Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 667/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2010-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.2 ust.3 pkt4
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art.8, ust.1 tekst jednolity Dz.U.2007 nr 11 poz. 115
journal: Dz.U. 1985 nr 14 poz 60
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Sędzia WSA Danuta Oleś, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 listopada 2010 r. sprawy ze skargi B.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 maja 2010 r., nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2010 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 667/10

UZASADNIENIE

Decyzją z 31 maja 2010r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005r., nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej jako O.p.), art. 2, art. 3 i art. 4 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2006r., nr 121, poz. 844 ze zm.; dalej u.p.o.l.), art. 3, art. 4 i art. 6 ustawy z 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (tekst jednolity Dz. U. z 2006r., nr 136, poz. 969 ze zm.; dalej u.p.r.) i art. 2, art. 3, art. 6 ustawy z 30 października 2002r. o podatku leśnym (Dz. U. z 2002r., nr 200, poz. 1682 ze zm.; dalej u.p.l.) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z 11 lutego 2010r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego skarżącego B. F. na 2010 rok.

W uzasadnieniu skarżonej decyzji, ustosunkowując się do twierdzeń strony zawartych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, że działka nr [...] oznaczona została w ewidencji gruntów symbolem dr – droga. Ustalenie obowiązku w podatku od nieruchomości następuje w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów – co do kwalifikacji tych gruntów oraz ich powierzchni. Dane te są dla organu podatkowego wiążące. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 2 u.p.o.l. nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach polnych oraz lasy. W brzmieniu tego przepisu przed dniem 1 stycznia 2007r., opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości nie podlegały pasy drogowe wraz z drogami oraz obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Po 1 stycznia 2007r. charakter drogi ma istotne znaczenie dla kwestii zwolnienia podatkowego. Z opodatkowania, na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. wyłączone zostały pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle, z wyjątkiem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych. Tym samym przedmiotowe zwolnienie nie dotyczy każdej drogi. Z mocy art. 1 ustawy z 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007r., nr 19, poz. 115 ze zm.; dalej u.d.p.) drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie cyt. ustawy do kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe i drogi gminne (art. 2 ust. 1 u.d.p.). Do dróg gminnych zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym, nie zaliczone do innych kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom z wyłączeniem dróg wewnętrznych przy czym zaliczenie do kategorii drogi gminnej następuje na podstawie uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu (art. 7 ust. 1 i 2 u.d.p.). Drogi, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi. Podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana. Budowa, przebudowa, remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu. Finansowanie zadań należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu. Oznakowanie połączeń dróg wewnętrznych z drogami publicznymi oraz utrzymanie urządzeń bezpieczeństwa i organizacji ruchu, związanych z funkcjonowaniem tych połączeń, należy do zarządcy drogi publicznej art. 8 u.d.p.).

SKO podkreśliło, że w rozpoznawanej sprawie skarżący przyznaje w odwołaniu, że droga ta stanowi grunt zajęty pod wewnętrzną komunikację gospodarstwa rolnego, a więc działka ta nie należy do kategorii dróg publicznych – gminnych, podlegających wyłączeniu z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. Tym samym sporna działka, jako droga wewnętrzna, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki jak dla gruntów pozostałych. Zastosowaną stawkę określono w uchwale nr XLIII/79/2009 Rady Gminy Kosakowo z 28 października 2009r. (0,31 zł za m2 ).

Skarżący w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł o unieważnienie decyzji Wójta Gminy w części dotyczącej (...) drogi dz. nr ewid. [...] w P., o powierzchni 3.654 m2 (...) wnosząc jednocześnie o (...) naliczenie podatku w stosunku do dz. nr ewid. [...] w P. gm. K. zgodnie ze stanem faktycznego użytkowania, czyli jako użytek rolny (...).

Skarżący zarzucił skarżonej decyzji rażące naruszenie art. 2 u.p.o.l. Sporna działka, zdaniem skarżącego, zajęta jest (...) pod wewnętrzną komunikację gospodarstwa rolnego i nie jest drogą (...) w rozumieniu rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001r., nr 38, poz. 454).

