Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 448/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2006-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne: Podatek od spadków i darowizn
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Powołane przepisy: article: art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.7, art.16, art.15
journal: Dz.U. 1997 nr 16 poz 89
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 7 lutego 1997 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku od spadków i darowizn.

SENTENCJA

Sygnatura akt: I SA/Ke 448/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie: Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, Asesor WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant: Referent stażysta Krzysztof Czarnecki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17.01.2006 r. sprawy ze skargi M.S. -B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]nr [...] w przedmiocie : podatku od spadków i darowizn oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] w Kancelarii Notarialnej M. S. - B. zawarto umowę darowizny (akt notarialny rep. A. [...]), którą S. S. darowała córce M. K. nieruchomość o pow. 493 m kw., zabudowaną piętrowym budynkiem mieszkalnym, o pow. użytkowej 100 m kw. Wartość darowizny strony określiły na kwotę [...] zł, w tym budynku mieszkalnego na [...]zł. Jednocześnie obdarowana ustanowiła na rzecz darczyńcy i jej męża służebność osobistą mieszkania polegającą na prawie zamieszkiwania na całym piętrze budynku mieszkalnego, której skapitalizowana wartość wynosi [...]zł. Ponadto obdarowana oświadczyła, iż spełnia warunki do zastosowania ulgi określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Notariusz jako płatnik podatku od spadków i darowizn nie odprowadziła podatku od powyższej transakcji, uznając że nie wystąpił. Obliczyła go po odliczeniu od całej wartości darowizny wartości służebności mieszkania, wartości budynku oraz kwoty wolnej dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

W dniu 29.10.2004 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie podatkowe, a następnie decyzją z dnia [...] znak: [...] określił wobec M. S. - B. wysokość nie pobranego i nie przekazanego podatku w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy wskazał, iż ulga z tytułu zamieszkania powinna być odliczona w kwocie [...]zł.

Od powyższej decyzji M. S. - B. złożyła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej. Zarzuciła naruszenie art. 7 ust.1 i art.16 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu powołując się na treść powyższych przepisów skarżąca wskazała na prawidłowy, jej zdaniem, sposób obliczenia podstawy opodatkowania i podatku. Po pierwsze, skarżąca określiła wartość darowizny po wyłączeniu wartości domu w całości ([...] zł). Następnie odliczyła od tej kwoty wartość służebności osobistej ([...]zł) oraz kwotę wolną od podatku ([...]zł). Wg. tych obliczeń do opodatkowania pozostała kwota [...]zł, a podatek powinien wynieść [...]zł.

Decyzją z dnia [...], znak: [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu, organ odwoławczy podkreślił, iż mając na uwadze treść art. 7 ust.1 ustawy o podatku od spadków i darowizn po odliczeniu ustanowionej na budynku mieszkalnym służebności jego czysta wartość wynosi [...]zł i po jej odliczeniu oraz kwoty wolnej od podatku ([...]) do opodatkowania pozostaje [...]zł, a należny podatek wynosi [...]zł. Ponadto organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z wyodrębnioną służebnością osobistą, tj. służebnością mieszkania i zakres tej służebności, jeśli nie jest dokładnie ustalony w odrębnej umowie, to wynika z treści art. 298 i 302 Kc i dotyczy powierzchni budynku (zarówno powierzchni wyodrębnionej jak i wspólnej).

Od powyższej decyzji M. S. - B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, powtarzając w całości wnioski i zarzuty wyrażone w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach jest właściwy do rozpoznania skargi stosownie do dyspozycji § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim

i w Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego

i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187 poz. 1926 ).

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r .- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Na wstępie należy podkreślić, iż skarżąca zarówno w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji, jak i w skardze, jako podatek należny podaje kwotę [...]zł, czyli odpowiadającą ustaleniom organów podatkowych obu instancji.

