Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 831/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 102 § 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Kacprzak Sędziowie NSA Roman Ciąglewicz (spr.) NSA Anna Łukaszewska - Macioch Protokolant Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2009r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. S. - P.U.H. [...] z siedzibą w E. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2008 r. sygn. akt III SA/Lu 25/08 w sprawie ze skargi I.S. - P.U.H. [...] z siedzibą w E. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za dozór oraz zwrotu koniecznych wydatków związanych z dozorem oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 13 marca 2008 r., sygn. akt III SA/Lu 25/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę I. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Lublinie, z dnia [...] września 2007 r., nr [...], w przedmiocie wynagrodzenia za dozór oraz zwrotu koniecznych wydatków związanych z dozorem.

Wyrok wydany został w następujących okolicznościach sprawy.

Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego przyznał I. S. kwotę [...] zł brutto z tytułu zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu [...], nr rej [...], sprawowany od dnia [...] kwietnia 2003 r. do dnia [...] września 2004 r. Powołał się na przepis art. 102 § 2 w związku z art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz.1954 ze zm.). Wskazał, że pojazd został umieszczony na parkingu prowadzonym przez skarżącego po policyjnej dyspozycji usunięcia pojazdu J. R. Decyzją Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Białymstoku z dnia [...] października 2004 r. orzeczono o przejęciu w/w samochodu, w dniu [...] kwietnia 2003 r., na rzecz Skarbu Państwa, z mocy ustawy. Pojazd został odebrany z parkingu w dniu [...] marca 2005 r. Urząd Skarbowy uiścił na rzecz skarżącego wynikającą z faktury VAT nr [...] kwotę [...] zł, z tytułu parkowania w/w pojazdu w okresie od [...] września 2004 r. do [...] marca 2005 r. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2006 r. I. S. wystąpił do Naczelnika o przyznanie wynagrodzenia za okres od [...] kwietnia 2003 r. do dnia [...] września 2004 r. Przywołując treść art. 130a ust.10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz.515 ze zm.) organ uznał za zasadne domaganie się wynagrodzenia za dozór od Skarbu Państwa, od dnia w którym upłynęło 6 miesięcy od usunięcia pojazdu, gdyż po tym okresie pojazd usunięty przechodził z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa. Wskazał, że stosownie do art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny przyznaje dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Zakres obowiązków dozorcy jest adekwatny do tego, jaki obciąża przechowawcę (art. 835 i nast. K.c.). Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa kryteriów ustalenia wysokości wynagrodzenia, co powoduje, że w tym zakresie należy stosować art. 836 K.c. Należy zatem uwzględnić zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jak: miejsce przechowania, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością, ilość przechowywanych samochodów i powierzchnię niezbędną do jego składowania w sposób zapewniający jego właściwości. Organ ustalił, że na terenie Lublina znajdują się parkingi usytuowane w centrum miasta i parkingi osiedlowe, a także parkingi strzeżone przechowujące pojazdy odholowane. Naczelnik, w celu ustalenia stawki za parkowanie, wziął pod uwagę parkingi specjalistyczne strzeżone. Podmioty świadczące tego rodzaju usługi na terenie Lublina stosują stawkę dobową wynoszącą 10 zł brutto. Stawka ta wynika z kalkulacji kosztów mających związek z dozorem pojazdów, utrzymaniem parkingu strzeżonego, uwzględniają m.in. koszty osobowe, podatki, opłaty, ochronę administrację, ubezpieczenie. Parkingi te posiadają ogrodzenie, monitoring, oświetlenie i mają utwardzone place. Oddane pod dozór pojazdy są przechowywane na tych parkingach z należytą starannością. Stawkę w tej wysokości określił także Biegły Skarbowy Izby Skarbowej w Lublinie. Organ nie uwzględnił żądania ustalenia stawki w wysokości 15 zł + VAT. Zdaniem organu wnioskodawca nie wykazał zasadności takiego żądania. Naczelnik nie uwzględnił wyliczenia wnioskodawcy, w którym powołał się on na cennik sporządzony w oparciu o wytyczne Wojewody Lubelskiego i kalkulacje Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Właścicieli Pomocy Drogowej. Organ odnotował, że pojazd nie był przechowywany w garażu i w trakcie przechowywania utracił na wartości. Za niezasadne uznał powoływanie się na stawki określone uchwałą Rady Powiatu Mińskiego, położonego województwie mazowieckim. Wskazał uchwałę Rady Miasta Lublina ustalająca stawkę 10 zł brutto oraz uchwałę Rady Powiatu Lubelskiego ustalająca stawkę w wysokości 5 zł brutto. Nawiązał do umowy zawartej przez skarżącego z Wojewodą Lubelskim w 1996 r. o usuwanie pojazdów. Opłata za parkowanie samochodów o masie do 3500 kg, ustalona w tej umowie, nawiązywała do cen paliw. Stosując aktualne ceny paliw, stawka wynosiłaby: w 2002 r. - 7,86 zł, w 2003 r. - 8,20 zł, w 2004 r. - 9,08 zł, w 2005 r. - 9,83 zł, w 2006 r. - 9,74 zł. Dozór był sprawowany przez 527 dni. Wynagrodzenie oraz zwrot koniecznych wydatków stanowią zatem kwotę [...] zł.

