Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 525/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 131 ust. 1 pkt 1, art. 255 ust. 4
journal: Dz.U. 2017 poz 776
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
article: art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. ref. Agnieszka Fidor po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2018 r. sprawy ze skargi "M." Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygn. akt:

VI SA/Wa 525/18

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] września 2017 r. Urząd Patentowy RP, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu w dniu [...] września 2017 r. sprawy o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy MŁYN KOSTRZYN nad Odrą MĄKA PSZENNA POZNAŃSKA TYP 550 o numerze [...] udzielonego na rzecz M. sp. z o. o. z siedzibą w [...], wszczętej na skutek sprzeciwu uznanego za bezzasadny, wniesionego przez K. sp. z o. o. z siedzibą w [...], na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 246 i art. 247 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2013 r., poz. 1410 ze zm.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił prawo ochronne na znak towarowy MŁYN KOSTRZYN nad Odrą MĄKA PSZENNA POZNAŃSKA TYP 550 o numerze [...] oraz przyznał K. sp. z o. o. z siedzibą w [...] od M. sp. z o. o. z siedzibą w [...] kwotę w wysokości 2600 (dwa tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:

W dniu 7 maja 2010 r. K. Sp. z o. o. z siedzibą w [...] wystąpiła do Urzędu Patentowego RP ze sprzeciwem wobec decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny "MŁYN KOSTRZYN nad Odrą MĄKA PSZENNA POZNAŃSKA TYP 500 nr [...] na rzecz M. Sp. z o. o. z siedzibą w [...]. Jako podstawę prawną swojego żądania wskazała art. 246 oraz art. 131 ust. 1 pkt 1; art. 131 ust. 1 pkt 3; art. 131 ust. 2 pkt 1 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. podnosząc, że sporny znak towarowy przeznaczony do oznaczenia towarów z klasy 30, tj.: "mąki" jest identyczny z wcześniej stosowanym przez nią oznaczeniem przeznaczonym także do oznaczenia mąki. Wskazywała także, że etykieta zamieszczana na opakowaniach mąki sprzedawanej przez uprawnionego, stanowiła i stanowi odtworzenie wcześniejszej stosowanej etykiety na opakowaniach mąki pszennej wprowadzonej do obrotu gospodarczego przez inne podmioty gospodarcze, tj.: A. z siedzibą w [...] oraz M. w [...]. Zdaniem wnoszącej sprzeciw, oznaczenie to stanowi utwór prawa autorskiego, którego właścicielem jest Z. F. Skarżąca wyjaśniła, że na rzecz Z. F. udzielono prawo ochronne pod numerem [...] na znak towarowy stanowiący graficzne tło na opakowaniach mąki pszennej poznańskiej, w której wkomponowana jest sporna etykieta. Z kolei zgodnie z umową z dnia 11 października 2007 r. prawo ochronne na ww. znak towarowy zostało sprzedane skarżącej. Równocześnie ze sprzedażą prawa ochronnego o nr [...] Z. F. udzielił wnoszącej sprzeciw upoważnienia do stosowania jego utworu w postaci etykiety nakładanej na opakowanie mąki pszennej poznańskiej.

Wnosząca sprzeciw podniosła, że wizerunek porównywanych oznaczeń jest identyczny, gdyż wiodące elementy słowne oraz ogólna budowa etykiety - umiejscowienie napisów, kolorystyka, kształt czcionki i treść zapisów są analogiczne. Uznała, że wizerunek wiatraków i napis Młyn Kostrzyn nad Odrą na etykiecie stanowiącej sporny znak towarowy nie wprowadzają bowiem znaczącej różnicy. Stwierdziła zatem, że uprawniony splagiatował wizerunek wcześniej wykorzystywanej etykiety. W konsekwencji sporne prawo ochronne narusza jej prawa majątkowe do utworu wyrażającego się w etykiecie do mąki, która tak oznaczana była sprzedawana wcześniej niż dokonano zgłoszenia spornego znaku towarowego przez osobę trzecią. Co więcej, sporne oznaczenie zostało zgłoszone do Urzędu Patentowego RP w złej wierze, gdyż uprawniony w dniu zgłoszenia spornego znaku towarowego posiadał pełną wiedzę, że na rynku sprzedawano już i to od dawna mąkę pszenną poznańską w opakowaniach opatrzonych etykietą pokrywającą się z etykietą spornego znaku towarowego.

Uprawniony ze spornego prawa ochronnego uznał sprzeciw za bezzasadny. Uznał, że argumentacja sprzeciwiającej nie została poparta konkretnymi stwierdzeniami, uzasadniającymi unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Zarzucił, że twierdzenia, iż Z. F. jest autorem wzoru opakowania nie zostały poparte jakimikolwiek dowodami.

