Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 546/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 77, art. 107 par. 3 w zw. z art. 140
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 33 ust. 2, art. 33[9] ust. 2,
journal: Dz.U. 2018 poz 2115
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Bytner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2019 r. sprawy ze skargi L. M. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt:

VI SA/Wa 546/19

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096; dalej: kpa) w zw. z art. 3310 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2115 - dalej: u.r.p.), po rozpoznaniu odwołania L. M. (dalej: skarżąca) od uchwały Nr [...] z dnia [...] września 2018 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w G. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską, utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.

Powyższe decyzje zostały wydane w następujących okolicznościach faktycznych oraz stanie prawnym.

Uchwałą Nr [...] dnia [...] września 2018 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w G. (dalej: "komisja kwalifikacyjna") ustaliła negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską skarżącej.

Jak wynika z akt, skarżąca uzyskała z testu 99 punktów, natomiast zgodnie z treścią art. 339 ust. 3 ustawy o radcach prawnych, pozytywny wynik z egzaminu wstępnego uzyskuje kandydat, który otrzymał z testu co najmniej 100 punktów, a zatem uzyskana liczba punktów przesądziła o negatywnym wyniku ww. egzaminu.

Pismem z dnia dniu 18 października 2018 r. skarżąca złożyła odwołanie od uchwały Nr [...] z dnia [...] września 2018 r. zarzucając naruszenie art. 339 ust. 1 i ust. 1d ustawy o radcach prawnych poprzez sformułowanie dwóch pytań - o nr 25 i 95 - w sposób wadliwy, powodujący brak możliwości wskazania jednoznacznie prawidłowej odpowiedzi.

Odwołująca wniosła o uchylenie w całości uchwały nr [...] i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez komisję kwalifikacyjną.

Minister Sprawiedliwości w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] grudnia 2018 r. stwierdził, że wniesione odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 339 ust. 1 ustawy, egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt.

Zgodnie z art. 339 ust. 1a ustawy, wybór odpowiedzi polega na zakreśleniu na karcie odpowiedzi jednej z trzech propozycji odpowiedzi (A albo B, albo C). Zmiana zakreślonej odpowiedzi jest niedozwolona, jak wynika z art. 339 ust. 1b ustawy, zaś zgodnie z art. 339 ust. 1c ustawy, wyłączną podstawę ustalenia wyniku kandydata stanowią odpowiedzi zakreślone na karcie odpowiedzi. Zgodnie zaś z art. 339 ust. 1d ustawy, prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego. Natomiast art. 339 ust. 3 ustawy stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. Stosownie zaś do art. 33 ust. 2 ustawy, aplikantem radcowskim może być osoba, która - po spełnieniu pozostałych warunków - uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego.

Minister Sprawiedliwości - realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 kpa - ponownie merytorycznie rozpatrzył sprawę skarżącej.

Organ odwoławczy ustalił, że egzamin przeprowadzony został zgodnie z wymogami Ustawy o radcach prawnych i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 czerwca 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej oraz przeprowadzania egzaminu wstępnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1898).

Z przebiegu egzaminu sporządzono protokół podpisany przez członków Komisji Kwalifikacyjnej, z którego nie wynika, aby w trakcie egzaminu doszło do nieprawidłowości mogących mieć wpływ na wynik egzaminu.

Minister Sprawiedliwości stwierdził, że pytania zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu.

Pytania testowe nie dotyczyły kwestii spornych w orzecznictwie i doktrynie. Tym samym uznać należy, że test egzaminacyjny, w oparciu o który przeprowadzony był egzamin, odpowiadał kryteriom, o których mowa w art. 339 ust. 1 ustawy.

W wyniku ponownego sprawdzenia karty odpowiedzi skarżącej stwierdzono, że skarżąca prawidłowo odpowiedziała na 99 pytań i uzyskała 99 punktów, zatem uchwała komisji kwalifikacyjnej co do ustalonego wyniku egzaminu jest prawidłowa.

Organ odwoławczy wskazał, że skarżąca zarzuciła, iż pytania nr 25 i 95 zostały sformułowane w sposób wadliwy, nieprecyzyjny, powodujący brak możliwości wskazania jednoznacznie prawidłowej odpowiedzi bez dokonywania dodatkowych założeń, co doprowadziło do sytuacji, w której żadna z przygotowanych odpowiedzi w połączeniu z pytaniem egzaminacyjnym nie będzie stanowiła zdania prawdziwego.

Skarżąca powołała się na pouczenie wchodzące w skład zestawu egzaminacyjnego oraz orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące zasad konstruowania pytań egzaminacyjnych: wyrok z dnia 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 306/15, wyrok z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt II GSK 982/09, wyrok z dnia 12 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 32/10 oraz z dnia 2 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 28/10.

