Wyrok NSA oz. w Krakowie, sygn. akt SA/Kr 2644/92
NSA oz. w Krakowie
Data orzeczenia: 1993-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 626  Ustrój samorządu terytorialnego, w tym referendum gminne
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Powołane przepisy: article: art. 25
journal: Dz.U. 1990 nr 16 poz. 95
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
Teza: Przeznaczenie nadwyżek z funduszu płac, diet i ryczałtu przewodniczącego rady gminy na nagrody radnych nie ma podstawy prawnej.

TEZY

Przeznaczenie nadwyżek z funduszu płac, diet i ryczałtu przewodniczącego rady gminy na nagrody radnych nie ma podstawy prawnej.


UZASADNIENIE

W protokole z posiedzenia sesji Rady Gminy w K. zawarta została uchwała tejże Rady w sprawie zmian w budżecie gminy w 1991 r. W "uchwale" tej Rada postanowiła niewykorzystane środki z funduszu płac, z diet radnych i z ryczałtu przewodniczącego rozdysponować w części na nagrody dla członków rady gminy i pracowników, a pozostała część ma przejść, jako nadwyżka budżetowa, na rok 1992. Załączona do protokołu lista wskazuje, że ustanowiono 19 nagród w wysokości od 4 do 10 mln zł na łączną kwotę 98 mln złotych.

W dniu 5 listopada 1992 r. Wojewoda K. wydał rozstrzygnięcie nadzorcze, mocą którego stwierdził nieważność ww. uchwały. Uchwała ta wpłynęła do Urzędu Wojewódzkiego w K. w dniu 13 października 1992 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda zarzuca brak podstawy prawnej. Poza art. 25 ust. 4 ustawy o samorządzie terytorialnym, nie ma bowiem w systemie prawa przepisu upoważniającego radę do przyznawania radnym dodatkowego wynagrodzenia.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego gmina K. wnosi o uchylenie w całości ww. rozstrzygnięcia nadzorczego. Uważa ona, że organy gminy wydając kwestionowaną uchwałę działały w granicach prawa. Zresztą, twierdzi się w skardze, w dniu 29 grudnia 1991 r. nie została podjęta żadna uchwała, a jedynie opinia. Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody jest wadliwe, gdyż nie podaje konkretnych naruszeń prawa. Skoro stwierdza ono nieważność uchwały, której formalnie nie ma, ono samo jest zdaniem gminy pozbawione podstaw prawnych.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda K. wnosi o jej oddalenie. Podnosi on, że radni swoje funkcje wykonują społecznie i z tego tytułu przysługują im wyłącznie diety oraz zwrot kosztów podróży. Tworzenie oraz podział budżetu obwarowane są przepisami prawa - to samo dotyczy reguł zmiany budżetu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Organy samorządu terytorialnego, w tym rady gmin mają, ustawowo przewidziane kompetencje, które nawet gdy są szerokie, powinny być wykonywane wyłącznie w zakresie ustalonym przez ustawę. Dotyczy to w szczególności gospodarowania mieniem komunalnym i poszczególnymi składnikami budżetu, a także środkami z funduszu płac. Rada Gminy nie może zatem dowolnie, poza wymogami ustawowymi, dysponować tymi środkami.

Z kolei zauważyć należy, że radny jest podmiotem powołanym do reprezentowania swoich wyborców w radzie gminy. Z tytułu pełnienia tej funkcji przysługują radnemu określone przywileje, jednak ich zakres jest ustalony również przez ustawę, a nie zależy od uznania ani rady i jej członków, ani wyborców. W szczególności radnym zawsze wykonującym swoje funkcje społecznie przysługują diety oraz zwrot kosztów podróży służbowych /art. 25 ust. 4 ustawy o samorządzie terytorialnym/.

Dlatego też należy uznać, że przeznaczenie nadwyżek z funduszu płac, diet i ryczałtu przewodniczącego rady na nagrody dla radnych nie ma podstawy prawnej, a zatem rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody K., stwierdzające nieważność uchwały Rady Gminy w K., jest zgodne z prawem.

Dodać należy, że uchwała ta nie miała prawidłowej formy, ale nie można twierdzić, jak się to czyni w odpowiedzi na skargę, że uchwała ta nie istnieje. W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie narusza prawa, należało na podstawie art. 207 par. 5 Kpa w zw. z art. 216a Kpa skargę oddalić.