Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1034/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1 i 3, art. 64a, art. 64b, art. 64c, art. 64d, art. 140aa ust. 1 pkt 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4, art. 140ab ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 355 § 2
journal: Dz.U. 2014 poz 121
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi O. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (w skrócie: "GITD") decyzją z [...] stycznia 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), dalej: k.p.a., art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1 i ust. 4, art. 140ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137), dalej: "p.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2013 r., poz. 260), dalej: "u.d.p."), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (w skrócie: "WITD") z [...] listopada 2014 r., nr [...], o nałożeniu na O.S. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą O. (dalej: "skarżąca" lub "Przedsiębiorca") kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do wydania powyższej decyzji doszło na podstawie następujących ustaleń:

[...] czerwca 2014 r. na drodze krajowej nr 60, 62 (dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej 10 t) w Płocku został zatrzymany do kontroli zespół pojazdów składających się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki RENAULT o nr rej. [...] oraz trzyosiowej naczepy marki WIELTON o nr rej. [...] kierowany przez P.K. Pojazdem wykonywany był przewóz cementu na paletach (ładunek podzielny) na rzecz Przedsiębiorcy na trasie z Łodzi do Bulkowa. W związku z podejrzeniem przekroczenia parametrów wagowych zespołu pojazdów dokonano jego ważenia, w którego wyniku po odjęciu możliwych błędów ustalono, że rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej wynosił 10,65 t i o 0,65 t przekraczał dopuszczalną wartość. W toku kontroli nie stwierdzono przekroczenia pozostałych parametrów pojazdu. Na podstawie uzyskanych wyników pomiarów stwierdzono, że na przejazd wymagane było zezwolenie kategorii IV, którego kierowca nie okazał w trakcie kontroli. Przebieg kontroli udokumentowano protokołem nr [...].

W związku ze stwierdzeniem powyższego naruszenia WITD decyzją z [...] listopada 2014 r. nałożył na Przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 5.000 zł.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Przedsiębiorca pismem z [...] grudnia 2014 r. złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania bądź uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W odwołaniu Przedsiębiorca wniósł o przeprowadzenie dodatkowego postępowania z jej zeznań, zeznań kierowcy oraz faktury FVK00110/14 z 7 czerwca 2014 r. na okoliczność transportu ładunku sypkiego, dochowania należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz braku wpływu na powstanie naruszenia. Przedsiębiorca wskazał, że w niniejszej sprawie nie stwierdzono przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, a przedmiotem przewozu był ładunek sypki, w związku z czym postępowanie w niniejszej sprawie powinno być umorzone. W odwołaniu wskazano, że podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności wiązanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstanie naruszenia.

Przywołaną na wstępie decyzją z [...] stycznia 2015 r. GITD utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu przedstawił zasady ruchu pojazdów nienormatywnych po drogach publicznych oraz wskazał, że droga krajowa nr 60 oraz droga krajowa nr 62 zaliczane są zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz.U. z 2012 r. poz. 1061) do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. GITD wyjaśnił również zasady przyznawania zezwoleń na przejazd pojazdami nienormatywnymi oraz wskazał, że przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku, gdyż w przypadku naruszeń zakazu przewożenia pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego na podstawie zezwolenia innego niż kategorii I lub II nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Rozpatrując odwołanie, organ stwierdził, że miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów, a pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C, które w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Siedlcach. Zdaniem GITD zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny i w sposób niebudzący wątpliwości wskazuje, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Organ podniósł przy tym, że kara pieniężna została nałożona za stwierdzone naruszenie norm dotyczących dopuszczalnych nacisków osi, które to naruszenie jest odrębną kategorią prawną, gdyż możliwe jest przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu przy jednoczesnym nieprzekroczeniu dopuszczalnej ładowności pojazdu i dopuszczalnej/rzeczywistej masy całkowitej. W ocenie GITD organ I instancji prawidłowo zakwalifikował stwierdzone naruszenie.

W uzasadnieniu wydanej decyzji GITD podniósł, że art. 64 ust. 2 p.r.d. zabrania przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II i zaznaczył, że jeżeli niemożliwe jest uzyskanie tych zezwoleń, podmiot wykonujący przejazd ma obowiązek zmniejszenia ilości przewożonego ładunku, co jest możliwe z uwagi na jego podzielność. Organ zaznaczył przy tym, że niemożność uzyskania zezwolenia w zakresie rodzaju przewożonego ładunku nie upoważnia do poruszania się takim pojazdem po drodze publicznej, a w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

