Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 717/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
article: art. 21 ust. 2 pkt 1-2
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.), Protokolant Joanna Kawa, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi C. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych na 2007 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną trybie odwoławczym, utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu "G" z siedzibą w O. z dnia [...] nr [...] odmawiającą przyznania C.N. jednolitej płatności obszarowej oraz przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nakładającej sankcję w wysokości [...].

W uzasadnieniu decyzji podano, że w dniu 3 lipca 2007 r. wpłynął do Biura Powiatu "G" ARiMR wniosek C.N. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2007. W przedmiotowym wniosku wnioskodawca zadeklarował działki rolne oznaczone identyfikatorami od A do G o łącznej powierzchni 48,62ha. Przedmiotowe działki położone są odpowiednio na działkach ewidencyjnych nr 1, 15, 3 i 96/1 w województwie [...], powiat [...], gmina P. w obrębie ewidencyjnym S. W dniu 30 sierpnia 2007 r. działki rolne zadeklarowane przez C.N. we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych - zostały poddane czynnościom kontrolnym metodą inspekcji terenowej. Pomiar powierzchni działek rolnych został dokonany przez podmiot zewnętrzny wykonujący kontrole na zlecenie ARiMR. Przeprowadzona kontrola na dzień 30 sierpnia 2007 r. stwierdziła wiele nieprawidłowości na zadeklarowanych działkach, mi.in:

1.na działce rolnej oznaczonej jako A (UPO -21,24 ha) inspektorzy terenowi odnotowali brak dobrej kultury rolnej na całej powierzchni działki. W związku z powyższym został użyty kod nieprawidłowości DR 14 -"działka rolna nie jest utrzymywana w dobrej kulturze rolnej"., na podstawie którego na wnioskodawcę nakładane są sankcje finansowe w odniesieniu do całkowitej płatności przysługującej producentowi w danym roku.

2. na działce rolnej oznaczonej jako B (JPO - 13 ha) inspektorzy terenowi stwierdzili, iż na zadeklarowanej działce deklarowana uprawa występuje na powierzchni 5,10 ha;

3. na działce rolnej oznaczonej jako C (UPO - 2,69 ha) inspektorzy terenowi stwierdzili występowanie uprawy zadeklarowanej na powierzchni 1,96 ha;

4. na działce rolnej oznaczonej jako E (JPO - 1,77ha) inspektorzy terenowi stwierdzili brak śladów prowadzenia działalności rolniczej na działce. W odniesieniu do tej działki został użyty kod nieprawidłowości DR 18, który skutkuje wykluczeniem danej działki rolnej z płatności. W uwagach odnotowano, iż działka porośnięta jest chwastami wieloletnimi i przynajmniej od jednego roku nie były na niej wykonywane żadne zabiegi agrotechniczne;

5. na działce rolnej oznaczonej jako F (JPO - 0,3ha) inspektorzy terenowi stwierdzili brak śladów prowadzenia działalności rolniczej na działce. W odniesieniu do tej działki został użyty kod nieprawidłowości DR 18, który skutkuje wykluczeniem danej działki rolnej z płatności. W uwagach odnotowano, iż działka porośnięta jest chwastami wieloletnimi oraz samosiejkami drzew i przynajmniej od jednego roku nie były na niej wykonywane żadne zabiegi agrotechniczne;

6. na działce rolnej oznaczonej jako G (JPO - l,72ha) inspektorzy terenowi stwierdzili brak śladów prowadzenia działalności rolniczej na działce. W odniesieniu do tej działki został użyty kod nieprawidłowości DR 18, który skutkuje wykluczeniem danej działki rolnej z płatności. W uwagach odnotowano, iż działka porośnięta jest chwastami wieloletnimi i przynajmniej od jednego roku nie były na niej wykonywane żadne zabiegi agrotechniczne.

Wyniki z ww. protokołu z czynności kontrolnych stały się podstawą do wydania w dniu [...] przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR decyzji nr [...], w której odmówił on przyznania płatności do gruntów rolnych z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości w trakcie wykonanej kontroli w terenie. Jednocześnie na wnioskodawcę zostały nałożone sankcje finansowe z tytułu zawyżenia powierzchni zgłoszonej do Uzupełniającej Płatności Obszarowej w wysokości [...].

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik skarżącego S.T. podniósł dwa zasadnicze argumenty. Po pierwsze zarzucił, iż organ naruszył przepisy prawa nie zawiadamiając strony bądź jej pełnomocnika o planowanej kontroli w terenie. Zdaniem strony odwołującej skutkowało to pozbawieniem rolnika jako strony postępowania administracyjnego możliwości czynnego udziału w tym stadium postępowania, gwarantowanej przez art. 10 ust. 1 Kpa. Po drugie, strona odwołującą zarzuciła decyzji organu I instancji "lapidarne" uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia.

Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor ARiMR wymienioną na wstępie decyzją utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) Nr 2019/93, (WE) Nr 1452/2001, (WE) Nr 1453/2001, (WE) Nr 1454/2001, (WE) Nr 1868/94, (WE) Nr 1251/1999, (WE) Nr 1254/1999, (WE) Nr 1673/2000, (EWG) Nr 2358/ 71 i (WE) Nr 2529/2001 (załącznik IV) określa wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawia określone systemy wsparcia dla rolników oraz ustanawia zasadę, że rolnicy, którzy nie spełniają niektórych wymogów dotyczących warunków przyznawania płatności, otrzymują obniżone płatności bezpośrednie lub podlegają wykluczeniu z płatności. Obowiązująca w roku 2007 ustawa z dnia 26 stycznia 2007 o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r. Nr 35, poz. 217, ze zm.), jest rezultatem działań wykonawczych w stosunku do rozporządzenia Rady (WE) 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. Zgodnie art. 7 ust.1 tej ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu grunty rolne, wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 143b ust. 4 zdanie drugie rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli: 1) posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami, 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Następnie organ wskazał, iż zgodnie z art. 5 ww. rozporządzenia nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. "Państwa Członkowskie zapewniają, że wszystkie grunty rolne, a w szczególności grunty, które nie są już wykorzystywane do celów produkcyjnych, są utrzymywane w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Państwa Członkowskie definiują, na poziomie krajowym lub regionalnym, wymogi minimalne w zakresie dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska na podstawie ram ustanowionych w załączniku IV, uwzględniając szczególne cechy charakterystyczne odnośnych obszarów, włączając w to warunki glebowe i klimatyczne, istniejące systemy gospodarowania, wykorzystanie gruntów, zmianowanie upraw, metody uprawy roli oraz struktury gospodarstw. Wymogi takie nie mogą naruszać standardów regulujących dobre praktyki rolnicze stosowane w kontekście rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 oraz środków rolno-środowiskowych, które wykraczają poza wzorzec odnoszący się do dobrych praktyk rolniczych" Minimalne wymagania dotyczące utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze zostały z kolei określone w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 lutego 2005 r. (Dz. U. z 2005 Nr 36, poz. 326) zmieniającym rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz. U. Nr 65, poz. 600) oraz rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 kwietnia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz. U. z 2005 r. Nr 80, poz. 702). W przypadku łąk, warunkiem uznania takich działek rolnych za spełniające wymagania dobrej kultury rolnej, jest przeprowadzenie koszenia okrywy roślinnej i jej usunięcie, co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca.

Na podstawie powyżej cytowanych przepisów prawa organ stwierdził, iż tylko łączne spełnienie przez wnioskodawcę powyższych kryteriów warunkuje, iż powinien on otrzymać płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. Niespełnienie, którejkolwiek z przesłanek warunkujących przyznanie płatności do gruntów rolnych musi skutkować odmową przyznania jednolitej płatności obszarowej.

Odnosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy organ stwierdził, iż przeprowadzona w dniu 30 sierpnia 2007 r. kontrola w gospodarstwie strony odwołującej miała na celu zweryfikowanie poprawności deklaracji złożonej przez rolnika we wniosku z dnia 11 maja 2007r. Regulacja celu i sposobu przeprowadzenia kontroli w terenie zawarta została w rozporządzeniu Komisji (WE) 796/2004. Zgodnie z art. 23 tego rozporządzenia kontrole na miejscu są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację przestrzegania warunków, zgodnie z którymi przyznawana jest pomoc (m.in. określenie czy na danej działce rolnej przestrzegane są minimalne wymagania utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi). Wykonawcy kontroli, podczas inspekcji terenowej dokonali identyfikacji działek rolnych oraz stwierdzili nieprzestrzeganie przez producenta rolnego minimalnych wymagań utrzymania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej na działkach oznaczonych identyfikatorami A i D. Podczas kontroli przeprowadzonej przez inspektorów ARiMR na działce rolnej oznaczonej we wniosku jako A trawy nie były wykoszone. Nie było zatem, według opinii organu drugiej instancji, dowodu na prowadzenie produkcji rolnej na zadeklarowanych do płatności obszarze, a tym samym rodziły się wątpliwości co do przestrzegania przez wnioskodawcę minimalnych norm na gruncie. Odnośnie działki B i C kontrolujący stwierdzili, iż działalność rolnicza prowadzona jest odpowiednio na powierzchni 5,10 ha i l,96ha, a nie jak zadeklarowano we wniosku - na powierzchni 13 ha (B) i 2,69ha (C). Na działkach oznaczonych identyfikatorami E, F i G o łącznej powierzchni 3,79 ha odnotowano brak śladów prowadzenia na tych gruntach działalności rolniczej od co najmniej jednego roku. Inspektorzy terenowi zastosowali kod nieprawidłowości DR18, który wyklucza działkę z płatności w roku, w którym został złożony wniosek. W celu udokumentowania stwierdzonych na gruncie nieprawidłowości został wykonany materiał zdjęciowy. Zastany na gruncie stan faktyczny obrazują zdjęcia oznaczone numerami od 1-757 do 1-762, od 1-766 do 1-770 oraz od 1-718 do 1-731.

Analizując wykonane w 2007 roku fotografie organ stwierdził, że od co najmniej jednego roku łąki na działkach E, F i G nie były koszone. Świadczą o tym występujące na powierzchni łąk jednoroczne, zdrewniałe już łodygi chwastów ruderalnych. Występowanie na użytkach zielonych zarówno chwastów segetalnych jak i ruderalnych, jest wystarczającą podstawą do stwierdzenia przez inspektorów terenowych, iż na danym gruncie nie była prowadzona działalność rolnicza, co najmniej od jednego roku.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. z kontroli na miejscu został sporządzony raport, który umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonej kontroli oraz został przekazany pocztą na adres wskazany przez producenta w ewidencji producentów prowadzonym przez ARiMR. Na podkreślenie zasługuje fakt, iż dokonana przez organ II instancji analiza protokołu z czynności kontrolnych wykazała, że nie doszło do naruszenia zasad sporządzania dokumentacji pokontrolnej. Sama kontrola oraz protokół z czynności kontrolnych został sporządzony zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metodologią.

