Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 762/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c); art. 200
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 27 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Prezydenta Miasta [...] wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści 1. uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...]; 2. zasądza od Ministra Inwestycji i Rozwoju Wsi na rzecz Prezydenta Miasta [...] wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Inwestycji i Rozwoju postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia Prezydenta [...], utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] odmawiające wydania zaświadczenia.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Prezydent [...] wystąpił do Wojewody [...], na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 w związku z art. 218 kpa, o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt, że decyzja Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1972 r. nr [...] orzekająca o wywłaszczeniu na rzecz Państwa na potrzeby Dyrekcji Inwestycji Miejskich - Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] części nieruchomości o powierzchni [...] z nieruchomości o powierzchni [...], położonej w [...] przy ul. [...], ujawnionej w księdze wieczystej Państwowego Biura Notarialnego w [...] pod nr hip [...] jako własność [...] małżonków [...] w [...] części i [...] w [...] części, jest ostateczna. Wnioskodawca wyjaśnił, że przedmiotowe zaświadczenie jest mu niezbędne w celu ujawnienia w księdze wieczystej prawa własności przysługującego Skarbowi Państwa na podstawie tej decyzji.

Po rozpatrzeniu złożonego wniosku Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. W uzasadnieniu jako przyczynę odmowy organ I instancji wskazał brak możliwości jednoznacznego stwierdzenia, czy decyzja jest ostateczna, co wynika z niezachowania się w aktach archiwalnych sprawy wszystkich potwierdzeń odbioru decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] października 1972 r. przez strony tego postępowania oraz brak informacji o wywieszeniu przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń Prezydium Miejskiej Rady Narodowej.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, Prezydent Miasta [...] złożył zażalenie . W uzasadnieniu podniósł, że skoro od wydania przedmiotowej decyzji minęło przeszło 40 lat, to należy uznać za fakt niebudzący wątpliwości, że terminy na jej zaskarżenie w trybie odwoławczym minęły bezpowrotnie, a Wojewoda winien jedynie zbadać, czy w aktach znajdują się dokumenty potwierdzające, czy powyższa decyzja została uchylona.

Rozpatrując zażalenie, Minister Inwestycji i Rozwoju stwierdził, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu zajętego stanowiska organ odwoławczy przywołał treść art. 217 i 218 kpa. Wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, iż organ I instancji przeprowadził niezbędne postępowanie wyjaśniające, w ramach którego zebrał materiał dowodowy zgromadzony w aktach archiwalnych Archiwum Państwowego pod nazwą "Wywłaszczenie nieruchomości przy ul. [...], pod budowę [...] sygn. jednostki: [...]". Uzyskane w ten sposób dokumenty nie dają jednak możliwości jednoznacznego stwierdzenia, czy decyzja Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowe z dnia [...] października 1972 r. jest ostateczna i podlega wykonaniu. W zgromadzonym materiale dowodowym brakuje zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji od jednej ze stron postępowania, jak również informacji na temat wywieszenia przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń. Z rozdzielnika decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] października 1972 r. wynika, że została ona skierowana do: Dyrekcji Inwestycji Miejskich, [...], spadkobierców [...] do rąk [...], spadkobierców [...] do rąk [...], Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, a także kolejny egzemplarz do Prezydium Miejskiej Rady Narodowej celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń urzędowych na okres 14 dni. Natomiast w aktach znajdują się tylko zwrotne potwierdzenia odbioru od: Dyrekcji Inwestycji Miejskich, [...] oraz Prezydium Miejskiej Rady Narodowej. Brakuje zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji od [...]. W aktach sprawy nie ma również dowodu na to, aby przedmiotowa decyzja została ogłoszona [...] ustnie, bowiem w aktach brak protokołu takiego ogłoszenia. W aktach brak również egzemplarza decyzji lub innego dokumentu zawierającego adnotację o okresie wywieszenia przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń. Odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego oraz doktryny, organ II instancji stwierdził, że uproszczony charakter postępowania w sprawach wydawania zaświadczeń sprawia, że nie można w nim stosować zasady (uregulowanej w art. 75 § 1 kpa) dopuszczania jako dowodu wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.

