Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1432/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżona decyzję oraz poprzedzającą decyzję tego samego organu
Powołane przepisy: article: art. 145 a
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 88 i art. 89 ust  1
journal: Dz.U. 2013 poz 627
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi W.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 25 sierpnia 2016 r., znak: [....] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej W.H. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 26 maja 2010 r. znak: [...] Prezydent Miasta K. wymierzył W.H. administracyjną karę pieniężną w kwocie 461 147,80 zł za zniszczenie 18 szt. drzew, spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych na nieruchomości w K. przy ul. [...]. Jednocześnie odroczono termin uiszczenia tej kary do dnia 26 maja 2013 r. w związku ze stwierdzonym stopniem uszkodzenia drzew niewykluczającym zachowania ich żywotności i możliwości odtworzenia korony drzew.

Decyzja ta, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez W.H. została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 30 września 2010 r.

Następnie Prezydent Miasta K. po zbadaniu, czy uszkodzone wcześniej drzewa zachowały żywotność wydał w dniu 29 sierpnia 2013 r. dwie decyzje:

1) decyzją znak [...] umorzył należność w kwocie 83 801,30 zł za zniszczenie 4 drzew, które zachowały żywotność oraz odbudowały część korony;

2) decyzją znak: [...] orzekł o pozostawieniu W.H. do uiszczenia należność w wysokości 377 346,50 zł z tytułu administracyjnej kary pieniężnej wymierzonej za zniszczenie pozostałych 14 drzew, które obumarły.

Druga z wymienionych decyzji - po rozpatrzeniu odwołania W.H. - została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 października 2013 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 22 marca 2016 r. znak: [...] wznowiło na wniosek W.H postępowanie zakończone decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 31 października 2013 r., znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 29 sierpnia 2013 r. znak:[...] W wyniku prowadzonego postępowania odmówiło uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 31 października 2013 r., znak:[...] .

W.H. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 25 sierpnia 2016 r., znak [...] utrzymało w mocy decyzję własną z dnia 2 czerwca 2016 r., jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołując art.127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 oraz 151 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn.zm.).

Uzasadniając to rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, że zgodnie z treścią art. 145a § 1 k.p.a. można żądać wznowienia postępowania, oprócz przypadków opisanych w treści art. 145 k.p.a., również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

Wyrokiem z dnia 1 lipca 2014 roku, sygn. akt: SK 6/12 Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu.

Przedmiotowy wyrok Trybunału Konstytucyjnego wszedł w życie po upływie 18 miesięcy od dnia jego ogłoszenia w Dzienniku Ustaw tj. z dniem 14 stycznia 2016 r., natomiast wniosek o wznowienie wniesiono 8 lutego 2016 r., a więc w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

Rozpatrując ponownie przedmiotowy wniosek Kolegium podzieliło pogląd wyrażony w decyzji z dnia 2 czerwca 2016 roku, znak: [...] Brak jest podstaw do uchylenia rozpatrywanej decyzji na podstawie przepisu art. 145a k.p.a., bowiem Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r. o sygn. SK 6/12 orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisów art. 88 ust. 1 pkt. 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2014 r. o ochronie przyrody, a przepisy te nie były podstawą badanej w trybie wznowienia decyzji Kolegium i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 29 sierpnia 2013 r., znak:[...] , bowiem były nimi przepisy art. 88 ust. 1 pkt 3, ust. 5 i ust. 8 w zw. z art. 83 ust. 1 w/w ustawy.

Orzeczenie TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą - zgodnie z postanowieniem art. 190 ust. 4 Konstytucji RP -stanowi samodzielną podstawę wznowienia postępowania, jeżeli przedmiotowy akt normatywny był podstawą prawną ostatecznego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej. Przewidziana w art. 145a k.p.a. możliwość wznowienia postępowania w przypadku zakwestionowania przez TK przepisów aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja administracyjna, z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, stanowi jedyny tryb weryfikacji (wzruszenia) tych decyzji, a tym samym wyklucza w świetle powyższego prawo ubiegania się o stwierdzenie ich nieważności na zasadach przepisów art. 156 i n. k.p.a. (wyr. NSA z 30.5.2001 r., I SA 1035/00, Lex Nr 57179). Z powyższego wynika, iż każdorazowo przy badaniu podstaw uchylenia decyzji administracyjnej, w trybie przewidzianym w art. 145 a k.p.a., należy rozważyć, czy mamy do czynienia z przepisem prawa, którego konstytucyjność została zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny. W przedmiotowej sprawie brak spełnienia tej przesłanki musiał skutkować odmową uchylenia decyzji administracyjnej według norm prawem przepisanych.

