Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 78/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2019-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 2, art. 22 ust. 2, art. 24 ust. 2a
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Katarzyna Korycka (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], 2. nakazuje ściągnąć od [...] Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] na rzecz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy kwotę [...] ([...]) złotych tytułem nieuiszczonego wpisu sądowego od skargi.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] maja 2018 r. M. M. złożył w Starostwie Powiatowym w T. wniosek dotyczący zgłoszenia zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, w którym zgłosił zawarcie umowy dzierżawy z dnia [...] stycznia 2018 r. na okres 10 lat, tj. do [...] grudnia 2028 r., pomiędzy wydzierżawiającymi H. i B. P., a dzierżawcą M. B. (skarżącym w niniejszej sprawie), dotyczącej działek rolnych w miejscowości T. w gminie Ł. o nr ewidencyjnych [...]. Do wniosku załączył kopię przedmiotowej umowy z dnia [...] stycznia 2018 r., odpis skrócony aktu urodzenia M. B. (data urodzenia [...] marca 2009 r.) oraz odpisy pełnomocnictw udzielonych mu przez M. B.: Repertorium A Nr [...] oraz Repertorium A Nr [...]. Przedmiotowa umowa dzierżawy podpisana została przez wydzierżawiających, tj. H. i B. P. oraz przez M. M. jako pełnomocnika, który zgodnie z zapisem umowy działał w imieniu dzierżawcy na podstawie pełnomocnictwa Repertorium A Nr [...].

Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] Starosta T. na podstawie m.in. art. 22 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm., dalej powoływanej jako "pgik") w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 6 pgik oraz § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 1034 ze zm., dalej powoływanego jako "rozporządzenie z dnia 29 marca 2001 r.") odmówił ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków przedmiotowej umowy dzierżawy.

Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu decyzji, że pełnomocnictwo, którym M. B. umocowała swojego ojca M. M. do reprezentowania wszelkich jej interesów nie rozciąga się na podejmowanie czynności prawnych w imieniu jej małoletniego syna M. B.. Stwierdził, że umowa dzierżawy zawarta na mocy przedłożonego pełnomocnictwa jest nieważna z mocy prawa, jako zawarta z naruszeniem art. 101 § 3 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 682, dalej powoływanej jako "kro"), gdyż zawarcie umowy dzierżawy gruntu jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu i w związku z tym jej dokonanie wymaga zezwolenia sądu opiekuńczego. Wskazał również, że pełnomocnictwo udzielone M. M. nie uprawnia go do zgłoszenia zmian danych ewidencji gruntów i budynków i zarejestrowania umowy dzierżawy. Powołując się na orzecznictwo sądów powszechnych i administracyjnych podniósł, że czynność prawna dokonana przez przedstawiciela ustawowego dotycząca majątku osoby pozostającej pod opieką lub władzą rodzicielską, dokonana bez uprzedniego zezwolenia sądu opiekuńczego wymaganego art. 101 § 3 kro, jest nieważna i nie może być konwalidowana. Jednocześnie podkreślił, że organ prowadzący operat ewidencji gruntów i budynków nie może wpisywać uprawnień do gruntów dowolnie, a jedynie na podstawie dokumentów wyraźnie określonych w obowiązujących przepisach. Mając na uwadze powyższe, organ uznał, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki do zarejestrowania przedmiotowej umowy dzierżawy w ewidencji gruntów i budynków.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł M. B., reprezentowany przez pełnomocnika M. M. (na podstawie załączonego do odwołania pełnomocnictwa Repertorium A Nr [...]), zaskarżając przedmiotową decyzję w całości i zarzucając organowi I instancji, iż stoi ona w sprzeczności z obowiązującym porządkiem prawnym, a także jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Domagając się ujawnienia przedmiotowej umowy w ewidencji gruntów i budynków, pełnomocnik skarżącego wskazał, iż w jego uznaniu czynność ta nie przekracza zwykłego zakresu zarządu. Podniósł, że umowa dzierżawy jest umową konsensualną, wywołującą skutki poprzez złożenie zgodnych oświadczeń woli stron. Zaznaczył, że wydzierżawiający stanowiące przedmiot umowy działki wydali je dzierżawcy w użytkowanie w dniu podpisania umowy, a więc od tego momentu M. B. posiada prawo władania wydzierżawioną nieruchomością rolną bez względu na wiek. Wskazał, iż podmiotem praw i obowiązków w niniejszej sprawie jest małoletni M. B., przy czym reprezentacja dziecka przez pełnomocnika nie zmienia faktu, iż jest ono stroną postępowania administracyjnego w sprawie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków umowy dzierżawy. Podkreślił, że nadzór nad gospodarstwem małoletniego nie jest prowadzeniem działalności rolniczej na własny rachunek przez przedstawiciela ustawowego czy pełnomocnika. To bowiem małoletni M. B. jest rolnikiem, posiadającym gospodarstwo rolne, będącym płatnikiem składek w KRUS, płatnikiem podatku rolnego i podatku od nieruchomości. Ma więc on prawo dzierżawić gospodarstwo rolne w celu powiększenia gospodarstwa rolnego jak każdy rolnik. Zdaniem pełnomocnika skarżącego wystąpienie poprzez przedstawiciela ustawowego z wnioskiem o ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków, przedmiotowej umowy dzierżawy, mieści się w zakresie czynności zwykłego zarządu. Podniósł on przy tym, iż przepisy nie wskazują definicji czynności prawnej przekraczającej zwykły zarząd, stąd zasadne jest odwołanie się do poglądów utrwalonych w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Wskazał, iż wbrew stanowisku organu I instancji, w przedmiotowej sprawie nie jest potrzebna zgoda sądu rodzinnego i opiekuńczego na wystąpienie z wnioskiem o ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków umowy dzierżawy, która została zawarta pomiędzy stronami tejże umowy i została wykonana, gdyż jest to zwykła formalność administracyjna.