Na rozprawie przed Urzędem Patentowym w dniu [...] lipca 2011 r. strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Uprawniony m.in. podniósł, że zanim zgłosił do ochrony sporny znak towarowy zlecił przedsiębiorstwu T. Spółka Jawna w [...] zaprojektowanie nowej szaty graficznej z pełnym napisem "MŁYN KOSTRZYN nad Odrą" oraz nowym logo na opakowania mąki poznańskiej. Wskazał także, że wnosząca sprzeciw nie wykazała, aby ktokolwiek inny poza nim posiadał jakiekolwiek prawa do tego znaku. Ponadto nie zgodził się z twierdzeniem, że przeciwstawiony jest podobny do spornego znaku towarowego. Wskazał, że w spornym znaku towarowym umieszczona jest nazwa producenta mąki.

Na rozprawie w dniu [...] lutego 2012 r. zostali przesłuchani świadkowie: Z. F., J. H. oraz A. S. Reprezentujący wnoszącego sprzeciw W. H. oświadczył, że jako dyrektor oddziału [...] firmy A. w [...] oraz pracownik Z. F. stworzył szatę graficzną opakowań do mąk, na którą złożyły się zarówno kolor jak i ramka z napisami. Podniósł, że złożone na rozprawie torebki mąki są opakowaniami z lat dziewięćdziesiątych XX wieku. Po ogłoszeniu w 2003 r. upadłości A. sp. z o.o. torebki z taką szatą graficzną przejął M. sp. z o. o., lecz nie odkupił od Z. F., jako właściciela, praw do torebek tak oznaczanych. Prawo do pakowania mąki w torebki z taką szatą graficzną nabyła od Z. F. firma K. jesienią 2007 r. W. H. stwierdził, że po tym fakcie spółka K. wystąpiła do wnoszącego sprzeciw z wezwaniem do zaprzestania produkowania mąki w torebkach o takiej szacie graficznej. Natomiast starania o uzyskanie ochrony na opakowanie torebki, jej kolorystykę i napisy spółka A. rozpoczęła już w 1997 lub 1998 r. Jednakże po konsultacji z rzecznikiem patentowym ostatecznie zostały zgłoszone do ochrony w Urzędzie Patentowym znaki towarowe bez etykiety, a jedynie składające się z koloru, który przechodzi w mozaikę.

Wnosząca sprzeciw podniosła, że utwór prawa autorskiego jakim jest torebka składa się z "części utworu, objętej ochroną praw wyłącznych jako znaków towarowych, która została sprzedana K. sp. z o. o. oraz części utworu - jaki stanowi etykieta będąca białym kwadratem - umiejscowiona w centralnym punkcie torebki na tle o kolorze "przynależnym" danej mące. Na białym kwadracie zapisano stylizowanymi literami o określonych kolorach nazwy różnych rodzajów mąk". Stwierdziła, że w odniesieniu do tego zakresu opakowania będącego utworem Z. F. udzielił ustnego niewyłącznego upoważnienia do wykorzystania go przez K. sp. z o. o. przy sprzedaży mąk, natomiast uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy stosował pierwotnie opakowania wg pełnego utworu, a następnie już tylko w zakresie na jaki uzyskał prawo ochronne. Wskazała, że uprawniony wprowadził do opakowania zmiany, które są kosmetyczne, a podstawowe elementy utworu: kształt, kolorystyka, wzornictwo, faktura torebki pozostały bez zmian. Celem zaś uprawnionego jest skorzystanie z renomy dotyczącej produktów wprowadzanych do obrotu w spornych opakowaniach.

Uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy podkreślił, że znaki towarowe, na które udzielono prawa ochronne na rzecz Z. F. (a do których uprawnionym jest obecnie spółka K.) są zupełnie inne aniżeli znaki towarowe chronione na jego rzecz, w tym sporny znak towarowy.

Uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy w piśmie z dnia 23 marca 2012 r. ponownie podniósł, że Z. F. nigdy nie zgłaszał do ochrony etykiet, a udzielone na jego rzecz znaki towarowe graficzne w zasadniczy sposób różnią się od grafiki spornego znaku towarowego. Zakwestionował, że torebka stanowi utwór prawa autorskiego, a twierdzenie takie ma na celu wprowadzenie Urzędu Patentowego w błąd.

