Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 60/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 3 pkt 23 lit c, art. 23 ust. 5 i art. 5 ust 4, art. 3 pkt 1 lit a, art. 2 ust 23
journal: Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
article: art. 3 pkt 23, art. 5 ust. 4 oraz par 15 ust 1 i 2 , par 17
journal: Dz.U. 2005 nr 105 poz 881
law: Rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne
article: art. 107 par 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska (spr.), Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 marca 2010r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję Burmistrza z dnia [...] Nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Z. W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] – odmówił Z. W. przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na rzecz synów D., A., M. W. od [...]r. Organ I instancji ustalił, że dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w [...]roku wyniósł [...] zł i przekroczył kwotę uprawniającą do zasiłku rodzinnego tj. [...] zł.

Z. W. w odwołaniu od tej decyzji podniosła, że od [...]r. została zatrudniona na nowych niekorzystnych warunkach tj. na pół etatu. Dlatego wniosła o uznanie jej zmniejszonego wynagrodzenia jako dochód utracony.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. , [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy uznał, że zmiana wysokości wynagrodzenia spowodowana nowymi warunkami pracy nie stanowi utraty dochodu, ponieważ nie doszło do utraty zatrudnienia.

Na powyższą decyzję Z. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , domagając się uchylenia decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 czerwca 2009r. , sygn. akt II SA/Sz 116/09 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza S. z dnia [...]r. Nr [...].

Sąd - jak wynika to z uzasadnienia wyroku – uznał, że w realiach rozpatrywanej sprawy utratą dochodu wskazaną w art. 3 pkt 23 lit "c" ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. nr 228, poz. 2255 ze zm.) jest też zmniejszenie wymiaru zatrudnienia z całego etatu na pół etatu i związane z tym zmniejszenie wynagrodzenia.

Sąd wskazał, że powyższy pogląd znajduje oparcie w doktrynie, gdzie jako utratę dochodu wskazuje się również obniżenie dochodu, które nastąpiło na skutek zmiany źródła dochodu np. zmiany zatrudnienia na inne zatrudnienie, nabycie po utracie zatrudnienia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, emerytury lub renty, a także obniżenie dochodu uzyskiwanego z tytułu zatrudnienia, które nastąpiło na skutek zmiany wymiaru czasu pracy czy zmiany warunków zatrudnienia. Tego rodzaju sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie, bowiem skarżąca utraciła część etatu od [...]r. i od tego dnia zatrudniona jest na ½ etatu z wynagrodzeniem w kwocie [...] zł miesięcznie.

Podnosząc powyższe Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ dokona właściwego obliczenia dochodu rodziny skarżącej uwzględniając w szczególności art. 3 pkt. 23, art. 5 ust. 4 ustawy oraz § 15 ust. 1 i 2, § 17 ust. 1,2,3rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne.

Z tych przyczyn Sąd stwierdził naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. działając z upoważnienia Burmistrza Miasta S., decyzją z dnia [...]r. , [...], na podstawie art. 3 pkt 23 lit. "c", pkt 24 lit "c" , art. 5 ust 2,3,4a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2006r Nr 139 poz. 992 ze zm.) oraz § 2, § 15 ust 1 i 2, § 17 ust 1, 2 i 3, § 18 ust 1 i2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne ( Dz.U. nr 105, poz. 881 ze zm w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku) – odmówił Z. W. przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na D., A., M. W. od [...]r.

Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, że Z. W. od [...]r. w związku ze zmianą zatrudnienia na ½ etatu uzyskała dochód we wskazanym miesiącu w wysokości brutto [...] zł oraz dodatek stażowy w kwocie [...] zł. W [...] r otrzymała również premię w kwocie [...] zł i łączne wynagrodzenie brutto za ten miesiąc wyniosło [...] zł , a po odliczeniu składki na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i należnego podatku wynagrodzenie wyniosło [...] zł.

Po ustaleniu utraty dochodu wnioskodawczyni uzyskanego w [...]r. z tytułu wynagrodzenia za pracę w ramach zatrudnienia na pełen etat w wysokości [...] zł ( [...] zł miesięcznie) oraz dochodu uzyskanego za [...]r. tj. kwoty [...] zł, dochód na osobę w rodzinie wyniósł [...] zł i przekroczył kwotę uprawniającą rodzinę do zasiłku rodzinnego tj. [...] zł, gdyż członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne.

Organ I instancji uznał, że nie można uznać za utratę dochodu premii wypłaconej stronie w [...]r. i nie uwzględniać w wysokości wynagrodzenia za ten miesiąc, bowiem ustawodawca nie wymienia takiego źródła dochodu w katalogu utraty dochodu ( art. 3 pkt. 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych).

