Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 163/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 38 ust. 3, 4 i 6
journal: Dz.U. 1961 nr 32 poz 159
law: Ustawa z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach.
article: art. 15 § 2, art. 151 w zw. z art. 64 § 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie Sędzia NSA Izabella Kulig- Maciszewska (spr.) Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody Warmińsko-Mazurskiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Warmińsko- Mazurskim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Olsztynie w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku E. T. o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy w Gietrzwałdzie z dnia [...] maja 1978 r. nr [...] stwierdzającej, że gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, położone we wsi P., gmina Gietrzwałd, oznaczone jako działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] stanowi własność Skarbu Państwa postanawia: oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 7 listopada 2008 r. Wojewoda Warmińsko-Mazurski, działając na podstawie art. 22 § 2 i § 3 pkt 2 k.p.a. oraz art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Olsztynie, w sprawie rozpatrzenia wniosku E. T. z dnia [...] kwietnia 2008 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy w Gietrzwałdzie z dnia [...] maja 1978 r. Nr [...] stwierdzającej, że gospodarstwo rolne po E. i F. T. o powierzchni [...] ha, położone we wsi P., gmina Gietrzwałd, oznaczone jako działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] stanowi własność Skarbu Państwa.

W uzasadnieniu wojewoda wskazał, że postanowieniem z dnia 9 lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie przesłało według właściwości wniosek E. T. Wojewodzie Warmińsko-Mazurskiemu. Przekazując wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie przyznało, że w odniesieniu do decyzji Naczelnika Gminy w Gietrzwałdzie obecnie brak jest możliwości ustalenia, na jaki organ przeszła właściwość w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Ponadto Kolegium potwierdziło, że sprawa, będąca przedmiotem decyzji nie należała do właściwości wyżej wymienionego organu ani do innego organu administracji. Nie była też sprawą podlegającą załatwieniu w drodze decyzji zgodnie z przepisami k.p.a.

Swoje stanowisko Kolegium uzasadniło tym, że wydanie omawianej decyzji miało na celu uregulowanie stanu prawnego nieruchomości Skarbu Państwa i w związku z tym, że obecnie sprawy te są przypisane ustawowo do obowiązków starostów, w ramach zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, to organem wyższego stopnia w stosunku do starostów - w zakresie tych zadań - jest wojewoda.

Wojewoda Warmińsko-Mazurski nie zgodził się z argumentacją przedstawioną w postanowieniu z dnia 9 lipca 2008 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie i uznał się za niewłaściwy do rozpatrzenia wniosku Pani E. T., gdyż zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej rozpoznaje organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - te organy.

Ponadto w świetle przyjętego orzecznictwa sądowoadministracyjnego właściwość rzeczową organu do stwierdzenia nieważności decyzji ocenia się według przepisów prawa materialnego, które stanowiły podstawę przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. W przypadku zmian w strukturze administracji publicznej ustala się najpierw organ, na który przeszła właściwość w danych sprawach, a dopiero później na podstawie art. 17 k.p.a. określa się organ wyższego stopnia.

W przedmiotowej sprawie, zdaniem Wojewody Warmińsko-Mazurskiego brak jest możliwości ustalenia, na jaki organ przeszła właściwość w sprawie będącej jej przedmiotem. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz.U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159) nieruchomości, które przed dniem 9 maja 1945 r. stanowiły własność niemieckich lub gdańskich osób prawnych prawa publicznego, a na podstawie dotychczasowych przepisów prawnych nie przeszły na własność polskich osób prawnych, stanowią własność Państwa. Wyżej powołana ustawa nie przewidywała wymogu stwierdzenia w drodze decyzji administracyjnej przejścia nieruchomości na własność Państwa, o którym mowa w art. 38 ust. 1 ustawy.

Z kolei ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.) jak i obecna - tj. ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) nie zawierają regulacji dotyczących nieruchomości opisanych w art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. A zatem w stanie prawnym jaki istniał w dacie wydania zaskarżonej decyzji, jak i w obecnym - brak jest przepisów kompetencyjnych określających właściwość organów, w tym brak uregulowań przesądzających wprost o właściwości rzeczowej dla stwierdzenia nieważności decyzji wydanych na podstawie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach.

W związku z tym, że zaskarżona decyzja została wydana przez Naczelnika Gminy w Gietrzwałdzie i z uwagi na brak przepisów odrębnie ustalających właściwość organu wyższego stopnia, wojewoda uznał, na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.a., że organem tym jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie.

W odpowiedzi na wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie wniosło o wskazanie Wojewody Warmińsko-Mazurskiego jako organu właściwego do rozpoznania sprawy.