Na rozprawie w dniu [...] października 2012 r. strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Wnosząca sprzeciw podniosła, że uprawniony "wypuszczał towary w spornych torebkach" od 2003 do 2007 r. W ten sposób świadomie wykorzystał renomę i rozpoznawalność towaru, który był już na rynku. Wyjaśnił, że w kontekście art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. podnosi jedynie zarzut naruszenia autorskich praw majątkowych Z. F. do utworu. Oświadczyła, że opakowanie mąki składa się z dwóch elementów: z torebki z fakturą, która jest przedmiotem prawa ochronnego przysługującego aktualnie wnoszącemu sprzeciw i z etykiety na niej zamieszczanej, przy czym etykieta ta jest słowno-graficznym znakiem towarowym niezarejestrowanym - utworem.

Uprawniony podniósł, że w oznaczeniach o jakich mowa, elementy słowne takie jak: "mąka" czy "poznańska" nie mogą być przedmiotem ochrony, a zamieszczone w spornym znaku elementy wiatraka oraz firmy są istotne.

Decyzją z dnia [...] października 2012 r. Urząd Patentowy, działając na podstawie art. 246 oraz art. 247 ust. 2 w zw. z art. 131 ust. 1 pkt 1, art. 131 ust. 1 pkt 3, art. 131 ust. 2 pkt 1 i art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. oraz art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p., oddalił sprzeciw K. Spółki z o.o. z siedzibą w [...] w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "MŁYN KOSTRZYN nad Odrą MĄKA PSZENNA POZNAŃSKA TYP 550" nr [...] i orzekł o kosztach postępowania.

Urząd Patentowy nie podzielił zarzutu udzielenia spornego prawa ochronnego z naruszeniem przepisu art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Ocenił, że wnosząca sprzeciw nie zaprezentowała takich materiałów, które dowodziłyby, że wskazana przez nią etykieta spełnia łącznie wszystkie cechy kwalifikujące ją jako utwór podlegający ochronie prawno-autorskiej, w szczególności, że ma indywidualny charakter. Zdaniem Urzędu nawet gdyby uznać, że ta etykieta spełnia wszystkie cechy utworu i jako taka podlega ochronie prawno-autorskiej, to w aktach sprawy brak jest obiektywnych dowodów, które potwierdzałby, że autorskie prawa majątkowe do etykiety przysługują Z. F. Za taki dowód organ nie uznał zeznań Z. F., który – choć nie jest stroną postępowania – jest zainteresowany jego wynikiem, jako że wnosząca sprzeciw powołuje się w tej sprawie na naruszenie jego praw autorskich do etykiety. Ponadto organ zaznaczył, że Z. F. zeznał m.in., że W. H. "jest niejako twórcą etykiety", co świadczy o tym, iż sam nie jest do końca pewien czy W. H. jest rzeczywiście twórcą tej etykiety. Jak wyjaśnił Urząd, wnosząca sprzeciw nie przedstawiła żadnych innych dowodów, które potwierdzałyby, że etykieta ta rzeczywiście została stworzona przez W. H. w wyniku wykonywania obowiązków z tytułu umowy o pracę zawartej z Z. F., a następnie została przez niego przejęta, a tym samym, że to jemu przysługują autorskie prawa majątkowe do tej etykiety, do używania której mógł upoważnić składającą sprzeciw.

UP uznał, że sporne prawo ochronne nie zostało udzielone z naruszeniem art. przepisu 131 ust. 1 pkt 3 p.w.p., ponieważ wnosząca sprzeciw nie wykazała, aby na podstawie treści spornego znaku towarowego odbiorcy mogliby być wprowadzeni w błąd w odniesieniu do jakiejkolwiek właściwości towarów, do oznaczania których znak ten został przeznaczony tj. mąki, więc wymieniony wyżej przepis nie miał zastosowania.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p. organ przyjął, że uprawniony nie zgłosił spornego znaku towarowego w złej wierze i podkreślił, że wnosząca sprzeciw nie wykazała istnienia takich okoliczności, towarzyszących zgłoszeniu tego znaku, które świadczyłyby o nagannym zachowaniu uprawnionego. Co więcej, organ wskazał, że w aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających, że od 2003 r. do listopada 2007 r. poza uprawnionym także inne podmioty wprowadzały do obrotu towary oznaczane spornym znakiem towarowym.

Urząd Patentowy porównał sporny znak towarowy uprawnionego nr [...] z wcześniejszym znakiem składającej sprzeciw nr [...] i stwierdził, że nie są one podobne w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wizualnie, fonetycznie i znaczeniowo oraz wywierają całkowicie odmienne ogólne wrażenie tak, że nie występuje ryzyko prowadzenia odbiorców w błąd co do źródła pochodzenia towarów oznaczonych tymi znakami.

Na powyższą decyzję wnoszący sprzeciw wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 21 lutego 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 2159/13, uchylił zaskarżoną decyzję.