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Sporna działka nie jest drogą publiczną a jedynie drogą wewnętrzną podlegającą opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

I.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Sąd administracyjny bada tylko legalność wydanej decyzji, czyli sprawdza czy prawidłowo ustalono stan faktyczny i czy zastosowana norma prawa materialnego odpowiada ustalonemu stanowi faktycznemu.

Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.).

Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną przez skarżącego decyzję Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, w sprawie nie doszło bowiem do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2006r., Nr 121, poz. 844 ze zm.; dalej u.p.o.l.), ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005r., Nr 240, poz. 2027; dalej u.p.g.k.) oraz przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej O.p.).

II.

Przedmiotem sporu między podatnikiem a organami podatkowymi jest kwestia podlegania opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości działki stanowiącej własność podatnika, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków symbolem dr.

Jak wynika z akt postępowania podatkowego, działka o nr ewid. [...] w P. gmina K., o powierzchni 3.654 m2 w ewidencji gruntów jest oznaczona symbolem dr, czyli jako droga z adnotacją, iż działka ta nie jest objęta planem zagospodarowania przestrzennego oraz nie wydano dla niej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz że nie posiada charakteru drogi publicznej (por. k. 8 akt postępowania).

Z mocy art. 2 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2006r., nr 121, poz. 844 ze zm.; dalej u.p.o.l.) opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l.).

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają m.in. również grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle - z wyjątkiem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych (art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l.).

Zdaniem organu odwoławczego dane zawarte w ewidencji gruntów, co do kwalifikacji gruntów jak i ich powierzchni są wiążące dla organu. Skoro wobec tego przedmiotowa działka oznaczona została symbolem dr to stanowi drogę, jednak z uwagi na jej charakter nie jest drogą publiczną objętą zwolnieniem o jakim mowa w art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. Podstawę wymiaru podatku stanowią zatem zapisy w rejestrze gruntów, istniejące w dacie decyzji o wymiarze, co wynika wprost z przepisu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.; dalej u.p.g.k.).

Natomiast zdaniem strony skarżącej doszło w sprawie do naruszenia art. 2 u.p.o.l., bowiem sporna działka stanowi wewnętrzną komunikację gospodarstwa rolnego i nie jest drogą w rozumieniu rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001r., nr 38, poz. 454), co oznacza, że należy ją wliczyć do przyległego użytku gruntowego w rozumieniu ust. 3 pkt 7 lit. a/ załącznika nr 6 do cyt. rozporządzenia.

III.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 11 lutego 2009 r. wydanym w sprawie I SA/Sz 568/08 (opubl. w systemie LEX nr 515090) wyraził pogląd - wychodząc z definicji drogi przyjętej w art. 4 pkt 2 ustawy z 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007r., nr 19, poz. 115 ze zm.; dalej u.d.p.) – że przyjęcie pojęcia droga jako gruntu, a nie jako budowli byłoby błędne. Uznał, że droga, o której mowa w art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., to budowla i pojęcie to należy rozumieć zgodnie z definicją ustawową zawartą w art. 1a pkt 2 u.p.o.l. Jako konsekwencję tych uwag wskazał, że do ustaleń w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości nie może mieć zastosowania art. 21 u.p.g.k., gdyż ewidencja gruntów i budynków, o której mowa w tym przepisie, nie jest dokumentem obejmującym budowle, w tym drogi. Stanowisko to podzielane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych i utrwalone (por. m.in. wyrok NSA z 8 grudnia 2009r. w sprawie II FSK 1066/08, opubl. w systemie LEX nr 555208).

Podzielając powyższy pogląd stwierdzić należy, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są niewystarczające do ustalenia, czy na danym terenie znajduje się budowla, np. droga, bowiem ewidencja gruntów i budynków nie zawiera danych dotyczących budowli (a więc w przedmiotowej sprawie - dróg, w znaczeniu nadanym ustawą o drogach publicznych, w tym również dróg wewnętrznych w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.d.).

