Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 66/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a lit. c art. 200 art. 205 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 art. 77 art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18  art. 73 ust. 4
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Dnia 15 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Mirella Ławniczak (spr.) WSA Marek Sachajko Protokolant: St. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2018 roku przy udziale sprawy ze skargi P. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] listopada 2017r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia 1 sierpnia 2017 r. nr [...] o ustaleniu kwoty płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. na rzecz skarżącej kwotę 128,- (sto dwadzieścia osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

W dniu 15 maja 2009 r. P. G. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w M. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich oraz pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W dniu 28 maja 2009 roku wycofała w części wniosek w zakresie działek o nr. geodezyjnych [...], [...] i [...].

W dniu 20 października 2009 r. wezwana została do złożenia wyjaśnień odnośnie nieścisłości w zakresie sumy powierzchni działek rolnych, powierzchni niezgłaszanej oraz zalesionej. Nieścisłości dotyczyły pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oraz w sprawie o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt.

W dniu 13 kwietnia 2010 r. przeprowadzono kontrolę w zakresie kwalifikowalności powierzchni, w wyniku której stwierdzono kod DR 27 na działkach A i B , co oznaczało, że działka nie została skontrolowana ze względu na wystąpienie siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności.

W dniu 7 czerwca 2010 r Kierownik BP ARiMR w S. umorzył postępowanie w sprawie o przyznanie płatności ONW w części dotyczącej działki C w związku ze złożonym w dniu 28 maja 2009 r wycofaniem wniosku.

W dniu 30 maja 2011 r Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o nr [...] z dnia 7 czerwca 2010 r. o przyznaniu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2009.

W dniu 16 czerwca 2011r organ stwierdził jej nieważność.

W uzasadnieniu wskazano , że po weryfikacji deklarowanych przez stronę powierzchni i bazy danych Systemu Informacji Geograficznej, w tym ortofotomapy, organ stwierdził, że wnioskodawczyni zadeklarowała we wniosku działkę ewidencyjna o nr [...] o obszarze 17,76 ha, podczas gdy baza referencyjna systemu LPIS wykazała powierzchnię uprawnioną do płatności 15,83 ha. Organ w konsekwencji uznał, że przyznanie pomocy finansowej nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, co doprowadziło do stwierdzenia nieważności decyzji o jej przyznaniu.

W dniu 21 czerwca 2012 r dokonano weryfikacji spornej działki w terenie. W jej wyniku ustalono, że działka jest niespójna i zawiera wyłączenia .

W dniu 27 czerwca 2012 r Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wydał decyzję o odmowie przyznania P. G. płatności ONW na rok 2009 rok. Opierając się na wynikach weryfikacji powierzchni na podstawie ZSZiK oraz wizytacji w terenie z dnia 5 czerwca 2012 r i 21 czerwca 2012 roku stwierdzono, że deklaracja z wniosku znacząco różni się co do wyników inspekcji terenowej, co doprowadziło do uznania, że przyznana może być płatność jedynie do powierzchni 12,22 ha.

W dniu 4 września 2012 r. Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania płatności. Powodem uchylenia było naruszenie przepisów postępowania ,a konkretnie art.8 Kpa i 107 Kpa poprzez niewłaściwe uzasadnienie rozstrzygnięcia. Ponadto organ II instancji stwierdził, że wystąpiły różnice pomiędzy weryfikacją powierzchni na podstawie systemu ZSZiK, a wynikiem inspekcji w terenie. Zauważono także braki w wyjaśnieniu, dlaczego wyłączone powierzchnie nie są uprawnione do płatności. Brak też rozstrzygnięcia w zakresie umorzenia postępowania z powodu wycofania części wniosku. Zwrócono uwagę nie tylko na braki uzasadnienia, ale także błędną podstawę prawną .

Po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia 17 grudnia 2012 r Kierownik Biura Powiatowego ARiMR umorzył postępowanie w sprawie przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2009 w części dotyczącej działki rolnej C o pow.18 ha oraz odmówił P. G. przyznania płatności ONW na rok 2009. W uzasadnieniu powołując się na wyniki wizytacji w terenie w dniach 5 czerwca 2012 r i 21 czerwca 2012 r , a także system identyfikacji zgłaszanych powierzchni uznano, że procentowa różnica pomiędzy powierzchnią działek zgłoszonych we wniosku ,a powierzchnią stwierdzoną wynosi 45,1 %, co w konsekwencji skutkuje odmową przyznania płatności.

