Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 90/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Stwierdzono, iż bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i w pozostałym zakresie umorzono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1,  art. 16 ust. 1,  art. 1 ust. 2,  art. 4 ust. 1 pkt 1,  art. 4 ust. 3,  art. 6
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędziowie WSA Janusz Walawski, Piotr Borowiecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi R.P. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 września 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność Starosty [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. umarza postępowanie w pozostałym zakresie, 3. zasądza od Starosty [...] na rzecz skarżącej R.P. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 2 września 2016 r., złożonym drogą elektroniczną, R. P. wystąpiła do Starosty [...], w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), dalej: "u.d.i.p.", o przesłanie na adres mailowy wnioskodawcy umowy bądź umów cywilnych zawartych przez Powiat z adwokatem lub radcą prawnym albo z kancelarią adwokatów, radców prawnych albo kancelarią adwokatów i radców prawnych dotyczących stałej obsługi prawnej Powiatu w okresie obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu albo przesłanie informacji, że umowy takie nie zostały zawarte.

Zaznaczyła, że w przypadku posiadania ww. umowy bądź umów wniosek należy zrealizować poprzez przesłanie ww. umowy bądź umów w formie skanów.

W odpowiedzi na wniosek, za pismem z dnia [...] września 2016 r., Starosta [...] przekazał wnioskodawczyni w formie skanów 4 umowy zlecenia na świadczenie pomocy prawnej w ramach powiatowego punktu nieodpłatnej pomocy prawnej (umowa zlecenie nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., umowa zlecenie nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r., umowa zlecenie nr [...] z dnia [...] grudnia 2015r., umowa zlecenie nr [...] z dnia [...]stycznia 2016 r.).

Pismem z dnia 31 stycznia 2017 r. R. P., reprezentowana przez pełnomocnika adw. T. Z., złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 września 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Skarżąca wniosła o: zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w terminie przewidzianym ustawą; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania w wysokości 17 zł tytułem opłaty za pełnomocnictwo, 100 zł tytułem opłaty sądowej oraz 480 zł tytułem kosztów adwokackich.

W treści skargi skarżąca podniosła, że w terminie przewidzianym ustawą organ, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie udostępnił wnioskowanej informacji w żądanej formie, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia (ewentualnie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku zaistnienia okoliczności z art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), co skutkuje uznaniem, że jest on w stanie bezczynności w przedmiotowej sprawie.

W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o oddalenie skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Wskazał, że w dniu [...] września 2016 r. organ, zgodnie z żądaniem wnioskodawczyni z dnia 2 września 2016 r., przesłał skan 4 umów cywilnoprawnych dotyczących świadczenia na rzecz Powiatu [...] pomocy prawnej, na podany adres e-mail.

Wobec wniesienia skargi na bezczynność, organ ponownie przeanalizował ww. wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Stwierdził, iż wniosek jest sformułowany niejasno, bowiem nie wiadomo, czy wnioskodawczyni chodzi o umowy cywilnoprawne na zastępstwo procesowe przed sądami i innymi organami, do których to postępowań w zakresie wynagrodzenia odnosi się rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, czy też chodzi o umowy o obsługę prawną Powiatu.

Aby uczynić zadość żądaniu udzielenia informacji publicznej w dniu [...] lutego 2017 r. Starosta [...] przesłał na adres e-mail skarżącej w formie skanów umowy zlecenia zawarte z radcą prawnym na obsługę prawną Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] (jako udzielonej Powiatowi [...]).

W świetle powyższego, zdaniem organu, zarzut bezczynności jest nieuzasadniony.

W piśmie procesowym z dni 14 marca 2017 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, iż e-mail z dnia [...] września 2016 r. dotarł do skarżącej. Po jego otrzymaniu próbowała ona wyjaśnić telefonicznie przyczynę braku uwzględnienia wniosku, jednak bezskutecznie. Wobec powyższego nie było innych legalnych możliwości uzyskania informacji publicznej, jak tylko poprzez wniesienie skargi na bezczynność. Po otrzymaniu skargi organ nadesłał umowy wskazane w odpowiedzi na skargę. Jednak ani wniosek, ani próba kontaktu z organem, ani też wniesiona skarga nie spowodowały udzielenia informacji, o które wnosiła skarżąca - zatem podtrzymuje skargę w całości.

