Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 251/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-11-22 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono wyrok
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: Starszy asystent sędziego Paweł Pijewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2016 r. skargi kasacyjnej A S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 16 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Łd 251/16 w sprawie ze skargi A S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2010 r. 1. uchyla wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 16 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Łd 251/16; 2. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy G. z [...] r. nr [...]; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. na rzecz strony skarżącej kwotę 8.428,- (osiem tysięcy czterysta dwadzieścia osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, zawierającą kwotę kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 251/16

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z [...] określającej A S.A. (dawnej B S.A.) wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 15 stycznia 2010 r. B S.A. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości na 2010 rok, w której wykazała podatek w kwocie 966,00 zł, przyjmując za podstawę opodatkowania: budowle o wartości 15.415,00 zł, budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 24,25 m² zł oraz grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 300,50 m². W dniu 17 stycznia 2011 r. podatniczka skorygowała deklarację, wykazując podatek w łącznej kwocie 52.331,00 zł. Za podstawę opodatkowania przyjęto: budowle o wartości 975.004,00 zł, budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 1.308,25 m² oraz grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 12.400,50 m². Wyjaśniając przyczynę korekty, Spółka wskazała, iż w złożonej deklaracji nie uwzględniła, jako przedmiotów opodatkowania, szeregu nieruchomości (budynków, budowli, gruntów, prawa wieczystego użytkowania gruntów), z których błędnie płaciła podatek C Spółka z o.o.

Spółka A S.A. nie uwzględniła w podstawie opodatkowania linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej. Z otrzymanego przez organ podatkowy pisma Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 7 czerwca 2013 r. wynikało, że przedmiotem transakcji z dnia 31 stycznia 2009 r., zawartej pomiędzy B S.A. a D Sp. z o.o., nie były linie kablowe położone w kanalizacji kablowej. W związku z tym organ wezwał podatnika do złożenia korekty deklaracji za 2010 rok.

Odpowiadając na ponowne wezwanie (z dnia 6 czerwca 2014 r.), po zakończeniu postępowania kontrolnego przez Dyrektora UKS, Spółka wyjaśniła, że dokonuje analizy dokumentacji przesłanej przez UKS w W., po czym podejmie decyzję w kwestii złożenia korekty deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości. Korekty deklaracji Spółka jednak nie złożyła.

Organ wskazał, że w 2010 r. B S.A. była właścicielem kabli ułożonych w kanalizacji kablowej. Z tych też powodów na Spółce ciążył obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości.

W celu ustalenia wartości budowli stanowiącej podstawę opodatkowania w okresie od stycznia do lipca 2010 r. (linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej; po zmianie ustawy - Prawo budowlane linie kablowe nie są budowlami), organ podatkowy występował do podatnika (wezwania z dnia 6 czerwca 2014 r., z dnia 29 czerwca 2015 r. i z dnia 30 lipca 2015 r.) o udzielenie stosownych wyjaśnień co do wartości budowli, w szczególności wskazania, w oparciu o ewidencję środków trwałych, jakie budowle były uwzględnione do opodatkowania w 2007 r. i w 2009 r. oraz z czego wynika zmiana wartości budowli w 2009 r. w stosunku do 2007 r.

W odpowiedzi na wezwania organu, Spółka przedstawiła płytę CD stanowiącą wyciąg z ewidencji środków trwałych grupy II i VI oraz przesłała papierowy wykaz linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej, znajdujących się na terenie gminy G., ustalając ich wartość na kwotę 667.054,10 zł. Brak było natomiast wyjaśnień strony, jakie zmiany nastąpiły w 2009 r. (czy chodziło o sprzedaż). Przesłany wykaz linii kablowych nie był podpisany przez osobę go sporządzającą i nie zawierał dokładnego wyjaśnienia różnicy wartości budowli.

Zgodnie z pismem Spółki z dnia 1 czerwca 2009 r., bezsporny jest fakt, że deklaracja podatkowa za 2008 rok i 2009 rok pomija jedynie wartość linii telekomunikacyjnych (Spółka wyjaśniła, że błędnie deklarowała wartość linii kablowych położonych w kanalizacjach kablowych).

