Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 395/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6337 Zatrudnianie cudzoziemców
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Protokolant Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi G. A. na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania przyrzeczenia wydania zezwolenia na wykonywanie pracy przez cudzoziemca - oddala skargę -


UZASADNIENIE

W dniu 25 sierpnia 2003 r. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością działająca pod firmą "M." Sp. z o.o. z siedzibą w S., zwana dalej Spółką, złożyła do Wojewody [...] wniosek o udzielenie zezwolenia na wykonywanie pracy przez cudzoziemca - G. A. - obywatela rosyjskiego, w charakterze prezesa zarządu.

W dniu [...] października 2003 r. Wojewoda [...] wydał decyzję, mocą której odmówił Spółce udzielenia przyrzeczenia wydania zezwolenia na wykonywanie pracy przez G. A.. Powołując się na art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) Wojewoda [...] wskazał, iż przyrzeczenie wydania zezwolenia na wykonywanie pracy przez cudzoziemców wydaje się po uwzględnieniu sytuacji na rynku pracy oraz kryteriów, właściwego dla siedziby pracodawcy wojewody, wydawania przyrzeczeń i zezwoleń na pracę cudzoziemców.

Kryteria wydawania w województwie [...] przyrzeczeń i zezwoleń na pracę cudzoziemców nieposiadających zezwolenia na osiedlenie się, ani statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej stanowią, że nie należy wydawać przyrzeczeń i zezwoleń na pracę cudzoziemców w Polsce w przypadku braku udokumentowania posiadania przez cudzoziemca kwalifikacji do wykonywania powierzanej mu pracy oraz w przypadku, jeśli pracodawca lub cudzoziemiec naruszają prawo polskie. Organ podkreślił, iż zgodnie z § 3 ust. 3 pkt 2 i pkt 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wydawania przyrzeczeń i zezwoleń na pracę cudzoziemców (Dz. U. Nr 153, poz. 1766 ze zm.) decyzję o odmowie wydania przyrzeczenia wojewoda wydaje w szczególności, gdy pracodawca:

1. wnioskuje o wydanie przyrzeczenia w stosunku do cudzoziemca, którego kwalifikacje, umiejętności lub proponowane wynagrodzenie nie są odpowiednie do pracy, którą cudzoziemiec ma wykonywać,

2. wnioskuje o wydanie przyrzeczenia w stosunku do cudzoziemca, który wcześniej naruszył przepisy obowiązujące w Rzeczypospolitej Polskiej, zwłaszcza w zakresie porządku publicznego.

Wojewoda wskazał, iż w dniu [...] października 2003 r. Oddział Kontroli Legalności Zatrudnienia Wydziału Polityki Społecznej [...] Urzędu Wojewódzkiego w K., w toku przeprowadzonej w Spółce kontroli ustalił, iż cudzoziemiec - G.A. naruszył art. 50 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyż świadczył w okresie od [...] stycznia 2003 r. do [...] października 2003 r. pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez wymaganego zezwolenia. Organ podkreślił, iż wykonywanie pracy przez cudzoziemca w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 22b cytowanej ustawy oznacza także pełnienie funkcji w zarządach osób prawnych prowadzących działalność gospodarczą. Cudzoziemcy objęci zostali od 1 stycznia 2002 r. obowiązkiem posiadania zezwolenia na pracę w związku z pełnieniem funkcji w zarządach osób prawnych prowadzących działalność gospodarczą. Zgodnie zaś z § 2 pkt 14 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie wykonywania pracy przez cudzoziemców bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę (Dz. U. Nr 153, poz. 1765) wykonywanie pracy dopuszczalne było do czasu otrzymania decyzji wojewody, nie dłużej jednak niż do dnia 31 marca 2002 r.

Od decyzji tej odwołała się spółka "M." Sp. z o.o. W odwołaniu podniesiono, iż zaskarżona decyzja narusza uzasadniony interes prawny odwołującego się.

Zdaniem odwołującej się Spółki, G.A. nie naruszył przepisu art. 50 § 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyż nie świadczył pracy, a jedynie prowadził na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność gospodarczą jako wspólnik i jednocześnie prezes zarządu tej Spółki. Odwołująca się podkreśliła, iż Kodeks spółek handlowych nie nakłada na spółki z ograniczoną odpowiedzialnością obowiązku zawierania z członkami zarządu tych spółek umów o pracę. G.A. zarządzał spółką, lecz nie świadczył na jej rzecz pracy w rozumieniu art. 22 i art. 29 Kodeksu pracy. Ponadto odwołująca się wskazała, iż żaden wojewoda nie jest uprawniony do ustalania kryteriów wydawania przyrzeczeń i zezwoleń na wykonywanie pracy przez cudzoziemców.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji organ II instancji wskazał, iż kontrola przeprowadzona w dniu [...] października 2003 r. w spółce "M. " Sp. z o.o. potwierdza fakt nielegalnego zatrudnienia w Spółce cudzoziemca - G. A., w charakterze prezesa zarządu w okresie od [...] stycznia 2003 r. do [...] października 2003 r. Ponadto organ odwoławczy podkreślił, iż wojewoda jest uprawniony na mocy art. 6c ust. 1 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, do ustalania, po zasięgnięciu opinii marszałka województwa, kryteriów wydawania przyrzeczeń i zezwoleń na pracę dla cudzoziemców w Rzeczypospolitej Polskiej.