Z tych względów, organ I instancji uznał, że brak jest podstaw do przyznania świadczeń rodzinnych od [...]r.

Z. W. w odwołaniu wniosła o ponowne rozpatrzenie wniosku i przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego.

Odwołująca się podniosła, że jest wdową, samotnie wychowuje [...] dzieci w tym jedno niepełnosprawne wymagające rehabilitacji. Od [...]r jest zatrudniona na nowych, niekorzystnych warunkach – ½ etatu. W ocenie strony premia całoroczna zwana "13-tką" , którą otrzymała w [...]. nie powinna być brana pod uwagę, jest ona wynikiem pracy z cały [...]r., gdy pracowała na cały etat i również powinna być uznana jako dochód utracony.

Samorządowe Kolegium odwoławcze decyzją z dnia [...]r. , Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 5 ust. 2 i 3, art. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( tj. Dz.U. z 2006r, nr 139, poz. 992 ze zm.)- utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium podniosło, że jako organ odwoławczy uprawniony do badania zgodności zaskarżonych decyzji z obowiązującym prawem, po wnikliwym rozpatrzeniu sprawy nie znalazło podstaw do uwzględnienia odwołania.

W dalszej części uzasadnienia Kolegium wskazało, że rodzina Z. W. składa się z [...] osób, tj. wnioskodawczyni i [...] dzieci w tym jedno jest niepełnosprawne.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 i2 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje , jeśli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 504 zł lub 583 zł jeżeli w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne.

Na podstawie zebranych dowodów w postaci zeznania podatkowego strony za [...]r. oraz rozszerzone zaświadczenie o zarobkach strony z [...]r. Kolegium ustaliło, że dochód rodziny oznaczający w rozumieniu ustawy przeciętny miesięczny dochód członków rodziny z roku [...] po uwzględnieniu dochodu utraconego z uwagi na podjęcie zatrudnienia od dnia [...] na ½ etatu wyniósł [...] zł i w przeliczeniu na osobę w rodzinie osiągnął kwotę [...] zł, przekraczając kwotę 583 zł stanowiącą ustawowe kryterium dochodowe o kwotę [...] zł za osobę. W takiej sytuacji nie ma również zastosowania art. 5 ust 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż kryterium dochodowe na osobę w rodzinie jest przekroczone o kwotę wyższą niż najniższy zasiłek rodzinny tj. 48 zł.

Kolegium wyjaśniło też, że art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych enumeratywnie wymienia rodzaje dochodów, które można uznać za dochód utracony.

W katalogu dochodów utraconych nie ma zapisu dotyczącego jednorazowej premii tzw. trzynastki. Uznanie otrzymanej kwoty za dochód utracony stanowiłoby naruszenie prawa.

Z tych względów, Kolegium uznało, że decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem.

Z. W. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła o uchylenie decyzji obu instancji.

Skarżąca zarzuciła: naruszenie art. 5 ust 4 w zw. z art. 3 pkt 2 i pkt 23 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( tj. Dz.U. z 2006r, Nr 139, poz. 992) poprzez ustalenie wysokości dochodu w oparciu o wynagrodzenie uzyskane zarówno w [...]r jak i w [...], a ponadto poprzez nieprawidłowe ustalenie dochodu za [...]r, a także niezaliczenie do dochodu utraconego premii ( trzynastki)uzyskanej przez skarżącą w [...]r.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że zgodnie z art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych – dochodem rodziny jest przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. W niniejszej sprawie okres zasiłkowy rozpoczynałby się od [...]r., zatem dochód rodziny powinien być ustalony za rok [...].

Tymczasem organ I instancji ustalając dochód z [...]r. doliczył do niego wynagrodzenie skarżącej otrzymane w [...]r. Zabieg taki jest niezrozumiały i nie ma podstaw w art. 3 pkt 2 tej ustawy.

Skarżąca podniosła też, że organy na mocy art. 5 ust 4ustawy zobowiązane były ustalić dochód utracony. Organ I instancji nie wskazał jego wysokości, a organ odwoławczy także pominął tę kwestię. Burmistrz Miasta S. w uzasadnieniu decyzji wymienił jedynie kwotę [...] zł. Z uwagi na niezrozumiałość uzasadnienia, skarżąca domyśla się, że są to zarobki za rok [...] z uwzględnieniem dochodu utraconego, lecz nie zgadza się to z ustalonym dochodem na członka rodziny w wysokości [...] ( po doliczeniu wynagrodzenia za [...]). Zdaniem skarżącej, organy popełniły błąd w obliczeniach a niejasna treść uzasadnienia nie pozwala na prześledzenie toku rozumowania organów i na wskazanie źródła błędu. Strona podkreśliła ponadto, że organ po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uwzględnieniu dochodu utraconego ustaliły dochód na członka rodziny na poziomie wyższym niż we wcześniejszym postępowaniu ( obecnie – [...] zł, poprzednio [...] zł), co dowodzi, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa.