W zakresie ustalenia wartości kabla ułożonego w kanalizacji kablowej organ nie uzyskał od podatnika stosownych danych (brak prawidłowej ewidencji środków trwałych dotyczącej 2010 r.), dlatego jedyną możliwą metodą określenia podstawy opodatkowania było jej określenie na podstawie deklaracji z roku, w którym podatnik deklarował do opodatkowania kompletny obiekt, tj. z 2007 r., o ile u podatnika, w stanie posiadania środków trwałych nic się nie zmieniło. Ustalona w ten sposób przez organ wartość linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej wynosi 2.296.133 zł.

Na wezwanie organu z dnia 29 czerwca 2015 r. Spółka odpowiedziała, że nie dysponuje zestawieniem obiektów będących podstawą opodatkowania w 2007 r. Nie przedstawiła wyjaśnień, czy nastąpiły zmiany, które rzutowałyby na zmianę podstawy opodatkowania.

Pismem z dnia 30 lipca 2015 r. organ ponownie wezwał Spółkę do złożenia wykazu środków trwałych (budowli) według stanu na dzień 1 stycznia 2010 r.

W odpowiedzi Spółka złożyła wykaz środków trwałych (nie podpisany przez osobę go sporządzającą) o wartości 15.415,29 zł. Jest to wartość budowli, którą Spółka wykazała w deklaracji z dnia 15 stycznia 2010 r. Spółka nie odniosła się do wartości, którą wykazała w korekcie deklaracji za 2010 rok z dnia 17 stycznia 2011 r. Z tych też powodów organ przyjął, że w stanie posiadania budowli w 2010 r. (poza sprzedażą w 2009 r. kanalizacji kablowej), w porównaniu do 2007 r., nic się nie zmieniło.

Wobec powyższego decyzją z dnia [...] Wójt Gminy G. określił A S.A. w W. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 79.119,00 zł. Przedmiot opodatkowania stanowiły: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 12.400,50 m², opodatkowane wg stawki 0,70 zł/m², podatek w kwocie 8.680,35 zł, budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 1.308,25 m², opodatkowane wg stawki 18,46 zł/m², podatek w kwocie 24.150,30 zł, budowle o wartości 975.004,00 zł (wartość ustalona na podstawie korekty deklaracji za 2010 rok z dnia 17 stycznia 2011 r.), opodatkowane wg stawki 2%, podatek w kwocie 19.500,08 zł, budowle o wartości 2.296.133,00 zł (w miesiącach styczeń - lipiec 2010 r.), opodatkowane wg stawki 2%, podatek w kwocie 26.788,22 zł.

Wydając decyzję z dnia [...] grudnia 2015 r. SKO w Ł. wskazało, że do stycznia 2009 r. właścicielem linii kablowych (telekomunikacyjnych) wraz z kanalizacją kablową była B S.A. (obecnie A S.A.). Linie te, wraz z kanalizacją tworzyły całość techniczno - użytkową, a więc budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego i podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r o podatkach i opłatach lokalnych (j.t. Dz. U z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), dalej: u.p.o.l.

Organ zauważył, że z wyniku kontroli z dnia [...] marca 2014 r. sporządzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wskazano, iż w dniu 31 stycznia 2009 r. B S.A., jako korzystający oraz D Sp. z o.o. (podmiot w 99,99% zależny od B S.A.), jako finansujący, zawarły umowę sprzedaży i leasingu zwrotnego. W ocenie organu okoliczność, iż w sytuacji zaistniałej od lutego 2009 r., linie kablowe umieszczone są w kanalizacji, której własność została przeniesiona na inny podmiot, nie oznacza, iż nie spełniają one przesłanki bycia budowlą. Kable telekomunikacyjne nie zawsze muszą być bowiem umieszczane w kanalizacji (mogą być umieszczone bezpośrednio w ziemi), co nie zmienia ich funkcji, jaką jest przesył sygnału. Z powyższego wynika, że w przypadku sieci telekomunikacyjnej budowlą jest zbiór poszczególnych elementów konstrukcyjnych, urządzeń i instalacji, połączonych w celu realizacji określonego zadania. Linia kablowa stanowi taki właśnie element budowli, bez względu na sposób połączenia z siecią, czy innym jej elementem. W tym kontekście nie ma znaczenia również dokonywanie ustaleń, które składniki sieci są jej niezbędne do prawidłowego funkcjonowania, ponieważ opodatkowaniu podlega każdy z elementów budowli, oznacza to. że w niniejszej sprawie opodatkowaniu podlega również linia kablowa.