W dniu 14 lutego 2013 roku nastąpił przekazanie akt sprawy P. G. z Biura Powiatowego w S. do Biura Powiatowego w P. z uwagi na zmianę właściwości miejscowej organu.

Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2014 r wszczęto postepowanie w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Decyzją z dnia 8 stycznia 2015 r Kierownik BP ARiMR w P. wydał decyzję nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania .W uzasadnieniu organ wskazał, że jako podstawowy i wyczerpujący dowód przyjęto ustalenia wizytacji przeprowadzonej w dniach 5 i 21 czerwca 2012 r, w wyniku którego określona została maksymalna powierzchnia, do której można stronie przyznać płatności -12,24 ha. Podkreślono przy tym, że przy weryfikacji uprawnionej do dopłat powierzchni brano także pod uwagę System Informacji Geograficznej , w tym ortofotomapę, a w konsekwencji także system ZSZiK. Odniesiono się w uzasadnieniu do przesłanek wykluczających obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności i uznano, że nie znajdują one w niniejszej sprawie zastosowania.

P. G. złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Zarzuciła organom niekonsekwencję przy ustalaniu powierzchni uprawnionej, podkreśliła, iż to organ niezasadnie i w sposób krzywdzący prowadził postępowanie przez 4 lata, a było ono przecież wynikiem błędu organu. Skarżąca nie miała żadnych podstaw do tego, by stwierdzić że istnieją różnice w powierzchniach zadeklarowanej, a stwierdzonej płatności.

Decyzją z dnia 27 lipca 2015 roku, o Nr [...] Dyrektor ARiMR w P. utrzymał w mocy poprzedzającą decyzję. W uzasadnieniu podtrzymał kwalifikację prawną i ustalenia faktyczne organu I instancji. Organ wyjaśnił, że P. G. nie użytkowała wskazanych przez siebie działek na powierzchni, którą zadeklarowała. Podkreślono, że wnioskodawczyni nigdy nie dokonała pomiaru powierzchni, którą zgłaszała do dopłat, a powierzchnia ta może być zmienna, nie wystarczy kierować się ewidencją geodezyjną czy innymi dostępnymi dokumentami. Podniesiono też, że nie zaistniały warunki do uznania ,iż nastąpiło przedawnienie obowiązku zwrotu płatności w rozumieniu art. 73 ust.5 rozporządzenia Komisji(WE) nr 796/2004, bowiem pomiędzy datą płatności za rok 2009 (23 czerwca 2009 r. ),a datą pierwszego powiadomienia o jej nieuzasadnionym charakterze (2 lipca 2012 r. ) nie minęło 10 lat, a nawet krótszy okres 4 letni. Ponadto stronę obowiązywała znajomość zasad przyznawania płatności i informowania organu o każdych faktach, które mają wpływ na nienależnie przyznanie płatności. Zdaniem organu, nie znajduje też zastosowania art. 73 ust.1 w/w rozporządzenia Komisji(WE), bowiem strona miała możliwość wykrycia błędu. Dalej organ odniósł się do pozostałych okoliczności ekskulpujących wnioskodawcę od zwrotu płatności uznając, że nie było podstaw do odstąpienia od ich żądania.

6 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem o sygn. III SA/Po 946/15 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 8 stycznia 2015 roku. Sąd zakwestionował stanowisko organu w zakresie zastosowania art. 73 ust.4 i 5 rozporządzenia Komisji(WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., a mianowicie okoliczność, że błąd mógł być wykryty przez rolnika .Sąd stanął na stanowisku, że istotą sprawy są ustalenia, czy zadeklarowana przez stronę powierzchnia działek rolnych była błędem zauważalnym w zwykłych okolicznościach. Podkreślono w wyroku, że świadomość zasad funkcjonowania systemu nie przesądza o uznaniu, że popełnienie błędu dotyczącego powierzchni jest błędem , który w zwykłych okolicznościach mógł zostać wykryty przez rolnika. Błąd ten musi odnosić się do sfery faktów dotyczących powierzchni ,a nie wiedzy na temat funkcjonowania systemu wsparcia. Sąd wskazał również, że organ dokonał błędnej interpretacji przepisu art.73 ust.5 cyt. wyżej rozporządzenia. Ustęp 5 odnosi się bowiem do jego ust.1 i nie dotyczy sytuacji związanej z błędem organu.