Jak wskazał dalej organ strona odwołująca miała możliwość zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń do protokołu. Z przysługującego jej prawa skorzystała i pismem z dnia 21 lipca 2008r. wniosła szereg uwag do protokołu, które jednakże nie mają wpływu na warunki przyznawania płatności, jak również nie podważają wyników przeprowadzonej kontroli. Argumentacja strony odwołującej w zakresie przeprowadzonej inspekcji terenowej sprowadza się wyłącznie do twierdzenia jakoby jej obecność w trakcie przeprowadzanych czynności kontrolnych miałaby wpływ na ustalenia zawarte w protokole. Jak już wspomniano kontrola miała stwierdzić jaki jest stan faktyczny na gruncie. Zasadniczym obowiązkiem podmiotu uprawnionego ubiegającego się o dopłaty jest takie gospodarowanie na gruncie, aby zgłoszone do dopłat działki utrzymane były w stanie gwarantującym prawidłową gospodarkę rolną. Występowanie chwastów wieloletnich na działce jest wystarczającym dowodem na to, iż nie była niej prowadzone produkcja rolna, a tym samym nie spełnił producent podstawowego warunku przyznania pomocy, jakim jest prowadzenie działalności rolniczej na gruntach w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. szczegółowo określa jakie zabiegi agrotechniczne lub pratotechniczne na gruncie muszą być wykonane, by grunt mógł zostać uznany za spełniający minimalne normy. Jak wskazuje tytuł rozporządzenia, minimalnym warunkiem niezbędnym do wykonania przez wnioskodawcę jest wykonanie jednego koszenia do dnia 31 lipca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, iż strona odwołująca nie wykonała nawet tego warunku na działkach zadeklarowanych do płatności. Pomimo, iż rozporządzenie ministra rolnictwa określa jedyne minimalne normy konieczne do spełnienia w przypadku użytków zielonych, to jednak z rolniczego punktu widzenia z użytkami powinno się postępować w sposób racjonalny. Prawidłowa pielęgnacja użytków zielonych polega przede wszystkim na przeprowadzeniu 1-2 krotnego koszenia odchwaszczającego w celu wzmocnienia właściwej runi w stosunku do chwastów segetalnych. Pierwsze koszenie powinno odbyć się już na przełomie kwietnia i maja. Drugie na przełomie lipca i sierpnia. Przykoszenie eliminuje częściowo chwasty grubołodygowe i nie pozwala na występowanie na gruncie chwastów ruderalnych, natomiast prawidłowe nawożenie jest podstawowym zabiegiem w zapobieganiu degradacji użytków zielonych. Wszystkie opisane powyżej zabiegi pratotechniczne mają na celu sprawić, aby łąka na której rzeczywiście prowadzona jest działalność rolnicza - była łąką wartościową.

W przedmiotowej sprawie, zarówno organ I jak i II instancji nie stwierdził, iż wnioskodawca spełnił chociażby minimalne wymogi w zakresie użytkowana użytków zielonych, a w związku z tym nie spełnił kryteriów kwalifikowalności gruntów zgłoszonych do dopłat. Zdaniem organu II instancji, organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym ustaleń zawartych w protokole z czynności kontrolnych.

Ustosunkowując się do argumentu odwołującego, iż nie powiadomienie strony odwołującej o planowanej kontroli w terenie było naruszeniem art. 10 kpa, organ II instancji stwierdził, iż kontrole na miejscu w przypadku wniosków obszarowych na rok 2007 nie były wykonywane zgodnie z dyspozycją art.10 § 1 kpa, lecz zgodnie z art. 25 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. Jak podkreślił organ zgodnie z tym przepisem kontrole na miejscu przeprowadzone są bez uprzedzenia. Jeżeli jednak nie zagrażałoby to celowi kontroli, można zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres wyprzedzenia nie może przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych przypadków. Podobna regulację zawiera także pkt 29 Preambuły w/w Rozporządzenia Komisji (WE) 796/2004, a mianowicie "(...) jeśli chodzi o kontrole, dotyczące zgodności z kryteriami kwalifikowalności, kontrole na miejscu powinny być z reguły niezapowiedziane". Tak, więc kontrole w terenie z zasady są niezapowiedziane. Fakt, iż producent nie był obecny w trakcie wykonywania czynności kontrolnych, nie umniejsza wagi sporządzonemu protokołowi, tym bardziej, że strona odwołująca miała możliwość się z nim zapoznać. Ponadto, jak zauważył organ, pomimo nieobecności producenta przy kontroli, jego prawo -jako strony postępowania - było chronione poprzez przekazanie mu kopii protokołu (na prawach oryginału) pocztą. Biorąc jednak pod uwagę fakt, iż jedynym dowodem w sprawie był protokół z czynności kontrolnych, który został przesłany do wiadomości rolnika pocztą - nie należy upatrywać w tym żadnego uchybienia. Ten tryb postępowania mieści się w istocie zasady określonej w art. 10 kpa, stanowi bowiem przejaw zapewnienia stronie udziału w każdym stadium postępowania i umożliwia wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Jakkolwiek pełnomocnik strony odwołującej podnosi, iż przekazanie protokołu bezpośrednio stronie postępowania z pominięciem jej pełnomocnika jest naruszeniem prawa, to jednak należy wskazać, iż po pierwsze adres wskazany w ewidencji producentów (jako adres doręczeń) jest adresem na który przekazano protokół. Po drugie, organ II instancji przekazał pełnomocnikowi dodatkowo kserokopię protokołu z kontroli na miejscu wraz z załącznikiem w postaci materiału zdjęciowego wykonanego w trakcie kontroli.

