Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1485/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 188 i art. 203 pkt. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.), Sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędzia NSA Jerzy Solarski, Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2009r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 25 września 2008 r. sygn. akt II SA/Bk 463/08 w sprawie ze skargi B. T. na decyzję Rektora Uniwersytetu w Białymstoku z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie skreślenia z listy studentów 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Rektora Uniwersytetu w Białymstoku z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu w Białymstoku z dnia [...] lutego 2008r. 2. zasądza od Rektora Uniwersytetu w Białymstoku na rzecz B. T. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 25 września 2008 r. sygn. akt II SA/Bk 463/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę B. T. na decyzję Rektora Uniwersytetu w Białymstoku z dnia [...] maja 2008 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu w Białymstoku z dnia [...] lutego 2008 r., odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji tegoż Dziekana z dnia [...] marca 2003 r. o skreśleniu B. T. z listy studentów. Skreślenie z listy studentów miało za podstawę § 24 pkt 1 lit. b/ Regulaminu Studiów Uniwersytetu w Białymstoku i nastąpiło z powodu niezłożenia w terminie indeksu do zaliczenia semestru zimowego, której to decyzji B. T. zarzucał naruszenie tego przepisu, wywodząc, iż skoro istnieje sankcja skreślenia z listy studentów z powodu niezłożenia indeksu w terminie, to termin ten powinien być określony, a takiej informacji, oprócz daty zamknięcia semestru nigdzie nie było.

Wojewódzki Sąd nie zgodził się z tym stanowiskiem, stwierdzając, iż w sprawie bezspornym jest, że skarżący został skreślony z listy z powodu niezłożenia indeksu w przewidzianym terminie, co przewiduje § 24 pkt 1 lit. b/ ww. Regulaminu Studiów, a władze uczelni przyjęły, że datą końcową złożenia indeksu jest data zakończenia semestru określona w zarządzeniu Rektora Uniwersytetu w Białymstoku nr 10 z dnia 16 czerwca 2002 r., w której wskazano, że semestr zimowy kończy się z dniem 16 lutego 2003 r. Zarządzenie to, zdaniem Wojewódzkiego Sądu, jest oficjalnym aktem wskazującym terminy, w jakich dokonuje się czynności związanych z organizacją i przebiegiem studiów, zatem może konkretyzować obowiązki studentów, a praktyka organizowania czynności związanych z procesem studiów poprzez wydawanie takich zarządzeń upoważnia do stwierdzenia, iż semestr zimowy kończył się 16 lutego 2003 r. i do tego terminu należy dokonać w indeksie wpisu, oznaczającego zaliczenie semestru. Niedopełnienie przez studenta obowiązku złożenia indeksu, co miało miejsce w sprawie, stanowi przesłankę do skreślenia z listy studentów - skonkludował Wojewódzki Sąd.

Reprezentowany przez adwokata, B. T. wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa materialnego, § 24 Regulaminu Studiów Uniwersytetu w Białymstoku, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące przyjęciem, iż brak konkretnie określonego terminu do złożenia indeksu nie wyłącza zastosowania sankcji prawnej w postaci wykreślenia z listy studentów na skutek niezłożenia indeksu z końcem semestru.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, iż wbrew twierdzeniom Sądu nie było materialnoprawnych podstaw do wykreślenia skarżącego z listy studentów, gdyż zgodnie z § 24 ust. 1 lit. b/ Regulaminu Studiów Uniwersytetu w Białymstoku, skreślenie jest możliwe gdy indeks nie zostanie złożony w przewidzianym terminie, co oznacza, iż termin powinien być precyzyjnie określony, zaś powołanie się przez Sąd na praktykę w tym zakresie prowadzi do wniosku, iż termin nie był oznaczony, a w sytuacji istnienia takiej sankcji, określenie terminu nie może być dorozumiane i wobec tego decyzja o skreślenie rażąco naruszała prawo.