Po rozpatrzeniu ww. odwołania, Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał na przepisy stanowiące podstawę materialną prowadzonego postępowania oraz stwierdził, iż przedmiotowa umowa dzierżawy jest nieważna, gdyż zawarcie umowy dzierżawy w imieniu małoletniego jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu, do której w związku z tym, zgodnie z art. 101 § 3 kro, wymagana jest zezwolenie sądu opiekuńczego. Przedmiotowa umowa dzierżawy zawarta została zaś z naruszeniem art. 101 § 3 kro. Ponadto organ II instancji podkreślił, iż żadne z załączonych do wniosku dotyczącego zgłoszenia zmian w ewidencji gruntów i budynków pełnomocnictw (Repertorium A Nr [...] i Repertorium A Nr [...]), na które powoływał się M. M., nie dawało mu prawa do zawarcia w imieniu małoletniego M. B. umowy dzierżawy, gdyż jedno z nich dotyczyło reprezentacji matki małoletniego, z którego nie można domniemywać prawa do reprezentacji małoletniego, a drugie dotyczyło reprezentowania małoletniego M. B. jedynie w celu nabycia w drodze umowy darowizny działki ewidencyjnej. Jak wskazał organ, dopiero do odwołania M. M. załączył odpis pełnomocnictwa Repertorium A Nr [...], na mocy którego matka małoletniego upoważniła go do reprezentowania M. B.. W związku z tym, jak stwierdził organ odwoławczy, podczas toczącego się postępowania przed organem I instancji M. M. nie był upoważniony do reprezentowania małoletniego M. B.. Organ I instancji powinien był więc wezwać M. M. do uzupełnienia braku formalnego wniosku. Niemniej jednak M. M. podpisał się pod umową dzierżawy i złożył wniosek o jej zarejestrowanie, jako jedna z osób podpisanych pod umową dzierżawy, organ I instancji tego nie uczynił. Zdaniem organu odwoławczego, nie można jednoznacznie stwierdzić, iż brak pełnomocnictwa skutkuje prowadzeniem postępowania na wniosek osoby, która nie jest stroną postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy osoba ta podpisała umowę dzierżawy. Same przepisy pgik, jak podkreślił organ, wskazują na wykazywanie w ewidencji informacji o umowach dzierżawy, a nie wymagają już w obecnym stanie prawnym wspólnego wniosku stron umowy dzierżawy o jej rejestrację, zatem zastosowanie w tym zakresie mają przepisy ogólne dotyczące wprowadzania zmian do ewidencji gruntów i budynków. Jednocześnie organ II instancji stwierdził, że brak pełnomocnictwa nie mógł skutkować przekazaniem sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na brak wystąpienia wymaganej w takiej sytuacji przesłanki, aby konieczny do wyjaśnienia zakresu sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, gdyż bez względu na to czy M. M. był upoważniony do złożenia wniosku o zarejestrowanie przedmiotowej umowy, umowa ta z mocy prawa jest nieważna i nie może podlegać ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków. Nieważność z mocy prawa przedmiotowej umowy powoduje, jak wskazał organ odwoławczy, że również brak ustalenia przez organ I instancji czy w sprawie spełnione zostały wszystkie wymogi z art. 20 ust. 2 pkt 6 pgik, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Organ odwoławczy podkreślił również, że organ ewidencyjny może wpisywać do ewidencji gruntów i budynków tylko takie prawo, które w sposób niewątpliwy wynika z dokumentów. W niniejszej sprawie, jak wskazał, organ I instancji dokonał oceny dokumentów stanowiących podstawę do dokonania wpisu do ewidencji gruntów i budynków, w związku z tym, iż jego rolą jest dokumentowanie niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego i w ograniczonym zakresie stanu prawnego dotyczącego nieruchomości. Wobec tego Starosta T. słusznie odmówił wpisania przedmiotowej umowy do ewidencji, gdyż jest ona nieważna z mocy prawa i tym samym nie daje żadnych praw jej stronom. Nieważna umowa dzierżawy, jako podsumował organ, nie może być wykazana w ewidencji gruntów i budynków.

