Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 710/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę w części

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego i wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia I. oddala skargę w części dotyczącej pkt 1 zaskarżonej decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze wszczęte odwołaniem skarżącej K. Sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...]; II. odrzuca skargę w części dotyczącej pkt 2 zaskarżonej decyzji uchylającej decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...].


UZASADNIENIE

I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] (dalej "zaskarżoną decyzją") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej także "SKO") po rozpatrzeniu odwołań: 1) M.T. i Z.N. reprezentowanych przez adw. J.S., 2) spółki K. Sp. z o.o., reprezentowanej przez adw. M.W. od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] m. W. (dalej także "Zarządu Dzielnicy") nr [...] z dnia [...] września 2014 r. orzekającej o: 1) wymierzeniu M.T. i Z.N. kary pieniężnej za usunięcie (wycięcie) bez wymaganego zezwolenia dwóch drzew: topola sp. o obwodzie pnia 155 cm i klon pospolity o obwodzie pnia 125 cm, w wysokości 140.642,58 zł, 2) o tym, że karę ustaloną w pkt 1 należy wpłacić na rachunek bankowy w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, orzekło o:

- umorzeniu, na zasadzie art.138 § 1 pkt 3 k.p.a., postępowania odwoławczego, wszczętego odwołaniem złożonym przez spółkę K. Sp. z o.o.,

- uchyleniu, na zasadzie art. 138 § 2 k.p.a., decyzji Zarządu Dzielnicy z dnia [...] września 2014 r. w całości i przekazaniu sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia – wyniku rozpatrzenia odwołania złożonego przez M.T. i Z.N.

II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez SKO zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r., przedstawia się w następujący sposób:

1. Decyzją z dnia [...] września 2014 r., wydaną na podstawie art.85 ust.1 i ust.6 w związku z art.5 pkt 21, art.88 ust.1 pkt 2, ust.2, art.89 ust.1 i ust.6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2013 r., poz.627 z późn. zm.), Zarząd Dzielnicy orzekł o: 1) wymierzeniu M.T. i Z.N. (dalej "posiadaczom") kary pieniężnej za usunięcie (wycięcie) bez wymaganego zezwolenia dwóch drzew: topola sp. o obwodzie pnia 155 cm i klon pospolity o obwodzie pnia 125 cm, w wysokości 140.642,58 zł, 2) o tym, że karę ustaloną w pkt 1 należy wpłacić na rachunek bankowy w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

W uzasadnieniu decyzji organ podał w szczególności, co następuje:

Pismem z dnia 19 września 2012 r. posiadacze, będący właścicielami nieruchomości [...], poinformowali Wydział Ochrony Środowiska dla Dzielnicy [...] , że doszło do omyłkowego usunięcia innych drzew niż wskazane w decyzjach nr [...] z dnia [...] maja 2012 r. i [...] z dnia [...] maja 2012 r. W wyniku błędnego wskazania drzew przez administratora nieruchomości, tj. spółkę K. Sp. z o.o. (dalej także "skarżącą"), zamiast topoli o obwodzie pnia 149 cm oraz klonu jaworu o obwodzie pnia 98 cm, usunięto topolę o obwodzie pnia 155 cm i klonu jawor o obwodzie pnia 125 cm.

Pismem z dnia 12 listopada 2013 r. posiadacze nieruchomości poinformowali organ, że w związku z niemożnością ustalenia osób odpowiedzialnych za wycinkę drzew na nieruchomości przy ul. [...], deklarują gotowość uiszczenia opłaty z tytułu wycinki drzew.