Zakwestionowane przez skarżącą pytanie nr 25 brzmiało: "Zgodnie z Kodeksem postępowania karnego, od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje:

A. skarga do Sądu Najwyższego,

B. zażalenie do Sądu Najwyższego,

C. kasacja do Sądu Najwyższego."

Według organu, prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "A", oparta na treści art. 539a 51 Kodeksu postępowania karnego. Przepis ten brzmi: "Od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje skarga do Sądu Najwyższego. "

Skarżąca udzieliła odpowiedzi "C".

W odwołaniu podniosła, że instytucja skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego (tj. Rozdział 55a Kodeksu postępowania karnego) została wprowadzona na mocy art. 1 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw. Natomiast według art. 25 ustawy zmieniającej: " 1. Jeżeli na podstawie dotychczasowych przepisów po dniu 30 czerwca 2015 r. skierowano akt oskarżenia. wniosek o wydanie wyroku skazującego. wniosek o warunkowe umorzenie postępowania lub wniosek o umorzenie postępowania przygotowawczego i orzeczenie środka zabezpieczającego, postępowanie toczy się według przepisów dotychczasowych do prawomocnego zakończenia postępowania, 2. W postępowaniach, o których mowa w ust. 1 , stosuje się przepisy rozdziału 55a ustawy zmienionej w art. 1. Jeżeli wyrok sądu odwoławczego z uzasadnieniem został doręczony stronom w okresie począwszy od siódmego dnia przed wejściem w życie niniejszej ustawy do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, termin do wniesienia skargi rozpoczyna bieg od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. 3. Postępowania wymienione w działach XI i XII ustawy zmienionej w art. 1, wszczęte i niezakończone do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. toczą się do ich zakończenia według przepisów dotychczasowych.".

Skarżąca przywołała treść postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 2016 r., sygn. akt IV KZ 39/16, w którym sąd wskazał: "przepisy Rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego, wprowadzone ustawa z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw Dz. U. z 2016 r. poz. 437, wprowadzające instytucję skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego, mają zastosowanie jedynie w sprawach. w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r. W pozostałych sprawach skarga taka nie przysługuje, a jej wniesienie powinno wywołać jedynie czynność administracyjna prezesa sądu odwoławczego, sprowadzającą się do poinformowania strony o braku możliwości wniesienia takiej skargi. Czynność taka nie podlega zaskarżeniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego".

Zdaniem skarżącej wynika z tego, że pytanie nr 25 sformułowano w sposób nieprecyzyjny i wzbudzający wątpliwości co do jego treści, uniemożliwiający jednoznaczne wskazanie prawidłowej odpowiedzi, poprzez nieuwzględnienie przepisów przejściowych zawartych w ustawie zmieniającej, zgodnych ze stanem prawnym obowiązującym na dzień egzaminu wstępnego. W jej opinii, aby możliwe było jednoznaczne uznanie, że odpowiedź "A" - "skarga do Sądu Najwyższego", stanowi rzeczywiście odpowiedź prawdziwą, zgodną ze stanem prawnym obowiązującym na dzień egzaminu wstępnego, a art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego stanowi prawidłową podstawę prawną tej odpowiedzi, przedmiotowe pytanie powinno dodatkowo określać, że dotyczy postępowania, w którym akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r.

W innym bowiem przypadku, według skarżącej, nasuwa się szereg wątpliwości przy udzieleniu odpowiedzi na to pytanie, a samo udzielenie prawidłowej odpowiedzi, która zgodna jest z obowiązującym stanem prawnym i wykazem odpowiedzi, wymaga powzięcia dodatkowych założeń.

W opinii skarżącej, w sytuacji powzięcia przeciwnego założenia, żadna ze wskazanych odpowiedzi nie będzie odpowiedzią prawidłową, gdyż instytucja przedmiotowej skargi nie będzie miała zastosowania, co jednocześnie również będzie zgodne z obowiązującym stanem prawnym.

Według niej, pytanie nr 25 winno zostać sformułowane w następujący sposób: "Zgodnie z Kodeksem postępowania karnego, w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r., od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje:".

Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, zarzuty skarżącej zawarte w odwołaniu są niezasadne, gdyż zagadnienie będące przedmiotem kwestionowanego pytania zostało uregulowane wyczerpująco w art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego. Treść powołanego przepisu jest jasna i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Art. 539a kpk. stanowi:

§ 1. Od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje skarga do Sądu Najwyższego.

§ 2. Wyrok można zaskarżyć w całości lub w części.

§ 3. Skarga może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 lub z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1.

Znajomość powyższego przepisu pozwalała w sposób niebudzący wątpliwości udzielić odpowiedzi na postawione pytanie egzaminacyjne, bez konieczności odwoływania się do jakichkolwiek form wykładni norm prawnych, analizy przepisów intertemporalnych, czy orzecznictwa Sądu Najwyższego. Pytanie to nie wymagało czynienia dodatkowych założeń wykraczających poza treść pytania, a jedynie znajomości art. 539a§ 1 Kodeksu postępowania karnego.

