Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2037/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6361 Rejestr  zabytków
Hasła tematyczne: Ochrona dóbr kultury
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 141 par. 4, art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: atrt.7
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 13 ust. 1, art. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 162 poz 1568
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie sędzia NSA Teresa Kobylecka /spr./ sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Pilip po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Powiatu J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 1604/14 w sprawie ze skargi Powiatu J. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 22 maja 2014 r. nr ... w przedmiocie odmowy skreślenia z rejestru zabytków oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 lutego 2015r., sygn. akt VII SA/Wa 1604/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Powiatu J. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 22 maja 2014r. znak ... w przedmiocie odmowy skreślenia z rejestru zabytków.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Decyzją z dnia 22 maja 2014r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego po rozpatrzeniu wniosku Powiatu J. z dnia 17 września 2013r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 13 sierpnia 2013r. odmawiającą skreślenia z rejestru zabytków dworu w K., wpisanego do rejestru zabytków pod numerem ..., na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c, art. 7 pkt 1, art. 13 ust. 1, 5 i 6 oraz art. 89 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 13 sierpnia 2013r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Wojewódzki Konserwator Zabytków w P. orzeczeniem z dnia 15 maja 1954r., sygn. Nr ..., wpisał do rejestru zabytków pod numerem ... pałac w K., wraz z otaczającym go starym ogrodem. W. Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z dnia 28 listopada 2007r. zmienił ww. orzeczenie precyzując, że wpisem do rejestru zabytków objęty jest zespól dworsko-parkowy, składający się z dworu i parku w miejscowości K., powiat J.

Powiat J., właściciel nieruchomości, objętej księgą wieczystą nr ..., pismem z dnia 9 listopada 2012 r., wniósł o skreślenie z rejestru zabytków dworu w K. Wniosek uzasadnił złym stanem technicznym obiektu. Na potwierdzenie powyższej oceny przedstawiono ekspertyzę techniczną dworu opracowaną przez rzeczoznawcę budowlanego R. K. z października 2012r.

W toku postępowania organ wystąpił do Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Warszawie o wydanie opinii. Z przedłożonej w dniu 12 kwietnia 2013r. opinii Narodowego Instytutu Dziedzictwa Oddział Terenowy w P. wynika, że dwór w K. jest jednym z nielicznych zachowanych dworów alkierzowych na terenie W.. Ze zgromadzonego materiału ikonograficznego z okresu od początku lat 80 - tych XX wieku do dnia wykonania opinii, wynika przebieg procesu degradacji dworu, w którym w ciągu tego okresu nie wykonano żadnych działań mogących zapobiec zniszczeniu obiektu. Obecnie budynek dworu nie kwalifikuje się do kapitalnego remontu, a jedynie do odbudowy i rekonstrukcji.

Narodowy Instytut Dziedzictwa Oddział Terenowy w P. w swojej opinii stwierdził, że zachodzą okoliczności przewidziane w treści art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Budynek dworu w K. - alkierzowy, barokowy z 3 ćwierci XVIII wieku, przebudowany w latach 90/70 XIX wieku, uległ zniszczeniu w stopniu powodującym utratę jego wartości artystycznych i użytkowych. Nie uległy zatraceniu jego wartości historyczne. Budynek nie kwalifikuje się do remontu, gdyż stopień zniszczenia jego elementów praktycznie uniemożliwia ich ponowne użycie. Obiekt ze względu na stopień zniszczenia utracił swe cechy z okresu wpisu do rejestru zabytków, a jego wartość artystyczną można sprowadzić do określenia "zarośnięta urocza ruina". Dwór alkierzowy w K. o konstrukcji szachulcowej był budynkiem trzytraktowym z holem i salonem na osi. W latach 60/70 XIX wieku dwór został przebudowany i wyremontowany staraniem T. M. Z tego okresu pochodzi frontowy murowany pseudoryzalit, wykonany w miejsce podwaliny ceglany fundament, wyprawy tynkowe elewacji, niskie attyki na alkierzach i dachy z łupkowym pokryciem. W 1950r. w K. utworzona została Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna, a dwór wraz z parkiem oraz zabudową podwórza przeszły w jej użytkowanie. W latach powojennych zmianie uległ układ wnętrz w części zachodniej budynku. W 1957r. przeprowadzony został remont dworu, w trakcie którego wymieniono część więźby dachowej, przełożono łupek, wymieniono pokrycie przybudówki płn-wsch i położono nowe tynki. W 1970r. wzmocniono więźbę i stropy. Od połowy lat 90-tych XX wieku dwór przestał być użytkowany. W 2010r. zespół dworsko-parkowy w K. stał się własnością Spółki "Dom Seniora K." z siedzibą w Gołaszynie. W dniu 16 listopada 2011r. dwór wraz z parkiem zakupiło Starostwo Powiatowe w J. W budynku administracyjno-biurowym, zlokalizowanym na terenie parku ma powstać Dom Opieki Społecznej.

