Postanowienie NSA, sygn. akt I OPP 1/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
Treść wyniku: Stwierdzono przewlekłość postępowania
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 2, art. 6, art. 12, art. 14
journal: Dz.U. 2004 nr 179 poz 1843
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Maria Rzążewska, Elżbieta Stebnicka, po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A. S. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, sygn. akt IV SA/Wa 842/07 postanawia: 1) stwierdzić przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, 2) przyznać skarżącemu A. S. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sumę pieniężną w wysokości 1 000 (jeden tysiąc) zł.


UZASADNIENIE

A. S. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie z jego skargi na postanowienie Szefa Służby Cywilnej z dnia 23 września 2005 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej konkursu na stanowisko dyrektora w Głównym Inspektoracie Transportu Drogowego, domagając się odszkodowania w kwocie 10 000 zł.

Z akt sprawy wynika, że w styczniu 2007 r. A. S. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Szefa Służby Cywilnej z dnia 23 września 2005 r. wraz z pismem, w którym zwrócił się do Sądu z prośbą o informację w tej sprawie, jednocześnie wskazując, że przedmiotową skargę wniósł za pośrednictwem organu w październiku 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 15 stycznia 2007 r. przekazał skargę według właściwości, stosowanie do przepisu art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Szefowi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w celu udzielenia odpowiedzi na skargę. Zarządzeniem z dnia 28 marca 2007 r. ponownie wezwano organ do udzielenia odpowiedzi na skargę oraz do nadesłania akt sprawy. W kwietniu 2007 r. organ nadesłał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Zarządzeniem z dnia 8 maja 2007 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu. W maju 2007 r. skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2007 r. przyznano skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zarządzeniem z dnia 30 sierpnia 2007 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 12 października 2007 r. Na rozprawie w dniu 12 października 2007 r. skarżący wniósł o wyłączenie sędziów składu orzekającego i z tego względu odroczono rozprawę. Postanowieniem z dnia 16 października 2007 r. WSA w Warszawie oddalił wniosek o wyłączenie sędziów. Na to postanowienie skarżący wniósł zażalenie. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2007 r. WSA w Warszawie sprostował postanowienie z dnia 16 października 2007 r. w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziów, a postanowieniem z dnia 15 listopada 2007 r. WSA w Warszawie sprostował postanowienie z dnia 4 czerwca 2007 r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Na te postanowienia skarżący wniósł zażalenia. W styczniu 2008 r. skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843, zwanej dalej "ustawą"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika z art. 14 ustawy, który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, że co do zasady postępowanie sądowe jest przewlekłe, jeżeli toczy się ponad 12 miesięcy. Jakkolwiek przyjmuje się, że za przewlekłe należy uznać postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy, to jednak w okolicznościach tej sprawy prawo skarżącego do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone. Przede wszystkim nie można pominąć faktu, że skarżący wniósł skargę za pośrednictwem organu już w październiku 2005 r., z tym że skarga ta nie została przekazana do Sądu. Skarżący w styczniu

2007 r. wniósł kolejną skargę bezpośrednio do Sądu. Dnia 26 stycznia 2007 r. Sąd zwrócił się do organu o przekazanie akt sprawy wraz z odpowiedzią na skargę, a następnie ponowił wezwanie w marcu 2007 r. Okres oczekiwania na nadesłanie akt administracyjnych wyniósł 3 miesiące. Następnie, od chwili przyznania skarżącemu prawa pomocy w dniu 4 czerwca 2007 r. do czasu wyznaczenia terminu rozprawy upłynęły kolejne 3 miesiące. Ponadto zażalenie na postanowienie z dnia 16 października 2007 r. o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów, wniesione w listopadzie 2007 r. dotychczas nie zostało przekazane do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Przedstawione czynności spowodowały przewlekłość postępowania, która nie jest uzasadniona. Nie zmienia tego stanu rzeczy okoliczność, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniami z dnia 14 i 15 listopada 2007 r. sprostował z urzędu postanowienia z dnia 16 października 2007 r. i 4 czerwca 2007 r.

Uwzględniając skargę na przewlekłość postępowania, Sąd orzeka w granicach żądań strony przytoczonych w skardze (art. 6 i 12 ustawy). Dotyczy to żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania oraz zasądzenia odszkodowania.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając skargę stwierdził, że w postępowaniu tym nastąpiła przewlekłość postępowania (art. 12 ust. 2 ustawy) oraz przyznał skarżącemu jako odpowiednią sumę pieniężną od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 1 000 zł (art. 12 ust. 4 ustawy). Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu przewlekłości postępowania, Sąd miał na uwadze szczególne okoliczności tej sprawy, a w szczególności to, że skarżący wniósł skargę do organu w 2005 r., która nie została przekazana sądowi, rodzaj sprawy, w której nastąpiła przewlekłość i jej znaczenie dla skarżącego, a także to, że zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 16 października 2007 r. dotychczas nie zostało przekazane do rozpoznania NSA.