Spośród trzech propozycji odpowiedzi na pytanie nr 25, prawidłowa jest tylko odpowiedź "A", co wynika z dosłownego brzmienia art. 539a § 1 kpk. Jedynie odpowiedź "A" w połączeniu z treścią pytania tworzy zdanie prawdziwe. Prawdą jest bowiem, że "Zgodnie z Kodeksem postępowania karnego, od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje skarga do Sądu Najwyższego". Pozostałe 2 odpowiedzi — "B" i udzielona przez skarżącą - "C" są natomiast jednoznacznie błędne.

Co do zarzutu, że w pytaniu nr 25 nie uwzględniono przepisów przejściowych zawartych w ustawie z dnia11 marca 2016 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, organ wskazał, że prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego.

Zatem oczywiste jest, że odpowiedzi na to pytanie należało poszukiwać na gruncie obowiązujących w dniu 29 września 2018 r. przepisów Kodeksu postępowania karnego.

Nadto, ustawa nowelizująca nie została ujęta w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku, nie mogła zatem stanowić podstawy pytań testowych.

Organ wskazał, iż regulacje dotyczące przygotowania wykazu tytułów aktów prawnych i wykazu prawidłowych odpowiedzi oraz zgodności ww. wykazów z obowiązującym stanem prawnym zawarte zostały w art. 75 b ustawy - Prawo o adwokaturze, do którego odsyła art. 332 ustawy o radcach prawnych oraz w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 kwietnia 2009 r. w sprawie zespołu do przygotowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską oraz wykazu tytułów aktów prawnych. Zgodnie z art. 75b ust. 6 - Prawo o adwokaturze, "nie później niż" 90 dni przed terminem egzaminu wstępnego, przewodniczący zespołu do przygotowania pytań testowych, podaje do publicznej wiadomości na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości oraz w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 oraz z 2017 r. poz. 933), zwanym dalej "Biuletynem Informacji Publicznej", ustalony przez zespół do przygotowania pytań testowych i zatwierdzony przez Ministra Sprawiedliwości wykaz tytułów aktów prawnych, według stanu prawnego obowiązującego w dniu ogłoszenia, z których wybrane stanowią podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny." Natomiast w ust. 7 zd. 2 stwierdzono, że: "Zespół do przygotowania pytań testowych zapewnia zgodność wykazu prawidłowych odpowiedzi z obowiązującym stanem prawnym. "Stosownie do art. 75i ust. 1d ustawy - Prawo o adwokaturze, "Prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego.". Z uregulowaniem tym koresponduje § 6 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, w którym wskazano, że: "Przewodniczący zespołu sprawdza. czy wykaz prawidłowych odpowiedzi jest zgodny ze stanem prawnym obowiązującym w dniu egzaminu wstępnego oraz z wykazem tytułów aktów prawnych.

W przypadku zmiany stanu prawnego zespół sporządza nowy wykaz prawidłowych odpowiedzi. "

Organ odwoławczy stwierdził, że pytanie nr 25 i wskazana w wykazie prawidłowa odpowiedź "A" dotyczą instytucji uregulowanej w art. 539a §1 Kodeksu postępowania karnego, która to ustawa została wymieniona w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku.

Organ uznał więc powyższy zarzut za nietrafny. Wskazał, że skarżąca w swoich założeniach odwoływała się do hipotetycznych stanów prawnych w odniesieniu do przepisów intertemporalnych, co nie było zadaniem zdających. Przepisy te nie zostały bowiem zawarte w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku.

Organ podkreślił ponadto, że przed datą wejścia życie ustawy z dnia 11 marca 2016 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, instytucja zawarta w art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego nie funkcjonowała w polskim porządku prawnym, brak było zatem podstaw do wprowadzania w pytaniu cezury czasowej. Odwołująca wskazała wprawdzie, że przy wprowadzeniu dodatkowego założenia, że akt oskarżenia został wniesiony przed dniem 30 czerwca 2015 r., instytucja przedmiotowej skargi nie będzie miała zastosowania, przywołała również fragment postanowienia Sądu Najwyższego, w którym stwierdzono, że instytucja skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego ma zastosowanie jedynie w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r., wyprowadziła jednak z powyższego błędny wniosek, że dla prawidłowości pytania konieczne jest zastrzeżenie, że akt oskarżenia został wniesiony po tym terminie.

Minister Sprawiedliwości wskazał, że w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych niewłaściwa jest metoda rozwiązywania testu przez uczestników egzaminu poprzez przyjmowanie dodatkowych założeń, wkraczanie w dziedzinę przepisów intertemporalnych lub też interpretowanie odpowiedzi jako abstrakcyjnego stanu faktycznego.

