Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1293/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Teresa Randak, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka (spr.), Protokolant apl. radc. Łukasz Żarnowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2007r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości: 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł ([...]złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...]r., nr [...] Prezydent Miasta G. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec A Sp. z o.o. w G. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2001 r.

Następnie, decyzją z dnia [...]r., nr [...] powyższy organ określił Spółce wysokość tego zobowiązania w kwocie [...]zł. Jako postawę opodatkowania przyjęto [...]m2 powierzchni budynków związanych z działalnością gospodarczą; budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o wartości [...]zł; budowle wykorzystywane do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła, elektroenergetyczne linie przesyłowe i rozdzielcze o wartości [...]zł, a także [...]m2 powierzchni gruntów związanych z działalnością gospodarczą.

Organ pierwszej instancji wskazał, iż Spółka występuje w niniejszej sprawie jako następca prawny Zakładu Budżetowego B. Wyjaśnił dalej, że Zakład Budżetowy będący jednostką organizacyjną nie posiadającą osobowości prawnej był podatnikiem podatku od nieruchomości z tytułu posiadania gruntów stanowiących własność Gminy G., zaś do podstawy opodatkowania przyjęto grunty Zakładu wydzielone ogrodzeniem i wniesione aportem na pokrycie kapitału zakładowego Spółki, wymienione w załączniku nr [...] do aktu założycielskiego Spółki (akt notarialny z dnia [...]r., Rep. A Nr [...]).

A Sp. z o.o. w G. wniosło od tej decyzji odwołanie zarzucając naruszenie art. 2, art.3, art. 4, art.6 oraz art. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 9, poz.84 ze zm.) oraz art. 121, art. 122, art. 124, art. 125 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Podniosło, że Zakład Budżetowy nie otrzymał nieruchomości komunalnej w trwały zarząd, wobec tego nie mógł być obciążony przedmiotowym podatkiem. Ponadto Zakład ten nie był posiadaczem opodatkowanych nieruchomości, lecz jedynie dzierżycielem – władał nimi za Gminę G.. Spółka zarzuciła organowi podatkowemu, iż nie ustalił należycie powierzchni gruntów przyjętych do podstawy opodatkowania zaś przywołane dowody są niewystarczające w tym zakresie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia [...]r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta G..

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, iż poprzednik prawny Spółki – Zakład Budżetowy, posiadał opodatkowane grunty a nie tylko je dzierżył. Organ drugiej instancji przyjął, że w sytuacji, gdy zakład budżetowy posiada nieruchomość stanowiącą własność jednostki samorządu terytorialnego nie oddaną w trwały zarząd to zakład ten należy uznać za posiadacza nieruchomości bez tytułu prawnego a w związku z tym za podatnika podatku od nieruchomości.

Kolegium poniosło, że na mocy uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r., nr [...] Zakład Budżetowy został wyposażony przez organ założycielski w majątek, zaś w stosunkach zewnętrznych występował dyrektor. Zatem Zakład ten stanowił jednostkę organizacyjną posiadającą strukturę, majątek i osoby powołane do jej reprezentowania za zewnątrz.

Nadto, w ocenie organu odwoławczego, władztwo Zakładu Budżetowego nad nieruchomością stanowiącą własność Gminy G. miało charakter trwały, związany z realizacją jego własnych zadań statutowych, przez co nie można uznać, iż stanowiło ono dzierżenie. Organ ten nie zgodził się również z twierdzeniem, iż Zakład Budżetowy administrował (w znaczeniu przedmiotowym) wysypiskiem śmieci i wobec tego nie był zobowiązany do ponoszenia ciężaru podatkowego, gdyż Gmina G. nie zawarła z tą jednostką umowy powierzającej w administrowanie wyodrębniony organizacyjnie zespół środków materialnych i niematerialnych, lecz jedynie powołała do życia Zakład Budżetowy, aby ten wykonywał na własną rzecz zadania określone w statucie przy pomocy niezbędnego do tego majątku. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent Miasta G. prawidłowo ustalił podstawę opodatkowania biorąc do niej wyodrębniony zespół składników majątkowych wykorzystywanych przez Zakład Budżetowy, który następnie został wniesiony aportem do Spółki, a wchodzące w skład tegoż zespołu nieruchomości wymienione zostały w akcie założycielskim Spółki.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A Sp. z o.o. w G. wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie przepisów art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego błędną wykładnię.

Strona skarżąca wskazując na przywołany w akcie założycielskim art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami podniosła, że Spółka nie powstała w wyniku przekształcenia Zakładu Budżetowego. Zdaniem skarżącej, otwarta na mocy uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r., Nr [...] likwidacja Zakładu Budżetowego wyklucza możliwość jego przekształcenia w spółkę kapitałową. Skarżąca podniosła, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami Zakład Budżetowy został wyposażony w majątek, lecz żaden z dokumentów, znajdujących się w posiadaniu Spółki, nie wskazuje na objęcie w posiadanie nieruchomości. Ponadto, w jej ocenie, brak przekazania opodatkowanych nieruchomości w jednej z form wskazanych w art. 19 ustawy o gospodarce nieruchomościami było wynikiem świadomej decyzji Gminy G., gdyż przed powstaniem Spółki wystarczającą formą zarządzania nieruchomościami było administrowanie wykonywane przez Zakład Budżetowy.