Skargę na decyzję tę wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G. A.. Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie art. 6 - art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające odmowę udzielenia przyrzeczenia wydania zezwolenia na wykonywanie pracy przez cudzoziemca. Skarżący wskazał, iż pełnił funkcję prezesa zarządu w Spółce. Spółka zatrudnia dwie osoby na podstawie umowy o pracę i jej działalność przeciwdziała bezrobociu. Ponadto skarżący wskazał, iż nie wiedział o zmianie przepisów i nie został o tej zmianie poinformowany pomimo, iż był wielokrotnie w urzędach.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Podstawę materialnoprawną wydanych w rozpatrywanej sprawie decyzji stanowi art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.). W dniu wydawania decyzji przez organ drugiej instancji (tj. 23 grudnia 2003 r.) art. 50 ust. 1 miał następujące brzmienie: "Cudzoziemiec może wykonywać pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiada zezwolenie na pracę wydane przez wojewodę właściwego ze względu na siedzibę pracodawcy. Z obowiązku tego są zwolnieni cudzoziemcy posiadający zezwolenie na osiedlenie się, zgodę na pobyt tolerowany, status uchodźcy nadany w Rzeczypospolitej Polskiej lub korzystający z ochrony czasowej na jej terytorium".

Zgodnie zaś z art. 50 ust. 2 tej ustawy warunkiem wydania cudzoziemcowi zezwolenia na pracę jest wcześniejsze uzyskanie przez pracodawcę przyrzeczenia i uzyskanie przez cudzoziemca odpowiedniej wizy lub zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku, gdy cudzoziemiec posiada odpowiednią wizę lub zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wojewoda wydaje decyzję w sprawie zezwolenia na pracę. Przepisy ust. 4-8 stosuje się odpowiednio (ust. 3). Przyrzeczenie wydaje pracodawcy wojewoda, uwzględniając sytuację na lokalnym rynku pracy oraz kryteria, o których mowa w art. 6c ust. 1 pkt 3. Przyrzeczenie i zezwolenie na pracę są wydawane na czas oznaczony dla określonego cudzoziemca i pracodawcy, na określone stanowisko lub rodzaj wykonywanej pracy (ust. 8). Przyrzeczenie jest swego rodzaju promesą udzielaną w sytuacji oczekiwania na wydanie zezwolenia.

Wymóg posiadania zezwolenia na wykonywanie pracy przez cudzoziemców pełniących funkcje w zarządach organów osób prawnych prowadzących działalność gospodarczą istnieje od dnia 1 stycznia 2002 r., zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie wykonywania pracy przez cudzoziemców bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę. Przepisy obowiązujące do tej daty nie nakładały obowiązku posiadania zezwolenia na pracę cudzoziemca pełniącego funkcję statutową w spółce. W myśl § 2 pkt 14 cyt. rozporządzenia zezwolenie to nie jest wymagane do czasu otrzymania decyzji wojewody, nie dłużej jednak niż do dnia 31 marca 2002 r. Zatem od dnia 1 kwietnia 2002 r. każdy cudzoziemiec pełniący funkcję w zarządach organów osób prawnych powinien legitymować się stosownym zezwoleniem na wykonywanie pracy.

W tym miejscu stwierdzić należy, że wykonywanie pracy przez cudzoziemca oznacza zatrudnienie, wykonywanie innej pracy zarobkowej lub pełnienie funkcji w zarządach osób prawnych prowadzących działalność gospodarczą (art. 2 ust. 1 pkt 22a ustawy). Zatem obowiązkiem posiadania zezwolenia na zatrudnienie objęci są cudzoziemcy będący członkami zarządów spółek, którzy zostają zatrudnieni na podstawie umowy o pracę, umowy menedżerskiej czy umowy zlecenia, jak również ci, których stosunek członkostwa w zarządzie powstał z mocy aktu powołania spółki.

Zgodnie z § 3 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wydawania przyrzeczeń i zezwoleń na pracę cudzoziemców, wojewoda wydaje decyzję o odmowie udzielenia przyrzeczenia, gdy pracodawca wnioskuje o wydanie przyrzeczenia dla cudzoziemca, który wcześniej naruszył przepisy obowiązujące w Rzeczypospolitej Polskiej. Pełnienie przez G. A. funkcji prezesa zarządu po dniu 31 marca 2002 r. bez zezwolenia stanowi naruszenie obowiązujących przepisów prawa. Przywołanie tego przepisu w zaskarżonej decyzji jest nie tylko trafne, ale w pełni uzasadnione.

Chociaż spółka "M." Sp. z o.o. powstała w 1996r. i sprawujący funkcję prezesa zarządu G. A. nie miał wówczas obowiązku posiadania zezwolenia na zatrudnienie, to jednak z dniem 1 kwietnia 2002 r. musiał się takim legitymować. Wniosek o wydanie zezwolenia został złożony jednak dopiero w dniu 25 sierpnia 2003 r.

Ponadto stwierdzić należy, iż zarzut nieznajomości prawa nie może uzasadniać uznania zaskarżonej decyzji za wadliwą. Z obowiązku znajomości przepisów prawa w szczególności nie może zostać zwolniony profesjonalny uczestnik obrotu gospodarczego, jakim bez wątpienia jest spółka "M." Sp. z o.o. - podmiot wnioskujący o wydanie zezwolenia na wykonywanie pracy przez cudzoziemca.

Konkludując warto podkreślić, że organy zatrudnienia odmawiając udzielenia przyrzeczenia wydania zezwolenia na zatrudnienie G. A. nie przekroczyły granic uznania administracyjnego.

Z uwagi na powyższe, uznając skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 cytowanej na wstępie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.