Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 58/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2015-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 71
journal: Dz.U. 2004 nr 99 poz 1001
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
article: art. 6 a ust. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Joanna Nowak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 lutego 2015 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania J. Z., działając na podstawie na art. 71 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 674 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...], w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku od dnia 27 sierpnia 2014r.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] organ I instancji odmówił J. Z. przyznania prawa do zasiłku. Z przedstawionych dokumentów wynika bowiem, iż w dniu rejestracji strona spełniała warunki do uznania za osobę bezrobotną, natomiast suma okresów, o których mowa w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, jest krótsza niż 365 dni, z uwagi na fakt, że nie zaliczono okresu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem (art. 71 ust. 2 pkt 8), ponieważ podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowiła kwota niższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę, co stanowi podstawę odmowy przyznania prawa do zasiłku.

Od powyższej decyzji J. Z. wniosła odwołanie, w którym podniosła, iż w okresie od 12 lipca 2013r. do 31 lipca 2014r. na podstawie orzeczenia MOPR pobierała świadczenie pielęgnacyjne, sprawując osobistą opiekę na córką K. Z., po wcześniejszej rezygnacji z pracy na rzecz opieki nad dzieckiem. W sierpniu 2014r. zarejestrowała się w MUP i została poinformowana, że otrzyma zasiłek dla bezrobotnych. Natomiast 24 września 2014r. została poinformowana, że zasiłek dla bezrobotnych jej nie przysługuje. W ocenie strony na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 8 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prawo do zasiłku winna otrzymać, bowiem taką informację otrzymała z Ministerstwa Pracy, Płacy i Polityki Społecznej. Powyższe konsultowała także z infolinią Urzędu Pracy.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni.

Stosownie do art. 71 ust. 2 pkt 8 ustawy do okresu uprawniającego do zasiłku zalicza się również okresy sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przez osoby, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013r. poz. 1442 ze zm.).

Przepis art. 6a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowi, iż obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby sprawujące osobistą opiekę nad dzieckiem, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są:

1) osobami, które prowadziły pozarolniczą działalność gospodarczą przez okres co najmniej 6 miesięcy i zaprzestały jej prowadzenia albo zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013r. poz. 672, z póżn. zm.);

2) osobami, które prowadziły inną niż określona w przepisach o swobodzie działalności gospodarczej pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6, przez okres co najmniej 6 miesięcy i które zaprzestały jej prowadzenia;

3) zleceniobiorcami, którzy wykonywali pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, przez okres co najmniej 6 miesięcy i którzy zaprzestali jej wykonywania;

4) osobami współpracującymi, o których mowa w art. 8 ust. 11, przez okres co najmniej 6 miesięcy z osobami, o których mowa w pkt 1-3, i które zaprzestały tej współpracy;

5) osobami duchownymi, podlegającymi z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym przez okres co najmniej 6 miesięcy.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że J. Z. zarejestrowała się w Miejskim Urzędzie Pracy w dniu 27 sierpnia 2014r. i spełniała warunki do uznania za osobę bezrobotną stosownie do art. 2 ust.1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Strona w dniu rejestracji przedstawiła:

- świadectwo pracy z dnia 12 lipca 2013r. potwierdzające, że była zatrudniona od 12 stycznia 2011r. do 11 lipca 2013r. w pełnym wymiarze czasu pracy w M., a stosunek pracy został rozwiązany na podstawie art. 30 § 1 pkt 1 kodeksu pracy z inicjatywy pracownika (porozumienie stron). W trakcie zatrudnienia J. Z. korzystała z urlopu macierzyńskiego w okresie od 23 grudnia 2012r. do 7 czerwca 2013r.;

- decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia 2 sierpnia 2013r. przyznającą świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy, zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem na okres od 12 lipca 2013r. do 31 lipca 2013r. w wysokości 413,40 zł oraz na okres od 1 sierpnia 2013r. do 31 lipca 2014r. w wysokości 620,00 zł;

- pismo MOPR z dnia 2 sierpnia 2013r., z którego wynika, że J. Z. w okresie pobierania świadczenia pielęgnacyjnego tj. od 12 lipca 2013r. do 31 lipca 2014r. podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

W tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do uchylenia i zmiany decyzji wydanej przez organ I instancji. J. Z. zarejestrowała się jako osoba bezrobotna w dniu 27 sierpnia 2014r. Okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania to okres od 26 lutego 2013r. do 26 sierpnia 2014r. W okresie tym zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku podlega okres zatrudnienia od 26 lutego 2013r. do 11 lipca 2013r. tj. 136 dni. Tym samym J. Z. w ww. okresie udokumentowała 136 dni okresu uprawniającego do zasiłku dla osób bezrobotnych wobec wymaganych przepisami prawa co najmniej 365 dni.