Kolegium ponowiło argumentację zawartą w postanowieniu z dnia 9 lipca 2008 r. Zgadzając się ze stanowiskiem Wojewody Warmińsko-Mazurskiego co do tego, że nie ma możliwości ustalenia, do właściwości rzeczowej jakiego organu należy sprawa stwierdzenia, iż określona nieruchomość stanowi własność Państwa na mocy art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz.U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159) wskazało, że powołana ustawa nie uprawniała naczelników gmin ani innych terenowych organów administracji państwowej do wydawania decyzji w tych sprawach.

Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie nie podziela stanowiska Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, że z uwagi na fakt, iż zaskarżona decyzja została wydana przez Naczelnika Gminy w Gietrzwałdzie, należy uznać, na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.a., iż organem właściwym w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie, jako organ wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego. Zaskarżona decyzja nie została jednak wydana przez organ jednostki samorządu terytorialnego (w czasie jej wydania samorząd terytorialny w Polsce nie istniał) ani nie należy do właściwości takiego organu obecnie. Powoływanie się zatem na omawiany przepis jest w danym przypadku chybione.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie przy ustalaniu organu właściwego w sprawie stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji należy przyjąć za punkt wyjścia fakt, iż decyzja ta została wydana w istocie rzeczy w celu realizacji przepisu art. 38 ust. 6 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, tj. uporządkowania stanu prawnego nieruchomości poprzez uzyskanie wpisu prawa własności Skarbu Państwa w księdze wieczystej ewentualnie poprzedzonego założeniem tej księgi. Obecnie w myśl art. 23 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) składanie wniosków o założenie księgi wieczystej dla nieruchomości Skarbu Państwa oraz o wpis w księdze wieczystej tytułu własności Skarbu Państwa do tych nieruchomości należy do właściwości starostów wykonujących zadania z zakresu administracji rządowej. Właściwość ta obejmuje również składanie wniosków o założenie księgi wieczystej dla nieruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie art. 38 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach oraz składanie wniosków o wpis w księdze wieczystej Skarbu Państwa jako właściciela tych nieruchomości, o ile nie zostało to uczynione pod rządami tej ustawy łub w późniejszym czasie. Z tego względu uprawniony jest pogląd Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie, że organem właściwym do rozpatrzenia ww. wniosku jest Wojewoda Warmińsko-Mazurski. Zaskarżona decyzja dotyczy sprawy należącej według obecnie obowiązujących przepisów do właściwości starostów wykonujących zadania z zakresu administracji rządowej. Stosownie zaś do art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami organem wyższego stopnia w sprawach określonych w tej ustawie, rozstrzyganych w drodze decyzji przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, jest wojewoda.

Ponadto Kolegium wskazało, że do czasu istnienia terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego (naczelników gmin, miast), tj. do czasu utworzenia samorządu terytorialnego ustawą z dnia 8 marca 1990 r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 16, poz. 94 ze zm.) i ustawą z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz.U. Nr 16, poz. 95 ze zm.), organami rzeczowo właściwymi do stwierdzenia nieważności decyzji wydanych przez terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach byli wojewodowie. Stosownie bowiem do wówczas obowiązującego brzmienia art. 17 § 1 pkt 1 k.p.a. organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu w stosunku do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego były terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego. Gdyby zatem wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji został złożony w tamtym czasie, to organem właściwym do jego rozpatrzenia byłby Wojewoda Olsztyński.

