Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2484/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka, sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, Protokolant referent stażysta Jolanta Replin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi P. L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności P. L. jako byłego członka jednoosobowego zarządu T. sp. z o. o. w zakresie zaległości w podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę.

Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w W. orzekł o solidarnej ze spółką T. Sp. z o. o. odpowiedzialności podatkowej (zwaną dalej: "spółką") P. L. (zwanym dalej: "stroną", "skarżącym") za zaległości podatkowej tej Spółki w podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę.

Pismem z dnia 18 października 2017 r. Skarżący złożył odwołanie od wymienionej wyżej decyzji przedstawiając poniższe zarzuty:

• w ocenie strony T. sp. z o.o. nie spełniała jakichkolwiek przesłanek do ogłoszenia upadłości w trakcie pełnienia przez stronę funkcji prezesa zarządu. Strona wskazała, iż w okresie, w którym pełniła funkcję prezesa zarządu, domniemane "faktury" nie istniały. Strona zaznaczyła, że w materiale dowodowym nie zostało ujęte, iż wielokrotnie zeznawała, że od samego początku objęcia funkcji prezesa zarządu uniemożliwiano jej pełnienie tej funkcji, ponadto Strona zaznaczyła, iż skierowała pismo do Krajowego Rejestru Sądowego w W. informujące o rezygnacji z funkcji z powodu niemożności pełnienia tej funkcji jak i niemożności określenia stanu finansowego spółki,

• w przekonaniu skarżącego, nie można orzec o jego solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe T. sp. z o.o., ponieważ nie posiadał żadnej wiedzy o jakichkolwiek przesłankach do ogłoszenia upadłości w okresie, w którym pełnił funkcję prezesa zarządu, zatem brak było podstaw do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości,

• zdaniem strony z analizy zgromadzonych dowodów w niniejszej sprawie, jak i informacji ujętych w decyzji z dnia [...] marca 2016 r. wydanej w stosunku do T. sp. z o.o. nie wynika, w którym momencie doszło do wystawienia rzekomych pustych faktur. Z załączonego zestawienia faktur VAT nie wynika nawet, jakie daty widniały na tych fakturach VAT,

• strona podkreśliła, iż nie poinformowano jej o toczącym się postępowaniu podatkowym w stosunku do T. Sp. z o.o. Stronie nie doręczono również decyzji wydanej w tej sprawie, a tym samym Strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego oraz samej decyzji,

• strona zaznaczyła, iż postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. organ podatkowy poinformował ją o wszczęciu postępowania w zakresie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe za okres 09/2013 z tytułu niezapłaconej kwoty należnego podatku wynikającego ze złożonej deklaracji za wyżej wymieniony okres spółki T. sp. z o.o. Organ podatkowy nie poinformował jednak strony oraz nie wskazał w zebranym materiale dowodowym oryginału tej deklaracji VAT jak również daty otrzymania jej przez Urząd Skarbowy,

• strona wskazała, że nie została poinformowana o zmianie podstawy zobowiązania, jak i w szczególności charakteru zobowiązania z kwoty widniejącej na deklaracji VAT za okres 09/2013 do zapłaty na rezygnację z tego zobowiązania na rzecz rzekomego zobowiązania z tytułu tzw. pustych faktur,

• nie dokonano sprawdzenia czy w badanym okresie spółka posiadała wystarczające aktywa pieniężne zaspokajające zobowiązania podatkowe, nie sprawdzono czy w pozostałych bankach podmiot posiadał w okresach wcześniejszych środki pieniężne,

• strona poinformowała, że skierowała do [...] Urzędu Celno-Skarbowego pismo z wnioskiem o doręczenie decyzji z dnia [...] marca 2016 r.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (zwany dalej: "organem drugiej instancji"; "organem odwoławczym"; "Dyrektorem") decyzją z [...] lipca 2018 roku utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W..

