Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3854/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 18
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Sędziowie sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi S. I. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...] (dalej "zaskarżoną decyzją") Rada do Spraw Uchodźców (dalej także "Rada"), po rozpatrzeniu odwołania S. I. (S. I. dalej także "skarżący") od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej także "Szefa Urzędu") z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], orzekającej o: 1) odmowie nadania skarżącemu statusu uchodźcy, 2) odmowie udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej, utrzymał decyzję Szefa Urzędu w mocy.

II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez Radę do Spraw Uchodźców zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] października 2015 r., przedstawia się w sposób następujący:

1. W dniu [...] grudnia 2014 r. skarżący - obywatel [...] narodowości [...], przekroczył legalnie granice Rzeczypospolitej Polskiej, posiadając w paszporcie ważną polską wizę [...], tj. wizę wydana w celu prowadzenia działalności gospodarczej na obszarze państw strefy Schengen.

2. Po przyjeździe do W. skarżący zakupił dwa skradzione albo fałszywe dowody osobiste z zamiarem dotarcia do [...] i ubiegania się tam o nadanie statusu uchodźcy. W trakcie dwóch prób przedostania się z F. do A. skarżący za każdym razem był zatrzymywany. W wyniku drugiego zatrzymania skarżący został osadzony we [...] areszcie. W dniu [...] stycznia 2015 r. skarżący został przekazany do P., gdzie w tym samym dniu złożył wniosek uchodźczy, podnosząc że: (-) w kraju pochodzenia zamieszkiwał w obwodzie [...], w mieście B., (-) w miejscu zamieszkania skarżącego są prowadzone działania wojenne, (-) skarżący był nagabywany przez [...] i boi się o swoje życie, (-) był prześladowany, nie był natomiast poddany przemocy fizycznej lub psychicznej, nie brał udziału w działaniach wojennych, nie był skazany wyrokiem sądu, nie było również wobec niego prowadzone kiedykolwiek postępowanie sądowe lub administracyjne, (-) skarżący jest kawalerem, natomiast na [...] pozostała jego matka wraz z młodszym bratem.

3. Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania skarżącemu statusu uchodźcy i odmówił udzielenia mu ochrony uzupełniającej.

4. Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. skarżący wniósł do Rady odwołanie od decyzji Szefa Urzędu z dnia [...] lipca 2015 r.

III. Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] października 2015 r. Rada rozpatrzyła odwołanie skarżącego o decyzji Szefa Urzędu z dnia [...] lipca 2015 r., utrzymując tę decyzję w mocy.

Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, Rada wskazała w szczególności, co następuje:

1. Materiał dowodowy sprawy upoważnia do stwierdzenia, że w odniesieniu do skarżącego nie zostały spełnione ustawowe przesłanki do nadania statusu uchodźcy, przewidziane w art.13 ust.1 ustawy. Nie można bowiem uznać, że w odniesieniu do skarżącego wystąpiła sytuacja, w której na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej skarżący nie mógł lub nie chciał korzystać z ochrony tego kraju.

Skarżący, który w kraju pochodzenia zamieszkiwał w miejscowości B., położonej w obwodzie [...], oświadczył że powodem wyjazdu z kraju pochodzenia i złożenia wniosku o status uchodźczy w Rzeczpospolitej Polskiej był fakt, że w rejonie, w którym mieszkał trwają działania wojenne, a sam skarżący był zastraszany przez [...], w następstwie czego obawia się o swoje życie. W trakcie przesłuchania statusowego, przeprowadzonego w dniu [...] kwietnia 2015 r., skarżący zeznał ponadto, że wywierano na niego naciski, aby przystąpił do [...], co jednakże byłoby sprzeczne z jego przekonaniami. Z zeznań skarżącego wynika jednakże, że w kraju pochodzenia nie miał on żadnych problemów na tle rasowym, religijnym, politycznym lub wynikającym z przynależności do określonej grupy społecznej.