W związku z powyższym, Kolegium działając w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję odmawiającą uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 31 października 2013 r., znak: [...]

Opisaną wyżej decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie W.H , zarzucając jej naruszenie art. 145a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 3 i art 89 ust 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627) poprzez błędne przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 31 października 2013 r. znak [...] wydana została w oparciu o przepisy, których podstawa prawna nie była badana przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 1 lipca 2014 r. sygn. akt. SK 6/12. Zarzucono również naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez powierzchowne uzasadnienie prawne i faktyczne przedmiotowej zaskarżonej decyzji.

Na podstawie tych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzających w całości jako naruszającej prawo, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) - dalej określanej jako "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Dokonawszy w niniejszej sprawie kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem tak określonych kryteriów, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że organ naruszył przepisy prawa procesowego w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie kontroli sądowoadministracyjnej poddana jest decyzja, która zapadła po wznowieniu postępowania, odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 października 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia dniu 29 sierpnia 2013 r. znak: [...] o pozostawieniu W.H. do uiszczenia należność w wysokości 377 346,50 zł z tytułu administracyjnej kary pieniężnej wymierzonej za zniszczenie pozostałych 14 drzew, które obumarły.

W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Postępowanie wznowieniowe jest więc postępowaniem nadzwyczajnym, które toczy się w ramach ściśle określonych przepisami kodeksu prawa administracyjnego. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która umożliwia weryfikację ostatecznych decyzji administracyjnych z powodu wad postępowania wymienionych enumeratywnie w art. 145 § 1 pkt 1 - 8 oraz w art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. Instytucja ta ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie było dotknięte wadami wyliczonymi w tych przepisach. Przedmiotem postępowania wznowieniowego nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, wymienione w powołanych wyżej przepisach k.p.a. Postępowanie takie musi co do zasady zakończyć się wydaniem jednej z decyzji wymienionych w art. 151 k.p.a. tj.

a) decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej - gdy organ prowadzący postępowanie stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo

b) decyzji uchylającej decyzję dotychczasową - gdy organ ten stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaniem nowej decyzji rozstrzygającą o istocie sprawy,

c) decyzji stwierdzającej wydanie decyzji dotychczasowej z naruszeniem prawa - jeżeli w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a.

Organ administracyjny prowadzący sprawę wznowieniową może rozważać uchylenie decyzji pierwotnej i wydanie w tym zakresie nowego rozstrzygnięcia dopiero po stwierdzeniu, że w sprawie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania. Jeżeli zaś stwierdzi brak takich przesłanek – co do zasady wydaje decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 maja 2010 r., sygn. II OSK 768/09: "Decyzja o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej nie stanowi rozstrzygnięcia co do istoty sprawy (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.). Wydanie tej decyzji jest bowiem następstwem ustalenia przez organ braku podstaw wznowieniowych, co wyłącza dopuszczalność rozstrzygania o istocie sprawy. Ustalenie to pozbawia bowiem organ możliwości przystąpienia do oceny decyzji dotychczasowej, a w szczególności oceny, czy zapadła ona z naruszeniem prawa."

Problem prawny w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy zaistniała w sprawie podstawa wznowienia, o której mowa w art. 145a Kpa. Zgodnie z § 1 tego przepisu, można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

Organ wskazuje, że brak jest podstaw do uchylenia rozpatrywanej decyzji na podstawie przepisu art. 145a k.p.a., bowiem Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r. o sygn. SK 6/12 orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisów art. 88 ust. 1 pkt. 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2014 r. o ochronie przyrody, a przepisy te nie były podstawą badanej w trybie wznowienia Kolegium i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 29 sierpnia 2013 r., znak:[...] , bowiem były nimi przepisy art. 88 ust. 1 pkt 3, ust. 5 i ust. 8 w zw. z art. 83 ust. 1 w/w ustawy.