2. Pismem z dnia 18 września 2014 r. posiadacze nieruchomości, reprezentowani przez adw. J.S., wnieśli do SKO odwołanie od decyzji Zarządu Dzielnicy z dnia [...] września 2014 r. (za pośrednictwem tego organu) zarzucając decyzji naruszenie przepisów: art. 85 ust. 6 w zw. z art. 5 pkt 21 ustawy o ochronie przyrody poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie wyrażające się w ustaleniu ww. kary grzywny w wysokości odpowiadającej karze grzywny wycięcia drzew dla terenu zielonego, mimo, iż usunięcie drzew nastąpiło z terenu nieruchomości przy ul. [...] nie stanowiącej terenu zielonego, art. 1, 77, 80 kpa w związku z art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji wyrażających się w braku uwzględnienia przy wymiarze kary grzywny wszystkich okoliczności faktycznych, które winny mieć wpływ na jej wysokość, w szczególności omyłki w wycince drzew objętych pozwoleniem na ich usunięcie oraz pominięciem zgłoszenia powyższej okoliczności przez posiadaczy nieruchomości, tj. osoby na które nałożono grzywnę, jak i braku ich odpowiedzialności za wadliwie wykonane czynności przez administratora. Pełnomocnik wniósł o uchylenie decyzji Zarząd Dzielnicy i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

3. Pismem z dnia 17 września 2014 r. odwołanie od decyzji Zarządu Dzielnicy wniosła również skarżąca, reprezentowana przez adw. M.W., zarzucając decyzji naruszenie: art. 28 k.p.a. w zw. z art. 84 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody poprzez skierowanie przedmiotowej decyzji do podmiotu, któremu nie służy przymiot strony, tj. skarżącej, pomimo tego, iż w świetle ustaleń organu w chwili usunięcia drzew nieruchomość położona w W. przy ul. [...] znajdowała się we współużytkowaniu wieczystym posiadaczy; art. 85 ust. 6 w zw. z art. 5 pkt 21 ustawy o ochronie przyrody poprzez naliczenie opłaty za usuniecie drzew lub krzewów z nieruchomości przy ul. [...] w wysokości podwyższonej wobec błędnego stwierdzenia, iż nieruchomość ta stanowiła w dniu 1 września 2012 i 7 września 2012 r. teren zielony; art. 7, 77 i 80 k.p.a. w związku z art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji wobec braku uwzględnienia przy wymiarze kary grzywny okoliczności faktycznych, tj. omyłki w wycince drzew, co do których uzyskano zezwolenie administracyjne na ich usunięcie oraz faktu zgłoszenia omyłkowego wycięcia drzew przez posiadaczy nieruchomości. Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. SKO rozpatrzyło odwołania posiadaczy nieruchomości oraz jej administratora, orzekając jak wskazano na wstępie.

Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, SKO wskazało w szczególności, co następuje:

1. Odwołanie od decyzji organu I instancji, wniesione przez posiadaczy nieruchomości, zasługuje na uwzględnienie. Istotnie bowiem wystąpiły przesłanki do uchylenia przedmiotowej decyzji w całości i przekazania organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie art.138 § 2 k.p.a.

2. Z kolei postępowanie odwoławcze, wszczęte odwołaniem skarżącej należało umorzyć na zasadzie art.138 § 1 pkt 3 k.p.a., albowiem skarżąca nie ma w rozpatrywanej sprawie interesu prawnego w rozumieniu art.28 k.p.a., nie jest zatem jego stroną. Należy w tym kontekście wskazać, co następuje:

(-) Podstawowym warunkiem należenia kary pieniężnej za wycięcie drzewa jest ustalenie sprawcy tego wycięcia oraz dokonanie ustaleń czy podmiot, który usunął drzewa lub krzewy, mógłby uzyskać zezwolenie na ich usunięcie, a zatem czy jest posiadaczem nieruchomości, na której one rosły lub czy działał na zlecenie podmiotu, który mógłby uzyskać zezwolenie na wycięcie drzew. Tylko bowiem podmiot, który mógłby uzyskać zezwolenie na usunięcie drzew i dokonał ich wycięcia bez zezwolenia lub zlecił wycięcie drzew może ponosić odpowiedzialność za ich usunięcie (W. Radecki, Opłaty i kary pieniężne w ochronie środowiska, J. Sommer (red.), Wrocław 1993, s. 28). Odpowiedzialność w tym zakresie została zobiektywizowana, a do jej ponoszenia wystarczy samo wykazanie związku przyczynowego między działaniem określonego podmiotu a zniszczeniem drzew lub krzewów. Założenie to jest o tyle istotne, że bez niego posiadacz nieruchomości ponosiłby odpowiedzialność nawet w sytuacji, gdy usunięcie drzew lub krzewów było dokonane na skutek wykroczenia lub przestępstwa popełnionego przez osobę trzecią, o której działaniu posiadacz nieruchomości nie wiedział i za którą nie ponosi odpowiedzialności (K. Gruszecki, Ochrona drzew..., s. 125). W niniejszej sprawie organ I instancji uznał, że zasadnym jest nałożenie pieniężnej kary administracyjnej na panią M.T. i pana Z.N.;

