Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 397/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2019-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16  ust. 2  pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2019 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego Agencji i Restrukturyzacji Rolnictwa (dalej jako ARiMR) odmówił P. P. (dalej określany jako skarżący) przyznania płatności do krów i nałożył sankcję finansową w wysokości 2.615,90 zł, która będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych

W uzasadnieniu organ wskazał, że [...].03.2018 r., za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek P. P. o przyznanie płatności na rok 2018. Z deklaracji zawartej we wniosku wynika, że rolnik ubiegał się przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w tym płatności związanej do 19 sztuk krów. Do wniosku załączono oświadczenie o zwierzętach zadeklarowanych do płatności do krów oraz informację o numerach identyfikatorów krów. W oświadczeniu o zwierzętach zadeklarowanych w ramach płatności do krów skarżący wskazał 19 sztuk zwierząt o wskazanych numerach identyfikacyjnych.

Uzasadniając odmowę przyznania płatności do krów organ wyjaśnił, że 7 z 19 sztuk zwierząt zgłoszonych do tej płatności nie spełniło wymogów w zakresie płci i wieku, o których mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W odniesieniu do 2 sztuk zwierząt ustalono, że są buhajami, a zatem w sposób oczywisty nie kwalifikują się do objęcia płatnością związaną do krów. Natomiast w stosunku do 5 sztuk zwierząt o organ ustalił, że ich wiek na dzień [...].05.2018 r. nie przekroczył 24 miesięcy.

Odmowa przyznania rolnikowi płatności związanej do krów nastąpiła zgodnie z przepisem art. 31 ust. 2 akapit trzeci rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z dnia 20.06.2014 r., str. 48, z późn. zm.).

Skarżący złożył odwołanie od ww. decyzji w części dotyczącej odmowy przyznania płatności do krów za rok 2018 i nałożenia sankcji w wysokości 2.615,90 zł. Skarżący zarzucił organowi I instancji, że ten nie wziął pod uwagę złożonego wraz z wnioskiem pliku, w którym zostały wyszczególnione zwierzęta, które winny zostać zaliczone do dopłat. Wyjaśnił, że w pliku załączonym do wniosku szczegółowo podał liczbę zwierząt, które ukończyły 24 miesiące oraz oddzielnie młodzież - zwierzęta młodsze, które nie są uwzględniane przy dopłatach. Dlatego też jego intencją było zgłoszenie do płatności do krów 12 zwierząt, a nie 19, jak to wskazał organ. Skarżący stwierdził, że w elektronicznym wniosku wymienione zostały wszystkie zwierzęta (bydło), jakie posiada, natomiast to, które zwierzęta zadeklarował do płatności, wskazano w pliku Z0006 o nazwie "Informacja o numerach identyfikatorów krów", gdzie dokonano podziału zwierząt na krowy i młodzież.

Poza zarzutem dotyczącym naruszenia przez organ I instancji art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez brak precyzyjnego ustalenia zakresu żądania zgłoszonego przez stronę, skarżący zarzucił również organowi, że ten nie powiadomił go o tym, iż dane we wniosku są nieprawidłowe i niezgodne. W ocenie skarżącego, organ winien wezwać go do usunięcia błędów, a nie odbierać dotację z jednoczesnym nałożeniem sankcji finansowej. Skarżący wyjaśnił, że nie miał świadomości popełnienia błędów we wniosku, zaś sam wniosek starał się uzupełnić dokładnie i skrupulatnie, podając wszystkie posiadane na stanie zwierzęta.

Skarżący podniósł również, że popełniony przez niego błąd przy wypełnianiu wniosku należy uznać za błąd oczywisty zgodnie z art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014. Według skarżącego, błąd ten mógł być wykryty na podstawie samej analizy wniosku, bez poddawania go szczegółowej kontroli administracyjnej. Był on obiektywnie widoczny, nawet przy porównaniu treści wniosku z danymi wynikającymi z systemów, którymi dysponują organy ARiMR. Samo porównanie treści wypełnionych rubryk wniosku musiało prowadzić do konkluzji o istotnej i niebudzącej wątpliwości sprzeczności żądań, jaką było zgłoszenie wszystkich posiadanych zwierząt. Nie zgłaszałby do płatności zwierząt, które nie ukończyły 24 miesięcy, gdyż wie, że jest to nieprawidłowe. Do wniosku dołączył plik, aby wszystko było jasne i czytelne, ale po otrzymaniu decyzji uświadomił sobie, że plik ten najprawdopodobniej nie został wydrukowany i wzięty pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku.

W ocenie skarżącego przy rozpoznaniu jego sprawy nie uwzględniono słusznego interesu obywateli. Jego działanie było nieumyślne i nie miał świadomości, że wniosek został błędnie wypełniony. Natomiast organ nie poinformował go o błędach w złożonym wniosku, aby mógł złożyć wyjaśnienia i poprawić wniosek.

