Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 75/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2016-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 6, art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 53 ust. 4 pkt 8, art. 60 ust. 1, art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 199
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity
article: art. 59 ust. 2 pkt 1, art. 71 ust. 2, art. 72 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Joanna Zdrzałka Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2016 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji -skargę oddala-


UZASADNIENIE

II SA/Rz 75/16

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO lub Kolegium) - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: K.p.a.) - utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy.

Jak wynika z uzasadnień tych decyzji i akt administracyjnych sprawy, ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] Wójt Gminy [...] ustalił na rzecz Gminy [...] warunki zabudowy dla inwestycji pn.: "Hala produkcyjna z częścią administracyjno-socjalną – produkcja i montaż artykułów przemysłowych", przewidzianą do realizacji na części działek nr 1030, 1029, 1028/1, 1028/2, 1027 i 1026 położonych w miejscowości Ś.

Wnioskiem z dnia [...] marca 2015 r. (data złożenia w siedzibie Kolegium)

o stwierdzenie jej nieważności zwrócił się działający w imieniu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pełnomocnik (radca prawny). W jego ocenie decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), gdyż organ ustalił warunki zabudowy bez uprzedniego uzyskania rozstrzygnięcia w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji. Wskazano, że teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym – wbrew zawartym w niej twierdzeniom – znajduje się na terenie wymagającym sporządzenia operatu oddziaływania na środowisko, gdyż został zakwalifikowany do obszaru Natura 2000. Charakter planowanej inwestycji określił konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a ocena oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko jest obligatoryjna w przypadku przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, natomiast w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia takiej oceny został stwierdzony w drodze postanowienia przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Brak ustaleń dla środowiska stanowi rażące naruszenie prawa i wymaga wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego, gdyż realizacja inwestycji w takim zakresie doprowadzi do degradacji środowiska. Interes prawny do wystąpienia z wnioskiem w imieniu Spółki pełnomocnik wywiódł z faktu, że jest ona nabywcą nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu warunków zabudowy.

Po rozpatrzeniu tego wniosku SKO decyzją z dnia [...] lipca 2015 r.

Nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r. W uzasadnieniu wywiodło, że przypadek naruszenia przepisów postępowania w sposób polegający na pominięciu wymaganego prawem stanowiska innego organu uregulowano w art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a., wg którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Podnoszona przez Spółkę wadliwość nie jest zatem wadą skutkującą stwierdzeniem nieważności decyzji dotychczasowej, lecz wadą procesową podlegającą sanacji w postępowaniu wznowieniowym, które może doprowadzić do uchylenia decyzji dotychczasowej i odmiennego załatwienia istoty sprawy. SKO wskazało, że w stosunku do decyzji objętej wnioskiem nie dostrzegło żadnej innej, niż podnoszona przez stronę, kwalifikowanych wad określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a., co skutkowałoby stwierdzeniem jej nieważności. Wobec nieobalenia domniemania jej prawidłowości, zobowiązane było do wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik [...] Sp. z o.o. zawnioskował o uchylenie decyzji Kolegium z dnia [...] lipca 2015 r. i stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca

2008 r., a także przeprowadzenie dowodu i wystąpienie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, celem wyrażenia opinii w przedmiocie możliwości realizacji inwestycji na terenie objętym kwestionowaną decyzją. Wskazał, że decyzja Wójta rażąco narusza prawo i zagraża środowisku. Teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym znajduje się na obszarze wymagającym sporządzenia operatu oddziaływania na środowisko, gdyż został zakwalifikowany do obszaru Natura 2000. Inwestycja wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a ocena oddziaływania na środowisko jest obligatoryjna w przypadku przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia takiej oceny został stwierdzony w drodze postanowienia przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Brak ustaleń dla środowiska stanowi rażące naruszenie prawa i wymaga wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego, gdyż realizacja inwestycji w takim zakresie doprowadzi do degradacji środowiska. Strona wnioskująca podniosła, że nie zarzuca kwestii naruszenia prawa procesowego, lecz prawa materialnego, skutkującego realizacją inwestycji na terenie wyłączonym spod działań budowlanych.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] września 2015 r. SKO utrzymało

w mocy swą decyzję z dnia [...] lipca 2015 r., podzielając w całości zawarty w niej pogląd co do braku przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...]. Wskazało, że nie dostrzegło kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a., w szczególności wady rażącego naruszenia prawa. W decyzji Wójta brak jest sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną jej wydania. Odnosząc się do żądania przeprowadzenia wnioskowanego dowodu Kolegium wyjaśniło, że prowadząc postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności konkretnego aktu administracyjnego, organ nie przeprowadza ponownie postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, lecz bada wyłącznie, czy objęty tym postępowaniem akt administracyjny dotknięty jest jedną z wad wymienionych w at. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a. Oceny legalności decyzji dokonuje się wyłącznie na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu zwykłym.

