Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 237/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 140, art. 144
journal: Dz.U. 2017 poz 459
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.
article: art. 1, art. 2 pkt 1, art. 61 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1073
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 września 2015 r. sygn. akt II SA/Gd 271/15 w sprawie ze skarg I.S. i J.S. oraz B.N. i M.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 16 września

2015 r., sygn. akt II SA/Gd 271/15 po rozpatrzeniu skargi I. S. i J. S. oraz B. N. i M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie warunków zabudowy, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...].

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...], Prezydent Miasta Gdańsk ustalił na rzecz E. B. warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie "do dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych na terenie położonym w G. przy ul. [...], działka nr [...], obręb [...], wraz z urządzeniami budowlanymi". Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., Prezydent Miasta Gdańsk przeniósł decyzję własną z E. B. na [...] Spółkę z o.o. w G..

O wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Gdańsk z dnia [...] października 2013 r. wnieśli, opierając swoje żądanie na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., B. i M. N., L. i T. G., I. i J. S..

Wszyscy wnioskodawcy wskazali, że są właścicielami nieruchomości, na które będzie oddziaływać planowana inwestycja.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Prezydent Miasta Gdańsk, wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...] października 2013 r.

Następnie, decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., Prezydent Miasta Gdańsk odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] października 2013 r.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż I. i J. S. są właścicielami działki nr [...], zabudowanej budynkiem jednorodzinnym w odległości 8,8 m od drogi. Odległość budynku na działce nr [...] od projektowanego budynku wielorodzinnego wyniesie minimum 26 m (8,8 m + droga szerokości 12 m + linia zabudowy w odległości 5,75 m od drogi). Nieprzekraczalna linia zabudowy budynków wielorodzinnych na działce nr [...], zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy, stanowi przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich o numerach [...] i [...], w związku z czym odległość projektowanych na działce nr [...] budynków wielorodzinnych od północnej granicy działki wyniesie minimum 5,75 m. Budynek na działce nr [...] zrealizowano na podstawie decyzji z dnia [...] kwietnia 2007r. o pozwoleniu na budowę zespołu 14 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. B. i M. N. są właścicielami działek o numerach [...] i [...], zabudowanych budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] marca 2007 r., w odległości 18,6 m od drogi. Odległość tego budynku od projektowanego budynku wielorodzinnego wyniesie minimum 36 m (18,6 m + droga szerokości 12 m + linia zabudowy w odległości 5,75 m od drogi). L. i T. G. są właścicielami działki nr [...], na której na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. realizowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny w odległości 9,2 m od drogi. Odległość tego budynku od projektowanego budynku wielorodzinnego wyniesie minimum 26,9 m (9,2 m + droga szerokości 12 m + linia zabudowy w odległości 5,75 m od drogi).

Organ I instancji uznał, że wnioski o wznowienie postępowania zostały złożone przez osoby niebędące stronami w rozumieniu art. 28 k.p.a., albowiem teren lokalizacji zabudowy wielorodzinnej nie przylega do działek o numerach: [...],[...],[...] i [...], lecz jest oddzielony pasem drogowym o szerokości 12 m. Przedmiotowa inwestycja nie należy do obiektów o szczególnej uciążliwości. Obszar oddziaływania obiektu, na obecnym etapie postępowania, ogranicza się do działki nr [...].

Odwołania od powyższej decyzji wnieśli B. i M. N., I. i J. S. oraz L. i T. G.

Po rozpatrzeniu wniesionych odwołań Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 4, art. 151 § 1 pkt 1 i art. 28 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji odnosząc się do twierdzeń skarżących dotyczących ewentualnych uciążliwości związanych z zacienieniem ich budynków przez planowane budynki, Kolegium stwierdziło, że należy uwzględnić nie tylko fakt, iż działki skarżących oddzielone są od działki, na której planowana jest inwestycja, drogą, ale także ustaloną linię zabudowy dla poszczególnych budynków skarżących, jak i linię zabudowy, w jakiej ma być posadowiona planowana inwestycja. Z analizy dokumentacji – zdaniem Kolegium, nie wynika aby planowana inwestycja wprowadzała ograniczenia zagospodarowania działek stanowiących własność skarżących. Wskazane przez skarżących zagrożenia (związane z ograniczeniem korzystania z własnej nieruchomości, które miałyby dotyczyć zacienienia, zmiany cyrkulacji powietrza, uciążliwości związanych z hałasem, ograniczeniem zagospodarowania działek), mogą być rozpatrywane dopiero w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. Kolegium dodało, że zwykłe uciążliwości - związane z powstaniem nowego obiektu budowlanego, nie mogą same przez się przesądzać o nabyciu uprawnień do bycia stroną w sprawie ustalenia warunków zabudowy.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli B. i J. S. oraz B. i M. N.