A zatem, w ocenie Ministra, stanowisko skarżącej, że w pytaniu nr 25 żadna z zaproponowanych odpowiedzi nie jest prawidłowa, nie znajduje uzasadnienia. Pytanie to zostało sformułowane prawidłowo i jednoznacznie i zawiera tylko jedną prawidłową odpowiedź - "A", opartą na przepisie obowiązującego aktu prawnego zamieszczonego w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku. Pytanie to spełnia zatem wymogi przepisu art. 339 ust. 1 i 1d ustawy o radcach prawnych oraz pouczenia zamieszczonego na pierwszej stronie zestawu pytań testowych, jak również odpowiada postulatom sądów administracyjnych co do prawidłowości konstruowania pytań egzaminacyjnych.

Jak wskazał dalej organ, kolejne zakwestionowane przez skarżącą pytanie - nr 95 - brzmiało:

"Zgodnie z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów, nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania:

A. upłynęły 3 lata,

B. upłynęły 4 lata,

C. upłynęło 5 lat."

Prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "C", oparta na treści art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Przepis ten brzmi: "Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, upłynęło 5 lat.".

Skarżąca udzieliła odpowiedzi "A".

W odwołaniu zarzuciła, że pytanie nr 95 zostało sformułowane w sposób wadliwy. Wskazała, że aktualne brzmienie art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów tj.: "1. Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania. upłynęło 5 lat. 2. Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję wobec osoby zarządzającej, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestała zachowania określonego w art. 6a, upłynęło 5 lat", zostało wprowadzone na mocy art. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego i obowiązuje od dnia 18 stycznia 2015 r. Odwołująca wskazała na przepisy przejściowe, w szczególności art. 5 ustawy zmieniającej, w myśl którego: "Do praktyk ograniczających konkurencję zaniechanych przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się przepisy art. 93 ustawy zmienionej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym". W pierwotnym zaś brzmieniu art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowił, że: "Nie wszczyna się postępowania w sprawie stosowania praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania. upłynął rok".

Zdaniem skarżącej, pytanie nr 95 zostało sformułowane w sposób nieprecyzyjny i wzbudzający wątpliwości co do jego treści oraz uniemożliwiający jednoznaczne wskazanie prawidłowej odpowiedzi, poprzez nieuwzględnienie przepisów przejściowych zawartych w ustawie zmieniającej, zgodnych ze stanem prawnym obowiązującym na dzień egzaminu wstępnego. Aby możliwe było jednoznaczne uznanie, że odpowiedź "C", tj. "upłynęło 5 lat", wskazana w wykazie prawidłowych odpowiedzi, stanowi odpowiedź prawdziwą, zgodną ze stanem prawnym obowiązującym na dzień egzaminu wstępnego, jej zdaniem pytanie powinno dodatkowo określać, że dotyczy sytuacji, w których praktyki ograniczające konkurencję zostały zaniechane po dniu 17 stycznia 2015 r. Według skarżącej, w przypadku powzięcia przeciwnego założenia, żadna ze wskazanych odpowiedzi nie będzie odpowiedzią prawidłową, gdyż zastosowanie znajdzie wtedy art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w brzmieniu pierwotnym, co jednocześnie również będzie zgodne z obowiązującym stanem prawnym.

Tak więc, w jej ocenie, pytanie nr 95 powinno zostać sformułowane w następujący sposób: "Zgodnie z ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, w których praktyki ograniczające konkurencję zostały zaniechane po dniu 17 stycznia 2015 r., jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania:".

Zdaniem organu odwoławczego, powyższy zarzut skarżącej zawarty w odwołaniu jest niezasadny.

Według Ministra Sprawiedliwości, pytanie nr 95 zostało sformułowane jasno i precyzyjnie i posiada jedną prawidłową odpowiedź - "C". Podstawą prawną tego pytania jest art. 93 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, który normuje instytucję przedawnienia wszczęcia postępowania antymonopolowego. Zgodnie z treścią ww. przepisu, "Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, upłynęło 5 lat".

Organ wskazał, że skarżąca zarzuciła, iż w pytaniu nr 95 nie uwzględniono przepisów przejściowych ustawy z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, z której wynika, że "Do praktyk ograniczających konkurencję zaniechanych przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy zmienionej w art. 1, w brzmieniu nadanych niniejszą ustawą, stosuje się przepisy art. 93 ustawy zmienionej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym", zaś w pierwotnym brzmieniu art. 93 ww. ustawy zmienionej przewidywał roczny termin przedawnienia wszczęcia postępowania w sprawach praktyk ograniczających konkurencję.

Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, nie została bowiem ujęta w wykazie tytułów aktów prawnych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 r., nie mogła zatem być podstawą pytania testowego. Ponadto, gdyby nawet ww. ustawa znalazła się w wykazie tytułów aktów prawnych, to sugerowana w odwołaniu konstrukcja pytania powodowałoby konieczność zawarcia w treści pytania dodatkowego założenia (że praktyki ograniczające konkurencję zostały zaniechane po dniu 17 stycznia 2015 r.), przez co w efekcie - wskazywałaby na casus, a zatem pytanie takie byłoby niedopuszczalne w świetle zasad konstruowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską. Na marginesie organ zauważył, że kompetencja do wszczęcia postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję objętych zakresem normowania art. 5 ustawy z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, wygasła z końcem 2015 r.

