Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 501/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 200 i 205
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 6, art. 11, art. 7, art. 77 § 1i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Łuczaj (spr.), Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2018 r. sprawy ze skargi [...] A/S z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz [...] A/S z siedzibą w [...] kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], wyrażającą sprzeciw wobec planowanego przemieszczenia z [...] do Polski 45.000 ton odpadów drewna, sklasyfikowanych pod kodem AC 170 zgodnie z załącznikiem IV do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 oraz oznaczonych kodem 19 12 07 zgodnie z Europejskim Katalogiem Odpadów (OJ L. 203, 28.07.2001, p.18), zgłoszonego pod numerem [...], przez [...] w [...].

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:

Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) otrzymał zgłoszenie nr [...], dotyczące planowanej wysyłki z [...] do Polski 45.000 ton odpadów drewna, sklasyfikowanych pod kodem AC 170 zgodnie z załącznikiem IV do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 oraz oznaczonych kodem 19 12 07 zgodnie z Europejskim Katalogiem Odpadów, przeznaczonych do odzysku w instalacji należącej do [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, zlokalizowanej przy ul. [...] w [...]. Zgłoszenia dokonała [...] z siedzibą w [...].

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], GIOŚ wniósł sprzeciw wobec ww. zgłoszenia w oparciu o art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1013/2006 oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. z 2015 r. poz. 1048). Przyczyną sprzeciwu było nieprzestrzeganie przez odbiorcę odpadów krajowych przepisów ustawowych i wykonawczych odnoszących się do ochrony środowiska. Kontrola przeprowadzona w ww. zakładzie Spółki [...], przez pracowników [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska (dalej: ZWIOŚ) wykazała, że na terenie tego zakładu nie ma instalacji ani urządzenia, w których odbiorca mógłby poddać przywiezione odpady procesowi odzysku. Zatem planowana wysyłka odpadów byłaby niezgodna z postanowieniami art. 29 ust. 1 ustawy o odpadach, na podstawie którego odpady powinny być "przetwarzane w instalacjach lub urządzeniach" oraz art. 30 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którym "zakazuje się przetwarzania odpadów poza instalacjami lub urządzeniami". Ponadto przywóz odpadów do zakładu Spółki [...] spowodowałby naruszenie warunków określonych w punkcie IV. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], wydanej dla Spółki - ze względu na fakt, że na terenie zakładu nie stwierdzono miejsc wyznaczonych do magazynowania odpadów, utwardzenie podłoża było nieszczelne, a teren nie był ogrodzony.

Pismem z dnia 16 sierpnia 2017 r. zgłaszający, działając za pośrednictwem pełnomocnika – [...], wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając decyzji GIOŚ z dnia [...] sierpnia 2017 r.:

- naruszenie przepisów art. 7, art. 77 oraz 80 kpa, poprzez niedokładne zbadanie sprawy, niezebranie całości materiału dowodowego, w szczególności niedokładne zbadanie miejsca prowadzenia działalności przez odbiorcę odpadów, zakresu tej działalności oraz faktu ciągłego jej prowadzenia, w wyniku czego nieprawidłowo ustalono, że odbiorca nie prowadzi działalności w zakresie odzysku odpadów, oraz że miejsce jej prowadzenia nie spełnia przepisów prawa w zakresie prowadzenia gospodarki odpadami;

- naruszenie przepisów art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1013/2006 oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, poprzez pozbawione podstaw wyrażenie sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów, podczas gdy w rzeczywistości nie wystąpiły jakiekolwiek okoliczności dające do tego podstawy.

Na wstępie uzasadnienia swojego wniosku Strona poinformowała, że kontrola przeprowadzona przez ZWIOŚ w zakładzie Spółki [...], na wynikach której GIOŚ oparł swoją decyzję, była spowodowana działalnością innego zakładu i została przeprowadzona w ramach odrębnej sprawy. Mianowicie powodem kontroli był wniosek, który wpłynął do ZWIOŚ z informacją o przetwarzaniu odpadów z naruszeniem przepisów ochrony środowiska oraz o zanieczyszczeniu rzeki [...] w wyniku prowadzonego przez Spółkę przetwarzania odpadów. Zatem zdaniem strony, wyniki kontroli nie powinny zostać wzięte pod uwagę przy rozpatrywaniu przez GIOŚ ww. zgłoszenia.