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przedmiotowe zobowiązania spółki wynikają z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] marca 2016 r. określającej T. sp. z o. o, zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za: IV kwartał 2012 r., I kwartał 2013 r., II kwartał 2013 oraz obowiązek zapłaty podatku za poszczególne okresy 2012 i 2013 r. Jak wskazał organ odwoławczy, w aktach rozpatrywanej sprawy znajduje się kopia zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z której wynika, że została ona doręczona spółce w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 z późn. zm., zwana dalej: "O.p.") w dniu 31 marca 2016 r. Postępowanie podatkowe wobec P. L. wszczęte zostało postanowieniem z dnia [...] września 2016 r., doręczonym w dniu 21 września 2016 r., tak więc w ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., wynikający z art. 108 § 2 pkt 2 lit. a O.p. formalny wymóg umożliwiający wszczęcie postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej został zachowany i zasadnym stało się rozpatrzenie sprawy pod kątem przesłanek wynikających z art. 116 § 1 i § 2 O.p w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2015 r.

Organ drugiej instancji wskazał, że w toku prowadzonego postępowania kontrolnego, obejmującego zakresem kontrolę rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od 1 października 2012 r. do 30 września 2013 r. przez T. sp. z o.o. ujawniono, że P. L. pełnił funkcję prezesa zarządu spółki od dnia 1 sierpnia 2013 r. do dnia 20 grudnia 2013 r. oraz od dnia 1 marca 2014 r. – na podstawie Uchwały nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników. Powyższe ma również odzwierciedlenie we wpisach do Krajowego Rejestru Sądowego: z dnia 26 września 2013 r., którym P. L. został wpisany do jak członek zarządu spółki oraz z dnia 5 października 2015 r., którym to został wykreślony jako członek zarządu przedmiotowej spółki.

Organ odwoławczy powołując się na ustalenia postępowania kontrolnego wskazał, że odwołanie P. L. z funkcji prezesa zarządu spółki nie było skuteczne. Zarządzeniem z 2 września 2014 r. Sąd Rejonowy dla W. dokonał zwrotu wniosku spółki o wpis do Rejestru Przedsiębiorców KRS.

W związku z powyższym Dyrektor doszedł do przekonania, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że od dnia 1 sierpnia 2013 r. skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu spółki.

Dyrektor, odnosząc się do przesłanki odpowiedzialności członka zarządu wynikającej z art. 116 § 1 O.p. czyli bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki podał, że decyzją z dnia [...] marca 2016 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. określił T. sp. z o.o. obowiązek zapłaty podatku m.in za zaległość objętą skarżoną decyzją tj. wrzesień 2013 r. w wysokości 9.793 897,00 zł. Z uwagi na brak zapłaty przez spółkę powyższej należności, w dniu 4 czerwca 2016 r. został wystawiony administracyjny tytuł wykonawczy.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podniósł, że w trakcie prowadzonego postępowania w związku z wnioskiem o zabezpieczenie wykonania zobowiązania podatkowego na majątku podatnika, ujawniono organowi egzekucyjnemu, iż zobowiązany posiada rachunki bankowe w [...] S. A., [...] S.A i [...] S.A. Skierowane do tych banków zawiadomienia nie przyniosły pożądanych efektów, zajęcia w wytypowanych bankach okazały się nieskuteczne. Na podstawie raportu poborcy skarbowego z dnia 16 czerwca 2016 r. ustalono, że pod uprzednio wskazanym adresem – L., ul. [...], spółka nie ma ani siedziby, ani nie jest tam prowadzona przez zobowiązanego żadna działalność gospodarcza. Ponadto ustalono, że T. sp. z o. o. nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych, natomiast z informacji uzyskanych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wynika, iż na spółkę nie został zarejestrowany żaden pojazd. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego skierowanego do majątku spółki nie zostały wyegzekwowane żadne środki pieniężne.

Tym samym postanowieniem z [...] czerwca 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. umorzył prowadzone w stosunku do majątku T. sp. z o. o. postępowanie egzekucyjne, stąd w ocenie organu egzekucja prowadzona w stosunku do majątku spółki jest bezskuteczna.