W ocenie GITD Przedsiębiorca miał zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania, o czym został pouczony w treści zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego. Organ zaznaczył również, że Przedsiębiorca w toku postępowania nie przedstawił dowodów świadczących o dochowaniu należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz braku wpływu na powstanie naruszenia. GITD odnotował również, że podczas kontroli przesłuchano w charakterze świadka kontrolowanego kierowcę, który zeznał m.in., że był obecny podczas czynności załadunkowych, po których wykonaniu pojazd nie był ważony. Zdaniem organu odwoławczego brak było podstaw do przeprowadzania dodatkowego postępowania dowodowego z zeznań Przedsiębiorcy oraz kierowcy, a także z treści faktury, które jedynie powodowałoby bezpodstawne przedłużanie postępowania. Tym samym w ocenie GITD brak było przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Zdaniem organu odwoławczego ładunek sypki, o którym mowa w tym przepisie, jest to materiał, który przewożony luzem wykazuje zdolność do przesypywania się, a poszczególne jego cząsteczki nie są ze sobą powiązane w sposób trwały i wykazują cechy ciała stałego. W ocenie GITD, pomimo że ustawodawca nie precyzuje sposobu przewozu takiego materiału, to chodzi o przewóz luzem z punktu widzenia występujących w tych przypadkach problemów z załadunkiem towaru sypkiego i jego prawidłowym rozmieszczeniem na pojeździe, a także skutecznym zabezpieczeniem przed przemieszczaniem podczas przejazdu. Jak wskazał organ, przewóz luzem oznacza przewóz w pojazdach lub w kontenerach nieopakowanych materiałów stałych lub przedmiotów, a nie towarów opakowanych oraz materiałów przewożonych w cysternach. GITD stwierdził jednocześnie, że cement załadowany w worki umieszczone na paletach dawał możliwość prawidłowego rozmieszczenia ładunku na pojeździe.

Zdaniem organu między zachowaniem Przedsiębiorcy a stwierdzonymi naruszeniami istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy. Jak podkreślił GITD, podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu powinien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom, a jeżeli ma on trudności z takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenia nacisków osi, powinien rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru. W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć i w celu uwolnienia się od odpowiedzialności nie wystarczy jedynie ją zakwestionować.

Na wskazane powyżej orzeczenie pismem z [...] marca 2015 r. Przedsiębiorca złożył w Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniósł o stwierdzenie nieważności skarżonej decyzji wraz z decyzją ją poprzedzającą, stwierdzenie, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto skarżąca wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z jej zeznania, zeznania kierowcy oraz dokumentu w postaci faktury FVK00110/14 z 7 czerwca 2014 r. na okoliczność dochowania należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem przez podmiot wykonujący przejazd, braku wpływu na powstanie naruszenia przez podmiot wykonujący przejazd oraz na okoliczności wskazane w uzasadnieniu skargi. Zaskarżonej decyzji Przedsiębiorca zarzucił naruszenie:

1) art. 140aa ust 4 p.r.d. przez jego niezastosowanie i w efekcie wydanie zaskarżonej decyzji;

2) art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. przez nieuwzględnienie materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącą oraz uniemożliwienie jej czynnego udziału w postępowaniu przez niezawiadomienie jej o terminie zapoznania się z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji oraz niepouczenie o możliwości zastosowania art. 140aa ust. 1 p.r.d.;

3) art. 140ab zw. z art. 64 p.r.d. zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy – Prawo o ruchu drogowym przez błędną kwalifikacje wymaganego zezwolenia jako kategorię IV, podczas gdy w przedmiotowym stanie sprawy wymaganym zezwoleniem było zezwolenie kategorii VII.

W uzasadnieniu złożonej skargi Przedsiębiorca wskazał, że wymiary zatrzymanego do kontroli pojazdu odpowiadają wymaganiom przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz ich niezbędnego wyposażenia, w związku z czym nie można było uznać, że pojazd był pojazdem nienormatywnym i wymagał zezwolenie kategorii IV. Skarżąca stwierdziła, że w ustalonym stanie faktycznym można było ewentualnie uznać, że pojazd był pojazdem nienormatywnym wymagającym zezwolenia kategorii VII.

Ponadto skarżąca podniosła, że uzyskany wynik ważenia wskazujący na przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej o 0,65 t nie uwzględnia błędu pomiarowego wagi, a niewielka wartość przekroczenia wymagała dokonania precyzyjnego ważenia. Dodatkowo Przedsiębiorca zauważył, że zatrzymanym do kontroli pojazdem przewożony był cement, tj. materiał sypki, który wskutek przesypywania się może doprowadzić do przekroczenia dopuszczalnego nacisku na oś nawet w przypadku gdy znajduje się on w workach.