W ocenie skarżącej, niezrozumiałe jest zakwalifikowanie, jako podstawę ustaleń dochodu, jej zarobków z [...]r. wraz z tzw. trzynastką. Zgodnie z art. 3 pkt 2 ustawy należało uwzględnić wyłącznie dochody z [...]r.

Ponadto nie powinno mieć miejsca włączenie do dochodu tzw. trzynastki, gdyż została ona naliczona na podstawie zarobków, jakie skarżąca osiągnęła w [...]r. gdy pracowała na cały etat. O ile jednak trzynastka mogła być brana pod uwagę, to zgodnie z art. 5 ust 4 ustawy powinna zostać obniżona o utracony dochód.

Strona wskazała też, że w [...] otrzymała również trzynastkę [...]r. W tej sytuacji organy obu instancji dwukrotnie zaliczyły ten składnik wynagrodzenia jako podstawę dochodu, raz ustalając całościowe wynagrodzenie za [...]r , a po raz drugi dodając do tego wynagrodzenia trzynastkę otrzymaną w [...]r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Po wniesieniu skargi skarżąca ustanowiła pełnomocnika w osobie [...] F. S., który na rozprawie w dniu 10 marca 2010r. podtrzymał skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., stanowi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skarg na decyzje administracyjne.

Należy również podkreślić, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. W pojęciu ocena prawna mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu komentowanego przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych – sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej

( Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz Jan Paweł Tarno, Lewis Nexis, Warszawa 2010r.).

Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziłoby do niespójności działania systemu władzy publicznej.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciąży na organie i na sądzie, i może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego , czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem ( por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000r. sygn. akt I SA/Ka 2408/98, LEX 44392, wyr. NSA z dnia 22 września 1999r., I SA/2019/98, ONSA 2000/3/129).

Wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając wyrokiem z dnia 17 czerwca 2009r. decyzje odmawiające skarżącej przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku, uznał, że utratą dochodu wskazaną w art. 3 pkt 23 lit. "c" ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) jest również zmniejszenie wymiaru zatrudnienia z całego etatu na pół etatu i związane z tym zmniejszenie wynagrodzenia.

Sąd wskazał też, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ dokona właściwego obliczenia dochodu rodziny skarżącej uwzględniając w szczególności art. 3 pkt 23, art. 5 ust. 4 ustawy oraz § 15 ust 1 i 2, § 17 ust. 1, 2i 3 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne ( Dz.U. Nr 105, poz. 881 ze zm.)

Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że organ II instancji zaakceptował takie stanowisko organu I instancji, które polegało na przyjęciu za podstawę rozstrzygnięcia przepisów wymienionych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2009r. i to w brzmieniu obowiązującym – jak wskazał w decyzji organ I instancji – na dzień złożenia wniosku.

Tymczasem stanowisko to jest błędne z dwóch powodów: po pierwsze – związanie wyrokiem sądu nie oznacza związania nie obowiązującym w dacie ponownego orzekania stanem prawnym, a po drugie – w sytuacji zmian regulacji prawnych zaistniałych w toku postępowania administracyjnego, jeżeli nie istnieją przepisy przejściowe regulujące kwestie intertemporalne odmienne, zasadą jest orzekanie według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznej, chyba że ustawodawca wyraźnie powiązał ocenę prawną z datą złożenia wniosku, co jednak w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie nie wystąpiło.

Z treści decyzji organu I instancji ( czego nie dostrzegł organ II instancji) można wnosić, ze przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nie przeanalizowano kwestii materialnoprawnych zwłaszcza w kontekście zaistniałych zmian stanu prawnego, jak i znaczenia dla tego stanu prawnego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 czerwca 2009r., sygn. akt P 45/08, którego sentencja została opublikowana w Dzienniku Ustaw nr 108 z dnia 8 lipca 2009r. pod pozycją 910 Trybunał Konstytucyjny orzekł bowiem, że § 17 ust. 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne ( Dz.U. Nr 105, poz. 881 ze zm.) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 23 ust. 5 i art. 5 ust 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. z 2006r., nr 139, poz. 992 ze zm.)

Tak więc, od dnia 8 lipca 2009r. na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego § 17 ust 2 cyt. rozporządzenia utracił moc i nie mógł stanowić podstawy prawnej decyzji.