2. Skarżący nie spełnia również warunków do udzielenia ochrony uzupełniającej, przewidzianych w art. 15 ustawy. Nie można bowiem uznać, że skarżącemu, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, należy udzielić takiej ochrony w przypadku, gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez zaistnienie jednej z przesłanek wymienionych w punktach od 1 do 3, tj. przez: 1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji; 2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie; 3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy.

Nie można zaprzeczyć, że ewentualny powrót skarżącego bezpośrednio do opuszczonego miejsca zamieszkania w obwodzie [...], wiązałby się z poważnym zagrożeniem dla jego życia lub zdrowia, spowodowanym toczonymi tam walkami, połączonymi ze stosowaniem przemocy wobec ludności cywilnej. Istnieje jednakże skuteczny sposób na uniknięcie tego ryzyka poprzez przesiedlenie się skarżącego na bezpieczną część terytorium [...] (możliwość relokacji wewnętrznej, o której mowa w art.18 ustawy). Z art.18 ustawy wynika obowiązek zbadania przez organ właściwy w zakresie udzielania statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej możliwości dokonania relokacji wewnętrznej przez danego cudzoziemca z uwzględnieniem jego indywidualnych właściwości. W odniesieniu do skarżącego badanie to daje wynik pozytywny.

W pierwszej kolejności należy w tym kontekście podkreślić, że organy władzy publicznej [...], w tym organy samorządowe, podejmują intensywne działania na rzecz osób przesiedlonych z rejonów objętych walkami zbrojnymi. Przyjęto odpowiednie rozwiązania legislacyjne, które zapewniają przesiedleńcom otrzymanie wymiernej pomocy. Wyraźnie wskazuje na to materiał dowodowy w postaci opracowań eksperckich dotyczących aktualnej sytuacji na [...] w tym względzie. Pomoc dla ubiegających się o ochronę wewnętrzną jest udzielana przez władze [...], zarówno na poziomie centralnym, jak lokalnym, organizacje pozarządowe, organizacje międzynarodowe, inne państwa, a nawet osoby prywatne. Na wszystkich dworcach kolejowych w centrach obwodowych powstały punkty informacyjne. Uruchomiono gorące linie telefoniczne, zarówno w Ministerstwie Polityki Społecznej [...], jak w Obwodowych Administracjach Państwowych, gdzie można uzyskać wszelkie niezbędne informacje dotyczące osiedlenia (osoby umieszczane są w hotelach i sanatoriach oraz w domach prywatnych), edukacji (na wszystkich poziomach), zatrudnienia (miejscowe biura zatrudnienia rejestrują chcących pracować, udzielają informacji, kierują do Ministerstwa Pracy, pomagają szukać pracy) oraz pobierania takich świadczeń jak rekompensaty, renty i emerytury. Niezależnie od władz centralnych i lokalnych pomoc dla uchodźców wewnętrznych organizowana jest przez organizacje społeczne. Przykładem takiej pomocy jest stworzenie strony internetowej [...]. Zasadnicze znaczenie dla sytuacji wewnętrznie przesiedlonych ma ustawa z 20 października 2014 r., która przewiduje m.in. prawo do bezpłatnego wynajmu mieszkań przez sześć miesięcy, zapomogi wypłacane przez pół roku, prawo do opieki zdrowotnej, edukacji dzieci i inne świadczenia. Stworzono także centralny systemu rejestracji przesiedleńców. Wcześniej zagwarantowano przesiedleńcom prawo do korzystania z dotychczas pobieranych emerytur i rent niezależnie od miejsca zamieszkania na [...] w wyniku przesiedlenia. Z drugiej jednak strony należy podkreślić, że liczba osób przesiedlonych wewnętrznie na [...] konsekwentnie wzrasta. Powoduje to w konsekwencji, że efektywność zapewnianej ochrony nie zawsze jest wystarczająca. Z dostępnych materiałów wynika, że osoby przesiedlone mogą mieć trudności z rejestracją, bez której nie są uprawnione do uzyskania przewidzianych prawem świadczeń. Z materiałów źródłowych wynika również, że sytuacja osób przesiedlonych w poszczególnych rejonach (obwodach) [...] może istotnie się różnić.

