Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 98/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności
Stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszenim prawa
Powołane przepisy: article: art. 13 § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze, art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi R. P. na bezczynność [...] S.A. Oddział w [...] w przedmiocie informacji publicznej 1. zobowiązuje [...] S.A. Oddział w [...] do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] kwietnia 2013 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od [...] S.A. Oddział w [...] na rzecz skarżącego R. P. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z [...] kwietnia 2013 r., znak: [...], R. P. (dalej: "Wnioskodawca" lub "Skarżący"), reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, r.pr. M. N., w związku z urządzeniami elektroenergetycznymi posadowionymi na jego nieruchomościach w [...], zwrócił się do [...] S.A. (dalej: "Spółka") o udostępnienie – w oparciu na art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 oraz art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.; dalej w skrócie: "u.d.i.p.") – "wszelkich, ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy ww. urządzeń usytuowanych na działce Mocodawców, w tym protokoły z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz plany z mapkami".

W odpowiedzi [...] S.A. Oddział w [...] (dalej: "Oddział Spółki"), pismem z [...] maja 2013 r. poinformował, że na działkach Wnioskodawcy usytuowana jest linia napowietrzna średniego napięcia 15 kV, pobudowana w latach 60-tych ubiegłego stulecia (dz. nr 4 i nr 15) oraz linia napowietrzna niskiego napięcia 04,kV (dz. nr 4 i nr 39), której obecne usytuowanie wynika z modernizacji przeprowadzonej w latach 70-tych ubiegłego stulecia. Zarazem stwierdził, że istniejąca infrastruktura została pobudowana zgodnie z ówcześnie obowiązującymi przepisami, oraz że Oddział Spółki nabył, wskutek zasiedzenia, w ograniczonym zakresie prawo do korzystania z nieruchomości Wnioskodawcy, które w swej treści odpowiada służebności gruntowej. Ponadto Oddział Spółki poinformował, że w jego archiwach nie zachowały się decyzje związane z budową linii nN i SN (wraz ze słupami nN i SN) na przedmiotowych działkach, a lata budowy tej infrastruktury zostały określone na podstawie posiadanej dokumentacji techniczno-eksploatacyjnej. Zaznaczył, że istnieje możliwość zapoznania się z posiadaną dokumentacją w siedzibie Oddziału, po wcześniejszym telefonicznym uzgodnieniu.

Pismem z [...] czerwca 2013 r., zatytułowanym "Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy", pełnomocnik Wnioskodawcy ponownie wezwał Oddział Spółki do udostępnienia w terminie 14 dni od otrzymania pisma "informacji publicznej poprzez przesłanie kserokopii dokumentacji technicznej i prawnej stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy urządzeń infrastruktury przesyłowej" na przedmiotowych działkach, w szczególności wzywając do przedłożenia "wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy tych urządzeń na w/w działce oraz innych dokumentów techniczno-prawnych (protokołów odbiorów technicznych i przekazania do eksploatacji, protokołów zdawczo-odbiorczych, protokołów zdawczo-odbiorczych środków trwałych przekazania na rzecz ówczesnego państwowego przedsiębiorstwa przesyłowego, dzienników budów, decyzji wydanych przez ówczesne organy administracji publicznej, np. Urzędy Wojewódzkie, Burmistrzów Miast, Wojewódzkich Zarządów Rozbudowy Miast i Osiedli itp. ustalające miejsce i warunki realizacji budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych, decyzji zatwierdzających plan inwestycyjny w zakresie budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych wraz z planem realizacyjnym obejmującym część opisową i graficzną wybudowanych urządzeń przesyłowych, planów z mapkami itp.)". Jednocześnie Wnioskodawca zobowiązał się pokryć koszty wykonania i przesłania przedmiotowych kserokopii.