Skarżąca zwróciła uwagę, iż wola Zakładu Budżetowego władania rzeczą we własnym imieniu dotyczyła jedynie składników mienia formalnie przekazanych, co znalazło odzwierciedlenie w składanych deklaracjach podatkowych.

W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji, wnosząc o jej oddalenie,

podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniósł, iż

w stosunku do zakładów budżetowych nie można stosować wprost reguł dotyczących przekształcenia spółek, a przypadku przekształcenia zakładu budżetowego w spółkę prawa handlowego nie występuje "płynne" przejście z jednej formy organizacyjno-prawnej do drugiej, koniecznym natomiast jest, aby wpierw ustał byt zakładu budżetowego i w oparciu o przekazany majątek powstała Spółka.

Kolegium wskazało, iż w przywołanej uchwale z dnia [...]r. Rada Miasta G. otworzyła likwidację Zakładu Budżetowego, która prowadzić miała do zawiązania Spółki, a jako wkład niepieniężny wniosła nieruchomości znajdujące się w posiadaniu Zakładu i wykorzystywane do prowadzenia przez niego działalności. Podkreśliło ponadto, iż Zakład Budżetowy z wykorzystaniem posiadanych gruntów prowadził na własny rachunek działalność związaną ze składowaniem odpadów. Nie jest natomiast, zdaniem organu, możliwym prowadzenie przedmiotowej działalności bez zajmowania jakiejś przestrzeni - wykorzystywania nieruchomości. W ocenie Kolegium, wobec tego, że Zakład Budżetowy składował odpady we własnym imieniu to władztwo nad wykorzystywanymi do tej działalności nieruchomościami należy uznać za posiadanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skargę należało uwzględnić.

Zasadnicze znaczenie dla oceny zgodności z prawem tej decyzji ma prawidłowe ustalenie podstawy prawnej odpowiedzialności A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. za zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2001.

Podstawą prawną decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...][...] jest przepis art. 93b Ordynacji podatkowej. Z przepisu tego wynika, że przepisy art. 93 i 93a (odnoszące się do praw i obowiązków następców prawnych oraz podmiotów przekształconych) stosuje się odpowiednio do łączenia i przekształceń komunalnych zakładów budżetowych.

Tymczasem, co istotne, w przedmiotowej sprawie Rada Miejsca w G. Uchwałą z dnia [...]r. Nr [...] dokonała likwidacji Zakładu Budżetowego Gminy G B w G. w celu utworzenia jednoosobowej spółki gminy pod nazwą A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w G..

Uchwała ta wydana została w oparciu o przepis art. 19 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 155, poz. 1014 z 1998 r.) oraz art. 6 ust. 1, art. 9 oraz art. 22 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. Nr 9, poz. 43 z późn. zm.).

Należy więc zwrócić uwagę na treść powołanego wyżej przepisu art. 22 ust. 1 ustawy o gospodarce komunalnej. Wynika z niego, że organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może, w drodze uchwały, zdecydować o likwidacji zakładu budżetowego w celu zawiązania spółki akcyjnej albo spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przez wniesienie na pokrycie kapitału spółki wkładu w postaci mienia zakładu budżetowego pozostałego po jego likwidacji.

Zarówno brzmienie powyższego przepisu jak i jego zastosowanie przez Radę Miasta G. oznacza, iż organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie dokonał przekształcenia Zakładu Budżetowego Gminy G. B w G. w inny komunalny zakład budżetowy. Zadecydował, w drodze uchwały, o likwidacji zakładu budżetowego w celu zawiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością tj. skarżącego A.

Podkreślić należy, iż przepis ten w sposób jasny i zrozumiały przewiduje możliwość podjęcia decyzji o likwidacji zakładu budżetowego w celu zawiązania spółki akcyjnej czy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Zatem stanowisko organu odwoławczego o "płynnym" przekształceniu zakładu budżetowego w spółkę – nie znajduje uzasadnienie prawnego.

Odmienną natomiast regulację zawiera przepis art. 6 ust. 1 ustawy o gospodarce komunalnej. Przepis ten stanowi bowiem o przysługującym organom stanowiącym jednostek samorządu terytorialnego prawie do powoływania likwidowania lub przekształcania zakładów budżetowych zgodnie z przepisami tej ustawy jak i przepisami ustawy Prawo budżetowe.

Powyższe oznacza, że jedynie komunalny zakład budżetowy może zostać przekształcony w inny komunalny zakład budżetowy – a taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Komunalny zakład budżetowy jakim było B został zlikwidowany, a skarżące A w G. zostało utworzone w formie Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Tym samym, brak jest podstaw do stosowania przepisu art. art. 93b Ordynacji podatkowej.

Zatem wobec powyższych okoliczności Wojewódzki Sad Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w całości działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), który przewiduje, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 200 ustawy Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o kosztach postępowania oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji z mocy art. 152 tej ustawy.