Pełnomocnik zaznaczył, iż organ nigdy nie wyartykułował, iż wniosku nie rozumie. Nota bene wniosek nie jest niezrozumiały, bowiem precyzyjnie określa zakres podmiotowy (powiat), przedmiotowy (stała obsługa prawna) i ramy czasowe (okres obowiązywania aktu prawnego).

W piśmie procesowym z dnia 10 kwietnia 2017 r. Starosta [...] podniósł, iż przekazał skarżącej wszystkie umowy zlecenia jakie zawarł na obsługę prawną, chcąc zaspokoić żądanie wniosku z dnia 2 września 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej. Jest zatem oczywiste, że nie zawierał innych umów zlecenia, czy to stałej obsługi prawnej powiatu, czy na prowadzenie konkretnej sprawy.

Jednocześnie organ zaprzeczył, aby skarżąca kontaktowała się telefonicznie w celu wyjaśnienia przyczyny braku uwzględnienia ww. wniosku. Podkreślił, iż skarżąca w skardze na bezczynność stwierdziła, że w ogóle nie otrzymała odpowiedzi na wniosek, a przyznała ten fakt dopiero w piśmie procesowym z dnia 14 maja 2017 r.

Organ ponownie podniósł, że przywołanie w treści wniosku rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (...) czyni wniosek niezrozumiałym, gdyż stawki opłat określone w rozporządzeniu są podstawą ustalenia wynagrodzenia za zastępstwo procesowe, a nie mają zastosowania przy ustalaniu wynagrodzenia za obsługę prawną wykonywaną na podstawie umowy zlecenia.

Organ wskazał również, że niezrozumiałe jest twierdzenie zawarte w piśmie z dnia 14 marca 2017 r., że w opisanej sytuacji skarżąca nie miała innych legalnych możliwości uzyskania informacji publicznej, jak wniesienie skargi na bezczynność. Mogła bowiem ponownie złożyć wniosek o udostępnienie informacji publicznej wskazując okres, za który wnosi o udostępnienie przedmiotowych umów. Organ, do którego wpływa wniosek informacyjny nie wzywa wnioskodawcy do jego sprecyzowania, gdyż ustawa o dostępie do informacji publicznej takiej możliwości nie przewiduje. Konsekwencje wystąpienia z niejasnym wnioskiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 2889/12 (publ. LEX nr 1339627), w którym stwierdził, iż podmiot, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej bez sprecyzowania jego rodzaju i przedmiotu, nie ma podstaw do stosowania trybu uzupełnienia podania poprzez jego sprecyzowanie w trybie art. 64 § 2 k.p.a. W doktrynie również prezentowane jest stanowisko, że żądanie niejasne, niezrozumiałe nie stanowi wniosku o udostępnienie informacji publicznej (M. Bernaczyk, Prawo do informacji publicznej w Polsce i na świecie, Warszawa 2014, s. 447; I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. II, WK 2016).

W świetle powyższego skarga jest bezzasadna, bowiem Starosta [...] nie pozostawał w bezczynności, a ponadto przedmiotowy wniosek nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w sytuacji, gdy był niezrozumiały i niejasny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

Stosownie do art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na względzie przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania (art. 1 - 2 u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p.

Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ - będąc w posiadaniu żądanej informacji publicznej - nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia tej informacji (art. 10 ust 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.).

Zaznaczyć należy, że w przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.

W rozpatrywanej sprawie skarżąca R. P. sformułowała wobec Starosty [...] zarzut bezczynności względem wniosku z dnia 2 września 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej, w którym żądała przedstawienia umowy bądź umów cywilnych zawartych przez Powiat z adwokatem lub radcą prawnym albo z kancelarią adwokatów, radców prawnych albo kancelarią adwokatów i radców prawnych dotyczących stałej obsługi prawnej Powiatu w okresie obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu albo przesłanie informacji, że umowy takie nie zostały zawarte.

