Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 760/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), asesor WSA Danuta Szydłowska, Protokolant Andrzej Malinowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2006 r. sprawy ze skargi M. P. i J. P. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżących M. P. i J.P. kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 760/06

UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...].01.2006 r. Minister Środowiska utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...].05.2005 r., uzgadniające w zakresie ochrony środowiska przed elektromagnetycznym promieniowaniem niejonizującym lokalizację inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] "W.", przewidzianej do realizacji na działce nr [...] w miejscowości W., gm. B. na wniosek P. S.A. w W.

Wojewoda [...] dokonał uzgodnienia w oparciu o sporządzony raport oddziaływania na środowisko przedmiotowej stacji bazowej przyjmując, że szkodliwa dla zdrowia i życia ludzkiego gęstość mocy wyższa od 0,1 W/m2 wystąpi na wysokości nie mniejszej niż 44,9 m npt. i w odległości nie większej niż ok. 44,7 m od stacji.

W zażaleniu M. i J. P. zaznaczyli, że uprzednio skierowali do Wójta Gminy B. sprzeciw, wskazując na ujemny wpływ zamierzonej inwestycji na warunki ich życia. Stwierdzili także, iż są na terenie ich miejscowości dogodniejsze obszary do zlokalizowania tego rodzaju stacji. Kwestionując rozstrzygnięcie Wojewody [...] podnieśli, brak należytych uprawnień i wiedzy fachowej autora raportu, opieranie prognoz odnośnie szkodliwości na dotychczasowych badaniach oddziaływań stacji bazowych na środowisko, a więc na hipotezach, nie na stanie faktycznym oraz brak analizy instalacji odgromowej projektowanej stacji bazowej.

Nadto zaznaczyli, iż inni mieszkańcy W., którzy protestowali przeciwko tej inwestycji pozbawieni zostali udziału w tym postępowaniu. Wreszcie zarzucili autorowi raportu, iż sporządził go dla odmiennego środowiska niż to ma miejsce w rzeczywistości. Nieaktualna mapa, w oparciu, o którą sporządził raport wskazuje na zupełnie inne zagospodarowanie terenu niż jest faktycznie.

Minister Środowiska utrzymując w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...].05.2005 r. powtórzył jego argumentację podkreślając, iż polskie normy w zakresie dopuszczalnych pól elektromagnetycznych są znacznie ostrzejsze od obowiązujących w Unii Europejskiej i zostały tu dochowane. Odnosząc się do kwestii pomiarów pól elektromagnetycznych odwołał się do treści art. 122a ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. nr 62, poz. 627 ze zm.) zaznaczając, iż przeprowadzone zostaną bezpośrednio po uruchomieniu stacji. Nadto wskazał, że przepisy prawa budowlanego normują kwestię analizy funkcjonowania instalacji odgromowej, a zatem nie może być ona rozważana w ramach niniejszego uzgodnienia.

W skardze do Sądu Administracyjnego M. i J. P. podnieśli zarzuty tożsame z przedstawionymi w zażaleniu. Rozwijając kwestię sporządzenia raportu w oparciu o nieaktualną mapę, wskazującą na zupełnie inne zagospodarowanie terenu niż to ma miejsce w rzeczywistości, powołali pismo Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł., który również miał dokonać uzgodnienia lokalizacji przedmiotowej inwestycji. Stwierdził jednak rozbieżności pomiędzy faktycznym zagospodarowaniem terenu, a przedstawionym na mapie, w wyniku czego odesłał projekt decyzji bez uzgodnienia do uzupełnienia. Podnieśli także, iż w raporcie nie została dostatecznie przeanalizowana kwestia możliwych konfliktów społecznych, bowiem inwestycję oprotestowało 100 mieszkańców sąsiadujących wsi W. i Ł.

W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko w sprawie i zaznaczył, że autor raportu oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji posiadał wymagane kwalifikacje do jego sporządzenia. Wyjaśnił, że urządzenia wykorzystywane do łączności muszą posiadać homologację, czyli przejść proces badań dopuszczeniowych, spełniają więc konieczne wymagania. Natomiast analiza funkcjonowania instalacji odgromowych jest przeprowadzana w ramach postępowania o uzyskanie dla inwestycji pozwolenia na budowę. Minister wyjaśnił także, iż za strony postępowania uznał ten sam krąg podmiotów, co Wójt Gminy B. w rozdzielniku do projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji celu publicznego. Nadto organ odwoławczy uznał za bezzasadny zarzut skarżących o nieuwzględnieniu faktycznego stanu zagospodarowania terenu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § li § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna,

bowiem zaskarżona decyzja Ministra Środowiska naruszyła przepisy postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy zauważyć, iż organ odwoławczy orzekał już po zmianie przepisów w zakresie uzgodnień. Z dniem 28.07.2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 18.05.2005 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 113, poz. 954), która przyjęła, iż przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, do których należą stacje bazowe telefonii komórkowej, mogą być realizowane wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przepis przejściowy tej ustawy - art. 19 ust. 1 przewidział jednak możliwość odstępstwa od tej zasady w odniesieni do postępowań wszczętych, a nie zakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie tej ustawy, na wniosek uprawnionego podmiotu. Wówczas zastosowanie znaj dują dotychczasowe przepisy.