W ocenie Sądu, Urząd Patentowy RP dokonując oceny dowodów przedstawionych na okoliczność zarzutu z art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. naruszył art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Sąd zauważył, że twierdzeniu uprawnionego, że to świadek S. zaprojektował szatę graficzną znaku - przeczą jego zeznania (k.92 akt adm.), bowiem na rozprawie przed organem zeznał, że nie projektował opakowań na rzecz M.

Za słuszne Sąd uznał zarzuty skargi odnośnie braku oceny przez Kolegium zeznań świadka H., który przed Urzędem Patentowym RP zeznał, że mąkę z tymi etykietami sprzedaje od 1995 r. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że w tym czasie nie istniała spółka uprawnionego. Sąd nie zgodził się z dokonaną przez organ oceną zeznań świadka F., których fragment został przez organ wyrwany z całości kontekstu jego wypowiedzi. Jeżeli organ miał wątpliwości jak rozumieć użycie określenia "niejako", winien dopytać świadka. Użycie tego określenia nie zmienia faktu, iż zeznał on, że etykiety są jego własnością i wskazał okoliczności, w jakich powstały w latach 90-tych, a mianowicie stworzone zostały na jego zlecenie przez pracownika H., a na rynku zaczęły funkcjonować w 1995 r. Oceniając ten dowód organ pominął ich korelację z zeznaniami świadka H., jak i wyjaśnieniami złożonymi przez reprezentującego uprawnionego W. H., który wprawdzie nie mógł być przesłuchany w charakterze świadka, jednakże wskazywał na okoliczności wykonania projektu etykiety na zlecenie świadka F., jako jego ówczesnego pracodawcy.

Zdaniem Sądu pominięty w ocenie został także dowód z dokumentu w postaci pisma producenta opakowań z 28 sierpnia 2009 r., złożonego do akt administracyjnych na okoliczność współpracy w zakresie produkcji opakowań do mąki i postaci słowno-graficznej, widniejącej na tych opakowaniach.

Sąd podkreślił, że w świetle art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy a co nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Wymienione środki dowodowe ustawodawca stawia na równi, nie wskazuje stopnia ich ważności, bowiem z zasady oceny dowodów wskazanej w art. 80 k.p.a. wynika, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Powyższe oznacza, że w przypadku braku dowodów z dokumentów, dowody z zeznań świadków mają wartość równorzędną, a ich ocena dokonywana jest w całokształcie całości materiału. Natomiast pisemne stanowiska stron, ich wyjaśnienia złożone na rozprawie nie są wprawdzie dowodami w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, ale ich wiarygodność podlega swobodnej ocenie w ramach art. 80 k.p.a. - w szczególności, gdy pozostają w sprzeczności z zeznaniami świadka na którego się powołują.

Te wszystkie wątpliwości zdaniem Sądu oznaczają, że stan faktyczny sprawy w przedmiocie przesłanek z art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. także został ustalony z naruszeniem art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, że skoro Urząd Patentowy RP związany także i w tym zakresie granicami wniosku, dokonując ustalenia stanu faktycznego w przedmiocie istnienia bądź nie praw osobistych i majątkowych obowiązany jest do dochowania podstawowych zasad procesowych zmierzających do dochodzenia prawdy obiektywnej.

Od powyższego wyroku uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy wniósł skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 października 2015 r. (sygn. akt 11 GSK 2003/14) oddalił skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że fundamentalne dla sprawy jest ustalenie, iż wzmiankowana etykieta jest utworem prawa autorskiego.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] września 2017 r. Urząd Patentowy RP unieważnił prawo ochronne na znak towarowy MŁYN KOSTRZYN nad Odrą MĄKA PSZENNA POZNAŃSKA TYP 500 o numerze [...] oraz przyznał K. sp. z o. o. z siedzibą w [...] od M. sp. z o. o. z siedzibą w [...] kwotę w wysokości 2600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2017 r. organ podkreślił, że jest związany stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażonym w wyroku z dnia 21 maja 2014 sygn. akt VI SA/Wa 2156/13, który stwierdził, że Urząd Patentowy nie rozpoznał sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, a tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art 107 § 3 k.p.a. o także art. 255 ust 4 p.w.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto związany jest wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt II GSK 2003/14), oddalającym skargę kasacyjną w tej sprawie.

Organ zauważył, że autorskie prawa majątkowe należą do kategorii praw, o jakich mowa w art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., zgodnie z którym nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, których używanie narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich. W sprawie tej wnoszący sprzeciw pierwotnie wyjaśniał, że prawa tego rodzaju należały do Z. F., gdyż przedmiotowa etykieta została opracowana przez W. H. - obecnie pełnomocnika spółki K., lecz w dacie powstania etykiety będącego pracownikiem w przedsiębiorstwie Z. F. na stanowisku dyrektora ("utwór pracowniczy").