W myśl art. 71 ust. 2 pkt 8 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, okresy sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem mogą być uznane jako okresy uprawniające do zasiłku, pod warunkiem jednak, że opieka sprawowana była przez osoby, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zdaniem organu z dokumentacji zebranej w sprawie wynika jednoznacznie, że J. Z. nie należy do osób wymienionych w art. 6a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a zatem nie spełnia przesłanek do przyznania prawa do zasiłku na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 8 ustawy o promocji zatrudnienia instytucjach rynku pracy.

Organ odwoławczy nadmienił, że prawo do zasiłku jest przyznawane wyłącznie na podstawie przepisów ustawy o promocji zatrudnienia instytucjach rynku pracy i nie ma charakteru uznaniowego. Prawo do zasiłku jest zależne wyłącznie od wypełnienia warunków wymienionych w art. 71 ww. ustawy. Konieczne jest zatem wykazanie, że na dzień rejestracji w Urzędzie Pracy osoba ubiegająca się o przyznanie zasiłku dla bezrobotnych, w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji posiada co najmniej 365 dni okresu uprawniającego do przyznania prawa do zasiłku. J. Z. warunku tego nie spełniła.

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach J. Z., wskazując, że w okresie od 12 lipca 2013r. do 31 lipca 2014r. na podstawie orzeczenia MOPR pobierała świadczenia pielęgnacyjne sprawując osobistą opiekę nad córką K. Z., po wcześniejszej rezygnacji z pracy na rzecz opieki nad dzieckiem. W sierpień 2014r. zarejestrowała się w MUP Kielce, uzyskując informację, że otrzyma zasiłek dla bezrobotnych. W dniu 24 września 2014r. została poinformowana, że zasiłek dla bezrobotnych jej nie przysługuje. Zdaniem skarżącej, zgodnie z ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( art. 71 ust.2 pkt 8 ) powinna otrzymać zasiłek. Taką też informację otrzymała z Ministerstwa Pracy, Płacy i Polityki Społecznej. Powyższe konsultowała również z infolinią Urzędu Pracy (19 524).

Skarżąca podkreśliła, że Wojewoda odmówił przyznania zasiłku dla bezrobotnych wyjaśniając, iż taki zasiłek może otrzymać osoba, która pracowała na umowę zlecenie, ewentualnie prowadziła własną działalność gospodarczą i nie ma obowiązku posiadać ubezpieczenia rentowego i emerytalnego od minimalnego wynagrodzenia. Natomiast osoby, które pracowały na umowę o pracę mogą otrzymać zasiłek w przypadku ubezpieczenia od kwoty minimalnej. W ocenie skarżącej z uwagi na fakt, iż była zatrudniona na umowę o pracę została wykluczona z prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Zasiłek ten otrzymują osoby zatrudnione na umowę zlecenie i osoby prowadzące działalność gospodarczą.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o "zajęcie stanowiska czy wyżej opisane wykluczenie jest dopuszczalne w świetle przepisów prawa pracy".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a).

Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem oznacza, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do merytorycznego rozstrzygania spraw administracyjnych.

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Wojewody z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] w sprawie odmowy przyznania skarżącej prawa do zasiłku od dnia 27 sierpnia 2014r. U podstaw wydania zaskarżonej decyzji legło ustalenie przez organ, że w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania się jako osoba bezrobotna, strona skarżąca udokumentowała 136 dni okresu uprawniającego do zasiłku wobec wymaganych 365 dni, a w konsekwencji nie spełniła warunków określonych w art. 71 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 674 ze zm.), zwanej dalej ustawą, do przyznania prawa do zasiłku.

Zdaniem Sądu stanowisko organów jest zgodne z prawem.

Istota sporu pomiędzy stronami sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy okres pobierania świadczenia pielęgnacyjnego podlega zaliczeniu do okresu uprawniającego do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Rozstrzygając tak opisany spór Sąd uznał, że wobec kategorycznego brzmienia mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, brak jest podstaw prawnych do zakwestionowania stanowiska organów i wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonych decyzji.

Zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni.

Stosownie do art. 71 ust. 2 pkt 8 ustawy do okresu uprawniającego do zasiłku zalicza się również okresy sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przez osoby, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013r. poz. 1442 ze zm.).

Przepis art. 6a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowi, iż obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby sprawujące osobistą opiekę nad dzieckiem, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są:

1) osobami, które prowadziły pozarolniczą działalność gospodarczą przez okres co najmniej 6 miesięcy i zaprzestały jej prowadzenia albo zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013r. poz. 672, z póżn. zm.);

2) osobami, które prowadziły inną niż określona w przepisach o swobodzie działalności gospodarczej pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6, przez okres co najmniej 6 miesięcy i które zaprzestały jej prowadzenia;

3) zleceniobiorcami, którzy wykonywali pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, przez okres co najmniej 6 miesięcy i którzy zaprzestali jej wykonywania;

4) osobami współpracującymi, o których mowa w art. 8 ust. 11, przez okres co najmniej 6 miesięcy z osobami, o których mowa w pkt 1-3, i które zaprzestały tej współpracy;

5) osobami duchownymi, podlegającymi z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym przez okres co najmniej 6 miesięcy.

Takie brzmienie tych przepisów oznacza, że organy nie orzekają w warunkach uznania administracyjnego. Przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w zakresie przyznawania prawa do zasiłku muszą być interpretowane ściśle i w świetle zasady praworządności zawartej w art. 7 Konstytucji RP i art. 6 K.p.a. nie mogą być przedmiotem wykładni rozszerzającej.

Z materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy wynika, że skarżąca zarejestrowała się w Miejskim Urzędzie Pracy w dniu 27 sierpnia 2014r. i spełniała warunki do uznania za osobę bezrobotną stosownie do art. 2 ust.1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W dniu rejestracji strona przedstawiła:

- świadectwo pracy z dnia 12 lipca 2013r. potwierdzające, że była zatrudniona od 12 stycznia 2011r. do 11 lipca 2013r. w pełnym wymiarze czasu pracy w M., a stosunek pracy został rozwiązany na podstawie art. 30 § 1 pkt 1 kodeksu pracy z inicjatywy pracownika (porozumienie stron). W trakcie zatrudnienia J. Z. korzystała z urlopu macierzyńskiego w okresie od 23 grudnia 2012r. do 7 czerwca 2013r.;

- decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia 2 sierpnia 2013r. przyznającą świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy, zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem na okres od 12 lipca 2013r. do 31 lipca 2013r. w wysokości 413,40 zł oraz na okres od 1 sierpnia 2013r. do 31 lipca 2014r. w wysokości 620,00 zł;

- pismo MOPR z dnia 2 sierpnia 2013r., z którego wynika, że J. Z. w okresie pobierania świadczenia pielęgnacyjnego tj. od 12 lipca 2013r. do 31 lipca 2014r. podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

W świetle powyższego słusznie organ stwierdził, że okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania (27 sierpnia 2014r.) obejmuje okres od 26 lutego 2013r. do 26 sierpnia 2014r., a w okresie tym zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku podlega okres zatrudnienia od 26 lutego 2013r. do 11 lipca 2013r. tj. 136 dni - wobec wymaganych przepisami prawa co najmniej 365 dni.

Ustawodawca w art. 71 ust.1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy enumeratywnie wymienił okresy, które są zaliczane do okresu uprawniającego do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych. Wśród tych okresów nie został wymieniony okres pobierania świadczenia pielęgnacyjnego.

Zgodzić się trzeba również z organem, że w stanie faktycznym sprawy nie miał zastosowania art. 71 ust. 2 pkt 8 ustawy, gdyż skarżąca nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 6 a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013r. poz. 1442 ze zm.), skoro ustawodawca nie wymienił w nim osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne.

W tym miejscu należy podkreślić, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dniu jej wydania. Na gruncie rozpoznawanej sprawy oznacza to, że organ nie był uprawniony do dokonywania rozszerzającej interpretacji przepisów prawa mających zastosowanie w tej sprawie

Sumując powyższe, skoro orzekanie przez organ o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych nie ma charakteru uznaniowego i jest uzależnione od spełnienia warunków wymienionych w art. 71 ustawy, których skarżąca nie spełniła, to zdaniem Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. skargę oddalił.

-----------------------

•. ,.y

•. ,.y