Pismem z [...] sierpnia 2013 r. R. P., reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, r.pr. M. N., wniósł, za pośrednictwem Spółki, skargę, zaadresowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, na bezczynność [...] S.A. polegającą na: (1) nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek Skarżącego z 02 kwietnia 2013 r., w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. przy jednoczesnym (2) niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania zgodnie z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. Z powołaniem się na te zarzuty wniósł o stwierdzenie bezczynności Spółki i zobowiązanie jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i formie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu Skarżący przedstawił argumentację na rzecz dopuszczalności skargi oraz ciążącego na Spółce, jako przedsiębiorcy energetycznym, obowiązku udzielania informacji publicznej. Podkreślił, że Spółka naruszyła przepisy ustawy o udostępnianiu informacji publicznej ograniczając prawo Skarżącego do takiej informacji poprzez wprowadzenie warunku osobistego stawiennictwa w siedzibie Spółki. Zaznaczył, że do dnia sporządzenia skargi Skarżący nie otrzymał jakichkolwiek wnioskowanych dokumentów, ani rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej albo umorzenia postępowania.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Spółki, r.pr. Z. W., wniósł o jej oddalenie oraz o zasadzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W ocenie pełnomocnika skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący nie wskazał, na jakiej podstawie domaga się od spółki prawa handlowego udostępnienia informacji, którą nazywa "informacją publiczną". Żądanie przez Skarżącego udostępnienia dokumentów oraz decyzji administracyjnych dotyczących budowy linii nie mieści się w kategoriach "informacji publicznej", albowiem dokumentacja związana z budową i eksploatacją linii objęta jest tajemnicą przedsiębiorstwa, a decyzjami administracyjnymi dotyczącymi budowy linii dysponują organy, które je wydawały, i to one, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., zobowiązane są do ich udostępnienia. Pełnomocnik podkreślił, że Spółka zajmuje się dystrybucją energii elektrycznej, a nie obrotem energią elektryczną czyli sprzedażą energii elektrycznej czy to odbiorcom detalicznym, czy hurtowym, którym to obrotem zajmuje się odrębna spółka, [...] S.A.

W piśmie procesowym z 30 października 2013 r. pełnomocnik Skarżącego podtrzymał złożoną skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a p.p.s.a., tj. mających za przedmiot: (1) decyzje administracyjne; (2) postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (3) postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; (4) inne niż określone w pkt 1–3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także (4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach. Stosownie do generalnej reguły z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze.

W przypadku skarg na bezczynność, kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten uznaje, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Wówczas sąd zobligowany jest do rozpoznania skargi i rozstrzygnięcia, czy żądana informacja jest informacją publiczną, i czy rzeczywiście wnioskodawca może domagać się jej udostępnienia.

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA").

Wobec powyższego skargę wniesioną w niniejszej sprawie Sąd uznał za dopuszczalną.

Przedmiotem tej skargi jest bezczynność Oddziału Spółki w zakresie udostępnienia Skarżącemu decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na jego działkach wskazanych we wniosku. Koniecznym do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było zatem ustalenie, czy żądane dokumenty (decyzje) są informacją publiczną oraz czy Oddział Spółki jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia takiej informacji. W dalszej kolejności należało również ustalić, czy działania Oddziału Spółki nastąpiły w formie zgodnej z treścią wniosku o udzielenie informacji publicznej, a jeżeli nie, to czy działanie takie znajdowało uzasadnienie w materiale dowodowym sprawy. Od razu należy zastrzec, że Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela rozważania prawne przedstawione w wyroku tut. Sądu z 25 lipca 2013 r., zapadłym w analogicznej sprawie, o sygnaturze IV SAB/Po 51/13.

Podstawę rozstrzygania zarówno w tamtej, jak i w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, na gruncie której każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tejże ustawie (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, a zwłaszcza aktów administracyjnych oraz innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p.). Trzeba przy tym zaznaczyć, że informacją publiczną są wiadomości dotyczące faktów, zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszone (skierowane) do tych podmiotów.

