Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 273/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2012-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2004 nr 6 poz 40
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru
article: art. 24 par. 1 pkt 5, art. 61 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 listopada 2012 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005 oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lipca 2012 r., nr [...] Dyrektor P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w A. z [...] marca 2012 r., nr [...] w sprawie stwierdzenia wydania decyzji dotyczącej przyznania Panu R. W. (dalej: Skarżący) płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005 z naruszeniem prawa.

Z uzasadnienia decyzji organów pierwszej i drugiej instancji wynika,

że Skarżący [...] maja 2005 r. złożył wniosek do Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005. Wniosek dotyczył działek rolnych nr [...] położonych w woj. p., powiecie a., gminie S., obręb M. oraz działek nr [...] położonych w woj. p., powiecie a., gm. B. K., obręb T. i J. Decyzją

z [...] maja 2006 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał Skarżącemu jednolitą płatność obszarową w wysokości 4.691,25 zł i uzupełniającą płatność obszarową w wysokości 5.217,83 zł.

Następnie postanowieniem z [...] marca 2007 r. organ wznowił postępowanie administracyjne w sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., powoływanej dalej jako: "k.p.a."). Organ wskazał, że

z uzyskanego wypowiedzenia umowy dzierżawy zawartej w dniu [...] czerwca 2002 r. między I. W. a Skarżącym, obejmującej użytki rolne położone na działkach ewidencyjnych nr [...] wynika, że Skarżący nie użytkował działek rolnych deklarowanych we wniosku o przyznanie płatności.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i po ponownym rozpoznaniu sprawy Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w A. w decyzją z [...] marca 2012 r. stwierdził, że decyzja tego organu z [...] maja 2006 r. (przyznająca Skarżącemu płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na 2005 r.) została wydana z naruszeniem prawa. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł.

Organy stwierdziły, że Skarżący w 2005 r. nie spełnił obligatoryjnych warunków w zakresie przyznania wnioskowanej płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005 dla działek ewidencyjnych nr [...]. Zdaniem organów, z zebranego materiału dowodowego wynika,

że Skarżący w 2005 r. nie był posiadaczem/użytkownikiem faktycznym deklarowanych do płatności użytków rolnych. Zawarta w dniu [...] czerwca 2002 r. umowa dzierżawy na działki []...] stanowiła fikcję prawną, ponieważ działki te w dalszym ciągu użytkował właściciel – I. W., samodzielnie oraz przy pomocy sąsiadów lub innych osób trzecich. Sporadyczne czynności wykonywane na tych działkach przez Skarżącego (odkrzaczanie, odkamienianie, porządkowanie "obejścia") nie stanowią, zdaniem organów, użytkowania faktycznego czy posiadania, określonego w przepisach w zakresie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Odnośnie działki nr [...] organy uznały,

że w 2005 r. użytkował ją L. S., a na działce o nr [...] (obręb J.)

w 2005 r. w ogóle nie była prowadzona działalność rolnicza i stanowiła ona nieużytek. Wskazano, że okoliczności te znajdują potwierdzenie w szczególności w zeznaniach: I. I., L. S., J. T., K. T., R. S., J. Z., E. A., K. J., Z. D., a także w ustaleniach Sądu Rejonowego w A. zawartych w wyroku z [...] września 2008 r. oraz w wyroku Sądu Okręgowego w S. z [...] grudnia 2008 r. Jako niewiarygodne oceniono natomiast wyjaśnienia Skarżącego. Organy uznały także, że przedłożona przez Skarżącego dokumentacja nie ma bezpośredniego związku z przedmiotem postępowania i nie ma wpływu na podjęte rozstrzygnięcie.

Ponadto organ odwoławczy zauważył, że w sprawie nie znajdował zastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych

w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 497/2008 (Dz. Urz. UE L 141/18 z 30 kwietnia 2004 r.), gdyż Skarżący nie złożył prawidłowego pod względem faktycznym wniosku, ani nie wykazał, że nie ponosi winy za zadeklarowanie we wniosku nieprawidłowych danych.