Na skutek uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. w dniu 1 sierpnia 2017 r decyzją o nr [...] ustalił kwotę nadmiernie pobranych płatności. W uzasadnieniu wskazano, że po ponownej analizie treści art. 73 ust.4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 organ stwierdza, że błąd, o którym mowa w ust.4 zd. pierwsze mógł zostać w zwykłych okolicznościach zauważony przez stronę. Pomiar powierzchni mógł bowiem być wykonany w każdym czasie przez rolnika z wykorzystaniem różnych technik. Skarżąca nigdy jednak nie dokonała weryfikacji deklarowanych przez siebie powierzchni. Nie dokonała ich nawet po wezwaniu przez organ do złożenia wyjaśnień. Zaznaczono, że zgłoszono do płatności trwałe użytki zielone, a ich powierzchnia użytkowana może się zmieniać z uwagi na postępującą sukcesję naturalną. Zwrócono uwagę ,że skala nieprawidłowości była znaczna, bo wynosiła ponad 5 ha, powinna więc być dostrzeżona przez rolnika.

Strona złożyła odwołanie od decyzji , w którym poparła stawiane dotąd organom zarzuty. Podniosła, że organ nie przywołał żadnych nowych, przekonujących argumentów na rzecz stanowiska o błędzie strony, który powinna zauważyć. Tym samym nie wykonał zaleceń sądu.

Decyzją z dnia 20 listopada 2017 r o nr [...] Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie organu I instancji. Organ odwoławczy przywołał obowiązujące w dacie składania wniosku zasady przyznawania płatności ONW i podkreślił, że od roku 2004 prowadzone były na bieżąco kampanie informacyjne dot. tych zasad. Składając wniosek i oświadczenie o znajomości zasad działania programów pomocowych godziła się również na obarczanie określonymi konsekwencjami w razie określonego naruszenia prawa. Podobnie jak w decyzji organu I instancji wskazano, że wnioskodawczyni nigdy nie dokonała pomiaru zgłaszanych przez siebie powierzchni, a powierzchnia deklarowanych działek z uwagi na rodzaj użytków może ulegać zmianie. Ponadto wszystkie zmiany powinny zostać uwzględnione w składanych wnioskach. Nie ma znaczenia w ocenie organu fakt, że poprzednie kontrole w latach 2005-2008 nie wykazywały nieprawidłowości. Organ odnosząc się do działania skarżącej w dobrej wierze zaznaczył, że zgodnie z art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji(WE) Nr 796/2004 nie minął ani okres 10 ani 4 - letni uprawniający do przyjęcia przedawnienia w sprawie. W pozostałej części organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji.

P. G. skorzystała z prawa skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze podniosła, że swobodnym uznaniem organu było przyjęcie ,że przed złożeniem wniosku na rok 2009 strona miała obowiązek sprawdzenia powierzchni deklarowanych gruntów ,skoro z wszelkich dostępnych dokumentów nie wynikała żadna sprzeczność. Podkreśliła, że wykonywane dotąd w latach poprzedzających kontrole nie ujawniły żadnych nieprawidłowości, a organ dysponował wówczas takimi samymi instrumentami, jak w trakcie kontroli w roku 2012. Żądanie organów, by każdorazowo mierzyć działki przy pomocy geodety czy jak ujął to organ "kroczkami" jest absurdalne. Zakwestionowała łatwość dostrzeżenia 30% różnicy w powierzchni o tak dużym i nieregularnym rozmiarze.

Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 – j.t. ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – j.t. ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. W niniejszym postępowaniu sąd orzeka w warunkach związania wynikającego z prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego wydanego już uprzednio w sprawie, tj. wyroku tego sądu z dnia 06 lipca 2016 r. o sygn. akt III SA/Po 946/15. We wskazanym wyroku sąd stwierdził wadliwość zaskarżonej decyzji organu z dnia 27 lipca 2015 r i poprzedzającej ją decyzji z dnia 8 stycznia 2015 r. i uchylając te decyzje nakazał, aby przy ponownym rozpoznaniu wniosku zobowiązanej organ w sposób wszechstronny wyjaśnił i odniósł się do okoliczności związanej z przesłankami zastosowania wobec strony art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji(WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności i modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady WE) Nr 1782/2003 i (WE) Nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady(WE) Nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str.18 ze zm), zwanym dalej "rozporządzeniem Nr 796/2004". Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Istotą zasady "związania oceną prawną" jest to, że dotyczy wykładni prawa materialnego jak i procesowego oraz braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu istotnych okoliczności stanu faktycznego. Konkluzją (oceną co do zgodności z prawem) określonych spornych kwestii związany jest zarówno organ, którego rozstrzygnięcie zaskarżono, jak i sąd (każdy kolejny skład) orzekający w tej sprawie (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2007 r., sygn. akt I FSK 857/06 wyrok dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak pozostałe orzeczenia przywołane w sprawie). Nie mogą one w tym zakresie formułować odmiennych ocen, sprzecznych z poprzednio wyrażonym poglądem, lecz muszą mu się w pełni podporządkować i dokonywać kontroli zaskarżonego aktu z uwzględnieniem zastosowania się organu do wyrażonej w wyroku oceny prawnej. Odstąpienie od wiążącej oceny prawnej dopuszczalne jest jedynie w przypadku istotnej zmiany stanu faktycznego lub prawnego. W rozpatrywanej sprawie nie zaistniały żadne okoliczności, zmieniające ustalenia przyjęte przy wyrażaniu przedstawionej oceny prawnej przez poprzedni skład orzekający Nie nastąpiła też zmiana przepisów prawa, która pozwalałaby na odstąpienie od zasady związania. Wiążące jednoznacznie było więc stanowisko sądu co do konieczności rozważenia charakteru i możliwości zauważenia przez rolnika błędu w zadeklarowanych powierzchniach. Jednoznacznie wskazano w poprzedzającym wyroku, że należy rozważyć i w sposób przekonujący uzasadnić te okoliczności i że nie jest okolicznością ułatwiającą dostrzeżenie błędu znajomość zasad funkcjonowania systemu wsparcia. Uwzględniając treść i wskazane podstawy materialnoprawne zaskarżonych decyzji sąd stwierdził ,że organy nie wykonały nakazanych wyrokiem WSA z dnia 6 lipca 2016 r. zaleceń i nie dokonały wykładni art. 73 ust.4 rozporządzenia Nr 796/2004 , bowiem w sposób pobieżny i sprzeczny z zasadą wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oceniły charakter błędu. Niewyczerpująco też uzasadniły swoje stanowisko . Ustalenia, w oparciu o które organ, na mocy cyt. wyroku uznał, że rolnik mógł wykryć błąd organu" w zwykłych okolicznościach" nie są wyczerpujące i są w ocenie sądu dokonane z naruszeniem zasad określonych w art. 7, 77 i 80 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Stosowania tych zasad nie wyłącza ustawa z dnia 7 marca 2007 r. – O wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. 2007, Nr 64 poz. 427).

Zgodnie z treścią art. 73 ust.4 zd. pierwsze rozporządzenia Nr 796/2004 obowiązek zwrotu nienależnej płatności określony w ust.1 rozporządzenia nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł być wykryty przez rolnika. Uwzględniając treść tego przepisu za niedostateczne uznać należy rozważenie błędu strony i jej świadomości co do stanu działek. Przede wszystkim zaskarżone decyzje nie zawierają jakichkolwiek ustaleń, co ostatecznie stwierdzono z trakcie wizytacji w terenie w dniach 5 i 21 czerwca 2012 roku, a przecież wynik tych czynności był podstawą zakwestionowania powierzchni uprawnionej do płatności. Wnioski z inspekcji w terenie nie zostały należycie opisane w uzasadnieniu decyzji, jak również nie wykazano, na czym polegało nie uznanie niektórych powierzchni. W aktach znajduje się jedynie raport z weryfikacji w terenie z dnia 21 czerwca 2012 r, (pierwsza strona), z którego nie wynikają przyczyny przedeklarowania. Na podstawie ortofotmapy (dostępnej także w dacie przyznania płatności) można oczywiście przyjąć , że obszar nie kwalifikował się do płatności, ale żeby stronie zarzucić, że było to zauważalne, czyli możliwe do wykrycia trzeba wiedzieć jakie powody dyskwalifikowały ten obszar z płatności. Wynika to również ze wskazań Dyrektora L. Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] września 2012 r o uchyleniu decyzji o odmowie przyznania płatności. Jakkolwiek ta decyzja z uwagi na zakres związania wyrokiem WSA z dnia 6 lipca 2016 r jest poza obecną kontrolą, to aktualne i nadal nie zrealizowane pozostały uwagi organu odwoławczego odnośnie braku jakiegokolwiek odniesienia do przyczyn dyskwalifikacji powierzchni. Zarzuty te sąd uznaje za aktualne także w odniesieniu do decyzji będących przedmiotem niniejszego rozpoznania, bowiem uniemożliwiają jednoznaczne odniesienie do woli, zamiaru czy wiedzy beneficjenta. W istocie zasadniczy argument organu opiera się na tym, że strona nigdy nie dokonała pomiarów powierzchni, które planowała zgłosić do płatności. Sąd stoi na stanowisku, że nie można oceniać działań skarżącej wyłącznie w kontekście jej zapobiegliwości, a więc konieczności corocznego sprawdzenia, czy powierzchnia się nie zmieniła, ale w kontekście obiektywnej możliwości zauważenia tych zmian. Organ konsekwentnie utrzymuje ,że możliwość wykrycia błędu winna polegać na samoistnym, każdorazowym sprawdzaniu obszaru deklarowanego. Argument o tyle niezasadny ,że to najpierw organ popełnił błąd nie wskazując powierzchni. Wykrycie błędu oznacza realną możliwość jego zauważenia, a nie jego przewidzenie czy uprzedzenie. Trudno ocenić zachowanie strony, skoro nie wiadomo-co mogłaby wykryć, z czego konkretnie wynika przedeklarowanie , czy i jak zmieniła się powierzchnia gruntów , skoro w roku poprzedzającym złożenie wniosku obszar był kontrolowany i nie stwierdzono nieprawidłowości.