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podkreśla jednak, że powyższe nie zmienia faktu, iż ewidencja ta obejmuje informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych (art. 20 ust. 1 pkt 1 u.p.g.k.), a więc obejmuje m.in. dane dotyczące dróg, jako gruntów przeznaczonych dla potrzeb komunikacyjnych.

IV.

Z mocy art. 21 u.p.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Organy i jednostki organizacyjne realizujące zadania, o których mowa w ust. 1, współdziałają z organami Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w zakresie utworzenia i sfinansowania systemu dostępu i wymiany danych między ewidencją gruntów i budynków a ewidencjami i rejestrami publicznymi prowadzonymi przez te organy i jednostki organizacyjne. Stosownie do drugiego z nich zaś, że dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego i podatku leśnego organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym. Ewidencja podatkowa nieruchomości zawiera dane o podatnikach i przedmiotach opodatkowania, w szczególności wynikające z informacji i deklaracji składanych przez podatników na podstawie przepisów ustawy oraz przepisów o podatku rolnym i podatku leśnym, danych zawartych w księgach wieczystych, w ewidencji gruntów i budynków oraz innych ewidencjach i rejestrach, w tym prowadzonych przez organy administracji publicznej.

Potwierdzają to przepisy, wydanego na podstawie art. 26 ust. 2 u.p.g.k., rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454; por. pismo z 25 lutego 2003r. Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, Ministerstwa Finansów, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie opodatkowania gruntów, opubl. na www.mofnet.gov.pl). Rozporządzenie to określa m.in. sposób zakładania i prowadzenia ewidencji oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych, a także szczegółowy zakres informacji objętych ewidencją oraz zakres informacji objętych rejestrem cen i wartości nieruchomości (por. § 1 rozporządzenia). Stosownie do § 67 rozporządzenia, użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na wymienione w przepisie grupy, w tym (pkt 3) grunty zabudowane i zurbanizowane. Z kolei - zgodnie z § 68 ust. 3: "Grunty zabudowane i zurbanizowane dzielą się na:

1) tereny mieszkaniowe, oznaczone symbolem - B,

2) tereny przemysłowe, oznaczone symbolem - Ba,

3) inne tereny zabudowane, oznaczone symbolem - Bi,

4) zurbanizowane tereny niezabudowane, oznaczone symbolem - Bp,

5) tereny rekreacyjno-wypoczynkowe, oznaczone symbolem - Bz,

6) użytki kopalne, oznaczone symbolem - K,

7) tereny komunikacyjne, w tym:

a) drogi, oznaczone symbolem - dr,

b) tereny kolejowe, oznaczone symbolem - Tk,

c) inne tereny komunikacyjne, oznaczone symbolem - Ti.

W myśl § 68 ust. 6 cyt. rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r., zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa załącznik nr 6 do rozporządzenia.

Zgodnie z pkt 3 tego załącznika, do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych zalicza się m.in. (ppkt 7) tereny komunikacyjne, w tym (lit. a/): drogi. W wyjaśnieniu do tego przepisu stwierdzono, że: Do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 i Nr 86, poz. 958). W szczególności do dróg zalicza się grunty zajęte pod: - drogi krajowe, - drogi wojewódzkie, - drogi powiatowe, - drogi gminne, - drogi w osiedlach mieszkaniowych, - drogi dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych oraz do obiektów użyteczności publicznej, - place postojowe i manewrowe przy dworcach kolejowych, autobusowych i lotniczych, portach morskich i rzecznych i innych oraz ogólnodostępne dojazdy do ramp wyładowczych i placów składowych.

Grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości nie są drogą w rozumieniu rozporządzenia. Grunty te wlicza się do przyległego do nich użytku gruntowego".

Zatem dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają znaczenie przy wykładni przepisów ustawy o [podatkach i opłatach lokalnych, w tym art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., bowiem zawierają informacje dotyczące jednego z elementów omawianej ulgi podatkowej, tj. informacje dotyczące pasa drogowego w rozumieniu ustawy z 21 marca 1985r. o drogach publicznych (por. pkt III nin. uzasadnienia).