Do udostępniania informacji publicznej, w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane są w szczególności organy władzy publicznej. W świetle art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 814 ze zm.), starosta jest przewodniczącym organu wykonawczego powiatu. Nie ulega zatem wątpliwości, że Starosta [...] należy do podmiotów ustawowo zobowiązanych do udostępniania informacji publicznych będących w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu. Przepis art. 6 u.d.i.p. wymienia zaś kategorie informacji publicznej, które na mocy prawa podlegają udostępnieniu. Wyliczenie to ma jedynie charakter przykładowy co prowadzi do wniosku, że - co do zasady - wszystko co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., stanowi informację publiczną.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej. Definiuje się ją jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji, Podkreśla się, że taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych (por. wyroki NSA: z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 123/06, publ. LEX nr 291357; z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślenia wymaga, że o zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu u.d.i.p. decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji.

W świetle powyższego nie może być kwestionowane, że informacje objęte wnioskiem skarżącej z dnia 2 września 2016 r. stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Walor taki ma bowiem zarówno informacja o tym, czy Powiat zawierał umowy o obsługę prawną w okresie obowiązywania powołanego aktu prawnego, jak i informacja o treści takich ewentualnych umów.

Umowy o obsługę prawną zawierane przez powiat obrazują bowiem określony zakres dysponowania majątkiem publicznym. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a oraz pkt 5 lit. c u.d.i.p., informację publiczną stanowią dane publiczne zawarte w dokumentach urzędowych w zakresie jakiegokolwiek dysponowania majątkiem jednostki samorządu terytorialnego lub dokumentach urzędowych, których treść ma wpływ na majątek jednostki samorządu terytorialnego. Stosownie zaś do art. 6 ust. 2 u.d.i.p., dokumentem urzędowym w rozumieniu tej ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Funkcjonariuszem publicznym niewątpliwie jest starosta wykonujący swoje kompetencje w zakresie obejmującym reprezentowanie powiatu w obrocie prawnym (por. wyrok NSA z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 916/12; wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Wa 565/15; publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na względzie powyższe, nie można zgodzić się ze stanowiskiem Starosty [...] zawartym w piśmie z dnia 10 kwietnia 2017 r., że wniosek skarżącej z dnia 2 września 2017 r. nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Treść wniosku w istocie nie jest niezrozumiała, bowiem określa zakres podmiotowy (Powiat [...]), zakres przedmiotowy (umowy cywilne dotyczące stałej obsługi prawnej) oraz ramy czasowe objęte żądaniem (okres obowiązywania wskazanego aktu prawnego). Zauważyć również należy, że organ na żadnym etapie postępowania rozpoznawczego nie wyrażał wątpliwości co do treści żądania wniosku, nie zwrócił się również do skarżącej w celu uzyskania potwierdzenia, czy skany umów stanowiące załącznik do e-maila z dnia [...] września 2016 r. wyczerpują zakres żądania wniosku.

Zważywszy zatem, że w sprawie spełniony został zakres podmiotowy i przedmiotowy ustawy, wniosek informacyjny skarżącej podlegał rozpoznaniu w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p. Obowiązkiem Starosty było zatem udostępnienie skarżącej żądanej informacji bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku, (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie udzielenie wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., bądź też wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Podkreślić przy tym należy, że udostępnienie informacji ma formę czynności materialno-technicznej i w świetle dyspozycji art. 14 ust. 1 u.d.i.p. winno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Przedstawienie informacji innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej, wymijającej, czy wręcz nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co niewątpliwie narusza regulację zawartą w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyroki NSA: z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2569/12; z dnia 10 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 13/16; publ. j.w.).

Analiza przebiegu postępowania w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że Starosta [...] pozostawał w stanie bezczynności na dzień złożenia skargi. Wprawdzie organ udzielił odpowiedzi na wniosek już w dniu [...] września 2016 r., zachowując czternastodniowy termin, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., jednak udzielona wówczas informacja była w istocie nieadekwatna (niepełna) w stosunku do treści zgłoszonego żądania. Skarżącej przesłano bowiem skany umów zlecenia na świadczenie pomocy prawnej w ramach powiatowego punktu nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu [...].