W związku z opisanymi powyżej stanem faktycznym oraz zgodnie z art. 138 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IV a tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20.11.2004 r., ze zm.), ustalono, iż różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wynosi 13,08 ha co stanowi 36,80 % przekroczenia wyznaczonego obszaru i w rezultacie na podstawie wymienionych przepisów doprowadziło do odmówienia jednolitej płatności obszarowej.

W przypadku Uzupełniającej Płatności Obszarowej zastosowanie miał art. 51 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., który stanowi, że "jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, za wyjątkiem skrobiowych odmian ziemniaka i ich nasion zgodnie z odpowiednio art. 93 i 99 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 50 ust. 3 do 5 niniejszego rozporządzenia o 50%, rolnik będzie również wyłączony z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym zgodnie z art. 50 ust. 3 do 5. Kwota ta podlega kompensacji dopłatami w ramach jakichkolwiek programów pomocowych, o których mowa w tytułach III i IV rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, do których dany rolnik jest uprawniony w kontekście wniosków złożonych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym wykrycia różnicy, jeśli dopłaty nie pozwalają na pełną kompensatę tej kwoty, pozostałe saldo zostaje anulowane." W związku ze stwierdzoną różnicą procentową w stosunku do jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatności obszarowej w wysokości 1515,74 % Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w decyzji nr [...] i nałożył sankcje finansowe wyliczone w następujący sposób: powierzchnia zawyżenia powierzchni zgłoszonej do płatności x stawka uzupełniającej płatności obszarowej w roku 2007LN), co dało kwotę [...].

W tym stanie rzeczy, Dyrektor Oddziału Regionalnego stwierdził, iż na podstawie posiadanych przez organ dokumentów nie ma podstaw do uchylenia decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR i skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zebrane dowody przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR umożliwiały podjęcie jedynie takiej decyzji, jaka została wydana przez organ I instancji. Sankcje, jakie zastosował organ I instancji, naliczone zostały prawidłowo z podaniem pełnej podstawy prawnej.

Pełnomocnik skarżącego S.T. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej jej decyzji. W skardze zarzucono :

- naruszenie art.138 § 1 kpa poprzez błędne jego zastosowanie;

- naruszenie art.138 § 2 i art. 136 kpa poprzez ich niezastosowanie,

- naruszenie przepisu art. 77 § 1 kpa -poprzez pominięcie przy orzekaniu złożonych przez skarżącego dowodów w postaci raportu kontroli oraz oświadczeń o prowadzeniu upraw na gruntach rolnych,

- naruszenie przepisów art. 77 § 3 i art. 78 § 1 kpa - poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka W.S. pomimo żądania zgłoszonego przez stronę,

- naruszenie przepisów art. 31 ust. 3 i 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r. Nr 35, poz. 217 ze zm.) - poprzez ich wadliwą interpretację i błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisów art. 7 i art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - poprzez ich wadliwą interpretację i błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisu art. 1 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 239/2005 z dnia 11 lutego 2005 r. zmieniającego i sprostowującego rozporządzenia (WE) nr 796/2004 ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników - poprzez jego wadliwą interpretację i błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisów par. 1 ust. 1 pkt. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm - poprzez ich wadliwą interpretację i błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisu art. 138 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IV a tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowancyh do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20.11.2004 r., ze zm.) - poprzez jego błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisów art. 50 i art. 51 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników - poprzez jego błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisów art. 5, art. 6 i art. 7 rozporządzenia Rady Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) Nr 2019/93, (WE) Nr 1452/2001, (WE) Nr 1453/2001, (WE) Nr 1454/2001, (WE) Nr 1868/94, (WE) Nr 1251/1999, (WE) Nr 1254/1999, (WE) Nr 1673/2000, (EWG) Nr 2358/71 i (WE) Nr 2529/2001 (załącznik IV) - poprzez ich wadliwą interpretację i błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisów art. 6 i art. 7 kpa -poprzez ich błędne zastosowanie,

- naruszenie przepisów art. 8, art. 9 i art. 10 ust. 1 kpa - poprzez ich niezastosowanie.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż w "Zastrzeżeniach rolnika do raportu kontroli" wskazano, że przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm nie przewidują konieczności koszenia traw na gruntach ornych w terminie do 31 lipca. Zdaniem skarżącego wymóg ten odnosi się wyłącznie do łąk, zaś uprawa traw na gruntach ornych jak każda inna uprawa może być koszona i zbierana w dowolnym czasie. Jeśli zatem rolnik tak jak w poprzednich latach prowadził na działce rolnej uprawy traw na gruntach ornych a nie ugorował grunty orne to termin 31 lipca do koszenia upraw na takich gruntach nie ma zastosowania. Według skarżącego we wniosku o przyznanie płatności na rok 2007 nie zadeklarował on działki B jako trwałego użytku zielonego lecz jako kwalifikowaną do jednolitej płatności obszarowej.