Ostateczną decyzję organu odwoławczego, skarżący M. B., reprezentowany przez M. M., zaskarżył w całości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o usunięcie naruszenia prawa przez organ zarówno I jak i II instancji oraz ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków przedmiotowej umowy dzierżawy.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego podtrzymał argumenty odwołania. Wskazał, iż przedmiotowa umowa dzierżawy nie naraża majątku małoletniego, jest dla niego korzystna i należy ją uznać za czynność dla dobra dziecka. Zaznaczył, iż obowiązujące przepisy Kodeksu cywilnego oraz Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie definiują czynności zwykłego zarządu, ani czynności należących do kategorii przekraczających zakres zwykłego zarządu. Podniósł, iż błędnym jest twierdzenie organów, iż w sprawie zaistniała czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu. Zarzucił organowi II instancji, iż wskazał on w uzasadnieniu decyzji na wyroki sądów, w których przekroczenie czynności zwykłego zarządu polegało na wyzbywaniu się lub narażaniu na pomniejszenie wartości, a nawet utratę majątku małoletniego. Podniósł również, iż odmowa ujawnienia przedmiotowej umowy w ewidencji prowadzi do wykluczenia z procesu ubiegania się o płatności bezpośrednie do produkcji rolniczej w ramach instrumentów wsparcia rozwoju rolnictwa osobę, która spełnia unijną definicję rolnika bez względu na wiek, co należy uznać za dyskryminowanie małoletniego M. B. przez organy administracji terenowej. Odnośnie kwestii pełnomocnictwa, wskazał iż od samego początku reprezentował wszelkie interesy matki małoletniego - M. B., a co za tym idzie również interesy jej dziecka, podkreślając przy tym, iż pełnomocnictwo może być mniej lub bardziej ściśle ustalone. Zaznaczył również, że przedmiotowa umowa została zawarta i dostarczona Staroście [...], a grunty zostały wydane dzierżawcy we władanie, a więc stan faktyczny powinien być ujawniony w ewidencji gruntów i budynków.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaznaczył jednocześnie, iż przywołane przez pełnomocnika skarżącego akty prawne, m.in. Kodeks cywilny czy traktaty europejskie, nie mają bezpośredniego zastosowania w sprawach dotyczących aktualizacji ewidencji gruntów i budynków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Stanowiące przedmiot kontroli Sądu decyzje organów obu instancji wydane zostały w sprawie, której przedmiot wyznaczył wniosek dotyczący zgłoszenia zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków z zakresie obejmującym umowę dzierżawy działek nr [...] i [...] zawartą w dniu [...] stycznia 2018 r. pomiędzy małoletnim M. B. (dzierżawcą) a H. i B. P. (wydzierżawiającymi właścicielami ww. działek). Aktualizacja (zmiana) danych objętych ewidencją gruntów i budynków może być dokonana z urzędu bądź na wniosek uprawnionego podmiotu (art. 24 ust. 2a i art. 22 ust. 2 pgik). Przymiot strony w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji ma więc tylko podmiot uprawniony do złożenia wniosku o zmianę (aktualizację) danych ewidencyjnych. W sytuacji natomiast, gdy wniosek o dokonanie zmiany danych nie pochodzi od podmiotu uprawnionego, a więc posiadającego legitymację o charakterze materialnoprawnym, brak jest podstaw do jego merytorycznego rozpatrzenia. W przypadku więc wszczęcia postępowania, co miało miejsce w niniejszej sprawie, i ustalenia w jego toku, w tym w następstwie przeprowadzenia czynności wyjaśniających, że wniosek nie pochodzi od strony postępowania, organ zobowiązany jest zareagować na wniosek decyzją o umorzeniu postępowania.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 pgik, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów, budynków i lokali. Ponadto ustawodawca w art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik stwierdził, że w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: właścicieli nieruchomości, a w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego – oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości, a odnośnie gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Szczegółowy zakres danych ewidencyjnych oraz zasady ich aktualizacji określono w rozporządzeniu z dnia [...] marca 2001 r. Z przepisu § 10 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia wynika, że ewidencja obejmuje: 1) dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali; 2) dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa. W przypadku gruntów o nieustalonym właścicielu w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi gruntami władają na zasadach samoistnego posiadania.