Z oświadczeń wnioskodawcy wynika, że przebywał w drugiej połowie 2014 r. w K., mieszkał u znajomego, później próbował samodzielnie wynająć mieszkanie, jednak miał z tym problem. Według jego oświadczeń, kiedy mówił skąd pochodzi nikt nie chciał mu wynająć mieszkania. W tym czasie pracował na budowie. Jak zeznał praca skończyła się wraz z nadejściem zimy. Oświadczył, że nie mógł znaleźć innej pracy z takich samych powodów, jak przy wynajmowaniu mieszkania. Wnioskodawca nie podjął innych prób ułożenia sobie życia poza miejscem zamieszkania na terenach nie objętych konfliktem, nie zwracał się również o pomoc do jakichkolwiek instytucji czy też organizacji.

Przepis art. 18 ust. 2 ustawy nakazuje wziąć pod uwagę dominującą sytuację panującą na tej (pozostałej, wolnej od prześladowań) części kraju oraz osobiste uwarunkowania wnioskodawcy. W odniesieniu do tych kryteriów w doktrynie prawa uchodźczego formułowany jest tzw. test racjonalności. Analiza racjonalności alternatywy ochrony wewnętrznej wymaga zbadania, czy na obszarze relokacji uciekinier będzie mógł prowadzić "względnie normalne życie", nie napotykając nadmiernych trudności. W tym kontekście subiektywna ocena osoby przesiedlonej wewnętrznie dotycząca poziomu oczekiwanego życia nie jest rozstrzygająca. Tak jak zaznaczono powyżej, osoby przesiedlone wewnętrznie mogą na [...] doświadczać kłopotów i problemów z tym związanych, a poziom ich dotychczasowego życia, tj. sprzed wybuchu konfliktu, mógł istotnie ulec znaczącemu obniżeniu. Powyższe ustalenia odnoszą się też do skarżącego. Niemniej jednak Rada stwierdza, że w oparciu o zebrany materiał dowodowy nie można stwierdzić, aby skarżący nie mógł prowadzić na zachodniej [...] względnie normalnego życia i aby istniały znaczące trudności w tym względzie. W szczególności zdarzające się wypadki niechętnego nastawienia miejscowej ludności do przesiedleńców nie mają na tyle poważnego charakteru, aby twierdzić, że uniemożliwiają one uzyskanie ochrony przez przesiedleńców ze wschodniej [...]. Jest wręcz przeciwnie, funkcjonujące społeczeństwo obywatelskie w dużym stopniu współtworzy formy pomocy dla osób przesiedlonych ze wschodu. Biorąc wszystko powyższe pod uwagę, Rada do Spraw Uchodźców stwierdza, że w przypadku wnioskodawcy brak jest więc osobistych uwarunkowań w rozumieniu art. 18 ust. 2 ustawy, które wykluczają, mimo trudności, jakie napotkał wnioskodawca, alternatywę ochrony wewnętrznej.

IV. Pismem z dnia [...] listopada 2015 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2015 r., podnosząc przeciwko tej decyzji zarzuty naruszenia:

1. przepisów postępowania, tj.:

a) art. 11 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia przesłanek jakimi kierował się organ odwoławczy, przejawiający się w wadliwie sporządzonym uzasadnieniu decyzji, a w szczególności:

- braku ustosunkowania się organu do wszystkich zarzutów podniesionych przez Skarżącego w odwołaniu, tj. do zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. przez organ I instancji,

- braku dokładnego wyjaśnienia na jakiej podstawie organ ustalił, iż na terenie zamieszkania Skarżącego nie występuje poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji wewnętrznego konfliktu zbrojnego,