W zażaleniu I. S. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 9, 11 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. - polegające na dowolnej i wybiórczej ocenie materiału dowodowego, w szczególności odmiennej ocenie tej samej sytuacji faktycznej i przyznanie innej stawki wynagrodzenia za dozór nad samochodem [...], o nr rej. [...] - w sytuacji, gdy dozór sprawowany był przez ten sam podmiot, w takim samym zakresie, w takich samych warunkach i na niezmienionych zasadach. Nadto zarzucił naruszenie art. 32 Konstytucji RP - polegające na różnym traktowaniu tego samego podmiotu prawnego, w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej. W uzasadnieniu zażalenia skarżący zaakcentował pomijanie przez organ dotychczasowej stawki stosowanej w rozliczeniach między stronami - 18,30 zł brutto. Argumentował, że organ "selekcjonował" dowody, o czym świadczy pominięcie stawki stosowanej przez Pomoc Drogową T. P. w czerwcu 2004 r. Wybrano stawki stosowane przez ten zakład w innych okresach. Podniósł, że biegły nie skontaktował się ze skarżącym. Wywodził, że materiał dowodowy jest już zebrany i nie będzie podstaw do uchylania rozstrzygnięcia do ponownego rozpatrzenia.

Utrzymując zaskarżone postanowienie w mocy Dyrektor Izby Skarbowej w Lublinie przytoczył treść przepisu art. 130a ust.10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Według Dyrektora jest bezsporne, że samochód [...], nr rej. [...] przeszedł na własność Skarbu Państwa w dniu [...] kwietnia 2003 r. i pozostawał pod dozorem do dnia [...] marca 2005 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Lublinie uiścił kwotę [...] zł z stanowiącą zwrot koniecznych wydatków i wynagrodzenie za dozór od dnia [...] września 2004 r. do dnia [...] marca 2005 r. Uznał, że powzięcie przez organ wiadomości, iż suma wydatków i wynagrodzenia za dozór odbiega od wynagrodzenia zwyczajowo przyjętego, spowodowała zmianę stanu faktycznego, w którym nie można było ograniczyć się do zapłaty przedłożonego rachunku. Postępowanie w celu określenia wydatków i wynagrodzenia dozorcy nie narusza zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) i zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 K.p.a.). Organ zażaleniowy przytoczył treść przepisów art. 102 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zaaprobował pogląd o stosowaniu w sprawie zasad określonych w przepisach 835 oraz art. 836 K.c. Nawiązując do przepisów art. 7, 8, 9 i 11 K.p.a. w związku z art. 77 K.p.a., organ ocenił, że dostarczona przez skarżącego dokumentacja nie pozwala na określenie rodzaju i wielkości wydatków poniesionych przez skarżącego. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że skarżącemu należy się kwota 18,30 zł dziennie za dozór. Uzyskane od właścicieli parkingów w Lublinie, przechowujących pojazdy zabezpieczone w trybie art. 130a Prawa o ruchu drogowym, dane wskazują na stosowanie stawki wynoszącej 10 zł brutto. Stawka ta jest także respektowana przez organy administracji publicznej, o czym świadczy uchwała Rady Miejskiej w Lublinie z dnia 24 kwietnia 2003 r. oraz uchwała Rady Powiatu w Lublinie z dnia 6 lipca 2004 r. Jako materiał porównawczy wykorzystano opinię biegłego sporządzoną dla potrzeb Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego. Zdaniem Dyrektora, nadesłane przez skarżącego załączniki do pisma z dnia [...] listopada 2006 r., w tym ocena techniczna Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2000 r., cennik usług obowiązujących w P.U.H. [...], umowa zlecenia, decyzja Prezesa UOKiK z dnia [...] marca 2004 r., uchwała Rady Powiatu Mińskiego z dnia 18 grudnia 2002 r., załącznik do uchwały Rady Powiatu w Legionowie z dnia 24 stycznia 2002 r. oraz kopie szeregu faktur, nie dokumentują faktycznie