Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1259/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200 w zw. z art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. a, par. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
article: art. 4 pkt 1, art. 40 ust. 1 i 2,  art. 39 ust. 1, art. 40 ust. 12, art. 40 ust. 4 i 6,
journal: Dz.U. 2018 poz 2068
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80,
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Jakub Linkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 listopada 2020 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] września 2019 r.; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 1017 (jeden tysiąc siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydent [...] , decyzją z dnia [...] września 2019 r. nr [...] - działając na podstawie art. 104 i art. 107 k.p.a., art. 20 pkt 8, art. 40 ust. 12 i ust.13 w związku z art. 40d ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2068), dalej "u.d.p.", oraz na podstawie uchwały Rady m.st. W. Nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. w sprawie statutu Zarządu Dróg Miejskich oraz na podstawie uchwały Rady m.st. W. Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze m.st. W., z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2004 r. Nr 148, poz. 3717 ze zm.) - wymierzył [...] sp. z o.o. ("strona", "spółka", "skarżąca") karę pieniężną w wysokości 1.854,00 zł za zajęcie pasa drogowego ul. [...] w rejonie Pl. [...] w dniach [...], [...], [...] czerwca 2019 r. oraz [...] lipca 2019 r. poprzez umieszczenie w nim reklam emitowanych na elektronicznym wyświetlaczu o powierzchni 2,91 m2, natomiast w dniach [...] – [...] czerwca 2019 r., [...] - [...]czerwca 2019 r., [...] - [...] czerwca 2019 r. oraz od [...] czerwca do [...] lipca 2019 r., poprzez umieszczenie w nim nośnika o powierzchni 0,38 m2 bez zezwolenia zarządcy drogi.

Pismem z dnia [...] października 2019 r. spółka wniosła odwołanie zarzucając w nim m.in. naruszenie:

- art. 40 ust. 12 w zw. z art. 4 pkt 1 u.d.p. poprzez wadliwe uznanie, że strona dokonała zajęcia pasa drogowego; nośnik reklamowy ze względu na swoje położenie względem jezdni ul. [...] w rej. Pl. [...] nie znajdował się w granicach pasa drogowego;

- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1 i 2 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie i uniemożliwienie spółce czynnego udziału w postępowaniu, w tym w prowadzonych czynnościach dowodowych,

- art. 7, art. 77 § 1 i 4, art. 80, art. 79 § 1 i 2 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. poprzez wadliwe ustalenie, że strona dokonała zajęcia pasa drogowego.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ("SKO"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Prezydent [...] z dnia [...] września 2019 r.

Jak wskazał w uzasadnieniu organ odwoławczy, według art. 40 ust. 1 u.d.p., zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c.

Z kolei, stosownie do przepisu art. 40 ust. 12 u.d.p., za zajęcie pasa drogowego:

bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust 2, 2a lub 2c,

2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c,

3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust, 2, 2a lub 2c - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4- 6.

Organ odwoławczy podkreślił, iż przesłankami wymierzenia kary pieniężnej jest ustalenie umieszczenia w pasie drogowym określonych urządzeń czy obiektów, które dokonane zostało bez zezwolenia zarządcy drogi. Pas drogowy stanowi wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą ( art. 4 pkt 1 u.d.p.).

Wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych (np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 1235/14) organ zauważył, że pojęcie pasa drogowego jest szersze od pojęcia drogi i jego rozumienie można sprowadzić do stwierdzenia, że jest to grunt, na którym zlokalizowana jest budowla w postaci drogi, obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem i zabezpieczeniem i obsługą ruchu, urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą, zieleń przydrożna. Z normatywnej definicji pasa drogowego wynika, iż jest on rozumiany z punktu widzenia funkcji, celu i roli jaką pełni. Pas drogowy jest obiektem trójwymiarowym, posiadającym wytyczone granice. Granice pasa określają obiekty i urządzenia służące realizacji celów związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także zarządzania drogą. Przy ocenie jak wysoko sięga przestrzeń pasa drogowego, należy mieć na uwadze definicję reklamy. Celem reklamy jest przekazanie informacji użytkownikom drogi. Drogą jest budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana w pasie drogowym. Zatem droga jest częścią pasa drogowego (por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1803/12).