Decyzją z dnia [...] marca 2019 r., nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, z późn. zm., dalej powoływana jako K.p.a.), art. 3 ust. 1, 2 i 3, art. 16 ust. 2 pkt 2 i ust. 4, art. 19 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1312, dalej powoływana jako ustawa o płatnościach), art. 30 ust. 3, art. 31 ust. 1, ust. 2 akapit pierwszy, drugi i trzeci oraz ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z dnia 20.06.2014 r., str. 48, z późn. zm.), § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. poz. 352, z późn. zm.) oraz art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE L 227 z dnia 31.07.2014 r., str. 69, z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w ramach kampanii przyjmowania wniosków 2018, zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o płatnościach, wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu, wniosek o wypłatę tych płatności, deklarację, o której mowa w art. 18 rozporządzenia nr 809/2014, z uwzględnieniem art. 17 ust. 3 lit. b rozporządzenia nr 809/2014, składa się za pomocą formularza udostępnionego na stronie internetowej Agencji.

Zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o płatnościach, płatności związane do zwierząt gatunku bydło domowe są przyznawane rolnikowi w formie: 2) płatności do krów, jeżeli:

posiada samice tego gatunku:

- których wiek w dniu 15 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, przekracza 24 miesiące,

- przez okres 30 dni od dnia złożenia wniosku o przyznanie tej płatności,

liczba zwierząt, o których mowa w lit. a, objętych wnioskiem o przyznanie tej płatności złożonym przez tego rolnika wynosi co najmniej 3 sztuki.

Płatności związane do krów są przyznawane maksymalnie do 20 sztuk zwierząt, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. a, o czym stanowi art. 16 ust. 4 ustawy o płatnościach.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach stanowi, iż z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Zasadniczo zatem przyjąć można, że w zakresie nieuregulowanym w przepisach wspólnotowych, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy, jeśli nie narusza to określonych w nich zasad i warunków dotyczących przyznawania płatności, do postępowania prowadzonego w tym przedmiocie zastosowanie mają przepisy K.p.a. W art. 3 ust. 2 i 3 ustawy określone zostały jednak unormowania proceduralne szczególne w stosunku do przewidzianych w K.p.a., odnoszące się do naczelnych zasad postępowania, tj. prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), postępowania dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.), informowania (art. 9 K.p.a.) oraz czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 K.p.a.), a także wyłączone zostało zastosowanie art. 79a i art. 81 K.p.a. Stosownie bowiem do art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy, obowiązek organu określony w art. 7 K.p.a., polegający na podejmowaniu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także będący jego wyrazem obowiązek z art. 77 § 1 K.p.a., polegający na wyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, ograniczone zostały jedynie do rozpatrzenia całego materiału dowodowego przedstawionego przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Jednocześnie, na mocy art. 3 ust. 3 ustawy, ciężar udowodnienia danego faktu przeniesiony został na osobę, która wywodzi z niego skutki prawne. Oznacza to, że w postępowaniu dotyczącym przyznania płatności organ nie ma obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. Ustawodawca zrezygnował też z ustalonego w art. 7 K.p.a. wymogu uwzględniania przy rozpoznaniu sprawy interesu społecznego i słusznego interesu strony.

W myśl art. 30 ust. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, jeżeli liczba zwierząt zgłoszona we wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność przewyższa liczbę zatwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnych lub kontroli na miejscu, pomoc lub wsparcie oblicza się na podstawie zwierząt zatwierdzonych.

Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, w wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku skarżącego ustalono, że 7 sztuk zwierząt zgłoszonych do płatności związanej do krów nie spełniło kryteriów kwalifikowalności określonych w art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach. Dwie sztuki zwierząt nie spełniły kryterium płci, a pięć sztuk nie spełniło określonego w ustawie kryterium wieku (na dzień 15.05.2018 r. wiek sztuk winien przekraczać 24 miesiące). Tym samym wszystkie 7 wskazanych sztuk zwierząt zostało wykluczonych z płatności związanej do krów. Do płatności do krów zatwierdzono zatem 12 sztuk zwierząt.

Zgodnie z art. 31 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, w przypadku, gdy dla wniosków o przyznanie pomocy w ramach systemów pomocy związanej z produkcją zwierzęcą lub wniosków o płatność w ramach środków wsparcia związanych z produkcją zwierzęcą, lub w ramach rodzaju działania objętego danym środkiem wsparcia, stwierdzi się różnicę pomiędzy liczbą zwierząt zgłoszonych do płatności a liczbą zwierząt zatwierdzonych, całkowita kwota pomocy lub wsparcia zmniejszana jest o odsetek ustalany zgodnie z art. 31 ust. 3 tego rozporządzenia, o ile stwierdzone niezgodności dotyczą nie więcej niż trzech zwierząt.

Jak stanowi natomiast art. 31 ust. 2 akapit pierwszy przywołanego rozporządzenia, jeżeli stwierdzone niezgodności dotyczą więcej niż trzech zwierząt, całkowita kwota pomocy lub wsparcia, do której beneficjent jest uprawniony w ramach systemów pomocy lub środków wsparcia, lub rodzaju działania w ramach danego środka wsparcia, o których mowa w ust. 1, w danym roku składania wniosków zostaje zmniejszona o:

a) odsetek ustalony zgodnie z ust. 3, jeżeli nie przekracza on 10%;

b) dwukrotność odsetka ustalanego zgodnie z ust. 3, jeżeli jest on większy niż 10%, ale mniejszy niż 20%.