poniesionych przez skarżącego kosztów. Mogą stanowić jedynie materiał porównawczy w stosunku do wyliczeń, których jednak nie przedstawiono. Dyrektor odniósł się szczegółowo do przedłożonych dokumentów i stwierdził, że zasadne było przyjęcie, przez organ pierwszej instancji, kwoty [...] zł brutto za okres dozoru od dnia [...] kwietnia 2003 r. do [...] września 2004 r. Zarzut naruszenia przepisów procedury uznał za chybiony. Argumentował, że organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy oraz umożliwił skarżącemu zapoznanie się z tym materiałem, a także wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie I.S. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 9 i 11 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. - polegające na dowolnej i wybiorczej ocenie zgromadzonego w aktach materiału dowodowego, w szczególności odmiennej ocenie tej samej sytuacji faktycznej i prawnej i w rezultacie przyznanie innej stawki wynagrodzenia za dozór nad ruchomością - w sytuacji, gdy dozór nad ruchomością we wskazanych wyżej okresach wykonywany był przez ten sam podmiot, w takim samym zakresie, w takich samych warunkach i na niezmienionych zasadach. Nadto zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 80 K.p.a., przejawiające się w bezpodstawnej odmowie mocy dowodowej dokumentom przedstawionym przez skarżącego w toku postępowania w sytuacji, gdy dokumenty te istotnie przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy. Zarzucił także rażące naruszenie art. 32 w związku z art. 8 ust.2 Konstytucji RP - polegające na różnym traktowaniu tego samego podmiotu prawnego, w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej, przy jednoczesnym braku uzasadnienia takiego zróżnicowania. Skarżący argumentował jak w zażaleniu. Podkreślił, że w 2007 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego stosował stawkę 12,20 zł, a wynika to z przedłożonej przez skarżącego faktury, która została w postępowaniu pominięta. Skarżący nie zgodził się z tezą, że oparcie się na kryterium wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach wymaga szczegółowego udowodnienia poniesionych kosztów. Bezzasadne było odmówienie mocy dowodowej dokumentom, tylko z tego powodu, że nie wskazują na udział Drugiego Urzędu Skarbowego w opisanych czynnościach. Jest to niekonsekwencja organu, który przecież ustalił stawkę na podstawie stawek, w ustalaniu których nie miał żadnego udziału. Rozwijając zarzuty dotyczące naruszenia zasady równości, skarżący argumentował jak w zażaleniu, dodając, iż stanowisko skarżącego znajduje oparcie nie tylko w art. 32 Konstytucji RP, ale także w art. 2 ustawy zasadniczej. Warunkiem zachowania zasady demokratycznego państwa prawnego jest między innymi pewność prawa. Konsekwencją naruszenia zasady równości wobec prawa jest rozpowszechnianie wśród obywateli przekonania o niepewności prawa.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Lublinie wniósł o oddalenie skargi. Argumentował jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie za bezsporne uznał przejście samochodu na rzecz Skarbu Państwa w dniu [...] kwietnia 2003 r. i pozostawanie pod dozorem skarżącego od [...] kwietnia 2003 r. do [...] września 2004 r. Nawiązując do art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 836 K.c., Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skoro wysokość wynagrodzenia nie została określona w umowie, to dozorcy należy się wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte. Na wysokość tego wynagrodzenia mają zaś wpływ:

- czas przechowywania,

- właściwość i wartość rzeczy przechowywanej,

- wymagane starania przy strzeżeniu rzeczy,

-ceny rynkowe notowane przy tego rodzaju usługach przez podmioty prowadzące tego rodzaju działalność.