Ostatecznie organy stwierdziły, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji

z [...] maja 2006r. stoi w sprzeczności z art. 2 ustawy z 18 grudnia 2003 r.

o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności

z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40, dalej powoływanej jako: "ustawa

o płatnościach bezpośrednich") i regulacjami prawa wspólnotowego.

W konsekwencji stwierdzenia, że płatności za 2005 rok nie powinny być Skarżącemu przyznane, istniała podstawa do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Z uwagi jednak na upływ 5-letniego okresu od dnia doręczenia decyzji, stwierdzono jedynie, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa (art. 151 § 2 k.p.a.).

Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem organu odwoławczego, Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o uchylenie decyzji Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, o umorzenie postępowania i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa

tj. art. 10 § 1, art. 24 § 1 pkt 5, art. 30 § 1, 2 i 4, art. 35 § 1, 2 i 3, art. 36 § 1 i 2, art. 40 § 1, art. 61 § 4, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80, art. 97 § 1 pkt 1, art. 107 § 3 oraz art. 142 k.p.a.

Stwierdził, że:

1. w postępowaniu I instancji naruszono zasadę wyłączania od udziału

w postępowaniu w sprawie pracownika, który brał udział w wydawaniu zaskarżonej decyzji, naruszając art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.;

2. naruszono zasadę informowania o postępowaniu strony postępowania, osobę ubezwłasnowolnionej i jej prawnego przedstawiciela – kuratora, naruszając tym art. 61 § 4 k.p.a.;

3. w postępowaniu I instancji przesłuchiwano ubezwłasnowolnioną stronę postępowania bez udziału jej prawnego przedstawiciela – kuratora;

4. w postępowaniu I instancji przesłuchiwano świadków z udziałem ubezwłasnowolnionej strony, a bez obecności jej prawnego przedstawiciela - kuratora;

5. w postępowaniu I instancji nie uwzględniono wniosku o przeprowadzenie badań świadków i pozostawiono bez możliwości odwołania się, złożenia zażalenia od postanowienia, a organ II instancji zaskarżonego postanowienia nie rozpatrzył;

6. w postępowaniu I instancji pominięto wniosek o wgląd i możliwość przedstawienia znajdujących się tam, świadczących na rzecz Skarżącego dowodów z dokumentacji rejestru bydła, dokumentacji IRZ, będącej jedynie

w posiadaniu ARiMR;

7. w postępowaniu I instancji zignorowano wniosek Skarżącego o wstrzymanie się z wydawaniem decyzji do czasu zakończenia postępowania sądowego

w związku z otwarciem nowego postępowania sądowego mającego bezpośredni związek i wpływ na prowadzone postępowanie administracyjne;

8. w postępowaniu I instancji bezprawnie przyjęto wnioski Skarżącego

o przyznanie płatności z naniesioną zmianą po ustawowym terminie oraz bezpodstawnie wyciągnięto wobec Skarżącego skutki prawne w związku

z wniesieniem tych wniosków;

9. w postępowaniu I instancji zakończonym zaskarżoną decyzją nie odpowiadano w terminie na wnioski o umorzenie postępowania, wnioski

o wejście do postępowania w miejsce zmarłej strony w wyniku nabycia spadku;

10. wyrażone w uzasadnieniu decyzji stwierdzenia są chybione, oparte na niewłaściwej, niesprawiedliwej, wybiórczej i stronniczej analizie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego.

Skarżący podniósł m.in., że kierował gospodarstwem, samodzielnie prowadził działalność rolniczą, planując i organizując prace w gospodarstwie. Posiadał grunt, nikt inny nie posiadał tego gruntu zgodnie z prawem, ani bezprawnie. Wskazał,