Linie kablowe stanowią łącznie z kanalizacją kablową funkcjonalną całość techniczno-użytkową, co jest bezspornie przeznaczeniem linii kablowej i kanalizacji kablowej, która stanowi osłonę transferu przebiegającego tymi liniami. Kanalizacja kablowa służy wyłącznie liniom kablowym i jest ich częścią składową. Kanalizacja kablowa nie istnieje sama dla siebie. Wobec powyższego kable telekomunikacyjne stanowią cześć budowli (całości techniczno-użytkowej), na którą składają się linie kablowe wraz z kanalizacja kablową. Te linie kablowe, położone w kanalizacji kablowej, były łącznie budowlą w styczniu 2009 r. i nie przestały być tą budowlą tylko dlatego, że B S.A. od lutego 2009 r. przeniosła własność samej kanalizacji kablowej na D Sp. z o.o. (w której posiadała 100% udziałów, co wynika z danych Rejestru Przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym na www.ems.ms.gov.pl/krs/danepodmiotu). Tym samym w tym przypadku linie kablowe będące własnością A S.A. (wcześniej: B S.A.) podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako cześć budowli, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Wartość linii kablowych organ ustalił opierając się na danych wynikających z deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 rok. W korekcie deklaracji za ten rok, przesłanej przy piśmie z dnia 9 listopada 2007 r., Spółka wykazała budowle o wartości 5.173.159 zł. Jednocześnie Spółka wyjaśniła, że przyczyną korekty jest zakończenie operacji księgowych w miesiącu wrześniu 2007 r. dotyczących rozliczeń inwestycyjnych z 2006 r., których wartość podwyższa podstawę opodatkowania z tytułu wartości budowli od 1 stycznia 2007 r.

W deklaracji na podatek od nieruchomości za 2008 rok Spółka wykazała budowle o wartości 2.877.026 zł (różnica w stosunku do roku 2007 r. wynosi 2.296.133 zł).

Organ zauważył, że podstawę opodatkowania budowli stanowi wartość początkowa ustalona na potrzeby amortyzacji w oparciu o ewidencję środków trwałych, przy czym nie bierze się pod uwagę zmian wartości środków trwałych wynikających z tytułu dokonywania odpisów amortyzacyjnych. W przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych podstawę opodatkowania stanowi ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego (art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.).

Z ww. przepisu wynika, że przy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości przyjmuje się wartość budowli niepomniejszoną o odpisy amortyzacyjne, czyli co do zasady wartość tych budowli nie zmienia się w kolejnych latach, chyba że strona wskaże na zaistnienie zdarzeń mających wpływ na zmianę wartości budowli (w tym przypadku linii kablowych znajdujących się w kanalizacji kablowej, położonych na terenie gminy G.).

Organ odwoławczy dodał, że było prowadzone postępowanie podatkowe dotyczące określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 rok. W toku tego postępowania organ wezwał podatnika do złożenia szczegółowego zestawienia odnośnie gruntów, budynków i budowli oraz określenia wartości tych budowli na podstawie ewidencji środków trwałych. Spółka złożyła zestawienie dotyczące gruntów i budynków, natomiast nie zastosowała się do wezwania odnośnie budowli.

W tej sytuacji wartość budowli podlegających opodatkowaniu w 2008 r. organ ustalił opierając się na złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 rok.

Decyzja Wójta Gminy G. z dnia [...] kwietnia 2011 r. w sprawie określenia B S.A. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 rok została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]sierpnia 2011 r., a skarga Spółki na ww. decyzję Kolegium została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Łodzi z dnia 15 kwietnia 2015 r., I SA/Łd 119/15.