Końcowo SKO ponownie wskazało, że naruszenie prawa polegające na pominięciu wymaganego prawem stanowiska innego organu nie jest wadą skutkującą stwierdzeniem nieważności decyzji, lecz wadą procesową podlegającą sanacji

w postępowaniu wznowieniowym.

W skardze na decyzję Kolegium z dnia [...] września 2015 r. reprezentujący Spółkę pełnomocnik zawnioskował o uchylenie jej i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego które miało wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie w sytuacji, gdy decyzja SKO z [...] lipca 2015 r. jest błędna;

- art. 71 ust. 2 pkt 1 i art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U.

z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez uznanie, że decyzja Wójta Gminy [...] została wydana bez rażącego naruszenia prawa;

- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak w uzasadnieniu ustalenia okoliczności prawnych

i faktycznych, będących podstawą ustaleń w zakresie braku rażącego naruszenia prawa.

W uzasadnieniu skargi – ponawiając argumentację wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - podtrzymano stanowisko co do uznania, że decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa – art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., tj. bez sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko, mimo, że obowiązek jej uzyskania wynikał z charakteru planowanej inwestycji.

Podkreślono, że skarżący nie podnosi uchybienia organu I instancji w postaci ustalenia warunków zabudowy bez uprzedniego uzyskania stanowiska innego organu, które było wymagane przez przepisy prawa, ale że decyzja Wójta Gminy [...] wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 72

ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) zawierającego enumeratywne wyliczenie decyzji, przed wydaniem których musi nastąpić wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych.

Uzasadnienie decyzji SKO z dnia [...] września 2015 r. nie zawiera przy tym ustalenia okoliczności faktycznych i prawnych, które legły u podstaw ustaleń w zakresie braku rażącego naruszenia prawa. Kolegium wskazało jedynie, że z analizy materiału dowodowego sprawy wynika brak przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...], gdyż naruszenie przepisów postępowania polegające na pominięciu wymaganego prawem stanowiska innego organu jest wadą procesową podlegającą sanacji w postępowaniu wznowieniowym.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione

w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio

w całości albo w części.

Poddawszy zaskarżoną decyzję kontroli we wskazanym zakresie Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie, w którym zapadła ta decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja

z dnia [...] lipca 2015 r. toczyło się w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, przewidującym możliwość stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Jest to postępowanie odrębne od tego, w którym zapadła określona we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r. o ustaleniu na rzecz Gminy [...] warunków zabudowy dla inwestycji pn.: "Hala produkcyjna z częścią administracyjno-socjalną – produkcja i montaż artykułów przemysłowych". Celem tego postępowania nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy, lecz jej weryfikacja pod względem ewentualnego dotknięcia jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a.

Składając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r., pełnomocnik skarżącej Spółki wskazał na przesłankę określoną w § 1 pkt 2 tego artykułu, tj. wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa wynikającym z braku jej uzgodnienia z organem właściwym w zakresie ochrony środowiska (regionalnym dyrektorem ochrony środowiska) w sytuacji, gdy wobec położenia zamierzonej inwestycji na obszarze Natura 2000, jej charakter skutkował koniecznością uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji i wymagał sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Ponieważ na analogicznych twierdzeniach oparty został wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i wniesiona następnie skarga, wymaga to pewnych uwag

o charakterze ogólnym.

Z art. 53 ust. 4 pkt 8 w zw. z art. 60 ust. 1 i art. 64 ust. 1 u.p.z.p. wynika wymóg uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy (przed jej wydaniem) z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska - w odniesieniu do innych obszarów niż położone

w granicach parku narodowego i jego otuliny, a objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody; na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia

16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r., poz. 1651 ze zm., dalej: u.o.p.) należą do nich obszary Natura 2000. U.o.p. nie zawiera bezwzględnego zakazu zabudowy w obszarze Natura 2000, gdyż jej art. 33 ust. 1 zabrania,

z zastrzeżeniem art. 34, podejmowania działań mogących, osobno lub w połączeniu z innymi działaniami, znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym w szczególności: pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin i zwierząt dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000, wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000 lub pogorszyć integralność obszaru Natura 2000 lub jego powiązania

z innymi obszarami. Stosownie do art. 59 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...), realizacja przedsięwzięcia, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli przedsięwzięcie to może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000. Z kolei rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oraz potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymienione są w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r.