Sąd pierwszej instancji skonstatował, że jego zadaniem nie jest ustalenie wysokości opłaty, lecz badanie, czy ustalenie tej wysokości nie narusza prawa. W ocenie Sądu, organy wywiązały się ze swego zadania prawidłowo. Zebrany materiał dowodowy jest wystarczający dla uznania, że zachowały obiektywizm i należycie ustaliły istotne okoliczności w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaaprobował sięgnięcie do informacji o stawkach przyjętych w uchwałach Rady Miejskiej w Lublinie i Rady Powiatu w Lublinie, wykorzystanie opinii biegłego oraz danych od firm specjalizujących się w tego rodzaju usługach. Jako prawidłowe podejście, Sąd określił sięgnięcie do metody porównawczej i ustalenie poziomu stawek innych przedsiębiorców zajmujących się tego rodzaju działalnością. Uznał je za zmierzające do ustalenia wynagrodzenia za usługę "przyjętego w danych stosunkach", zgodnie z art. 836 § 1 K.c. Sąd dostrzegł, że ustalona kwota mieści się raczej w dolnych widełkach deklarowanych przez przedsiębiorców stawek. Jednak ryzyko gospodarcze dozorcy przy samochodzie całkowicie zużytym było znikome. Nadto, czas przechowywania pojazdu był półtoraroczny. Stawki przy takich zleceniach są kalkulowane inaczej, niż przy usłudze jednodniowej lub kilkudniowej. Sąd odnotował, że tego aspektu nie uwzględniła opinia złożona w postępowaniu odwoławczym przez pełnomocnika skarżącego. Podobnie, nie uwzględniono w tej opinii właściwości i wartości rzeczy przechowywanej. Sąd pierwszej instancji zgodził się ze stanowiskiem organu, że jednokrotne zapłacenie wyższej stawki za krótki okres czasu, na podstawie faktury, nie może być podstawą do domagania się płacenia tej wyższej stawki, niezależnie od innych okoliczności, a w szczególności bez postępowania administracyjnego. Z tego powodu Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 32 w związku z art. 8 ust.2 Konstytucji RP. Wojewódzki Sad Administracyjny zauważył jeszcze, że skarżący, mimo wezwania organu, nie przedstawił zestawienia koniecznych wydatków, ani dokumentów ich dotyczących związanych z prowadzeniem parkingu. Strona postępowania administracyjnego, w ocenie Sądu, nie może się czuć zwolniona od współdziałania z organem administracji w realizacji obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

W skardze kasacyjnej I. S. zaskarżył wyrok w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. Oparł skargę kasacyjną na następujących podstawach:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. - polegające na braku kontroli postanowienia pod kątem z godności z art. 7, 8, 9 i 11 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 80 K.p.a. w sytuacji, gdy skarga opierała się między innymi na tychże podstawach i właśnie w przekroczeniu przez organ zasady swobodnej oceny dowodów skarżący upatrywał zasadność skargi;

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. - polegające na braku odniesienia się Sądu w treści uzasadnienia do zarzutów podniesionych w skardze, w szczególności zarzutów co do prawidłowości oceny dowodów dokonanej przez organ w kontrolowanym postanowieniu oraz braku dostatecznego uzasadnienia w części dotyczącej nieuwzględnienia podniesionego zarzutu naruszenia przepisu art. 32 ust.1 Konstytucji RP;

3. naruszenie prawa materialnego, tj. przepisu art. 32 ust.1 Konstytucji RP - polegające na jego błędnej wykładni, przejawiającej się w przyjęciu, iż jednorazowe uwzględnienie roszczeń skarżącego i wypłata wynagrodzenia za dozór po wskazanej przez niego stawce, bez przeprowadzenia postępowania administracyjnego, nie rodzi po stronie skarżącego prawa do domagania się analogicznego potraktowania w tej samej sprawie przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym;

4. naruszenie przepisów postępowania, tj. przepisu art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) P.p.s.a., poprzez odmowę jego zastosowania, tj. odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji - w sytuacji, gdy z w/w w powyższych zarzutach względów miało miejsce naruszenie przepisów postępowania, zarówno przez organ I, jak i II instancji, które nie tylko mogło, lecz także miało istotny wpływ na wynik sprawy;

