Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 190/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 190, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 80, art. 15
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 66 ust. 1 pkt 5, i 6, art. 82 ust. 1 pkt 5, art. 82 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 82 ust. 2 pkt 1, art. 77 ust. 1pkt 1 w zw. z ust. 3 i ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko

SENTENCJA

Dnia 29 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2014 roku sprawy ze skargi A Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2011 roku nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącej Spółki kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2011 r. Prezydent Miasta P. wydał na rzecz A Spółki z o.o. (poprzednio B Spółka z o.o.) decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...] w [...], zlokalizowanego na działkach [...], ark. [...], obręb [...] i [...], ark. [...], obręb [...].

Jak wskazał organ, wyżej wymienione działki znajdują się na obszarze, gdzie brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Teren objęty przedsięwzięciem położony jest w południowo - wschodniej części miasta [...], na terenie dzielnicy [...], w rejonie ulic [...] i [...], nad [...] brzegiem rzeki [...].

Analizowany obszar od strony wschodniej graniczy z ulicą [...], za którą znajdują się tereny przemysłowo - magazynowe, wykorzystywane przez podmioty gospodarcze do celów produkcyjnych i handlowych. Przy ul. [...] za ul. [...] w odległości około 150 m zlokalizowane są tereny mieszkaniowo - usługowe. Od strony południowej do terenu inwestycji przylegają tereny przemysłowe A S.A., a następnie w odległości około 470 m od granicy terenu inwestycji zlokalizowana jest droga. Od strony zachodniej wzdłuż całego obszaru planowanej inwestycji przepływa rzeka [...], która w jej północnym odcinku wdziera się w głąb ww. obszaru. Od strony północnej obszar oddzielony jest pasem zieleni od ulic [...], za którą w odległości około 250m znajduje się szkoła. W kierunku północno - wschodnim (za rondem [...]) w odległości około 300 m znajdują się tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej (os. [...]).

Przez ostatnie 100-lecie na przedmiotowym terenie prowadzono działalność przemysłową. Firma C (obecnie C S.A.) produkowała mydła i proszki do prania, natomiast na dolnym tarasie przedmiotowego terenu, nad rzeką [...] działała firma D, która zajmowała się obróbką metali, spawaniem a także wykonawstwem konstrukcji i urządzeń dla przemysłu chemicznego. W 1999 r. na analizowanym terenie zaniechano jakiejkolwiek działalności produkcyjnej. Natomiast w grudniu 2005 r. zakończono prace rozbiórkowe budynków, instalacji obsługujących budynki oraz instalacji technicznych, jakie zlokalizowane były na przedmiotowym terenie i wykorzystywane do działalności produkcyjnej przez firmę C. Obecnie teren pod planowaną inwestycję jest ogrodzony i w znacznej części niezagospodarowany. Rzędne przedmiotowego terenu kształtują się w przedziale od około 67m n.p.m. do około 53 m n.p.m. Teren inwestycji zapada się w kierunku zachodnim do rzeki [...]. Natomiast w centralnej części znajduje się teren portowy, który powstał w miejscu starego wyrobiska, eksploatowanych iłów przez pobliską, nieczynną już, cegielnię.

Obecnie na południowych i północnych krańcach terenu planowanej inwestycji pozostało [...] budynków. Z uwagi na kolizję z projektowaną zabudową istniejące budynki przewidziane są do rozbiórki. Obiekty te nie są objęte ochroną Konserwatora Zabytków Miasta P.

W ramach przedmiotowego przedsięwzięcia planuje się realizację następujących inwestycji:

1) kompleks zróżnicowanej zabudowy mieszkaniowej (wielorodzinnej, bliźniaczej, szeregowej, jednorodzinnej);

2) zabudowę usługowo - mieszkaniową (usługi w przyziemiach budynków);

3) zabudowę usługową (biura, niepubliczne przedszkola etc.);

4) hotel;

5) parkingi nadziemne i podziemne;

6) infrastrukturę techniczną (drogi wewnętrzne, inwestycje liniowe);

7) infrastrukturę polepszającą jakość życia: np. całoroczny ogródek jordanowski dla dzieci, mini palmiarnia itp.;

8) zaporę wodną ze sztucznym zbiornikiem wodnym;

9) marinę wraz z rekreacyjno - sportową infrastrukturą towarzyszącą

10) urządzenia przeciwpowodziowe;

11) pompę ciepła (pobierającą energię z gruntu, zbiorników wodnych lub powietrza);

12) lokalne źródła energii (technologie solarne,fotowoltaiczne, małe kotłownie).

Powierzchnia terenu przeznaczonego pod inwestycję wynosi [...] m2, z czego powierzchnia biologicznie czynna stanowić ma [...] m2 (30%) , powierzchnia zabudowy [...] m2, powierzchnia dróg [...] m2, a powierzchnia parkingów (w tym podziemnych) [...] m2.

Przedsięwzięcie będzie prowadzone etapami, w ramach których będą powstawały kolejne zespoły budynków. Pierwsze obiekty kubaturowe będą pojawiać się w otoczeniu istniejącego sztucznego zbiornika wodnego, w części północnej nieruchomości. Następne obiekty będą postępowały w kierunku granic terenu. Budowa poszczególnych obiektów kubaturowych poprzedzona zostanie realizacją inwestycji infrastrukturalno - drogowych oraz liniowych. Równolegle na terenie inwestycji, powstaną strefy zieleni buforowej. Teren kompleksu zostanie podzielony na strefy o różnych funkcjach zabudowy w postaci zabudowy mieszkaniowej, zabudowy o charakterze publicznym oraz zabudowy usługowej i handlowej

Zgrupowania funkcji usługowych będą lokalizowane na obszarach o powierzchni nie przekraczającej 2ha.