Organ zwrócił uwagę, że ani Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 21 maja 2014 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2156/13) ani Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 października 2015 r. (sygn. akt 11 GSK 2003/14) nie zakwestionowały w niniejszej sprawie możliwości powoływania się przez wnoszącego sprzeciw na prawa osób trzecich. Natomiast uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy, po uchyleniu decyzji Urzędu Patentowego wydanej w tej sprawie, w piśmie z dnia 24 lutego 2017 r. wskazał, że "godzi się zauważyć, iż bazując na założeniu, że Z. F. "upoważnił wnoszącego sprzeciw do korzystania z (...) etykiet" i należy stwierdzić, że Wnioskodawcy nie przysługują autorskie prawa majątkowe do spornych etykiet".

Mając na uwadze powyższe organ wskazał, że zgodnie z najnowszym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II GKS 1983/13) wnoszący sprzeciw nie może powoływać się na prawa, które do niego nie należą. Niemniej wnoszący sprzeciw, niejako w odpowiedzi na ww. przytoczone pismo uprawnionego, do pisma z dnia 24 kwietnia 2017 r. dołączył "umowę o przeniesienie praw autorskich majątkowych" zawartą pomiędzy Z. F. (zbywcą), a K. sp. z o. o. z siedzibą w [...] (nabywcą). Wprawdzie powyższa umowa, jak wynika z jej treści, została podpisana w dniu 20 listopada 2015 r. (akta [...], karta 127), a pełnomocnik wnoszącego sprzeciw jeszcze na rozprawie w dniu [...] stycznia 2017 r. wskazywał, że "prawa majątkowe posiada Pan Z. F." (karta 87), to jednak powyższa rozbieżność nie może dowodzić nieistnienia powyższej umowy we wskazanej dacie. Także uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy nie kwestionował jej prawdziwości.

Mając na uwadze powyższe, zadaniem Kolegium Orzekającego było ustalenie, czy utwór o jakim mowa istniał w dacie zgłoszenia spornego znaku towarowego i czy przysługiwał w tym czasie poprzednikowi wnoszącemu sprzeciw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 21 maja 2014 r, sygn. akt VI SA/Wa 2156/13, nie nakładał na organ ponownego obowiązku przeprowadzenia całego postępowania dowodowego. Tym samym Kolegium Orzekające oddaliło wniosek uprawnionego, złożony na rozprawie w dniu [...] września 2017 r., o ponowne przesłuchanie w charakterze świadków: Z. F., J. H. i A. S., na okoliczności wskazane przez uprawnionego do prawa ochronnego na sporny znak towarowy.

Z treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2014 r. wynika, że Urząd Patentowy powinien ponownie dokonać oceny zebranych w sprawie dowodów na okoliczność sformułowanego na podstawienart. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. zarzutu, nie zaś ponownie przeprowadzać postępowanie dowodowe.

Organ ponownie ocenił więc zebrany w sprawie materiał dowodowy w tym zeznania przesłuchanych świadków, podnosząc że konsekwencją twierdzenia Z. F., że etykieta którą posługiwał się A. sp. z o. o. jest utworem, do którego prawa spółce A. nie przysługiwały (ustna zgoda na wykorzystanie utworu), była możliwość pozostawienia tych praw poza majątkiem likwidowanej spółki, a co za tym idzie możliwość dalszego dysponowania tymi prawami przez Z. F. Uznanie takiego stanu faktycznego i prawnego daje zaś z jednej strony np. możliwość odsprzedania lub udzielenia licencji innemu podmiotowi, z drugiej zaś zakwestionowanie możliwości oznaczania towarów przez podmiot, który zaczął wykorzystywać, a nawet zarejestrował znak towarowy z wykorzystaniem ww. utworu. W konsekwencji zdaniem organu wyżej wymienione okoliczności faktycznei prawne wskazują na konieczność unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, gdyż dodanie do etykiety swojej firmy ([...]) oraz graficznego elementu w postaci stylizowanego wiatraka, nie przekreśla daleko idącej tożsamości utworu (powstałego wcześniej i należącego obecnie do wnoszącego sprzeciw) i zarejestrowanego, spornego znaku towarowego. Mając na uwadze powyższe Kolegium Orzekające unieważniło prawo ochronne na znak towarowy MŁYN KOSTRZYN nad Odrą MĄKA PSZENNA POZNAŃSKA TYP 550 o numerze [...] na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p.