5. naruszenie przepisów postępowania, tj. przepisu art. 151 P.p.s.a., poprzez jego zastosowanie, będące wynikiem błędnego przyjęcia, iż zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy - w sytuacji, gdy mając na uwadze podniesione powyżej zarzuty skarga winna zostać uwzględniona.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący stwierdził, że Sąd pierwszej instancji zamiast dokonać prawidłowości oceny dowodów dokonanej przez organ, dokonał samodzielnie oceny zebranego materiału dowodowego, do czego nie był uprawniony. Nawiązując do braku odniesienia się do dowodów wskazywanych przez skarżącego oraz nieodniesienia się do zarzutu braku konsekwencji w rozumowaniu organu oceniającego zebrany materiał dowodowy, skarżący zarzucił, że Sąd nie dokonał kontroli legalności kwestionowanego postanowienia nawet w zakresie wskazanym przez skarżącego. Rozwijając zarzuty sformułowane w podstawach kasacyjnych skarżący powtórzył także argumentację zawartą w skardze i w zażaleniu, dotyczącą naruszenia zasady równości oraz zasad wynikających z przepisów procedury administracyjnej i dodając zarzuty naruszenia norm procedury sądowoadministracyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w Lublinie wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Według Dyrektora, kontrola działalności organów administracji publicznej, dokonana przez Sąd pierwszej instancji, została przeprowadzona prawidłowo.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 - 6 P.p.s.a., stąd też kontrola instancyjna ograniczyła się do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Przechodząc do meritum należy stwierdzić, iż nie są zasadne zarzuty naruszenia wskazanych przepisów postępowania, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zgodnie z kompetencjami skontrolował postanowienie i prawidłowo dokonał oceny postępowania dowodowego. Za bezsporne w niniejszej sprawie należy uznać, iż organ zwracał się do skarżącego o przekazanie dokumentów (informacji) wskazujących na konieczne wydatki poniesione przy sprawowaniu dozoru pojazdu marki [...] nr rej. [...]. Jak wynika z akt sprawy skarżący takich stosownych dokumentów i informacji ilustrujących owe wydatki nie przedstawił.

Stosownie zaś do art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 11, poz. 23 ze zm.), zwanej dalej ustawą o egzekucji "organ egzekucyjny przyzna na żądanie dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór (...)" Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, iż zwrot powyższego wynagrodzenia następuje w momencie wykazania koniecznych wydatków poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do określonego pojazdu. Dodatkowo, to na dozorcy ciąży obowiązek wykazania owych poniesionych kosztów. Zatem przepis art. 102 § 2 ustawy o egzekucji nie zakłada ustalenia wydatków odpowiadających przeciętnym wydatkom związanym z dozorowaniem rzeczy danego rodzaju, tylko chodzi tu o konkretne wydatki.

Na takim stanowisku stoi również utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym przyjęto, iż wydatki konieczne związane z wykonywaniem dozoru muszą być konkretne i muszą odnosić się do danego dozorcy i określonego pojazdu (patrz: wyrok NSA z dnia 2 lipca 2008 r., sygn. akt I OSK 62/08; wyrok NSA z dnia 20 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 1797/06; wyrok NSA z dnia 8 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1185/05). Ponadto, z dyspozycji art. 102 § 2 ustawy o egzekucji wynika, iż dozorca nie tylko wskazuje konkretne konieczne wydatki poniesione na dozór konkretnego pojazdu, ale musi również przedstawić w jaki sposób kwoty te zostały obliczone.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie wskazał jakie konieczne wydatki związane z dozorem samochodu marki [...] nr rej. [...] poniósł - nie przedstawił stosownych dokumentów (informacji), ani też nie pokazał sposobu ich wyliczenia. W takim przypadku organ nie miał możliwości ich oceny. Działania skarżącego sprowadzają się do negacji ustaleń i materiału dowodowego przedstawionego przez organ, który sam musiał ustalić te wydatki i uczynił to sięgając do metody porównawczej, która pozwoliła na określenie poziomu stawek innych przedsiębiorców zajmujących się tego rodzaju działalnością. Można by było mówić o naruszeniach w działaniu organu, gdyby ten nieprawidłowo ocenił stosowne dokumenty przedłożone przez skarżącego, których ten jednak, jak już wyżej wspomniano, nie przedstawił. Należy dodać, iż wprawdzie skarżący przedstawił dokumenty - faktury i cennik z wysokością opłat, ale dotyczyły one zupełnie innych stosunków umownych, a nie kosztów koniecznych poniesionych za dozór przedmiotowego pojazdu. W związku z powyższym, wobec braku udokumentowania rzeczywistych kosztów poniesionych na dozór konkretnego pojazdu zarzut skarżącego co do nieprawidłowości ustaleń poczynionych przez organ należało uznać za bezzasadny.