że użytkował grunt rolniczo pobierając pożytki i utrzymując go we właściwej kulturze rolnej. Posiadanie to miało charakter trwały. Ludzie, którzy pojawiali się na tym gruncie byli jedynie wykonawcami prac na zlecenie, pomagali w pracach, odbierali zapłatę w naturze. Wskazał też na błędną ocenę przedstawionego materiału dowodowego w postaci faktur zakupu nawozów, rachunków napraw ciągnika rolniczego, zakupu części zamiennych, zakupu maszyn rolniczych, faktur za usługi rolnicze, potwierdzenie opłaty podatku rolnego i opłat za konserwację przez spółkę melioracyjną, które to dowody świadczą o posiadaniu przez Skarżącego

i prowadzeniu gospodarstwa rolnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z [...] września 2012 r. Skarżący wskazał, że odpowiedź na skargę nie zawiera merytorycznej odpowiedzi na jego zarzuty. Podniósł dodatkowo, że świadek K. J. oświadczył, że pomylił się składając zeznania w 2007 r., a w 2005 r. świadczył usługi wyłącznie Skarżącemu i gotów jest to potwierdzić. Skarżący dołączył też kopie oświadczeń J. T.

i S. T., iż wycofują swoje zeznania złożone w sprawach

z powództwa I. W. o ustalenie nieistnienia umowy dzierżawy

i wszczętych przez ARiMR.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Na wstępie należy zauważyć, że w niniejszej sprawie organy prawidłowo przyjęły, że zachodziła przesłanka do wznowienia postępowania wskazana

w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Treść uzyskanego przez organ I instancji dokumentu

w postaci wypowiedzenia umowy dzierżawy z [...] czerwca 2002 r. zawartej pomiędzy Skarżącym a I. W. - właścicielem działek nr [...] wskazywała na to, że Skarżący w roku 2005 nie użytkował tych działek rolnych, wnioskował natomiast o przyznanie do nich płatności. W tych okolicznościach zasadnie uznano, że w sprawie wyszły na jaw istotne, nowe okoliczności faktyczne, które istniały w dniu wydania decyzji z [...] maja 2006 r., lecz nie były znane organowi, który wydał decyzję.

Zasadniczy spór w sprawie dotyczy tego, czy na podstawie zebranego materiału dowodowego organy miały podstawy do ustalenia, że Skarżący nie spełniał przesłanek do otrzymania płatności do gruntów rolnych wynikających z art. 2 ust. 1

i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich.

W myśl powołanego przepisu, płatności bezpośrednie do gruntów rolnych przysługują producentowi rolnemu na będące w jego posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Koniecznym warunkiem uzyskania przez producenta rolnego płatności jest zatem m.in. posiadanie gruntów rolnych i utrzymywanie ich w dobrej kulturze rolnej. Jako że ustawa nie definiuje bliżej posiadania, stosuje się tutaj pomocniczo przepisy Kodeksu cywilnego. W myśl art. 336 k.c., posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Dla przymiotu posiadania istotne jest zatem faktyczne władanie rzeczą.

W orzecznictwie wielokrotnie zwracano uwagę na to, że dla prawa do otrzymania płatności liczy się faktyczne korzystanie z gruntów. Naczelny Sąd Administracyjny

w wyroku z 18 października 2011 r. wskazał, że posiadanie uprawniające do uzyskania płatności musi zawierać w sobie kilka szczególnych cech: musi to być faktyczne posiadanie i rolnicze użytkowanie gruntów utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej i ściśle związanych z produkcją rolną, której przecież wspieraniu płatności mają służyć (II GSK 1034/10). Sąd wskazał też, że idea płatności obszarowych wynika ze wspólnotowej polityki wspierania dochodów rolników

i dotyczy, co wynika bezpośrednio z prawa wspólnotowego, pomocy finansowej udzielanej tylko tym podmiotom, które są faktycznymi użytkownikami gruntów rolnych. Aby zostać beneficjentem pomocy w ramach mechanizmu bezpośredniego wsparcia nie wystarczy zatem być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu Kodeksu cywilnego, ale należy je rolniczo użytkować. Ta właśnie okoliczność powoduje, że organ rozpoznający wniosek pomocowy jest zobowiązany przede wszystkim ocenić, czy wnioskodawca faktycznie posiada grunty rolne, których ma dotyczyć płatność i czy są one utrzymywane w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 16 listopada 2010 r. wskazał, że istotą płatności bezpośrednich do gruntów rolnych jest pomoc rolnikowi, który faktycznie użytkuje grunty rolne, utrzymując je zgodnie z normami, decyduje o profilu upraw i dokonuje swobodnie zabiegów agrotechnicznych oraz zbiera plony, a nie jedynie posiada tytuł prawny do zadeklarowanych gruntów. Sama więc możność władania gruntami rolnymi nie wystarczy, liczy się bowiem efektywne (rzeczywiste) w sensie gospodarczym korzystanie z gruntów, czyli faktyczne ich użytkowanie (V SA/Wa 1062/10). Sąd orzekający w tej sprawie w pełni podziela zaprezentowane wyżej poglądy.