Skoro do użytku gruntowego o nazwie drogi (oznaczonego symbolem dr) zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych, nie powinno budzić wątpliwości, że zgodnie z przytoczonymi powyżej definicjami pasa drogowego i drogi zawartymi w tej ustawie, pojęcia te są ze sobą związane, bowiem pasem drogowym jest wydzielony liniami granicznymi grunt, w którym zlokalizowana jest droga (jako budowla); innymi słowy - jeżeli nie istnieje taki wydzielony liniami granicznymi grunt spełniający ustawową definicję pasa drogowego, nie istnieje również droga w znaczeniu nadanym ustawą o drogach publicznych, mającym zastosowanie przy wykładni art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l.

V.

Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, wedle którego ewidencja gruntów i budynków stanowi, oparty o stan faktyczny, środek dowodowy o szczególnej, silniejszej, mocy dowodowej, za pomocą którego należy udowodnić dany fakt, że na danym terenie istnieje pas drogowy.

Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p., służy im domniemanie prawdziwości; ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji (por. wyrok WSA w Warszawie z 28 marca 2006r., III SA/Wa 3501/05, opubl. w bazie LEX nr 201545).

Co należy w rozpoznawanej sprawie podkreślić, prawidłowa klasyfikacja gruntów ujawniona w odpowiedniej ewidencji nie może być kwestionowana w postępowaniu w sprawie podatku od nieruchomości (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2006r., II FSK 1522/05, LEX nr 317357). Dane zawarte w ewidencji gruntów mogą być w uzasadnionych przypadkach zastąpione danymi wynikającymi z innego dokumentu - dokument ten musi mieć jednak charakter dokumentu urzędowego oraz musi zawierać aktualne informacje dotyczące przedmiotu opodatkowania lub podatnika (por. wyrok WSA w Warszawie z 24 listopada 2006r., III SA/Wa 2394/06, LEX nr 298133).

Zdaniem Sądu, dyspozycja art. 21 ust. 1 u.p.g.k. nie wymaga dalszej wykładni stanowiąc wprost o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatku. Przez podstawę wymiaru podatku należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej jaki i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania (por. wyrok NSA z 15 kwietnia 2008r., II FSK 372/07, LEX nr 490966; wyrok NSA z 3 marca 2005r., FSK 912/04, LEX nr 164493).

Przepis art. 21 ust. 1 u.p.g.k. ma charakter szczególny i określa zamknięty zakres rodzajów działalności organów administracji, dla których decydujące znaczenie mają zapisy w ewidencji gruntów (por. wyrok WSA w Gdańsku z 22 marca 2007r., II SA/Gd 297/06, LEX nr 334273).

Reasumując powyższe uzasadnionym staje się twierdzenie, że wobec kategorycznej normy przepisu art. 21 u.p.g.k. nie do zaakceptowania jest stanowisko, iż za podstawę wymiaru podatku od nieruchomości mogą posłużyć nie tylko dane z ewidencji gruntów i budynków, lecz również inne dane (w tym decyzje, czy oświadczenie podatnika), w tym będące w posiadaniu innych organów i jednostek organizacyjnych (wyroki NSA z 16 października 2007r., II FSK 1136/06 i II FSK 1108/06, LEX nr 392603).

Organ podatkowy nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, zaś czynienie ustaleń faktycznych przez organ podatkowy co do statusu gruntu lub obiektu byłoby możliwe dopiero wówczas, gdyby ewidencja gruntów i budynków z danego roku nie zawierała stosownych danych (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2007r., II FSK 145/06, LEX nr 338647), a ta okoliczność w rozpoznawanej sprawie nie występuje.

Podważenie zapisów ewidencji gruntów i budynków bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji, przy tym zasadą jest, że podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta. Następnie w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (por. wyrok WSA w Warszawie z 6 lutego 2008r., III SA/Wa 1690/07, LEX nr 447887; wyrok WSA w Gdańsku z 15 marca 2006r., I SA/Gd 348/04 opubl. FK 2008/3/75). Istotne jest i to, że to podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem władanych przez nią nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą; taki obowiązek (ani też uprawnienie) nie spoczywa na organach podatkowych, które są związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok NSA z 8 maja 2002r., III SA 2466/01, LEX nr 77806).