W myśl akapitu drugiego, jeżeli odsetek ustalony zgodnie z ust. 3 przekracza 20%, za dany rok składania wniosków nie przyznaje się pomocy lub wsparcia, do których beneficjent byłby uprawniony zgodnie z art. 30 ust. 3 w ramach systemu pomocy lub środka wsparcia lub rodzaju działania w ramach danego środka wsparcia. Natomiast w myśl akapitu trzeciego, jeżeli odsetek ustalony zgodnie z ust. 3 przekracza 50%, za dany rok składania wniosków nie przyznaje się pomocy lub wsparcia, do których beneficjent byłby uprawniony zgodnie z art. 30 ust. 3 w ramach systemu pomocy lub środka wsparcia lub rodzaj u działania w ramach danego środka wsparcia. Ponadto beneficjent podlega dodatkowej karze równej kwocie odpowiadającej różnicy między liczbą zwierząt zgłoszonych a liczbą zwierząt zatwierdzonych zgodnie z art. 30 ust. 3.

Zgodnie z art. 31 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, w celu ustalenia odsetków, o których mowa w ust. 1 i 2, liczbę zwierząt zgłoszonych w ramach systemu pomocy lub środka wsparcia związanych z produkcją zwierzęcą lub rodzaju działania, co do której stwierdzono niezgodności, dzieli się przez liczbę zwierząt zatwierdzonych na potrzeby tego systemu pomocy lub środka wsparcia, lub rodzaju działania w ramach danego środka wsparcia dla wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność, lub rodzaju działania w ramach danego środka wsparcia na dany rok składania wniosków.

Mając na uwadze powyższe organ zaprezentował następujące wyliczenie odsetka w rozpatrywanej sprawie: liczba zwierząt zgłoszona we wniosku do płatności do krów: 19 sztuk, liczba zwierząt zatwierdzona do płatności do krów: 12 sztuk - wyliczenie odsetka: (19-12)/12 = 58,33% W związku z tym, że odsetek ustalony zgodnie z art. 31 ust. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 w sposób oczywisty przekroczył poziom 50%, organ I instancji zasadnie odmówił przyznania skarżącemu płatności związanej do krów na rok 2018 z jednoczesnym nałożeniem kary finansowej w wysokości 2.615,90 zł. Wysokość kary równa jest kwocie odpowiadającej różnicy między liczbą zwierząt zgłoszonych a liczbą zwierząt zatwierdzonych, zgodnie z art. 30 ust. 3 przywołanego rozporządzenia: 7 x 373,70 zł (stawka płatności do sztuki krowy w roku 2018).

Odnosząc się do zarzutów skargi, organ odwoławczy zwrócił uwagę na doniosłość prawną wniosku o przyznanie płatności, polegającą m.in. na tym, że w sekcji VIII wniosku "Oświadczenia i zobowiązania" producent rolny oświadcza, iż znane mu są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej, objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Skarżący, ubiegając się o przyznanie płatności, potwierdził zatem znajomość zasad przyznawania płatności pod groźbą odpowiedzialności karnej i złożył wymagane oświadczenia jako zgodne ze stanem faktycznym.

Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z 23.04.2013 r., II SA/Bd 118/13, przy wypełnianiu wniosku każdy wnioskodawca powinien zachować szczególną staranność, a w razie potrzeby zasięgnąć porady w instytucjach wspierających rolników, czy też wystąpić o udzielenie stosownych informacji przez pracowników ARiMR. W każdym przypadku to producent rolny ponosi pełną odpowiedzialność za treść merytoryczną złożonego wniosku, w tym także za skutki zgłoszenia danych niezgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy.

W ocenie organu, wobec ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że skarżący z całą pewnością nie dochował należytej staranności w trakcie sporządzania wniosku. Nie może być bowiem mowy o skrupulatności i dokładności przy sporządzaniu wniosku w sytuacji, kiedy producent rolny - przygotowując wniosek - zgłasza do płatności związanej do krów 7 sztuk zwierząt niekwalifikujących się do tej płatności. Wniosek o przyznanie płatności związanej do zwierząt, zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r., winien zawierać oświadczenie o liczbie sztuk zwierząt zadeklarowanych do płatności do bydła lub płatności do krów, z podaniem numerów identyfikacyjnych tych zwierząt. Skarżący takowe oświadczenie przedłożył we wniosku o przyznanie płatności, wskazując w nim 19 sztuk zwierząt zgłoszonych w ramach płatności do krów. Załączona do wniosku jako załącznik Z0006 informacja dotycząca numerów identyfikacyjnych zwierząt w żadnym wypadku nie stanowi oświadczenia, o którym mowa w przywołanym przepisie ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. Zamieszczona na stronie internetowej instrukcja wypełniania wniosku o przyznanie płatności na rok 2018 określa w sposób szczegółowy, w jaki sposób należało deklarować we wniosku zwierzęta do płatności.