Zdaniem skarżącego organ nie podał także pełnej treści definicji zawartej w rozporządzeniu Komisji (WE) dnia 11 lutego 2005 r. wycinając z nie słowa: "niewłączony do płodozmianu przez pięć lat lub dłużej z wyłączeniem gruntu objętego systemami odłogowymi (...)". Skarżący zaś podniósł, iż ww. działka nie pozostawała niewłączona do płodozmianu przez 5 lat a w 2004 r. była prowadzona na niej uprawa rzepaku. Rozstrzygnięcie w kwestii, czy prowadzone na działce rolnej B uprawy traw na gruntach ornych powinny być w dniu przeprowadzenia kontroli na miejscu tj. 30 sierpnia 2007 r. skoszone czy też nie ma zdaniem skarżącego kapitalne znaczenie w sprawie przyznania mu jednolitej płatności obszarowej. Jeśli bowiem uprawy te nie musiały być do tego dnia skoszone wówczas cały areał stwierdzonych upraw zwiększa się o 13,00 ha – 5,10 ha = 7,90 ha a więc całkowita powierzchnia stwierdzona wynosi nie 35,54 ha a 43,44 ha różniąc się od powierzchni deklarowanej o jedynie 5,18 ha, co stanowi 11,92 % a zmiana tej różnicy z 36,80 % musi skutkować przyznaniem rolnikowi jednolitej płatności obszarowej nie zaś odmową. Dodatkowo wskazał, że brak jest ustalonego przepisem prawa terminu koszenia traw na gruntach ornych. Terminy podawane przez organ mogą mieć jedynie charakter zaleceń i ich niezachowanie nie może pociągać żadnych skutków prawnych. Skarżący podniósł także, iż w treści zaskarżonej decyzji brak jest jakiegokolwiek odniesienia do przedstawionych w "Zastrzeżeniach rolnika do raportu z kontroli" dowodów świadczących o prowadzeniu w 2007 r. upraw rzepaku na działkach A i D. Według skarżącego rzepak rosnący na działkach rolnych A i D był wyraźnie widoczny wśród zagłuszających go chwastów aż do jesieni i wystarczyło go tylko poszukać. Ponadto "Raport z kontroli" powinien zostać doręczony rolnikowi przed wydaniem decyzji I instancji, zaś w tym przypadku przedmiotową decyzję wydano przed doręczeniem tego raportu i w takim wypadku decyzja powinna być wydana ponownie przez organ I instancji. Skarżący wskazał także, iż nie ustalono faktu obecności bądź nie ani rolnika ani pełnomocnika w gospodarstwie pod wskazanym adresem.

Do skargi dołączono "Zastrzeżenia rolnika do raportu kontroli" oraz odpowiedź ARiMR na zastrzeżenia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Odnosząc się do zarzutów skargi organ odwoławczy podniósł, że w przedmiotowej sprawie zarówno organ I jak i II instancji dopełnił ciążącego na nim obowiązku informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków. W aktach administracyjnych znajdują się dokumenty potwierdzające powyższe twierdzenie. Organ udostępnił stronie skarżącej między innymi zdjęcia z wykonanej w gospodarstwie kontroli w celu zapoznania się z pełnym materiałem dowodowym z uwagi na szereg nieprawidłowości stwierdzonych w czasiekontroli i wynikającymi z tego tytułu konsekwencjami dla strony. Organ pouczył także stronę o możliwości zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń do treści protokołu, z którego to prawa strona skorzystała.

Organ wielokrotnie informował także stronę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz prowadził korespondencję z pełnomocnikiem strony w zakresie wyjaśniania stwierdzonych nieprawidłowości w toku czynności kontrolnych. W szczególności, wbrew twierdzeniom skarżącego, uzasadnienie decyzji zawiera szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne, wskazując wszystkie istotne przesłanki, jakimi organ kierował się rozstrzygając sprawę. W ocenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR przedstawione zarówno w decyzji organu I instancji, jak i organu II instancji motywy rozstrzygnięcia spełniają ustawowe wymogi W aktach sprawy nie ma dowodu na to, iż skarżący dochował wszelkiej staranności w celu poinformowania Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o zmianie stanu posiadania działek ogłoszonych we wniosku do objęcia systemem płatności obszarowych, przed wykryciem nieprawidłowości przez organ I instancji. Nie ma też dowodu na to, iż nie zgłoszenie przez niego zmiany stanu faktycznego przedstawionego we wniosku było wyjątkową okolicznością mogącą łagodzić skutki zawyżenia powierzchni zadeklarowanej do płatności. Jeśli brak wycofania części działek lub schematów pomocowych (JPO, UPO, PZ), wynika z zaniedbania lub świadomego działania wnioskodawcy, powinno to skutkować uznaniem, iż producent rolny zawyżył powierzchnię deklarowaną w stosunku do stwierdzonej. Jak wskazał organ odpowiedzialność za prawidłowo wypełniony wniosek ponosi tylko i wyłącznie producent wnioskujący o przyznanie płatności w ramach systemu pomocy bezpośredniej. Szczegółowa weryfikacja danych z wniosków ma na celu zapobieżenie finansowym nadużyciom oraz przyznanie płatności zgodnie z przepisami podmiotom uprawnionym, nie zaś informowanie producentów o stanie ich działek rolnych.

W opinii Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia przepisu 10 kpa. Odnosząc się do kwestii nieobecności pełnomocnika strony skarżącej w toku czynności kontrolnych organ zauważył, iż pomimo nieobecności producenta przy kontroli jego prawo - jako strony postępowania - jest chronione poprzez przekazanie mu kopii protokołu (na prawach oryginału) pocztą. Ten tryb postępowania mieści się w istocie zasady określonej w art. 10 kpa, stanowi bowiem przejaw zapewnienia stronie udziału w każdym stadium postępowania i umożliwia wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów.