VI.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, nie sposób nie zauważyć, iż sporny grunt strony skarżącej został w ewidencji gruntów i budynków oznaczone symbolem dr, co oznacza, iż posiada ona charakteru drogowy.

Nie budzi też wątpliwości, że skarżący nie kwestionował dotychczas takiego oznaczenia w ewidencji, a jedynie w drodze argumentacji prawnej w postępowaniu przed organem podatkowym stara się wykazać, iż grunt ten stanowi przedmiot podlegający zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, gdyż stanowi faktycznie wewnętrzną komunikację gospodarstwa rolnego i takiemu celowi służy.

Zdaniem Sądu zasadnym staje się tym samym twierdzenie, że skarżący nie udowodnił, iż posiadany przez niego grunt, wykorzystywany jako droga wewnętrzna, podlega wyłączeniu od opodatkowania podatkiem od nieruchomości; domniemanie prawidłowości zapisów ewidencji gruntów i budynków w postępowaniu podatkowym nie może być obalone w drodze wnioskowania prawnego i argumentacji prawnej strony zawartej w skardze do WSA w Gdańsku.

Należy raz jeszcze podkreślić, że wszelkie zmiany danych w tej ewidencji dokonywane są na wniosek właściciela/posiadacza samoistnego i to on jest zobowiązany do tego, by zapisy w ewidencji odzwierciedlały stan rzeczywisty. Ewidencja ma bowiem odzwierciedlać stan rzeczywisty, a jej zapisy są pochodną tego stanu, co oznacza, iż zmiana okoliczności faktycznych dezaktualizuje zapisy ewidencji. Przywrócenie zgodności zapisów ewidencji ze stanem rzeczywistym gruntu lub budynków/obiektów budowlanych może nastąpić poprzez uruchomienie postępowania przed właściwym starostą powiatowym, nie zaś w postępowaniu podatkowym. Dzieje się tak dlatego, że – jak już podkreślono - ewidencja stanowi dokument urzędowy, któremu przysługuje domniemanie prawidłowości tak długo jak długo nie zostanie podważona jej treść poprzez przeprowadzenie przeciwdowodu. Wbrew zatem skardze, wątpliwości co do treści zapisów w ewidencji nie mogą być rozstrzygane na korzyść podatnika, zamiast tego skarżący powinien podjąć działania zmierzające do zmiany niezgodnych jego zdaniem ze stanem faktycznym, zapisów ewidencji gruntów w drodze postępowania prowadzonego przez organ ewidencyjny, jakim jest starostwo powiatowe.

VII.

Sąd nie podziela też sformułowanego w uzasadnieniu skargi zarzutu naruszenia art. 2 u.p.o.l. w zw. z ust. 3 pkt 7 lit.a/ załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wprawdzie – jak na wstępie uzasadnienia podkreślono - ewidencja, o której mowa w art. 21 u.p.g.k. nie dotyczy budowli i posługuje się nieco inną terminologią niż ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, jednak odnosi się ona do gruntów - klasyfikując je i nazywając używa własnej terminologii, definiując jednakże każdy z użytych w niej terminów. I tak, do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych zalicza tereny komunikacyjne, a wśród nich w ust. 3 pkt 7 lit. a/ załącznika nr 6 do rozporządzenia wymienia użytek gruntowy o nazwie droga. Użytek ten definiuje jako grunt w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Do dróg zalicza w szczególności drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe, gminne, w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych oraz obiektów użyteczności publicznej, place postojowe i manewrowe przy dworcach kolejowych, autobusowych i lotniczych, portach morskich i rzecznych i innych oraz ogólnodostępne dojazdy do ramp wyładowczych i placów składowych. Jako drogi nie traktuje natomiast gruntów zajętych pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości.

