Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 716/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135,
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 75 ust. 3, art. 75 ust. 2a,
journal: Dz.U. 2022 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j.)
article: art. 15zzs indeks 4 ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty P. z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...]


UZASADNIENIE

Starosta [...], decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i lit. b oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 75 ust. 3 w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 690 ze zm.), dalej: "ustawa o promocji zatrudnienia", orzekł o utracie przez R. S. (dalej: "strona", "skarżący"), statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 13 stycznia 2022 r. z powodu stwierdzenia niespełniania z tym dniem warunków do uznania go za osobę bezrobotną.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że strona w dniu 26 listopada 2021 r. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w P., dalej: "urząd pracy", jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku. Starosta odwołując się do treści posiadanych dokumentów wywiódł, iż skarżący pozostawał w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia w okresie od 13 stycznia 2022 r. do 24 stycznia 2022 r. spowodowanej wyjazdem do rodziny, jak również, że nie poinformował urzędu pracy o zamierzonym wyjeździe. W dniu 3 marca 2022 r. do urzędu pracy wpłynęła kopia zaświadczenia wydanego w dniu 1 marca 2022 r. o zameldowaniu strony na terenie Województwa L. od dnia 13 stycznia 2022 r. na pobyt czasowy. Pismem z dnia 3 marca 2022 r. oraz z dnia 28 marca 2022 r. skarżący zawnioskował o pozbawienie statusu osoby bezrobotnej z dniem 3 marca 2022 r. z powodu zmiany miejsca zamieszkania.

Organ I instancji uznał, powołując treść art. 75 ust. 3 i art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, iż poza Powiatem Polickim skarżący przebywał już co najmniej od dnia 13 stycznia 2022 r., wyjeżdżając bez powiadomienia o tym urzędu pracy i pozostawał w sytuacji braku gotowości do podjęcia pracy dłużej niż 10 dni. Dlatego w ocenie Starosty nie było możliwe pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zgodnie z jego prośbą z dniem 3 marca 2022 r. z powodu zmiany miejsca zamieszkania, albowiem z przesłanego przez skarżącego pisma jednoznacznie wynika, iż najpierw wyjechał do rodziny, a dopiero potem podjął decyzję o zmianie miejsca zamieszkania. A zatem, według Starosty, skarżący obowiązany był do powiadomienia urzędu o sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia pracy przed wyjazdem.

Organ I instancji uznając, że skarżący przestał spełniać z dniem 13 stycznia 2022 r. warunki definicji osoby bezrobotnej powołał się na dyspozycję art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia wskazując, że każdorazowa utrata statusu osoby bezrobotnej skutkuje utratą prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

R. S., pismem z dnia 10 maja 2022 r., złożył odwołanie od decyzji organu I instancji. Zdaniem odwołującego się nie przebywał on w niegotowości do podjęcia zatrudnienia w terminie powyżej 10 dni, a jedynie co najwyżej w terminie kilku dni, tak jak napisał w piśmie z dnia 28 marca 2022 r. w odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego nr [...] i pismo z urzędu pracy z dnia 18 marca 2022 r. Według strony były to terminy od 13 stycznia 2022 r. do 16 stycznia 2022 r., od 22 stycznia 2022 r. do 25 stycznia 2022 r. i po 28 lutego 2022 r., dlatego wniósł tak jak w piśmie z dnia 3 marca 2022 r. o wyrejestrowanie go jako osoby bezrobotnej z tym dniem.

Odwołujący się poinformował również, że do dnia 3 marca 2022 r. był cały czas zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia i nie otrzymał żadnego zawiadomienia ani propozycji pracy wystawionego przez PUP w P.. Wskazując na posiadane orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności nadmienił, że jest osobą niepełnosprawną, a mimo to intensywnie poszukiwał pracy we własnym zakresie na terenie powiatów P. i K. i twierdzenie że nie był gotowy do podjęcia pracy jest dla niego krzywdzące.

W wyniku rozpoznania sprawy na skutek złożonego odwołania Wojewoda Z. decyzją z dnia [...] czerwca 2022 r., nr [...], wydaną w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 10 ust. 7 pkt 2 i art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania. Następnie stwierdził, odwołując się do przedłożonych akt sprawy, że skarżący w dniu rejestracji otrzymał "Informację dla osób rejestrujących się w PUP",

w której wyszczególniono prawa i obowiązki wiążące się z posiadaniem statusu bezrobotnego. Strona własnoręcznym podpisem potwierdziła zapoznanie się z treścią "Informacji". W dniu 3 marca 2022 r. do urzędu pracy wpłynęła kopia zaświadczenia o czasowym zameldowaniu strony na terenie Województwa L. od dnia 13 stycznia 2022 r. (dokument wydany w dniu 1 marca 2022 r.). Natomiast skarżący pismem z dnia 28 marca 2022 r. poinformował PUP w P., "że w styczniu 2022 r. wyjechał na kilka dni do rodziny zamieszkałej w woj. l. i tam podjął decyzję o przeniesieniu się, ponieważ miał tam możliwość podjęcia od marca br. pracy".