Droga mieści się więc w pasie drogowym, przy czym na terenie zabudowy droga ma charakter ulicy (art. 4 pkt 2 i 3 u.d.p), która składa się z jezdni stanowiącej część drogi przeznaczoną do ruchu pojazdów i chodnika, który jest częścią drogi przeznaczoną do ruchu pieszych (art. 4 pkt 5 i 6 u.d.p). Ze wskazanych przepisów wynika jednoznacznie, że w ramach pasa drogowego zawiera się droga, drogą zaś jest zarówno jezdnia jak i chodnik. Inaczej rzecz ujmując - pas drogowy obejmuje chodnik, a także przestrzeń nad i pod nim (por. wyrok NSA z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt II GSK 444/12). Umieszczenie reklamy nad chodnikiem bez zezwolenia implikuje zatem nałożenie kary pieniężnej z tytułu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, skoro chodnik wchodzi w skład drogi, a tym samym należy do pasa drogowego. W sytuacji zaś, gdy ww. budynek przylega do chodnika, który jest częścią drogi dzielącą ten budynek od innych jej obiektów, urządzeń i jezdni, jest oczywiste, że granica pasa drogowego biegnie po ścianie/obrysie/froncie tego budynku i wszystko co poza tę ścianę/obrys/front budynku wystaje/wchodzi w przestrzeń nad chodnikiem, należy uznać za umieszczone w pasie drogowym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 851/16).

Organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie granicę pasa drogowego wyznacza granica działki nr 1/2 biegnąca w miejscu zlokalizowania nośnika wzdłuż budynku, na ścianie którego był umieszczony sporny nośnik reklamowy, a więc znajdował się on w pasie drogowym.

Z akt sprawy nie wynika, by zostało wydane zezwolenie na zajęcie pasa PI. [...] w rejonie nr [...].

Przywołując orzecznictwo sądowoadministracyjne (wyrok WSA w Łodzi z dnia 22 października 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 272/08; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 19 maja 2010 r., sygn. akt II SA/G1 57/10; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt III SA/Wr 227/11; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 1049/11), organ wyjaśnił, że odpowiedzialność administracyjna za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny - jest niezależna od winy sprawcy i powinna obciążać podmiot, który faktycznie zajął pas drogowy bez zezwolenia, ponieważ do wymierzenia kary pieniężnej istotne jest, kto dokonał faktycznego zajęcia pasa drogowego na cele niezwiązane z ruchem drogowym, bez uzyskania zezwolenia, o którym mowa w art. 40 ust. 1 i 2 u.d.p.

Organ przywołał także wyrażany w orzecznictwie pogląd, że w sytuacji, gdy pas drogowy został zajęty bez zezwolenia na skutek umieszczenia tam określonego obiektu, to podmiotem, wobec którego powinna być skierowana decyzja administracyjna o nałożeniu kary pieniężnej, jest co do zasady właściciel takiego obiektu.

Organ wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się m.in. wypis z rejestru gruntów, z którego wynika, że działka, na której była usytuowana reklama, oznaczona nr 1/2, stanowi drogę. Poza tym w materiale dowodowym znajduje się wyrys z mapy ewidencyjnej oraz wydruk z mapy zasadniczej, na której zaznaczono zajęcie pasa drogowego oraz granice pasa drogowego. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika - zdaniem SKO - że doszło do zajęcia pasa drogowego.

SKO wyjaśniło także, że opłatę stanowiącą podstawę do wyliczenia kary za reklamę oblicza się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Zaś wysokość kary pieniężnej, stanowi dziesięciokrotność opłaty obliczonej powyżej. Powierzchnia zajęcia pasa drogowego przez reklamę wynika zaś z protokołu kontroli z dnia [...] czerwca 2019 r.

Przechodząc do kwestii liczby dnia zajęcia pasa drogowego przez sporny nośnik reklamowy bez zezwolenia zarządcy drogi, SKO uznało, że zarządca drogi zasadnie wymierzył karę pieniężną za reklamę w dniu [...],[...] , [...] czerwca 2019 r. oraz [...] lipca 2019 r. (4 dni), a za nośnik za okres [...]-[...] czerwca 2019 r., [...]-[...] czerwca 2019 r., [...]-[...] czerwca 2019 r. oraz [...]czerwca – [...] lipca 2019 r., tj. 23 dni.