Organ podkreślił, że począwszy od kampanii 2018 producenci rolni składają wnioski o przyznanie płatności bezpośrednich za pomocą elektronicznego formularza wniosku (aplikacja eWniosekPlus) zamieszczonego na stronie internetowej ARiMR. Producenci mają stały dostęp do tej aplikacji w zakresie dotyczącym składanych przez nich wniosków, dlatego też mogą na bieżąco sprawdzać poprawność złożonych deklaracji, jak i wnosić ewentualne zmiany/korekty do wniosku. Skarżący mógł zatem zweryfikować, czy wniosek przez niego złożony jest wypełniony poprawnie, zgodnie z jego intencją. W przypadku stwierdzenia błędów we wniosku rolnik miał możliwość wycofania z płatności związanej do krów niepoprawnie zadeklarowanych sztuk zwierząt.

Za bezzasadny, w ocenie organu II instancji, należy uznać zarzut producenta rolnego co do niepoinformowania go przez organ o błędnej deklaracji zwierząt we wniosku i niewezwania do skorygowania takiej deklaracji. Co prawda, zasady ogólne K.p.a. chronią prawa strony w postępowaniu administracyjnym, jednak nie zwalniają jej od wszelkiej dbałości o własne interesy i od wszelkiej aktywności procesowej. Obowiązki informacyjne ciążące na organie administracji nie mogą być bowiem utożsamiane z obowiązkiem świadczenia pomocy prawnej, udzielania porad prawnych bądź instruowania stron co do określonego sposobu postępowania. Przepisy K.p.a. w żaden sposób nie zwalniają beneficjentów z obowiązku zapoznawania się z przepisami prawa regulującymi ich uprawnienia i obowiązki wynikające z ubiegania się o pomoc finansową.

Każdy wniosek o przyznanie płatności złożony w ramach kampanii 2018 poddany był wstępnej weryfikacji w zakresie kompletności zawartych w nim danych. Kontroli takiej został poddany również wniosek skarżącego. W związku z tym, że kontrola kompletności złożonego wniosku nie wykazała błędów, tj. producent rolny złożył kompletny wniosek z wszystkimi załącznikami wymaganymi do zgłoszonych płatności, nie było podstaw do wysłania do rolnika, zgodnie z art. 23 ustawy o płatnościach, wezwania w celu usunięcia braków formalnych wniosku. Odpowiedzialność za treść merytoryczną wniosku, w tym za skutki zgłoszenia danych niezgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy, spoczywa na producencie rolnym. Przepisy K.p.a. nie obarczają organu ARiMR obowiązkiem dopilnowania, aby wniosek strony w optymalnym stopniu uwzględniał jej interesy ekonomiczne wynikające z przepisów prawa. Stwierdzony w rozpatrywanej sprawie fakt, że 7 zwierząt zadeklarowanych do płatności związanej do krów nie kwalifikowało się do tej płatności, był jednoznaczny i niebudzący wątpliwości. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nie miał zatem żadnych podstaw do tego, aby przeprowadzać postępowanie wyjaśniające w tym zakresie.

Skarżący podniósł również w odwołaniu, że popełniony przez niego we wniosku błąd polegający na wpisaniu w oświadczeniu dotyczącym płatności do krów wszystkich posiadanych zwierząt uznać należy za błąd oczywisty w myśl art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014. Odnosząc się do powyższego, organ wskazał na treść art. 4 cyt. rozporządzenia, zgodnie z którym wnioski o przyznanie pomocy, wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i dokumenty uzupełniające złożone przez beneficjenta mogą zostać skorygowane i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem, że beneficjent działał w dobrej wierze. Właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych w dokumentach, o których mowa w akapicie pierwszym.

Brak jest na gruncie obowiązujących przepisów definicji błędu oczywistego. Przyjmuje się, że błąd oczywisty to błąd, który musi zostać wykryty na podstawie informacji zawartej w złożonym wniosku pomocowym, kiedy kontrola dotycząca spójności dokumentów i informacji przedstawionych przez rolnika wskazuje na wystąpienie takiego błędu. Zakwalifikowanie błędu do grupy błędów oczywistych następuje niezależnie od sposobu, w jakim przeprowadzona jest kontrola dokumentów, wizualnie, ręcznie czy elektronicznie, po przeprowadzonej wnikliwej analizie konkretnego przypadku, przy czym błąd oczywisty może być stosowany w wyjątkowych przypadkach. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że termin "oczywisty" należy rozumieć jako niebudzący wątpliwości, bezsporny, pewny, przy czym należy podkreślić, że istotne jest, by oczywistość ta wynikała z samej treści dokumentu dotkniętego błędem. Można wówczas mówić o jaskrawej czytelności tego błędu dla organu dokonującego weryfikacji wniosku.

W ocenie organu, błędem oczywistym, w myśl przywołanego powyżej przepisu art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014, nie może być błędne zgłoszenie we wniosku zwierząt do objęcia określonym rodzajem płatności. Deklaracja producenta rolnego co do liczby zwierząt, w stosunku do których ubiega się o płatność, wraz ze wskazaniem numerów identyfikacyjnych poszczególnych zwierząt, stanowi bowiem istotną część wniosku. Informacje w tym zakresie nie mogą być pomijane, czy też różnorako interpretowane w sytuacji, w której producent rolny domaga się na ich podstawie płatności. Tego typu dane bezpośrednio oddziałują na sferę prawną wnioskodawcy, o której może decydować wyłącznie on. Już to przesądza o braku możliwości zakwalifikowania błędu popełnionego przez skarżącego do kategorii błędów oczywistych.