Strona skarżąca w uzasadnieniu wykazała jakoby Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR rozpatrując sprawę naruszył postanowienia art. 7 i art. 19 ust. 3 oraz art. 31 ust. 3 i 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - poprzez ich wadliwą interpretację i błędne zastosowanie. Zdaniem organu II instancji w przedmiotowej sprawie nie zostały naruszone wskazane przepisy ustawy. Zgodnie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 4 zdanie drugie rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli: posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004; grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami, został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Na podstawie powyższych zapisów ustawy organ odwoławczy stwierdził, iż tylko łączne spełnienie przez wnioskodawcę powyższych kryteriów warunkuje, iż powinien on otrzymać płatności bezpośrednie do gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku. Niespełnienie, którejkolwiek z przesłanek warunkujących przyznanie płatności do gruntów rolnych musi skutkować umniejszeniem lub odmową przyznania płatności w zależności od stopnia stwierdzonych nieprawidłowości. Jak już wyjaśniono w decyzji, strona skarżąca nie spełniła wszystkich wymagań by otrzymać płatność w pełnej wysokości do gruntów zadeklarowanych we wniosku. Działki oznaczone identyfikatorami E, F i G nie mogły być pozytywnie weryfikowane przez organ z uwagi na uchybienia stwierdzone na gruncie. W związku z tym, iż działki te zostały wykluczone z płatności, suma ich powierzchni w stosunku do powierzchni. Wiarygodność danych podanych we wniosku i prawo do dopłat została zweryfikowana podczas wykonanej przez Agencję kontroli na działkach rolnych. Niezrozumiałe dla organu jest dowodzenie przez pełnomocnika strony skarżącej, iż obecność pełnomocnika strony skarżącej w trakcie kontroli miałby istotny wpływ na wyniki czynności kontrolnych. Kontrola ma stwierdzić, jaki jest stan faktyczny na gruncie. Zarówno w obecności strony jak i bez jej udziału wyniki kontroli byłyby takie same. Zasadniczym obowiązkiem podmiotu uprawnionego ubiegającego się o dopłaty jest takie gospodarowanie, aby zgłoszone do dopłat grunty utrzymane były w stanie gwarantującym prawidłową gospodarkę. Występowanie chwastów wieloletnich na działce jest wystarczającym dowodem na to, iż nie była niej prowadzone produkcja rolna, a tym samym nie spełnił producent podstawowego warunku przyznania pomocy, jakim jest prowadzenie działalności rolniczej na gruntach w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. W przedmiotowej sprawie, brak jest również dowodu na to, iż Wnioskodawca podjął jakiekolwiek czynności, w celu poinformowania organu o zmianie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku.

Wyniki przeprowadzonej kontroli zostały odzwierciedlone w protokole z kontroli na miejscu. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. z kontroli na miejscu został w sposób prawidłowy sporządzony raport, który umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonej kontroli. Został on przekazany pocztą na adres wskazany przez producenta w ewidencji producentów prowadzonym przez ARiMR. Zgodnie z pouczeniem zawartym w protokole strona skarżąca dwukrotnie skorzystała z możliwości wniesienia uwag do protokołu. W stosunku do każdego pisma strony, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR szczegółowo się ustosunkował. Dokonana przez organ II instancji analiza protokołu z czynności kontrolnych wykazała, że nie doszło do naruszenia zasad sporządzania dokumentacji pokontrolnej. Sama kontrola oraz protokół z czynności kontrolnych został sporządzony zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metodologią i w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa.

W piśmie z dnia 23 marca 2009 r. stanowiącym replikę skarżącego na odpowiedź na skargę skarżący podtrzymał wszystko dotychczasowe zarzuty. Jednocześnie wskazał m.in., iż organ błędnie podał w adresie skarżącego jego adres, nie wypowiedział się w ogóle do co działki rolnej D, nieprawidłowo zastosował kody nieprawidłowości DR 14 z uwagi na uchylenie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze z dniem 12 marca 2007 r., organ nie odniósł się do zarzutu nieprzeprowadzenia dowodu z zeznań świadka W.S., co powinno skutkować uznaniem tych faktów za przyznane w drodze analogii z art. 230 kpc, dołączone przez organ zdjęcia zostały doręczone skrażącemu w dniu wydania skarżonej decyzji. Skarżący wskazał także, iż wbrew twierdzeniom organu zasiana uprawa wzeszła tylko został zagłuszona przez chwasty co nie pozbawia skarżącego uprawnień do płatności obszarowych.

Odnosząc się do tego pisma organ podkreślił, iż organy zawsze interpretują argumenty strony na korzyść jednakże w tym przypadku przemawiały one na niekorzyść strony. Zadaniem kontroli pracowników ARiMR było dokonanie pomiaru uprawy na działce wskazanej przez skarżącego a nie jej poszukiwanie wśród chwastów, ponadto zadeklarowana działka miała się znajdować na powierzchni kilku hektarów a nie na powierzchni 0,10 ha. Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy, w szczególności załączona dokumentacja fotograficzna nie potwierdzają zarzutów skarżącego. Nie budzi bowiem wątpliwości, że stopień zachwaszczenia na działkach widoczny na zdjęciach załączonych do protokołu wyklucza, by na działkach wspomniana uprawa mogła się znajdować i być utrzymana w dobrej kulturze rolnej. Organ wskazał też, iż w dacie kontroli nie istniał wymóg powiadomienia wnioskodawcy o jej przeprowadzeniu. Ponadto w przypadku likwidacji uprawy z powodu działania siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności strona we właściwej formie i we właściwym czasie strona mogła powiadomić organ o takich okolicznościach aby zachować prawo o pomocy.