Okoliczność zajęcia pasa przez nośnik reklamowy z reklamą ww. okresie została udowodniona w oparciu o protokół kontroli, kartę kontroli oraz dokumentację fotograficzną. Z kolei nałożenie kary pieniężnej za nośnik reklamowy zostało ustalone na podstawie materiału dowodowego sprawy o nr [...], tj. dokumentów znajdujących się w przedmiotowych aktach. Strona nie przedstawiła zaś dowodów, że reklama była demontowana w okresie między kontrolami. Organ wskazał, że skoro materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że dany nośnik reklamowy funkcjonuje w pasie drogowym w dniach nienastępujących po sobie, to zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego przyjąć należy, że funkcjonował on w pasie drogowym również w okresie przypadającym między tymi dniami.

W końcowej części uzasadnienia SKO zauważyło, że w toku postępowania administracyjnego, o którego wszczęciu strona została prawidłowo powiadomiona, nie przedstawiła żadnych argumentów, bądź dowodów, które świadczyłyby o tym, że reklama usytuowana została poza granicami pasa drogowego. SKO wyjaśniło przy tym, że strona załączyła do akt sprawy opinię stowarzyszenia Geodetów Polskich, która to opinia nie tylko nie wniosła nic do sprawy ale jednoznacznie wskazuje w punkcie 3) jakie dokumenty dla inwestora powinien sporządzić wykonawca prac geodezyjnych. Spółka - jako inwestor - takich dokumentów nie przedstawiła, skupiając się wyłącznie na negacji ustaleń organu pierwszej instancji.

Odnośnie zaś zarzucanego błędu w obliczeniu wysokości kary pieniężnej a polegającego na nieuprawnionym doliczeniu ramki nośnika przy obliczaniu jego powierzchni, SKO wskazało, że celem reklamy jest zwrócenie uwagi jej adresata. Niewątpliwie uwagę adresatów reklamy na nośnikach zwracała reklama ze zmienną treścią oraz sam nośnik, wobec tego uprawnione było uwzględnienie przy wymiarze kary także ramki nośnika reklamowego.

Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 7, art. 77 § 1 i § 4, art 80, art. 84 § 1, art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 4 pkt 1 u.d.p. poprzez zaniechanie podjęcia czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i zaniechanie wyczerpującego zebrania całokształtu materiału dowodowego, w skład którego obligatoryjnie powinny wchodzić:

a) dokumenty zawarte w operatach technicznych Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego (protokoły graniczne, protokoły ustalenia przebiegu działek ewidencyjnych, szkice polowe, dzienniki danych ewidencyjnych),

b) mapa do celów prawnych z wrysowanym przez biegłego geodetę nośnikiem,

c) opinia biegłego geodety,

na okoliczność ustalenia, czy nośnik reklamowy występujący w niniejszej sprawie znajdował się w granicach pasa drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 1 u.d.p., skutkiem czego było pozbawione podstaw faktycznych ustalenie, że skarżąca dokonała zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi;

art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 oraz 81a § 1 k.p.a. w zw. z art. 40 ust. 3 i 6 u.d.p. poprzez dokonanie całkowicie dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i bezpodstawne przyjęcie, jakoby skarżąca zajmowała pas drogowy bez zezwolenia w terminie od [...] do [...] czerwca 2019 r., od [...] do [...]czerwca 2019 r. od [...] do [...] czerwca 2019 r. oraz od [...] czerwca do [...] lipca 2019 r., podczas gdy pierwsza kontrola organu miała miejsce w dniu [...] czerwca 2019 r., a kolejne w dniach [...] i [...] czerwca oraz [...] lipca 2019 r., zaś w aktach sprawy brakuje jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego, iż nośnik reklamowy był zamontowany w okresie pomiędzy kontrolami;

art. 79 § 1 w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., poprzez brak zawiadomienia skarżącej (lub jej przedstawiciela) o czynnościach kontrolnych - oględzin nośnika reklamowego - a przez to niezapewnienie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu, w tym w szczególności niezapewnienie udziału skarżącej (jej przedstawiciela), podczas gdy z powołanych przepisów wynika obowiązek zapewnienia stronom, przez organ administracji, możliwości czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym na każdym jego etapie, w tym w szczególności udziału w prowadzonych czynnościach dowodowych;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 40 ust. 12 w zw. z art. 4 pkt 1 u.d.p. poprzez wymierzenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego z uwagi na brak zezwolenia zarządcy drogi, podczas gdy nośnik reklamowy ze względu na swoje położenie względem jezdni Pl. [...] w rejonie nr [...] oraz brak funkcjonalnego związku z ruchem drogowym nie znajdował się w granicach pasa drogowego;