w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 71).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy zatem wyraźnie podkreślić odrębność postępowania w sprawie uzgodnienia warunków zabudowy

z prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) postępowaniem, w którym wydaje się decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia i w ramach którego sporządzany jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Oznacza to, że organ uzgadniający projekt decyzji o warunkach zabudowy pod względem wymagań ochrony przyrody we własnym zakresie dokonuje oceny oddziaływania inwestycji na środowisko przyrodnicze, co pozostaje poza właściwością organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy, gdyż raport

o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko nie jest elementem postępowania uzgodnieniowego dla tej decyzji. Potwierdzają to m.in. wyroki WSA w Gdańsku z dnia 7 marca 2012 r. II SA/Gd 5/12 i WSA w Olsztynie z dnia 20 września 2011 r. II SA/Ol 388/11, wg których kwestie ograniczeń wynikających z ochrony przyrodniczej terenów, na których położona jest nieruchomość nie podlegają badaniu przez organ wydający decyzję o warunkach zabudowy, lecz są przedmiotem oceny

w postępowaniu przed organem współdziałającym.

Podlegająca kontroli Sądu decyzja SKO z dnia [...] września 2015 r. wydana została w toku postępowania o stwierdzenie nieważności. Tryb ten jest jednym

z nadzwyczajnych trybów wzruszenia decyzji administracyjnej i stanowi wyjątek od wyrażonej w art. 16 K.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnych. Zgodnie bowiem z treścią § 1 tego przepisu, "decyzje, od których nie służy odwołanie

w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych

w kodeksie lub ustawach szczególnych".

Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji tworzy prawną możliwość eliminacji

z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami powodującymi nieprawidłowe ukształtowanie stosunku materialnoprawnego zarówno pod względem podmiotowym jak i przedmiotowym. Podstawę stwierdzenia nieważności decyzji stanowią wady wyliczone wyczerpująco w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 K.p.a.; zgodnie z treścią tego przepisu, organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;

2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną;

4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;

5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Wskazana przez stronę skarżącą za podstawę wniosku o stwierdzenie nieważności przesłanka rażącego naruszenia prawa nie została szczegółowo zdefiniowana, niemniej w orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie ukształtowane jest jednolite stanowisko, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu tego przepisu decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na nie budzącej żadnych wątpliwości sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który co do zasady nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Konieczne jest także, aby stwierdzone naruszenie miało znacznie większą wagę aniżeli stabilność decyzji ostatecznej, o której stanowi art. 16 K.p.a. (por. m.in. wyroki NSA: z dnia 10 czerwca 2011 r. II OSK 996/10, z dnia 8 lipca 2010 r. I OSK 170/10, z dnia 8 września 2008 r. II GSK 1061/08 oraz z dnia 9 lutego 2005 r. OSK 1134/04, a także W. Chróścielewski [w:] W. Chróścielewski, J.P. Tarno, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2009, s. 193, A. Matan [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, tom II, Warszawa 2007, s. 325). Na gruncie powyższego nie budzi zatem wątpliwości, że przy rażącym naruszeniu prawa nie chodzi o każde wadliwie zastosowanie prawa, ale o jego naruszenie w stopniu najwyższym z możliwych, którego ciężar gatunkowy jest tak duży, że wyklucza możliwość dalszego funkcjonowania decyzji w porządku prawnym. Bezspornym jest także, że prowadząc postępowanie w trybie określonym w art. 156 § 1 K.p.a. organ ogranicza się jedynie do poszukiwania uchybień i wadliwości, tak proceduralnych, jak i dotyczących prawa materialnego, opierając się na dowodach zgromadzonych w poprzedzającym tę decyzję postępowaniu administracyjnym, a przy orzekaniu uwzględnia stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania kontrolowanej decyzji.