Skarżąca natomiast twierdzi, że "nie można uznać za uzasadniony pogląd, że ustalenie wysokości kary administracyjnej na podstawie przepisu z art. 88 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody odbywa się z pominięciem art. 88 ust. 1 w tym przypadku pkt 3, jak i w związku z art. 89 ust. 1 cytowanej ustawy o ochronie przyrody. Niezasadne wobec powyższego jest twierdzenie SKO w K. , że decyzja z dnia 31 października 2013 r. wydana została w oparciu o przepisy, których TK w swym orzeczeniu nie zbadał. W myśl art. 89 ust. 1 w ówczesnym brzmieniu, administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1 (a zatem także w zakresie nakładania kary administracyjnej za niewłaściwą pielęgnację drzew), ustala się w wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów ustalonej na podstawie stawek, o których mowa w art. 85 ust. 4-6. (...) W niniejszym stanie po upływie trzechletniego terminu na weryfikację zachowania żywotności drzew, organ doszedł do wniosku, że skoro cztery drzewa zachowały żywotność, to kara administracyjna wymierzona w zakresie tychże czterech sztuk, musi być obligatoryjnie umorzona. Jak zatem, bez konieczności wykorzystania przesłanki z przepisu z art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody organ ustalił kwotę, o którą zmniejszył nałożoną karę administracyjną? Niemożliwym przecież było ustalenie tej kwoty, bez przyjęcia zasady z art. 89 ust. 1 w/w ustawy, a tym samym koniecznym było dokonanie kalkulacji, której zasady ustalone są właśnie w rzeczonym przepisie. Tym bardziej wobec powyższego podkreślić trzeba, że sam fakt pominięcia w sentencji decyzji art. 89 ust. 1 nie przesądził o tym, że faktycznie przepis ten nie był elementem podstawy prawnej decyzji."

Dla rozstrzygnięcia tego sporu konieczne jest zbadanie nie tylko sentencji wyroku Trybunały Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 r. sygn. SK 6/12, ale także jego uzasadnienia.

W uzasadnieniu tym Trybunał wskazał, że problem konstytucyjny w rozpatrywanej sprawie polega na tym, czy przewidziany w zaskarżonych przepisach, bezwzględny obowiązek nałożenia przez organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za delikt administracyjny w postaci usunięcia, bez wymaganego zezwolenia, lub zniszczenia przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu rosnącego na tej nieruchomości, bez względu na stan zdrowotny drzewa (krzewu) i przyczyny jego usunięcia (zniszczenia), w sztywno określonej wysokości, nieuwzględniającej żadnych okoliczności dotyczących tego czynu, jest zgodny z zasadą ochrony własności, tj. z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.

Trybunał podkreślił też, że zakwestionowane przepisy należy rozpatrywać w ich normatywnym kontekście, który stanowią głównie pozostałe przepisy rozdziału IV, dotyczące ochrony terenów zieleni i zadrzewień. Wspólnie tworzą one mechanizm prawnej ochrony zadrzewień, którego elementem jest administracyjna kara pieniężne za zniszczenie bądź usunięcie bez wymaganego zezwolenia właściwego organu, drzewa lub krzewu.

Wskazał dalej, że przesłanki stosowania kar pieniężnych oraz ich wysokość powinny być ukształtowane przez ustawodawcę w sposób odpowiadający zasadzie adekwatności ingerencji państwa w chronioną konstytucyjnie sferę jednostki (art. 2 Konstytucji). Ich surowość powinna być adekwatna do stopnia naruszenia dobra chronionego za pomocą kary - do stopnia uszczerbku w środowisku przyrodniczym. Ustawodawca, ustanawiając te sankcje, nie powinien również całkowicie abstrahować od sytuacji ekonomicznej osoby podlegającej ukaraniu, która ma istotne znaczenie dla rzeczywistego stopnia dolegliwości odczuwanej przez ukaranego; osobę o niskich dochodach wysoka kara może bowiem doprowadzić do degradacji finansowej. Uwzględnienie tej okoliczności należy jednak pozostawić ocenie organu podejmującego decyzję o ukaraniu oraz sądowi kontrolującemu tę decyzję, które powinny wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności konkretnego wypadku. (...) Prawo materialne powinno stwarzać, w szczególnych okolicznościach, organowi właściwemu do nakładania kar pieniężnych, możliwość miarkowania wysokości kary, a nawet odstąpienia od jej wymierzenia. Konsekwencją takiej zmiany regulacji materialnoprawnej powinno być poddanie decyzji o ukaraniu kontroli sądu mającego odpowiednio ukształtowaną kognicję. Administracyjne kary pieniężne stanowią ingerencję państwa w prawa majątkowe jednostki, dlatego ich wysokość powinna być oceniana przez pryzmat zasady ochrony własności i innych praw majątkowych, w związku z zasadą proporcjonalności, ustanowioną w art. 31 ust. 3 Konstytucji. (...) należy ocenić, czy przyjęte w zaskarżonych przepisach ograniczenia prawa własności są proporcjonalne do potrzeb ochrony przyrody i czy nie są zbyt obciążające (dolegliwe) dla właścicieli nieruchomości. Oceniane z tego punktu widzenia art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, zdaniem Trybunału, wskazanego wymogu proporcjonalności sensu strico nie spełniają. Dzieje się tak nie tylko z uwagi na sposób ukształtowania w nich zasady odpowiedzialności za naruszenie ustawowego obowiązku, jako odpowiedzialności czysto obiektywnej, lecz również z uwagi na skalę represyjności w określaniu wysokości administracyjnej kary pieniężnej, mającej w dużej części swoje źródło w znacznej wysokości opłat warunkujących w części przypadków uzyskanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu.