Uwzględniając te skargi powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 16 września 2015r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że organy błędnie przyjęły, iż w postępowaniu zakończonym wydaniem przez Prezydenta Miasta Gdańsk decyzji z dnia [...] października 2013 r. nie powinni wziąć udziału jako strony postępowania wnioskodawcy, tj. B. i M. N., I. i J. S. oraz L. i T. G.

WSA wskazał, że charakter planowanej inwestycji (zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna) oraz postępowania, którego dotyczy zaskarżona decyzja, przemawiają za tym aby uznać nieruchomości stanowiące własność wnioskodawców za nieruchomości sąsiadujące z działką nr [...], na której ma zostać zrealizowana przedmiotowa inwestycja, które znajdują się w obszarze jej oddziaływania. Działki wnioskodawców dostępne z tej samej drogi, co działka objęta inwestycją i znajdujące się naprzeciwko tej działki, powinny być w istocie traktowane jako działki bezpośrednio sąsiadujące z działką nr [...] i objęte oddziaływaniem inwestycji na niej realizowanej, mimo że nie graniczą one bezpośrednio z tą działką. Bezsporne jest bowiem, że nieruchomości stanowiące własność wnioskodawców są oddzielone od nieruchomości objętej inwestycją (działka nr [...]) jedynie drogą, tj. działką nr [...]. Znajdują się one po drugiej stronie ulicy J. S., przy której położona jest działka nr [...], a na wysokości działek wnioskodawców linia zabudowy na działce nr [...] została ustalona w odległości 5,75 m od drogi.

WSA wskazał, że postępowaniu zmierzającym do wydania warunków zabudowy problem stron trzeba analizować także przez pryzmat art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p., zgodnie z którym w ramach tego postępowania każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Oznacza to, że ochrona interesów osób trzecich występuje nie tylko na etapie pozwolenia na budowę, wydawanego na podstawie przepisów prawa budowlanego, lecz już na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego, w ramach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nadto art. 54 pkt 2 lit. d w związku z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. przewiduje, że organ administracyjny ma obowiązek w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określić wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich. Podstawowe znaczenie ma w tym zakresie art. 140 k.c. który – poza tym, że daje właścicielowi pewne uprawnienia, także ogranicza treść przysługującego mu prawa własności, w szczególności zobowiązując właściciela, w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, do korzystania, z wyłączeniem innych osób, z rzeczy (nieruchomości) zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa. Zdaniem Sądu należy przyjąć, że charakter, rozmiar i gabaryty planowanej inwestycji (dwa budynki mieszkalne wielorodzinne o szerokości elewacji do 66 m i wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej do 17,5 m, zbliżone znacznie do granicy działki od strony ul. Jaśminowy Stok, uzasadniają przekonanie o możliwości zaistnienia różnego rodzaju immisji pośrednich na nieruchomości sąsiednie, znajdujące się w obszarze oddziaływania, do których należą nieruchomości skarżących (wnioskodawców). Sam fakt, że taka możliwość istnieje – chociażby w związku ze zwiększonym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza, czy też potencjalnymi ograniczeniami w dopływie światła dziennego – uzasadnia uznanie statusu właścicieli tych nieruchomości jako stron postępowania.