Dyrektor przechodząc do przesłanek egzoneracyjnych, o których mowa w art. 116 § 1 O.p., umożliwiających uwolnienie się od odpowiedzialności za zobowiązania spółki zaznaczył, że w spółce już w trakcie 2011 r. występowały problemy finansowe, o czym świadczy brak regulowania w trakcie 2011 r. należnego podatku od towarów i usług za miesiące: lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2011 r. Problemy z wypłacalnością spółki kumulowały się następnie w roku 2012 i w latach następnych, o czym świadczy powstawanie kolejnych zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za 2012 r., 2013 r. i styczeń, luty 2014 r.

Według Dyrektora podstawa do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości z uwagi na nieregulowanie zobowiązań podatkowych wystąpiła w 2011 r. Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że strona w sierpniu 2013 r. powinna złożyć wniosek o upadłość spółki, co nie zostało uczynione. Według organu P. L. przyjmując z dniem 1 sierpnia 2013 r. funkcję członka zarządu T. sp. z o. o., przyjął na siebie wszelkie prawa i obowiązki z tym związane, w tym obowiązek dbałości o wierzycieli spółki. Dyrektor podniósł, że pomimo faktu, iż spółka zaprzestała regulowania należnych zobowiązań, strona nie wystąpiła do Sądu z wnioskiem o ogłoszenie upadłości lub o wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości, zatem nie zaistniała przesłanka egzoneracyjna określona w art. 116 § 1 pkt 1 lit a O.p. Według Dyrektora, w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu, istniały przesłanki upadłości w postaci braku regulowania wymagalnych zobowiązań, a więc okoliczności określonej w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. (Dz. U. z 2003 r., nr 60, poz. 535 ze zm., zwana dalej: "P.u.n").

W ocenie organu drugiej instancji nie zaistniała także przesłanka egzoneracyjna określona w art. 116 § 1 pkt 1 lit b O.p.

Organ odwoławczy stwierdził, że stan spółki, należy ocenić z uwzględnieniem decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K., z której wynika zaległość T. sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r. Zdaniem Dyrektora zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług istniały w czasie pełnienia przez stronę funkcji członka zarządu, to powinny być w tym czasie uwzględnione po stronie pasywów spółki.

Dyrektor nie dał wiary twierdzeniom skarżącego, iż obejmując funkcję prezesa zarządu działał on w dobrej wierze, jednak nie wiedział i nie przypuszczał, że dokumentacja spółki, w tym dokumentacja księgowa nie zostanie mu przekazana. Organ podniósł, że strona nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie powyższego, a argumentacja strony w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na to, że strona po rezygnacji z funkcji prezesa w grudniu 2013 r. ponownie objęła tą funkcję w marcu 2014 r. W tym stanie rzeczy Dyrektor wskazał, że nie wystąpiła przesłanka egzoneracyjna odpowiedzialności członka zarządu jaką jest brak winy w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości.

Z kolei odnosząc się do ostatniej przesłanki negatywnej odpowiedzialności członka zarządu zaznaczył, że skarżący nie wskazał żadnych składników majątkowych należących do spółki, z których możliwe byłoby przeprowadzenie skutecznej egzekucji.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Dyrektor podniósł, iż kwestie dotyczące wymiaru podatku określonego decyzją wydaną przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. nie mogą być rozpatrywane w niniejszym postępowaniu, gdyż prowadzone postępowanie w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej związane jest z dochodzenia należnych podatków, a nie ustaleniem ich wysokości.

Reasumując, Dyrektor stanął na stanowisku, że zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do dokonania prawidłowej oceny wystąpienia przesłanek pozytywnych i negatywnych orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego, czyli ustalenia, że w czasie, kiedy powstało zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług, strona była członkiem zarządu spółki i z istoty rzeczy była odpowiedzialna za sprawy spółki oraz miała obowiązek znać sytuację zarządzanego podmiotu oraz, że egzekucja z majątku spółki jest bezskuteczna, a także dokonanie oceny wystąpienia okoliczności wyłączających tę odpowiedzialność. Tym samym zgromadzony materiał dowodowy pozwolił na ustalenie momentu trwałego zaprzestania płacenia przez spółkę zobowiązań, a w konsekwencji na ustalenie, terminu złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz zawinienia strony w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości jak również ustalenia braku majątku spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części.