Organ drugiej instancji wskazując na treść art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia stwierdził, że bezrobotny, który w okresie nie dłuższym niż 10 dni pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy. Zasiłek za ten okres nie przysługuje. Całkowity okres zgłoszonego braku gotowości do podjęcia pracy nie może przekroczyć łącznie 10 dni w roku kalendarzowym.

Organ odwoławczy dodał, że pod pojęciem "innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia pracy" należy rozumieć jakąkolwiek sytuację np. wyjazd do innego miasta, sprawy rodzinne, dokształcanie. Są to zatem sytuacje ograniczające gotowość bezrobotnego do podjęcia zatrudnienia i jego dyspozycyjność wobec urzędu pracy, w którym bezrobotny jest zarejestrowany. W przedmiotowej sprawie, zdaniem organu II instancji, o planowanym wyjeździe poza stałe miejsce zamieszkania strona nie poinformowała PUP i tym samym pozostawała w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia.

Dlatego też, według Wojewody, zasadnie organ I instancji wydał decyzję

o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 13 stycznia 2022 r. na podstawie art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia. Z brzmienia powyższego przepisu wynika bowiem jednoznacznie, że nie traci statusu bezrobotnego osoba, która powiadomi PUP o pozostawaniu w sytuacji braku gotowości do podjęcia zatrudnienia. Tymczasem strona, jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego nie zawiadomiła urzędu o okoliczności wyjazdu. W celu zachowania statusu bezrobotnego skarżący zobowiązany był przed wyjazdem do rodziny powiadomić o tym fakcie urząd pracy.

R. S. zaskarżył w całości opisaną wyżej decyzję Wojewody Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, domagając się jej uchylenia jak i decyzji ją poprzedzającej oraz zarzucając, że przy jej wydaniu dopuszczono się:

- błędnej i dowolnej wykładni przepisów procesowych, mającej istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a., art. 84 § 1 k.p.a., polegającej na bezzasadnym przyjęciu, że jako bezrobotny w okresie dłuższym niż 10 dni pozostawał w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, podczas gdy jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego do dnia 3 marca 2022 r. był cały czas zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia i nie otrzymał żadnego zawiadomienia ani propozycji pracy wystawionego przez PUP w P., ponadto jest osobą o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a mimo to intensywnie poszukiwał i poszukuje pracy we własnym zakresie na terenie powiatów: P. i K. ,

- obrazy prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 7 pkt 2 i art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia, poprzez przyjęcie, że jako bezrobotny w okresie dłuższym niż 10 dni pozostawał w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego to nie wynika.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że do dnia 3 marca 2022 r. był cały czas zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia i nie otrzymał żadnego zawiadomienia ani propozycji pracy wystawionych przez urząd pracy, ponadto jest osobą o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a mimo to intensywnie poszukiwał i poszukuje pracy we własnym zakresie na terenie powiatów: P. i K. .

Skarżący dodał, że o ile, w terminie kilku dni: od 13 stycznia 2022 r. do 16 stycznia 2022 r., od 22 stycznia 2022 r. do 25 stycznia 2022 r. i po 28 lutego 2022 r. (wnosząc o wyrejestrowanie w PUP w P. z dniem 3 marca 2022 r.), mógł przebywać poza miejscem właściwości organu, to nie jest okres powyżej 10 dni, a ponadto był cały czas zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia, lecz nie otrzymał żadnego zawiadomienia, ani propozycji pracy wystawionej przez urząd pracy. Dlatego według skarżącego doszło w sprawie do naruszenia art. 10 ust. 7 pkt 2 i art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia poprzez przyjęcie, że jako bezrobotny w okresie dłuższym niż 10 dni pozostawał w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego to nie wnika.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Z. wniósł o jej oddalenie oraz utrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs indeks 4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2021 r. poz. 2095 ze zm.) w związku z wystąpieniem przesłanek w przepisie tym wymienionych.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W toku tej kontroli, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także z mocy art. 135 p.p.s.a. poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, doprowadziła Sąd do uznania, że akty te nie odpowiadają prawu.