W świetle powyższych uwag należało zatem uznać, że dokumenty (kserokopie decyzji) żądane przez Skarżącego posiadały status informacji publicznej (tak też, na tle analogicznych stanów faktycznych, inne wyroki WSA w Poznaniu, np: z 20.12.2012 r., IV SAB/Po 87/12; z 10.01.2013 r., II SAB/Po 66/12 i II SAB/Po 70/12; z 15.01.2013 r., II SAB/Po 65/12 i II SAB/Po 68/12; .z 07.03.2013 r., IV SAB/Po 103/12; z 11.04.2013 r., IV SAB/Po 12/13; z 12.04.2013 r., II SAB/Po 17/13; z 22.05.2013 r., IV SAB/Po 32/13). Dotyczyły bowiem treści dokumentów urzędowych (decyzji administracyjnych), odnoszących się do przedsiębiorstwa Spółki (i jej prawnych poprzedników). Zarazem, w ocenie Sądu, żądanie Skarżących zostało dostatecznie sprecyzowane – ich wniosek został uszczegółowiony, tak co do przedmiotu, jak i zakresu przestrzennego żądanych decyzji i dokumentów. Z korespondencji Oddziału Spółki wynika zresztą, że posiada określoną wiedzę na temat linii znajdujących się na działkach Skarżących. Niewątpliwie decyzje stanowiące podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych są dokumentami, w których posiadaniu pozostaje inwestor, a jeżeli inwestorem jest podmiot realizujący zadania publiczne, to i te decyzje służą realizowaniu zadań publicznych przez taki podmiot. Z tego względu dostęp do takich dokumentów należy traktować jako dostęp do informacji publicznej (por. wyrok WSA z 15.01.2013 r., II SAB/Po 65/12, CBOSA).

W tym miejscu należy zauważyć, że podnoszona w odpowiedzi na skargę okoliczność, iż dokumentacja związana z budową i eksploatacją ww. linii objęta jest tajemnicą przedsiębiorstwa Spółki, nawet gdyby okazała się prawdziwą – czego Sąd w niniejszym postępowaniu nie badał, gdyż wykracza to poza zakres kognicji w sprawach ze skarg na bezczynność – sama w sobie, wbrew twierdzeniom pełnomocnika Spółki, nie wyłącza tej dokumentacji z zakresu informacji publicznej, a co najwyżej mogłaby uzasadniać odmowę jej udostępnienia w drodze decyzji wydanej na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 (oraz w zw. z art. 17 ust. 1) u.d.i.p. W takim przypadku brak decyzji odmawiającej dostępu, stanowi więc o bezczynności organu (podmiotu obowiązanego do udzielania informacji).

W świetle wprowadzenia do wyliczenia zawartego w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., podmiotami obowiązanymi do udzielenia informacji publicznej na podstawie powołanej ustawy są nie tylko szeroko rozumiane "władze publiczne", ale także "inne podmioty wykonujące zadania publiczne". Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni pogląd podziela przyjęty m.in. w wyroku NSA z 18 sierpnia 2010 r. (I OSK 851/10, CBOSA), w myśl którego zakres terminu "zadania publiczne" jest szerszy od zakresu terminu "zadania władzy publicznej". Pierwsze z tych pojęć abstrahuje bowiem od elementu podmiotowego, a zatem zadania publiczne mogą być wykonywane także przez podmioty niemające statusu władzy publicznej. Zadania publiczne są przy tym realizowane powszechnie i użytecznie dla ogółu, służąc zarazem osiąganiu celów wskazanych w Konstytucji RP i ustawach.

Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia zarówno poszczególnych jednostek, jak i całego społeczeństwa, w tym także z perspektywy suwerenności i niepodległości państwa (por. wyrok TK z 25.07.2006 r., P 24/05, OTK-A 2006/7/87). Obowiązkiem władz publicznych jest zatem zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju, przy czym zadanie to jest realizowane zarówno przez organy administracji publicznej, jak i inne podmioty. Do tych ostatnich należy również zaliczyć przedsiębiorstwa energetyczne, które de facto posiadają status zbliżony do przedsiębiorstw użyteczności publicznej. Szeroki krąg uprawnień przypisanych takim przedsiębiorstwom i ich przedstawicielom, w zestawieniu z brzmieniem art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059) – w którym jest mowa o polityce energetycznej i bezpieczeństwie energetycznym państwa – a także rola, jaką przedsiębiorstwa te odgrywają w systemie gospodarczym kraju, muszą prowadzić do wniosku, że wykonują one zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a zatem są podmiotami obowiązanymi do udostępniania informacji publicznej (por. wyrok WSA z 02.02.2010 r., II SAB/Kr 112/09, CBOSA). Pogląd, że przedsiębiorstwo energetyczne w sprawach związanych z dystrybucją energii elektrycznej oraz innymi zadaniami przezeń wykonywanymi, noszącymi znamiona "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., jest zobowiązane do przekazywania odnośnych informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, należy już uznać za utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np.: wyroki NSA: z 18.08.2010 r., I OSK 851/10 oraz z 04.04.2013 r., I OSK 102/13; ponadto orzeczenia WSA: wyrok z 02.02.2010 r., II SAB/Kr 112/09; postanowienie z 16.11.2010 r., II SAB/Wa 268/10; postanowienie z 05.12.2012 r., II SAB/Sz 49/12; wyrok z 20.12.2012 r., IV SAB/Po 87/12; wyrok z 10.01.2013 r., II SAB/Po 70/12; wyrok z 15.01.2013 r., II SAB/Po 65/12; wyrok z 11.04.2013 r., IV SAB/Po 12/13 – wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA).

Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu, Spółka, jako przedsiębiorstwo energetyczne, jest bez wątpienia podmiotem obowiązanym do udzielania posiadanych informacji publicznych.

W tym miejscu należy jednak zauważyć, że skarga w niniejszej sprawie została skierowana przeciw bezczynności nie tyle samej Spółki, co jej konkretnego Oddziału – z siedzibą w [...]. W ocenie Sądu takie określenie podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej – uzasadniające właściwość miejscową tut. Sądu (art. 13 § 2 p.p.s.a.) – jest w pełni dopuszczalne, gdyż w analizowanym zakresie również oddział spółki prawa handlowego dysponuje zdolnością administracyjnoprawną i sądową. W tej mierze należy odwołać się do rozważań zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04 kwietnia 2013 r. (I OSK 102/13, CBOSA), które Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela. W przywołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny – podkreślając, że na gruncie procedury obowiązującej przed sądami administracyjnymi zdolność sądowa regulowana jest w art. 25 p.p.s.a., a sprawy dotyczące udostępnienia informacji publicznej należą do kategorii spraw szczególnych rozstrzyganych na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej – uznał, że przepis art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 25 § 1 p.p.s.a. Jednostka organizacyjna, o jakiej mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., nie stanowi jednostki organizacyjnej, o jakiej mowa w przepisach k.p.a. czy p.p.s.a. W rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. jest to każda jednostka organizacyjna wykonująca zadania publiczne, nawet gdy stanowi część spółki prawa handlowego, powołaną przez spółkę w celu świadczenia usług na określonym terenie. Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy należy stwierdzić, że tak rozumianą jednostką organizacyjną zobowiązaną do udzielania informacji publicznej może być Oddział Spółki.

W świetle art. 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, co do zasady, prawo dostępu do informacji publicznej (ust. 1), a od wnioskodawcy nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub choćby faktycznego (ust. 2). W ocenie Sądu żądana informacja nie stanowi informacji przetworzonej (por. wyroki WSA: z 31.01.2013 r., IV SAB/Po 88/12; z 11.01.2012 r., VIII SA/Wa 1072/11 – CBOSA), stąd brak podstaw do badania na mocy art. 3 ust. 1 u.d.i.p., czy w niniejszej sprawie uzyskanie wnioskowanych danych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dane wnioskowane przez Skarżących składają się bowiem jedynie z informacji prostych (kserokopii, a więc wiernego odwzorowania techniką elektrofotograficzną, decyzji ewentualnie innych dokumentów), które nie wymagały od podmiotu zobowiązanego poniesienia nadmiernych nakładów sił lub środków w celu opracowania i przekazania informacji końcowej.