W skardze z 18 października 2018 r. skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zwrot kosztów procesu, zarzucił naruszenie:

• art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy w świetle tego przepisu należało uznać, iż P. L. wykazał brak winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, w okresie kiedy pełnił on funkcję członka zarządu,

• art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędne i niepełne ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz ocenę materiału dowodowego w sprawie dokonaną dowolnie, z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów skutkujące błędnym ustaleniem stanu faktycznego polegającym na przyjęciu, że w okresie pełnienia przez P. L. funkcji członka zarządu były podstawy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, uznając argumenty skargi za nieuzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie zwrócić należy uwagę, że istotą sporu w niniejszej sprawie jest ocena zasadności orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego, jako pełniącego funkcję członka zarządu T. sp. z o. o. wraz ze spółką za jej zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę.

Granice odpowiedzialności osób trzecich zakreślają przepisy rozdziału 15 Działu III O.p. zatytułowanego "Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich". Zgodnie z treścią art. 107 § 1 tej ustawy za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, osoby trzecie odpowiadają również za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych (art. 107 § 2 pkt 2 O.p.). W myśl art. 108 § 1 O.p., o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji; art. 108 § 2 i § 3 O.p. określa formalne przesłanki, warunkujące dopuszczalność wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej.

Mając na uwadze, iż Skarżący, jako podstawę skargi, zakreślił m. in. naruszenie art. 116 § 1 O.p. wskazać należy, że zgodnie z art. 116 O.p., który był podstawą prawną wydanych w tej sprawie rozstrzygnięć, za zaległości podatkowe między innymi spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1) nie wykazał, że:

a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo

b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;

2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Odpowiedzialność osoby trzeciej obejmuje również: 1) podatki niepobrane oraz pobrane, a niewpłacone przez płatników lub inkasentów; 2) odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych; 3) niezwrócone w terminie zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług oraz za oprocentowanie tych zaliczek; 4) koszty postępowania egzekucyjnego (art. 107 § 2 O.p.).

O odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji (art. 108 § 1 O.p.). Zgodnie z art. 108 § 2 O.p., postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed: 1) upływem terminu płatności ustalonego zobowiązania; 2) dniem doręczenia decyzji: a) określającej wysokość zobowiązania podatkowego, b) o odpowiedzialności podatkowej płatnika lub inkasenta, c) w sprawie zwrotu zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług, d) określającej wysokość należnych odsetek za zwłokę; 3) dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego - w przypadku, o którym mowa w § 3. Zgodnie z art. 108 § 3 O.p., w razie wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie deklaracji, na zasadach przewidzianych w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przed orzeczeniem o odpowiedzialności osoby trzeciej nie wymaga się uprzedniego wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i decyzji, o której mowa w art. 53a.

Dyspozycja art. 116 O.p. obejmuje zarówno przesłanki pozytywne orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu (które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe) oraz przesłanki negatywne (które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności).

Przesłankami, od których ustawodawca uzależnia możliwość orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe osoby prawnej, jest pełnienie funkcji członka zarządu w czasie kiedy upływał termin płatności zobowiązania oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko osobie prawnej. Przesłankami negatywnymi, których zaistnienie zwalnia z tej odpowiedzialności są: zgłoszenie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego we właściwym czasie lub niezgłoszenie wniosków o wszczęcie tych postępowań bez winy członka zarządu lub wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki kapitałowej organy podatkowe obowiązane są wykazać jedynie, że zaległości podatkowe spółki istnieją, a termin płatności zobowiązań podatkowych, których dotyczą, powstał w okresie pełnienia funkcji przez tego członka zarządu oraz że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 85/03, POP 2003/4/93).