W sprawie nie budzi wątpliwości, że Skarżący dysponował tytułami prawnymi do działek oznaczonych numerami geod. [...] (obręb J.). W ocenie Sądu organy zasadnie jednak uznały, że Skarżący nie użytkował tych gruntów w sposób wymagany przepisami ustawy o płatnościach bezpośrednich. Odnośnie działek oznaczonych nr [...] – Skarżący, zgodnie z zawartą

z I. W. [...] czerwca 2002 r. umową, miał je dzierżawić przez okres 10 lat. Wyrokiem z [...] września 2008 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w A. ustalił jednak nieistnienie umowy dzierżawy już

z dniem 1 stycznia 2007 r. Sąd ten stwierdził, że Skarżący nie wywiązywał się

z postanowień umowy. Wykonywał wprawdzie pewne czynności na dzierżawionych od I. W. nieruchomościach, jednakże, zdaniem Sądu, były to pojedyncze czynności, zaś faktycznie gospodarstwo rolne było prowadzone przez I. W., który wykonywał prace na wydzierżawionych gruntach sam lub przy pomocy wynajmowanych do pracy sąsiadów, dla których zapłatę stanowiły zebrane plony, bądź środki pieniężne. Sąd stwierdził ponadto, że Skarżący nie postępował z wydzierżawianymi gruntami jak pełnoprawny gospodarz. Był widywany przy zbieraniu kamieni i odkrzaczaniu, w 2008 r. dokonał zasiewów. Jeśli zaś podejmował się wynajęcia osób do pracy, to czynił to w porozumieniu z I. W. To, w ocenie Sądu, uprawniało I. W. do złożenia oświadczenia woli o przedwczesnym rozwiązaniu umowy dzierżawy.

Powyższe ustalenia pozostają spójne z pozostałym, zgromadzonym przez organy, materiałem dowodowym. W szczególności w sprawie przesłuchano licznych świadków: I. W., L. S., J. T., K. T., R. S., J. Z., E. A., K. J., Z. D. Z ich zeznań jednoznacznie wynika, że w roku 2005 Skarżący nie był faktycznie użytkownikiem spornych gruntów i nie prowadził na nich działalności rolniczej.

I. W. zeznał, że w 2005 r. to on uprawiał działkę [...],

a Skarżący nie interesował się działkami, które miał w dzierżawie, a jedynie przyjeżdżał i mierzył uprawy oraz składał wnioski o dopłaty. Świadek ten wskazał też, że zawierając ze Skarżącym umowę dzierżawy strony umówiły się, że to I. W. nadal będzie uprawiał grunty. To świadek decydował o zasiewach i uprawach na tych gruntach. Zeznał też, że w 2005 r. na działce

nr [...] kosił trawę i wypasał bydło. Pozostali świadkowie potwierdzili treść tych zeznań. M.in. L. S. zeznał, że działkami nr [...] zajmował się I. W., który posiadał bydło i maszyny rolnicze i wykonywał prace polowe na tych działkach. Świadek stwierdził, że nie widział, aby Skarżący w latach 2004 – 2008 prowadził samodzielnie działalność rolniczą. K. T. również stwierdził, że w latach 2004 – 2006 na działkach [...] gospodarstwo prowadził I. W. i pracował tam przy pomocy mieszkańców wsi. Stwierdził, że Skarżący "wtrącał się", ale nie użytkował działek. Tak samo zeznał świadek S. R. S. Z kolei świadek J. Z. zeznał, że Skarżący "brał dopłaty z Agencji nie użytkując działek tak jak trzeba". Świadek E. A. wskazał ponadto, że działki [...] były w posiadaniu I., który na drugiej z wymienionych działek wypasał bydło, a działka [...] była użytkowana przez inne osoby w zamian za pokos trawy. Świadek Z. D. stwierdził zaś, że Skarżący nigdy nie użytkował działek [...]. Świadkowie potwierdzili wprawdzie, że Skarżący wykonywał niektóre prace (zbieranie kamieni, odkrzaczanie, porządkowanie "obejścia"). Zdaniem Sądu organy prawidłowo oceniły jednak, że wykonywanie jednostkowych czynności na gruntach nie wypełnia przesłanki faktycznego posiadania gruntów rolnych w rozumieniu ustawy o płatnościach bezpośrednich.