2) art. 40 ust. 3, 6, 8 i 12 u.d.p. w zw. z § 4 ust. 1 oraz poz. 19 Załącznika nr 3 do Uchwały Rady m.st. W. Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych w zw. z art. 3 pkt 1) i 3) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane poprzez uznanie, iż nośnik reklamowy w formie tzw. [...], występujący w niniejszej sprawie, stanowi obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, do którego stosuje się stawkę opłaty określoną w poz. 19 Załącznika nr 3 do ww. Uchwały (stawka za "inne obiekty budowlane"), podczas gdy nośnik tego typu nie spełnia definicji obiektu budowlanego (w tym definicji budowli), co prowadzi do wniosku, że do przedmiotowej kategorii nośników nie znajduje zastosowania kara pieniężna wymierzana na podstawie art. 40 ust. 12 u.d.p. a zatem karę pieniężną za okres od [...] do [...] czerwca 2019 r., od [...] do [...] czerwca 2019 r. od [...] do [...] czerwca 2019 r. oraz od [...] czerwca do [...] lipca 2019 r. wymierzono bezpodstawnie;

3) art. 40 ust. 6 i 12 u.d.p. w zw. art. 81a § 1 k.p.a., poprzez błędne obliczenie wysokości kary pieniężnej w przyjętym przez organy stanie faktycznym, polegające na nieuprawnionym doliczeniu ramki nośnika przy obliczaniu jego powierzchni, podczas gdy uwzględnieniu podlegać powinna wyłącznie powierzchnia reklamy wyświetlanej na tym nośniku.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych W przypadku uchylenia obydwu decyzji przy równoczesnym uwzględnieniu zarzutów wskazujących na bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, skarżąca wniosła o umorzenie postępowania administracyjnego.

Ponadto, wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci Opinii Stowarzyszenia Geodetów Polskich z dnia [...] września 2019 r. w przedmiocie zakresu i źródeł niezbędnych do rozstrzygania spraw dotyczących instalacji tablic oraz urządzeń reklamowych na budynkach położonych bezpośrednio przy granicy lub bliskiej odległości od granicy.

SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi jako niezasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2019 poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U z 2019 poz. 2325), dalej "p.p.s.a.".

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja SKO utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] dotyczącą kary za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Przedmiotem postępowania administracyjnego prowadzonego w niniejszej sprawie było ustalenie odpowiedzialności z tytułu kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez stosownego zezwolenia.

Zgodnie z art. 4 pkt 1 u.d.p. pas drogowy stanowi wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. W myśl art. 39 ust. 1 u.d.p. pas drogowy jako strefa ruchu drogowego podlegająca szczególnej ochronie prawnej objęta jest ustawowymi zakazami co do sposobu jego wykorzystania. Przede wszystkim samowolne zajmowanie pasa drogowego przez podmiot inny niż zarządca drogi działający w celu budowy, przebudowy, remontu lub ochrony drogi jest niedopuszczalne (art. 40 ust. 1 u.d.p.). Zabronione jest bowiem dokonywanie jakichkolwiek czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Zajęcie pasa drogowego jest natomiast możliwe, w myśl art. 40 ust. 1 i 2 u.d.p., po uzyskaniu - w formie decyzji administracyjnej - zgody zarządcy drogi.

Naruszenie zakazu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi obciążone jest odpowiedzialnością karno-administracyjną. Zgodnie bowiem z art. 40 ust. 12 u.d.p. za zajęcie pasa drogowego zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty, która byłaby należna, gdyby zajęcie stanowiło realizację zezwolenia (art. 40 ust. 4 i 6 u.d.p.). Opłata ta stanowi rezultat mnożenia powierzchni zajętego pasa drogowego oraz obowiązujących lokalnie stawek w tym zakresie.

Zakres postępowania wyjaśniającego obejmował zatem to, czy faktycznie doszło do zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Konieczne w tym celu było ustalenie granic pasa drogowego oraz tego, czy istotnie należąca do skarżącej reklama zajmowała jego przestrzeń, a jeżeli tak - na jakiej powierzchni i w jakim okresie.