Również zarzuty podniesione w pkt 2 i 3 skargi kasacyjnej są nieuzasadnione, bowiem art. 141 § 4 P.p.s.a. określa składniki, jakie winno posiadać uzasadnienie wyroku tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W niniejszej sprawie wszystkie te elementy uzasadnienie wyroku zawiera: zarówno część historyczną, w której podano wszystkie istotne okoliczności sprawy jak i merytoryczne stanowisko Sądu, które wskazuje z jakich przyczyn Sąd wydał rozstrzygnięcie nieuwzględniające skargi. Wskazany wyżej przepis stanowi przede wszystkim o konstrukcji uzasadnienia. Nie ma więc podstaw do przyjęcia aby Sąd pierwszej instancji dopuścił się uchybień przy jego konstruowaniu. Z faktu, iż skarżący nie zgadza się z ustaleniami Sądu nie można kwestionować prawidłowości uzasadnienia.

Całkowicie chybiony jest również zarzut naruszenia art. 32 ust 1 w związku z art. 8 Konstytucji, gdyż zapłacenie poprzednich faktur bez przeprowadzenia postępowania weryfikującego nie oznacza, jak słusznie Sąd pierwszej instancji podniósł, iż organ jest pozbawiony możliwości jego późniejszego przeprowadzenia i ustalenia zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o egzekucji rzeczywistych kosztów dozoru. Zapłacenie faktury bez jej weryfikacji świadczy tylko o braku zastosowania przysługującego organowi prawa. Weryfikacja faktur przez przeprowadzenie postępowania w trybie w/w przepisu jest wyrazem stosowania prawa, a nie naruszeniem konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Podkreślić trzeba, iż art. 8 K.p.a. zobowiązujący organ do prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa, nie usuwa obowiązków wynikających z art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. Niniejsze postępowanie dotyczyło zaś innego okresu, niż okres za który organ uiścił kwotę zgodnie z żądaniem wnioskodawcy. Nie ma żadnych podstaw by do nowego okresu, a więc do nowej sprawy administracyjnej, przyjmować związanie organu poprzednio zajętym stanowiskiem. Ze sformułowanej zaś w art. 32 ust.1 Konstytucji RP zasady równości wynika nakaz jednakowego traktowania podmiotów prawa w obrębie określonej kategorii (por. m.in. uzasadnienie wyroku TK z dnia 28 maja 2002 r., sygn. akt P 10/01, OTK-A 2002/3/35) , a nie jednakowego traktowania tego samego podmiotu w różnych postępowaniach. W każdej sprawie administracyjnej, jak wyżej zasygnalizowano, organ ma obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i jego swobodnej oceny. Nie jest związany ustaleniami i ocena podjętą w podobnym postępowaniu, nawet prowadzonym w odniesieniu do tej samej strony. O takim związaniu tym bardziej nie może być mowy, gdy uiszczenie należności za ów inny okres nastąpiło w wyniku podjęcia czynności cywilnoprawnej, bez przeprowadzenia postępowania opartego o art. 102 § 2 ustawy o egzekucji.

Za niezasadne należało również uznać zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a. oraz art. 151 P.p.s.a., które to zarzuty są pochodną w stosunku do zarzutów merytorycznych skargi kasacyjnej. Jeżeli bowiem Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się wskazanych w nich naruszeń i zasadnie oddalił skargę, to prawidłowo zastosował art. 151 P.p.s.a. Nie było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, a więc zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a.

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Wniosek Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego nie został uwzględniony. Sąd uznał, iż organ nie wykazał, aby takie niezbędne koszty w tym postępowaniu poniósł.