W ocenie organu odwoławczego, Wójt Gminy G. odniósł się do zestawienia linii kablowych przesłanego przy piśmie z dnia 19 listopada 2014 r. Wójt zauważył, iż przesłany wykaz linii o wartości 667.054,10 zł jest niepodpisany przez osobę, która go sporządziła i zawiera wartość obiektów na 2009 rok. Spółka nie wyjaśniła różnicy w wartości budowli w porównaniu do lat wcześniejszych (ustalona wartość linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej wynosiła 2.296.133 zł). Poza tym, mimo, iż w piśmie z 19 listopada 2014 r. pełnomocnik Spółki wskazywał, że jest to wartość linii kablowych ułożonych kanalizacji kablowej, niedeklarowanych uprzednio do opodatkowania podatkiem od nieruchomości - zestawienie to obejmuje również maszt M. oraz linie napowietrzne.

Wartość linii telekomunikacyjnych (linii kablowych ułożonych w kanalizacji) przedstawiona w ww. zestawieniu (667.054,10 zł) radykalnie odbiega od wartości kabli wyłączonych z opodatkowania w 2008 r. i 2009 r. (tj. wartości 2.296.133 zł, wyliczonej na podstawie różnic w wartościach wykazanych przez Spółkę w deklaracjach na podatek za 2007 rok i 2008 rok). Wartość ta została potwierdzona w piśmie pełnomocnika Spółki z dnia 1 czerwca 2009 r., w którym uzasadniając różnicę w wartościach budowli wskazywał na błędne deklarowanie do opodatkowania w latach wcześniejszych wartości linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej oraz w decyzjach w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 rok.

Mimo wezwań organu podatkowego Spółka nie przedłożyła wykazu środków trwałych (budowli) według stanu na dzień 1 stycznia 2010 r. Nie wskazała też żadnych zdarzeń, które miały wpływ na tak duże zmniejszenie wartości linii kablowych położonych w kanalizacji w stosunku do 2007 r. Nie przedstawiła dowodów, które podważyłyby w sposób wiarygodny możliwość ustalenia wartości linii kablowych na podstawie deklaracji na podatek od nieruchomości na 2007 rok.

Reasumując organ odwoławczy uznał, że telekomunikacyjne linie kablowe, będące własnością Spółki, ułożone w kanalizacji kablowej stanowiącej własność innego podmiotu, wykorzystywane przez Spółkę w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości w miesiącach styczeń - lipiec 2010 r. na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., jako części budowli.

Od powyższej decyzji A S.A. w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania, podnosząc zarzuty naruszenia:

1) art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 § 1 oraz w związku z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), powoływanej dalej jako "O.p." - przez dokonanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sytuacji, w której nastąpiło przedawnienie zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2010, w związku z czym należało uchylić decyzję pierwszoinstancyjną i umorzyć postępowanie w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2010;

2) art. 210 § 4 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 193 O.p. - przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza zaniechania dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględnienia wyjaśnień strony;

3) art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż w 2010 r. - ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się - nie stanowią one dla skarżącej budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi powyższą skargę oddalił.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że decyzja organu odwoławczego została wydana w dniu [...], a więc przed upływem terminu przedawnienia. Zdaniem Sądu późniejsze doręczenie decyzji nie miało znaczenia w kwestii przedawnienia.

W ocenie Sądu nie zasługiwały na uwzględnienie także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 210 § 4 w zw. z art. 122, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 oraz art. 193 O.p. - przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli.

Sąd uznał również, że nie ma przeszkód prawnych aby opodatkować część budowli stanowiącą, z innymi elementami budowli, integralną całość użytkowo techniczną, nadającą się do określonego użytku.