(-) W świetle powyższych uwarunkowań skarżąca nie jest ona stroną w postępowaniu dotyczącym wycięcia drzew na terenie będącym w posiadaniu innych osób;

(-) Samo umieszczenie danego podmiotu w rozdzielniku decyzji I instancji, a następnie doręczenie tej decyzji wadliwie wymienionemu w niej podmiotowi (tak, jak to miało miejsce w przypadku skarżącej) nie powoduje nabycia przez ten podmiot statusu strony.

IV. Pismem z dnia 17 lutego 2016 r. skarżąca wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję SKO z dnia [...] stycznia 2016 r., zarzucając orzeczeniu odwoławczemu naruszenie art.28 k.p.a. w z w. z art. 84 ust.1 ustawy o ochronie przyrody poprzez skierowanie przedmiotowej decyzji do podmiotu, któremu nie służy przymiot strony tj. administratora pomimo tego, iż w świetle ustaleń organu w chwili usunięcia drzew przedmiotowa nieruchomość znajdowała się we współużytkowaniu wieczystym posiadaczy. Obie wydane w sprawie decyzje, tj. decyzja Zarządu Dzielnicy oraz decyzja SKO dotknięte są kwalifikowaną wadą prawną, wskazaną w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a, albowiem obie skierowano do podmiotu, nie posiadającego w rozpatrywanej sprawie przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w zw. z art. art. 84 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.

V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia 4 marca 2016 r., SKO wniosło o jej oddalenie. Ustosunkowując się do podniesionych zarzutów, SKO podtrzymało stanowisko, że sam fakt umieszczenia skarżącej w rozdzielniku decyzji organu I instancji i następnie doręczenie skarżącej wydanej decyzji, nie przesądziły o automatycznym i definitywnym nabyciu przez skarżącą przymiotu strony w postępowaniu. Uznanie przez SKO, że skarżąca w istocie nie jest stroną postępowania musiało zatem prowadzić do umorzenia postępowania odwoławczego, wszczętego z odwołania skarżącej. Ustosunkowując się z kolei do kwestii skutków uznania skarżącej za stronę postępowania przez organ I instancji, prowadzącego m.in. do zawiadomienia skarżącej o oględzinach nieruchomości, wyjaśnić należy, że przepisy postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości uznania czynności procesowych, dokonanych m.in. z udziałem podmiotu nieuprawnionego za niebyłe, niemniej sam fakt zawiadomienia o tych czynnościach podmiotu, nie będącego w istocie stroną postępowania administracyjnego, nie jest równoznaczny z koniecznością uznania, że wydana w takiej sprawie decyzja jest obciążona kwalifikowaną wadą prawną, wywołującą konieczność stwierdzenia jej nieważności.

VI. Na rozprawie przed Sądem w dniu 14 czerwca 2016 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że przedmiotem wniesionej skargi jest całość decyzji SKO z dnia [...] stycznia 2016 r., a zatem zarówno: (-) pkt 1 tej decyzji, umarzający postępowanie odwoławcze z odwołania skarżącej, jak i (-) pkt 2 decyzji, rozpatrujący co do meritum odwołanie posiadaczy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VII. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.

W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Naruszeń, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie środków o których mowa powyżej, Sąd nie stwierdził.