W swoim wniosku pełnomocnik stwierdził, że odbiorca odpadów o kodzie 19 12 07, planowanych do przywozu do Polski, posiada zezwolenie na ich przetwarzanie, wydane przez Prezydenta Miasta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...]. Dodatkowo oznajmił, że postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], ZWIOŚ pozytywnie zaopiniował spełnienie wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska przez zakład Spółki [...]. Według strony z ww. decyzji oraz postanowienia jasno wynika, że działka, na której realizowane będzie przetwarzanie odpadów jest w całości utwardzonym placem, a teren przedmiotowej działki znajduje się wewnątrz innego zakładu, od którego odbiorca go wydzierżawił. Zakład ten jest ogrodzony i niedostępny dla osób postronnych.

Strona zarzuciła GIOŚ, że jedną z przesłanek, na których organ oparł swój sprzeciw jest brak rębaków i kontenerów na terenie zakładu podczas kontroli przeprowadzonej przez inspektorów ZWIOŚ, co według strony nie oznacza, że odbiorca w ogóle nie prowadzi działalności w zakresie gospodarki odpadami. Według pełnomocnika z ww. decyzji Prezydenta Miasta [...] wyraźnie wynika, że działalność prowadzona będzie przy użyciu rębaków mobilnych, które pracować będą ok. 10 dni w miesiącu i tylko w sytuacji, gdy zebrana zostanie wystarczająca ilość odpadów, natomiast GIOŚ nie zebrał w sprawie wystarczającej liczby dowodów oraz nie wyjaśnił stanu faktycznego co do omawianej istoty sprawy. Ponadto strona wskazała również, że prowadząc poprzednie postępowania administracyjne dotyczące przywozu odpadów z zagranicy do zakładu Spółki [...], GIOŚ w żadnej ze swoich dotychczasowych decyzji nie kwestionował stanu placu, ani samego faktu prowadzenia działalności przed odbiorcę.

Podsumowując swój wniosek pełnomocnik stwierdził, że działalność odbiorcy jest usystematyzowana, zgodna z prawem i spełnia wszystkie warunki nałożone na niego przez właściwe organy. Dodatkowo sam fakt uzyskania przez Spółkę zezwolenia na przetwarzanie odpadów w 2017 r. świadczy o aktualnej i pozytywnej ocenie ZWIOŚ oraz Prezydenta Miasta [...] co do planowanej działalności w zakresie gospodarki odpadami. Tym samym według strony decyzja z [...] sierpnia 2017 r. wydana przez GIOŚ jest niezasadna.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy GIOŚ nie zgodził się z zarzutem strony, że przy rozpatrywaniu ww. zgłoszenia dotyczącego przywozu do odbiorcy odpadów o kodzie 19 12 07 niesłusznie wziął pod uwagę wyniki kontroli ZWIOŚ w zakładzie Spółki [...]. W protokole kontroli z dnia [...] maja 2017 r., przeprowadzonej na terenie zakładu tej Spółki przy ul. [...] w [...] (dz. nr [...] obręb [...]), w dniach [...]-[...] maja 2017 r., wyraźnie zidentyfikowano zakład Spółki jako ten, którego dana kontrola dotyczyła. Ponadto cel kontroli jasno wskazywał na "Kontrolę funkcjonowania systemu transgranicznego przemieszczania odpadów" oraz "Kontrolę przestrzegania przepisów ustawy o odpadach" w ww. przedsiębiorstwie. Zgodnie z ustaleniami kontroli opisanymi w powyższym protokole, przyczyną kontroli w Spółce [...] było zawiadomienie, które wpłynęło do ZWIOŚ, z informacją o przetwarzaniu odpadów z naruszeniem przepisów o ochronie środowiska oraz zanieczyszczeniu rzeki [...] w wyniku prowadzonej działalności związanej z przetwarzaniem odpadów. Zatem zgodnie z właściwością, pracownicy ZWIOŚ przeprowadzili kontrolę w ww. zakładzie. Następnie w odpowiedzi na wniosek GIOŚ, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, ZWIOŚ poinformował organ o wynikach kontroli i przedstawił aktualne informacje dotyczące przestrzegania przez Spółkę [...] przepisów ochrony środowiska.