W ocenie Trybunału, wprowadzony w art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, bezwzględny obowiązek organu wymierzania administracyjnej kary pieniężnej i to bardzo wysokiej (majątkowo dolegliwej), bo sięgającej trzykrotności - także wysokiej - opłaty za usunięcie drzewa za zezwoleniem, może stanowić, w określonych okolicznościach, sankcję nieproporcjonalną do uszczerbku wywołanego w środowisku naturalnym na skutek usunięcia drzewa lub krzewu. Ustawodawca nakazuje stosowanie tej dolegliwej sankcji niejako mechanicznie i w sposób sztywny - bez względu na zróżnicowanie przyczyn i okoliczności usunięcia drzewa (krzewu). (...) Zaskarżone przepisy przewidują więc za usunięcie z nieruchomości drzewa lub krzewu bez zezwolenia czysto obiektywną odpowiedzialność, oderwaną od indywidualnych okoliczności dokonania tego deliktu. Posiadacz nieruchomości, z której zostało usunięte, przez niego lub za jego przyzwoleniem, bez zezwolenia właściwego organu, drzewo lub krzew, nie ma prawnej możliwości zwolnienia się od odpowiedzialności przez wykazanie, że doszło do tego z przyczyn, za które on nie odpowiada. (...)

Wysokość kary, określona sztywno, nie pozwala uwzględnić stopnia uszczerbku w przyrodzie (w skrajnym przypadku może nie być żadnego uszczerbku), ciężkości naruszenia obowiązku ustawowego, ani sytuacji majątkowej sprawcy deliktu. W niektórych przypadkach obowiązek zapłacenia kilkudziesięciu lub kilkuset tysięcy zł kary może doprowadzić sprawcę deliktu do ruiny finansowej i odjęcia mu prawa własności."

Dalej wskazać należy, że brzmienie art. 88 i 89 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 627 z późn. zm., dalej zwana "ustawą") według stanu prawnego na dzień wydawania decyzji PMK z dnia 29 sierpnia 2013 o pozostawieniu skarżącej do uiszczenia należność w kocie 377 346,50 zł z tytułu administracyjnej kary pieniężnej wymierzonej decyzja PMK z dnia 26 maja 2010 r. za zniszczenie 14 szt. drzew spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych oraz utrzymującej jej w mocy decyzji SKO z dnia 31 października 2013 r. przedstawiało się następująco:

Zgodnie z art. 88 ust. 1 :

1. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za:

1) zniszczenie terenów zieleni albo drzew lub krzewów spowodowane niewłaściwym wykonywaniem robót ziemnych lub wykorzystaniem sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych oraz zastosowaniem środków chemicznych w sposób szkodliwy dla roślinności;

2) usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia;

3) zniszczenie drzew, krzewów lub terenów zieleni spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych.

Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, termin płatności kar wymierzonych na podstawie ust. 1 odracza się na okres 3 lat, jeżeli stopień uszkodzenia drzew lub krzewów nie wyklucza zachowania ich żywotności oraz możliwości odtworzenia korony drzewa i jeżeli posiadacz nieruchomości podjął działania w celu zachowania żywotności tych drzew lub krzewów.

Zgodnie z ust. 4, kara jest umarzana po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji o odroczeniu kary i po stwierdzeniu zachowania żywotności drzewa lub krzewu albo odtworzeniu korony drzewa.

Natomiast ust. 5 stanowił, że w razie stwierdzenia braku żywotności drzewa lub krzewu albo nieodtworzenia korony drzewa karę uiszcza się w pełnej wysokości, chyba że drzewa lub krzewy nie zachowały żywotności z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości.

W podstawie prawnej wskazanej wyżej decyzji SKO w K. z dnia 31 października 2013 r., rzeczywiście formalnie wskazane zostały tylko przepisy art. 88 ust. 1 pkt. 3, ust. 5 i 8 w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.