Na powyższe rozstrzygnięcie pełnomocnik strony skarżącej wniósł skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości i zarzucając, że zaskarżony wyrok został wydany z mającymi istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniami prawa materialnego oraz przepisów postępowania:

1. art. 141 § 4 P.p.s.a., w tym w związku z art. 3 § 1 i art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji w zakresie kwalifikacji podatkowej spornych linii kablowych, jednocześnie w tym zakresie Sąd pierwszej instancji wyszedł poza akta sprawy, dokonując samodzielnej kwalifikacji w zakresie:

a) istnienia podatnika podatku od nieruchomości w przypadku współwłasności budowli albo odrębnej własności poszczególnych elementów tej budowli oraz obowiązku wydania przez Wójta Gminy G. odrębnej decyzji na podstawie art. 3 ust. 4 u.p.o.l. w stosunku do współwłaścicieli kabli ułożonych w kanalizacji kablowej;

b) ustalenia podstawy opodatkowania w zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art 122, art. 187 § 1, art, 191, art. 193 O.p. poprzez wadliwe przyjęcie przez WSA w Łodzi, że bezzasadne okazały się zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia tych przepisów postępowania podatkowego, które wskazują zasady gromadzenia materiału dowodowego i jego należytej oceny, a w konsekwencji - które służą prawidłowemu ustaleniu stanu faktycznego sprawy, podczas gdy w toku postępowania podatkowego doszło w odniesieniu do kwestii ustalenia przedmiotu opodatkowania i wartości przedmiotu opodatkowania do takiego naruszenia wspomnianych regulacji prawnych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. w związku z art. 208 § i O.p. oraz w związku z art. 70 § 1 O.p., a także w związku z art. 212 O.p. - poprzez odstąpienie przez Sąd od uchylenia decyzji, która została wydana przed dniem 31 grudnia 2015 r., ale doręczono ją już po tym dniu, co skutkuje przedawnieniem zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2010 i uniemożliwia rozstrzygnięcie merytoryczne;

4. art. 70 § 1 O.p. przez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że decyzja organu odwoławczego skutecznie określa zobowiązanie podatkowe w kwocie innej niż wynikająca z deklaracji podatkowej, gdy została tylko wydana przed upływem terminu przedawnienia, podczas gdy taka decyzja musi być nie tylko wydana, ale również doręczona podatnikowi przed upływem terminu przedawnienia;

5. art. 70 § 1 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, podczas gdy decyzja organu podatkowego została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku;

6. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2, art. 2 ust 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię tych przepisów, polegającą na przyjęciu, że:

a) pod pojęciem właściciela budowli o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. należy rozumieć również właściciela części budowli, nawet w sytuacji gdy poszczególne części tej budowli samodzielnie nie stanowią budowli;

b) obowiązek podatkowy ciąży zarówno na właścicielach całych budowli, jak i na właścicielach poszczególnych ich części;

7. art 3 ust. pkt 1 u.p.o.l. w związku z art. 1a ust, 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów, polegające na przyjęciu, że skarżąca może być opodatkowana podatkiem od nieruchomości od linii kablowych w sytuacji, gdy Sąd pierwszej instancji przyjął, że "przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą całość techniczno-użytkową", a jednocześnie jest oczywiste, że Skarżąca nie jest właścicielem obiektu, składającego się z kanalizacji kablowej oraz położonych w niej linii kablowych;

8. art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, polegające na błędnym zaaprobowaniu przez Sąd pierwszej instancji ustalenia podstawy opodatkowania w sposób sprzeczny z tym przepisem, tj. uznanie, że w posługując się wartością budowli aktualną w 2007 r. organ podatkowy mógł przyjąć prawidłową wartość budowli dla potrzeb ustalenia wielkości podstawy opodatkowania w 2010 r.

Mając na uwadze powyższe wniesiono o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie (art. 176 § 2 P.p.s.a.), uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiego Sądów Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 179a P.p.s.a. jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. Od wydanego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna.

Analizując zarzuty skargi kasacyjnej skład orzekający doszedł do przekonania, że zaistniała przesłanka uzasadniająca zastosowanie tego przepisu, gdyż podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione.

Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy (druk sejmowy nr 1633) podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione w szczególności, jeżeli sąd "od razu", "na pierwszy rzut oka" ocenia jako uzasadnione zarzuty i żądania zawarte w skardze kasacyjnej. W myśl postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt I CSK 18/14 o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej możemy mówić wtedy, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają jej uwzględnienie. Innymi słowy przesłanka ta występuje, gdy w sprawie dopuszczono się takiego naruszenia prawa, które jest widoczne "na pierwszy rzut oka" i nie nasuwa wątpliwości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 11 września 2007 r., III CSK 219/07).