W ocenie organy, z przedłożonej ekspertyzy technicznej z 2012r. oraz opinii OT w P. Narodowego Instytutu Dziedzictwa, sporządzonej na podstawie oględzin obiektu przeprowadzonych w dniu 3 kwietnia 2013r. wynika, że na skutek wieloletnich zaniedbań w utrzymaniu część zabytkowej substancji budynku uległa ona destrukcji. Stan techniczny budynku jest zły, zwłaszcza jego części zachodniej i okoliczność ta nie budzi wątpliwości. Niemniej, zgodnie z treścią art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, ochronie i opiece podlegają m.in. dzieła architektury i budownictwa bez względu na stan zachowania. Powadzi to do stwierdzenia, że zły stan techniczny obiektu nie przesądza o utracie przezeń wartości zabytkowej i nie stanowi wystarczającej podstawy do skreślenia obiektu z rejestru zabytków.

Na podstawie analizy dokumentacji fotograficznej sporządzonej podczas oględzin obiektu organ stwierdził, że pomimo znacznych zniszczeń nadal czytelny jest zarys bryty dworu. Nadal istnieje możliwość jego odtworzenia poprzez wymianę znacznej ilości substancji budowlanej z zachowaniem formy, bryły oraz elementów detalu architektonicznego, przy czym sam budynek nie utraci swych wartości historycznych, naukowych i zabytkowych i pozostanie nadal w rejestrze zabytków.

Dodatkowo Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego podkreślił, że zgodnie z przepisem art. 5 pkt 2, 3 i 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela polega w szczególności na: prowadzeniu prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych, na zabezpieczeniu i utrzymaniu zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie oraz korzystaniu z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Obecny stan zabytku jest wynikiem wieloletnich zaniedbań, w budynku nie byty przeprowadzane żadne bieżące remonty. Powiat w J. stając się właścicielem założenia dworsko-parkowego w K. przyjął na siebie obowiązki właściciela zabytku, jakie wynikają z ustawy, a stan dworu był znany Starostwu w dacie zakupu.

Organ uznał, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 13 ust. 1 cyt. ustawy, uzasadniające skreślenie z rejestru zabytków alkierzowego barokowego dworu w K., gdyż obiekt nie utracił wartości zabytkowych będących podstawą wpisu do rejestru zabytków. Jego wartość nie została również zdyskwalifikowana poprzez nowe ustalenia naukowe.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 22 maja 2014r. wniósł Powiat J. zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, prowadzący do naruszenia art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, polegający na braku obiektywnej oceny stanu technicznego obiektu stanowiącego przedmiot decyzji. Skarżący podkreślił, że budynek znajduje się w trakcie całkowitego rozpadu, co potwierdziła ekspertyza techniczna.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, zabytki podlegają ochronie bez względu na stan zachowania, zgodnie zaś z art. 5 pkt. 2, 3 i 4 tej ustawy, opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza polega w szczególności, na prowadzeniu prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku, zabezpieczeniu i utrzymaniu zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie, korzystaniu z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Stosownie do art. 13 ust. 1 cyt. ustawy zabytek wpisany do rejestru, który uległ zniszczeniu w stopniu powodującym utratę jego wartości historycznej, artystycznej lub naukowej, albo którego wartość będąca podstawą wydania decyzji o wpisie do rejestru nie została potwierdzona w nowych ustaleniach naukowych, zostaje skreślony z rejestru zabytków. Skreślenie z rejestru zabytków jest sytuacją wyjątkową, nawet jeśli ma ono charakter obligatoryjny w przypadku zaistnienia jednej z przesłanek, o których mowa w art. 13 ustawy o ochronie zabytków. Dlatego też dokonanie oceny, czy zaistniała jedna z przesłanek określonych w ust. 1 tego przepisu wymaga ustalenia, czy stopień zniszczenia danego obiektu spowodował utratę jego wartości lub też, czy nowe ustalenia naukowe faktycznie tej wartości nie potwierdzają.

Aby można było skreślić zabytek wpisany do rejestru zabytków z rejestru musi istnieć bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy częściowym czy całkowitym zniszczeniem zabytku wpisanego do rejestru, a utratą wartości historycznej, artystycznej lub naukowej, zważając jednakże, w jakim stanie dany obiekt został wpisany do tego rejestru, bowiem ochronie podlegają zabytki bez względu na stan zachowania. Nie budziło wątpliwości Sądu, że to na właścicielu lub posiadaczu zabytku spoczywa obowiązek opieki nad zabytkiem, który polega w szczególności na zapewnieniu warunków zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie, korzystaniu z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości; właściciel zabytku nie może uchylać się od tego obowiązku przez dążenie do wykreślenia zabytku z rejestru.