Zdaniem pełnomocnika, Spółka [...] uzyskała zezwolenie na przetwarzanie odpadów wydane decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], poparte opinią ZWIOŚ o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], zatem GIOŚ bezzasadnie uznał, że teren, na którym Spółka prowadzi działalność jest nieogrodzony, a utwardzenie podłoża jest nieszczelne, a następnie potraktował powyższe jako jedną z podstaw do wydania sprzeciwu na przywóz odpadów do ww. zakładu. Z pisma ZWIOŚ z dnia 27 lipca 2017 r., przesłanego do GIOŚ zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów wyraźnie wynika, że teren zakładu nie jest ogrodzony, a utwardzony teren jest nieszczelny, tj. posiada liczne pęknięcia i szczeliny. Fakt, że teren, na którym znajduje się dzierżawiona działka (dz. nr [...] obręb [...]), do której tytuł prawny posiada A. Z., prezes zarządu Spółki [...] i na której prowadzone jest przetwarzanie odpadów - jest ogrodzony nie oznacza, że spełniony był warunek opisany w punkcie IV. decyzji Prezydenta Miasta [...], zgodnie z którym "miejsca magazynowania odpadów powinny być niedostępne dla osób nieupoważnionych". Warunki opisane w ww. decyzji dotyczą tej konkretnej działki, do której odbiorca odpadów posiada tytuł prawny, a nie całego terenu wydzierżawiającego. Z informacji uzyskanych od ZWIOŚ w danym momencie jednoznacznie wynikało, że działka nr [...] nie jest ogrodzona, zatem miejsce magazynowania odpadów nie było niedostępne dla osób trzecich. Ponadto strona w swoim wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie ustosunkowała się do naruszenia warunków ww. decyzji Prezydenta Miasta [...], polegającego na niewyznaczeniu miejsc do magazynowania odpadów.

Dodatkowo strona zarzuciła GIOŚ, że jedną z niesłusznych przesłanek, na których organ oparł swój sprzeciw jest brak rębaków i kontenerów na terenie zakładu podczas kontroli przeprowadzonej przez inspektorów ZWIOŚ. W trakcie tej kontroli nie stwierdzono mobilnych rębaków do przetwarzania odpadów opisanych w warunkach ww. decyzji Prezydenta Miasta [...]. Ponadto nie były prowadzone procesy przetwarzania odpadów z uwagi na brak urządzeń linii technologicznej oraz odpadów o kodzie 19 12 07. Zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, przez pojęcie instalacji rozumie się:

a) stacjonarne urządzenie techniczne,

b) zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu,

c) budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami - których eksploatacja może spowodować emisję.

Urządzenia w postaci mobilnych rębaków mogą zostać uznane za instalację, jeżeli działają w jednym określonym miejscu, a przemieszczenie urządzeń ma charakter wyjątkowy, a nie powtarzalny. Urządzenia o charakterze typowo przewoźnym nie posiadają cechy stacjonarności, a zatem nie mogą stanowić instalacji. Zatem biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, urządzenia w postaci mobilnych rębaków nie stanowiły stacjonarnych urządzeń technicznych, a więc nie wypełniały definicji instalacji przetwarzania odpadów, toteż wydanie przez GIOŚ zezwolenia na przywóz odpadów o kodzie 19 12 07 do zakładu Spółki [...] byłoby niezgodne z postanowieniami art. 29 ust. 1 ustawy o odpadach, na podstawie którego odpady powinny być przetwarzane w instalacjach lub urządzeniach oraz art. 30 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którym zakazuje się przetwarzania odpadów poza instalacjami lub urządzeniami.

W toku prowadzonego postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia sprawy, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, GIOŚ zwrócił się do ZWIOŚ z wnioskiem o przedstawienie aktualnej informacji dotyczącej przestrzegania przez odbiorcę odpadów przepisów o ochronie środowiska, a w szczególności warunków decyzji wydanych podmiotowi. ZWIOŚ udzielił odpowiedzi pismem z dnia 6 października 2017 r., informując o wynikach ostatniej kontroli przeprowadzonej w zakładzie Spółki [...] w dniach [...]-[...] września 2017 r..

