Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 129/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Irena Kudiura, Asesor WSA - Joanna Gierak (spr.), Protokolant - Anna Michałowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2005 r. sprawy ze skargi F. Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe; 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz F. Spółki z o.o. w W. kwotę 740 (siedemset czterdzieści) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

W dniu [...] września 2000 r. wg dokumentu SAD nr [...] F. Spółka z o.o. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym leki, uprzednio objęte procedurą składu celnego. Do zgłoszenia dołączono deklarację wartości celnej oraz fakturę handlową nr [...] z dnia [...] marca 2000 r. wystawioną przez eksportera, firmę M. I.

Dyrektor Urzędu Celnego w W. przyjął zgłoszenie celne jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i 2 Kodeksu celnego, co spowodowało z mocy prawa objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu i określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Towar został następnie zwolniony dla wykorzystania go w celu określonym przez procedurę celną, którą został objęty.

W dniach od 23.11.2001 r. do 18.02.2002 r. funkcjonariusze Działu Powtórnej Kontroli Celnej przeprowadzili kontrolę firmy F. , którą objęto dokumentację celną i handlową w aspekcie wartości celnej towarów zgłaszanych do procedury dopuszczenia do obrotu w okresie od 01.01.1999 r. do 31.10.2001 r.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. wszczął z urzędu postępowanie w celu zbadania prawidłowości przedmiotowego w sprawie zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej i wymiaru kwoty długu celnego importowanych farmaceutyków. W toku przeprowadzonej kontroli celnej stwierdzono bowiem, iż w stosunku do zgłoszonych towarów w postaci leków do procedury dopuszczenia do obrotu Spółka nie uwzględniła 4% rabatu wyszczególnionego na fakturze handlowej nr j.w. oraz dofinansowania w formie premii pieniężnej na ujawnionych podczas kontroli notach kredytowych wystawionych przez firmę M. I. w B.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...], wydaną w trybie art. 65 § 4 pkt 2 lit. "a" ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny [Dz.U. Nr 23, poz. 117 ze zm.] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej importowanych towarów i orzekając w tym zakresie określił wartość celną w skorygowanej (obniżonej) wysokości uznając, że podana w fakturze handlowej wartość leków została zawyżona. W uzasadnieniu organ celny I instancji m.in. powołał się na ujawnione noty kredytowe: nr [...] z dnia [...].09.2000 r. i nr [...] z dnia [...].11.2000 r. wystawione przez firmę M. I. w B. , na podstawie których przyznano firmie polskiej rabat, a także na postanowienia ujawnionej umowy zawartej w dniu [...].05.2000 r. pomiędzy importerem a eksporterem, z których wynika, iż: "F. za dobrą współpracę będzie otrzymywała premię zależną od rzeczywistej sprzedaży M. wykazanej w raporcie za miesiąc kalendarzowy. Wysokość premii wynosi 3% sprzedaży netto, jeśli jej obrót za miesiąc kalendarzowy przekroczy kwotę 500.000 USD".

Orzekając w sprawie na skutek odwołania strony, Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną decyzji powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa [Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.], przepisy art. 23 § 1 i § 9, art. 85 § 1, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny [Dz. U. Nr 23, poz. 117 ze zm.], oraz art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne [Dz.U. Nr 68, poz. 623].

Uzasadniając decyzję podkreślił, że wartość celna importowanego towaru została zadeklarowana w dniu dokonania zgłoszenia celnego w sposób nieprawidłowy. W jego ocenie świadczą o tym wyniki przeprowadzonej w siedzibie importera kontroli celnej, w trakcie której ujawniono, iż do przedmiotowego w sprawie zgłoszenia celnego z dnia [...] września 2000 r. załączone zostały faktury, na których udzielony został firmie F. Sp. z o.o. rabat w wysokości 4%. Ponadto kontrola ujawniła notę kredytową nr [...] z dnia [...] września 2000 r. wystawioną przez firmę M. na kwotę 26.677,55 USD dotyczącą miesiąca września 2000 r. Na tej podstawie Dyrektor Izby Celnej uznał, iż prawidłowo przyjęto, że zgłoszenie celne zostało dokonane w oparciu o niekompletne dane i dokumenty, nieodzwierciedlające rzeczywistych warunków transakcji. Biorąc pod uwagę, że nota kredytowa oraz rabaty uwidocznione na fakturach obniżyły wartość transakcyjną towarów - w ocenie organu odwoławczego- Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uprawniony był do korekty wartości celnej zarówno o kwotę rabatów z faktur jak i kwotę wynikającą z noty kredytowej (proporcjonalną do wartości celnej z SAD) w oparciu o art. 23 §1 i 9 Kodeksu celnego. Dyrektor Izby zauważył przy tym, iż faktury zakupu nie zostały zakwestionowane na podstawie art. 23 §7 Kodeksu celnego, tym samym nie zachodziła potrzeba ustalenia wartości celnej z zastosowaniem zastępczych metod wyceny. Jednocześnie podkreślił, że zgodnie z zapisami w księgowości firma F. przekazywała kontrahentowi zagranicznemu środki pieniężne w kwotach zgodnych z cenami wynikającymi z faktur handlowych pomniejszonych o udzielony rabat na fakturze oraz kwotę wynikającą z noty kredytowej.