Według organu, w obowiązującym stanie prawnym prawidłowa jest bez wątpienia odpowiedź "C", bowiem tworzy wraz z treścią pytania zdanie prawdziwe w kontekście ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i została oparta bezpośrednio na treści przepisu art. 93 ust. 1 tej ustawy. Pytanie nr 95 zostało zatem skonstruowane prawidłowo, oparte jest na przepisie obowiązującego aktu prawnego zamieszczonego w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku. Pytanie odpowiada zatem wymogom art. 339 ust. 1 i 1d ustawy o radcach prawnych oraz postulatom sądów administracyjnych co do prawidłowego konstruowania pytań egzaminacyjnych.

Minister Sprawiedliwości stanął na stanowisku, zgodnie z którym pytania testowe, w tym te kwestionowane przez odwołującą, zostały prawidłowo skonstruowane, zgodnie z dyspozycjami ustawy i stanowiskiem sądów administracyjnych.

Organ wskazał, że decyzja dotycząca ustalenia wyniku egzaminu wstępnego nie jest decyzją uznaniową, w której Minister Sprawiedliwości ma możliwość wyboru i swobodnej oceny, jaki wynik kandydata może uznać za pozytywny. Ustawa w art. 339 ust. 3 jednoznacznie przesądza, że pozytywny wynik z egzaminu uzyskuje kandydat, który otrzymał co najmniej 100 punktów. Organ podkreślił, że przyjęcie, że kandydat uzyskał wynik pozytywny możliwe jest tylko wówczas, jeśli po analizie rozwiązanego przez kandydata testu można ustalić, że uzyskał on co najmniej 100 punktów, co w niniejszej sprawie nie ma miejsca.

Pismem z dnia 28 stycznia 2019 r. L. M. wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego: a) poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 339 ust. 1 i 1d ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na: błędnym uznaniu, że pytania egzaminacyjne nr 25 oraz 95 zostały skonstruowane oraz sformułowane w sposób prawidłowy i jednoznaczny, a wśród propozycji odpowiedzi była jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu, podczas gdy pytania te zostały skonstruowane i sformułowane w sposób wadliwy, tj. w sposób nieprecyzyjny, powodujący brak możliwości wskazania jednoznacznie prawidłowej odpowiedzi, co doprowadziło do sytuacji, w której żadna z propozycji odpowiedzi w połączeniu z pytaniem egzaminacyjnym nie będzie stanowiła zdania prawdziwego, wynikającego ze stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego, do którego pytania nawiązują, niedokonania oceny prawidłowość skonstruowania oraz sformułowania pytań nr 25 i 95 oraz propozycji ich odpowiedzi według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego;

b) poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 339 ust. 1d w zw. z art. 332 Ustawy o radcach prawnych w zw. z art. 75b ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze polegające na błędnym uznaniu, iż prawidłowość odpowiedzi na pytanie z egzaminu wstępnego ocenia się jedynie w oparciu o wykaz tytułów aktów prawnych bez uwzględnienia stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego, tj. bez uwzględnienia przepisów intertemporalnych dotyczących wskazanych aktów prawnych, które to przepisy nie mogą być pominięte przy interpretacji treści aktów prawnych; naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 80 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niewłaściwe sformułowanie pytań i odpowiedzi na pytania nr 25 i 95, w następstwie czego organ bezpodstawnie zarzucił skarżącej, iż przy rozwiązaniu wskazanych pytań egzaminacyjnych odwołała się do hipotetycznych stanów prawnych oraz dokonaniu dodatkowych założeń pomimo, iż bez poczynienia dodatkowych założeń żadna z proponowanych odpowiedzi na ww. pytania nie była zgodna z obowiązującym stanem prawnym w dniu egzaminu wstępnego, w tym obowiązującymi również w tym dniu przepisami intertemporalnymi.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: p.p.s.a) sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a., Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Orzekanie na podstawie art. 135 p.p.s.a. następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych powyżej kryteriów Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Minister Sprawiedliwości, rozpoznając odwołanie od uchwały komisji egzaminacyjnej ocenia kwestię wyniku przeprowadzonego egzaminu i bada, czy wynik ten został ustalony prawidłowo. Prawidłowe zaś ustalenie wyniku egzaminu zależy od prawidłowości sformułowania pytań egzaminacyjnych i odpowiedzi w kluczu, prawidłowości odpowiedzi wskazanych przez kandydata oraz prawidłowości zastosowanych procedur egzaminacyjnych. Kwestia oceny merytorycznej poprawności pytań i odpowiedzi wskazanych jako prawidłowe w kluczu testowym jest istotnym zadaniem tego organu na tym etapie postępowania. Od tej oceny zależy rzetelność ustalenia wyniku egzaminu kandydata i zgodność z prawem decyzji w tym względzie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2008 r. sygn. akt II GSK 473/07).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podnieść, że zaskarżona decyzja czyni zadość wszystkim z wymienionych warunków prawidłowego ustalenia wyniku egzaminu, a w konsekwencji odpowiada obowiązującemu prawu.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy zebrał i rozważył wszelkie istotne w sprawie okoliczności, a uzasadnienie decyzji zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Postępowanie przed organami I jak i II instancji zostało w niniejszej sprawie przeprowadzone zgodnie z wymaganiami ustawowymi (ustawy o radcach prawnych), a także w zgodzie z wymaganiami kodeksu postępowania administracyjnego.