Odnośnie działki nr [...] (obręb J.), przesłuchany w charakterze świadka R. J. zeznał w 2010 r., że od 5 – 6 lat działką tą nikt się nie zajmuje, nie jest ona użytkowana rolniczo, w latach 2004 – 2010 została ona przeorana może raz. Nie widział on, aby w tych latach ktokolwiek pracował na tej działce. Fakt ten potwierdzili świadkowie T. H. i E. A. podając, że działka nie była użytkowana od 7 - 10 lat. Z ich zeznań wynika, że działka jest porośnięta chwastami i nie nadaje się ona do płatności. Okoliczność braku rolniczego użytkowania tej działki potwierdzili świadkowie T. W. i L. S.. W ocenie Sądu, zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, że w 2005 r. działka ta nie była w ogóle użytkowana. Wskazywane przez Skarżącego jednorazowe działanie w postaci nawiezienia i bronowania i to wyłącznie na części działki, ugorowanie i brak w późniejszym okresie jakiejkolwiek działalności wyraźnie wskazują na brak rolniczego jej użytkowania.

W przypadku działki nr [...] organy zasadnie uznały, że w 2005 r. nie była ona w ogóle użytkowana przez Skarżącego. Świadek L. S. zeznał, że od roku 2001 na podstawie umowy z . W. to on użytkował działkę nr [...] w zamian za pomoc rolniczą i zaprzestał jej użytkowania dopiero w roku 2006. Skarżący nie zdołał natomiast skutecznie podważyć tego twierdzenia.

W ocenie Sądu, zabrany materiał dowodowy uzasadniał stwierdzenie,

że Skarżący nie użytkował rolniczo w sposób wymagany przepisami ustawy objętych wnioskiem działek nr [...] (obręb J.). Jak wyżej wskazano, przeprowadzone przez organy dowody przeczą twierdzeniu Skarżącego, iż w roku 2005 faktycznie prowadził on na tych gruntach działalność rolniczą. Z tych względów organy prawidłowo potraktowały powierzchnię

ww. działek jako powierzchnię zawyżoną. Organ I instancji właściwie zastosował w tych okolicznościach przepisy prawa materialnego.

Niewątpliwie organ administracyjny rozpoznający sprawę po wznowieniu postępowania musi badać nie tylko, czy istniały przyczyny wznowienia podane

w art. 145 § 1 k.p.a., ale także czy na przeszkodzie ewentualnemu rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie stoją okoliczności, o jakich mowa w cytowanym art. 146 k.p.a. Wystąpienie tych przesłanek nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania. Ogranicza natomiast możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty. Gdy bowiem w trakcie postępowania wznowieniowego organ stwierdzi, że upłynął już termin przewidziany art. 146 § 1 k.p.a. od doręczenia lub ogłoszenia decyzji, to w razie zaistnienia podstaw do wznowienia postępowania, organ jest zobowiązany do wydania decyzji określonej art. 151 § 2, a więc stwierdzającej wydanie decyzji z naruszeniem prawa. Stąd

w niniejszej sprawie organ I instancji rozstrzygnął prawidłowo stwierdzając wydanie decyzji z [...] maja 2006 r. z naruszeniem prawa, bowiem upłynął pięcioletni termin od dnia doręczenia tej decyzji wskazany w art. 146 § 1 k.p.a.

Sąd nie stwierdził też naruszenia przez organy innych przepisów prawa.

Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez to, że w postępowaniu I instancji naruszono zasadę wyłączania od udziału w postępowaniu w sprawie pracownika, który brał udział w wydawaniu zaskarżonej decyzji. Naruszenia tego Skarżący upatruje w tym, że przy zeznaniach świadka była obecna Kierownik BP ARiMR K. S., która następnie wydała decyzję w sprawie. Należy zauważyć, że powołany przez Skarżącego przepis pozwala na wyłączenie pracownika organu administracji od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał on udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Przyjmuje się,

że przepis ten wyłącza pracownika z udziału w postępowaniu odwoławczym, jeżeli uczestniczył on uprzednio w postępowaniu przed organem pierwszej instancji,

w którym wydano zaskarżoną odwołaniem decyzję (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, opubl. w Lex 2012). W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsce. Powołany przepis, ani żaden inny nie stoi na przeszkodzie, aby osoba, która wydaje decyzję w sprawie była wcześniej obecna przy czynności postępowania, które poprzedza wydanie tej decyzji, np. przy zeznaniach świadka.

Nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 61 § 4 k.p.a. poprzez brak poinformowania o wszczęciu postępowania strony – I. W.

i ustanowionego dla niego kuratora. Należy bowiem zauważyć, że I. W. nie był stroną postępowania dotyczącego dopłat za rok 2005, nie wnosił on bowiem o przyznanie tych dopłat. Stroną tego postępowania był wyłącznie Skarżący – R. W. On też wyłącznie był stroną postępowania toczącego się na skutek jego wznowienia. Fakt, że I. W. był właścicielem części działek wskazanych przez Skarżącego we wniosku o dopłaty, nie czyni z niego automatycznie strony postępowań dotyczących dopłat, które były przyznawane Skarżącemu. Z tego samego powodu brak było podstaw do zawieszenia postępowania po śmierci I. W.

Skarżący zarzucił, że w postępowaniu I instancji przesłuchiwano ubezwłasnowolnioną stronę postępowania – I. W. - bez udziału jej prawnego przedstawiciela – kuratora. Sąd stwierdza, że działanie organów w tym zakresie było prawidłowe. Należy zauważyć, że organ wyjaśnił kwestię stanu zdrowia I. W. Ustalono, że posiadał on ograniczoną zdolność do czynności prawnych. W doktrynie prawa administracyjnego zauważono, że zdolność do składania zeznań w charakterze świadka nie została uzależniona od wieku lub zdolności do czynności prawnych. W piśmiennictwie podkreśla się, że "samo ubezwłasnowolnienie danej osoby nie dyskwalifikuje jej zdolności do wystąpienia w charakterze świadka. Ocena, czy osoba ubezwłasnowolniona lub małoletni mają zdolność do postrzegania lub komunikowania swoich spostrzeżeń, należy do organu prowadzącego postępowanie (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany..., j.w.). Organ miał zatem prawo uznać, że I. W. może w tym postępowaniu zeznawać jako świadek.

Sąd nie uwzględnił też zarzutu "nieuwzględnienia wniosku o przeprowadzenia badań psychiatrycznych świadków". Zdaniem Sądu, organ odniósł się w sposób wyczerpujący do wniosku Skarżącego w uzasadnieniu postanowienia nr [...], postanowienie to jest zaś niezaskarżalne. Sąd stwierdza, że brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia tego wniosku. Jeżeli świadek jest w stanie składać zeznania, organ jest zobowiązany takie zeznania odebrać. Organ może następnie dokonać oceny wiarygodności takich zeznań.

Za niezasadny należało także uznać zarzut Skarżącego, że zignorowano jego wniosek o wstrzymanie się z wydawaniem decyzji do czasu zakończenia postępowania sądowego w związku z otwarciem nowego postępowania sądowego mającego bezpośredni związek i wpływ na prowadzone postępowanie administracyjne. Należy przede wszystkim wyjaśnić Skarżącemu, że obowiązujące przepisy prawa nie przewidują możliwości wstrzymania wydania decyzji. Organ może natomiast zawiesić postępowanie, jednak takiego wniosku Skarżący nie sformułował. Gdyby nawet organ złożony przez Skarżącego wniosek potraktował jako wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego, to brak było podstaw do pozytywnego potraktowania takiego wniosku. Przesłanki zawieszenia postępowania zawiera art. 97 § 1 k.p.a. Zawieszenie jest możliwe m.in. wówczas, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W tej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Wskazywane przez Skarżącego sprawy sądowe dotyczyły kwestii, które nie miały wpływu na ocenę zasadności przyznania Skarżącemu dopłat za 2005 r. To zaś, że w postępowaniu tym mogą pojawić się informacje związane

z przedmiotową sprawą nie oznacza automatycznie, że istnieje konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego. Należy natomiast stwierdzić,

