Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 693/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-07-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 58 par 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia del. WSA Tamara Dziełakowska Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 815/11 w sprawie ze skargi E. W. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji cofającej pozwolenie na broń palną myśliwską 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od E.W. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 815/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. W. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji cofającej pozwolenie na broń palną myśliwską.

Jak wynika z uzasadnienia wyroku, Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 58 § 1, art. 59 § 1 i art. 268a k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku E. W. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia [...] października 2008 r. o cofnięciu ww. pozwolenia na broń palną myśliwską, w dniu 17 lutego 2011 r. wydał postanowienie, którym odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od powyżej określonej decyzji.

Organ w uzasadnieniu decyzji podał m. in., że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1488/09 oddalił skargę kasacyjną Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 349/09 w sprawie ze skargi E. W. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2009 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku stwierdził m. in., że w niniejszej sprawie uzasadnionym było w świetle jej całokształtu okoliczności uznać, że skarżący w ramach odwołania złożył prośbę o przywrócenie terminu do jego wniesienia, co w konsekwencji obligowało organ odwoławczy do rozpoznania w pierwszej kolejności tego właśnie wniosku.

Zgodnie z art. 58 § 1 i 2 k.p.a., termin do wniesienia odwołania należy na prośbę zainteresowanego przywrócić, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy i wraz z wnioskiem o jego przywrócenie, wniesionym w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia, dopełni czynności, dla której określony był termin. Warunki te muszą być spełnione łącznie.

E.W. powyższych warunków dopełnił, jednakże w ocenie organu nie uprawdopodobnił on, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy, a przedstawione przez niego argumenty nie pozwalają uznać, że do uchybienia terminu doszło w związku z przeszkodami nie do przezwyciężenia.

W ocenie organu takimi przeszkodami, nie są bowiem okoliczności związane z przebywaniem skarżącego poza miejscem zamieszkania (opieka nad chorą matką), chęć osobistego złożenia odwołania, jak również uczestniczenie w uroczystościach pogrzebowych, które miały miejsce w 2004 r. i 2008 r.

Postanowienie Komendanta Głównego Policji stało się przedmiotem skargi wniesionej przez E. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił.

W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podkreślił, że niezachowanie terminu do wniesienia środka zaskarżenia pociąga za sobą ujemne skutki dla wnoszącego, gdyż czynność procesowa dokonana po upływie zakreślonego w przepisie terminu jest prawnie nieskuteczna. Wyjątkowo termin ten może zostać przywrócony, jeżeli jego niezachowanie nastąpiło bez winy osoby zainteresowanej.

Zgodnie z art. 58 § 1 i 2 kpa, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynność, dla której określony był termin.

Organ nie kwestionuje, że skarżący dopełnił obowiązku wynikającego z § 2 powyżej przytoczonego przepisu, natomiast kwestionuje warunek określony w § 1 tego przepisu, tj. uprawdopodobnienie, że uchybienie do wniesienia odwołania nastąpiło bez winny skarżącego.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, organ dokonał prawidłowej oceny, że skarżący nie dopełnił obowiązku określonego w art. 58 § 1 k.p.a. Z treści tego przepisu wynika bowiem, że przywrócenie terminu może nastąpić wyłącznie wtedy, gdy zainteresowany uprawdopodobni, iż do uchybienia terminu doszło bez jego winy. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do dochowania szczególnej staranności przy podejmowaniu czynności procesowej. O braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Choroba matki i konieczność opieki nad nią, nie jest potwierdzeniem braku jego winy w uchybieniu terminu. Taką okolicznością, nie jest również fakt przebywania skarżącego poza miejscem zamieszkania, gdyż nie wyklucza ona możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę np. sporządzenie odwołania i nadania go przez pocztę osobiście lub przez inną osobę.

W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, organ zasadnie uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia środka zaskarżenia od decyzji organu pierwszej instancji i z tej przyczyny odmówił przywrócenia terminu do dokonania tej czynności procesowej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł E. W. zaskarżając tenże wyrok w całości i wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

Skarżący kasacyjnie przedmiotowemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej p.p.s.a.) w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, polegające na nieprawidłowym przyjęciu, iż skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia środka zaskarżenia;

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że organ prawidłowo i wyczerpująco przeprowadził postępowanie wyjaśniające oraz zgromadził materiał dowodowy, co spowodowało w konsekwencji błędne uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, podczas gdy z akt sprawy wynika, ze organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

W pierwszej kolejności podkreślić należy, że w sprawie niniejszej prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 349/09 przesądzona została kwestia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Głównego Policji cofającej pozwolenie na broń palną myśliwską.

Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, w swej istocie sprowadzają się do zakwestionowania stanowiska przyjętego przez organ administracji publicznej, a popartego przez Sąd pierwszej instancji, iż wnoszący o przywrócenie terminu do złożenia odwołania nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.

Stosownie do treści art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego kryterium braku winy, wynikające z powyższego przepisów, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności, takiej której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania od decyzji o cofnięciu mu pozwolenia na broń palną myśliwską, a zatem nie wypełnił dyspozycji art. 58 § 1 k.p.a.

Nie można uznać, że w realiach niniejszej sprawy opieka nad matką uniemożliwiała skarżącemu złożenie odwołania w terminie, albowiem jak trafnie wskazał Sąd pierwszej instancji fakt przebywania skarżącego poza miejscem zamieszkania, nie wyklucza dokonania czynności procesowej przez stronę np. sporządzenia odwołania i nadania go przez pocztę, osobiście lub przez inną osobę. Co więcej skarżący miał świadomość prowadzenia postępowania administracyjnego z jego udziałem i tym samym dbając należycie o swe interesy winien był w związku z czasową zmianą miejsca pobytu poinformować organ o tym fakcie, wskazując adres dla doręczeń. Ponadto jak celnie wskazano w odpowiedzi na skargę kasacyjną, w sytuacji, gdy skarżący zamieszkuje z żoną, która (jak podaje skarżący) jest poważnie chora psychicznie, to w takiej sytuacji powinien on wskazać organowi administracji publicznej inny adres bądź sposób doręczania korespondencji w sprawie, chociażby poprzez poinformowanie, iż wszelkie przesyłki winny być doręczane wyłącznie do rąk własnych.

Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że strona nie dochowała należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw co powoduje, że nie wykazała zaistnienia niedającej się przezwyciężyć przeszkody przez nią niezawinionej.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 ustawy Prawo postępowaniu przed sadami administracyjnymi.

O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.