Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 557/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1314
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Zemlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2020 r. sprawy ze skargi "A" w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę.


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu wniosku A w M. Wójt Gminy M. , decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówił stronie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości składającej się z działek o nr ewid. 1 oraz o nr ewid. 2 położonych w M. stanowiącej własność Gminy M. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawca, osoba prawna, jest użytkownikiem wieczystym przedmiotowych nieruchomości. Oddanie działek w użytkowanie nastąpiło na podstawie aktu notarialnego Repertorium A numer [...] w dniu [...] r. Organ I instancji podniósł iż w akcie wskazano w jaki sposób zagospodarowane są działki - działki nie były i nie są wykorzystywane na cele mieszkaniowe. Obecnie są wykorzystywane na działalność gospodarczą głównie parking dla klientów sklepów. Wójt wskazał że brak jest podstaw prawnych do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości wskazanych we wniosku w prawo własności. Nieruchomości te nie stanowiły nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod zabudowę na cele mieszkaniowe lub pod zabudowę garażami oraz nieruchomości rolnych.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła strona. Podniosła, że organ I instancji naruszył przepisy prawa materialnego i procesowego.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej utrzymało rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Wskazało, że strona wystąpiła z wnioskiem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w dniu [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r nr [...] Wójt Gminy M. zawiesił postępowanie. Zostało ono ponownie podjęte 19 listopada 2018 r. Podkreśliło, że art. 1 ust 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości został zmieniony ustawą z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Zgodnie z aktualnym brzmieniem ustawy o takie przekształcenie mogą występować jedynie osoby fizyczne, będące w dniu 13 października 2005 r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod zabudowę na cele mieszkaniowe lub pod zabudowę garażami oraz nieruchomości. Przez nieruchomość rolną rozumie się nieruchomość rolną w rozumieniu Kodeksu cywilnego, z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na cele inne niż rolne. Ustawa ta weszła w życie 5 października 2018r. W związku z nowelizacją ustawodawca nie uchwalił żadnych przepisów przejściowych i w ocenie Kolegium zasadnie organ I instancji zastosował przepisy obowiązujące w chwili wydania decyzji.

Skargę na tę decyzję złożył jej adresat reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie art. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w brzmieniu na dzień złożenia wniosku, poprzez jego niezastosowanie. Organ administracji nie zastosował również przepisów przejściowych zawartych w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe wprawo własności tych gruntów. Zgodnie z art. 26 ust. 1 tego aktu "postępowania: w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe, w rozumieniu art. 1 ust. 2, wszczęte na podstawie ustawy zmienianej wart. 16 w brzmieniu dotychczasowym i niezakończone decyzją ostateczną do dnia 31grudnia 2018 r. umarza się, jeżeli użytkownik wieczysty lub współużytkownicy wieczyści których suma udziałów wynosi co najmniej połowę, nie złożą do dnia 31marca 2019r. organowi, o którym mowa w tej ustawie, oświadczenia oprowadzeniu dalszego postępowania na podstawie ustawy zmienianej wart. 16 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Zgodnie zaś z ust. 2 "przypadku gdy postępowanie, o którym mowa w ust 1, prowadzone na podstawie ustawy zmienianej wart,16 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą nie zakończy się do dnia 31 grudnia 2021r. wydaniem decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego wprawo własności nieruchomości, przekształcenie następuje z dniem 1 stycznia 2022r. zgodnie z zasadami określonymi w niniejszej ustawie. W takim przypadku wysokość opłaty jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywałaby w dniu 1 stycznia 2022 r.".

Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. z 2019 r. poz. 1314), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania decyzji przez organ I instancji "osoby fizyczne będące w dniu 13 października 2005 r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod zabudowę na cele mieszkaniowe lub pod zabudowę garażami oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Przez nieruchomość rolną rozumie się nieruchomość rolną w rozumieniu Kodeksu cywilnego, z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na cele inne niż rolne". Jak wynika z tego przepisu, przekształcenie, o którym mowa w powyższym przepisie, może nastąpić jedynie w odniesieniu do osób fizycznych.

Postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek strony dnia 9 maja 2017 r. Wedle obowiązującego wówczas stanu prawnego z wnioskiem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności mogły wystąpić również osoby prawne. Sytuacja ta uległa jednak zmianie (z dniem 5 października 2018 r.) z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018r o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. z 2020 poz. 139). Nastąpiła wówczas zmiana polegająca na wyłączeniu możliwości dokonania wspomnianego przekształcenia w sytuacji, gdy użytkownikiem wieczystym jest osoba prawna.

Brak również przepisów pozwalających stosować do postępowań wszczętych, przepisy dotychczasowe. Dotyczy to również art. 26 ustawy z 2018 r., na który powołuje się strona skarżąca. Jego ust. 2 stanowi, że "w przypadku gdy postępowanie, o którym mowa w ust. 1, prowadzone na podstawie ustawy zmienianej w art. 16 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą nie zakończy się do dnia 31 grudnia 2021 r. wydaniem decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, przekształcenie następuje z dniem 1 stycznia 2022 r. zgodnie z zasadami określonymi w niniejszej ustawie. W takim przypadku wysokość opłaty jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywałaby w dniu 1 stycznia 2022 r.". A przepisy ustawy z 2018 r. znajdują zastosowanie jedynie do użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe (art. 1 ustawy). Przy czym grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami:

1) mieszkalnymi jednorodzinnymi lub

2) mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub

3) o których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych.

Jak wynika z akt administracyjnych grunty, których przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawa własności domaga się skarżąca, są wykorzystywane na działalność gospodarczą głównie parking dla klientów sklepów.

Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.