Błąd oczywisty charakteryzuje również m.in. to, że błąd taki można wykryć już na podstawie treści wniosku i jego załączników. W zaistniałej sytuacji organ nie miał jednak możliwości wykrycia błędu na podstawie treści wniosku oraz załączonych do niego dokumentów, ponieważ deklaracja producenta nie zawierała w sobie żadnych nieprawidłowości i była zgodna z instrukcją wypełnienia wniosku. Dopiero po wprowadzeniu danych z formularza wniosku do systemu informatycznego, w wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej, ustalono, że nie wszystkie zgłoszone przez rolnika we wniosku zwierzęta kwalifikują się do tego, aby przyznać do nich płatność związaną do krów. Tymczasem o zakwalifikowaniu błędu jako błędu oczywistego nie decyduje odczucie odwołującego, lecz obiektywne cechy oraz charakter popełnionego błędu. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy określona niedokładność nasuwa się każdemu, bez potrzeby przeprowadzania dodatkowych czynności czy też ustaleń.

Organ I instancji nie mógł stwierdzić nieprawidłowości w zakresie deklarowanych do płatności zwierząt w oparciu o dostarczone przez skarżącego dokumenty bez przeprowadzania szczegółowej kontroli wniosku. Nieprawidłowość w niniejszej sprawie mogła zostać wykryta dopiero w wyniku kontroli administracyjnej wniosku, podczas której weryfikacji podlega m.in. kwestia tego, czy zwierzęta zgłoszone do płatności spełniają kryteria wymagane przepisami ustawy o płatnościach.

Skargę na powyższą decyzję złożył P. P. zarzucając jej:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 31 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 640/2014 poprzez nienależyte zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że zachodzą przesłanki do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, podczas gdy z akt sprawy w szczególności załączników do wniosku jednoznacznie wynika, iż zgłosił wszystkie sztuki bydła, a wskazanie w petitum wniosku 19 sztuk bydła miało charakter oczywistej omyłki pisarskiej;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 rozporządzenia 809/2014 poprzez niezastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że zachodzą przesłanki do naliczenia administracyjnej kary pieniężnej;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 64 ust. 2 pkt b) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 poprzez niezastosowanie, podczas gdy analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie, że skarżący dokonał prawidłowego wskazania liczby krów podlegających dopłatom;

4) naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach polegające na przekroczeniu zasad określonych w tych przepisach przy dokonywaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i ustaleń w zakresie uznania, że zachodzą przesłanki do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, polegające na przekroczeniu zasad określonych w tych przepisach przy dokonywaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i ustaleń w zakresie uznania, że wnioskował o przyznanie dopłat bezpośrednich do 19 sztuk krów, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności załącznik do wniosku, jednoznacznie wskazuje, iż wnioskował o przyznanie dopłat do 12 sztuk krów, a wymienienie wszystkich sztuk w egzemplarzu wniosku spowodowane było najwyższą starannością w przedstawieniu organowi aktualnej liczby stada;

5) naruszenie przepisów prawa proceduralnego mające istotny wpływ na treść decyzji, a mianowicie art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 K.p.a. polegające na przekroczeniu zasad określonych w tych przepisach przy dokonywaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i ustaleń w zakresie uznania, że wnioskował o przyznanie dopłat bezpośrednich do 19 sztuk krów, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności załącznik do wniosku, jednoznacznie wskazuje, iż wnioskował on o przyznanie dopłat do 12 sztuk krów, a wymienienie wszystkich sztuk w egzemplarzu wnioski, miało na spowodowane było najwyższą starannością wnioskodawcy w przedstawieniu organowi aktualnej liczby stada.

Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej i drugiej instancji w zakresie pkt 1 nakładającą sankcję w wysokości 2.615,90 zł i umorzenie postępowania, względnie uchylenie decyzji organu I i II instancji w zakresie pkt 1 nakładającą sankcję w wysokości 2.615,90 zł i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wnioski za 2018 r. były składane po raz pierwszy w formie elektronicznej. Z tego względu zachowując daleko idącą ostrożność, z obawy przed pomyłką i zarzutem nieprawidłowego przekazywania informacji, we wniosku wskazał zarówno wszystkie posiadane przez siebie zwierzęta gatunku "bydło domowe", jak i dokonał ich uszczegółowienia w załączniku. Tym samym zasadne jest stwierdzenie, że rzekome uchybienie ma charakter oczywistej omyłki pisarskiej, którą można było zweryfikować już na etapie samego przewertowania wniosku. Jak jest podkreślane w doktrynie i orzecznictwie, zgodnie z art. 64 ust. 2 pkt b) rozporządzenia nr 1306/2013 r., nie nakłada się kar administracyjnych w przypadku, gdy niezgodność jest wynikiem oczywistych błędów, o których mowa w art. 59 ust. 6. Przepis art. 59 ust. 6 stanowi z kolei, że w przypadkach, które zostaną określone przez Komisję na podstawie art. 62 ust. 2 lit. h, wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność lub wszelkie inne komunikacje, wnioski lub prośby mogą być korygowane i dostosowywane po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia przez właściwy organ oczywistych błędów. Jednym z przypadków, o których mowa w art. 62 ust. 2 lit. h, jest przypadek określony w art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 809/2014.