WSA zauważył, że organy analizując kwestię statusu wnioskodawców jako stron postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Gdańsk z dnia [...] października 2013 r., ograniczyły się w istocie jedynie do zbadania parametru odległości planowanego zamierzenia inwestycyjnego od faktycznie istniejącej zabudowy działek stanowiących własność wnioskodawców. Nie poddały tym samym rozważeniu jakichkolwiek innych możliwych oddziaływań przedmiotowej inwestycji na te działki i sposób wykonywania przysługującego w stosunku do nich prawa własności. W szczególności charakter planowanej w niniejszej sprawie inwestycji tj. budowa do dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych o wysokości znacznie przekraczającej wysokość zabudowy występującej na nieruchomościach skarżących oraz w znacznym przybliżeniu do tej zabudowy, którego dotyczyła wydana w sprawie ostateczna decyzja o ustaleniu warunków zabudowy wymagała szczegółowego zbadania możliwego oddziaływania na nieruchomości sąsiednie. Nie przesądza to jednocześnie tego, że negatywne oddziaływanie planowanej inwestycji na nieruchomości skarżących rzeczywiście wystąpi. Poszanowanie interesów właścicieli nieruchomości znajdujących się w bezpośrednim otoczeniu planowanej inwestycji, poprzez zapewnienie im możliwości obrony swoich praw w postępowaniu dotyczącym warunków zabudowy nieruchomości mogących na nie oddziaływać, jest bowiem elementem stosunków sąsiedzkich. Stosunki te reguluje z kolei przepis art. 144 k.c., zgodnie z którym właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych i dalsze przepisy tzw. prawa sąsiedzkiego, do których bezpośrednio nawiązuje publicznoprawna norma art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy, przyznająca prawo do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Przepis art. 144 k.c. stanowi podstawę ochrony uprawnień właściciela nieruchomości przed wpływem niekorzystnych czynników z innych nieruchomości i może stanowić materialnoprawną podstawę interesu, o którym jest mowa w art. 28 k.p.a.

Zdaniem WSA, pozbawiając wnioskodawców – będących właścicielami nieruchomości znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji – prawa udziału w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o warunkach zabudowy z dnia [...] października 2013 r., organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w szczególności w art. 7, art. 8 i art. 10 § 1 k.p.a. oraz materialnego w postaci art. 1 ust. 2 pkt 7 i art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. oraz art. 140 i art. 144 k.c. w związku z art. 28 k.p.a., jak również przepisów art. 21 i art. 64 Konstytucji RP wprowadzających konstytucyjną ochronę prawa własności.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło [...] Sp. z o.o., zarzucając naruszenie:

– art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. ustawy w zw. z art. 1 ust. 1. pkt 2 oraz art. 2 pkt 1 u.p.z.p. przez błędną wykładnię poprzez uznanie, że mogą one stanowić samodzielną podstawę interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. w sprawie o ustalenie warunków zabudowy terenu oraz przez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów, poprzez przyjęcie, że stanowiły one w sprawie administracyjnej podstawę interesu prawnego skarżących oraz bezzasadne zarzucenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Gdańsku oraz Prezydentowi Miasta Gdańsk naruszenia tych przepisów poprzez ich niezastosowanie;

– art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. przez błędną wykładnię poprzez przyjęcie, że w postępowaniu w sprawie o ustalenie warunków zabudowy terenu odmienność funkcji położonych w sąsiedztwie nieruchomości, na której ma być zrealizowana planowana inwestycja, może wskazywać na kolizję interesów właścicieli nieruchomości" co w zw. z art. 28 k.p.a. stanowi o interesie prawnym właściciela nieruchomości sąsiedniej, a także poprzez przyjęcie, że przepis ten stanowi źródło praw i obowiązków osób innych niż osoba wnioskująca o ustalenie warunków zabudowy oraz przez niewłaściwe zastosowanie poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie administracyjnej przepis ten stanowił podstawę interesu prawnego skarżących oraz bezzasadne zarzucenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Gdańsku, a także Prezydentowi Miasta Gdańsk naruszenia tych przepisów i ich niezastosowanie;

– art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. w zw. z art. 28 k.p.a. przez błędne zastosowanie poprzez przyjęcie, że może stanowić on podstawę interesu prawnego strony w postępowaniu o ustalenie o warunkach zabudowy i bezzasadne zarzucenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Gdańsku oraz Prezydentowi Miasta Gdańsk, że dopuściły się naruszenia tych przepisów nie wywodząc z nich interesu prawnego skarżących do bycia stroną postępowania;