- brak przytoczenia przepisów prawa będących podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ograniczenie się jedynie do wskazania wybranych numerów artykułów Ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

b) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie przejawiający się w braku zgromadzenia dowodów pozwalających na ustalenie rzeczywistej sytuacji wewnętrznych przesiedleńców panującej na [...] oraz rzeczywistej pomocy otrzymywanej przez te osoby i w konsekwencji orzekanie w oparciu o niekompletny materiał dowodowy,

c) art. 12 k.p.a. poprzez brak wnikliwego działania organu przejawiający się w braku ustaleń dotyczących rzeczywistej sytuacji wewnętrznych przesiedleńców panując

d) art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynikającą z niekompletnego zebrania materiału dowodowego,

e) art. 6 i 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z przepisami k.p.a. i tym samym w sposób niebudzący zaufania jego uczestników;

2. przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 13 ust. 1 i art. 15 ustawy poprzez ich niezastosowanie w sprawie, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, iż zachodzą przesłanki do nadania statusu uchodźcy, ewentualnie udzielenia ochrony uzupełniającej,

b) art. 19 ust. 1 pkt 1 i art.20 ust. 1 pkt 1 ustawy poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, iż zachodzą przesłanki do nadania statusu uchodźcy, ewentualnie udzielenia ochrony uzupełniającej,

c) art. 18 ust. 1 ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, iż nie ma możliwości bezpiecznego zamieszkania w innej części kraju pochodzenia skarżącego.

Uzasadniając zarzuty skargi, skarżący wskazał w szczególności, co następuje:

1. W decyzji organ odwoławczej nie wskazano, w oparciu o jakie dowody poczyniono ustalenia faktyczne w sprawie w kontekście stwierdzenia niespełnienia się w stosunku do skarżącego przesłanek z art.15 ust.3 ustawy (odmiennie aniżeli miało to miejsce w przypadku innych obywateli [...], pozostających w podobnej do skarżącego sytuacji). Organ zignorował fakt, że w miejscu zamieszkania skarżącego ma miejsce wewnętrzny konflikt zbrojny, wywołujący rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez skarżącego, uzasadniające udzielenie mu ochrony uzupełniającej.

2. Rada nie odniosła się do podniesionego w odwołaniu zarzutu wadliwego sporządzenia uzasadnienia przez organ I instancji.

3. W zaskarżonej decyzji organ wskazał jedynie, iż została ona wydana na podstawie art. 89p ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. W żadnym miejscu uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie znajduje się, ani przytoczenie treści wskazanych przepisów, ani ich wykładnia. Uzasadnienie prawne zaskarżonej decyzji również zatem nie odpowiada prawu.

4. Organ odwoławczy nie zgromadził wystarczającego materiału dowodowego w sprawie niezbędnego do dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Skoro bowiem organ orzekający w I instancji w postępowaniach uchodźczych dysponuje opracowaniami jednoznacznie wskazującymi, iż w rejonie zamieszkania skarżącego mamy do czynienia z wewnętrznym konfliktem zbrojnym, jak również działaniami stanowiącymi naruszenie konwencyjnych praw skarżącego, to także organ II instancji winien się do nich ustosunkować. Bez wątpienia opracowania te pozostają także do dyspozycji tegoż organu.