Minister Sprawiedliwości w sposób drobiazgowy wyjaśnił również, dlaczego nie uwzględnił stanowiska skarżącej, a przytoczona argumentacja nie nasuwa zastrzeżeń Sądu.

Zgodnie z art. 339 ust. 1 u.r.p., egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa.

Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Zgodnie z art. 339 ust. 1a u.r.p., wybór odpowiedzi polega na zakreśleniu na karcie odpowiedzi jednej z trzech propozycji odpowiedzi (A albo B, albo C). Według art. 339 ust. 1d u.r.p., prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego.

Natomiast art. 339 ust. 3 ustawy stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów, stosownie zaś do art. 33 ust. 2 ustawy, aplikantem radcowskim może być osoba, która uzyskała pozytywny wynik z egzaminu wstępnego.

Mając na względzie wskazane powyżej przepisy regulujące zasady dotyczące przebiegu oraz sposobu oceny egzaminu wstępnego na aplikację radcowską, po przeprowadzeniu analizy zarzutów skarżącej, Sąd uznał za nietrafne argumenty mające świadczyć o rzekomo wadliwej konstrukcji pytań testowych nr 25 i 95.

Odnosząc się do zakwestionowanego przez skarżącą w odwołaniu oraz w skardze do WSA w Warszawie pytania nr 25, które dotyczyło problematyki z zakresu kodeksu postępowania karnego, należy z całą stanowczością wskazać, iż jedyną prawidłową odpowiedzią na to pytanie była odpowiedź "A", która oparta została na treści przepisu art. 539a § 1 k.p.k., który stanowi: "od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje skarga do Sądu Najwyższego."

Tymczasem skarżąca udzieliła odpowiedzi "C", wyjaśniając swój wybór odpowiedzi w odwołaniu, a następnie w skardze do tut. Sądu.

Według skarżącej istotnym jest, że instytucja skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego (Rozdział 55a Kodeksu postępowania karnego) wprowadzona została na mocy art. 1 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 437). Skarżąca, przywołując treść przepisów intertemporalnych zawartych w ww. ustawie wywodziła, iż przepisy Rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego, mają zastosowanie jedynie w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r. W pozostałych sprawach natomiast skarga taka nie przysługuje. Wobec tego, jej zdaniem, treść odpowiedzi "C" była błędna, gdyż nie odpowiadała w pełni treści ustawy. Według skarżącej, aby odpowiedź "A" - "skarga do Sądu Najwyższego" stanowiła odpowiedź prawdziwą, zgodną ze stanem prawnym obowiązującym na dzień egzaminu wstępnego w świetle art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego, pytanie powinno dodatkowo określać, że dotyczy postępowania, w którym akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r.

Skarżąca wskazała, iż pytanie nr 25 winno brzmieć: "Zgodnie z Kodeksem postępowania karnego, w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony po dniu 30 czerwca 2015 r., od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom przysługuje:".

Sąd nie podziela wyżej wskazanego stanowiska skarżącej. Jak prawidłowo stwierdził Minister Sprawiedliwości, zagadnienie będące przedmiotem kwestionowanego pytania zostało uregulowane wyczerpująco w art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego. Treść powołanego przepisu jest jasna i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych.

Należy podkreślić, że pytanie nieprawidłowo sformułowane to takie, na które żadna z zaproponowanych odpowiedzi nie stanowi zdania prawdziwego, gdy więcej niż jedna z odpowiedzi jest odpowiedzią prawdziwą, a także takie, na które odpowiedź nie wynika expressis verbis z przepisów prawa, a jedynie z poglądów doktryny i orzecznictwa. W rozpatrywanej sprawie żadna z tych wad nie wystąpiła, albowiem, jak wskazano powyżej, połączenie pytania wraz z odpowiedzią stanowiło logiczną całość, znajdującą swoje uzasadnienie w treści przepisu art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego.

Należy nadto stwierdzić, że w powyższym przypadku skarżąca w swoich założeniach odwoływała się do hipotetycznych stanów prawnych w odniesieniu do przepisów intertemporalnych, co nie było zadaniem zdających. Przepisy te nie zostały bowiem zawarte w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku.