W tym stanie rzeczy uzasadniona była, zdaniem organu odwoławczego, korekta (obniżenie) wartości celnej dokonana przez organ celny pierwszej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie F. Sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. , lub w przypadku uznania, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji, uchylenie przedmiotowej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. Spółka zarzuciła:

naruszenie w sposób rażący art. 65 §4 i 5 oraz art. 244 pkt 3 ustawy - Kodeks celny, a także art. 120 i art. 233 §1 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP przed wydanie decyzji określającej wysokość należności celnych po wygaśnięciu długu celnego w wyniku przedawnienia;

rażące naruszenie art. 23 §1 i art. 30 §1 pkt 1 lit. a Kodeksu celnego w zw. z uwagą do Artykułu 8 Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu 1994 oraz w zw. z Nota Wyjaśniającą 2.1. Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej do Artykułu 8 Porozumienia przez błędne przyjęcie, że wynagrodzenie uzyskiwane przez Spółkę od zagranicznego dostawcy M. I. nie jest "prowizją od sprzedaży" w rozumieniu art. 30 §1 pkt 1 lit. a;

naruszenie art. 122, art. 187 §1, art. 191 i art. 210 §4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego przez nie wyjaśnienie stanu faktycznego, w wyniku czego błędnie przyjęto, że:

-wynagrodzenie uzyskiwane przez Spółkę od zagranicznego dostawcy, jest upustem cenowym, nie stanowiącym prowizji od sprzedaży towaru, lecz związanym ściśle z jego zakupem, oraz

-na podstawie noty kredytowej określającej kwotę wynagrodzenia należnego Spółce od dostawcy z tytułu sprzedaży towarów w kraju w umowie w przyjętym okresie rozliczeniowym (innym niż miesiąc kalendarzowy) dokonano obniżenia ceny wszystkich towarów importowanych przez Spółkę.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m.in. przepisami art. 1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji we wskazanym zakresie należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu niezależnie od treści skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Rozstrzygnięcie sprawy przez organ celny w trybie art. 65 §4 Kodeksu celnego następuje w drodze decyzji. Pod pojęciem "wydanie decyzji" należy rozumieć sporządzenie decyzji (czyli jej napisanie i podpisanie) oraz skuteczne jej doręczenie (ew. ogłoszenie), a zatem prawidłowe wprowadzenie decyzji do obrotu prawnego. Jednym z elementów konstytutywnych decyzji jest jej podpisanie przez osobę upoważnioną do działania w imieniu organu, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego, (art. 210 §1 pkt 8 ustawy - Ordynacja podatkowa w zw. z art. 262 ustawy - Kodeks celny). Nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie chodzi o osobę, która pełni funkcję organu celnego lub działa na podstawie upoważnienia tego organu, udzielonego w trybie art. 143 Ordynacji podatkowej. Podpis jest gwarancją tego, że decyzja pochodzi rzeczywiście od odpowiedniego i właściwego organu, jak również że pismo jest wyrazem woli tego organu, a nie projektem decyzji. Do momentu podpisania przez osobę reprezentującą organ, akt administracyjny jest projektem decyzji i nie wchodzi jeszcze do obrotu prawnego, (v. B. Adamiak, Wadliwość decyzji administracyjnej, Wrocław 1986, s. 50).

W ocenie Sądu, podzielającego stanowisko prezentowane dotychczas w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i w literaturze przedmiotu, brak podpisu pozbawia pismo charakteru decyzji administracyjnej, (v. wyrok NSA z 30.07.1982 r., sygn. I SA 547/82, wyrok NSA z 12.03.1997 r., sygn. SA/Gd 2939/95). W takiej sytuacji nie można w ogóle mówić o akcie stosowania prawa (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks Postępowania administracyjnego Komentarz, wyd. 7, str. 747). Z rażącym naruszeniem prawa będzie zatem wydana decyzja organu odwoławczego, utrzymująca w mocy jedynie projekt decyzji.

W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania decyzja organu celnego I instancji z dnia [...] sierpnia 2003 r. nie została podpisana (k 12 akt adm.), tym samym, będąc projektem aktu administracyjnego, nie wywołała żadnych skutków prawnych.

Wobec powyższego uznając, że decyzja organu drugiej instancji z dnia [...] listopada 2004 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na okoliczność prowadzenia postępowania odwoławczego i wydania zaskarżonej decyzji przy braku decyzji organu I instancji (art. 247 § 1 pkt 3 ustawy - Ordynacja podatkowa w zw. z art. 262 ustawy - Kodeks celny), należało na podstawie art.145 § 1 pkt 2, art. 152 i art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), orzec jak w sentencji.