5. Obowiązkiem orzekających w sprawie organów było ustalenie, czy skarżący będzie mógł bezpiecznie zamieszkać w innej części [...]. W tym zakresie organ orzekający w II instancji szeroko opisał działania podejmowane przez władze [...] w zakresie pomocy udzielanej wewnętrznym przesiedleńcom. Niemniej jednak przedstawione przez organ II instancji działania władz [...] stanowią w dużej mierze założenia, planowane czynności, podczas gdy rzeczywistość wygląda zupełnie inaczej, co potwierdza np. raport [...] fundacji [...]. Liczba wewnętrznych przesiedleńców stale rośnie, a zatem kolejne miejsca będą zbyt przeludnione, aby udzielać odpowiedniej pomocy. Konkluzja ta znajduje potwierdzenie w informacjach przedstawianych przez UNHCR. Dane te jednoznacznie poddają w wątpliwość możliwość bezpiecznego zamieszkania w innej części [...] przez skarżącego. Przede wszystkim z przedstawionych informacji wynika, iż brak jest miejsc do zamieszkania dla wewnętrznych przesiedleńców, a zatem trudno mówić w ogóle o możliwości zamieszkania w innej części [...]. Również nie można mówić o bezpiecznym zamieszkaniu w innej części kraju ze względu na niechęć lokalnej ludności do wewnętrznych przesiedleńców, ale także ze względu na złe warunki bytowe, wynikające w dużej mierze ze zbyt dużej ilości wewnętrznych przesiedleńców. W związku z powyższym stwierdzić należy, że organ nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, gdyż brak jest dowodów, które odnosiłyby się do rzeczywistej sytuacji wewnętrznych przesiedleńców, a która jest istotna w niniejsze sprawie. Powyższe uchybienia stanowią zatem bezpośrednie naruszenie art. 77 § 1 oraz art. 7 k.p.a. Opisanie działanie organu cechuje się także brakiem wnikliwości, do czego organ jest obowiązany zgodnie z art. 12 k.p.a. Brak przeprowadzenia wszystkich dowodów niezbędnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia bez wątpienia wskazuje na niewnikliwe działania organu.

6. Uchybienia w zakresie przepisów postępowania doprowadziły do naruszeń przepisów prawa materialnego, albowiem wbrew ocenie organów skarżący spełnia ustawowe przesłanki do nadania mu statusu uchodźcy ze względu na uzasadnioną obawę przed prześladowaniem z powodu religii. Tym samym w sprawie brak było podstaw do zastosowania art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy, zgodnie z którym Cudzoziemcowi odmawia się nadania statusu uchodźcy jeżeli nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia.

7. Alternatywnie, skarżący spełnia przesłanki do uzyskania ochrony uzupełniającej. Powrót do kraju pochodzenia narazi bowiem skarżącego na nieludzkie traktowanie. Ryzyko nieludzkiego traktowania wynika bowiem nie tylko z warunków sanitarnych panujących w miejscu zamieszkania skarżącego, określonych także jako katastrofa humanitarna, ale przede wszystkim ze względu na działania podejmowane przez [...].[...] stosują bowiem przemoc wobec ludności cywilnej, używają jej jako żywych tarcz. Dochodzi do porwań i grabieży. Bez wątpienia takie działania powinny być traktowane jako przejaw nieludzkiego traktowania, który stanowi ryzyko doznania poważnej krzywdy w postaci utraty zdrowia, a nawet życia. Wbrew temu co twierdzi organ II instancji udzielenie ochrony uzupełniającej jest niezależne od dochodzenia pomocy w kraju pochodzenia.

8. Wbrew ocenie organów skarżący nie może bezpiecznie zamieszkać w innej części [...], niż jego dotychczasowe miejsce zamieszkania. Tym samym art.18 ust.1 ustawy, wyłączający istnienie uzasadnionej obawy przed prześladowaniem, jak też rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy, nie może mieć w sprawie zastosowania.

V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia [...] grudnia 2015 r., Rada wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

VI. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2015 r. nie narusza przepisów prawa w sposób upoważniający Sąd do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.

W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Naruszeń, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie środków o których mowa powyżej, Sąd nie stwierdził.

VIII. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2015 r. prowadzi do następujących wniosków:

1. Przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym w drugiej instancji orzekła zaskarżoną decyzją Rada było rozstrzygnięcie, czy skarżący spełnia przesłanki do nabycia statusu uchodźcy, ewentualnie do objęcia ochroną uzupełniającą, przewidziane odpowiednio w art.13 i 15 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy prawidłowo uznały, że wskazane wyżej przesłanki nie zostały w odniesieniu skarżącej spełnione, co zasadnie skutkowało odmownym rozpatrzeniem jej wniosku.