– art. 140 k.c. i 144 k.c. w zw. z art. 28 k.p.a. przez błędne zastosowanie i przyjęcie, że w sprawie o ustalenie warunków zabudowy stanowiły one źródło interesu prawnego skarżących i bezzasadne zarzucenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Gdańsku oraz Prezydentowi Miasta Gdańsk, że dopuściły się naruszenia tych przepisów nie wywodząc z nich interesu prawnego skarżących do bycia stroną przedmiotowej sprawy;

– art. 144 k.c. przez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że działania podejmowane przy wykonywaniu prawa własności w rozumieniu tego przepisu obejmują działanie związane z wystąpieniem o ustalenie warunków zabudowy dla terenu;

– art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że w związku z naruszeniem przez organy administracji powyżej przytoczonych przepisów prawa materialnego zaszła podstawa do uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku oraz Prezydenta Miasta Gdańsk;

– art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 28 k.p.a., 61 § 4 k.p.a. i i 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzji pierwszoinstancyjnej Prezydenta Miasta Gdańsk w wyniku błędnego przyjęcie, że organy, które wydały uchylone wyrokiem decyzje zaniechały prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania i dokonały błędnych ustaleń w tym zakresie;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8 i 10 § 1 k.p.a. przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej błędnie uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz Prezydent Miasta Gdańsk, dopuściły się naruszenia wskazanych przepisów k.p.a. pozbawiając skarżących przymiotu strony oraz błędnego uznania, że postępowanie dowodowe było przeprowadzone w zakresie niewystarczającym do uznania, że skarżący nie mieli przymiotu strony w sprawie o ustalenie warunków zabudowy terenu;

– art. 135 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że zachodziły podstawy do uchylenia pierwszoinstancyjnej decyzji Prezydenta Miasta Gdańsk pomimo, że decyzja nie była dotknięta wadami mogącymi skutkować jej uchyleniem.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Istota rozpoznawanej sprawy sprowadzała się do rozstrzygnięcia czy składającym wnioski o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy właścicielom nieruchomości znajdujących się w sąsiedztwie planowanej inwestycji, przysługiwał przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, jak to przyjął Sąd I instancji, czy też nie mieli oni takiego przymiotu, jak przyjęły organy i jak twierdzi skarżący kasacyjnie inwestor.

W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że krąg stron (podmiotów posiadających interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a.) w sprawie o ustalenie warunków zabudowy musi być ustalany z uwzględnieniem jej charakteru, który jest ściśle związany z określonym obszarem odziaływania projektowanej inwestycji. W związku z tym stronami w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy mogą być, oprócz właścicieli lub użytkowników wieczystych działek sąsiednich, także właściciele działek niesąsiadujących bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji. Ustalenie kręgu stron postępowania zależy nie tylko od usytuowania poszczególnych nieruchomości względem terenu inwestycji, ale też charakteru planowanego przedsięwzięcia, rodzaju, stopnia i zakresu uciążliwości inwestycji oraz zasięgu oddziaływania na otoczenie (por. np. wyroki NSA z dnia 29 czerwca 2001 r., sygn. akt IV SA 594/99, z dnia 17 września 2014 r. sygn. akt II OSK 1261/13, z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 1809/12, z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt II OSK 1358/14).

Również w piśmiennictwie opowiedziano się za nadaniem szerokiego ujęcia pojęciu "sąsiedztwa" podkreślając, że zawsze "działkę sąsiednią" należy określać dla każdego przypadku oddzielnie (Z. Niewiadomski, Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz. Wyd. 5. Warszawa 2009, s. 494- 498, por. też wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2105/10).

Z powyższego wynika, że uznanie za stronę postępowania w sprawie dotyczącej decyzji o warunkach zabudowy właściciela nieruchomości sąsiedniej nie sprowadza się do prostego sprawdzenia sąsiedztwa. O interesie prawnym właścicieli nie decyduje bowiem fakt, iż dwie działki ze sobą bezpośrednio graniczą, lecz to, że jedna z nich znajduje się w strefie oddziaływania inwestycji lokalizowanej na drugiej działce (wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 467/07). Jest to oczywiste, gdyż oddziaływanie inwestycji może zamykać się w granicach działki zainwestowanej, ale może przecież również obejmować bezpośrednie, jak i niebezpośrednie sąsiedztwo.