Skargę należało:

1) oddalić - w odniesieniu do pkt 1 zaskarżonej decyzji SKO z dnia [...] stycznia 2016 r., umarzającego postępowanie odwoławcze, wszczęte odwołaniem skarżącej od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] m. W. z dnia [...] września 2014 r. – z uwagi na prawidłowe (i nie kwestionowane przez skarżącą) uznanie przez SKO, że skarżąca nie posiada interesu w rozumieniu art.28 k.p.a. w sprawie o wymierzenie kary pieniężnej za wycięcie drzew z nieruchomości posiadaczy,

2) odrzucić - w odniesieniu do pkt 2 zaskarżonej decyzji SKO z dnia [...] stycznia 2016 r., rozpatrującego co do istoty odwołanie posiadaczy nieruchomości od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] m. W. z dnia [...] września 2014 r. z uwagi na oczywisty i nie wymagający badania brak interesu prawnego skarżącej w tym zakresie, będący konsekwencją wskazanego wyżej, niekwestionowanego przez samą skarżącą, braku jej interesu prawnego w postępowaniu w przedmiocie wymierzenia karty pieniężnej za wycięcie drzew z nieruchomości posiadaczy.

VIII. Kontrola legalności zaskarżonej do Sądu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. w zakresie pkt 1, umarzającym postępowanie odwoławcze, wszczęte odwołaniem skarżącej, prowadzi do następujących wniosków:

1. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie decyzji organu odwoławczego, umarzające postępowanie odwoławcze wszczęte odwołaniem skarżącej od decyzji organu pierwszej instancji, tj. decyzji Zarządu Dzielnicy [...] m. W. z dnia z dnia [...] września 2014 r., wymierzającej innym niż skarżąca podmiotom, będącym posiadaczami nieruchomości, z której wycięto drzewa bez zezwolenia, kary pieniężnej na zasadach określonych w art.85 ust.1 i ust.6 w związku z art.5 pkt 21, art.88 ust.1 pkt 2, ust.2, art.89 ust.1 i ust.6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Umorzenie postępowania odwoławczego nastąpiło w związku ze stwierdzeniem przez organ odwoławczy braku po stronie skarżącej, nie będącej posiadaczem przedmiotowej nieruchomości, interesu prawnego w sprawie. W ocenie Sądu orzeczenie odwoławcze jest w tym zakresie całkowicie prawidłowe, albowiem istotnie skarżąca spółka nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art.28 k.p.a. w sprawie zawisłej przed organami. Na marginesie zauważyć należy, że oceny tej co do zasady skarżąca nie kwestionuje, przyznając brak po jej stronie niezbędnego interesu, niemniej wywodzi, że w reakcji na powyższe organ odwoławczy winien był stwierdzić nieważność orzeczenia organu I instancji, który to organ wadliwie uznał skarżącą za stronę postępowania (skarżąca wywodzi, że w świetle powyższego w sprawie wystąpiła kwalifikowana wada prawna, o której mowa w art.156 § 1 pkt 4 k.p.a.) – zarzut ten jednak nie zasługuje na uwzględnienie.

2. Stosownie do art. 127 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że odwołanie może złożyć jedynie strona postępowania, zatem w przypadku wpłynięcia pisma stanowiącego odwołanie, obowiązkiem organu odwoławczego w pierwszej kolejności jest zbadanie, czy pochodzi ono od podmiotu uprawnionego będącego stroną w postępowaniu. Powyższe stanowi podmiotową przesłankę dopuszczalności odwołania, tak więc ustalenie rozważanej kwestii warunkuje zgodne z prawem prowadzenie postępowania odwoławczego i rozpoznanie merytoryczne sprawy. Wskazać w tym miejscu należy, że ugruntowany jest w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, iż stwierdzenie przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu obowiązujących przepisów, następuje w decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. (por. np. uchwałę NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98, wyroki NSA z dnia 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 882/10, z dnia 7 września 2012 r., sygn. akt II OSK 905/11 i z dnia 18 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2834/12 oraz wyroki WSA w Poznaniu z dnia 12 sierpnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 386/09, WSA w Warszawie z dnia 1 czerwca 2010r., sygn. akt VII SA/Wa 291/10, WSA w Gliwicach z dnia 4 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/GL 1195/10, czy też WSA we Wrocławiu z dnia 15 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 653/11 i z dnia 19 lipca 2012 r. sygn. akt II SA/Wr 310/12).