Z informacji tej wynika, że ZWIOŚ przeprowadził oględziny terenu działki nr [...] przy ul. [...] w [...] w dniu [...] września 2017 r.. Oględziny przeprowadzone przez pracowników ZWIOŚ wykazały, że odbiorca odpadów zabezpieczył teren przed dostępem osób trzecich, ogradzając dzierżawioną działkę. Teren placu Spółki [...] był utwardzony, a stan techniczny nawierzchni został poprawiony przez kontrolowanego, poprzez jej uszczelnienie. W trakcie kontroli na środku ogrodzonego terenu znajdował się mobilny rębak i ładowarka oraz odbywał się proces przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07. Oględziny przeprowadzone przez pracowników ZWIOŚ wykazały że, na terenie placu w miejscu oznaczonym tablicą "PRODUKT Zrębka drzewna recyklingowa" usypana była pryzma o masie ok. 0,1 Mg, która stanowiła mieszaninę zrębki drzewnej oraz desek z wbitymi gwoździami, rozdrobnionych kawałków płyt pilśniowych i wiórowych, elementów bloczków do palet i kawałków folii. Rozmiar frakcji poddanej przetworzeniu, znajdującej się w usypanej pryzmie nieznacznie różnił się od rozmiaru frakcji odpadów przed przetworzeniem. Na terenie zakładu znajdowały się również dwie inne pryzmy o analogicznym składzie i masie całkowitej ok. 0,25 Mg, powstałe w wyniku procesu odzysku prowadzonego przez Spółkę. Podczas przedmiotowej kontroli prezes zarządu Spółki [...] – [...] przedstawił inspektorom ZWIOŚ zaświadczenie o statusie produktu, sporządzone przez Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Przemysłu Płyt Drewnopochodnych Spółka z o.o., w którym to opisano skład jakościowy drzewnej zrębki recyklingowej, wytwarzanej z odpadów o kodzie 19 12 07. W składzie tym nie wyszczególniono zawartości frakcji metali, zatem materiał powstający w procesie R3 w zakładzie Spółki [...] nie spełnia wymagań dla surowca, ustalonych przez producentów płyt wiórowych. Dodatkowo zaznaczono, że w składzie wspomnianej pryzmy zaobserwowano oprócz gwoździ frakcję tworzywa sztucznego w postaci kawałków folii. Powyższe zostało opisane w protokole kontroli z dnia [...] września 2017 r., nr [...], przesłanym do GIOŚ przez ZWIOŚ razem z pismem [...] z dnia 25 września 2017 r., zawierającym zastrzeżenia do ww. protokołu. Do swojego pisma kontrolowany załączył nową, zaktualizowaną wersję zaświadczenia o statusie produktu, sporządzonego przez [...] Spółka z o.o., w którym wskazano dopuszczalną zawartość metali < 1%. Zaznaczono, że zgodnie z pismem ZWIOŚ z dnia 12 października 2017 r., nr [...], w którym organ odpowiedział na zastrzeżenia kontrolowanego co do ww. protokołu, wersja zaświadczenia o statusie produktu okazana pracownikom ZWIOŚ przez [...] podczas kontroli, została również przedłożona Prezydentowi Miasta [...] jako załącznik do wniosku o uzyskanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów dla Spółki [...]. Dodatkowo, zarówno pierwsze, jak i drugie zaświadczenie nie zawierają informacji dla kogo zostały wydane, a także nie zawierają daty wydania.

Ponadto w piśmie z dnia 25 września 2017 r. [...] oświadczył, że "metale, jak i inne potencjalne zanieczyszczenia znajdujące się w wyprodukowanym i sprzedawanym produkcie są u odbiorców Spółki precyzyjnie odseparowane i zagospodarowane zgodnie z posiadanymi pozwoleniami'" - zatem w wyniku przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07 w zakładzie Spółki [...] nie powstaje produkt, tylko w dalszym ciągu jest to odpad wymagający poddania dalszym procesom przetwarzania u kolejnych odbiorców posiadających stosowne pozwolenia w zakresie gospodarki odpadami.

Dodatkowo zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21), określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, jeżeli na skutek poddania ich odzyskowi spełniają łącznie następujące warunki:

a) przedmiot lub substancja są powszechnie stosowane do konkretnych celów,

b) istnieje rynek takich przedmiotów lub substancji lub popyt na nie,

c) dany przedmiot lub substancja spełniają wymagania techniczne dla zastosowania do konkretnych celów oraz wymagania określone w przepisach i w normach mających zastosowanie do produktu,

d) zastosowanie przedmiotu lub substancji nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska.