Ponieważ przed datą wejścia życie ustawy z dnia 11 marca 2016 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, instytucja zawarta w art. 539a § 1 Kodeksu postępowania karnego nie występowała w polskim porządku prawnym, brak było podstaw do wprowadzania w pytaniu cezury czasowej. Twierdzenie skarżącej, że do pytania należało dodatkowo wprowadzić zastrzeżenie, że nie obejmuje ono stanów faktycznych, w których akt oskarżenia został wniesiony przed dniem 30 czerwca 2015 r., jest zatem nieprawidłowe.

Nie można też w świetle dotychczasowego orzecznictwa uznać za zasadną metodę rozwiązywania testu przez uczestników egzaminu poprzez przyjmowanie dodatkowych założeń, wkraczanie w dziedzinę przepisów intertemporalnych lub też interpretowanie odpowiedzi jako abstrakcyjnego stanu faktycznego.

Na niedopuszczalność czynienia dodatkowych założeń przez zdających, nieobjętych treścią pytania, wielokrotnie wskazywały w swych orzeczeniach sądy administracyjne (zarówno NSA, jak i WSA), np. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 21 lipca 2009 r. w sprawie VI SA/Wa 791/09, Lex nr 553560, wskazał: "Jeżeli stawia się pytanie w sposób ogólny, nie podając sytuacji szczególnej regulowanej danym aktem, odpowiedź musi być dostosowana do pytania i odnosić się do takiej sytuacji ogólnej bez czynienia dodatkowych założeń. Poprawna odpowiedź na pytanie testowe musi pozostawać w zgodności z kontekstem pytania. Należy więc odrzucić istnienie innej prawidłowej odpowiedzi, poza wskazaną przez zespół konkursowy, jeżeli powodowałoby to potrzebę wyjścia poza granice zakreślone pytaniem. Jeżeli więc odpowiedź jest właściwa wyłącznie dla konkretnej sytuacji nieopisanej w pytaniu testu wyboru, bądź wychodzi poza jednoznacznie zakreślony kontekst i logikę pytania, to znaczy nie jest to na użytek ww. egzaminu odpowiedź prawidłowa. Odpada też w takiej sytuacji zarzut opracowania testu wyboru z naruszeniem przepisów ustawy".

Tak więc, w ocenie Sądu, stanowisko skarżącej, że w pytaniu nr 25 żadna z zaproponowanych odpowiedzi nie była prawidłowa, nie jest zasadne. Pytanie to zostało sformułowane prawidłowo i jednoznacznie i zawiera tylko jedną właściwą odpowiedź - "A", opartą na przepisie obowiązującego aktu prawnego zamieszczonego w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku. Pytanie to spełnia zatem wymogi przepisu art. 339 ust. 1 i 1d ustawy o radcach prawnych oraz pouczenia zamieszczonego na pierwszej stronie zestawu pytań testowych, jak również odpowiada postulatom sądów administracyjnych co do prawidłowości konstruowania pytań egzaminacyjnych.

Kolejnym zakwestionowanym przez skarżąca pytaniem było pytanie nr 95, które brzmiało:

"Zgodnie z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów, nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania:

A. upłynęły 3 lata,

B. upłynęły 4 lata,

C. upłynęło 5 lat."

Prawidłową odpowiedzią na to pytanie była odpowiedź "C", oparta na treści art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Przepis ten brzmi: "Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, upłynęło 5 lat.". Tymczasem skarżąca udzieliła odpowiedzi "A".

Według art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów:"1. Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, upłynęło 5 lat; 2. Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję wobec osoby zarządzającej, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestała zachowania określonego w art. 6a, upłynęło 5 lat". Unormowanie powyższe zostało wprowadzone na mocy art. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego i obowiązuje od dnia 18 stycznia 2015 r. Skarżąca podnosiła, iż w ustawie zmieniającej zostały zawarte przepisy przejściowe, w szczególności art. 5, w myśl którego: "Do praktyk ograniczających konkurencję zaniechanych przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się przepisy art. 93 ustawy zmienionej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym". W pierwotnym zaś brzmieniu art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowił, że: "Nie wszczyna się postępowania w sprawie stosowania praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, upłynął rok".

Zdaniem skarżącej, wadliwość ww. pytania polegała na nieuwzględnieniu przepisów przejściowych zawartych w ustawie zmieniającej. Według niej, możliwe było jednoznaczne uznanie, że odpowiedź "C", tj. "upłynęło 5 lat", stanowi prawidłową odpowiedź, pytanie powinno dodatkowo określać, że dotyczy sytuacji, w których praktyki ograniczające konkurencję zostały zaniechane po dniu 17 stycznia 2015 r. Skarżąca wskazywała, że w przypadku powzięcia przeciwnego założenia, żadna ze wskazanych odpowiedzi nie będzie odpowiedzią prawidłową.