Do pisma organ dołączył materiał fotograficzny wykonany podczas kontroli u skarżącego.

W odpowiedzi na to pismo skarżący pismem z dnia 22 czerwca 2009 r. wskazał, iż obecność roślin, wśród ich nawet chwastów świadczyła o prowadzeniu upraw, które się nie udały z przyczyn atmosferycznych a fotografie nie zawierają zbliżeń, na których widać byłoby konkretne rośliny. Wskazał także, iż brak jest w prawie definicji dobrej kultury rolnej wykraczającej poza samo "prowadzenie upraw"; co innego stanowi uprzedzenie rolnika o kontroli, a co innego powiadomienie o jej rozpoczęciu. O ile to pierwsze nie jest obowiązkowe, to drugie jest, gdyż stanowi warunek konieczny umożliwienia rolnikowi wzięcia udziału w kontroli. Ponadto brak udziału rolnika w kontroli uniemożliwił wskazanie rzepaku między chwastami, a tym samym wykazanie (udowodnienie) prowadzenia upraw. W postępowaniu odwoławczym odrzucono wnioski dowodowe o przeprowadzenie dowodu ze świadka, z dokumentów oraz z płyt CD zawierających zdjęcia z kontroli wykonanej na zlecenie rolnika; każda kontrola musi zacząć się od poinformowania rolnika ojej rozpoczęciu, ewentualnie pełnomocnika rolnika, jeśli rolnik ustanowił pełnomocnika (art. 40 par. 2 kpa); niezgodne z prawdą jest dokonane przez organ skarżony ustalenie braku deklarowanej uprawy. Na dowód powyższej tezy skarżący przytacza fakt, że pozostałości rzepaku wzeszły w następnym roku wegetacyjnym. W roku 2007 pomimo dokonanego wysiewu, ze względów pogodowych nastąpiły marne wschody rzepaku. Część nasion przetrwała jednak zimę do następnego roku; na złożonych jako dowody w sprawie zdjęciach szczególnie wyraźne są porosty rzepaku na działkach numer 141 i 121, należących do sąsiada rolnika. Są one tak bujne i obfite, że wzeszła tam uprawę rzepaku jarego z 2007 roku postanowiono kontynuować w roku 2008. Intensywność wschodów i wysokość rosnącego tam w maju 2008 r. rzepaku całkowicie obala ustalenia kontroli wykonanej na wszystkich działkach przez ARiMR. w lutym 2008 r., w raporcie z której to stwierdzono, że zastane wówczas grunty wszystkich działek nie były uprawiane, a w szczególności działki numer 141 i 12) stanowiły "nieuprawiany ugór", wymogiem uprawniającym do uzyskania płatności UPO było posiadanie prowadzonych upraw. Wymóg ten został spełniony; wbrew twierdzeniom organu skarżonego nie nastąpiła likwidacja upraw ani przez rolnika, ani przez siłę wyższą, albowiem cześć upraw istniała nadal wśród chwastów. Powołany przez organ skarżony przepis art. 72 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników odnosi się do przypadku całkowitej likwidacji upraw (w tym w szczególności przymusowej z przyczyn niezależnych od rolnika) lub zmniejszenia wysokości plonu referencyjnego. Rolnik nie występował o płatności, w których istnieje potrzeba uzyskania minimum plonu referencyjnego; o fakcie wystąpienia suszy nie zawiadamia się organu, chyba, że zniszczyła ona całą uprawę (100% roślin) przynajmniej na części powierzchni. W przedmiotowej sprawie przypadek taki nie zaszedł.

Wojewódzki Sąd Administracyjnym zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem.

Ogólne zasady dotyczące postępowania administracyjnego (art. 6 - 10 K.p.a.)

w sposób szczególny zostały uregulowane w ustawie z 26 stycznia 2007r.

o płatnościach ... (Dz.U. Nr 35, poz. 217 ze zm.) oraz w ustawie z 7 marca 2007r.

o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ... (Dz.U. Nr 64, poz. 427 ze zm.).

Zgodnie z art. 3 ust.2 pkt 1 i 2 pierwszej z tych ustaw oraz art. 21 ust.2 pkt 1 i 2 drugiej, organy A.R. i M.R. obowiązane są stać na straży praworządności jak również zobowiązane są w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Pierwsza z tych zasad stanowi swoiste powtórzenie zasady praworządności z art. 6 kpa, druga zaś stanowi odejście od fundamentalnej zasady prawdy obiektywnej z art. 7 i 77 § 1 K.p.a. gdyż w miejsce obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego organy A.R. i M.R. zobowiązane są do rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach (...) i 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) w przepisach, odpowiednio: art. 3 ust.3 i art. 21 ust.3, nałożyły na strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu obowiązek przedstawienia dowodów oraz udzielania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajenia czegokolwiek, zaś ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.

Zgodnie z art. 3 ust.2 pkt 3 ustawy z 26 stycznia 2007r., o płatnościach (...) i art. 21 ust.2 pkt 3 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (,...) organy A.R. i M.R. obowiązane są do udzielania stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Zasada to koresponduje z art. 9 kpa z tą jednak istotną różnicą, że obowiązek informowania przez organy A.R. i M.R. powstaje tylko na żądanie strony.