Zdaniem skarżącej dochowała ona należytej staranności oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Przedsiębiorca zadbał o wszystkie niezbędne dokumenty potrzebne do wykonywanego przewozu. Skarżąca podniosła, że w miejscu załadunku nie dokonuje się ważenia pojazdu wraz z ładunkiem z uwagi na brak odpowiedniego urządzenia do ważenia i wskazała, iż zgodnie z ilością towaru załadowanego na pojazd na podstawie faktury zakupu pojazd wykonujący przejazd spełniał wszystkie niezbędne wymagania do przejazdu po drogach publicznych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 7 grudnia 2014 r. oddalił wniosek dowodowy skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej "p.p.s.a.")).

Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja GITD z dnia [...] stycznia 2015 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Mazowieckiego WITD z dnia [...] listopada 2014 r. nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

W myśl art. 64 ust. 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

- uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy (pkt 1);

- przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1 (pkt 2).

Pojazdem nienormatywnym, stosownie do art. 2 ust. 35a p.r.d. jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

Zgodnie z art. 140aa ust. 1 pkt 1 p.r.d. za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d.).

Zasady ustalania tej kary uregulowane zostały w art. 140ab ust. 1 p.r.d., który za brak zezwolenia kategorii I i II przewiduje karę w wysokości 1500 zł (pkt 1); za brak zezwolenia kategorii III – VI przewiduje karę w wysokości 5000 zł (pkt 2); za brak zezwolenia kategorii VII – 500 zł, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10% (lit. a); 2 000 zł, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20% (lit. b); 15.000 zł - w pozostałych przypadkach (lit. c).

W rozpoznawanej sprawie kontroli drogowej został poddany pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika marki Renault wraz z 3-osiową naczepą ciężarową marki Wielton, którym przewożono cement w workach umieszczonych na paletach. Jak wynika z protokołu kontroli pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr seryjnych wskazanych w decyzji, które to wagi w dniu kontroli legitymowały się ważnym świadectwem legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Siedlcach z datą ważności do dnia 28 stycznia 2015 r. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego stwierdzono naruszenie dopuszczalnych norm nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu o 0,65 tony (czyli 10,65 tony) w stosunku do normy wynoszącej 10 ton. Nie stwierdzono innych naruszeń. Pomiaru dokonano na stanowisku do ważenia pojazdów w Płocku w miejscu legitymującym się protokołem z pomiaru pochylenia terenu zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że z art. 64 ust. 3 p.r.d. wynika, że ustawodawca wyróżnił siedem kategorii zezwoleń, których uzyskanie wymagane jest w zależności od posiadanych przez pojazd lub zespół pojazdów parametrów: wymiarów, masy całkowitej, nacisków osi oraz kategorii drogi, które określone zostały w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy. Poszczególne kategorie zezwoleń opisane zostały od art. 64a do art. 64d p.r.d. W art. 64 d ust. 1 zdanie drugie, ustawodawca wyraźnie wskazał, że zezwolenie kategorii VII wydaje się dla pojazdu, którego ruch, ze względu na jego wymiary, masę lub naciski osi, nie jest możliwy na podstawie zezwoleń kategorii I -VI. W trakcie przedmiotowej kontroli stwierdzono, że nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynosi 10,65 tony w związku z powyższym przedmiotowy stan faktyczny należało zakwalifikować jako wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV. Zezwolenie kategorii VII wymagane byłoby natomiast w przypadku przekroczenia nacisku pojedynczej osi powyżej 11,5 t.

W związku z powyższym organy słusznie zakwalifikowały stwierdzone naruszenie jako wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV i na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d. nałożyły karę pieniężna w wysokości 5.000.

Kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym, którego nienormatywność wynika z przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi, ma wymusić na właścicielach pojazdów przestrzeganie prawa zarówno w zakresie obowiązku uzyskiwania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, jak i obowiązku przestrzegania warunków uzyskanego zezwolenia, a także, aby wymusić właściwą dbałość o stan techniczny pojazdu. Pieniężna forma represji nadaje się do osiągnięcia tych celów, gdyż z reguły dotyczyć będzie osób zajmujących się zarobkowo przewozem towarów, co uzasadnia też jej surowość przejawiającą się w wielokrotnym przekroczeniu stawek opłaty, którą przedsiębiorca musiałby zapłacić za przejazd pojazdem nienormatywnym na podstawie zezwolenia. Regulacja dotycząca kar pieniężnych jest niezbędna dla ochrony i realizacji interesu publicznego, z którym jest związana. Tym interesem publicznym jest niewątpliwie porządek publiczny związany ze stanem dróg publicznych i bezpieczeństwem na nich. Zły stan dróg publicznych w Polsce jest faktem notoryjnym. Wysokość kar za poszczególne naruszenia przepisów p.r.d., jako element polityki państwa w poszczególnych dziedzinach życia, jest wyłączną kompetencją ustawodawcy i nie ma możliwości oceniania przez sądy czy strony, czy wysokość danej kary przewidziana przez ustawodawcę w wystarczającym stopniu realizuje cel jej wprowadzenia, przy jednoznacznej treści przepisu nakładającego karę.