Minister podkreślił, że status decyzji ostatecznej posiada tylko taka decyzja, która została prawidłowo doręczona oraz od której nie przysługuje w toku postępowania administracyjnego żaden środek odwoławczy. Ostateczność decyzji jest stwierdzana przez organ administracji na podstawie akt administracyjnych sprawy. Decyzja jako akt procesowy podjęty przez organ administracji, a następnie uzewnętrzniony przez jego wydanie, nabiera w pełni cech decyzji administracyjnej dopiero przez zakomunikowanie treści tego aktu stronie lub stronom. Doręczenie lub ogłoszenie decyzji stanowi jej wprowadzenie do obrotu prawnego. Od tego dopiero momentu decyzja wiąże organ administracji publicznej i stronę. Wydanie zatem decyzji jest formą załatwienia sprawy. Załatwienie sprawy administracyjnej w formie decyzji, a więc aktu administracyjnego zewnętrznego może oznaczać jedynie rozstrzygnięcie sprawy przez władcze działanie prawne organu administracji publicznej, skierowane do konkretnego adresata. Sprawa administracyjna nie jest załatwiona, gdy organ administracyjny nie spełnia wymogów formalnych przewidzianych w art. 107 § 1 kpa (odpowiednio art. 99 § 1 kpa według stanu prawnego na dzień 17 października 1972 r.), a w dodatku nie doręcza decyzji stronie. Dopiero spełnienie przez organ administracyjny wymogów formalnych decyzji oznacza, że decyzja została sporządzona, a skierowanie decyzji do adresata i doręczenie jej adresatom powoduje możliwość uznania, że decyzja ta została wydana. Decyzja procesowa, jako akt podjęty, a następnie uzewnętrzniony przez jego wydanie, nabiera cech decyzji administracyjnej przez zakomunikowanie treści tego aktu stronie (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 lipca 2009 r., sygn. akt IV SA/GI 53/09). Tak więc moment skutecznego doręczenia decyzji jest chwilą, w której ta decyzja wchodzi w życie, czyli wywołuje określone skutki prawne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2002 r. sygn. akt III SA 2612/00; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 października 2004 r., sygn. akt II SA 3030/03, z dnia 22 lutego 2005 r., sygn. akt II SA 2178/03, z dnia 21 listopada 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1331/06). Jeżeli zatem decyzja nie została doręczona zgodnie z przepisami regulującymi zasady doręczania stronie tego typu rozstrzygnięć, nie weszła do obrotu prawnego i nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania w sprawie modyfikacji takiej decyzji przy wykorzystaniu zwykłych czy też nadzwyczajnych środków prawnych. W przedmiotowej sprawie doręczenie decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] października 1972 r. nastąpiło niewątpliwie w stosunku do części stron postępowania. Decyzja z dnia [...] października 1972 r. funkcjonuje w obrocie prawnym. Jednocześnie nie można jednoznacznie stwierdzić, czy decyzja ta została doręczona [...], a tym samym nie można potwierdzić jej ostateczności. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Minister stwierdził, że dokumentacja zgromadzona w aktach sprawy oraz charakter postępowania w sprawie wydawania zaświadczeń uniemożliwiają jednoznaczne i kategoryczne stwierdzenie, że decyzja Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] października 1972 r. jest ostateczna.

Na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] października 2018 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył Prezydent [...] wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej. W uzasadnieniu zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, poprzez naruszenie:

- art. 110 § 1 w związku z art. 218 § 2, w związku z art. 8 § 1 i 2 kpa poprzez brak związania się decyzją: Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2014 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] października 1972 r., Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lutego 2018 r., z których wynika, że organ nie znalazł podstaw do wyeliminowania decyzji wywłaszczeniowej z obrotu prawnego i stwierdzenia jej nieważności oraz zbadania kwestii prawidłowego odbioru decyzji przez [...], co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie.

- art. 80 w związku z art. 218 § 1 i 2 kpa poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego, sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego, polegającą na uznaniu, że decyzja nie jest ostateczna, pomimo iż w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek wzmianek o tym, że decyzja była zaskarżona. Niekwestionowana jest także okoliczność jej wydania oraz pominięty został fakt, że od jej wydania upłynął okres ponad 40 lat, a więc upłynęły wszelkie terminy możliwe do jej wzruszenia, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu taktycznego.