Żaden z powyższych przepisów nie ustanawia jednolitej, powszechnie obowiązującej definicji błędu oczywistego, nie czynią tego także przepisy krajowe. Jednak wskazany art. 4 rozporządzenia 809/2014 wskazuje, w oparciu o jakie materiały może być dokonana ocena "oczywistości" błędu. Są to wniosek o pomoc, wniosek o wsparcie, wniosek o płatność i dokumenty uzupełniające złożone przez beneficjenta. Oznacza to, że "oczywistość" błędu musi wynikać wprost z dokumentów przedłożonych przez stronę i musi być ona jednoznaczna. Błąd oczywisty to błąd, który musi zostać wykryty na podstawie informacji zawartej w złożonym wniosku pomocowym, kiedy kontrola dotycząca spójności dokumentów i informacji przedstawionych przez rolnika wskazuje na wystąpienie takiego błędu. Stanowisko to jest powszechnie przyjmowane w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, gdzie wskazuje się, że termin "oczywisty" należy rozumieć jako niebudzący wątpliwości, bezsporny, pewny, przy czym należy podkreślić, że istotne jest, by oczywistość ta wynikała z samej treści dokumentu dotkniętego błędem. Można wówczas mówić o "jaskrawej" czytelności tego błędu dla organu dokonującego weryfikacji wniosku.

W ocenie skarżącego samo porównanie informacji zawartych we wniosku z załącznikiem do wniosku, prosta kalkulacja uzasadnia twierdzenie, że doszło właśnie do oczywistego błędu. Skarżący bowiem wprost wskazał, które ze zwierząt uznać należy w myśl przepisów za młodzież oraz za krowy. Co istotne, weryfikacja ta nie wymagała wprowadzenia jakiegokolwiek postępowania kontrolnego. Pracownik obsługujący przyjmowanie wniosków, po pobieżnym przewertowaniu dokumentacji mógł bowiem zauważyć przedmiotowe rozróżnienie, czego jednakże nie uczynił.

W świetle treści art. 4 rozporządzenia 809/2014 nie było jakichkolwiek przeszkód aby wezwać skarżącego do usunięcia nieścisłości poprzez złożenie odpowiedniej korekty. Organ bowiem winien również mieć na względzie wiek skarżącego oraz fakt, że wnioski były składane elektronicznie. Oceniając postawę organu stwierdzić wręcz można, że nawet nie dokonał on pobieżnej weryfikacji złożonych dokumentów wszczynając z automatu postępowanie kontrolne, a w konsekwencji zamykając drogę do złożenia korekty. Takie zachowanie organu może być wręcz uznane za oznakę braku profesjonalizmu oraz nadużycie prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie była zasadna.

Istota sporu w sprawie sprowadzała się do oceny, czy skarżący w prawidłowy sposób złożył wniosek o dofinansowanie, przy czym z akt sprawy wynika, że skarżący dołączył do wniosku oświadczenie o zwierzętach zadeklarowanych do płatności do krów sporządzone według urzędowego wzoru i z którego wynika, że wnioskował o płatność na łącznie 19 sztuk krów, przy czym po weryfikacji przeprowadzonej przez organ okazało się, iż do płatności kwalifikowało się jedynie 12 sztuk, ponieważ na dzień 15 maja 5 sztuk nie przekroczyła wieku 24 miesięcy, natomiast 2 sztuki było buhajami. Ponadto skarżący wskazywał na dołączenie do wniosku o przyznanie płatności załącznika, w którym wymienił 12 krów i 7 sztuk bydła określone jako młodzież.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o płatnościach, płatności związane do zwierząt przysługują do zwierząt następujących gatunków: bydło domowe (Bos taurus), owca domowa (Ovis aries) i koza domowa (Capra hircus). Natomiast stosownie do ust. 2 pkt 2 lit. a) cyt. przepisu, płatności związane do zwierząt gatunku bydło domowe są przyznawane rolnikowi w formie płatności do krów, jeżeli posiada samice tego gatunku, których wiek w dniu 15 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, przekracza 24 miesiące. W świetle powyższego płatność winna przysługiwać skarżącemu jedynie do krów, których wiek nie przekroczył w dniu 15 maja 2018 r. 24 miesięcy. Bezsporne w sprawie było to, że warunek ten spełniało jedynie 12 sztuk bydła.

W związku z powyższym należało odnieść się do zarzutów skarżącego wskazującego, że niezgodność była wynikiem oczywistego błędu, co, w ocenie skarżącego, winno skutkować przyznaniem mu płatności i w dalszej konsekwencji nałożenie kary było niezasadne. Ponadto skarżący wskazywał, że de facto dokonał prawidłowego zgłoszenia bydła powołując się na treść załącznika, w którym wskazuje na posiadanie 12 sztuk krów i 7 sztuk młodzieży.