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody Z. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o pozbawieniu skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 13 stycznia 2022 r. z powodu niespełniania przez niego warunków do uznania go za osobę bezrobotną na skutek stwierdzenia, przez orzekające organy, niepoinformowania urzędu pracy o pozostawaniu skarżącego w sytuacji braku gotowości do podjęcia zatrudnienia.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia, który stanowi, że bezrobotny, który w okresie nie dłuższym niż 10 dni przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o zamierzonym pobycie za granicą lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy. Zasiłek za ten okres nie przysługuje. Całkowity okres zgłoszonego pobytu za granicą oraz braku gotowości do pracy z innego powodu nie może przekroczyć łącznie 10 dni w okresie jednego roku kalendarzowego.

W ocenie organu, wyjazd skarżącego poza miejsce dotychczasowego zamieszkania, bez poinformowania urzędu pracy, wyczerpał przesłankę braku gotowości do podjęcia zatrudnienia.

Sąd poglądu tego nie podziela. Przytoczony przepis nie precyzuje co należy rozumieć pod pojęciem "pozostawania w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia" z oczywistych względów. Różne bowiem mogą być okoliczności, w których osoba bezrobotna, nie może podjąć zatrudnienia, istotnym natomiast jest aby stan ten nie trwał łącznie dłużej niż 10 dniu w okresie jednego roku kalendarzowego oraz aby bezrobotny o sytuacji tej powiadomił urząd pracy. Brak gotowości do podjęcia zatrudnienia należy, w ocenie Sądu intepretować jako obiektywny brak możliwości wykonywania pracy zarobkowej. Regulacja, o której mowa stanowi zatem wyjątek od ogólnej zasady, iż osoba zarejestrowana jako bezrobotna powinna być zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia.

Nie ulega wątpliwości, że każdą sytuację, która wyczerpuje znamiona braku gotowości do podjęcia zatrudnienia należy rozpatrywać indywidualnie.

W badanej sprawie organ uznał, że wyjazd skarżącego i pozostawanie poza miejscem dotychczasowego zamieszkania stanowił sytuację, o której mowa w art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia. W swoich rozważaniach organ pominął wyjaśnienia składane przez skarżącego, który wskazywał, że wyjazdy poza miejsce zamieszkania, jak również zameldowanie na czas określony były związane z poszukiwaniem zatrudnienia, którego skarżący nie mógł znaleźć w dotychczasowym miejscu zamieszkania. Skarżący podkreślał, że w czasie pobytów poza miejscem zamieszkania pozostawał w gotowości do podjęcia zatrudnienia, bowiem pomimo tego, że jest osobą bezrobotną i niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym aktywnie poszukuje pracy również we własnym zakresie.

Skarżący wyjaśnił, że ostatecznie pracodawca, z którym podjął negocjacje go nie zatrudnił, ale pomimo tego zdecydował się na zmianę miejsca zamieszkania upatrując w nowym miejscu większych możliwości. Stąd też złożył wniosek o pozbawienie statusu osoby bezrobotnej z dniem 3 marca 2022 r.

Powyższe okoliczności nie zostały przez organ ocenione, przyjęto bowiem automatycznie, że wyjazd poza miejsce zamieszkania przesądza o braku gotowości do podjęcia zatrudnienia. Jednocześnie organ nie wykazał, aby w okresie od dnia deklarowanych wyjazdów skarżącego do dnia złożenia wniosku o pozbawienie statusu kierował do skarżącego propozycje pracy. Nie wykazał również organ tego, aby wyjazd poza miejsce zamieszkania skutkował sam w sobie niemożnością podjęcia zatrudnienia, skoro skarżący właśnie w poszukiwaniu pracy wyjechał i miał zapewne możliwość powrotu na wezwanie organu, gdyby zaistniała taka potrzeba.

W ocenie Sądu, pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej począwszy od dnia 13 stycznia 2022 r. było przedwczesne, zostało bowiem podjęte bez uprzedniego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności. organ uznał bowiem, że dokonanie zameldowania na pobyt czasowy w innym miejscu było w realiach badanej sprawy równoznaczne z faktyczną zmianą zamieszkania.

Niewątpliwie zachodzi w niniejszej sprawie konieczność zweryfikowania daty od której skarżący powinien zostać statusu osoby bezrobotnej pozbawiony. Zgodnie z art. 73 ust. 2a ustawy o promocji zatrudnienia w przypadku zmiany przez bezrobotnego miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy bezrobotny jest obowiązany powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowany, oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania.

Rzeczą organu będzie ustalenie, kiedy faktycznie doszło do zmiany miejsca zamieszkania skarżącego i dokonanie oceny tej okoliczności w kontekście regulacji zawartej w przywołanym przepisie z uwzględnieniem okoliczności, iż w treści przepisu mowa jest o zmianie miejsca zamieszkania i zameldowania i skarżący mógł swój obowiązek wynikający z treści przepisu odnieść do faktycznej zmiany miejsca zamieszkania.

Z powyższych względów Sąd, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.