Parametry materiału uzyskanego w wyniku procesu R3 w zakładzie Spółki [...] nie odpowiadają normom zakładowym producentów płyt wiórowych opisanym w ww. zaświadczeniu, a fakt zanieczyszczenia innymi frakcjami odpadów wymusza zastosowanie dodatkowych procesów przetwarzania w innych instalacjach w Polsce w celu wysortowania niepożądanych frakcji, zatem dany materiał nie może zostać bezpośrednio użyty jako surowiec do produkcji płyt wiórowych. Biorąc pod uwagę powyższe oraz przepisy art. 14 przytoczonej ustawy, odpady o kodzie 19 12 07 w wyniku ww. procesu odzysku nie stają się produktem, natomiast w dalszym ciągu posiadają status odpadów.

Stanowi to naruszenie warunków punktu II. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], zgodnie z którym w wyniku przetworzenia odpadów o kodzie 19 12 07 w procesie R3 w zakładzie Spółki [...] nie zostaną wytworzone żadne odpady.

Ponadto kontrola zakładu Spółki wykazała, że na jego terenie znajdowała się pryzma odpadów o masie nie mniejszej niż 15 Mg, w której skład oprócz zrębki z litego drewna wchodziły m.in. materiały z rozdrabniania palet drewnianych oraz inne frakcje. Zgodnie z zapisami protokołu kontroli z dnia [...] września 2017 były to "między innymi bloczki do budowy palet zawierające w swoim składzie oprócz sprasowanych trocin drzewnych, również elementy rozdrobnionych, kolorowych tworzyw sztucznych i papieru. Ponadto w pryzmie znajdowały się gwoździe powbijane w bloczki i w części desek. Stwierdzono również rozdrobnione elementy płyt pilśniowych, niektóre pokryte warstwą farby, a także śladowe ilości zanieczyszczeń takich jak sznurek, kawałki folii czy metalu". Podczas oględzin [...] poinformował pracowników ZWIOŚ, że ww. zgromadzone odpady, oznaczone kodem 19 12 07, pochodzą z ostatniego transportu z [...] oraz są przeznaczone do przetworzenia w Spółce [...]. Jako potwierdzenie powyższego, kontrolowany przedstawił dokument w postaci załącznika nr VII do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006, z którego wynikało, że przedmiotem wysyłki były odpady o kodzie 19 12 07 zgodnie z Europejskim Katalogiem Odpadów, sklasyfikowane pod kodem B3050 (odpady nieprzerobionego korka i drewna, tj. kawałki i odpady drewna, luzem i w klocach, brykiety, granulki i podobne formy lub odpady korka: korek kruszony, granulowany lub mielony) zgodnie z załącznikiem III do ww. rozporządzenia, odebrane przez Spółkę [...] w dniu 8 września 2017 r.. Biorąc pod uwagę wyżej opisany skład odpadów znajdujących się w pryzmie o masie nie mniejszej niż 15 Mg, dane odpady powinny zostać sklasyfikowane pod kodem AC 170 zgodnie z załącznikiem IV. do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006. Na podstawie art. 3 ust. 1 lit. b) ww. rozporządzenia, międzynarodowe przemieszczanie odpadów sklasyfikowanych pod jednym z kodów w załączniku IV. podlega procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody określonej w przepisach tytułu II. przywołanego rozporządzenia. Zatem podczas kontroli ujawniono, iż Spółka [...] była odbiorcą odpadów nielegalnie przemieszczanych na terytorium Polski, z naruszeniem zasad tytułu II. rozporządzenia (WE) nr 1013/2006. We wspomnianym piśmie z dnia 25 września 2017 r. [...] wniósł zastrzeżenie co do ustalenia kontroli dotyczącego pochodzenia opisywanej pryzmy odpadów. Według niego wskazanie przez niego podczas kontroli, że dane odpady pochodzą z [...] i zostały przemieszczone [...] września 2017 r. na teren zakładu Spółki [...] było wynikiem pomyłki. Zdaniem kontrolowanego, w momencie kontroli nie był on precyzyjnie poinformowany o pochodzeniu danych odpadów, a po szczegółowej weryfikacji dokumentacji i harmonogramu dostaw poinformował, że dane odpady zostały przekazane Spółce [...] dnia [...] września 2017 r. przez dostawcę zarejestrowanego w Polsce. Dla potwierdzenia do pisma dołączył Kartę Przekazania Odpadów oraz aktualną Kartę Ewidencji Odpadów. Zatem zdaniem kontrolowanego, stwierdzone podczas ww. kontroli naruszenie w postaci nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów bez dokonania zgłoszenia wszystkim zainteresowanym właściwym organom jest niesłuszne. Pismem z dnia 12 października 2017 r., odpowiadając na zarzuty przesłane przez Spółkę [...] co do ustaleń kontroli ZWIOŚ oznajmił, że w czasie kontroli [...] nie informował jakoby odpady o kodzie 19 12 07 przetwarzane podczas oględzin pochodziły z terenu kraju, i że dopiero po zakończonej kontroli przekazana została Karta Przekazania Odpadów, z której wynikało, iż [...] września 2017 r. przyjęte zostały do Spółki [...] odpady o kodzie 19 12 07, które pochodziły z kraju i to właśnie te odpady były magazynowane na placu w dniu oględzin terenu.