Jak zaakcentowano powyżej ustawodawca w art. 24 ust. 2a pgik wskazał, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu (określając przy tym z jakich źródeł te informację muszą w takiej sytuacji wynikać) lub na wniosek podmiotu, o którym mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 lub władających gruntami na zasadzie samoistnego posiadania. Jednocześnie przepis art. 22 ust. 2 pgik stanowi, że podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik, zgłaszają właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian. Z przytoczonych regulacji jednoznacznie wynika, że podmiotami uprawnionymi do złożenia wniosku o aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków są, poza władających gruntami na zasadzie samoistnego posiadania, podmioty wymienione w art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik. Przepisem prawa materialnego określającym więc strony postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków jest art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik. Zgodnie z jego treścią podmiotami uprawnionymi do wniesienia wniosku o aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków są zatem właściciele nieruchomości, a oprócz właścicieli:

- inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego,

- osoby lub inne podmioty, które władają na zasadach samoistnego posiadania gruntami, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli.

W świetle więc powyższych regulacji należy wyprowadzić tezę, iż przymiot strony w sprawie wprowadzenia zmian do operatu ewidencji nieruchomości i gruntów ma podmiot, którego prawa do nieruchomości podlegają ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków, tj. podmioty wymienione w art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik (patrz wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt IV Sa/Wa 3268/17 i przywołane w nim orzeczenia sądów administracyjnych – dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov. pl/cbo/query).

Nie budzi wątpliwości w sprawie, że ani małoletni M. B., ani jego dziadek M. M., nie jest właścicielem działek nr [...] i [...], ich samoistnym posiadaczem, ani też że działki te nie znajdują się w posiadaniu lub władaniu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami Skarbu Państwa (np. w użytkowaniu wieczystym, zarządzie trwałym) i, że nie można ustalić ich właściciela, w okolicznościach określonych w art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b pgik.

Zauważyć jednak należy, że w myśl art. 20 ust. 2 pkt 6 pgik w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się również informacje dotyczące umów dzierżawy, jeżeli od wykazania takich informacji w ewidencji gruntów i budynków uzależnione jest nabycie praw wynikających z przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, a także z przepisów o rozwoju obszarów wiejskich. Uszczegółowienia tego przepisu należy szukać w § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r., zgodnie z którym w ewidencji wykazuje się dane o gruntach, które są przedmiotem umów dzierżawy, oraz o dzierżawcach tych gruntów, zgłaszanych do ewidencji w związku z przepisami art. 28 ust. 4 pkt 1, art. 38 pkt 1 oraz art. 117 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2016 r., poz. 277) lub z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. z 2014 r., poz. 1613).

Z treści przepisów art. 20 ust. 2 pkt 6 pgik oraz § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. jednoznacznie wynika, że w ewidencji gruntów i budynków nie ujawnia się zawsze dzierżawców i grunty, stanowiących przedmiot dzierżawcy, ale jedynie gdy od ujawnienia takich informacji uzależnione jest nabycie praw z wyszczególnionych powyżej podstaw prawnych. Tylko więc w takim zakresie można weryfikować ewentualną legitymację podmiotu do aktualizacji (zmiany) ewidencji gruntów i budynków (patrz ww. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt IV Sa/Wa 3268/17).