Podnieść też trzeba, że niepełne jest stanowisko Kolegium, iż jest organem uprawnionym do badania zgodności zaskarżonych decyzji z obowiązującym prawem. Przypomnieć wypada, że celem postępowania odwoławczego jest nie tylko rozpoznanie odwołania strony, lecz ponowne rozpatrzenie sprawy i rozstrzygnięcie jej. Wniesienie odwołania pociąga za sobą dewolucję kompetencji do rozpatrzenia sprawy z organu I instancji na organ II instancji.

Istota administracyjnego toku instancji polega zatem na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji.

Podstawę materialnoprawną wydanych w niniejszej sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł.

Natomiast zgodnie z art. 5 ust. 2 tej ustawy, w przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583,00 zł.

W rozpoznawanej sprawie co jest niesporne, w skład rodziny wchodzi dziecko niepełnosprawne legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności.

Dlatego zastosowanie znajduje kryterium dochodu z art. 5 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do sposobu obliczenia dochodu rodziny skarżącej.

Przepis art. 3 pkt 1 lit "a" ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie – oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskana przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, zapłacone składki na ubezpieczenie społeczne niezliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Z kolei ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie rodziny, oznacza to przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy ( art. 3 pkt 2 ustawy), na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych ( art. 3 pkt 10).

Dochód rodziny ustalony według powyższych zasad i uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy podlega korektom w związku ze zdarzeniami jakie miały miejsce w tym roku oraz później. Zdarzenia te mogą powodować pomniejszenie albo powiększenie dochodu.

Zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w przypadku utraty dochodu prawo do zasiłku rodzinnego ustala się na wniosek osoby ubiegającej się oświadczenie, na podstawie dochodu rodziny lub dochodu osoby uczącej się pomniejszonego o utracony dochód.

W przedmiotowej sprawie, co przesądził już Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 czerwca 2009r., skarżąca od miesiąca [...]r. utraciła ½ etatu w dotychczasowym miejscu zatrudnienia, co stanowi również o "utracie dochodu" w rozumieniu art. 3 pkt 23 lit "c" ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Tak więc, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy zobowiązane były do uwzględnienia tego faktu i dokonania stosownych jasnych ustaleń (obliczenia).

W ocenie Sądu, przy obliczaniu dochodu za rok kalendarzowy poprzedzający okres zasiłkowy w sytuacji podnoszonego zarzutu dochodu utraconego, nie jest dopuszczalne uwzględnienie w dochodzie jednorazowej nagrody rocznej tzw. 13-tej pensji, przyznanej za rok poprzedzający złożenie wniosku, ale wypłaconej w roku następnym. Jak również niedopuszczalne jest bilansowanie dochodu utraconego w roku kalendarzowym następującym po roku obliczana dochodu z wypłatą jednorazową nagrody rocznej.

Niedopuszczalność ta wynika z tego, że przy ustaleniu dochodu rodziny, bierze się pod uwagę dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, a korekta tego dochodu dopuszczalna jest wyłącznie w takich granicach jakie wynikają z art. 2 ust. 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i tryby postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne.

Z zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej w mocy decyzji organu I instancji nie wynika tok rozumowania organów, który pozwoliłby prześledzić sposób w jaki organy ustaliły dochód i dochód rodziny, gdyż nie wymieniono w nich poszczególnych składników branych pod uwagę przy obliczeniach. Z decyzji tych wynika jednak, że do dochodu rodziny doliczono nagrodę roczną za

[...]r. wypłaconą w [...]r., co z przyczyn wskazanych wyżej nie jest zgodne z prawem.

Przypomnieć wypada, że z mocy art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji powinno zawierać ustalenia faktyczne i ocenę prawną dokonaną w taki sposób, aby nie tylko sama sentencja była zrozumiała, lecz aby przede wszystkim był możliwy do prześledzenia tok rozumowania organów prowadzony do określonego rozstrzygnięcia.

W niniejszej sprawie, jak już wyżej zostało wskazane, nie jest możliwe prześledzenie toku rozumowania organów w zakresie niezbędnym dla dokonań przez sąd kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu.

W tej sytuacji Sąd uznał, że organy naruszyły art. 107 § 3 kpa, a organ II instancji naruszył art. 138 § 1 pkt 1 kpa, skoro wadliwą decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. Naruszenie prawa procesowego nastąpiło w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji prowadzi do konieczności uchylenia decyzji obu instancji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ uwzględni zmiany stanu prawnego zaistniałe po wyroku WSA w Szczecinie z dnia 17 czerwca 2009r. oraz wyżej przedstawione zapatrywania Sądu.

W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" w zw. z art. 135 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji orzeczenia.

Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania oparte zostało o przepisy art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. i § 14 ust. 2 pkt 1 lit "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.)