2. Orzekające w niniejszej sprawie organy dopełniły obowiązków procesowych, wynikających z art.7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., tj. w szczególności w wyczerpujący sposób zgromadziły i rozpatrzyły materiał dowodowy, niezbędny do jej rozstrzygnięcia, szczegółowo i wnikliwie wyjaśniając w uzasadnieniach obu decyzji faktyczne i prawne przesłanki ich wydania. W oparciu o stosowne materiały analityczne organy prawidłowo ustaliły sytuację w kraju pochodzenia skarżącej, wyczerpująco oceniając w jej kontekście indywidualne uwarunkowania skarżącej. Poczynione tą drogą ustalenia faktyczne nie naruszają granic swobodnej oceny dowodów, przewidzianej w art.80 k.p.a.

3. W myśl art.13 ust.1 ustawy z 2003 r. cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju.

W myśl ust.3 przywołanego artykułu prześladowanie, o którym mowa w ust. 1, musi:

1) ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 i 285, z późn. zm.), lub

2) być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1.

W myśl ust.4 przywołanego artykułu prześladowanie może polegać w szczególności na:

1) użyciu przemocy fizycznej lub psychicznej, w tym przemocy seksualnej;

2) zastosowaniu środków prawnych, administracyjnych, policyjnych lub sądowych w sposób dyskryminujący lub o charakterze dyskryminującym;

3) wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu, w sposób, który ma charakter nieproporcjonalny lub dyskryminujący;

4) braku prawa odwołania się do sądu od kary o charakterze nieproporcjonalnym lub dyskryminującym;

5) wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu z powodu odmowy odbycia służby wojskowej podczas konfliktu, jeżeli odbywanie służby wojskowej stanowiłoby zbrodnię lub działania, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3;

6) czynach skierowanych przeciwko osobom ze względu na ich płeć lub małoletniość.

Nadanie statusu uchodźcy warunkowane jest zatem wykazaniem przez cudzoziemca, że żywi on "uzasadnioną obawę" przed prześladowaniem z określonych w ustawie powodów. W konsekwencji oznacza to, że osoba ubiegająca się o status uchodźcy winna w sposób nie budzący wątpliwości zasadność tej obawy wykazać. W tym względzie nie wystarcza jedynie subiektywne przekonanie, lecz obawa ta musi być w pewien sposób zobiektywizowana poprzez odniesienie jej do realiów występujących w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o nadanie jej statusu uchodźcy. Dopiero na tym tle można dokonać właściwej oceny, czy dana osoba ubiegająca się o status uchodźcy rzeczywiście może obawiać się prześladowań ze strony własnego państwa.

4. W myśl art.15 ustawy cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez:

1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji,

2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie,

3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego

- i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

5. Stosownie do art.18 ust.1 ustawy, jeżeli na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, uznaje się, że nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem lub rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia. Stosownie do ust.2 przywołanego przepisu przy ocenie, czy sytuacja na części terytorium kraju pochodzenia jest zgodna z ust. 1, bierze się pod uwagę okoliczności dominujące na tej części terytorium kraju oraz osobiste uwarunkowania cudzoziemca.

6. Z powyższych uregulowań wynika, że udzielnie na terenie RP pomocy cudzoziemcom, przewidzianej w art.13 ust.1 ustawy (nadanie status uchodźcy) albo 15 (udzielenie ochrony uzupełniającej) uzależnione jest od wykazania, że cudzoziemiec nie ma możliwości dokonania bezpiecznego i legalnego relokowania się na tę część kraju pochodzenia, która wolna jest od zagrożeń, uzasadniających nadanie cudzoziemcowi statusu uchodźcy lub udzielenie ochrony uzupełniającej.