Sąd wskazał, że w sprawie nie jest sporne, że dwór w K. znajduje się w bardzo złym stanie technicznym. Potwierdza to zarówno ekspertyza techniczna sporządzona przez rzeczoznawcę budowlanego, jak i opinia Narodowego Instytutu Dziedzictwa Oddział Terenowy w P. Zdaniem Sądu, nie oznacza to jednak, że zachodzą przesłanki określone w art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, dające podstawę do wykreślenia obiektu z rejestru zabytków.

W ocenie Sądu, organ niewadliwie przyjął, że nie ma podstaw do uznania, iż dwór w K. uległ zniszczeniu w stopniu powodującym utratę jego wartości historycznej i artystycznej. Organ formułując taką ocenę wziął pod uwagę sporządzoną na jego zlecenie opinię Oddziału Terenowego Instytutu Dziedzictwa Narodowego i przeprowadził oględziny przedmiotowego obiektu. Zdaniem Sądu, materiał aktowy wskazuje, że dwór pomimo bardzo złego stanu technicznego nie utracił wartości historycznych i artystycznych. Został on wpisany do rejestru zabytków przede wszystkim ze względu na posiadanie waloru typologicznego, jako jeden z nielicznych zachowanych dworków alkierzowych na terenie W.. Jest nadto głównym elementem zespołu dworsko-parkowego. W ocenie Sądu, skreślenie z rejestru zabytków dworu stanowiłoby uszczuplenie wartości zabytkowej całego chronionego założenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił pogląd skarżącego, że obecny stan obiektu nie kwalifikuje go nawet do remontu kapitalnego, co nie oznacza jednak, że nie jest możliwa jego odbudowa i rekonstrukcja.

Sąd wyjaśnił, że normatywną przesłanką, która musi być spełniona, by nastąpiło wykreślenie z rejestru zabytków jest nie tyle sam fakt zniszczenia zabytku, lecz zniszczenie go w takim stopniu, który powoduje utratę wartości historycznej, naukowej lub artystycznej. Zdaniem Sądu, skoro ustawa o ochronie zabytków nakazuje chronić zabytek bez względu na stan zachowania, to dopiero całkowita utrata wartości zabytkowych pozwala na jego wykreślenie. W ocenie Sądu I instancji, w niniejsze sprawie taka stuprocentowa utrata wartości zabytkowych dworu w K. nie nastąpiła.

Wobec powyższego uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a, skargę oddalił.

W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Powiat J. zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie skargi lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

a) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 141 § 4, art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi Powiatu J., gdy decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego została wydana z naruszeniem art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), w szczególności polegające na braku wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

b) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 13 ust. 1 ustawy z 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jednolity: Dz.U. z 2014r., poz. 1446, ze zm.), polegające na uznaniu w stosunku do dworu w K., wpisanego do rejestru zabytków orzeczeniem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w P. z 15 maja 1954r., że nie ma podstaw do uznania, iż stopień zniszczenia dworu w K. spowodował utratę jego wartości historycznej i artystycznej, stanowiącej przesłankę wykreślenia zabytku z rejestru. Tymczasem, przepis art. 13 ma charakter obligatoryjny w wypadku, gdy zajdzie chociażby jedna z przesłanek w nim określona, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny zbadał zarzuty skargi kasacyjnej. Kontrola dotyczy zgodności zaskarżonego orzeczenia w granicach skargi kasacyjnej.

Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi, gdy decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego została wydana z naruszeniem art. 7 k.p.a., w szczególności polegającym na braku wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy.

Z art. 7 k.p.a. wynika, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W sprawie niniejszej organy przeprowadziły dowody niezbędne do wyjaśnienia sprawy: z opinii Narodowego Instytutu Dziedzictwa Oddział Terenowy w P. z dnia 12 kwietnia 2013r., ekspertyzy technicznej z 2012r. rzeczoznawcy budowlanego, oględzin obiektu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia. Organy administracji na podstawie tych dowodów nie kwestionowały faktu, że obiekt wpisany do rejestru zabytków jest zniszczony, jednakże okoliczność ta sama w sobie nie stanowi podstawy do wykreślenia zabytku z rejestru.