Jednocześnie organ stwierdził, że unieważnienie prawa ochronnego na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. w związku z naruszeniem autorskich praw majątkowych powoduje, że bezcelowe stało się badanie zasadności pozostałych zarzutów sformułowanych przez wnoszącego sprzeciw.

Kolegium Orzekające oddaliło wniosek uprawnionego o zwrócenie się do Sądu Okręgowego w [...] o zażądanie akt o sygn. [...] uznając, że samo przekonanie o tym, że toczyło się postępowanie z udziałem firmy A. w zakresie czynów nieuczciwej konkurencji nie precyzuje okoliczności jakie miałyby być dowiedzione i nie wskazuje na to, że okoliczności te mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Kolegium Orzekające nie uwzględniło również stanowiska wnoszącego sprzeciw zawartego w piśmie zatytułowanym "pismo wnioskodawcy w terminie publikacyjnym" z dnia 12 września 2017 r., nadesłanym do akt sprawy po zamknięciu rozprawy w dniu [...] września 2017 r. stwierdzając, że podstawę orzekania stanowi stan rzeczy z chwili zamknięcia rozprawy. Tym samym termin zamknięcia rozprawy ogranicza aktywność stron procesu zamykając drogę do przedstawiania dalszych twierdzeń i wniosków, w tym dowodowych.

Kwestię zwrotu kosztów organ rozstrzygnął w oparciu o art. 256 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej, który nakazuje w tym względzie odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu cywilnym. Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c. strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i obrony. W rozpatrywanej sprawie strona wygrywająca (wnoszący sprzeciw), reprezentowany był przez pełnomocnika - rzecznika patentowego. Mając na uwadze powyższe, Kolegium Orzekające uznało za zasadne przyznanie wnioskodawcy jako stronie wygrywającej, kwotę w wysokości 2600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Na kwotę tę składa się wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 1600 zł, stanowiące równowartość stawki minimalnej określonej w § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 kwietnia 2017 roku w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. z 2017 r., poz. 881) oraz opłata za złożony wniosek w wysokości 1000 zł.

Pismem z dnia 28 lutego 2018r. M. sp. z o.o. z siedzibą w [...] reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę na powyższą decyzję. Zaskarżonej decyzji zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów:

1. art 256 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 78 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie wniosków dowodowych o:

a. przesłuchanie w charakterze świadków: Z. F., J. H. i A. S.;

b. zwrócenie się do Sądu Okręgowego w [...] celem załączenia akt postępowania o sygnaturze [...], co skutkowało poczynieniem - w oparciu o niepełny materiał dowodowy - wadliwych ustaleń faktycznych, w tym m.in. uznaniem jakoby "przeciwstawiona etykieta" została opracowana jako utwór pracowniczy przez W. H. w i dla przedsiębiorstwa Z. F.;

2. art. 256 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez dokonanie wadliwej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcie, jakoby:

a. wnoszącemu sprzeciw przysługiwało prawo majątkowe, które należało pierwotnie do Z. F.;

b. istniała daleko idąca tożsamość znaku towarowego skarżącego oraz przeciwstawionej etykiety.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy Urzędowi Patentowemu RP do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

Wniosła ponadto o zwrócenie się do Sądu Okręgowego w [...] celem załączenia do akt niniejszej sprawy, akt postępowania o sygnaturze [...], a następnie dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z wymienionych dokumentów znajdujących się w aktach tejże sprawy.

W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła podniesione zarzuty wnosząc o ponowne przeprowadzenie (w całości) postępowania dowodowego - zarówno w zakresie dowodu z dokumentów, jak i dowodu z zeznań stron (ich przedstawicieli) oraz świadków. Zdaniem strony skarżącej oddalenie ww. wniosków dowodowych stanowi naruszenie art. 256 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 78 § 1 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzje procesowe organu w przedmiocie wniosków dowodowych uniemożliwiły bowiem ustalenie stanu faktycznego sprawy, a tym samym jego rzetelną i kompleksową ocenę, która - jak wynika m.in. z akt sprawy [...] - winna znacząco obiegać od tej wyartykułowanej w zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2017 poz. 1369, ze zm.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna.

Na wstępie podkreślić należy, że w sprawie orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 21 lutego 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2159/13 uchylił decyzję Urzędu Patentowego RP z [...] października 2012 r. podnosząc, iż organ dokonując oceny dowodów przedstawionych na okoliczność zarzutu z art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. naruszył art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Natomiast wyrokiem z dnia 6 października 2015 r. sygn. akt II GSK 1859/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez uprawnionego.

Zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

W przedmiotowej sprawie zatem Urząd Patentowy RP związany był oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 21 lutego 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2159/13 podkreślił, że Urząd Patentowy nie rozpoznał sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, a tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art 107 § 3 k.p.a. o także art. 255 ust 4 p.w.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Urząd Patentowy zobowiązany był rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Sad zwrócił uwagę przede wszystkim na konieczność ponownej wnikliwej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym ze zeznań przesłuchanych świadków.

Mając na uwadze powyższe Kolegium Orzekające rozpatrzyło w pierwszej kolejności zarzut sformułowany w oparciu o art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., zgodnie z którym nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, których używanie narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich.

Wnoszący sprzeciw podnosił, że udzielenie prawa ochronnego na sporny znak towarowy nastąpiło z naruszeniem autorskich praw majątkowych Z. F. do utworu, podnosząc że przed zgłoszeniem spornego znaku towarowego do ochrony, w obrocie stosowane było opakowanie mąki złożone z dwóch elementów: torebki z fakturą, która jest przedmiotem prawa ochronnego przysługującego aktualnie wnoszącemu sprzeciw (znak towarowy graficzny o numerze [...]) oraz etykiety na niej zamieszczanej, przy czym etykieta ta jest słowno-graficznym znakiem towarowym niezarejestrowanym - utworem. Utwór ten, zgodnie z oświadczeniem wnoszącego sprzeciw, jest tożsamy ze spornym znakiem towarowym z tą różnicą, że na spornym znaku towarowym widnieją dodatkowe elementy w postaci wyrazów: "MŁYN KOSTRZYN Nad Odrą" oraz element graficzny w postaci stylizowanego wiatraka.

Orzekający w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku

z dnia 6 października 2015 r. sygn, akt II GSK 1859/14, zauważył, że to czy opisana powyżej etykieta jest czy nie jest utworem ma fundamentalne znaczenie dla niniejszej sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że wzmiankowana etykieta jest utworem prawa autorskiego.

Autorskie prawa majątkowe należą do kategorii tych praw o jakich mowa w art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., zgodnie z którym nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, których używanie narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich. Wnoszący sprzeciw pierwotnie wyjaśniał, że prawa o jakich mowa należały do Z. F., gdyż przedmiotowa etykieta została opracowana przez W. H. - obecnie pełnomocnika spółki K., lecz w dacie powstania etykiety pracownika na stanowisku dyrektora w przedsiębiorstwie Z. F. ("utwór pracowniczy"). Wnoszący sprzeciw do pisma z dnia 24 kwietnia 2017 r. dołączył "umowę o przeniesienie praw autorskich majątkowych" zawartą pomiędzy Z. F. (zbywcą), a K. sp. z o. o. z siedzibą w [...] (nabywcą). Jak zauważył organ wprawdzie powyższa umowa, jak wynika z jej treści, została podpisana w dniu 20 listopada 2015 r., a pełnomocnik wnoszącego sprzeciw jeszcze na rozprawie w dniu [...] stycznia 2017 r. wskazywał, że prawa majątkowe posiada Z. F., to jednak powyższa rozbieżność nie może dowodzić nieistnienia powyższej umowy we wskazanej dacie.

Decydujące dla rozstrzygnięcia sporu było zatem ustalenie czy ww. utwór istniał w dacie zgłoszenia spornego znaku towarowego i czy przysługiwał w tym czasie poprzednikowi wnoszącemu sprzeciw. W celu wyjaśnienia powyższych kwestii Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 21 lutego 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2159/13 wskazał na konieczność ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Dlatego też zdaniem ponownie orzekającego Sądu organ prawidłowo oddalił wniosek uprawnionego, złożony na rozprawie w dniu [...] września 2017 r., o ponowne przesłuchanie w charakterze świadków: Z. F., J. H. i A. S., na okoliczności wskazane przez uprawnionego do prawa ochronnego na sporny znak towarowy i zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie. Kolegium Orzekające uzasadniło również przyczyny dla których postanowiło oddalić wniosek uprawnionego o zwrócenie się do Sądu Okręgowego w [...] o zażądanie akt o sygn. [...].