Bezspornym jest, że na tej część [...], na której skarżący posiadał miejsce zamieszkania, tj. w obwodzie [...], objętym działaniami zbrojnymi [...], życie i zdrowie skarżącego są w oczywisty sposób zagrożone. Ocena zeznań złożonych przez skarżącego nie pozwala wprawdzie na stwierdzenie, że w miejscu zamieszkania skarżący był lub może być objęty prześladowaniami, stanowiącymi podstawę do nadania statusu uchodźcy. Skarżący bowiem ani nie doświadczył represji na tle rasowym, religijnym, politycznym lub wynikającym z przynależności do określonej grupy społecznej, ani też brak jest przesłanek uprawdopodabniających wniosek, że represje takie mogłyby mieć miejsce w przyszłości. Nie można kwalifikować w ten sposób samego faktu namawiania skarżącego przez [...] do przyłączenia się do ich oddziałów zbrojnych, albowiem skarżący akcentował w tym miejscu raczej ogólną obawę o swoje życie i zdrowie, wynikającą z objęcia jego rodzinnych okolic działaniami zbrojnymi, nie zaś obawę przed zemstą ze strony [...] w razie nieprzystąpienia do nich. Nie ulega natomiast wątpliwości, że powrót skarżącego do miejsca zamieszkania naraziłby go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia, wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego (art.15 pkt 3 ustawy), co zobowiązywałoby organ do udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej. Powyższe nie może jednakże nastąpić, a to w związku z bezsporną możliwością relokowania się przez skarżącego na bezpieczną część terytorium [...]. Zarzuty skargi co do powierzchownego zbadania przez organy tego aspektu sprawy nie zasługują na uwzględnienie. O ile nie można kwestionować prawdziwości twierdzeń skargi, że pomoc oferowana przez władze publiczne i organizacje międzynarodowe wewnętrznym przesiedleńcom na [...] (szczegółowo opisana przez organy) doznaje daleko idących ograniczeń zarówno z racji dużej liczby potrzebujących, jak i z racji niewystarczających środków, o tyle nie można uznać, że ograniczenia te uniemożliwiają przesiedleńcom zorganizowanie sobie życia w nowym miejscu zamieszkania. Skarżący jest człowiekiem młodym (22 lata), zdolnym do pracy, w związku z czym prognozę co do zorganizowania sobie życia na bezpiecznym terytorium [...] należy uznać za dodatnią.

Podkreślenia wymaga, że instrumenty przewidziane w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mają ściśle określony cel, jakim jest, w szerokim ujęciu, ochrona osób zagrożonych w swoich krajach pochodzenia różnego rodzaju nieuzasadnionymi i dolegliwymi represjami, godzącymi w ich podstawowe prawa. Chodzi zatem o zapewnienie ochrony wartości, z punktu widzenia aksjologii demokratycznego państwa prawa najcenniejszych, w szczególności ochrony życia, zdrowia ludzi, itd. Przesłanką do objęcia tego rodzaju ochroną nie jest natomiast sam zamiar cudzoziemca poprawienia własnej sytuacji życiowej, rodzinnej lub ekonomicznej, który to zamiar cudzoziemiec chciałby realizować w Polsce. O ile intencje tego rodzaju są bezsprzecznie zrozumiałe z życiowego punktu widzenia, o tyle winny być realizowane przez cudzoziemca w innych trybach, umożliwiających obywatelom państw obcych legalne przebywanie, czy też pracę na terenie Polski, nie zaś w trybie zarezerwowanym dla uchodźców. Ustawowe przesłanki, których wystąpienie jest konieczne do objęcia cudzoziemców ochroną, nie mogą być zatem interpretowane w sposób dowolny, nadmiernie zliberalizowany.

W świetle powyższych okoliczności skargę należało oddalić.

Z tych względów i na podstawie art.151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.