Pojęcie strony postępowania zawiera art. 28 k.p.a., w myśl którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny. Z powyższego wynika, że skutecznie odwołanie może wnieść podmiot, który wykaże, że posiada indywidualny interes w domaganiu się wszczęcia postępowania odwoławczego. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (wyroki NSA z dnia 11 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 4000/01, oraz z 17 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 883/10 - orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podkreśla się w orzecznictwie, że interes prawny powinien być indywidualny, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego. O tym, czy strona ma interes prawny decyduje to, czy jej żądanie znajduje podstawę w materialnym przepisie prawa publicznego, a w szczególności prawa administracyjnego. Jeżeli akt stosowania danej normy prawnej nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, to nie można mówić o interesie prawnym strony, a co za tym idzie o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej. Interes prawny należy odróżnić od interesu faktycznego, jaki może mieć skarżący w uchyleniu określonej decyzji. Interes faktyczny w postępowaniu administracyjnym może mieć bowiem każdy, kto ze względu na swoją rzeczywistą sytuację lub subiektywne przekonanie (np. co do braku zapewnienia bezpieczeństwa) jest zainteresowany rozstrzygnięciem danej sprawy administracyjnej.

W orzecznictwie, jak i w doktrynie ugruntowany jest pogląd, że stroną postępowania w przedmiocie usunięcia drzew i krzewów bez zezwolenia i to stroną jednocześnie zagrożoną sankcją administracyjną w postaci stosownej kary, jest co do zasady posiadacz nieruchomości, przy czym administracyjna kara pieniężna za usunięcie drzew bez zezwolenia może być wymierzona posiadaczowi nieruchomości zarówno wówczas, kiedy dokonał on wycięcia tych drzew osobiście, jak i kiedy zlecił wykonanie tej czynności innemu podmiotowi (por. np. wyrok NSA z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 448/11, publ. LEX). Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżąca, będąca zarządcą przedmiotowej nieruchomości, była w oczywisty sposób podmiotem działającym na zlecenie posiadaczy nieruchomości (i to z tym zastrzeżeniem, że potencjalne uczestnictwo skarżącej w nielegalnej wycince drzew miało polegać nie na bezpośrednim dokonaniu tej wycinki, a na wskazaniu podmiotowi jej dokonującemu - drzew, które nie powinny były być usuwane). W świetle powyższego oczywistym jest, że skarżąca nie może być pociągnięta do odpowiedzialności administracyjnej za wycięcie przedmiotowych drzew bez zezwolenia, a jej ewentualne przyczynienie się do powstania stanu niezgodnego z prawem obciąża w tym zakresie zleceniodawców skarżącej, tj. posiadaczy nieruchomości. Powyższe okoliczności jednoznacznie przesądzają o nieposiadaniu przez skarżącą interesu prawnego w sprawie.

Zważywszy na to, że skarżąca nie jest stroną postępowania w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, odwołanie, jakie wniosła od decyzji organu pierwszej instancji (nie oceniając jego prawidłowości) nie mogło zostać przez organ drugiej instancji rozpatrzone, a wszczęte tym odwołaniem postępowanie odwoławcze, podlegało umorzeniu na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

Wprawdzie wcześniej skarżąca uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym, w konsekwencji czego doręczono jej decyzję organu pierwszej instancji, niemniej faktyczne dopuszczenie osoby fizycznej lub prawnej albo jednostki organizacyjnej, nieposiadającej osobowości prawnej, do uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym, nie jest wystarczająca przesłanką do nabycia przez tę osobę lub jednostkę statusu strony postępowania, jeżeli nie spełniają one przesłanek wskazanych w art. 28 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2001 r., sygn. akt I SA 2595/99, w którym trafnie przyjęto, że: "Uczestniczenie jakiejś osoby (fizycznej lub prawnej) w postępowaniu administracyjnym samo przez się nie czyni z niej strony. Musi ona wykazać, że ma materialnoprawny interes uczestniczenia w tej sprawie".).