Skarżący kasacyjnie zarzucił także w skardze kasacyjnej naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. kwestionując przyjęte przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne, dotyczące złego stanu technicznego obiektu objętego ochroną. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, jakie powinno posiadać uzasadnienie wyroku: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Przepis ten może być samodzielną podstawą kasacyjną, jeżeli uzasadnienie wyroku nie zawiera któregoś z wymienionych ustawowych elementów, a w szczególności jeżeli w ramach zwięzłego przedstawienia stanu sprawy Sąd nie zawarł stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010r., sygn. II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010/3/39). Zarzucając zatem naruszenie tego przepisu nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez Sąd I instancji stanu faktycznego. W sprawie niniejszej uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 141 § 4 p.p.s.a., w tym stanowisko Sądu co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego wyroku. To, że skarżący kasacyjnie nie podziela stanowiska Sądu I instancji nie oznacza, że doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

Nietrafny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a., który określa jakie rozstrzygnięcie ma wydać Sąd, gdy uzna, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie naruszył tego przepisu, gdyż uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i w konsekwencji wydał prawidłowe rozstrzygnięcie polegające na jej oddaleniu.

Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut naruszenia prawa materialnego, który dotyczył naruszenia art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, który zmierzał do wykazania, że Sąd I instancji niewłaściwie uznał, iż stopień zniszczenia dworu w K. nie spowodował utraty jego wartości historycznej i artystycznej, stanowiącej przesłankę wykreślenia zabytku z rejestru. W ocenie skarżącego kasacyjnie, przepis art. 13 ma charakter obligatoryjny w wypadku, gdy zajdzie chociażby jedna z przesłanek w nim określona.

Należy podkreślić, że istotą postępowania prowadzonego w sprawie wykreślenia zabytku z rejestru zabytków, w świetle art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami jest ustalenie znacznego stopnia zniszczenia danego obiektu, powodującego utratę jego wartości historycznych, artystycznych lub naukowych. Organy są bowiem zobowiązane do ochrony zabytków, która w rozumieniu art. 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami polega na podejmowaniu działań służących zachowaniu wartości zabytkowych, przy wykorzystaniu przysługujących organom środków i instrumentów o charakterze władczym. Skreślenie z rejestru zbytków powinno zatem mieć miejsce jedynie w wyjątkowych sytuacjach. Aby dany obiekt mógł być skreślony z rejestru zabytków muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki, tj. zniszczenie obiektu i utrata przez ten obiekt wartości wymienionych w art. 13 ust. 1 ustawy.

W sprawie niniejszej organy administracji wykazały w sposób przekonujący w uzasadnieniach decyzji wartość historyczną i artystyczną dworku w K. i należy podzielić pogląd Sądu I instancji, że obiekt ten będący częścią zabytku – zespołu dworsko-parkowego - pomimo zniszczeń na skutek upływu czasu i zaniedbań właścicieli nie utracił swojej wartości zabytkowej. Sąd I instancji prawidłowo również uznał, że zły stan techniczny obiektu nie przesądza o utracie wartości zabytkowej i nie stanowi wystarczającej podstawy do skreślenia obiektu z rejestru zabytków. Zostało w sprawie wykazane, że dwór w K. stanowi jeden z nielicznych, zachowanych przykładów dworu alkierzowego na terenie W., jest najbardziej okazałym z szachulcowych dworów na tym terenie. Poza indywidualnymi wartościami stanowi również główny element zespołu dworsko-parkowego w K. i skreślenie go z rejestru zabytków stanowiłoby uszczuplenie wartości zabytkowej całego chronionego założenia.

Skarżący zmierza do wykazania, że objęty ochroną dwór nie nadaje się do remontu. Podkreślić należy zatem, że w myśl art. 13 ustawy zabytek wpisany do rejestru zabytków podlega wykreśleniu, jeżeli na skutek zniszczenia utracił swą wartość historyczną, artystyczną czy naukową, jednak przepis ten nie wiąże wykreślenia z rejestru zabytku od możliwości jego naprawy i usunięcia powstałych zniszczeń. Dlatego podnoszona w skardze kasacyjnej argumentacja, że Sąd I instancji nie wziął pod uwagę niemożliwości dokonania remontu nie zasługuje na uwzględnienie. W postępowaniu o wykreślenie zabytku z rejestru nie są rozstrzygane kwestie dotyczące zakresu niezbędnych do wykonania robót budowlanych, a wyłącznie to, czy stopień zniszczenia obiektu wpisanego do rejestru jest taki, że utracił on swą wartość historyczną, artystyczną czy naukową i oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd I instancji miał na względzie takie rozumienie powołanego przepisu.

W niniejszej sprawie przedmiotowy dwór uległ zniszczeniu, jednak w ocenie organu zachował wartość zabytkową, nie było więc podstaw do kwestionowania prawidłowości decyzji o odmowie skreślenia go z rejestru zabytków.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione, oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.

-----------------------

9