Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1707/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję Zarządu [...] P. Nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r. (nr [...]). Decyzją tą Prezydent W. zezwolił skarżącej Spółce (A S.A.) na usunięcie [...] sztuk drzew oraz zakrzewienia z terenu nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. i ustalił z tego tytułu opłatę w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji podano, że Spółka w pismem z dnia [...] lutego 2011 r. (złożonym w organie w dniu [...] lutego 2011 r.) wystąpiła o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r. Zgodnie z treścią tego przepisu, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeśli wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi który ją wydał. Jako nową okoliczność stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania wnioskodawca uznał to, że wniosek o wydanie zezwolenia na usuniecie drzew i krzewów z dnia [...] listopada 2010 r. został przygotowany przez pracownika Spółki (A.L.) niezgodnie z intencją Spółki, której zamiarem było uzyskanie bądź zezwolenia na wycinkę drzew i krzewów rosnących na nieruchomości przy ul. [...] w W. w sytuacji gdyby przesadzenie tych drzew i krzewów w inne miejsce okazało się niemożliwe, bądź zezwolenia na zastąpienie wyciętych drzew i krzewów innymi roślinami. Tymczasem przygotowany przez pracownika Spółki (i złożony w organie) wniosek ograniczał się do uzyskania zezwolenia na wycinkę drzew, bez możliwości przesadzenia lub zastąpienia wyciętych drzew (krzewów) innymi nasadzeniami. Wniosek ten był zatem sprzeczny z wolą Spółki i wywołany niefrasobliwością jego autora.

W ocenie skarżącej Spółki wniosek z dnia [...] lutego 2011 r. o wznowienie postępowania został złożony w terminie o którym mowa w przepisie art. 148 § 1 k.p.a. tj. w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania. Zdaniem Spółki termin ten rozpoczął bieg z dniem [...] lutego 2011 r. tj. od momentu złożenia przez Zarząd Spółki "oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu".

Orzekające w sprawie organy nie podzieliły stanowiska skarżącego i uznały, że skoro podstawę do wznowienia postępowania stanowi okoliczność sformułowania wniosku z dnia [...] listopada 2010 r. w sposób niezgodny z intencją Spółki, to termin na wznowienie postępowania powinien być liczony od dnia w którym strona dowiedziała się o sposobie rozstrzygnięcia tego wniosku, a więc najpóźniej od dnia doręczenia decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r., którą uwzględniono ten wniosek (co miało miejsce w dniu [...] grudnia 2010 r.). Zatem dniem, od którego rozpoczął się bieg miesięcznego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. był dzień [...] grudnia 2010 r., zaś ostatni dzień na złożenie tego wniosku przypadał w dniu [...] stycznia 2011 r.

W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, że skoro wniosek o wznowienie postępowania złożony został w dniu [...] lutego 2011 r. a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia, to należało odmówić wznowienia postępowania.

Spółka A S.A. nie zgodziła się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zaskarżyła ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 148 k.p.a. polegające na błędnym przyjęciu, ze termin do złożenia podania o wznowienie postępowania rozpoczął bieg najpóźniej w dniu doręczenia Spółce decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r. W ocenie Spółki termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r. rozpoczął bieg w dniu [...] lutego 2011 r. W tym bowiem dniu zarząd spółki dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, czego wyrazem było złożenie oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu. Skarżąca podkreśliła, że "nie ma podstawy przypuszczać, iż zarząd [spółki] znając treść decyzji wcześniej, zwlekałby ze złożeniem wniosku o wznowienie postępowania, narażając się na zarzut niegospodarności".

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu [...] grudnia 2011 r. pełnomocnik skarżącej Spółki podkreślił, że Spółka zatrudnia około 400 pracowników i nie jest możliwe, aby członkowie zarządu na bieżąco zapoznawali się z korespondencją kierowaną do Spółki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 tego przepisu stanowi, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Według art. 134 § 1 p.p.s.a. kontroli legalności zaskarżonego aktu (czynności) Sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną przez skarżącego podstawą prawną.

Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o wyżej opisane kryteria, Sąd uznał, że nie narusza ona prawa, a w konsekwencji brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymująca w mocy decyzję Zarządu [...] P. z dnia [...] lutego 2011 r. o odmowie wznowienia postępowania i w tym zakresie Sąd bada zgodność zaskarżonej decyzji z prawem. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 149 § 3 k.p.a.

Przede wszystkim należy podkreślić, że uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności lub wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Podstawą zaś wznowienia wskazaną przez skarżącego są przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Podnoszone w skardze zarzuty sprowadzają się do tego, że organ odwoławczy wadliwie przyjął, że wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a. Zdaniem skarżącej dnia doręczenia decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r. zezwalającej na wycięcie drzew, nie można uznać za dzień, w którym rozpoczął bieg miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją. .