W świetle powyższych okoliczności za nie do końca czytelne uznać należy zarzuty skargi, kwestionujące prawidłowość umorzenia postępowania odwoławczego, wszczętego odwołaniem skarżącej, w sytuacji, w której łącznie występują następujące okoliczności: (-) ocena organu odwoławczego koresponduje z najlepszym interesem skarżącej (stwierdza bowiem brak jakiekolwiek relewantnego prawnie związku pomiędzy toczącym się sankcyjnym postępowaniem administracyjnym a sferą praw i obowiązków skarżącej), (-) co o do zasady ocenę organu odwoławczego co do braku własnego interesu prawnego w sprawie skarżąca w pełni podziela, (-) wprawdzie wydając w dniu [...] września 2014 r. decyzję w sprawie, organ I instancji uznał skarżącą za stronę postępowania, niemniej nie orzekł w odniesieniu do skarżącej o zastosowaniu jakiejkolwiek sankcji, (-) niezależnie od powyższego decyzja organu I instancji została uchylona przez organ odwoławczy w wyniku rozpatrzenia odwołania posiadaczy nieruchomości (wszystkie czynności procesowe, dokonane z udziałem skarżącej zostały zatem ostatecznie zniesione).

Niezależnie od powyższego oczywistym jest, że w świetle art.138 k.p.a. organ odwoławczy nie dysponuje uprawnieniem do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej organu I instancji w wyniku rozpatrzenia odwołania od tej decyzji. Kontrola instancyjna decyzji organu I instancyjna, dokonywana przez organ odwoławczy w zwyczajnym postępowaniu administracyjnym, ma zatem w oczywisty sposób pierwszeństwo przed kontrolą dokonywaną na zasadach określonych w art.156 i nast. k.p.a. Tym samym stwierdzenie przez organ odwoławczy, w ramach rozpatrywania odwołania od decyzji organu I instancji, że decyzja ta jest obarczona którąś z kwalifikowanych wad prawnych, o których mowa w art.156 § 1 pkt 1 – 7 k.p.a., winno prowadzić do uchylenia tej decyzji na zasadach określonych w art.138 k.p.a., nie zaś do stwierdzania jej nieważności. Niezależnie z kolei od tej kwestii, stwierdzić należy, że wbrew ocenom skargi sam bezsprzecznie wadliwy fakt dopuszczenia skarżącej do postępowania pierwszoinstancyjnego, nie jest wystarczającą podstawą do wywodzenia, że decyzja organu I instancji jest obarczona kwalifikowaną wadą prawną, o której mowa w art.156 § 1 pkt 4 k.p.a. Kwalifikację tego rodzaju możnaby bowiem rozważać tylko w takiej sytuacji, gdyby decyzją tą rozstrzygnięto o materialnych prawach lub obowiązkach skarżącej (tj. obciążono skarżącą stosowną karą). Rozstrzygnięcia tego rodzaju nie zawierała jednakże decyzja wydana przez Zarząd Dzielnicy.

IX. Kontrola dopuszczalności skargi skarżącej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] stycznia 2016 r. w zakresie jej pkt 2, rozpatrującego co do istoty odwołanie posiadaczy nieruchomości od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] m. W. z dnia [...] września 2014 r., prowadzi do następujących wniosków:

1. Przepis art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. nakłada na sąd administracyjny obowiązek odrzucenia wniesionej skargi, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn, aniżeli wymienione w § 1 pkt 1 – 5a. W ocenie Sądu, za wspomnianą wyżej "inną przyczynę" w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., należy uznać m.in. oczywisty, nie wymagający szczegółowego badania, brak interesu prawnego w sprawie podmiotu wnoszącego skargę (por. w szczególności postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 965/12, publ. LEX nr 1413466).

2. Odnosząc powyższe uwarunkowania do niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że w sytuacji, w której skarżąca nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art.28 k.p.a. w sprawie administracyjnej o wymierzenie kary pieniężnej za wycięcie drzew z nieruchomości posiadaczy, nie będąc tym samym stroną toczącego się w tym przedmiocie postępowania administracyjnego, nie posiada ona konsekwentnie także legitymacji do żądania przeprowadzenia przez Sąd kontroli orzeczenia odwoławczego w zakresie rozpoznającym meritum sprawy. W tej sytuacji wniesiona do Sądu skarga w części żądającej dokonania takiej kontroli jest skargą niedopuszczalną z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., co stanowiło podstawę do jej obligatoryjnego odrzucenia.

Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji: na podstawie art.151 p.p.s.a. – w odniesieniu do pkt I wyroku (odnoszącego się do pkt 1 zaskarżonej decyzji SKO) oraz na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. – w odniesieniu do pkt II wyroku (odnoszącego do pkt 2 zaskarżonej decyzji).