Uzgodnienie jest zaś formą wiążącego wpływu jednego organu na drugi, poprzez uzależnienie możliwości wydania aktu od akceptacji jego treści przez organ uzgadniający. Wynikający z art. 53 ust. 4 w zw. z art. 60 ust. 1 u.p.z.p. wymóg, że decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z określonymi organami oznacza więc, że odmowa uzgodnienia przez organ współdziałający stanowi przeszkodę do wydania pozytywnej decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Brak obligatoryjnego uzgodnienia stanowi więc niewątpliwie wadę postępowania, jednak nie jest to przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji, lecz zastosowania innego z trybów nadzwyczajnych, tj. wznowienia postępowania; zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. W tej sytuacji podnoszony przez stronę skarżącą zarzut wydania decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r.

z rażącym naruszeniem przepisów prawa odnosi się w istocie do potencjalnej przesłanki wznowienia postępowania.

W okolicznościach sprawy należy zauważyć, że pełnomocnik Spółki wnioskując o stwierdzenie jej nieważności w żaden sposób nie uprawdopodobnił nawet, że teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym położony jest na obszarze Natura 2000, ogólnikowo powołując się na jego "zakwalifikowanie" do tego obszaru. Nie wyjaśnił również podstaw w oparciu o które wywiódł, że charakter planowanej inwestycji implikował konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, zwłaszcza że wstępna jej ocena w kontekście przepisów powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie wskazuje, by kwalifikowała się ona do któregoś z wymienionych w nim przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Samoistnej podstawy w tym zakresie nie może stanowić wskazany w skardze art. 71 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...), zgodnie z którym uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. W żaden sposób nie przesądza o tym dołączona do wniosku o stwierdzenie nieważności kserokopia skierowanego do Spółki pisma Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska z dnia

[...] października 2011 r. (stanowiącego odpowiedź na jej pismo z dnia [...] września 2011 r.), dotyczącego przedsięwzięcia pn. "Budowa mobilnej betoniarni betonu towarowego, budynku socjalno – biurowego oraz wagi samochodowej"

w miejscowości Ś. i wymogu przeprowadzenia dla tej inwestycji oceny oddziaływania na środowisko, w tym sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Wbrew zarzutom skargi, uznania, że decyzja Wójta Gminy [...] została wydana

z rażącym naruszeniem prawa, trudno także wywodzić z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...), wg którego wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem na podstawie u.p.z.p. decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Regulacja tego przepisu musi być bowiem rozpatrywana w kontekście opisanego już wyżej art. 71 ust. 2, przez co wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy tylko takich decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, które dotyczą przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Stanowisko to odzwierciedla m.in. wyrok WSA

w Gdańsku z dnia 16 marca 2012 r. II SA/Gd 689/11, zgodnie z którym nie każde zamierzenie inwestycyjne, które wymaga ustalenia warunków zabudowy

i zagospodarowania terenu, stanowi przedsięwzięcie wymagające uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie każda inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące zawsze albo potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Ustaleń co do okoliczności świadczących o rażącym naruszeniu prawa przy wydawaniu przez Wójta Gminy [...] decyzji o warunkach zabudowy nie czynił również organ rozpatrujący wniosek o stwierdzenie jej nieważności. W żadnym stopniu nie uchybiało to jednak przepisom postępowania, gdyż ustawowe uprawnienia organów orzekających w tym trybie ograniczają się jedynie do ustalenia, czy orzeczenie, którego dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności, obarczone jest wadami o jakich mowa w art. 156 § 1 K.p.a. W konsekwencji, w rozpatrywanej sprawie SKO nie mogło przeprowadzić żadnych czynności dowodowych, w tym wskazywanego przez Spółkę we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpienia do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska celem wyrażenia opinii w przedmiocie możliwości realizacji inwestycji na terenie objętym kwestionowaną decyzją. Stanowisko to znajduje oparcie w ugruntowanym orzecznictwie NSA (m.in. wyroki: z dnia 27 marca 2014 r. I OSK 2057/12, z dnia 30 października 2012 r. I OSK 1657/11, z dnia 26 kwietnia 2012 r. I OSK 642/11), zgodnie z którym organ badając, czy w sprawie zachodzą przesłanki wymienione w art. 156 § 1 K.p.a., nie gromadzi materiału dowodowego, który prowadziłby do nowych ustaleń faktycznych w sprawie.

Ponieważ raport o oddziaływaniu na środowisko nie jest dokumentem wymaganym przez u.p.z.p. w postępowaniu uzgodnieniowym, przesądza to tym samym o bezzasadności zarzutu skargi odnoszącego się do naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak ustalenia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności prawnych i faktycznych będących podstawą stwierdzenia braku rażącego naruszenia prawa. Kwestie ograniczeń i wymogów wynikających z ochrony przyrodniczej terenów, na których położona jest nieruchomość mająca zostać objęta decyzją

o warunkach zabudowy, nie podlegają badaniu przez organ wydający tę decyzję, lecz są przedmiotem oceny w postępowaniu przed organem uzgadniającym.