Mając wszystko to na względzie należy uznać, że żądane informacje mają, co do zasady, charakter informacji publicznej, a Oddział Spółki jest podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku – co w niniejszej sprawie nie miało jednak miejsca. W aktach brak również jakiegokolwiek pisma Spółki (jej Oddziału) powiadamiającego – w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. – o późniejszym terminie udostępnienia żądanych dokumentów. Nadto udostępnienie informacji publicznej powinno – według art. 14 ust. 1 u.d.i.p. – nastąpić w formie zgodnej z wnioskiem. Dopiero wtedy ustępuje stan bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji. Gdyby zaś środki techniczne, jakimi dysponuje podmiot zobowiązany, nie umożliwiały udostępnienia informacji w opisany wyżej sposób, podmiot ten powinien pisemnie poinformować o tym fakcie wnioskodawcę, wskazując przyczynę zaistniałego stanu rzeczy oraz możliwy sposób udostępnienia żądanych informacji.

Z tych względów nie sposób przyjąć, że stan bezczynności uchyliło pismo z [...] maja 2013 r., w którym Oddział Spółki, z jednej strony, poinformował o nie zachowaniu się w archiwach decyzji związanych z budową linii nN i SN (wraz ze słupami nN i SN) na przedmiotowych działkach, a z drugiej – zaoferował możliwość zapoznania się z posiadaną dokumentacją techniczno-eksploatacyjną w siedzibie Oddziału. Umożliwienie osobistego przejrzenia dokumentów zamiast wydania żądanych kserokopii oznacza udostępnienie informacji w formie niezgodnej z wnioskiem Skarżącego. Również nie sposób uznać za właściwe załatwienie sprawy faktu poinformowania strony skarżącej o nie zachowaniu się w archiwach żądanych decyzji związanych z budową linii nN i SN na przedmiotowych działkach. Wprawdzie powiadomienie wnioskodawcy o stwierdzeniu nieposiadania żądanej informacji nie wymaga formy decyzji, lecz jest dokonywane "zwykłym" pismem, ale jednocześnie w tym piśmie należy twierdzenie to uwiarygodnić, poprzez przytoczenie bliższych danych pozwalających na ocenę rzetelności oświadczenia, iż żądane dokumenty nie znajdują się w posiadaniu adresata wniosku (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2012, s. 74). Gdyby bowiem uznać, że samo takie twierdzenie zwalnia adresata wniosku od zarzutu bezczynności, to osoba składająca ów wniosek zostałaby w istocie pozbawiona jakiejkolwiek ochrony (por. wyrok NSA z 24.11.2009 r., I OSK 851/09, CBOSA).

Tymczasem w niniejszej sprawie nie dość, że Spółka w piśmie z [...] maja 2013 r. w żaden sposób nie uwiarygodniła swego twierdzenia o braku (części) wnioskowanych dokumentów, to jeszcze treść tego pisma pozostaje w sprzeczności z treścią odpowiedzi na skargę, z której wynika, że przyczynę odmowy udostępnienia żądanych informacji stanowiło przekonanie, że są one objęte tajemnica przedsiębiorstwa. Tej istotnej rozbieżności oraz chwiejności swego stanowiska Spółka nie wyjaśniła.