Kwestie trybu i terminu wniesienia podania w sprawie wznowienia postępowania normuje przepis art. 148 § 1 k.p.a. stanowiąc, iż podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Strona musi zatem udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Okoliczność powyższą organy zobowiązane były zbadać z urzędu, uchybienie bowiem terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał, że organy słusznie odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r. ([...]) zezwalającą skarżącej Spółce na usunięcie 9 sztuk drzew oraz zakrzewienia z terenu nieruchomości położonej przy ul. [...]w W. i ustalającą z tego tytułu opłatę w wysokości [...] zł., albowiem stwierdziły uchybienie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania.

Niewątpliwie za okoliczność stanowiącą podstawę wznowienia (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. zezwalającą Spółce na wycięcie drzew i nakładającą administracyjną karę pieniężną, skarżąca Spółka uznaje to, że wniosek o zgodę na wycięcie drzew z dnia [...] lutego 2011 r. był w swej treści sprzeczny z intencją wnioskodawcy (Spółki). W tej sytuacji kluczowym jest ustalenie, kiedy Spółka powzięła wiadomość o sprzeczności tego wniosku z zamiarem Spółki.

Zauważyć należy, że zarówno wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów z dnia [...] listopada 2010 r. jak i oświadczenie (z dnia [...] listopada 2010 r.) o zgodzie na wycinkę drzew, podpisane zostały przez Prezesa i Wiceprezesa Zarządu, w sposób zgodny z zasadą reprezentacji określoną w KRS. Nie można zatem twierdzić, że osoby te nie posiadały wiadomości o treści zawartej w tym wniosku. Zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje Spółkę na zewnątrz (art. 368 § 1 kodeksu spółek handlowych), zaś prawo członka zarządu do reprezentowania spółki dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki (art. 372 § 1 kodeksu spółek handlowych). Od członków zarządu – organu uprawnionego do reprezentacji spółki wymaga się więc profesjonalizmu i wyjątkowo należytej staranności w prowadzeniu spraw Spółki. Nie można – jak chce tego skarżący - uchylić się od skutków złożonego oświadczenia woli (podpisania wniosku o wydanie zezwolenia na usuniecie drzew) twierdząc, że wniosek tren przygotował pracownik Spółki. Złożenie podpisu pod wnioskiem ma bowiem swoje konsekwencje.

Tym bardziej nie jest do obrony pogląd strony skarżącej, kwestionujący stanowisko organu, zgodnie z którym początek biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania rozpoczął bieg najpóźniej w dniu doręczenia decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2010 r., którą uwzględniono ten wniosek. Argument, iż Spółka zatrudnia 400 pracowników i "nie jest możliwe aby członkowie zarządu na bieżąco zapoznawali się z korespondencją kierowaną do Spółki", podniesiony na rozprawie przez pełnomocnika strony skarżącej świadczy jedynie o niewłaściwej organizacji pracy i podziale obowiązków. Na marginesie zauważyć należy, że decyzja z dnia [...] grudnia 2010 r. dręczona została Spółce w dniu [...] grudnia 2010 r., zaś członkowie zarządu – jak wynika ze złożonego przez nich oświadczenia - zapoznali się z jej treścią dopiero w dniu [...] lutego 2011 r., a więc po upływie ponad miesiąca od dnia doręczenia.

Wobec powyższego, w ocenie Sądu, organ II instancji, po zbadaniu kwestii dotrzymania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania (i stwierdzenia jego uchybienia) zasadnie nie dokonał merytorycznej oceny wskazanych we wniosku przesłanek. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest bowiem dwuetapowe i w jego pierwszej fazie właściwy organ bada, czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowieniowe, a także, czy został zachowany wskazany w art. 148 k.p.a. termin do złożenia podania. Natomiast przejście do drugiej fazy postępowania wznowieniowego, polegającej na badaniu ustawowych (a nie jakichkolwiek) przesłanek charakterystycznych dla danego trybu, możliwe jest wyłącznie po wykluczeniu zaistnienia przeszkód natury formalnej.

W tej sytuacji nie mogą odnieść oczekiwanego przez stronę skutku zarzuty skargi dotyczące nie ustosunkowania się przez organ II instancji do "pozostałych uchybień, zarówno formalnoprawnych jak i materialnych" skierowanych w stosunku do decyzji Zarządu [...] P. z dnia [...] lutego 2011 r.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.