Nie sposób też podzielić stanowiska organu ,że po wezwaniu z dnia 20 października 2009 r. wnioskodawczyni mogła zwrócić uwagę na nieścisłości i je zweryfikować. Skarżąca odpowiedziała w terminie na wezwanie, wyjaśniła nieścisłości, a organ następnie wydał decyzję o przyznaniu płatności. Decyzję tę poprzedzono dodatkowo kontrolą, z której wynikało tylko, że z uwagi na stan działek weryfikacja w terenie nie odbyła się. Także i ta okoliczność nie była przeszkodą dla organu do uznania, że stronie przysługują płatności. Tym samym trudno oczekiwać i argumentować, że te okoliczności powinny dawać stronie jakiekolwiek powody do uznania, że jest w błędzie co do wielkości obszaru kwalifikowalnego. Zauważyć przy tym należy ,że wyjaśnienia dotyczyć miały nie tylko sum powierzchni większych od dopuszczalnych typów użytków, ale i powierzchni mniejszych od wielkości zobowiązania ,jakie podał producent rolny .Ponadto zaznaczono ,że w celu złożenia wyjaśnień można przedłożyć dokumenty potwierdzające stan posiadania np. umowę dzierżawy, co zresztą skarżąca uczyniła i załączyła je organowi. Od tego momentu aż do wydania decyzji o przyznaniu płatności nie zaistniała żadna okoliczność, która w sposób oczywisty świadczyłaby o tym, że skarżąca jest w błędzie co do powierzchni deklarowanych. To raczej strona była utwierdzana działaniami organu , że w błędzie nie jest.

Rację należy przyznać organowi, że na skutek sukcesji naturalnej zmieniać się może obszar powierzchni użytkowanej rolniczo, ale organ przyznawał stronie corocznie płatności, a kontroli dokonano po trzech latach od złożenia wniosku, przy czym ani z akt sprawy ani z protokołu kontroli nie wynika- czy i jaka sukcesja nastąpiła ,a przede wszystkim, co było podstawą do uznania ,że powierzchnie nie kwalifikują się do płatności. Wobec powyższego za nieuzasadnione i nie przekonujące należy uznać stanowisko organów, że P. G. powinna na bieżąco dokonywać pomiarów działek, przewidując niejako ich sukcesję naturalną .Informowała natomiast na bieżąco organ wskazując np. na załączniku graficznym adnotację o usunięciu drzewostanu na działce [...] .Dodać należy, że skala nieprawidłowości zauważona i stwierdzona została dopiero w roku 2012, trudno więc ocenić, jaka była w roku złożenia wniosku. Tym bardziej, że kontrole latach 2005 -2008 nie wykazywały nieprawidłowości.

Marginalnie zaznaczyć należy ,że skoro sąd rozpoznający sprawę uprzednio uznał, że znajomość systemu dopłat nie ma wpływu na możliwość zauważenia błędu, to zbędnym było przywoływanie tej argumentacji w decyzji z dnia 20 listopada 2017 r .

Z uwagi na powyższe, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a orzekł o uchyleniu decyzji obu organów, a na podstawie art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a o zwrocie kosztów postępowania sądowego.