Jednakże norma prawna zawarta w przepisie art. 88 ust. 5 ("karę uiszcza się w pełnej wysokości ") jest niemożliwa do odkodowania bez jednoczesnego odniesienia się do art. 89 ust. 1, zgodnie z którym "administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1, ustala się w wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów ustalonej na podstawie stawek, o których mowa w art. 85 ust. 4-6." Zawarte bowiem w art. 88 ust. 5 sformułowanie "karę uiszcza się w pełnej wysokości" bez powiązania go z przepisem wskazującym rodzaj kary, jej wysokość oraz zasady jej wymierzania – jest pojęciem pustym.

Tym samym rację ma skarżąca, że bez wykorzystania przepisu art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, organ nie mógł ustalić kwoty, którą pozostawił do skarżącej do uiszczenia. Koniecznym było dokonanie kalkulacji, której zasady ustalone są właśnie w przepisie art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.

Dodatkowo wskazać należy, że decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia 29 sierpnia 2013r. o pozostawieniu skarżącej do uiszczenia należność w kocie 377 346,50 zł z tytułu administracyjnej kary pieniężnej za zniszczenie 14 szt. drzew spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych, zarówno w samej sentencji jak i w uzasadnieniu wprost odwołuje się do decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 26 maja 2010 r. o wymierzeniu tej kary.

Inaczej być nie mogło, w przypadku bowiem wymierzania kar za zniszczenie drzew niewłaściwymi zabiegami pielęgnacyjnymi, postępowanie – tak jak w rozpatrywanej sprawie – mogło być dwuetapowe. Pierwszy etap kończył się wydaniem decyzji o wymierzeniu kary za zniszczenie drzew i ewentualnymi odroczeniem jej uiszczenia na okres 3 lat, "jeżeli stopień uszkodzenia drzew lub krzewów nie wyklucza zachowania ich żywotności oraz możliwości odtworzenia korony drzewa i jeżeli posiadacz nieruchomości podjął działania w celu zachowania żywotności tych drzew lub krzewów."

W drugim etapie, po upływie okresu odroczenia terminu płatności kary, organ był obowiązany do sprawy wrócić i w zależności od ustalonego stanu faktycznego podjąć kolejne decyzje: o umorzeniu kary i/lub o pozostawieniu jej do uiszczenia w całości lub w części.

Oczywiście decyzje wydawane w wyżej opisanym drugim etapie były konsekwencją prowadzenia nowego postępowania administracyjnego, w ramach którego organ dokonywał nowych i odmiennych od etapu pierwszego ustaleń faktycznych, jednakże nie zmienia to faktu, że postępowanie to w oczywisty sposób było immanentnie związane z pierwotną decyzją wymierzającą karę, a w związku z tym od decyzji tej nie mogło abstrahować.

Tym bardziej podkreślić trzeba zatem, że sam fakt pominięcia w podstawie prawnej decyzji SKO z dnia z dnia 31 października 2013 r. przepisu art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody nie przesądza o tym, że faktycznie przepis ten nie był elementem podstawy prawnej decyzji.

Przepis ten zaś był przedmiotem kontroli i wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Wskazać też należy, że choć wyrok Trybunału dotyczył kar za usunięcie drzew bez zezwolenia, a nie za ich zniszczenie, to jednak punkt ciężkości orzeczenia Trybunału koncentrował się na kwestiach związanych z zasadami wymiaru tych kar, a te były identyczne zarówno w przypadku usunięcia drzewa bez zezwolenia, jak i w przypadku jego zniszczenia niewłaściwymi zabiegami pielęgnacyjnymi. Art. 89 ust. 1 ustawy odwoływał się bowiem do "administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 88 ust. 1"; zaś ust. 1 przewidywał kary za: 1. zniszczenie terenów zieleni albo drzew lub krzewów spowodowane niewłaściwym wykonywaniem robót ziemnych lub wykorzystaniem sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych oraz zastosowaniem środków chemicznych w sposób szkodliwy dla roślinności; 2. usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia; 3. zniszczenie drzew, krzewów lub terenów zieleni spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych.

Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. błędnie uznało, że w sprawie nie zachodzi podstawa wznowienia, opisana wart. 145a Kpa.

Ponownie prowadząc wznowione postepowanie Kolegium będzie obowiązane uwzględnić przedstawiony wyżej pogląd prawny.

Wobec powyższego zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na zasadzie art. 145 pkt. 1 lit.a p.p.s.a. zaś poprzedzająca ją decyzja tego samego organu na zasadzie art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.