O istnieniu interesu prawnego danego podmiotu w sprawie o ustalenie warunków zabudowy decydują zatem z jednej strony (w sferze faktycznej) charakter, cechy i skutki planowanej inwestycji (w tym rodzaj, stopień i zakres możliwych uciążliwości) dla całego obszaru potencjalnego jej odziaływania, z drugiej zaś strony (w sferze normatywnej) - treść przepisów prawa materialnego, które ze względu na zasadnicze parametry planowanej inwestycji i terytorialny zasięg jej oddziaływania mogą i powinny mieć zastosowanie w sprawie.

Źródłem interesu prawnego strony są w takim przypadku przepisy art. 140 i art. 144 k.c., na podstawie których właściciel nieruchomości może domagać się ochrony prawnej. Stosownie bowiem do treści art. 140 k.c., w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. Zgodnie zaś z art. 144 k.c., właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Obowiązkowi właściciela odpowiada - po stronie właścicieli nieruchomości sąsiednich - uprawnienie do egzekwowania tego ograniczenia.

Określając krąg podmiotów posiadających status strony w rozpoznawanej sprawie, należało więc uwzględnić, że oddziaływanie planowanej inwestycji może rozciągać się także na nieruchomości położone dalej, nie graniczące bezpośrednio z terenem inwestycyjnym. Ze względu bowiem na charakter i rozmiary inwestycji objętej decyzją o warunkach zabudowy (dwa budynki mieszkalne wielorodzinne o szerokości elewacji do 66 m i wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej do 17,5 m) istnieje możliwość zaistnienia różnego rodzaju immisji pośrednich na nieruchomości położone dalej, ale znajdujące się w obszarze oddziaływania, do których należą nieruchomości wnioskodawców zabudowane budynkami jednorodzinnymi. Możliwość taka związana jest, jak słusznie zauważył Sąd I instancji, ze zwiększonym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza, czy też potencjalnymi ograniczeniami w dopływie światła dziennego.

Oddziaływanie przedmiotowej inwestycji może zatem rozciągać się także na nieruchomości wnioskodawców nie graniczące bezpośrednio z terenem inwestycyjnym. Sam fakt, że istnieje możliwość takiego oddziaływania uzasadniał uznanie wnioskodawców jako stron postępowania. Przesłanki przyznania statusu strony postępowania w przedmiocie warunków zabudowy, zgodnie z art. 28 k.p.a., nie stanowi bowiem wykazanie naruszenia interesu prawnego danej osoby lecz wystarczająca jest sama możliwość zaistnienia takiego naruszenia. Oddzielnym natomiast zagadnieniem jest to, czy podnoszone przez te osoby zarzuty w stosunku do planowanego przedsięwzięcia są uzasadnione z punktu widzenia obowiązujących przepisów. Weryfikacja tych zarzutów dokonywana jest w ramach merytorycznego rozstrzygania sprawy. Istotne jest bowiem to, aby właściciele działek sąsiadujących z terenem inwestycji mieli możliwość uczestniczenia w postępowania służącego wyjaśnieniu, czy wynikające z przepisów prawa ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową określonej działki zostaną zachowane.

W konsekwencji należy uznać, iż nie doszło do zarzucanego w skardze kasacyjnej naruszenia stanowiących podstawę interesu prawnego wnioskodawców z art. 140 k.c. i 144 k.c. prawidłowo przywołanych w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji.

Jeżeli chodzi o zarzuty naruszenia przepisów art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 1 ust. 1. pkt 2, art. 2 pkt 1 oraz art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. to trafnie zauważono w skardze kasacyjnej, że przepisy te nie mogą stanowić samodzielnej podstawy interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Nie są to bowiem przepisy prawa materialnego, gdyż nie przyznają żadnych konkretnych uprawnień, które mogłyby zostać naruszone na skutek wydania decyzji o warunkach zabudowy. Ustalenie jednak istnienia interesu prawnego wnioskodawców na podstawie art. 140 k.c. określającego treść prawa własności oraz art. 144 k.c. przewidującego ochronę nieruchomości sąsiednich przed immisjami, w żaden sposób nie prowadziło do naruszenia wskazanych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.