W przedmiotowej sprawie orzekające organy nie wypowiedziały się w ogóle w kwestii tego czy wniosek obejmujący zgłoszenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków złożył podmiot uprawniony do wniesienia wniosku o zmianę danych ewidencyjnych, posiadający legitymację o charakterze materialnoprawnym, a więc mający przymiot strony w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Jak wykazano wniosek o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków może złożyć tylko oznaczony krąg osób. Organy nie wskazały na jakiej podstawie wywodzą w przedmiotowej sprawie legitymację podmiotu do zgłoszenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Bezsprzecznie w sprawie nie mamy do czynienia z właścicielem nieruchomości, z żadnym z podmiotów wymienionym w ramach jednostki redakcyjnej – lit. a i b art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik, ani z posiadaczem samoistnym. Dzierżawca jest bowiem posiadaczem zależnym. Ponadto organy nie zweryfikowały w sprawie nawet legitymacji do zgłoszenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków podmiotu posiadającego status dzierżawcy, a więc nie oceniły czy w sprawie podmiot zgłaszający zmiany danych ewidencji gruntów i budynków, w ogóle potencjalnie może być podmiotem (należy do kręgu osób), który (które) w związku z wykazaniem w ewidencji informacji dotyczących umowy dzierżawy, może (mogą) nabyć prawa wynikające z ww. przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, a także z ww. przepisów o rozwoju obszarów wiejskich, a więc tym samym czy może być podmiotem zainteresowanym do zgłoszenia zmiany danych ewidencji gruntów i budynków. W sprawie było to o tyle konieczne, że dzierżawcą jest osoba małoletnia (rok urodzenia 2009), nie mająca zdolności do czynności prawnych, pozostająca pod władzą rodzicielską. Należało zatem rozważyć status tej osoby jako osoby mogącej w ogóle potencjalnie być podmiotem praw wynikających z przepisów art. 28 ust. 4 pkt 1, art. 38 pkt 1 oraz art. 117 ww. ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (lub z przepisów wydanych na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej. W tym zakresie należało w szczególności odnieść do kwestii możliwości posiadania przez małoletniego statusu rolnika czy producenta rolnego w ramach wskazanych ustaw i regulacji, możliwości prowadzenia działalności rolniczej czy zarządzania jednostkami wykorzystywanymi do prowadzenia tej działalności. W sprawie organy żadnych w tym zakresie ustaleń nie poczyniły, co oznacza, że nie zbadały one legitymacji skarżącego do zgłoszenia zmiany danych ewidencji gruntów i budynków, a co w okolicznościach niniejszej sprawy było konieczne.

Podkreślić również należy, że w sprawie wątpliwości budzi nawet to, kogo organy uznały za stronę postępowania. Zauważyć bowiem należy, że zgłoszenia zmiany danych ewidencji gruntów i budynków dokonał M. M.. W zgłoszeniu nie wskazano, że zgłaszający działa w imieniu osoby trzeciej – małoletniego skarżącego. Załączone do wniosku pełnomocnictwa nie obejmowały upoważnienia do działania w imieniu małoletniego skarżącego. Organ I instancji nie wezwał M. M. ani do wskazania w jakim charakterze zgłasza zmiany w ewidencji gruntów i budynków, ani też do uzupełnienia braku wniosku i przedłożenia pełnomocnictwa do działania w imieniu małoletniego. W decyzji (jej rubrum, rozstrzygnięciu i treści) organu I instancji nie został wskazany wprost adresat decyzji (strona postępowania). Pomimo, że organ II instancji dostrzegł nieprawidłowość związaną z brakiem pełnomocnictwa do działania w imieniu małoletniego przed organem I instancji, to jednocześnie wypowiadając się w kwestii roli M. M. w sprawie podkreślał okoliczność podpisania przez niego umowy dzierżawy i wniosku o zgłoszenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków, niezależnie od braku pełnomocnictwa. Taka argumentacja organu II instancji nasuwa uzasadnione wątpliwości czy organ nie kwalifikował statusu M. M. w sprawie, jako strony postępowania.

W tych okolicznościach, z uwagi na brak ustalenia czy w sprawie mamy do czynienia z osobą legitymowaną do zgłoszenia zmiany danych ewidencji gruntów i budynków, które to ustalenie warunkuje samą możliwość merytorycznej oceny sprawy (złożonego wniosku), tj. kwestii istnienia lub braku podstaw do dokonania zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, w tym w oparciu o dokument w postaci przedmiotowej umowy dzierżawy (co obejmuje też kwestię ważności tego dokumentu), Sąd orzekł o uchyleniu decyzji organów obu instancji, z uwagi na istotne naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 1 i 6, ar. 22 ust. 2, art. 24 ust. 2a pkt 2 pgik oraz. § 11 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z uzasadnienia wyroku Sądu. Orzekające organy dokonają oceny statusu skarżącego jako strony postępowania w kontekście wszystkich wymienionych przez Sąd okoliczności, w tym jako podmiotu nie będącego żadnym z osób wymienionych w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 24 ust. 2a pkt 2 pgik, lecz małoletnim dzierżawcą. Jednoznacznie wypowiedzą się też co do statusu w sprawie M. M..

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 145 §1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na postawie art. 223 § 2 w zw. z art. 200 wskazanej ustawy.