Również ograniczona została przewidziana w art. 10 § 1 K.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu zapewnienia stronie możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, co do zebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań, bowiem w art. 3 ust.2 pkt 4 ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach (...) jak i w art. 21 ust.2 pkt 4 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) obciążenie organów A.R. i M.R. powyższym obowiązkiem uzależniono od żądania stron, z wyłączeniem możliwości stosowania art. 81 K.p.a.

W świetle przedstawionej regulacji ustawowej o charakterze szczególnym mającej pierwszeństwo stosowania przed przepisami K.p.a., za nieuzasadnione należało uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 6 - 10 § 1 K.p.a., zwłaszcza, że - jak wynika z akt sprawy – organy A.R. i M.R. informowały stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, o czym świadczy korespondencja zawarta w aktach, udostępniły skarżącej m.in. zdjęcia oraz raport z wykonanej kontroli, poinformowały o możliwości zgłoszenia zastrzeżeń do raportu jak i możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Okoliczność, że raport z kontroli nie został doręczony pełnomocnikowi, lecz bezpośrednio na adres producenta wskazany w ewidencji producentów, nie miał istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jeśli zważyć, że raport ten doręczono pełnomocnikowi w toku postępowania odwoławczego i był on przedmiotem zastrzeżeń złożonych na piśmie (21 lipca 2008r.) oraz że organ odwoławczy ponownie rozpatrujący sprawę zajął stanowisko do tych zastrzeżeń na piśmie (29 lipca 2008r.) jak i w zaskarżonej decyzji.

Organ odwoławczy był uprawniony do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania w sprawie na podstawie art. 136 kpa przy uwzględnieniu, że nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub

w znacznej części w rozumieniu art. 138 § 2 kpa. Wbrew stanowisku skargi w/w przepisy nie zostały naruszone.

Nie zachodzi zarzucane naruszenie art. 31 ust.2, 6 i 8 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...). Powołany przepis przewiduje, że przed rozpoczęciem czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich przeprowadzenia obowiązana jest okazać imienne upoważnienie, o którym mowa w ust.1 (ust.2). Raport podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot kontrolowany (ust.6). W przypadku gdy podmiot kontrolowany nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie może zgłosić umotywowane zastrzeżenia osobie, która sporządziła raport (ust.8).

Wbrew stanowisku skargi z przytoczonych przepisów nie wynikał obowiązek uczestnictwa podmiotu kontrolowanego w czynnościach kontrolnych ani zawiadamiania go o tych czynnościach. Przeciwnie, zgodnie z art. 25 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796 z 21 kwietnia 2004r. zasadą było, że kontrole na miejscu przeprowadzane były bez uprzedzenia, możliwość zawiadomienia zależała od uznania kontrolujących, że nie zagraża to celowi kontroli. Nie zawiadomienie skarżącego czy jego pełnomocnika o terminie czynności kontrolnych w rozpatrywanej sprawie nie może więc być uznane za naruszenie prawa.

Zarzut naruszenia art. 10 ust.1 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) nie został uzasadniony, nie ma też podstaw z urzędu do stwierdzenia naruszenia tego przepisu.

Art. 1 pkt 1 rozporządzenia Komisji WE) nr 239/2005 z 11 lutego 2005r. zmieniającego i sprostowującego rozporządzenie (WE) nr 796/2004 (...) wprowadza nową definicję "gruntu rolnego" oraz trwałych użytków zielonych". Z uzasadnienia skargi nie wynika na czym miałoby polegać naruszenie tego przepisu.

Ogólne ramy wyznaczające zakres dobrej kultury rolnej zostały przedstawione

w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2004 z 29 września 2003r. Zgodnie z art. 5 tego rozporządzenia państwa członkowskie definiują na poziomie krajowym lub regionalnym wymogi minimalne w zakresie dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska na podstawie norm ustanowionych w załączniku IV, uwzględniając szczególne cechy charakterystyczne odnośnych obszarów (...).

Minimalne wymagania dotyczące utrzymywania gruntów zostały określone

w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2007r. w sprawie minimalnych norm (Dz.U. NR 46, poz. 304).

Jak wynika z prawidłowo dokonanych ustaleń na podstawie raportu z kontroli

z 30 sierpnia 2007r. pomiar działek zgłoszonych do płatności wykazał, że powierzchnia uprawniająca do jakiejkolwiek płatności jest o ponad 30 % mniejsza od zadeklarowanej, co w świetle art.5 1 ust.2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 uzasadniało odmowę przyznania płatności.

Mniejsza powierzchnia uprawniająca do płatności głównie wynikała z tego, że zgłoszono działki w całości bądź w części nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej (A,B,C,D) albo, że nie stwierdzono śladów prowadzenia działalności rolniczej (E,F,G).

Okoliczność, że zasiewy rzepaku jarego zostały zagłuszone przez chwasty, i że z tego powodu skarżący zaniechał w 2007r. dalszych nakładów oraz zbioru, nie podważa ustalenia, że działki objęte tą uprawą nie odpowiadały minimalnym wymaganiom dobrej kultury rolnej. Jeżeli bowiem producent, z powodu siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, podjął decyzję o zawieszeniu lub likwidacji uprawy, obowiązany był – zgodnie z art. 72 rozporządzenia Komisji (WE) 796/2004 – we wskazanym terminie zawiadomić o tym właściwy organ. Obowiązku tego skarżący nie dopełnił.

Reasumując, zarzuty dotyczące naruszenia wskazanych w skardze przepisów unijnych i krajowych okazały się nieuzasadnione, wobec czego skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.