Po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, GIOŚ stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do utrzymaniu sprzeciwu w oparcia o art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia 1013/2006, zgodnie z którym właściwe organy miejsca przeznaczenia mogą wnosić sprzeciw wobec planowanej wysyłki odpadów, jeśli nie jest ona zgodna z krajowymi przepisami ustawowymi i wykonawczymi odnoszącymi się do ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego i ochrony zdrowia.

Prezentowane stanowisko organu znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) w wyroku z dnia 11 maja 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 378/17, w sprawie oddalenia skargi strony na decyzję GIOŚ wyrażającą sprzeciw na przywóz odpadów do Polski, do instalacji, której działalność naruszyła przepisy ochrony środowiska. WSA wyraźnie wskazał w uzasadnieniu swojego wyroku, że "podmiot wskazany jako odbiorca odpadów planowanych do przywozu z zagranicy powinien przestrzegać wszystkich wymogów wynikających z przepisów z zakresu ochrony środowiska i gospodarki odpadami. Instalacja, w której stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przepisów ochrony środowiska nie gwarantuje przeprowadzenia odzysku odpadów w sposób nie niosący ze sobą zagrożeń dla środowiska (...). Na słuszność takiej wykładni wskazuje rozporządzenie 1013/2006, które w motywie 1. wprost stanowi, że głównym i najważniejszym celem i przedmiotem niniejszego rozporządzenia jest ochrona środowiska, a jego wpływ na handel międzynarodowy ma jedynie uboczny charakter". Analogiczny wyrok oraz uzasadnienie WSA wydał jeszcze w 5 podobnych sprawach.

Z uwagi na powyższe, organ utrzymał w mocy swoją decyzję.

Z decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska nie zgodziła się Spółka [...], zaskarżając ją w całości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 15, art. 127 § 3 oraz art. 136 § 1 kpa, poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości oraz dokonanie zasadniczych ustaleń będących podstawą wyrażenia sprzeciwu dopiero w ramach ponownego rozpatrywania sprawy, co skutkowało naruszeniem zasady dwuinstancyjności poprzez uniemożliwienie skarżącej odniesienia się do nowych ustaleń organu w administracyjnym toku postępowania;

2) art. 6, art. 7, art. 11 i art. 77 § 1 w związku z art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa, a także art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1013/2006 (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z dnia 12 lipca 2006 r., s. 1 ze zm., dalej: rozporządzenie), poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy i w konsekwencji błędne ustalenie, że planowane przez skarżącą przemieszczenie i odzysk odpadów nie będą zgodne z przepisami w zakresie ochrony środowiska, co stanowi podstawę do wyrażenia sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia;

3) art. 6 i art. 11 kpa w związku z art. 9 ust. 1 lit. b i art. 10 rozporządzenia, poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji pominięcie w toku ponownego rozpatrywania sprawy rozważenia możliwości wyrażenia warunkowej zgody na przemieszczenie odpadów.

Wskazując na powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji GIOŚ z dnia [...] sierpnia 2017 r. oraz o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym, w myśl art. 134 ppsa, sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu, skarga jest zasadna.

Podzielić należy stanowisko Spółki [...], iż u podstaw wydania pierwotnej decyzji organu legły inne przesłanki, niż będące podstawą decyzji wydanej na skutek jej odwołania, a więc obecnie zaskarżonej do Sądu.