- art. 7 w związku z art. 77 § 1, w związku z art. 218 § 1 i 2 kpa poprzez brak zupełnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego polegający na niezbadaniu i pominięciu okoliczności mających istotny wpływ na wynik prawy, a mianowicie że decyzja Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dni [...] października 1972 r. stanowi podstawę wpisu ostrzeżenia w księdze wieczystej nr [...] oraz stanowi podstawę wpisu Skarbu Państwa do rejestru gruntów, a także nieprzeprowadzenie żadnych ustaleń w zakresie, czy od decyzji zostało złożone odwołanie, oraz pominięcie faktu, iż pełnomocnik [...] we wniosku o stwierdzenie zasiedzenia potwierdził, iż decyzja wywłaszczeniowa jest decyzją ostateczną, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że stan faktyczny sprawy został ustalony wadliwie, niepełnie i pominięto w nim wiele faktów mających wyjątkowe znaczenie na tle niniejszej sprawy.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Inwestycji i Rozwoju wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2018 r. Dz. U. poz. 1302, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi.

Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 217 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z jego treścią organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli m.in. osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej przed wydaniem zaświadczenia może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 kpa).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaświadczenia miało być potwierdzenie stanu prawnego, tj. przysługiwania przymiotu ostateczności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1972 r. orzekającej o wywłaszczeniu na rzecz Państwa, na potrzeby Dyrekcji Inwestycji Miejskich - Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...], z nieruchomości o powierzchni [...] położonej w [...] przy ul. [...], ujawnionej w księdze wieczystej Państwowego Biura Notarialnego w [...] pod nr hip. [...], jako własność [...] małżonków [...] w [...] części i [...] w [...] części, jej części o powierzchni [...].

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że podstawą odmowy wydania zaświadczenia o wnioskowanej treści był brak możliwości jednoznacznego stwierdzenia, czy przedmiotowa decyzja z 1972 r. jest ostateczna i podlega wykonaniu. Brak takiej możliwości wynika, zdaniem organów, z braku w materiale dowodowym stosownych zwrotnych poświadczeń odbioru decyzji od strony postępowania, czyli [...] (jako spadkobiercy [...]) oraz braku egzemplarza decyzji lub innego dokumentu zawierającego adnotację o okresie wywieszenia przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń.

W tej sytuacji wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 1 kpa wydanie zaświadczenia nie jest sprawą administracyjną rozstrzyganą w drodze decyzji. Jest natomiast czynnością materialno-techniczną, mającą walor czynności z zakresu administracji publicznej, podejmowaną w ramach postępowania określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego. Mimo że samo zaświadczenie nie jest aktem podlegającym kontroli sądowoadministracyjnej, gdyż nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, to sama czynność jego wydania ma już taki charakter. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia może przy tym zakończyć się wydaniem żądanego zaświadczenia bądź postanowienia odmawiającego jego wydania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują odrębnego postępowania w przedmiocie nadawania klauzuli ostateczności decyzjom administracyjnym. Decyzje te, co do zasady, są ostateczne w toku instancji w dniu, w którym minął termin na wniesienie odwołania bądź wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, lub gdy wydał je organ odwoławczy. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego od decyzji wydanej w pierwszej instancji stronie przysługuje prawo wniesienia odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) do organu drugiej instancji (art. 15 i 127 kpa). Odwołanie (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) powinno być wniesione w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie postępowania, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia (art. 129 § 2 kpa). Zgodnie z treścią art. 16 § 1 kpa decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Podmiot będący stroną postępowania w znaczeniu materialnoprawnym (mający interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa) może być jednak bez własnej winy pozbawiony udziału w nim i to zarówno w całym postępowaniu, jak i w pewnym jego stadium, np. na skutek niedoręczenia decyzji. W takiej sytuacji czternastodniowy termin biegnie od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronom uczestniczącym w postępowaniu. Niewniesienie w tym terminie odwołania przez żadną ze stron, którym zapewniono w nim udział, powoduje, że decyzja staje się ostateczna z upływem wskazanego czternastodniowego terminu liczonego od daty ostatniego doręczenia. W tym przypadku osobie, która nie brała udziału w postępowaniu, a jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa lub była stroną postępowania administracyjnego, lecz wadliwie nie doręczono jej orzeczenia kończącego to postępowanie, po tym terminie nie służy prawo wniesienia odwołania. Osoba taka ma prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Przedstawione stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (np. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 1997 r., sygn. akt I SA 1329/95, ONSA 1998/3/103 i z dnia 16 lipca 2002 r., sygn. akt II SA 2230/00, M. Prawn. 2002/20/916 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1606/04, Lex nr 191505). Taka regulacja zakłada pewną fikcję prawną, jednak zapewnia przy tym poszanowanie wyrażonej w art. 16 § 1 kpa zasady trwałości decyzji administracyjnych.