Istotę sporu w sprawie stanowi więc, jak się wydaje, prawidłowość przyjętego sposobu obliczenia podatku z tytułu darowizny. Z uwagi, iż przedmiotem darowizny była nieruchomość do obliczenia i odprowadzenia podatku zobowiązany był notariusz, będący płatnikiem podatku od spadków i darowizn.

Znamiennym jest, iż strony sporu, tj. Dyrektor Izby Skarbowej jak i skarżąca notariusz M. S. - B., zgodnie jako podstawę obliczenia podatku wskazały przepisy art. 7 i art. 16 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 1997 r., Nr 16, poz. 89 ze zm.). Przy czym zdaniem skarżącej, opierając się o te przepisy, w niniejszej sprawie podstawę opodatkowania stanowi wartość darowizny po odliczeniu kolejno: wartości domu mieszkalnego, wartości służebności mieszkania i kwoty wolnej od podatku. W ocenie natomiast organu podatkowego wartość domu mieszkalnego, stosownie do treści art. 7 cyt. ustawy od spadku i darowizn, może być odliczona po uprzednim pomniejszeniu jej o wartość służebności mieszkania, tzn. odliczyć można tylko jej czystą wartość, tj. po potrąceniu długów i ciężarów.

W ocenie Sądu oba zaprezentowane sposoby obliczenia podatku nie oddają precyzyjnie dyspozycji normatywnych. Z tym, iż należy zaznaczyć, że wielkość obliczonego podatku przez organ podatkowy odpowiada prawu, co w aspekcie przepisów postępowania sądowego czyni skargę bezzasadną.

Należy podkreślić, iż w myśl przepisu art. 7 ust. 1 cyt. ustawy o podatku od spadków i darowizn, podstawę opodatkowania stanowi wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych po potrąceniu długów i ciężarów (czysta wartość) ustalona według stanu rzeczy i praw majątkowych w dniu nabycia i cen rynkowych z dnia powstania obowiązku podatkowego. Ta właśnie ustawowa definicja podstawy opodatkowania powinna stanowić bazę dla formułowania sposobu obliczenia podatku na gruncie cytowanej ustawy. W przedmiotowej sprawie bazę tą należy odnieść do określonej przez strony umowy darowizny kwoty [...] zł, tj. całej wartości darowizny. Następnie należy dokonać kwalifikacji prawnej kolejnych elementów fiskalnych umowy darowizny. Takim elementem jest objęta darowizną wartość budynku mieszkalnego, o pow. użytkowej 100 m kw. ([...]zł). W sprawie niespornym jest, iż strony transakcji należą do I grupy podatkowej (art.14 ust.3 pkt.1 cyt. ustawy) dlatego zastosowanie znajdzie kolejna norma cyt. ustawy, tj. przepis art. 16 ust.1 pkt.1. Stosownie do jego treści w przypadku nabycia budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowych: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym w drodze spadku lub darowizny przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej - nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich wartości do łącznej wysokości nie przekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu.

Stąd, skoro strony transakcji należą do I grupy podatkowej i powierzchnia użytkowa budynku nie przekracza 110 m2 to stosownie do cyt. przepisu wartości domu mieszkalnego ([...]zł) nie wlicza się do podstawy opodatkowania. Czyli wartość ta nie wchodzi w całości do podstawy opodatkowania (o której mowa w art. 7 cyt. ustawy) i nie może być przedmiotem ewentualnych potrąceń. Nie może być więc pomniejszona o wartość służebności mieszkania ([...]zł) obciążającej tę nieruchomość budynkową.

Następnie należy stosownie do przepisu art. 15 cyt. ustawy odliczyć kwotę wolną od podatku, która dla I grupy podatkowej wynosi [...]zł. Ostatecznie różnica ta wynosi [...]zł ([...] zł - [...]zł - [...] zł) i kwota ta ostatecznie stanowi podstawę do obliczenia podatku.

Tym samym, Sąd badając czy zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej odpowiada prawu stwierdza, iż decyzja ta podjęta została zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, dlatego nie zachodzą podstawy do jej uchylenia.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.