Słuszna także wydaje się teza, że jeżeli jakiś organ administracji jest rzeczowo właściwy w określonej sprawie, to pozostaje właściwy w tej sprawie dopóty, dopóki jego właściwość w tej sprawie nie ustanie na skutek zmiany stanu prawnego. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie na skutek reformy struktury administracji w 1990 r. ani w późniejszym czasie nie nastąpiła taka zmiana stanu prawnego w zakresie działania organów administracji publicznej, która by spowodowała przejście właściwości w sprawie stwierdzenia nieważności niniejszej decyzji z Wojewody Olsztyńskiego (obecnie Wojewody Warmińsko-Mazurskiego) na Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie. Wprawdzie art. 7 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie (Dz.U. z 2001 r. Nr 80, poz. 872 ze zm.) stanowi, że wojewoda jest organem wyższego stopnia w rozumieniu przepisów o postępowaniu administracyjnym, gdy ustawy szczególne tak stanowią, jednakże wyrażona w nim zasada nie może być stosowana bezwzględnie, w szczególności jeśli idzie o sprawy zakończone ostatecznymi decyzjami administracyjnymi wydanymi przed 1990 r. na podstawie przepisów już nie obowiązujących. Ma ona znacznie dla rozstrzygnięcia wątpliwości, czy właściwy jest wojewoda czy samorządowe kolegium odwoławcze, jednak tylko w przypadku, gdy sprawa należy do właściwości jednostki samorządu terytorialnego. Tymczasem, jak wcześniej Kolegium stwierdziło, niniejszy spór nie dotyczy tego rodzaju sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Żądanie dotyczy rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego, o którym mowa w art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Przez spór kompetencyjny, o którym mowa w art. 4 in fine p.p.s.a., należy rozumieć m.in. sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, w tym z jednej strony organ jednostki samorządu terytorialnego lub samorządowe kolegium odwoławcze, a z drugiej strony organ administracji rządowej, uważają się za niewłaściwe w sprawie (spór negatywny). Z tego rodzaju sporem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Po obu stronach sporu występują organy należące do różnych struktur administracyjnych. Oba uważają się za niewłaściwe w sprawie. Spór zaistniał w sprawie administracyjnej - stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Dla jasności dodać jeszcze można, iż dotychczas nie doszło do wskazania, prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego, organu właściwego do rozpatrzenia sprawy. Wniosek podlegał zatem merytorycznemu zbadaniu, co nie oznacza jego uwzględnienia.

Rozważania prowadzące do merytorycznego rozstrzygnięcia rozpocząć można od wskazania utrwalonego już poglądu, według którego właściwość rzeczową organu do stwierdzenia nieważności decyzji ocenia się według przepisów prawa materialnego, które stanowiły podstawę ustalenia właściwości organu przy wydawaniu decyzji. W razie zmian w strukturze administracji publicznej, ustala się najpierw organ, na który przeszła właściwość w danych sprawach, a dopiero potem określa się organ wyższego stopnia (patrz: wyrok SN z dnia 3 września 1998 r., sygn. akt III RN 83/98, OSNAPiUS 1999, nr 9, poz. 293; postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt I OW 57/06, niepublikowane). Wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy decyzji wydanej na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz.U. z 1969 r. Nr 22, poz.159 ze zm.). Ustawa ta, na mocy art. 100 pkt 5 w związku z art. 101 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22, poz. 99), utraciła moc z dniem 31 lipca 1985 r. Z tym dniem przestała obowiązywać instytucja materialnoprawna uregulowana w art. 38 ust. 1 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach - przejście nieruchomości, określonych w tym przepisie, z mocy prawa, na własność Państwa. Instytucja ta nie została wprowadzona do ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Kompetencje organów administracyjnych wynikające z tych unormowań nie były, w tej sytuacji, przedmiotem regulacji ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 34, poz. 198 ze zm.). Nie można zatem wprost wskazać przepisu prawa materialnego, z którego wynika przejście właściwości organu w sprawach uprzednio załatwianych na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach. Właściwość tę można natomiast próbować ustalić na podstawie rodzaju kompetencji przysługujących organom administracji w stanie prawnym regulowanym art. 38 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, o ile w aktualnym stanie prawnym kompetencje tego rodzaju przysługują istniejącym obecnie organom administracji publicznej. Jak już wyżej wspomniano, przejście własności nieruchomości na rzecz Państwa następowało, w myśl art. 38 ust. 1 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, z mocy prawa. Nie było potrzebne wydanie w tym zakresie decyzji administracyjnej, a nawet zaakcentować należy, iż brak było podstaw prawnych do rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Nie oznacza to jednak, że w związku z przejściem nieruchomości na własność Państwa, w oparciu o art. 38 ust. 1 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, nie były przewidziane żadne czynności proceduralne organów administracji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 38 ust. 6 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, tytuł własności Państwa do nieruchomości wymienionych w ust. 1 podlegał wpisowi do księgi wieczystej na wniosek organów prezydiów powiatowych (miejskich, dzielnicowych) rad narodowych do spraw gospodarki komunalnej i mieszkaniowej, w odniesieniu zaś do nieruchomości rolnych - organów do spraw rolnictwa. Organy administracji były więc uprawnione do złożenia wniosku o wpis prawa własności nieruchomości w księdze wieczystej. Takie uprawnienie mieści się w szerszym pojęciu gospodarowania nieruchomością. Wniosek o wpis prawa własności do księgi wieczystej jest czynnością procesową podejmowaną na podstawie przepisów art. 6261 i nast. Kodeksu postępowania cywilnego. Czynności procesowe zaliczane są zaś do czynności prawnych, jakkolwiek nie są czynnościami prawnymi w rozumieniu art. 56 Kodeksu cywilnego (por. Stanisław Rudnicki [w:] S. Dmowski, S. Rudnicki, Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga pierwsza. Część ogólna, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2007, s. 235). Pojęcie gospodarowania nieruchomościami nie zostało zdefiniowane w przepisach ustaw, których przedmiot został określony jako gospodarowanie nieruchomościami, tj. w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) oraz ustawie z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1700). W art. 23 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami wskazano jednak przykładowo, jaki czynności faktyczne i prawne tworzą to pojęcie (por. G. Bieniek, S. Kalus, Z. Marmaj, E. Mzyk, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2008, s. 134). W art. 23 ust. 1 pkt 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami wymieniono składanie wniosków o założenie księgi wieczystej dla nieruchomości Skarbu Państwa oraz o wpis w księdze wieczystej. Złożenie wniosku o wpis do księgi wieczystej dotyczący nieruchomości Skarbu Państwa należy zatem zaliczyć do czynności prawnych o charakterze procesowym składających się na proces gospodarowania (por. J. Szachułowicz, M. Krassowska, A. Łukaszewska, Gospodarka nieruchomościami. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2003, s. 83). W aktualnym stanie prawnym, w myśl art. 23 ust. 1 pkt 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, do złożenia wniosku o wpis do księgi wieczystej prawa własności Skarbu Państwa do nieruchomości właściwy jest starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. W konsekwencji, z mocy art. 157 § 1 k.p.a. oraz art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami, organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez starostę, z uchybieniem braku podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), jest organ wyższego stopnia, tj. wojewoda.