że zebranie dowodów i wyjaśnienie wszelkich okoliczności sprawy jest obowiązkiem organów prowadzących postępowanie administracyjne. Organ administracji nie może zawieszać postępowania i oczekiwać na dokonanie tych czynności przez sądy i inne organy. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organy zgromadziły kompletny

i wystarczający materiał dowodowy, który pozwolił na rozstrzygnięcie znajdujące oparcie w przepisach prawa.

Odnosząc się z kolei do zarzutu, że w postępowaniu I instancji bezprawnie przyjęto wnioski Skarżącego o przyznanie płatności z naniesioną zmianą po ustawowym terminie oraz bezpodstawnie wyciągnięto w związku z wniesieniem tych wniosków skutki prawne wobec jego osoby Sąd stwierdza, że organ wyjaśnił tą kwestię w postanowieniu z [...] czerwca 2010 r., którym odmówił przywrócenia terminu do złożenia tych wniosków. Z kolei do wniosków Skarżącego o umorzenie postępowania odniesiono się w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. W zakresie wniosku o przejęcie płatności po zmarłym I. W. organ udzielił Skarżącemu informacji, jakie należy spełnić warunki i jakie należy przedłożyć dokumenty, aby było to możliwe (pismo z [...] czerwca 2010 r.).

Nie zasługiwał też na uwzględnienie zarzut Skarżącego dotyczący odmowy wglądu do dokumentacji IRZ potwierdzającej prowadzenie dokumentacji hodowli bydła. Z treści przedstawionego przez Skarżącego pisma wynika, że zostało ono złożone [...] lipca 2012 r., a zatem już po wydaniu zaskarżonej decyzji organu

II instancji. Niezależnie od tego podnoszona kwestia pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie płatności, bowiem spór w sprawie dotyczy uprawy gruntów. Trzeba też zauważyć, że prowadzenie dokumentacji nie jest równoznaczne z tym, że Skarżący prowadził hodowlę. Zwłaszcza, że Skarżący, jak wynika z akt sprawy, zamieszkiwał w A., a przesłuchani świadkowie wskazywali, że bydłem zajmował się I. W.

Sąd nie doszukał się także jakichkolwiek nieprawidłowości w przesłuchaniach świadków. Stwierdził natomiast, że podpisując protokoły przesłuchań Skarżący nie zgłaszał uwag, z czego należy wnioskować, że akceptował prawidłowość przeprowadzenia dowodu. Uwag do protokołu nie zgłaszali też przesłuchiwani świadkowie.

Bez wpływu na ocenę legalności kontrolowanego aktu pozostają przedłożone przez Skarżącego wraz z pismem procesowym zawierające tę samą treść oświadczenia J. T. i S. T. Przede wszystkim organ odwoławczy nie mógł odnieść się do tych dokumentów, bowiem zostały one podpisane już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Mając natomiast na uwadze jednoznaczne zeznania złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej przez J. T. w dniu [...] czerwca 2007 r. oraz S. T.

w dniu [...] września 2009 r. (podobnie jak zeznania K. J. z [...] czerwca 2007 r.), które znajdują potwierdzenie w zeznaniach pozostałych świadków przesłuchanych w sprawie przedłożone pisma nie mogą podważać ustaleń podjętych przez organy.

Zdaniem Sadu, w kontrolowanej sprawie organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W sposób wyczerpujący rozpatrzono cały materiał dowodowy, odnosząc się także do dokumentacji przedłożonej przez Skarżącego i jego wyjaśnień. Ocena dowodów oraz podjęte wnioski odpowiadają zasadom logiki i doświadczenia życiowego.

O prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia przekonują uzasadnienia decyzji organów obu instancji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) oddalił skargę.