Nie ulega też wątpliwości, że przesłanki, na których oparta została ta pierwotna decyzja przestały istnieć, gdyż Spółka [...] wyeliminowała istniejące uprzednio nieprawidłowości, tj. zabezpieczyła teren, na którym prowadzi swą działalność przed dostępem osób trzecich ogradzając działkę nr [...], poprawiła utwardzenie tego terenu uszczelniając je i faktycznie rozpoczęła prowadzenie działalności polegającej na przetwarzaniu odpadów, tzn. sprowadziła odpowiednie urządzenia, za pomocą których odbywa się proces przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07.

Natomiast przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ oparł swą decyzję na tej samej podstawie prawnej, choć na innych okolicznościach faktycznych. Uznał mianowicie, że w wyniku przetwarzania przedmiotowych odpadów nie powstaje produkt, lecz inne odpady, które wymagają poddania dalszym procesom przetwarzania u kolejnych odbiorców, co narusza warunki decyzji zezwalającej na przetwarzanie odpadów, a ponadto ujawniono, że Spółka [...] jest odbiorcą odpadów nielegalnie przemieszczonych na terytorium Polski. Tym samym zdaniem organu planowane przemieszczanie lub odzysk odpadów nie byłyby zgodne z przepisami krajowymi w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia i dotyczącymi działań podejmowanych w Polsce, jako państwie zgłaszającym sprzeciw.

Na wstępie do dalszych rozważań podnieść należy, że zdaniem Sądu, wbrew zarzutowi skargi - w okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W chwili wydawania decyzji z dnia [...] sierpnia 2017 r. istniały przesłanki do wyrażenia sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów. Najlepszym tego dowodem jest fakt, że po wydaniu tej decyzji Spółka [...] usunęła wszystkie nieprawidłowości będące przyczyną wyrażenia sprzeciwu. Natomiast okoliczności, które zostały wzięte pod uwagę przy podtrzymaniu tego sprzeciwu, z natury rzeczy nie mogły być przedmiotem badania przy pierwotnym wyrażaniu tego sprzeciwu, gdyż nie istniały w tamtej chwili. Dlatego też Sąd uznał za bezzasadny zarzut naruszenia art. 15, art. 127 § 3 i art. 136 § 1 kpa.

W odniesieniu do dalszych zarzutów skargi Sąd uznał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania Spółki [...], organ niewłaściwie ustalił stan faktyczny i błędnie ocenił dowody zaoferowane wówczas przez Spółkę [...], tj. Kartę Przekazania Odpadów oraz aktualną Kartę Ewidencji Odpadów, z których wynika, iż [...] września 2017 r. przyjęte zostały do Spółki [...] odpady o kodzie 19 12 07, które pochodziły z kraju i to właśnie te odpady były magazynowane na placu w trakcie oględzin terenu w dniu [...] września 2017 r., a także zaktualizowaną wersję zaświadczenia o statusie produktu, sporządzonego przez [...] Spółka z o.o., w którym wskazano m.in. dopuszczalną zawartość tworzyw sztucznych i gumy < 1%, płyt MDF i HDF < 5 %, płyty wiórowej ≤ 40 %, a innych zanieczyszczeń, w tym metali < 1% (k. 244 v. akt administracyjnych t. 1/1).

Zauważyć przy tym należy, że poprzednio przedstawiona wersja tego ostatniego dokumentu (niekwestionowana przez organ, k. 248 akt administracyjnych t. 1/1) różniła się od aktualnej jedynie w zakresie "innych zanieczyszczeń", gdzie nie było zastrzeżenia "w tym metali". Nie ulega jednak wątpliwości, że sformułowanie "inne zanieczyszczenia" obejmuje również metale, mimo że nie zostały one osobno wymienione w tym pierwszym zaświadczeniu.

W tym miejscu wskazać też trzeba, że z protokołu drugich oględzin działki nr [...] (k. 264 akt administracyjnych t. 1/1) wynika, iż w rozdrobnionych odpadach drzewnych są śladowe zanieczyszczenia metalowe, foliowe, w tym również kawałki zmielonych płyt wiórowych, zaś w hałdzie odpadów 19 12 07 zaobserwowano elementy bloczków palet z drobinkami tworzyw sztucznych. Jednak w protokołu tego nie wynika jaka była ilość poszczególnych stwierdzonych zanieczyszczeń, a więc czy zachowane zostały normy wynikające z zaświadczenia o statusie produktu. W ocenie Sądu, użycie sformułowań "śladowe" i "drobinki" może odpowiadać ilościom < 1 % dla poszczególnych zanieczyszczeń wskazanych w zaświadczeniu o statusie produktu.