Nie dotyczy to jednak nieruchomości rolnych, a taka nieruchomość jest przedmiotem postępowania, w którym doszło do sporu. Podstawowym aktem prawnym regulującym zasady gospodarowania nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa jest wspomniana wyżej ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Ideą tej ustawy jest poddanie nieruchomości rolnych Skarbu Państwa jednolitej regulacji prawnej. Zasady gospodarowania nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, określone w tej ustawie, odnoszą się także do nieruchomości rolnych przejmowanych na własność Skarbu Państwa na podstawie decyzji administracyjnych lub z innych tytułów (art. 2 ust. 2). Gospodarowanie nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, według art. 3 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, należało do Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, a od dnia 16 lipca 2003 r., po noweli z dnia 11 kwietnia 2003 r. (Dz.U. Nr 64, poz. 592), należy do Agencji Nieruchomości Rolnych. Gospodarowanie nieruchomościami rolnymi przez Agencję Nieruchomości Rolnych odnosi się zatem także do nieruchomości określonych w art. 2 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (por. postanowienie NSA z dnia 8 maja 2008 r., sygn. akt I OW 9/08, niepublikowane; postanowienie NSA z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt I OW 27/08, niepublikowane).

Ocena ta znajduje zastosowanie także w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 5 ust. 1 omawianej ustawy, Skarb Państwa powierzył Agencji wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia, o którym mowa w art. 1 i 2. Do wykonywania prawa własności na rzecz Skarbu Państwa zaliczyć należy podejmowanie czynności procesowych służących zachowaniu tytułu prawnego Skarbu Państwa do nieruchomości - złożenia wniosku o wpis prawa własności do księgi wieczystej. Tak więc kompetencja organów wskazanych w art. 38 ust. 6 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (organów prezydiów powiatowych rad narodowych do spraw rolnictwa, a następnie, w dacie wydania decyzji będącej przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności, tj. [...] maja 1978 r., na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 28 maja 1975 r. o dwustopniowym podziale administracyjnym państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych (Dz.U. Nr 16, poz. 91), naczelników gmin, jako terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego) należy obecnie do Agencji Nieruchomości Rolnych.

W dalszej kolejności ustalić należy organ wyższego stopnia, w rozumieniu art. 157 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r., nadzór nad Agencją sprawuje minister właściwy do spraw rozwoju wsi. Ministrem tym jest obecnie, zgodnie z § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz.U. Nr 216, poz. 1599), Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Według art. 8 pkt 1 i art. 9 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, Agencją kieruje Prezes i reprezentuje ją na zewnątrz. Organem wyższego stopnia w stosunku do Agencji Nieruchomości Rolnych i jej Prezesa jest zatem, stosownie do art. 17 pkt 3 k.p.a., Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Stanowisko takie zajął już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 grudnia 2008 r. w sprawie sygn. akt I OW 137/08.

Skoro ani Wojewoda Warmińsko-Mazurski, ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie nie są właściwe do rozpatrzenia sprawy administracyjnej objętej sporem, gdyż właściwy jest inny organ, to wniosek nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 151 w zw. z art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.