Podsumowując należy stwierdzić, że nawet w przypadku uznania, że wydawana przez Wójta Gminy [...] decyzja o warunkach zabudowy powinna podlegać uzgodnieniu z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, z opisanych wyżej przyczyn nie mogło to stanowić podstawy do stwierdzenia jej nieważności, lecz wyłącznie do wznowienia zakończonego nią postępowania. W tym przedmiocie Sąd w pełni podziela prawidłowość stanowiska SKO, zwracając dodatkowo uwagę, że

o ile tryby nadzwyczajne – wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji – mogą być uruchomione nawet w jednej sprawie, jeśli występują w niej przesłanki zarówno wznowienia, jak i stwierdzenia nieważności (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 maja 2007 r. III SA/Wa 614/07), to jednak nie są one wobec siebie konkurencyjne i nie mogą być stosowane zamiennie w odniesieniu do tego samego zdarzenia. Uruchomienie każdego z nich oparte jest na innych przesłankach (enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 i art. 156 § 1 K.p.a.)

i dotyczy innego rodzaju uchybień i wad – zaistniałych w toku postępowania lub zawartych w samej decyzji. Niemożliwe jest więc z tego samego powodu uruchomienie trybu wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności.

Z zasady trwałości decyzji ostatecznej wynika bowiem, że ze względu na inne ważne wartości, np. zasadę ochrony praw nabytych, trwałości stosunków gospodarczych, zaufania do organów władzy publicznej, ustawodawca dopuszcza możliwość pozostawania w obrocie prawnym decyzji wydanej z naruszeniem prawa, pozwalając na jej weryfikację tylko w ściśle określonych sytuacjach, stąd też przesłanki wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji muszą być interpretowane ściśle.

W tych okolicznościach kwalifikacja wady braku uzyskania stanowiska innego organu jako rażącego naruszenia prawa oznaczałaby de facto niedopuszczalne "ominięcie" właściwych w tym względzie przepisów o wznowieniu postępowania, w tym dotyczących zachowania określonego w art. 148 § 1 K.p.a. terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, który wynosi 1 miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by strona skarżąca taki wniosek składała, mimo że do nabycia przez Spółkę przedmiotowych nieruchomości doszło [...] marca 2010 r. (kserokopia aktu notarialnego w aktach sprawy). W tym względzie nie bez znaczenia pozostaje również treść przepisu art. 146 § 1 K.p.a., zgodnie z którym uchylenie decyzji z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 6 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.

Nie można przy tym "z góry" zakładać, na co pośrednio zdaje się wskazywać stanowisko strony skarżącej, że o ile projekt decyzji o warunkach zabudowy z racji położenia nieruchomości na obszarze Natura 2000 faktycznie podlegał obowiązkowi uzgodnienia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, to mimo zachowania tego wymogu, do uzgodnienia by nie doszło i w efekcie nie zostałaby wydana decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej. Wyłącznie właściwy w tym zakresie jest jednak tryb wznowienia postępowania (przy zachowaniu warunkujących go przesłanek), co tym samym wyłącza możliwość skutecznego zastosowania do opisanej sytuacji trybu stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na rażące naruszenie prawa i uznanie argumentacji skargi, że decyzja Wójta Gminy [...] wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Normy tego prawa, wskazując w swej treści, jakie fakty mają znaczenie dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, wyznaczają zakres ustaleń faktycznych koniecznych do jej załatwienia. Ustaleń wymagają zatem tylko fakty mające obiektywnie znaczenie dla załatwienia sprawy, a nie te, które w przekonaniu strony mogą mieć wpływ na jej wynik;

w realiach sprawy strona skarżąca wskazuje na wymóg sporządzenia raportu

o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w postępowaniu o wydanie decyzji

o środowiskowych uwarunkowaniach, co nie wykazuje wpływu na postępowanie

o stwierdzenie nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy motywowane wadą postępowania uzgodnieniowego.

Tym samym Kolegium utrzymując zaskarżoną decyzją w mocy swą wcześniejszą decyzję z dnia [...] lipca 2015 r. nie dopuściło się też obrazy art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie.

Z podanych przyczyn, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd w oparciu o art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.