Następną kwestią – w świetle zarzutów zawartych w skardze - wymagającą rozstrzygnięcia Sądu jest możliwość zastosowania wobec przewoźnika regulacji art. 140 aa ust. 4 p.r.d. Przepisy te obligują organ prowadzący postępowanie administracyjny w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenia wyszczególnione w art. 140ab ust. 1 i 2 tej ustawy, do umorzenia postępowania, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd:

a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem,

b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub

2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.

Zacytowany powyżej przepis, co prawda przewiduje możliwość zwolnienia przedsiębiorcy od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie prawa, jednakże jest to uzależnione od wykazania, że dołożył on należytej staranności, to znaczy uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Skoro za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo, to na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje i to niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z tą osobą (wyrok NSA z 6 lipca 2011r., sygn. akt II GSK 716/10).

W sprawie, w której wydano zaskarżoną decyzję, nie wykazano, że przedsiębiorca dołożył należytej staranności, czyli że uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy organizacji przewozu, aby nie doszło do naruszenia przepisów o normatywności pojazdu, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa w ww. zakresie.

Jak bowiem wynika z zeznań kierowcy przesłuchanego w charakterze świadka pojazd nie został zważony po załadunku towaru. Za organizację przejazdu odpowiada zaś przewoźnik. W ramach obowiązków z tym związanych jest zobowiązany tak ułożyć stosunki z innymi uczestnikami procedury przewozu aby uniemożliwić wyjazd na drogę publiczną pojazdowi nienormatywnemu. W okolicznościach faktycznych sprawy niezrozumiały jest zaś brak kontrolnego sprawdzenia obciążenia poszczególnych osi pojazdu po rozładowaniu części ładunku. Oczywistym bowiem jest, że do przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi pojazdu może dojść pomimo nieprzekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu.

Tak więc zdaniem Sądu należy stwierdzić, że skarżący jako przewoźnik nie wykazał, że ze swojej strony dołożył - prawnie doniosłej - należytej staranności (prawidłowo przez organ na podstawie art. 355 § 2 Kc odniesionej do wzorca staranności podmiotów wykonujących przewozy drogowe).

Z uwagi na fakt, że po dokonaniu załadunku pracownik skarżącej nie sprawdził czy nie załadowano zbyt dużej ilości towaru i nie zostały przekroczone dopuszczalne normy nacisków, a także niezważenie pojazdu przed wyruszeniem w drogę, wskazuje jednoznacznie, że skarżący miał wpływ na powstanie naruszenia.

Brak jest więc podstaw do zastosowania w tej sprawie przepisu art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, że organ II instancji w sposób prawidłowy nie uznał przewożonego ładunku za ładunek sypki ze względu na sposób w jakim był przewożony oraz szczególne właściwości jakimi powinien się charakteryzować ładunek sypki. Organy ITD zasadnie w uzasadnieniu swoich decyzji wskazały, że za taki rodzaj ładunku uznać należy materiał, który przewożony luzem wykazuje zdolność do przesypywania się, zaś poszczególne jego cząsteczki nie są ze sobą powiązane w sposób trwały i wykazują cechy ciała stałego. Fakt zaś, że przewoźnik przewoził cement w workach umieszczonych na paletach umożliwiał mu prawidłowe rozmieszczenie ładunku wewnątrz naczepy.

Należy również wyjaśnić, że Sąd oddalił wnioski dowodowe zgłoszone przez skarżącą w oparciu o art. 106 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżąca wniosła m.in. o przesłuchanie strony oraz świadka. W świetle zaś ww. przepisu p.p.s.a. dowód taki w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest niedopuszczalny. W ocenie Sądu, w sprawie - wobec jednoznacznego stwierdzenia wynikającego z protokołu kontroli (podpisanego przez kierowcę), że przewożonym ładunkiem był cement w workach umieszczonych na paletach - nie wystąpiły także wątpliwości co do kwalifikacji przewożonego ładunku, tj. że nie był on sypki. Faktura, z której miał być przeprowadzony dowód, ustaleń tych zmienić nie mogła, jako że wynikało z niej tylko co było przedmiotem sprzedaży (tj. cement), nie zaś jak ten towar był zapakowany.

W tych okolicznościach zarzuty skargi nie podważają ustaleń, na jakich podjęte zostało zaskarżone rozstrzygnięcie, zaś Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organu wydającego decyzję, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Organ poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne oraz należycie uzasadnił treść rozstrzygnięcia.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.