Wniosek taki złożył inwestor w dniu 22.08.2005 r. Ministra Środowiska mógł zatem nadal prowadzić postępowanie odwoławcze w sprawie, stosując przepisy dotychczasowe.

Postępowanie to jednak nie doprowadziło do wyjaśnienia wszystkich istotnych kwestii w sprawie. Doszło do naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 Kpa, a uchybienia te nie zostały naprawione przez organ odwoławczy. Należy bowiem zauważyć, iż już w zażaleniu skarżący podnieśli, że faktyczne zagospodarowanie przedmiotowego terenu jest inne niż to wynika z raportu, czy też mapy stanowiącej załącznik projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji celu publicznego, przedłożonej do uzgodnienia przez Wójta Gminy B. Do zarzutu tego organ odwoławczy nie odniósł się w ogóle w swej decyzji, nie przeprowadził też w tej sprawie żadnego postępowania dowodowego, naruszając art. 78 § 1 Kpa. Jedynie w odpowiedzi na skargę stwierdził, iż zarzut ten jest bezpodstawny, bo uzgodnienia dokonał w oparciu o faktycznie istniejącą zabudowę tego terenu. Nie wyjaśnił jednakże na czym polegały zarzucone przez skarżących rozbieżności w zagospodarowaniu tego terenu. Różnice te musiały być jednak znaczne. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarnego w Ł. stwierdzając podczas wizji lokalnej istniejące rozbieżności pomiędzy faktycznym zagospodarowaniem terenu, a zagospodarowaniem wskazanym na przedłożonej do uzgodnienia mapie sytuacyjno-wysokościowej (w tym dotyczące przeznaczenia obiektów) odesłał projekt tej samej decyzji ustalającej warunki zabudowy wraz załącznikiem do uzupełnienia (pismo z dnia [...].05.2005 r., nr [...] ). W tym stanie rzeczy wobec nie odniesienia się przez organ odwoławczy do tej kwestii, nie wskazania czy poprawiony został w tym zakresie raport oddziaływania na środowisko tej inwestycji oraz czy zaktualizowano ową mapę, a także brak takich dokumentów w aktach sprawy, przyjąć należy, wbrew wyjaśnieniom zawartym w odpowiedzi na skargę, że Minister dysponował tymi samymi dokumentami co i Wojewoda [...], czyli orzekał w oparciu o te same nie odpowiadające stanowi faktycznemu dokumenty.

Nadmienić przy tym należy, iż z załączonej do raportu mapy obrazującej zasięg obszaru planowanej inwestycji, dla którego przekroczony jest dopuszczalny poziom promieniowania w płaszczyźnie poziomej - widnieje azymut 313° anteny mikrofalowej, przez którą emitowany obszar o gęstości mocy > 0,1 W/ m2 bardzo daleko sięga w głąb nieruchomości nr [...] należącej do skarżących, graniczącej z działką przeznaczoną pod przedmiotowe zainwestowanie. Podobnie część tej działki znajduje się w oddziaływaniu anteny sektorowej, przez którą emitowany jest obszar o gęstości mocy > 0,1 W/ m2.

W tym stanie rzeczy okoliczność pominięcia zarzutu skarżących o nieuwzględnieniu faktycznego zagospodarowania ich działki mogła mieć w ocenie Sądu istotny wpływ na wynik sprawy.

Pozostałe zarzuty skargi należy uznać za niezasadne.

Do wykonywania raportu oddziaływania inwestycji na środowisko nie jest wymagane posiadanie przez autora specjalnych uprawnień w tym zakresie. Wymóg posiadania uprawnień biegłego zniesiono z dniem 1.01.2001 r. ustawą z dnia 9.11.2000 o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 109, poz. 1157). Obecnie wystarcza, że autor dysponuje odpowiednim zakresem wiedzy z danej dziedziny. Urządzenia wykorzystywane do łączności muszą posiadać homologację, czyli przejść proces badań dopuszczeniowych, muszą zatem spełniać konieczne wymagania. Natomiast pomiary pól elektromagnetycznych zgodnie z art. 122a ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska przeprowadza się bezpośrednio po uruchomieniu stacji. Z kolei analiza funkcjonowania instalacji odgromowych jest przeprowadzana w ramach postępowania zmierzającego do udzielenia pozwolenia na budowę dla tego typu inwestycji.

Należy także podkreślić, iż stronami takiego postępowania lokalizacyjnego są właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości, na które może ona negatywnie oddziaływać, zgodnie z ustaleniami wynikającymi ze sporządzanego raportu oddziaływania tej inwestycji na środowisko. Każdy jednakże we własnym imieniu może zgłaszać taki zarzut pominięcia go w postępowaniu dowodząc, iż służy mu przymiot strony. Nie są natomiast do tego uprawnieni skarżący, brak im bowiem upoważnień innych osób w tym zakresie. Stąd takiego zarzutu skutecznie podnosić w tym postępowaniu nie mogli. Organ odwoławczy jednakże w ponownie prowadzonym postępowaniu odwoławczym winien rozważyć z urzędu, czy w sposób wyczerpujący wskazane zostały strony tego postępowania, mając na uwadze zasięg negatywnego oddziaływania zamierzonej inwestycji.

Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Przy ponownym rozpatrywaniu zażalenia Minister Środowiska uwzględni wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia.