Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 809/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6202 Zakłady opieki zdrowotnej
Skarżony organ: Minister Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] s.c. S. R., R. J. i W. J. na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmian w księdze rejestrowej w postępowaniu wznowieniowym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz skarżącego Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] s.c. S. R., R. J. i W. J. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Dyrektor [...] Centrum Zdrowia Publicznego w [...] decyzją znak [...] wydaną dnia [...] kwietnia 2004 r. na podstawie art. 13

ust. 2 w związku z art. 12 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o Zakładach opieki zdrowotnej

i § 4, § 7, § 9 ust. 2 oraz § 10 ust. 1 w związku z § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2000 r. w sprawie rejestru zakładów opieki zdrowotnej,

po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez S. R., dokonał wpisu zmian

w rejestrze prowadzonym dla zakładu Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej [...]

Podstawą wniosku o wpisanie zmian w rejestrze Spółki była umowa spółki z dnia

2 stycznia 2004 r. zawarta pomiędzy S. R., R. J. i W. J. w celu prowadzenia specjalistycznej przychodni lekarskiej w ramach Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] Przy ul. L. [...] w W., uchwała wspólników z dnia 9 stycznia 2004 r. podpisana przez wspólników wskazanych w umowie spółki w sprawie kontynuacji działalności w związku z wystąpieniem ze spółki A. M., pismo podpisane przez A. M. w którym wypowiada on swój udział w spółce Poliklinika [...] z zachowaniem terminu do 31 grudnia 2000 r.

Następnie postanowieniem znak [...] wydanym dnia [...] lipca 2005 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 § 1 kpa Dyrektor [...] Centrum Zdrowia Publicznego w [...] wznowił z urzędu postępowanie w sprawie wpisu zmian objętych powyższą decyzją i decyzją znak [...] wydaną we wznowionym postępowaniu dnia [...] października 2005 r. na podstawie art. 151 § 1 ust. 2 kpa, uchylił z urzędu decyzję Dyrektora [...] Centrum Zdrowia Publicznego z dnia [...] kwietnia 2004 r. o wpisie zmian w księdze rejestrowej Niepublicznego Zakładu Opiek Zdrowotnej [...] oraz odmówił dokonania wpisu zmian w księdze rejestrowej.

W uzasadnieniu organ podał, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. [...] Centrum Zdrowia Publicznego wpisało do Księgi rejestrowej Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] obok S. R., R. J. i W. J. jako aktualnych wspólników Spółki będącej organem założycielskim zakładu. Jednocześnie z rejestru został wykreślony dotychczasowy wspólnik Spółki - A. M.. Za podstawę wykreślenia przyjęto przedłożone przy wniosku pismo A. M. z 2000 r., w którym wypowiedział on umowę spółki z zachowaniem terminu do 31 grudnia 2000 r.

W dniu 9 maja 2005 r. A. M. poinformował organ rejestrowy, że wciąż jest wspólnikiem Spółki. Na dowód, że ww. pismo z 2000 r., w którym wypowiedział swój udział w Spółce, nie wywołało skutku prawnego, w dniu 11 lipca 2005 r. przesłał organowi rejestrowemu pismo S. R. z dnia 12 listopada 2000 r., w którym także on wypowiedział swój udział w Spółce.

Po przeanalizowaniu akt sprawy, w dniu [...] lipca 2005 r. organ rejestrowy wydał postanowienie nr [...] o wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek z dnia 21 kwietnia 2004 r. o wpis zmian w księdze rejestrowej NZOZ [...]. Wznowienie postępowania nastąpiło w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5, czyli z uwagi na ujawnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych istniejących w chwili wydania decyzji, a nie znanych organowi rejestrowemu.

Nadto organ podniósł, że w aktach znajduje się uchwała wspólników z dnia 29 grudnia 2000 r. o kontynuacji spółki podpisana przez R. i M., co przemawia za zasadnością uznania wypowiedzenia udziałów dokonanych przez A. M. za nieskuteczne, bowiem uchwała wspólników zawiera datę późniejszą niż pismo zawierająca wypowiedzenie.

Dlatego też, zdaniem organu I instancji, dla skutecznego przystąpienia R. J. i W. J. do spółki, wymagane było podjęcie uchwały zawierającej zgodę wszystkich wspólników, w tym .A. M.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Spółka Cywilna [...] - S. R., R. J., W. J..

Pełnomocnik odwołujących się zarzucił organowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, ponieważ w sprawie nie wystąpiły ani nowe okoliczności faktyczne, ani nowe dowody istotne dla sprawy.

Pełnomocnik podniósł, że dnia 24 czerwca 1997 r. J. P., A. M., S. R. podpisali umowę spółki cywilnej, której celem było prowadzenie Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] W W. przy ul. L. [...]. Spółka zawiązana została na czas nieokreślony. Umowa spółki przewidywała w § 14, że rozwiązanie spółki następuje m.in. w skutek wypowiedzenia jednego ze wspólników, bądź śmierci wspólnika.

W dniu 12 listopada 2000 r. zarówno A. M., jak również S. R. wypowiedzieli swoje udziały w spółce [...] ze skutkiem na dzień 31 grudnia 2000 r. W dniu 22 listopada 2000 r. J. P. zmarł. Po śmierci J. P. dotychczasowi wspólnicy spółki faktycznie kontynuowali działalność spółki oraz podjęli uchwałę o dalszym jej prowadzeniu tak aby istniała ona do dnia określonego w wypowiedzeniu, tj. do dnia 31 grudnia 2000 r. Po dniu 31 grudnia 2000 r. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej [...] faktycznie prowadził S. R.

W dniu 2 stycznia 2004 r. S. R., R. J. oraz W. J. zawiązali nową spółkę cywilną, której celem było prowadzenie Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...].

Dnia 21 kwietnia 2004 r. S. R., R. J. oraz W. J. złożyli wniosek o wpis zmian w księdze rejestrowej Zakładu.

Pełnomocnik odwołujących się podniósł również, że nie zaistniały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, ponieważ nie wystąpiły w sprawie nowe dowody ani nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi w dacie wydania decyzji, ponieważ organ dysponował kopią uchwały z dnia 29 grudnia 2000 r. o kontynuacji umowy spółki z dnia 12 listopada 2000 r.

Po rozpatrzeniu odwołania Minister Zdrowia decyzją nr [...] wydaną dnia

[...] lutego 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż nowym dowodem jaki ujawnił się po wydaniu kwestionowanej decyzji był fakt, że organ I instancji nie dysponował wypowiedzeniem udziałów przez S. R., drugiego wspólnika spółki cywilnej. Zdaniem organu odwoławczego nie można zgodzić się z twierdzeniem odwołującego się, że uchwała wspólników spółki z dnia 29 grudnia 2000 r. w sprawie dalszego prowadzenia spółki dotyczyła tylko okresu do dnia 31 grudnia 2000 r. Ponadto w drugim zdaniu uchwały wspólnicy oświadczyli, "że wkład zmarłego wspólnika zostanie uregulowany do końca przyszłego roku obrachunkowego, zaś niżej podpisani będą kontynuować działalność gospodarczą w oparciu o własne wkłady do spółki-. Należy również podkreślić, że we wniosku o wpis zmian w dniu 7 stycznia 2003 r. kierownik Zakładu S. R. wskazał, że przedmiotem tworzącym zakład jest [...] S.C. S. R., A. M.. Powyższe wskazuje, że oświadczenia woli wspólników S. R. i A. M. z dnia 29 grudnia 2000 r. miały na celu kontynuację spółki na czas nieoznaczony.

Nadto zdaniem organu odwoławczego nawet gdyby nie wystąpiły przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, to zachodziła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, uzasadniająca wznowienie postępowania, gdyż A. M. bez swojej winy nie uczestniczył w postępowaniu, które zakończyło się wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 r.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka Cywilna S. R., R. J., W. J.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, pełnomocnik skarżących zarzucił organowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, przez wznowienie postępowania mimo, że nie zaistniały przesłanki przewidziane w tym przepisie, naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 poprzez przyjęcie, że podstawą prawną wznowienia postępowania stanowił ten przepis, podczas gdy wznowienie postępowania na tej podstawie jest zgodnie z art. 147 kpa możliwe tylko na żądanie strony, a takiego w niniejszej sprawie nie było, naruszenie przepisów art. 7 kpa i art. 136 kpa poprzez nie przeprowadzenie dowodów w postaci zeznań świadków wskazanych we wniosku dowodowym pełnomocnika skarżących na okoliczność wygaśnięcia spółki cywilnej "[...].", której wspólnikami byli A. M., S. R. i J. P. i jej nie istnienia w dniu wydawania decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 r. o wpisie zmian w księdze rejestrowej.

Pełnomocnik skarżących podniósł, że nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, ponieważ w dacie wydania kontrolowanej decyzji o dokonaniu wpisu zmian w księdze rejestrowej organowi znane były tak wypowiedzenie udziałów spółki A. M. z dnia [...] listopada 2000 r., jak i uchwała z dnia [...] grudnia 2000 r. o kontynuacji działalności spółki i organ na podstawie tych dowodów ustalił, że Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej [...] był prowadzony bez udziału A. M.. Dlatego nieistotnym dla sprawy było wypowiedzenie umowy spółki przez S. R.

Nadto skarżący podniósł, iż organ odwoławczy wskazał, że w sprawie zachodziła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wznowione z urzędu.

Zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa następuje tylko na żądanie strony, a ponieważ żądania takiego nie było, art. 145 § 1 pkt 4 kpa nie może stanowić podstawy wznowienia.

Nadto skarżący zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie art. 136 kpa poprzez odmowę przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie i naruszenie to miało istotny wpływ na treść wydanej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Minister Zdrowia wnosząc i jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji, podniósł nadto, że przepisy nie wymagają aby wniosek o wznowienie postępowania musiał być złożony w formie pisemnej.

A. M. w dniu 9 maja 2005 r. wyraził ustnie swoją wolę wznowienia postępowania, a powyższy fakt potwierdził w piśmie z dnia 25 stycznia 2006 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, ze doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Zdrowia wydana dnia [...] lutego 2006 r., którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] października 2005 r. wydaną w postępowaniu wznowieniowym, uchylającą decyzję tego organu z dnia [...] kwietnia 2004 r. o wpisie zmian w księdze rejestrowej Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "[...]" i odmawiającą dokonania wpisu zmian w księdze rejestrowej.

Art. 16 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego ustanowił ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych, od której ustawodawca dopuścił pewne wyjątki. Jednym z nich jest możliwość wzruszenia decyzji obarczonych istotnymi wadami postępowania w trybie wznowienia postępowania administracyjnego.

Instytucja wznowienia ma charakter nadzwyczajny. Dotyczy bowiem kontroli prawidłowości wydanej decyzji ostatecznej i polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu sprawdzenia, czy jakaś z wad postępowania wymieniona w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 kpa nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia.

Wznawiając z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wydaną dnia [...] kwietnia 2004 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, organ I instancji uznał, że zostały ujawnione nowe istotne dla sprawy okoliczności nieznane organowi w dacie wydania decyzji.

Taką okolicznością, zdaniem organu, było ujawnienie pisma wspólnika spółki S. R. z dnia 12.11.2000 r., w którym on także wypowiedział swoje udziały w spółce.

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 5 kpa podstawą do wznowienia postępowania jest bądź ujawnienie nowych dowodów, bądź ujawnienie nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, tj. takich które mogły mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie mogłaby zapaść decyzja co do swojej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego.

Tak rozumianą okolicznością faktyczną ani dowodem nie jest ujawnione wypowiedzenie udziałów przez S. R., ponieważ obaj wspólnicy spółki, tj. A. M. i S. R. zgodnie postanowili w podjętej w dniu 29 grudnia 2000 r. uchwale, iż mimo istnienia przewidzianych w § 14 umowy z dnia 9 sierpnia 1997 r. powodów jej rozwiązania (śmierć wspólnika J. P. w dniu 22.11.2000 r. i wypowiedzenia udziałów A. M. i S. R.) spółka będzie trwała nadal. Zaszła więc sytuacja przewidziana w art. 873 kpa i wobec tego należy uznać, iż umowę spółki należy uznać za przedłużoną na czas nie oznaczony.

Zatem nie zachodziła przesłanka dla wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Niezgodne z przepisem art. 145 § 1 pkt 4 kpa jest natomiast przyjęcie przez organ odwoławczy, iż wobec tego, że w postępowaniu nie brał udziału drugi ze wspólników A. M. zachodziła przesłanka do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

Zgodnie bowiem z art. 147, zdanie drugie, kpa wszczęcie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa może nastąpić tylko na żądanie strony.

W niniejszej sprawie żadna ze stron nie złożyła wniosku o wznowienie postępowania. Wobec tego, że organ nie wykazał, iż istniały przesłanki do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, wydana decyzja została wydana z naruszeniem tego przepisu.

Poza oceną zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zdaniem składu orzekającego, kontrolowana decyzja wydana dnia [...] kwietnia 2004 r. o dokonaniu wpisu zmian w rejestrze prowadzonym dla spółki cywilnej "[...]" podjęta została z rażącym naruszeniem przepisów prawa, tj. art. 7, art. 77 i art. 107 kpa i winna być pod tym kątem oceniona przez organ w postępowaniu administracyjnym.

Art. 7 kpa nakazuje organowi administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (zasada prawdy obiektywnej).

Zasada ta realizowana jest przede wszystkim przez przepisy normujące postępowanie dowodowe, zwłaszcza przez art. 77 § 1 kpa nakazujący organom administracyjnym zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a obowiązek poszukiwania dowodów obarcza zarówno stronę jak i prowadzący postępowanie organ.

W postępowaniu poprzedzającym wydanie kontrolowanej decyzji organ nie dokonał właściwej analizy przedstawionych przy wniosku o dokonanie wpisu dokumentów, tj. nie ocenił skuteczności wypowiedzenia udziałów w spółce dokonanego przez A. M. wobec treści uchwały wspólników z dnia 29 grudnia 2000 r. wyrażającej zgodną wolę wspólników A. M. i S. R. kontynuowania działalności gospodarczej w formie spółki na podstawie art. 873 kc mimo, iż zaszła przyczyna uzasadniająca rozwiązanie spółki.

Wobec braku ustaleń w powyższej kwestii, organ nie ustalił składu spółki, nie dokonał oceny złożonych przy wniosku dokumentów przy uwzględnianiu wpisów dokonanych w księdze rejestrowej, w końcu w sposób sprzeczny z nakazem wynikającym z art. 107 § 3 kpa lakonicznie uzasadnił wydaną decyzję.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.