W definicji użytku gruntowego nazwanego drogą odwołano się zatem do pojęć znanych ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Prawidłowe odczytanie danych z ewidencji gruntów, nie ograniczające się tylko do samej nazwy danego użytku, pozwala zatem na ustalenie, czy dany grunt może być uznany za pas drogowy w rozumieniu u.p.o.l., do tego pojęcia odwołuje się bowiem definicja drogi w rozporządzeniu.

Nadto użytek nazwany w ewidencji drogą dotyczy pasów drogowych wszystkich rodzajów dróg, wymienionych w ustawie o drogach publicznych (wyraźnie wskazano w definicji na drogi wewnętrzne), a tym samym wszystkich pasów drogowych, o jakich mowa w u.p.o.l., więc również pasów pod drogami wewnętrznymi.

Drogi wewnętrzne zostały w ustawie z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2007r., Nr 19, poz. 115 ze zm.; u.d.p.) zdefiniowane poprzez definicję zakresową niepełną (ustawodawca wymienił jedynie przykładowo desygnaty tego pojęcia). W przypadku tego typu definicji do zakresu nimi objętego zaliczyć należy te rzeczy, które expressis verbis zostały w przepisie wymienione oraz te, które są do nich podobne z uwagi na ich przeznaczenie i charakter (por. wyrok NSA z 7 października 2009 r., II FSK 635/08). Zgodnie z definicją drogi, zawartą w art. 4 pkt 2 u.d.p. droga ma być budowlą wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Musi ona zatem co do zasady służyć większej ilości osób, niekonieczne będących właścicielami gruntu, na którym droga jest posadowiona i osób z nim związanych. Na takie przeznaczenie drogi, także wewnętrznej wskazuje też art. 8 ust. 1 u.d.p.; wymienia on bowiem wśród desygnatów nazwy droga wewnętrzna m.in. drogi w osiedlach mieszkaniowych czy dojazdowe do obiektów użyteczności publicznej, które niewątpliwie dostępne są również dla osób innych niż właściciel gruntu.

Tym samym stwierdzić należy, iż dana budowla może być uznana za drogę wewnętrzną jedynie wówczas, gdy przeznaczona ona jest do ruchu drogowego (rozumianego jako możliwość korzystania z drogi przez nieoznaczoną ilość osób), a nie służy tylko do wewnętrznej komunikacji w obrębie danej nieruchomości; a co za tym idzie - ust. 3 pkt 7 lit. a/ zał. Nr 6 do rozporządzenia wskazuje tylko na sposób zaklasyfikowania w ewidencji gruntów i budynków gruntów, na których posadowiono budowle nie będące drogami wewnętrznymi, służące do wewnętrznej komunikacji, natomiast nie stanowi wyłączenia pewnej kategorii gruntów z pojęcia pasa drogowego. Zastrzeżenie to pozwala także na sklasyfikowanie każdego użytku gruntowego służącego komunikacji.

Reasumując:

1/ grunty zajęte na drogi wewnętrzne, stanowiące komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości, posiadają status drogi w rozumieniu ustawy o drogach publicznych (art. 8 ust. 1 u.p.d.) i rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, jedynie wówczas gdy nie służą do obsługi wyłącznie danej nieruchomości, lecz są powszechnie dostępne dla każdego, choć nie mają charakteru drogi publicznej; takie grunty stanowią tereny komunikacyjne jedynie dla potrzeb obsługi tych nieruchomości; winny zostać wliczane do przyległego do nich użytku gruntowego i nie mogą być wykazywane w ewidencji jako drogi;

2/ prawidłowa klasyfikacja gruntów ujawniona w odpowiedniej ewidencji nie może być kwestionowana w postępowaniu w sprawie podatku od nieruchomości; podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinien sam wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta, a następnie - w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń - na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od nieruchomości;

3/ nie podlega zwolnieniu od opodatkowania na podstawie art. 2 ust.3 pkt 4 u.p.o.l. grunt, na którym znajdują się obiekty służące wyłącznie komunikacji wewnątrz danej nieruchomości, bowiem nie są one odpowiednio pasem drogowym i drogą publiczną w rozumieniu tego przepisu.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.

EK