Co do kwestii pochodzenia odpadów stwierdzonych w czasie oględzin w dniu [...] września 2017 r., zbyt pochopnie organ odmówił wiary tłumaczeniom [...] zwłaszcza, że na ich poparcie przedstawił on stosowne dokumenty.

Art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. UE L z dnia 12 lipca 2006 r.) stanowi, że w przypadku zgłoszenia dotyczącego planowanego przemieszczenia odpadów przeznaczonych do odzysku właściwe organy miejsca przeznaczenia i wysyłki mogą, w terminie 30 dni od wysłania potwierdzenia przyjęcia przez właściwy organ miejsca przeznaczenia zgodnie z art. 8 oraz zgodnie z Traktatem, zgłosić sprzeciw wobec przemieszczenia oparty na tym, że planowane przemieszczanie lub odzysk odpadów nie byłyby zgodne z przepisami krajowymi w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia i dotyczącymi działań podejmowanych w państwie zgłaszającym sprzeciw.

Z uwagi na powyższe rację na skarżąca zarzucając organowi naruszenie powyższego przepisu, gdyż z akt sprawy nie wynika, aby spełnione zostały przesłanki zgłoszenia sprzeciwu wobec przemieszczenia odpadów przeznaczonych do odzysku z uwagi na niezgodność z polskimi przepisami w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia nr 1013/2006, w przypadku transgranicznego przemieszczania odpadów w ramach procedury uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody, organy mogą wydać jedną z trzech decyzji:

a) o wyrażeniu bezwarunkowej zgody,

b) o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami lub

c) o wyrażeniu sprzeciwu.

Wyrażenie zgody warunkowej i wyrażenie sprzeciwu uzależnione jest od spełnienia tych samych przesłanek określonych w art. 11 i art. 12 rozporządzenia. Słusznie zarzuca skarżąca, że rozpatrując ponownie sprawę GIOŚ nie zbadał możliwości wyrażenia zgody warunkowej, czym naruszył art. 6 i art. 11 kpa.

Wprawdzie organ rozważał dopuszczalność wydania warunkowej zgody, rozpatrując sprawę po raz pierwszy, jednakże pominął obowiązek wyjaśnienia tego aspektu rozpatrując sprawę ponownie. Konieczność dokonania ponownej oceny możliwości wydania zgody warunkowej wynika nie tylko z charakteru dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, przejawiającego się w obowiązku dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, lecz również z okoliczności sprawy. Należy bowiem dostrzec, że rozpatrując sprawę po raz pierwszy w ocenie organu wyrażenie zgody warunkowej było niemożliwe ze względu na nieprowadzenie działalności przez odbiorcę odpadów. W toku ponownego rozpatrywania sprawy w sposób bezsporny ustalono, że [...] prowadzi działalność w zakresie przetwarzania odpadów, wobec czego ponowna ocena dopuszczalności wydania zgody warunkowej była nie tylko możliwa, ale w świetle zasad rozporządzenia nr 1013/2006 konieczna i niezbędna.

W związku ze wskazanymi wyżej okolicznościami, w sprawie nie został należycie ustalony stan faktyczny. Tym samym doszło też do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. Konsekwencją naruszenia tych przepisów było też naruszenie art. 9 ust. 1 lit. b i art. 10 oraz 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 103/2006, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd uznał, że skoro podstawą wydania przez organ decyzji obu instancji były różne okoliczności (przy czym pierwotne przesłanki wyrażenia sprzeciwu już nie istnieją), to zasadne jest uchylenie obydwu decyzji. Wskazując na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa, należało orzec jak w punkcie 1. sentencji.

O kosztach postępowania sądowego w punkcie 2. wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ppsa. Na koszty te składa się uiszczony przez skarżącą wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł, koszty zastępstwa procesowego (480 zł) stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.) i kwota 17 zł poniesiona przez stronę tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa udzielonego reprezentującemu ją adwokatowi.