Tylko i wyłącznie członek zarządu może wykazać istnienie przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2005 r. sygn. akt I FSK 66/05, LEX 173042). Tylko na nim spoczywa obowiązek, ale i możliwość wykazania tych przesłanek.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że prowadząc postępowanie w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki organ podatkowy powinien w pierwszej kolejności stwierdzić istnienie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, a dopiero w przypadku ich stwierdzenia rozważyć, czy strona postępowania przedstawiła okoliczności egzoneracyjne (przesłanki negatywne).

Zdaniem Sądu, organy administracji obu instancji w prawidłowy sposób wykazały, iż w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione wymienione powyżej przesłanki pozytywne.

W tym miejscu wskazać należy, że organy podatkowe zrealizowały także wymóg z art. 108 § 2 pkt 2 lit. a) O.p., gdyż jak wynika z akt sprawy, postępowanie w sprawie odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki nastąpiło po doręczeniu spółce decyzji określającej m.in. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r., co nastąpiło w dniu w dniu 31 marca 2016 r (dzień doręczenia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] marca 2016 r.). Natomiast postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności skarżącego wszczęto postanowieniem z dnia z dnia [...] września 2016 r., doręczonym w dniu 21 września 2016 r. Określony przepisem art. 108 § 2 pkt 2 lit. a) O.p. warunek dopuszczalności wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności członka zarządu został więc spełniony, bowiem postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności skarżącego z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę nastąpiło po doręczeniu spółce decyzji wymiarowej.

Nie ulega wątpliwości, że w rozpoznanej sprawie organy podatkowe wykazały, iż skarżący od 1 sierpnia 2013 r., a co za tym idzie w terminie płatności podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r., pełnił funkcję prezesa zarządu spółki. Powyższą okoliczność potwierdzają: Uchwała nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, wpisy do Krajowego Rejestru Sądowego: z dnia 26 września 2013 r., którym P. L. został wpisany do jak członek zarządu spółki oraz z dnia 5 października 2015 r., którym to został wykreślony jako członek zarządu przedmiotowej spółki.

W związku z powyższym za spełnioną należało uznać przesłankę odpowiedzialności, o której mowa w art. 116 § 2 O.p.

W ocenie Sądu, wykazane również zostało, iż egzekucja zaległości prowadzona wobec Spółki okazała się bezskuteczna, co stanowiło przesłankę wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej Skarżącej jako osoby trzeciej.

Bezskuteczność egzekucji w całości lub w części, o której mowa w art. 116 § 1 O.p., oznacza stan, gdy wierzyciel podatkowy nie uzyskał zaspokojenia mimo przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego. Może być ona stwierdzona każdym prawnie dopuszczalnym dowodem i świadczyć o niej może również brak skuteczności czynności egzekucyjnych dokonanych w toku innego postępowania egzekucyjnego (uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2008 r. sygn. akt II FPS 6/08; ONSAiWSA 2009/2/19, CBOSA). Może ona wynikać po prostu z szeregu nieskutecznych czynności egzekucyjnych.

Zdaniem Sądu, w rozpoznanej sprawie organy podatkowe wykazały istnienie przesłanki bezskuteczności egzekucji. Dowodzi tego rezultat prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w toku którego podjęto szereg czynności w celu zidentyfikowania majątku spółki, z którego egzekucja doprowadziłaby do zaspokojenia długu podatkowego.

W ramach tych czynności organ poszukiwał środków pieniężnych spółki. Ujawniono, iż zobowiązany posiada rachunki bankowe w [...] S. A., [...] S.A i [...] S.A. Skierowane do tych banków zawiadomienia nie przyniosły pożądanych efektów, zajęcia w wytypowanych bankach okazały się nieskuteczne. Ustalono, że pod uprzednio wskazanym adresem – L., ul. [...], spółka nie ma ani siedziby, ani nie jest tam prowadzona przez zobowiązanego żadna działalność gospodarcza. Ponadto ustalono, że T. sp. z o. o. nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych, natomiast z informacji uzyskanych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wynika, iż na spółkę nie został zarejestrowany żaden pojazd. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego skierowanego do majątku spółki nie zostały wyegzekwowane żadne środki pieniężne. W związku z tym oraz wobec braku majątku w Spółce organ postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. umorzył postępowanie egzekucyjne jako bezskuteczne.