W orzecznictwie utrwalony jest już pogląd, że dowód na okoliczność zamieszczenia reklamy w pasie drogowym nie będzie pełny, jeżeli w materiałach dowodowych sprawy nie zostanie przedstawiony urzędowy dokument geodezyjny określający, z jednej strony, linie graniczne pasa drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.d.p., z drugiej zaś - kolizję umieszczonej w pasie drogowym reklamy z tymi liniami, pozwalającą stwierdzić przypadek zajęcia tego pasa drogowego.

W niniejszej sprawie organ odwoławczy dokonał ustaleń w ww. zakresie na podstawie dowodów w postaci wydruku z mapy zasadniczej oraz wyrysu z mapy ewidencyjnej i wypisu z rejestru gruntów.

W oparciu o ww. materiał dowodowy organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie granicę pasa drogowego wyznacza granica działki nr [...] biegnąca w miejscu zlokalizowania nośnika wzdłuż budynku, na ścianie którego umieszczony był sporny nośnik reklamowy.

Sąd zauważa, że z zalegających w aktach fotografiach ściany budynku, na której umieszczono sporną reklamę, wynika, że w dolnej części ściana została inaczej uformowana niż w górnej części. Przy gruncie - Sąd nie jest w stanie ustalić, na jakiej dokładnie wysokości - na ścianie tej znajduje się wypukłość. Reklama skarżącej znajduje się zaś na murze ponad ww. wypukłością.

W takim stanie faktycznym - nieuwzględnionym w ocenie materiału dowodowego przez żaden orzekający w sprawie organ - trudno zaakceptować wywód SKO o położeniu w niniejszej sprawie obszaru chronionego w rozumieniu art. 4 pkt 1 u.d.p. Jeśli bowiem pas drogowy - jak wskazał organ - biegnie wzdłuż ściany budynku to rodzi się pytanie, czy ta dostrzeżona na zdjęciu wypukłość u podnóża ściany nie ma wpływu na przebieg pasa drogowego, a w konsekwencji - nie powoduje, że reklama skarżącej znajduje się już poza jego obszarem.

Przeprowadzone przez organ postępowanie dowodowe nie daje zatem jednoznacznej odpowiedzi, czy faktycznie reklama należąca do skarżącej znajdowała się w pasie drogowym, a więc czy zachodzi ustawowo określona przesłanka "zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia". Stwierdzone wady postępowania czynią zasadnym zarzuty skargi, a wobec stwierdzonych uchybień skutkują także uchyleniem obu decyzji organów administracji publicznej.

Zaskarżona decyzja dotknięta jest bowiem naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaakcentować należy, że na obowiązek organów jednoznacznego wykazania granic pasa drogowego i lokalizacji obiektu, który ów pas zajmuje w sprawach dotyczących nałożenia sankcji administracyjnej zwrócono już uwagę w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. np. wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2019 r., II GSK 3850/16, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 września 2019 r., VI SA/Wa 725/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Za niedopuszczalną w ocenie Sądu uznać należy również praktykę organu, który nakłada na stronę karę pieniężną za okres poprzedzający przeprowadzenie kontroli w niniejszej sprawie. W zaskarżonej decyzji organ w ww. zakresie powołał się na ustalenia poczynione w innym postępowaniu toczącym się w sprawie skarżącej, tj. w sprawie o nr [...].

Z urzędu jest Sądowi wiadome, że w ww. sprawie, SKO, decyzją z [...] października 2019 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia spółce kary pieniężnej w wysokości 2.475,00 zł za zajęcie pasa drogowego (drogi powiatowej) ul. [...] w rej. Pl. [...] w dniach [...], [...], [...],[...] maja 2019 r., oraz [...] czerwca 2019 r., przez umieszczenie w nim reklam emitowanych na wyświetlaczu elektronicznym o pow. 2,91 m2 natomiast w dniach [...] kwietnia – [...] maja 2019 r., [...],[...]-[...],[...]-[...] maja 2019 r., oraz [...]-[...]czerwca 2019 r. przez umieszczenie w nim nośnika o pow. 0,38 m2 bez zezwolenia zarządcy drogi.

Decyzje obu ww. organów zostały jednak uchylone przez WSA w Warszawie w wyroku z dnia [...] września 2020 r., sygn. akt [...] . Dlatego powoływanie się na fakty i dowody ze sprawy nr [...] nie może odnieść skutku w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego w sprawie wpisu sądowego, kwotę 17 zł uiszczoną tytułem opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa, a także kwotę 900 zł na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz w związku z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).