Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3341/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Bożena Dziełak, sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi A. S. i A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2014 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. S. i A. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta L. (dalej zwany: "Prezydentem Miasta") decyzją z dnia [...] marca 2014 r. ustalił A. i A. S. (dalej zwani: "Skarżącymi") zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości na 2014 r. w wysokości 412 zł, za nieruchomość położoną w L. przy ul. [...] (budynki mieszkalne - 81,42 m², pozostałe budynki - 44,72 m², pozostałe budynki 50% - 3,12 m², grunty pozostałe – 55,47 m²). W podstawie prawnej wskazano: art. 207 § 1 i art. 210 § 1 w związku z art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; "dalej zwana: "O.p."), art. 1c, art. 2, art. 3, art. 4, art. 6 ust. 1, 2, 7 i art. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.; dalej zwana: "u.p.o.l.") i § 1 uchwały Rady Miasta L. nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. w sprawie podatków i opłat lokalnych na 2014 r. (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 12605; dalej zwana: "Uchwałą").

Prezydent Miasta w uzasadnieniu powołał się na pismo Dyrektora Departamentu Podatków i Opłat Lokalnych z dnia [...] stycznia 2010 r. w sprawie opodatkowania garaży, zgodnie z którym "garaże wielostanowiskowe w budynku mieszkalnym, jak również garaże wydzielone trwałymi ścianami w obrębie tego budynku - jako samodzielne lokale będące odrębnymi nieruchomościami, stanowią odrębne przedmioty opodatkowania podatkiem od nieruchomości, przy czym charakter tych nieruchomości jest bez wątpienia niemieszkalny. W konsekwencji właściwe będzie w takim przypadku zastosowanie stawki podatku określonej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.o.p.l.". Skoro lokal niemieszkalny - garaż wielostanowiskowy stanowi odrębną nieruchomość, dla której prowadzona jest odrębna księga wieczysta, zasadnym jest opodatkowanie go według stawki przewidzianej dla "budynków pozostałych".

Prezydent Miasta stwierdził również, iż zasadność opodatkowania garaży/miejsc postojowych znajdujących się w budynkach mieszkalnych, stawką określoną dla budynków pozostałych została potwierdzona wieloma wyrokami sądów administracyjnych (por. m.in. wyroki o sygn. akt: III SA/Wa 2114/10, III SA/Wa 2115/10 i III SA/Wa 2116/10), a przede wszystkim uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2012 r. sygn. akt II FPS 4/11. Powyższe stanowisko potwierdza także interpretacja ogólna Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2012 r. nr PL/LS/833/40/SIA/12/122.

Organ pierwszej instancji wskazał, że ww. podatek ustalono na podstawie złożonej przez Skarżących w dniu 9 lipca 2012 r. informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych; kserokopii wypisu aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] października 2010 r., kserokopii wypisu aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., pisma Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "A." Sp. z o.o. z dnia [...] października 2010 r., protokołu z oględzin nieruchomości z dnia [...] sierpnia 2012 r. oraz zapisu w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostę L. dla miasta L., stosując stawki określone w aktualnie obowiązujących przepisach podatkowych.

Skarżący w odwołaniu od ww. decyzji, zarzucając jej wadliwość, wnieśli o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Zdaniem Skarżących zastosowano niepoprawną stawkę opodatkowania garażu podziemnego, używanego na potrzeby prywatne, który nie stanowi powierzchni pozostałych budynków lub ich części, jak stwierdzono w Uchwale, a jest częścią budynku mieszkalnego. Przyjęta stawka dotyczy powierzchni użytkowej garaży związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zatem do opodatkowania garażu należało zastosować stawkę właściwą dla budynku mieszkalnego z § 1 pkt 1 Uchwały. Świadczy o tym definicja budynku zawarta w art. 1a ust.1 pkt 1 u.p.o.l. i w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.; dalej zwane: "rozporządzenie P."), a także wyrok NSA z dnia 12 października 2011 r. sygn. akt II FSK 733/10.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej zwane: "SKO") decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. utrzymało w mocy ww. decyzję Prezydenta Miasta, podtrzymując jej podstawę faktyczną i prawną.

SKO uznało za bezsporne, iż miejsce postojowe w lokalu garażowym będące własnością Skarżących, usytuowane jest w budynku mieszkalnym. Wskazało jednak, że nie przesądza to, iż garaż ma charakter mieszkalny. Z wykładni językowej, wynika, że budynek/lokal mieszkalny oznacza obiekt budowlany, które nadaje się i służy do mieszkania oraz spełnia kryterium zaspokajania podstawowych potrzeb mieszkaniowych. Garaż kryteriów tych nie spełnia. Dodatkowo z informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków wynika, że lokal garażowy w katastrze nieruchomości sklasyfikowano, jako niemieszkalny. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią dokument urzędowy w rozumieniu O.p. (por. L. Etel, Dane z ewidencji gruntów i budynków jako podstawa opodatkowania gruntów i budynków, Finanse Komunalne 2008, Nr 6, s. 24-26), a zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.; dalej zwane: "u.p.g.k.") stanowią podstawę wymiaru podatków i świadczeń.

