosku na piśmie.

Zgodnie z art. 292 ust. 3 RWKC w szczególnych okolicznościach organy celne mogą dopuścić, aby zgłoszenie o dopuszczeniu do swobodnego obrotu, sporządzone na piśmie lub z wykorzystaniem środków technicznych przetwarzania danych i dokonane z zastosowaniem zwykłej procedury, stanowiło wniosek o udzielenie zezwolenia, w przypadku, gdy wniosek dotyczy tylko jednej administracji celnej, osoba składająca wniosek w całości nadaje towarom określone przeznaczenie, oraz zabezpieczony jest prawidłowy przebieg czynności.

Przepisy RWKC przewidują również możliwość złożenia wniosku w formie zgłoszenia celnego przy spełnieniu dodatkowych warunków określonych w art. 292 ust. 4 RWKC.

Ponadto art. 294 RWKC przewiduje możliwość wydania zezwolenia z mocą wsteczną. Zgodnie z art. 294 ust. 3 RWKC w wyjątkowych okolicznościach skutek retroaktywny zezwolenia może zostać rozszerzony, ale na okres nie dłuższy niż jeden rok przed datą złożenia wniosku, o ile można potwierdzić istnienie ekonomicznej potrzeby i gdy:

a) wniosek nie wiąże się z próbą oszustwa ani z rażącym zaniedbaniem;

b) księgowość osoby składającej wniosek potwierdza, że wymogi dotyczące ustaleń można uznać za spełnione i, w miarę potrzeby, aby uniknąć zamiany, w danym okresie towary można zidentyfikować i gdy księgowość ta umożliwia przeprowadzenie kontroli ustaleń;

c) wszystkie formalności niezbędne do uregulowania sytuacji towarów mogą zostać spełnione, łącznie, w miarę potrzeby, z unieważnieniem zgłoszenia.

Mając powyższe przepisy na uwadze organy celne stanęły na stanowisku, iż Spółka nie złożyła do dnia przyjęcia zgłoszenia celnego wniosku o wydanie zezwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla cywilnego statku powietrznego, w jakiejkolwiek formie (na urzędowym formularzy, prosty wniosek na piśmie, zgłoszenie celne), nie złożyła również takiego wniosku po przyjęciu zgłoszenia celnego w terminie, o którym mowa w art. 294 ust. 3 RWKC.

Sąd rozpoznając przedmiotową sprawę wskazuje, iż powyższe stanowisko organów jest błędne, gdyż nie uwzględnia ono dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego. W tym miejscu należy zauważyć, iż skarżąca działająca za pośrednictwem agencji celnej, do zgłoszenia celnego załączyła m.in. pismo opatrzone datą 27 maja 2005r., w którym zwraca się z prośbą o cyt. "przeprowadzenie procedury oclenia samolotu przeznaczonego do przewozów pasażerskich" oraz dokumenty spółki na podstawie, których miała ona świadczyć przewozy pasażerskie (certyfikat przewoźnika lotniczego, specyfikacja operacyjna, decyzja, świadectwo rejestracji). Wszystkie te dokumenty zostały przyjęte przez organ celny, o czym świadczą pieczęcie wraz z datownikiem i numerem zgłoszenia celnego. Ponadto na Certyfikacie Przewoźnika Lotniczego No. [...] z [...] maja 2005r. i załączonej do Certyfikatu Specyfikacji Operacyjnej widnieje poświadczenie tych dokumentów za zgodność z oryginałem oraz pieczęć okrągła wraz z podpisem osoby, do której pieczęć ta była przypisana. Poświadczenie za zgodność z oryginałem oznacza, że podmiot świadczący, że dany dokument jest identyczny z oryginałem musiał zapoznać się z jego treścią i następnie dokonać potwierdzenia zgodności. Działanie to oznacza weryfikację dokumentu, o której mowa w dokumencie SAD w polu J w związku z polem 44. Opisane dokumenty zostały wpisane przez zgłaszającego w polu 44 dokumentu SAD. Natomiast organ w polu J SAD nie wpisał okoliczności świadczącej o zapoznaniu się z treścią zgromadzonych dokumentów. Brak wpisania w polu J dokumentu SAD, że organ dokonywał weryfikacji jakichkolwiek dokumentów, mimo powyższego działania, oznacza nierzetelne odzwierciedlenie czynności przeprowadzonych przez organ w trakcie przyjmowania zgłoszenia celnego. Daje to podstawę do uznania za prawidłowe twierdzenia strony, iż konsultowała się z funkcjonariuszami celnymi odnośnie dokumentów niezbędnych do zgłoszenia celnego i udzielenia pozwolenia na objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem.