Zatem w jej ocenie, pytanie nr 95 powinno zostać sformułowane w następujący sposób: "Zgodnie z ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, w których praktyki ograniczające konkurencję zostały zaniechane po dniu 17 stycznia 2015 r., jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania:".

Sąd doszedł do przekonania, że powyższy zarzut skarżącej jest także niezasadny.

Pytanie nr 95 zostało sformułowane bowiem jasno i precyzyjnie. Jedyną prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź - "C". Podstawą prawną powyższego pytania był art. 93 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, który normuje instytucję przedawnienia wszczęcia postępowania antymonopolowego. Zgodnie z treścią ww. przepisu, "Nie wszczyna się postępowania w sprawie praktyk ograniczających konkurencję, jeżeli od końca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, upłynęło 5 lat".

Nie można uznać za zasadny zarzut skarżącej, iż w pytaniu nr 95 nie uwzględniono przepisów przejściowych ustawy z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, z której wynika, że "do praktyk ograniczających konkurencję zaniechanych przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy zmienionej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się przepisy art. 93 ustawy zmienionej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym", zaś w pierwotnym brzmieniu art. 93 ww. ustawy zmienionej przewidywał roczny termin przedawnienia wszczęcia postępowania w sprawach praktyk ograniczających konkurencję.

Ustawa z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, nie została bowiem ujęta w wykazie tytułów aktów prawnych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 r., nie mogła zatem być podstawą pytania testowego. Ponadto, gdyby nawet ww. ustawa znalazła się w wykazie tytułów aktów prawnych, to sugerowana przez skarżącą konstrukcja pytania powodowałaby konieczność zawarcia w treści pytania dodatkowego założenia, że praktyki ograniczające konkurencję zostały zaniechane po dniu 17 stycznia 2015 r. Czyniłoby to jednak pytanie niedopuszczalnym, gdyż wskazywałoby na konieczny do rozstrzygnięcia casus, zamiast wymaganego przepisami prawa pytania testowego.

Tak więc należy stwierdzić, że prawidłowa jest jedynie odpowiedź "C", która tworzy wraz z treścią pytania zdanie prawdziwe w kontekście ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Została oparta bezpośrednio na treści przepisu art. 93 ust. 1 tej ustawy. Pytanie nr 95 zostało zatem skonstruowane prawidłowo, oparte jest na przepisie obowiązującego aktu prawnego zamieszczonego w wykazie tytułów aktów prawnych, z których wybrane stanowiły podstawę opracowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską w 2018 roku. Pytanie odpowiada zatem wymogom art. 339 ust. 1 i 1d ustawy o radcach prawnych oraz postulatem sądów administracyjnych co do prawidłowego konstruowania pytań egzaminacyjnych.

Sąd doszedł w tej sytuacji do przekonania, że pytania testowe, w tym także kwestionowane przez odwołującą, zostały prawidłowo skonstruowane, zgodnie z dyspozycjami ustawy i stanowiskiem sądów administracyjnych.

Decyzja dotycząca ustalenia wyniku egzaminu wstępnego nie jest decyzją uznaniową, w której Minister Sprawiedliwości ma możliwość wyboru i swobodnej oceny, jaki wynik kandydata może uznać za pozytywny. Ustawa w art. 339 ust. 3 jednoznacznie przesądza, że pozytywny wynik z egzaminu uzyskuje kandydat, który otrzymał co najmniej 100 punktów. Przyjęcie, że kandydat uzyskał wynik pozytywny możliwe jest tylko wówczas, gdy uzyskał on co najmniej 100 punktów, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Reasumując, zakwestionowane pytanie odpowiadają kryteriom, o których mowa w art. 339 ust. 1 u.r.p. W szczególności pytania testowe zostały sformułowane jednoznacznie, wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu, konstrukcja pytań i odpowiedzi na pytania nie wprowadzała w błąd, a w pytaniach nie pojawiły się także zagadnienia prawne, co do których zarówno doktryna, jak i orzecznictwo nie doszły do wspólnych konkluzji.

W ocenie Sądu organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wszechstronny i szczegółowy odniósł się do zarzutów skarżącej dotyczących kwestionowanych pytań. Ustosunkował się przy tym w sposób należyty do argumentacji przedstawionej przez skarżącą, co realizuje obowiązek wskazany w art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a.

Z treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, iż organ ten wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności związane z niniejszą sprawą i rozstrzygnął jej całokształt, tj. dokonał oceny wszystkich zebranych dowodów dotyczących egzaminu zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.), poddał analizie prawidłowość przygotowania egzaminu ze szczególnym uwzględnieniem sposobu i podstaw prawnych sformułowania poszczególnych, zakwestionowanych przez skarżącą pytań testowych.

W rezultacie Minister Sprawiedliwości dokonał prawidłowej subsumpcji relewantnych w sprawie przepisów prawa materialnego.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.