Oznacza to, że data uzyskania cechy ostateczności przez decyzję jest stwierdzana przez organ administracji na podstawie akt administracyjnych sprawy. Umieszczenie na odpisie decyzji wydanej w I instancji odcisku pieczęci o treści: "decyzja ostateczna" lub umieszczenie adnotacji o tej treści ma znaczenie czysto informacyjne. Klauzula ostateczności stanowi bowiem wyłącznie czynność materialno-techniczną potwierdzającą jedynie ostateczność decyzji administracyjnej i nie jest elementem formalnym decyzji administracyjnej przewidzianym w art. 107 kpa.

Przechodząc od powyższych wywodów na grunt przedmiotowej sprawy, zauważyć należy, że organy odmówiły stronie skarżącej wydania zaświadczenia o ostateczności decyzji wywłaszczeniowej Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1972 r. z powodu braku w materiale dowodowym stosownych zwrotnych poświadczeń odbioru decyzji od jednej z stron postępowania, czyli [...] (jako spadkobiercy [...]) oraz braku egzemplarza decyzji lub innego dokumentu zawierającego adnotację o okresie wywieszenia przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń. W ocenie organów orzekających braki te powodują, że brak jest możliwości jednoznacznego stwierdzenia, czy przedmiotowa decyzja z 1972 r. jest ostateczna i podlega wykonaniu. W świetle poczynionych wyżej wyjaśnień, z takim stanowiskiem nie można się zgodzić. Ani brak zwrotnego poświadczenia odbioru przedmiotowej decyzji przez [...] ani brak egzemplarza decyzji lub innego dokumentu zawierającego adnotację o okresie wywieszenia przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń, przy istnieniu w aktach sprawy zwrotnych poświadczeń odbioru przedmiotowej decyzji przez pozostałe strony postępowania wywłaszczeniowego, nie oznaczają automatycznie, że decyzja wywłaszczeniowa z 1972 r. nie stała się ostateczna. Jeśli nawet hipotetycznie przyjąć, że przedmiotowa decyzja rzeczywiście nie została jednej ze stron doręczona, to i tak zgodnie z wyżej poczynionymi wyjaśnieniami strona ta mogła wnieść odwołanie w ciągu czternastu dni liczonych od dnia doręczenia decyzji innej stronie biorącej udział w postępowaniu. W takiej bowiem sytuacji termin do wniesienia odwołania minął najpóźniej z upływem czternastego dnia od daty ostatniego doręczenia decyzji jednej ze stron. Jeżeli w tym czasie odwołanie nie zostało złożone ani przez [...], ani przez inną stronę postępowania, to w takiej sytuacji z upływem opisanego terminu przedmiotowa decyzja stała się ostateczna, a osobie, która była stroną postępowania administracyjnego, lecz ewentualnie wadliwie nie doręczono jej orzeczenia kończącego to postępowanie, po tym terminie nie służy już prawo wniesienia odwołania. Ma natomiast prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

Oznacza to, że jedyne powody odmowy wydania zaświadczenia o ostateczności decyzji wywłaszczeniowej z 1972 r., na które powołały się organy orzekające w sprawienie, nie powodują powstania wątpliwości co do jej ostateczności, o ile oczywiście nie wystąpiły inne okoliczności, nieujawnione przez te organy.

Zwrócić przy tym należy uwagę, że Sąd orzekający podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 763/13 i zaaprobowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 października 2015 r. sygn. akt II OSK 149/14, zgodnie z którym w demokratycznym państwie prawnym (art. 2 Konstytucji) nie powinno dochodzić do sytuacji, w której organy nie potrafią ustalić, czy wydana przez uprawniony organ decyzja administracyjna jest ostateczna.

W tej sytuacji, ponownie rozpoznając wniosek strony skarżącej o wydanie zaświadczenia, organ powinien przede wszystkim ustalić, czy w rozpatrywanej sprawie przedmiotowa decyzja wywłaszczeniowa z 1972 r. pozostaje w obrocie prawnym (czy nie została wyeliminowana z obrotu prawnego w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego), a przede wszystkim, czy wniesione od niej zostało odwołanie przez którąkolwiek ze stron. Jeśli przedmiotowa decyzja pozostaje w obrocie prawnym i nie wpłynęło od niej żadne odwołanie, a brak jest innych przeszkód prawnych, które mogłyby uniemożliwić wydanie żądanego zaświadczenia, to organ rozważy konieczność wydania stronie skarżącej zaświadczenia o wnioskowanej treści.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2018 r. Dz. U. poz. 1302, ze zm.) orzekł jak w sentencji.