Ponadto brak stosownego wpisu w polu J i oświadczenie strony o konsultacji dają podstawę do uznania, że kontrola dokonywana przez urząd celny przeznaczenia dotyczyła całości dokumentów załączonych do SAD. Z faktury, wymienionego wniosku opatrzonego datą dzienną 27 maja 2005r. oraz pisma strony z datą 20 kwietnia 2005r. wynika wprost, że towarem zgłaszanym był samolot przeznaczony do przewozów pasażerskich, samolot leasingowany przez zgłaszającego mającego uprawnienie do prowadzenia działalności zgodnej z przeznaczeniem tegoż samolotu. W ramach wskazywania przeznaczenia towaru strona zgłaszająca wyraźnie pisała również o trzyletnim leasingu samolotu, tj. do dnia 31 maja 2008r. Organ mimo zapoznania się z treścią tych dokumentów przyjął zgłoszenie celne bez żadnych działań i zastrzeżeń. Pismo strony z datą 27 maja 2005r. wyraźnie było wnioskiem skierowanym do organu celnego i jasno wyrażało prośbę o czynności związane z ocleniem "samolotu przeznaczonego do przewozów pasażerskich". Z dołączonego do akt administracyjnych pisma wewnętrznego organu z [...] lipca 2007r. skierowanego do Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w W., jasno wynika, że w okresie od 21 września 2004r. do 6 maja 2006r., a więc prawie dwuletnim, dokonano 12 zgłoszeń celnych samolotów, co do których nie wydano stosownego zezwolenia o uprzywilejowanym traktowaniu i mimo tego zwolniono te samoloty z cła. Jest to okoliczność dająca podstawę do wnioskowania, iż w tym urzędzie celnym taki sposób przyjmowania zgłoszeń celnych był normą. Dodatkowo Sąd podnosi, iż do tego wniosku uprawnia go wiedza znana z urzędu, gdyż wśród wymienionych zgłoszeń celnych znajduje się np. zgłoszenie celne będące przedmiotem działań organu, a następnie kontroli tutejszego Sądu w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 739/09. W wymienionej sprawie zapadł w dniu 30 września 2009r. wyrok (prawomocny wobec oddalenia skargi kasacyjnej wyrokiem NSA z 17 czerwca 2010r., sygn. akt I GSK 1219/09) uchylający decyzję określającą należności celne oraz wzywającą do ich zapłaty wraz z odsetkami, gdzie mimo rewizji celnej z daty zgłoszenia celnego, organ ponownie kontrolujący to zgłoszenie nie uwzględnił tego faktu.

W przedmiotowej sprawie również dokonano częściowej kontroli przez urząd celny przeznaczenia, o czym świadczą wpisy w polu J dokumentu SAD. Nie wszystkie czynności kontrolne zostały tam wpisane, o czym była mowa wyżej. Ponadto Sąd podnosi, że wpisanie, iż dokonano weryfikacji pola 47 SAD dotyczącego m.in. wysokości zastosowanej stawki celnej bez wskazania, iż uczyniono to wraz z kontrolą pola 33 SAD dotyczącego kodu TARIC oznacza brak pełnego wpisu. Nie można sprawdzić wysokości zastosowanej stawki celnej (a tego kontrola dotyczyła) bez sprawdzenia jaki zastosowano kod TARIC. Jest to czynność niemożliwa.