W sytuacji, gdy wyżej wymienione czynności nie przyniosły żadnego rezultatu, a organ egzekucyjny zastosował wszelkie możliwe środki mające na celu ustalenie majątku, z którego egzekucja byłaby możliwa, zdaniem Sądu, organy podatkowe miały podstawy, aby przyjąć, iż egzekucja prowadzona wobec spółki okazała się bezskuteczna. W tej sytuacji Dyrektor zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1 i 2, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. właściwie ocenił materiał dowodowy co do zaistnienia podstawowej przesłanki odpowiedzialności - bezskuteczności egzekucji wobec spółki. Natomiast skarżący nie wskazał żadnego dowodu na istnienie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych.

Tym samym, zdaniem Sądu, organy podatkowe prawidłowo uznały, że w rozpoznawanej sprawie doszło do spełnienia dwóch pozytywnych przesłanek pozwalających na wydanie orzeczenia w przedmiocie odpowiedzialności.

Jednocześnie skarżący nie wskazał, aby w sprawie wystąpiły przesłanki wyłączające jego odpowiedzialność, tj. nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (tj. postępowanie układowe), ani też nie wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiło bez jego winy. Skarżący nie wskazał również mienia spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Z akt sprawy wynika, że wniosek o ogłoszenie upadłości spółki nie był składany. Ponadto nie toczyło się postępowanie układowe lub naprawcze wobec spółki. W związku z tym organy podatkowe zasadnie dokonały oceny przesłanek do złożenia wniosku o upadłość oraz jaki był właściwy czas do złożenia takiego wniosku. W tym zakresie koniecznym jest odwołanie się do przepisów P.u.n. Z art. 10 tej ustawy wynika, że upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. W myśl natomiast art. 11 ust. 1 tej ustawy dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Według art. 11 ust. 2 ustawy dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje.

Stosownie natomiast do art. 21 ust. 1 i 2 ustawy osoba reprezentująca osobę prawną będącą dłużnikiem, winna zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. Wystąpienie którejkolwiek z tych okoliczności obliguje członka zarządu do złożenia wniosku o upadłość. Jeżeli zatem dłużnik nie wykonuje swoich zobowiązań (zarówno cywilnoprawnych, jak i publicznoprawnych, przy czym to zaniechanie nie musi dotyczyć wszystkich zobowiązań), to jest on niewypłacalny, co rodzi konieczność ogłoszenia upadłości. Warunkiem zwolnienia się przez stronę skarżącą z odpowiedzialności za zaległości spółki było wykazanie, że wniosek o ogłoszenie upadłości tej spółki został zgłoszony w terminie dwóch tygodni od zaprzestania płacenia przez nią długów (wymagalnych zobowiązań pieniężnych) lub w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym zobowiązania spółki przekroczyły wartość jej majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonywała.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że z akt sprawy wynika, iż w przypadku spółki niewątpliwie wystąpiły okoliczności uzasadniające zgłoszenie wniosku o upadłość zarówno z art. 11 ust. 1 wskazanej ustawy, w okresie kiedy skarżący był członkiem jej zarządu, a więc już w sierpniu 2013 r. Zgromadzony w sprawie materiał dowodzi, że to w tym okresie skala i rozmiar nieuregulowanych zobowiązań przybrały charakter trwały. Już w trakcie 2011r. występowały problemy finansowe spółki, o czym świadczy brak regulowania należnego podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2011 r. Powstawanie zaległości z tytułu podatku od towarów i usług w kolejnych latach potwierdza stan niewypłacalności spółki. Tym samym Sąd zaaprobował ustalenia organów podatkowych w tym zakresie.

Wskazać należy, że zaprzestanie regulowania zobowiązań jest obiektywną okolicznością, która obliguje zarząd spółki do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, w tym przypadku wniosek o ogłoszenie upadłości spółki powinien być złożony w sierpniu 2013 r., po przejęciu przez P. L. funkcji prezesa zarządu, skoro już w 2011 r. spółka nie regulowała zobowiązań podatkowych.