SKO - uznając, że kluczowe jest ustalenie, czy garaż stanowi odrębną od lokalu mieszkalnego nieruchomość, czy też jest pomieszczeniem przynależnym do mieszkania - wskazało, że w świetle art. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.; dalej zwana: "u.w.l.") możliwe są obie sytuacje. W pierwszej garaż będzie opodatkowany stawką właściwą budynkom pozostałym, zaś w drugiej, gdy jest pomieszczeniem przynależnym do mieszkania, będzie opodatkowany stawką niższą, właściwą budynkom mieszkalnym. Uzasadnieniem przyjętego stanowiska są względy wykładni celowościowej. Garażu stanowiącego pomieszczenie przynależne do mieszkania nie można zbyć oddzielenie, bo prawo korzystania z niego jest integralnie związane z prawem własności lokalu mieszkalnego. Garaż wyodrębniony prawnie może stać się własnością osoby, która nie jest właścicielem lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym, w którym usytuowany jest również garaż. Wobec tego stosowanie preferencyjnej stawki opodatkowania właściwej budynkom mieszkalnym nie jest uzasadnione, tym bardziej, że z załączonych do akt wypisów z rejestru lokali i rejestru gruntów wynika, że lokal niemieszkalny (garaż) i lokal mieszkalny mają założone odrębne księgi wieczyste i stanowią odrębny przedmiot własności. Słuszne było więc zastosowanie przez organ pierwszej instancji stawki przewidzianej dla budynków pozostałych, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l. (por. uchwałę 7 sędziów NSA sygn. akt II FSP 4/11, ONSAiWSA 2012/3/36, wyroki WSA w Warszawie z dnia: 14 lipca 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 23/11, 5 sierpnia 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 313/11, a także L. Etel, Podatek od lokali garażowych, Finanse Komunalne 2011, nr 5, s. 33-38 i L. Etel, Opodatkowanie podatkiem od nieruchomości garaży w budynkach mieszkalnych, Przegląd podatków lokalnych i finansów samorządowych 2009, nr 7-8, s. 1, 9-13).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wnieśli o uchylenie ww. decyzji SKO w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania, zarzucając naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym oraz O.p.

W ocenie Skarżących zaskarżona decyzja nie odnosi się do meritum sprawy, świadczy o instrumentalnym potraktowaniu odwołania oraz nie uwzględnia istniejących realiów, w tym rozporządzenia P..

Zdaniem Skarżących SKO nie dostrzegło, że niepoprawnie zastosowano stawkę do opodatkowania garażu, który nie stanowi powierzchni pozostałych budynków, a jest częścią budynku mieszkalnego. W tym zakresie Skarżący powtórzyli argumentację z odwołania.

Skarżący wskazali też, że w Uchwale nie wskazano wyższej stawki podatku od 1m² powierzchni użytkowej garaży podziemnych używanych przez właścicieli lokali mieszkalnych znajdujących się w tym samym budynku, a wskazana stawka dotyczy wyłącznie garaży związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Doszło też do opodatkowania większej o 8,9 m² powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych lub ich części (81,42 m²) stawką 0,73 zł, gdy lokal Skarżących ma powierzchnię 72,52 m². Dodatkowa powierzchnia stanowi klatkę schodową i nie jest powierzchnią mieszkalną. Jeśli w tym względzie zastosowano niższą stawkę podatkową, również garaż powinien być w ten sposób opodatkowany. Organ podatkowy winien określić precyzyjne przedmiot opodatkowania i stawkę, tym bardziej, że w decyzji Prezydenta Miasta wyszczególniono podatek od nieruchomości od budynków pozostałych.

SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Spór w sprawie, zdaniem organów podatkowych sprowadzał się do rodzaju stawki, którą należy zastosować do opodatkowania podatkiem od nieruchomości udziału w prawie współwłasności odrębnego lokalu niemieszkalnego - garażu zlokalizowanego pod budynkiem wielorodzinnym. Skarżący zagadnienie sporne widzieli szerzej, uznając, że oprócz ww. kwestii organy podatkowe w sposób niezgodny ze stanem rzeczywistym wskazały powierzchnię użytkową lokalu mieszkalnego, a przez to złą stawkę podatkową zastosowano do lokalu niemieszkalnego – garażu. Skoro bowiem w odniesieniu do klatki schodowej organ podatkowy przyjął, że należy zastosować stawkę, taką jak dla lokali mieszkalnych, również do garażu należało zastosować taką stawkę.