Na wstępie należy poczynić kilka uwag natury ogólnej. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Z art. 3 ust. 1 cyt. ustawy wynika, że do postępowań w sprawach indywidualnych o przyznanie płatności do gruntów rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, tj. nie przewidują szczególnej regulacji. W Kodeksie postępowania administracyjnego zostały sformułowane zasady postępowania administracyjnego (ogólne i tzw. szczególne), jednakże w świetle art. 3 ust. 1 nie wszystkie te zasady mogą być w pełni stosowane w postępowaniu regulowanym przedmiotową ustawą o płatnościach (o którym mowa w ust. 2 art. 3). Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, w postępowaniu w sprawie przyznania płatności (...) organ administracji publicznej stoi "na straży praworządności", a zatem potwierdzona została podstawowa zasada K.p.a., tj. zasada praworządności, zwana także zasadą legalności i praworządności (wyrażona w art. 6 i początkowej części art. 7 K.p.a., a także w art. 7 Konstytucji RP). Właściwe w sprawie przyznania płatności organy administracji działają na podstawie (i w granicach) prawa, co oznacza obowiązek ustalenia przez organ administracji publicznej zdolności prawnej do prowadzenia postępowania w danej sprawie oraz zastosowania przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy. W doktrynie na tle art. 3 ustawy o płatnościach wypowiadany jest pogląd, że stanowiąc w art. 3 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący "rozpatrzyć" cały materiał dowodowy, ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w części 2 art. 7 K.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, jak również zrezygnował z wyrażonej w art. 77 K.p.a. zasady postępowania dowodowego, nakładającej na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (Bieluk J., Łobos-Kotowska D., Komentarz do art. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U.08.170.1051), [w:] J. Bieluk, D. Łobos-Kotowska, Ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Komentarz, Oficyna, 2008; wg LEX). W art. 3 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy obowiązek ten został ograniczony jedynie do "rozpatrzenia" materiału dowodowego (całego), wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Na ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności.

Podkreślenia ponadto wymaga to, że zarówno z przepisów krajowych, jak również z przepisów Unii Europejskiej wynika, iż postępowanie w sprawach dotyczących płatności obszarowych jest sformalizowane.

Zauważyć także należy, że rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r. poz. 352) w § 2 ust. 1 wskazuje na powinność producenta rolnego, aby jego wniosek o przyznanie płatności spełniał m.in. wymogi określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, odnoszące się do podania, z wyłączeniem adresu. W świetle art. 64 § 2 K.p.a., który dotyczy kwestii usuwania mankamentów formalnych wniosku, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Wynikałoby stąd, że na organie ciąży obowiązek sprawdzenia, czy producent rolny we wniosku o przyznanie płatności wskazał wszystkie dane szczegółowo wymienione w powołanym rozporządzeniu. Natomiast przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, odnoszące się do podania, nie obarczają organu obowiązkiem dopilnowania, aby wniosek (podanie) strony w optymalnym stopniu uwzględniał jej interesy ekonomiczne wynikające z przepisów prawa. Wprawdzie nie można generalnie wyłączyć w postępowaniu w sprawie przyznania płatności do gruntów rolnych obowiązków organu wynikających z przepisów art. 7 i 9 K.p.a., jednakże nie mogą one iść tak daleko, aby organ miał ponosić odpowiedzialność za stronę merytoryczną wniosku producenta rolnego. W przeciwnym bowiem razie, gdyby wymagać od organu odpowiedzialności za treść merytoryczną wniosku producenta rolnego, organ musiałby niejednokrotnie stawać przed koniecznością przeprowadzenia odpowiednich dochodzeń sprawdzających treść wniosku. Mogłaby się wówczas wyłonić kłopotliwa kwestia, kto ma ponosić odpowiedzialność za ewentualne nieścisłości takiego wniosku, podczas gdy w świetle przepisów prawa wspólnotowego odpowiedzialność za ten stan rzeczy ponosi producent rolny, wpisując we wniosku o przyznanie płatności dane niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy. Dlatego należy przyjąć, że w przedmiotowej sprawie, o czym mowa jeszcze będzie w dalszej części uzasadnienia, organ w dostatecznym stopniu spełnił wymogi przewidziane w art. 7 i art. 9 K.p.a.

Odpowiedzialność za treść merytoryczną wniosku ponosi zatem producent rolny, m.in. także za skutki zgłoszenia danych niezgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy. Uzasadnieniem takiego stanowiska jest wzgląd na wykonywanie przez producenta rolnego swojej działalności zawodowo i na własny rachunek. W odniesieniu do aktów staranności wymaganych od producenta rolnego można posiłkować się m.in. art. 355 § 2 K.p.c. W myśl tego przepisu, należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności. Surowsze wymagania w zakresie aktów staranności podmiotu wykonującego swoją działalność zawodowo i na własny rachunek, w porównaniu do aktów staranności wymaganych od przeciętnego (relewantnego) konsumenta, można wywieść także z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. I tak przez konsumenta rozumie się właściwie poinformowanego oraz dostatecznie uważnego i rozsądnego przeciętnego konsumenta danej kategorii towarów lub usług (por. pkt 59 i 63 wyroku ETS z 8.06.2002 r. w sprawie C-299/99 oraz tezę 3 wyroku ETS z 6.05.2003 r., Libertel Groep BV, sprawa C-104/01). Skoro więc od konsumenta wymaga się, aby był właściwie poinformowany, dostatecznie uważny i rozsądny, oczywistym się staje, że od podmiotu wykonującego swoją działalność zawodowo powinny być wymagane wyższe kryteria staranności.