Nie udzielając skarżącej w ustawowym terminie informacji wyczerpującej, zgodnej z treścią jej wniosku, organ popadł w bezczynność, która ustała jednak po wniesieniu przez skarżącą w dniu 3 lutego 2017 r., za pośrednictwem organu, skargi skierowanej do tutejszego Sądu. Starosta [...] za pismem z dnia [...] lutego 2017 r. przekazał wnioskodawczyni skany umów zlecenia zawarte z radcą prawnym na obsługę prawną Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...].

W świetle powyższego stwierdzić należy, że stan bezczynności organu ustał na skutek udostępnienia ww. informacji publicznej w terminie trzydziestu dni od daty otrzymania skargi, która wpłynęła do organu w dniu 8 lutego 2017 r. Organ skorzystał bowiem z uprawnienia do autokontroli określonego w art. 54 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Tym samym do dnia wyrokowania w niniejszej sprawie organ rozpoznał ww. wniosek o udostępnienie informacji publicznej.

W tym stanie rzeczy niezrozumiałe jest stanowisko pełnomocnika skarżącej zawarte w piśmie procesowym z dnia 14 marca 2017 r., w którym podtrzymuje on skargę na bezczynność organu w całości przyznając jednocześnie, że skarżąca otrzymała umowy przekazane jej zarówno w dniu [...] września 2016 r., jak i w dniu [...] lutego 2017 r. Zauważyć należy, że w sytuacji, gdy organ przekazał skarżącej wszystkie umowy zlecenia, jakie zawarł na obsługę prawną Powiatu, co potwierdził w piśmie z dnia 10 kwietnia 2017 r., nie mógł pozostawać w bezczynności na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej po dacie [...] lutego 2017 r. Zarzut bezczynności może odnieść zamierzony skutek wyłącznie wówczas, gdy organ dysponuje żądaną informacją publiczną, lecz jej nie udostępnia (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Taka jednak sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Organ bowiem, w następstwie ponownej analizy wniosku, stosując instytucję autokontroli, przekazał skarżącej wszystkie żądane informacje publiczne (w postaci skanów umów), które znajdowały się w jego posiadaniu.

W tym stanie rzeczy postępowanie zainicjowane skargą na bezczynność Starosty [...] stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

W ocenie Sądu, bezczynność organu w załatwieniu ww. wniosku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. j. w.). Oznacza to, że orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się usprawiedliwić w żaden sposób. Rażące naruszenie prawa dotyczyć może w szczególności zawartych w ustawie przepisów o terminach załatwienia sprawy, przy czym przekroczenie terminu musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12; wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 października 2014 r., sygn. akt II SAB/Łd 124/14; publ. j. w.).

W okolicznościach niniejszej sprawy termin rozpoznania wniosku informacyjnego, określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., został przez organ przekroczony, bowiem pełna realizacja wniosku miała miejsce dopiero w dniu [...] lutego 2017 r. Jednakże przekroczenie to nie było aż tak nadmierne, aby można było rozpatrywać je w kategoriach kwalifikowanego naruszenia prawa. Ponadto, nie można pominąć faktu, że organ nie uchylał się od rozpoznania wniosku. Już bowiem w dniu [...] września 2016 r. wystosował do skarżącej e-maila przekazując jej skany umów zlecenia na świadczenie pomocy prawnej w ramach powiatowego punktu nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu [...] - co było skutkiem mylnego odczytania treści żądania, nie wynikało natomiast z celowego działania organu, czy lekceważącego podejścia do obowiązków informacyjnych wynikających z u.d.i.p.

Z powyższych względów uzasadnionym było orzeczenie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że bezczynność Starosty [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W konsekwencji Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny na zasadzie art. 149 § 2 p.p.s.a.

Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O umorzeniu postępowania w pozostałym zakresie Sąd orzekł na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. - jak w pkt 2 sentencji. O kosztach postępowania - obejmujących wpis od skargi (100 zł), opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika odpowiadające stawce minimalnej (480 zł) - Sąd postanowił w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2016 r., poz. 1800).