Mając powyższe na uwadze Sąd stanął na stanowisku, iż Spółka mimo nie złożenia wniosku o wydanie pozwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla cywilnego statku powietrznego w przypisanej formie, to złożyła taki wniosek w formie, o której mowa w art. 292 ust. 3 RWKC (wniosek skrócony), która umożliwiała organowi jego rozpoznanie. Zdaniem Sądu złożony wniosek był na tyle wyraźny, iż winien skutkować wszczęciem postępowania w tym zakresie. Dodatkowo wymaga również podkreślenia, że skoro organ przyjmując ww. dokumenty nie był pewny co do intencji strony, winien on zwrócić się do nie o złożenie dodatkowych informacji. Takie uprawnienie daje mu przepis art 292 ust. 4 RWKC. Nie może natomiast organ wyciągać negatywnych konsekwencji dla strony skarżącej z własnych błędów i nieprawidłowości. Spółka złożyła stosowny wniosek o udzielenie zezwolenia i jeżeli taki wniosek nasuwał jakiekolwiek wątpliwości ze strony organu celnego to te wątpliwości winny być wyjaśnione. W niniejszej sprawie tego zabrakło, bowiem organ celny z góry założył, iż skoro w sprawie nie wydano stosownego zezwolenia, to Strona nie złożyła wniosku o wydanie takiego zezwolenia i tym samym nie przysługiwało jej zwolnienie od cła sprowadzonego statku powietrznego. Organ całkowicie pominął kontekst sprawy, tj. podjęte czynności kontrolne w toku przyjmowania zgłoszenia celnego. Ponadto i najważniejsze w niniejszej sprawie, o czym była mowa wyżej organ, pominął złożone dokumenty i wnioski, które winny być (po ewentualnym wyjaśnieniu intencji strony) potraktowane jako wniosek o udzielenie stosownego zezwolenia o uprzywilejowanym traktowaniu.

Należy także zauważyć, iż skoro przepisy RWKC przewidują możliwość wydania w szczególnie określonych wypadkach zezwolenia z mocą wsteczną (skutek retroaktywny zezwolenia może zostać rozszerzony, ale na okres nie dłuższy niż jeden rok przed datą złożenia wniosku), to należy przyjąć, wbrew twierdzeniom organu, że w dacie zgłoszenia celnego strona nie musiała legitymować się tym zezwoleniem, aby sprowadzony towar został zwolniony z cła. Takie zezwolenie organ mógł bowiem wydać już po przyjęciu zgłoszenia celnego, czego w przedmiotowej sprawie, mimo złożenia wniosku nie uczynił. Nie ma przy tym znaczenia, iż zgłoszenia celnego, dokonał profesjonalny podmiot, gdyż organ celne przyjmując zgłoszenie celne wraz z załączonymi dokumentami i weryfikując część złożonych dokumentów (potwierdzając je za zgodność) przyjął jednocześnie wniosek o wydanie zezwolenia, który do dnia dzisiejszego nie został rozpoznany.

Powyższe działanie organu doprowadziło zarówno do naruszenia art. 292 RWKC i art. 21 WKC oraz przepisów postępowania, a w szczególności zasady zaufania do organów państwa, która w tym konkretnym przypadku przejawia się w próbie przerzucenia negatywnych konsekwencji błędu organu (brak rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia) na stronę skarżącą (określenie należności celnych mimo złożenia wniosku o zwolnienie towaru z cła).

Organ ponownie rozpoznając sprawę przed podjęciem decyzji w przedmiocie określenia kwoty należności celnych, winien najpierw bądź rozpoznać wniosek złożony przy zgłoszeniu celnym o udzielenie zezwolenia o uprzywilejowane traktowanie lub jeżeli ma wątpliwości co do intencji strony skarżącej, ustalić te intencji i następnie podjąć stosowne rozstrzygnięcie zarówno w przedmiocie wniosku jak i następnie w przedmiocie należności celnych.

W konsekwencji, rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Celnej w W. podlega uchyleniu na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 134 p.p.s.a. i nie może być wykonane do daty uprawomocnienia się wyroku (art. 152 p.p.s.a.). O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.