Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 833/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 86 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 146
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Teza: W związku z obowiązkiem strony zawiadomienia organu o zmianie adresu wyraźnie określonym w art. 146 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacji podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ nie może być uznane za świadczące o braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi /art. 86 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ złożenie dyspozycji na poczcie o przekierowaniu korespondencji na nowy adres.

TEZY

W związku z obowiązkiem strony zawiadomienia organu o zmianie adresu wyraźnie określonym w art. 146 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacji podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ nie może być uznane za świadczące o braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi /art. 86 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ złożenie dyspozycji na poczcie o przekierowaniu korespondencji na nowy adres.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II Izby Finansowej zażalenia Zbigniewa R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 sierpnia 2005 r. I SA/Gl 1057/05 oddalające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Zbigniewa R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 7 kwietnia 2005 r., (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2005 r., I SA/Gl 1057/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek Zbigniewa R. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 7 kwietnia 2005 r., (...), w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd I instancji zauważył, że skarżący nie odebrał przesyłki zawierającej przedmiotową decyzję, wysłaną na adres "K., ul. Z. Cz. 6/188", która została dwukrotnie awizowana, po czym zwrócona nadawcy jako niepodjęta w terminie. Na powyższy adres były wysyłane wszystkie pisma w sprawie. W dniu 23 maja 2005 r. Zbigniew R. złożył osobiście w Izbie Skarbowej w K. pismo zatytułowane ponaglenie, w którym zwrócił się o wydanie decyzji. Powiadomienie podatnika o wydaniu decyzji z dnia 7 kwietnia 2005 r. /pismo z dnia 3 czerwca 2005 r. zostało odebrane w placówce pocztowej dnia 9 czerwca 2005 r. W dniu 7 czerwca 2005 r. Zbigniew R. wniósł skargę na wspomnianą decyzję, "z ostrożności" zwracając się o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, powołując się na to, iż decyzji nie otrzymał. W opinii Sądu I instancji skarżący nie dochował staranności, jakiej można wymagać od przeciętnego uczestnika postępowania, tym samym można mu przypisać winę. Za brak winy nie może być bowiem uznany fakt nieodebrania awizowanej dwukrotnie przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję. Skarżący musiał mieć świadomość, iż wszystkie przesyłki kierowane na adres z akt sprawy były awizowane, a następnie - jako nie podejmowane przez adresata - zwracane nadawcy. Jeśli podany adres nie dawał skarżącemu gwarancji terminowego odbioru przesyłek pocztowych, powinien on wskazać organowi inny adres do doręczeń. Takiej zapobiegliwości skarżący jednak nie wykazał. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał też, iż rezultatami postępowania odwoławczego skarżący zainteresował się dopiero w dniu 23 maja 2005 r., choć wiedział, że końcowy termin załatwienia sprawy został wyznaczony na dzień 15 kwietnia 2005 r. i nie został przedłużony, a składając osobiście pismo zatytułowane "ponaglenie" nie próbował ustalić, czy decyzja została wydana. Sąd podkreślił także, że Zbigniew R. nie wskazał w swym wniosku o przywrócenie terminu żadnych obiektywnych przeszkód odebrania awizowanej dwukrotnie przesyłki pocztowej zawierającej zaskarżoną decyzję.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący stwierdził, iż Izba Skarbowa nie mogła utrzymywać, że nie znała jego adresu, gdyż w aktach sprawy znajdował się dokument o przekierowaniu korespondencji na ul. Ż. i W. 14. Skarżący podniósł też, iż nie od niego zależało, że Spółdzielnia Mieszkaniowa P. w K. pozbawiła go lokalu przy ul. Z. Cz. 6/188 i nie może on tam mieszkać. Zbigniew R. powołał się również na fakt wznowienia z jego wniosku postępowania /w obecnej chwili sprawa znajduje się na etapie zażalenia w Izbie Skarbowej/, tak więc postępowanie nie zostało zakończone. W opinii skarżącego dopóki nie zostanie zakończone wznowione postępowanie nie powinien być nadawany bieg skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzupełnieniu zażalenia /pismo z dnia 19 sierpnia 2005 r. /data stempla pocztowego - 22 sierpnia 2005 r./ podniósł, iż podawał adres do korespondencji, na poczcie złożył wniosek o przekierowanie korespondencji, a ponadto dołożył starań o kontakt z Izbą Skarbową /protokół z dnia 4 kwietnia 2005 r., w którym podał adres na ul. Ż. i W. 14/. W załączeniu do powyższego pisma skarżący przedstawił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 20 czerwca 2005 r. o wznowieniu postępowania w przedmiotowej sprawie, protokół z dnia 4 kwietnia 2005 r. spisany w siedzibie Izby Skarbowej w K. oraz zawiadomienie z dnia 7 lipca 2005 r. o wszczęciu postępowania z wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej P. w K. w sprawie wymeldowania Zbigniewa R. z pobytu stałego z lokalu nr 188 przy ul. Z. Cz. 6 w K.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Należy zauważyć, że dokonywanie czynności przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności., o czym wyraźnie mówi art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/. Od negatywnych skutków uchybienia terminowi strona może bronić się wyłącznie poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie dyspozycji przepisu art. 86 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Z przytoczonego przepisu wynika, że sąd postanawia o przywróceniu terminu, jeżeli strona wykaże, że w okresie, w którym powinna dokonać czynności w postępowaniu sądowym, nie dokonała jej bez swojej winy.