Reasumując, na organie ARiMR, przyjmującym wniosek producenta rolnego o przyznanie płatności, spoczywa obowiązek sprawdzenia, czy spełnia on wymogi ustalone w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. i wezwania wnioskodawcy do usunięcia braków formalnych tego wniosku, a to stosownie do przepisu art. 64 § 2 K.p.a. Natomiast za treść merytoryczną tego wniosku, w tym także w zakresie żądanych płatności, odpowiedzialność ponosi wnioskodawca.

W tej sytuacji organy obu instancji, wbrew stanowisku skarżącego, nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Kwestie związane z oceną, czy niezgodność zawarta we wniosku o dofinansowanie stanowi błąd, zawiera rozporządzenie nr 1306/2013. Zgodnie z jego art. 64 ust. 2 lit. b, nie nakłada się kar administracyjnych w przypadku, gdy niezgodność jest wynikiem oczywistych błędów, o których mowa w art. 59 ust. 6. Stosownie do tego przepisu (art. 59 ust. 6), w przypadkach, które zostaną określone przez Komisję na podstawie art. 62 ust. 2 lit. h), wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność lub wszelkie inne komunikacje, wnioski lub prośby mogą być korygowane i dostosowywane po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia przez właściwy organ oczywistych błędów. Z kolei na podstawie art. 62 ust. 2 lit. h cyt. rozporządzenia wydano rozporządzenie nr 809/2014, którego art. 4 stanowi, że: "Wnioski o przyznanie pomocy, wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i dokumenty uzupełniające złożone przez beneficjenta mogą zostać skorygowane i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem że beneficjent działał w dobrej wierze. Właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych w dokumentach, o których mowa w akapicie pierwszym."

Jak wynika z powyższego, skarżący mógł się powołać jedynie na błąd oczywisty, który charakteryzuje się tym, że może zostać wykryty już na podstawie treści wniosku i jego załączników. Zatem nie można zarzucać organowi, że nie dostrzegł przedmiotowej niezgodności polegającej na zgłoszeniu do płatności 5 sztuk krów, które miały poniżej 2 lat oraz 2 sztuk, które nie były samicami, czego wymagał art. 16 ust. 2 pkt 2 lit. a) ustawy o płatnościach. W oparciu o przedłożone dokumenty organ nie był w stanie zweryfikować, bez sięgnięcia do innych dokumentów, czy zgłoszone zwierzęta spełniają ww. wymogi. Nie można bowiem wymagać od organu, aby przy zgłaszaniu wniosku dokonywał równocześnie jego kontroli, co w przedmiotowej sprawie wymagałoby sięgnięcia do odpowiednich rejestrów, zawierających informacje o poszczególnych sztukach bydła. Przy wielu przyjmowanych przez organ zgłoszeniach nie można oczekiwać od niego, aby kontrolował w tak dokładny sposób wszystkie zgłoszone wnioski. Czynność organu w tym zakresie może się ograniczać wyłącznie do oceny samej treści wniosku i jego załączników, w oparciu o co mógłby on już niejako "na pierwszy rzut oka" dostrzec oczywiste błędy. Niezaprzeczalnym jest zatem, że za błędy takie należy przyjmować przede wszystkim omyłki, których istnienie można ustalić na podstawie treści samego wniosku. Tylko w sytuacji, gdy już wstępna analiza wyłącznie samego dokumentu wskazuje na istnienie nieścisłości czy omyłek, organ nie może zasłonić się stwierdzeniem, że konsekwencje tych nieprawidłowości powinien ponieść rolnik, który dopuścił się niedbalstwa w jego wypełnieniu. Bezspornym jest, że producent rolny, jako beneficjent pomocy w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, powinien dochować należytej staranności w wykonaniu wszystkich warunków, od których uzależniono przyznanie płatności. To przede wszystkim w jego interesie winno leżeć zadośćuczynienie wszystkim stawianym przez prawo wymogom, czemu niewątpliwie skarżący w niniejszej sprawie nie podołał. Sąd w pełni rozumie, że w subiektywnym przekonaniu skarżącego popełniony błąd może być oceniany jako oczywisty, jednak w świetle ww. przepisów jest to stanowisko, którego nie można podzielić.

W tym miejscu wskazać należy, że dołączenie przez skarżącego do wniosku załącznika Z0006, w którym wymienia on krowy i młodzież w żaden sposób nie uzasadnia przyjęcia, że organ winien dokonywać już na wstępnym etapie postępowania merytorycznej kontroli wniosku i dostrzec z urzędu nieprawidłowości wniosku. Podkreślenia wymaga, że treść oświadczenia sporządzonego na urzędowym formularzu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że skarżący zgłosił do płatności łącznie 19 sztuk bydła. Treść wniosku jest jasna i wynika z niego wprost, że dotyczy ono zwierząt "zadeklarowanych do płatności". Zatem twierdzenie skarżącego, że rozumiał to jako konieczność wskazania wszystkich posiadanych zwierząt jest niezrozumiałe i sprzeczne z oczywistą treścią ww. oświadczenia i nie może być uznane, jak wskazywał to skarżący w skardze, za "najwyższą staranność wnioskodawcy".

Reasumując, stwierdzić trzeba, że organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze, w oparciu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), orzeczono jak w sentencji.