W niniejszej sprawie wskazana przesłanka dotyczy zarzutu naruszenia art. 70 § 1 O.p. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie

W tym zakresie Sąd podzielił argumenty zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 czerwca 2016 r., II FSK 1683/14, wymienionym w skardze kasacyjnej.

W omawianej sprawie nie budzi wątpliwości, że termin przedawnienia zobowiązania w podatku do nieruchomości za 2010 r. upływał z końcem roku 2015 r. Decyzja organu pierwszej instancji określająca zobowiązanie podatkowe została wydana i doręczona stronie przed jego upływem. Natomiast decyzja organu odwoławczego została wydana w grudniu 2015 r., jednakże doręczono ją stronie dopiero w styczniu 2016 r.

W kontrolowanym wyroku z dnia 16 czerwca 2016 r. Sąd uznał, że przy zobowiązaniu powstającym w sposób określony w art. 21 § 1 pkt 1 O.p. istotna jest data wydania decyzji organu odwoławczego, a nie data jej doręczenia.

Poglądu tego podzielić nie można. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2014 r., II FPS 4/13 (opubl. W Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako “CBOSA") stwierdzono, że w świetle art. 70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 O.p.). Uchwałą tą Sąd orzekający w tej sprawie związany jest z mocy art. 269 § 1 P.p.s.a.

Decyzja organu odwoławczego została wydana przed upływem terminu określonego w art. 70 § 1 O.p. Data wydania decyzji jest niezbędnym elementem decyzji podatkowej (art. 210 § 1 pkt 2 O.p.). Wynika z niej, jaki stan faktyczny i prawny został uwzględniony przy jej wydawaniu. Skoro decyzja była wydana w grudniu 2012 r., to możliwe było jej wydanie, zobowiązanie podatkowe nie wygasło jeszcze wówczas w wyniku przedawnienia, a organ nie był uprawniony bądź zobowiązany do antycypowania, że decyzji nie uda się doręczyć przed upływem terminu przedawnienia. Tym samym nie był zobowiązany do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 lit. a) O.p.

Data wydania decyzji nie jest jednak równoznaczna z momentem, od którego decyzja wywiera skutki prawne. Zgodnie z art.212 O.p., poza wyjątkiem, dotyczącym decyzji, o których mowa w art.67d, decyzja wiąże organ od chwili jej doręczenia stronie. Dopiero od tego momentu wywiera ona skutki prawne. Do momentu doręczenia decyzja może być zmieniona bez konieczności wdrożenia procedur prawnych dotyczących zmiany lub uchylenia decyzji. Dopóki zatem decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w wysokości innej niż zadeklarowana przez podatnika nie zostanie doręczona jej adresatowi, obowiązuje domniemanie, że podatnik prawidłowo określił w deklaracji zobowiązanie i podatek do zapłaty (art. 21 § 5 O.p.). Dla ustalenia, czy skutek decyzji w postaci określenia zobowiązania podatkowego nastąpił przed upływem terminu przedawnienia, istotna jest zatem data doręczenia decyzji, a nie data jej wydania (pogląd taki wyrażony został m. in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2014 r., II FSK 2466/14 – dostępny w CBOSA). Zasadnie w związku z tym podniesiono zarzut naruszenia art. 70 § 1 O.p. poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji - niewłaściwe zastosowanie. Decyzja określająca zobowiązanie w innej wysokości niż zadeklarował podatnik mogła bowiem wywrzeć skutki prawne dopiero po upływie terminu przedawnienia. W tym zaś momencie organ nie był już uprawniony do określenia zobowiązania podatkowego.

W rezultacie na uwzględnienie zasługuje najdalej idący zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 § 1 oraz w związku z art. 70 § 1 O.p. - przez dokonanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sytuacji, w której nastąpiło przedawnienie zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r.

W tej sytuacji niecelowe jest rozpoznanie pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej i skargi, gdyż dotyczą one wymiaru podatku, który nie mógł być dokonany z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Z powyższych względów na podstawie art. 179a w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 203 pkt 1 oraz art. 200 i art. 205 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

k.ż.