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. Głównym argumentem mającym przemawiać za stanowiskiem strony jest protokół spisany dnia 4 kwietnia 2005 r. w siedzibie Izby Skarbowej w K. Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, iż negatywnie należy ocenić fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie odniósł się do tego dokumentu, mimo iż znajdował się on w aktach administracyjnych, a strona powoływała się na niego w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Jednakże, mając na uwadze okoliczności sprawy stwierdzić należy, iż jest to wadliwość postępowania nie mająca wpływu na wynik sprawy. Analizując powyższy dokument stwierdzić bowiem trzeba, iż nie stanowi on zawiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu, o którym mowa w art. 146 par. 1 Ordynacji podatkowej. W protokole tym zaznaczono, iż awizo dotyczące przesyłki (...) wpłynęło do biura podatnika w K. przy ul. Ż. i W. 14, gdyż, zgodnie z dyspozycją złożoną na poczcie przesyłki adresowane na adres: Zbigniew R., ul. Z. Cz. 6/188, K., dosyłane były na adres K., ul. Ż. i W. 14. Z powyższego nie wynika, ani z jakiego powodu, ani jak długo skarżący nie będzie odbierać przesyłek pod adresem na ul. Z. Cz. Nie sposób również stwierdzić, iż Zbigniew R. podał powyższą informację z intencją, by korespondencja z Izby Skarbowej kierowana była na adres przy ul. Ż. i W. 14. Intencja taka musi być czytelna, tymczasem, jak już podniesiono wyżej, nie sposób tak jednoznacznego wniosku z protokołu z dnia 4 kwietnia 2005 r. wywieść. Podkreślić należy bowiem, iż zmiany adresu nie można utożsamiać z czasową nieobecnością w miejscu stałego pobytu. W związku z obowiązkiem zawiadomienia organu o zmianie adresu wyraźnie określonym w art. 146 Ordynacji podatkowej nie może być uznane za świadczące o braku winy w uchybieniu terminu złożenie dyspozycji na poczcie o przekierowaniu korespondencji na nowy adres. Również przedstawiane przez skarżącego pisma dotyczące postępowania o wymeldowanie nie uprawdopodobniają braku winy strony w uchybieniu terminu - zauważyć należy, iż zawiadomienie o wszczęciu w tym zakresie postępowania datowane jest na dzień 7 lipca 2005 r., a więc trzy miesiące po wydaniu decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej w K., ponadto pismo to zostało skarżącemu wysłane na adres na ul. Z. Cz. 6/188 w K., a więc na adres, na który została wysłana przesyłka zawierająca decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 7 kwietnia 2005 r. Stwierdzić również należy, iż skarżący odebrał kierowane na ten adres pismo Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 3 czerwca 2005 r., co wskazuje na to, iż brak było obiektywnych przeszkód do odbierania przesyłek pod wskazanych organowi adresem. Tym samym nie można uznać, iż skarżący uprawdopodobnił brak po swojej stronie winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, w związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach słusznie wniosek o przywrócenie terminu oddalił.

Mając powyższe na uwadze, zważywszy iż zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zażalenie należało oddalić.