Sąd, mając na względzie rozbieżne stanowisko stron, jak również uwzględniając okoliczności faktyczne wynikające z akt administracyjnych sprawy uznał, że ustalenia faktyczne poczynione w sprawie przez organy podatkowe obu instancji były niewystarczające by uznać, do jakiej powierzchni nieruchomości należących do Skarżących zastosować preferencyjną stawkę podatku od nieruchomości – właściwą lokalom mieszkalnym. Organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów Skarżących, co do prawidłowości opodatkowania niższą stawką podatkową – przewidzianą dla lokali mieszkalnych – większej o 8,9 m² powierzchni niż ta, która wynikała z informacji złożonej przez Skarżących 9 lipca 2012r. o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu z rejestru lokali (zawierającego dane według stanu na dzień 9 sierpnia 2013r.). Z dokumentu tego wynika, że powierzchnia lokalu mieszkalnego Skarżących wynosi 72,52 m² i jest różna od przyjętej przez organ pierwszej instancji za podstawę opodatkowania – 81,42 m²;

Organy podatkowe w treści uzasadnień wydanych w sprawie decyzji nie wyjaśniły powyższych rozbieżności.

Sąd wskazuje ponadto, że z rejestru gruntów sporządzonego na dzień 1 stycznia 2013r. wynika, że Skarżący dysponowali działką o powierzchni 1936 m². Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika natomiast, że powierzchnia gruntów podlegających u Skarżących opodatkowaniu wynosiła 55,47 m². Ze złożonej przez Skarżących 9 lipca 2012r. informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych wynika, że Skarżący posiadają grunty zajęte na prowadzenie odpłatnej, statutowej działalności pożytku publicznego – 55,5 m².

Zdaniem Sądu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wskazane wyżej rozbieżności należy wyjaśnić, tak, żeby w sposób pełny zrealizować zasadę prawdy obiektywnej, wyrażoną w treści przepisach art. 122 i art. 187 § 1 O.p.

Nie zasługują natomiast na uwzględnienie pozostałe zarzuty skargi.

W szczególności, jeśli chodzi o kwestię ustalenia rodzaju stawki, jaką winien być opodatkowany garaż zlokalizowany pod budynkiem wielorodzinnym, SKO w uzasadnieniu decyzji odwołując się do dowodu w postaci wypisu z rejestru lokali trafnie argumentowało, że garaż ma ustanowioną odrębną od lokalu mieszkalnego księgę wieczystą – co stanowi podstawę do przyjęcia, że może być uznany za odrębny przedmiot opodatkowania i może być do niego zastosowana stawka podatku, inna niż wobec lokali mieszkalnych.

W aktach sprawy znajdują się dowody pozwalające zweryfikować prawidłowość stanowiska zajętego przez organy podatkowe, zgodnie z którym garaż stanowi odrębną nieruchomość - ma założoną odrębną księgę wieczystą, mianowicie wypis z rejestru lokali z dnia 9 sierpnia 2013r. (w kserokopii poświadczonej za zgodność z oryginałem), z którego wynika, że dla lokalu niemieszkalnego prowadzona jest księga wieczysta nr [...], aczkolwiek wytknąć należy organowi odwoławczemu powołanie w uzasadnieniu decyzji niewłaściwego numeru [...]. Nadto okoliczność prowadzenia dla garażu wielostanowiskowego odrębnej (od tej prowadzonego dla lokalu mieszkalnego) księgi wieczystej[...]nr [...]znajduje potwierdzenie w zawartych w aktach sprawy kserokopiach wypisów aktów notarialnych : z dnia [...].10.2010r., Rep. A [...] dotyczącego ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego i umowy jego sprzedaży oraz z dnia 5.04.2011r., Rep. [...] dotyczącego umowy sprzedaży udziału w garażu wielostanowiskowym. Zasadnie zatem organy uznały, że garaż (udział w garażu wielostanowiskowym) usytuowany w budynku wielorodzinnym, z racji tego, iż stanowi przedmiot odrębnej własności podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki podatku przewidzianej w art. 5 ust.1 pkt 2 lit. e u.p.o.l., zgodnie z uchwałą NSA z 13 lutego 2012r. sygn. akt II FPS 4/11. Zarzuty Skarżących podnoszone w powyższym zakresie należy uznać za chybione.

Sąd, mając jednak na uwadze wyżej wskazane wadliwości natury procesowej, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270, ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.") orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Orzeczenie z punktu drugiego ma uzasadnienie w treści art. 152 P.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 209 P.p.s.a., zasądzając solidarnie na rzecz Skarżących działających samodzielnie 100 zł z tytułu zwrotu kosztów wpisu sądowego (punkt trzeci sentencji wyroku).