Wnoszący sprzeciw wyjaśnił, że przeciwstawiona etykieta będąca utworem powstała w roku 1995 i została opracowana jako utwór pracowniczy przez W. H. w i dla przedsiębiorstwa Z. F. Etykiety jako elementy opakowań mąk były, więc obecne w obrocie w latach dziewięćdziesiątych ubiegłego stulecia, co też potwierdził przesłuchiwany w charakterze świadka J. H. Świadek ten oświadczył, że zajmował się handlem mąką, którą w opakowaniach z przedmiotowymi etykietami sprzedawał od roku 1995. Towar tak oznaczany pochodził od firmy A., której właścicielem był Z. F. Z kolei Z. F. zeznał: "Torebki z tymi etykietami, jak dobrze pamiętam, zaczęły funkcjonować na rynku na pewno od 1995 r. (...) Tak to funkcjonowało chyba do roku 1998 albo 1999. Z przyczyn dla mnie trochę nieprzyjemnych musiałem zlikwidować firmę. Wówczas swoją firmę prywatną, którą wcześniej prowadziłem, przekształciłem w spółkę prawa handlowego, która funkcjonowała do roku 2003. Za moją osobistą zgodą z torebek z tą etykietą korzystała założona przeze mnie spółka. Spółką tą kierował pan W. H., Nie chciałem się pozbywać praw do tych etykiet i za moją zgodą używała ich spółka, którą kierował pan H. Później zostałem aresztowany. Spółka została doprowadzona do upadłości. Było to w roku 2003". Powyższe okoliczności potwierdził reprezentujący w niniejszej sprawie wnoszącego sprzeciw W. H., który stwierdził, że po ogłoszeniu upadłości spółki A. przejął torebkę mąki i jej szatę graficzną. Z. F. oświadczył natomiast, że W. H. jest "niejako twórcą tej etykiety".

Jak słusznie zatem stwierdził na podstawie powyższych zeznań organ, mąki w opakowaniach z przedmiotową etykietą funkcjonowały w obrocie przed powstaniem spółki uprawnionej do prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Potwierdza to oświadczenie producenta opakowań firmy S., że opakowania, o jakich mowa, były produkowane dla A. sp. z o.o. co najmniej od stycznia 2001r. przy czym także i ta data jest datą poprzedzającą założenie spółki uprawnionej. Jak wynika z oświadczenia świadka Z. F. etykieta została opracowana przez ówczesnego jego pracownika, W. H. dla celów firmy (wprowadzania na rynek tak oznaczanej mąki), jak wynika natomiast z chronologii zdarzeń uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy podjął używanie przedmiotowej etykiety po upadłości spółki A. Jednocześnie zdaniem Sądu jak słusznie zauważył organ w okolicznościach niniejszej sprawy bez znaczenia pozostaje to, że uprawniony rozpoczął wykorzystywanie etykiety po tym jak podmiot uprzednio używający tę etykietę przestał funkcjonować w obrocie, a etykieta ta ani nie była zarejestrowanym znakiem towarowym, ani nie wypracowała pozycji znaku powszechnie znanego. Bez znaczenia jest także możliwe przeświadczenie uprawnionego, że takie niezarejestrowane oznaczenie nie było utworem, skoro w świetle wiążącego w niniejszej sprawie ustalenia Naczelnego Sądu Administracyjnego taki "status" owo oznaczenie posiada. Natomiast konsekwencją twierdzenia Z. F., że etykieta którą posługiwał się A. sp. z o. o. jest utworem, do którego prawa spółce A. nie przysługiwały (ustna zgoda na wykorzystanie utworu), była możliwość pozostawienia tych praw poza majątkiem likwidowanej spółki, a co za tym idzie możliwość dalszego dysponowania tymi prawami przez Z. F. Uznanie takiego stanu faktycznego i prawnego daje zaś z jednej strony np. możliwość odsprzedania lub udzielenia licencji innemu podmiotowi, z drugiej zaś zakwestionowanie możliwości oznaczania towarów przez podmiot, który zaczął wykorzystywać, a nawet zarejestrował znak towarowy z wykorzystaniem ww. utworu.

Wobec powyższych ustaleń w ocenie ponownie orzekającego Sądu, organ prawidłowo uznał, że istnieje konieczność unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Dodanie do etykiety swojej firmy ([...]) oraz graficznego elementu w postaci stylizowanego wiatraka, nie przekreśla daleko idącej tożsamości utworu (powstałego wcześniej i należącego obecnie do wnoszącego sprzeciw) i zarejestrowanego, spornego znaku towarowego. Podzielić należy stanowisko organu, że unieważnienie prawa ochronnego na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. w związku z naruszeniem autorskich praw majątkowych powoduje, że bezcelowe stało się badanie zasadności pozostałych zarzutów sformułowanych przez wnoszącego sprzeciw.

Na rozprawie Sąd oddalił wniosek skarżącej strony o zwrócenie się do Sądu Okręgowego w [...] o przeslanie akt o sygn. [...] celem przeprowadzenia dowodów z dokumentów wskazanych w skardze. Zauważyć należy, że sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego i nie jest władny zastąpić w tej mierze organu, zwłaszcza, że miałoby to nastąpić już po wydaniu zaskarżonej do tego Sądu decyzji, poddanej jego kontroli.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.