Sąd podziela argumenty organów podatkowych, iż skarżący pełniąc funkcję prezesa zarządu, przyjął na siebie wszelkie prawa i obowiązki z tym związane, w tym obowiązek dbałości o wierzycieli spółki. Członek zarządu winien prowadzić sprawy spółki z dochowaniem należytej staranności i zgodnie z przepisami prawa. Na zarządzie spółki ciąży szczególny obowiązek posiadania wiedzy o stanie finansowym, majątkowym i prawnym spółki. Zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2016 r., poz. 1047 z późn. zm.) kierownik jednostki ponosi odpowiedzialność za wykonywanie obowiązków w zakresie rachunkowości określonych ustawą, w tym z tytułu nadzoru, również w przypadku, gdy określone obowiązki w zakresie rachunkowości - z wyłączeniem odpowiedzialności za przeprowadzenie inwentaryzacji w formie spisu z natury - zostaną powierzone innej osobie za jej zgodą. Charakter prawny funkcji członka zarządu oznacza zarówno obowiązek wykonywania czynności zarządzających, jak również zwiększony zakres odpowiedzialności wynikający z pełnionej funkcji dotyczący skutków działań zarządzanej Spółki np. skutków nieuregulowania należnych zobowiązań. Członek zarządu posiada uprawnienia do prowadzenia spraw spółki i z natury rzeczy jest za nie odpowiedzialny (art. 201 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych Dz. U. z 2016 r., poz. 1578 z późn. zm.). Nie ulega zatem wątpliwości, iż zarząd spółki jest odpowiedzialny za rzetelność prowadzonej działalności i rozliczenia finansowe zarówno z kontrahentami jak i z budżetem państwa.

Powyższe ustalenia dokonane przez organy obu instancji zasadnie potwierdzają, że już w 2011 r. spółka była niewypłacalna i nie regulowała zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług, a obowiązkiem skarżącego było złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości po przejęciu funkcji członka zarządu w sierpniu 2013 r., czego nie uczynił. Stąd Sąd za niezasadne uznał zarzuty skargi w kontekście naruszenia art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188 § 1 oraz art. 191 O.p.

W związku z tym, zdaniem Sądu, organy podatkowe prawidłowo uznały, że skarżący w okresie pełnienia obowiązków w zarządzie spółki nie złożył we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie jej upadłości.

Skarżący nie przedstawił też mienia spółki, które uwalniałoby go od odpowiedzialności.

W związku z tym nie ulega wątpliwości, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdza przesłanki odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za wrzesień 2013 r.

Sąd, biorąc powyższe ustalenia pod uwagę, nie znalazł podstaw do uwzględnienia zgłoszonych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia przez organy podatkowe wydające rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie art. 116 § 1 O.p. poprzez bezpodstawne orzeczenie o odpowiedzialności solidarnej Strony za zobowiązania Spółki pomimo nieustalenia, iż faktycznie pełniła funkcję zarządu tej Spółki.

Jednocześnie za bezzasadne należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 O.p., skoro Dyrektor szczegółowo wyjaśnił skarżącemu zasadność przesłanek, którymi się kierował przy załatwianiu sprawy i zagwarantowana została realizacja zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania. W toku prowadzonego postępowania odwoławczego zweryfikowano kondycję finansową spółki w okresie sprawowania przez stronę funkcji w jej zarządzie, pod kątem podstaw wystąpienia przesłanek do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie jej upadłości w świetle przepisów P.u.n. Podjętych zostało szereg czynności w celu zebrania materiału dowodowego, a w rezultacie ustalenia stanu faktycznego sprawy, a wyniki tych czynności zostały prawidłowo ocenione.

Stąd Sąd nie dostrzegł wad w przeprowadzonym postępowaniu, które wypełnia standardy powyżej przywołanych przepisów. Z kolei ustalony przez organy stan faktyczny stanowił podstawę do orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki na zasadzie art. 116 § 1 O.p.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), skargę oddalił.