Rektor Uniwersytetu w Białymstoku wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy odnieść się do zarzutu skargi kasacyjnej pod kątem prawidłowości jego postawienia, bowiem zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że może rozpoznać skargę kasacyjną tylko w takim zakresie w jakim pozwala na to jej podstawa. Podstawa skargi kasacyjnej powinna wskazywać konkretny przepis co oznacza, że jeśli przepis ma rozbudowaną strukturę wewnętrzna, tj. jednostka podstawowa dzieli się na niższe, np. artykuł na ustępy i punkty, to powinien być przytoczony artykuł - ustęp - punkt. W niniejszej sprawie podstawą materialnoprawną decyzji był § 24 ust. 1 lit. b/ Regulaminu Studiów i ten przepis powinien być wskazany jako przepis prawa materialnego (zarzut naruszenia tego prawa postawiono w skardze). W podstawach skargi kasacyjnej skazano tylko § 24 Regulaminu i mogłoby to być niewystarczające, gdyby nie uzasadnienie. Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. jednym z elementów skargi kasacyjnej jest przytoczenie podstaw i ich uzasadnienie, jest to zatem element, który należy traktować łącznie. W podstawach skargi, jak powiedziano, przytoczenia podstawy dokonano w sposób nieprawidłowy, jednak w uzasadnieniu mowa jest wyraźnie, że chodzi o § 24 ust. 1 lit. b/ Regulaminu, należało zatem uznać, że naruszenie tego przepisu zarzucono Wojewódzkiemu Sądowi i pod tym kątem rozpoznać skargę kasacyjną.

Z zarzutem naruszenia tego przepisu należy się zgodzić.

§ 24 ust. 1 Regulaminu Studiów Uniwersytetu w Białymstoku stanowi, iż skreślenie z listy studentów następuje w przypadkach w nim określonych i pod literą b/ wskazano, jako jeden z nich, niezłożenie indeksu w przewidzianym terminie. B. T. został skreślony z listy studentów ze względu na niedokonanie tego obowiązku przy czym istotą sprawy jest to, że skarżący uważa, iż termin powinien zostać określony precyzyjnie, co nie miało miejsca, zaś Wojewódzki Sąd uznał, iż organy prawidłowo uznały, że terminem tym jest data zakończenia semestru, wynikająca z Zarządzenia Rektora Uniwersytetu w sprawie organizacji roku akademickiego. W sporze tym rację należało przyznać skarżącemu kasacyjnie.

Cytowany wyżej przepis Regulaminu Studiów operuje pojęciem "przewidziany termin", oczywistym zatem jest, że każdy do którego skierowany jest obowiązek złożenia indeksu w "przewidzianym terminie", będzie tego "przewidzianego terminu" poszukiwał w przepisach tego Regulaminu. Zgodzić się należy zatem ze skarżącym, że skoro Regulamin posługuje się ww. pojęciem, to będzie ono wyjaśnione poprzez wskazanie jak należy je rozumieć, tzn. kiedy ten przewidziany termin ma nastąpić.

Określenia tego terminu można dokonać w różny sposób, poprzez wskazanie daty dziennej lub odniesienia się do innego aktu, np. Zarządzenia w sprawie organizacji studiów, bądź w jeszcze inny sposób, jednakże z określenia tego terminu musi wyraźnie wynikać kiedy się on kończy. Tą datą może być koniec semestru, koniec sesji poprawkowej lub jakiś inny dzień, jednak data ta powinna z Regulaminu wynikać. Regulamin Studiów Uniwersytetu w Białymstoku mówi tylko, że czynność złożenia indeksu ma zostać dokonana w przewidzianym terminie, jednak żaden przepis tego Regulaminu nie pozwala na ustalenie kiedy ten termin się kończy, bowiem brak jest jakiegokolwiek uregulowania w tej mierze.

Skoro zatem Regulamin Studiów posługujący się pojęciem "przewidziany termin" w żaden sposób nie określa jak ten termin należy rozumieć, to nie było podstawy do uznania, iż jest nim data zakończenia semestru. Przyznać zatem należy rację skarżącemu, że termin złożenia indeksu ustalony został w sprawie w sposób dorozumiany, gdyż przyjęto, że jest to data zakończenia semestru, ustalona Zarządzeniem w sprawie organizacji studiów, podczas gdy żaden przepis Regulaminu Studiów podstawy do tego nie dawał.

W takiej sytuacji odmowa stwierdzenia nieważności decyzji o skreśleniu z listy studentów nie mogła być uznana za nienaruszającą § 24 ust. 1 lit. b/ w. cyt. Regulaminu i w tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 188 i art. 203 pkt 1 P.p.s.a.