Okoliczność dysponowania przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji w trybie u.d.i.p. stosownymi dokumentami stanowiącymi informację publiczną – a przynajmniej brak przekonującego, wiarygodnego wyjaśnienia nieposiadania takich dokumentów – przy jednoczesnym braku udzielenia informacji w formie wskazanej przez wnioskodawcę uzasadnia przyjęcie, że podmiot ten pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że w chwili wniesienia skargi Oddział Spółki pozostawał w stanie bezczynności i, w ocenie Sądu, stan ten nie ustał do dnia wydania niniejszego wyroku. Postępowanie zainicjowane wnioskiem Skarżącego z [...] kwietnia 2013 r., uszczegółowionym w piśmie z [...] czerwca 2013 r., nie zakończyło się bowiem do tego dnia w żadnej z przewidzianych prawem form. Oznacza to, że Spółka dopuściła się bezczynności w rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej i stan ten nie ustał do dnia wydania wyroku.

Mając wszystko to na względzie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., zobowiązał Spółkę do załatwienia przedmiotowego wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku (pkt 1 wyroku).

Z uwagi na fakt, że wniosek Skarżącego nie został rozpatrzony w ustawowym terminie (wynoszącym, co do zasady, 14 dni, a maksymalnie, i tylko wyjątkowo, 2 miesiące – art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), a od dnia złożenia tego wniosku do dnia wydania wyroku minęło bezskutecznie ponad osiem miesięcy, Sąd na podstawie art. 149 § 1 zd. drugie p.p.s.a. stwierdził, że bezczynność w niniejszej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji wyroku). Zaistniałej bezczynności Oddziału Spółki żadną miarą nie usprawiedliwia prezentowane przezeń stanowisko, iż Spółka nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielania żądanych informacji. Należy bowiem zauważyć, że zagadnienie to w odniesieniu do przedsiębiorstw energetycznych zostało już dawno oświetlone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok NSA z 18.08.2010 r., I OSK 851/10) – dostępnym w upublicznionym zbiorze orzeczeń CBOSA – i z czasem stało się poglądem utrwalonym. Spółka zaś, jak wynika z pism procesowych, korzysta z obsługi zawodowych pełnomocników, którym aktualne orzecznictwo w prowadzonych sprawach jest (a przynajmniej powinno być) znane – co oczywiście nie oznacza konieczności jego akceptacji, ale nakazuje liczyć się z ewentualnymi negatywnymi skutkami działań podejmowanych wbrew wykładni prawa ustalonej w orzecznictwie sądowym.

O kosztach postępowania (pkt 3 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając: (a) poniesiony przez Skarżącego koszt wpisu (100 zł), (b) wynagrodzenie reprezentującego Skarżących radcy prawnego, ustalone na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), w wysokości 240 zł, oraz (c) koszt uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł) – łącznie 357 zł.

Rozpatrując, po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, wniosek Skarżącego z [...] kwietnia 2013 r., uszczegółowiony pismem z [...] czerwca 2013 r., Oddział Spółki uwzględni powyższe wskazania i oceny prawne, a w szczególności precyzyjnie określi:

– które spośród dokumentów (kategorii dokumentów) żądanych przez Skarżącego ("techniczno-prawnych"), Spółka posiada, a których nie – w tym ostatnim przypadku ich brak uprawdopodabniając, zwłaszcza poprzez wyjaśnienie przyczyn tego stanu rzeczy (brak od początku danych dokumentów, ich późniejsze zaginięcie, inne). Należy podkreślić, że powiadomienie wnioskodawcy o braku żądanej informacji publicznej nie wymaga solennej formy (zwłaszcza wydania decyzji administracyjnej), lecz dokonuje się go "zwykłym" pismem;

– sklasyfikuje posiadane dokumenty w ten sposób, że jednoznacznie wskaże, treść których z nich:

• stanowi informację publiczną, która może zostać udostępniona Wnioskodawcy – i tę w formie zgodnej z wnioskiem udostępni, względnie poda przyczyny niemożności ich udostępnienia w żądanej formie i podejmie dalsze czynności wskazane w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.;

• stanowi informację publiczną, która jednak nie może zostać udostępniona Wnioskodawcy ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa Spółki – wydając co do niej decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, jak tego wymaga art. 16 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

• nie stanowi informacji publicznej – o czym powiadomi Wnioskodawcę pismem, zawierającym należyte uzasadnienie.