Ponadto w ramach przedmiotowego przedsięwzięcia planuje się budowę zapory wodnej, która będzie oddzielać istniejący sztuczny zbiornik wodny od odnogi koryta rzeki [...]. Odcięty w ten sposób sztuczny zbiornik będzie pełnił funkcję rezerwuaru, stawu bądź zbiornika retencyjnego. W zbiorniku wodnym brak przepływu wody, czyli brak zjawiska piętrzenia. Woda retencjonowana w zbiorniku, na skutek wybudowania zapory będzie ulegała stabilizacji w stosunku do wód rzecznych. W zależności od pory roku i stanu wody w rzece [...], woda zgromadzona w zbiorniku będzie powyżej lub poniżej poziomu wody w rzece. W zbiorniku, powstałym po oddzieleniu od rzeki, woda ustabilizowana będzie na rzędnej około 54,0 m n.p.m. W ramach tego zadania inwestycyjnego zostaną wybudowane urządzenia hydrotechniczne typu zapora bądź jaz. Urządzenie stanowić będzie element czynnej ochrony przeciwpowodziowej, zabezpieczający teren inwestycji przed ewentualną ekspansją wód powodziowych w strefie zagrożenia powodziowego. Poprzez utworzenie stopnia wodnego, zredukowana zostanie w zbiorniku wysokość brzegu, co wpłynie na komfort i bezpieczeństwo użytkowania inwestycji. Zabieg ten pozwoli na utworzenie w obrębie strefy basenu wegetacji wartościowych gatunków roślin oraz poprawę lokalnego mikroklimatu. Potencjalny wpływ rzeki [...] na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia inwestor planuje zminimalizować poprzez posadowienie obiektów inwestycji na rzędnej minimum 58m n.p.m.

Do ustabilizowania wody w zbiorniku służyć będzie śluza umożliwiająca jej wpuszczanie i spuszczanie. Projektowane urządzenie hydrotechniczne ma na celu zabezpieczenie planowanej inwestycji przed ewentualną ekspansją wód powodziowych, a jednocześnie umożliwiać przepust wody pomiędzy sztucznym zbiornikiem a rzeką [...]. Zasilanie rezerwuaru odbywać się będzie za pomocą przepompowni wody, zlokalizowanej w najniższych partiach inwestycji. Dzięki zastosowaniu wymienionych urządzeń, rezerwuar otrzyma cechy zbiornika przepływowego, a zagrożenia wynikające ze stagnacji wód i jej zakwitem zostaną zniwelowane. Dodatkowo planuje się nasadzenia roślin wodnych oraz podwodnych, które wzmocnią naturalny proces oczyszczania się rezerwuaru. Lustro wody w zbiorniku podniesie się o około 80 cm.

Planowana marina to przedsięwzięcie polegające na budowie pomostów rekreacyjnych oraz żeglarskich z towarzyszącą infrastrukturą wraz z zapleczem usługowym. Przedsięwzięcie zostanie zlokalizowane przy sztucznym zbiorniku wodnym, w centralnej części przedmiotowego terenu inwestycyjnego. Marina ma funkcjonować jako niewielki port rzeczny, obsługujący: żaglówki, łodzie turystyczne, kajaki, ewentualnie statki spacerowe itp. Droga dojazdowa do Mariny została tak skorygowana, aby nie kolidowała z przebiegiem urządzeń przeciwpowodziowych, natomiast jej rzędne wysokościowe są dostosowane do naturalnych spadków terenu.

Odnośnie warunków wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji w decyzji wskazano, iż na terenie przedmiotowej inwestycji przeprowadzono rekultywację środowiska gruntowego. Warstwy skażonej gleby zostały usunięte i zastąpione nieskażonymi. Część obszaru została pozbawiona naturalnej powierzchni biologicznie czynnej, w miejscach gdzie dokonano rozbiórki budynków produkcyjnych i instalacji technicznych.

Na terenie działek o numerach ewidencyjnych [...], ark. [...], obręb [...], w rejonie wyznaczonych otworów nr [...], w strefie przypowierzchniowej stwierdzono występowanie przekroczeń dopuszczalnych stężeń w zakresie zawartości cynku i ołowiu. Wszystkie przekroczenia występują na głębokości 0,3m p.p.t. Stwierdzone przekroczenia są względnie niewielkie, a zawartości cynku i ołowiu umieszcza się w przedziale dopuszczalnych stężeń jak dla grupy "C" (m.in. tereny komunikacyjne).

W związku z tym zobowiązano inwestora do przeprowadzenia odpowiednich prac rekultywacyjnych, mających na celu przywrócenie stanu odpowiadającego wymaganiom stawianym dla gruntów zabudowanych i zurbanizowanych, z wyłączeniem terenów przemysłowych, tj. grupa B zgodnie z wytycznymi zawartymi w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r. w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi.

Ze względu na punktowy i powierzchniowy charakter zanieczyszczenia ilość gruntów przeznaczonych do rekultywacji jest stosunkowo niewielka i sumarycznie nie przekracza 80 m3 (trzy pola o wielkości około 4÷8 m2 i głębokości do wybrania około 0,4÷0,8 m p.p.t.).

Ze względu na stwierdzone, lokalne i niewielkie zanieczyszczenia gruntu w strefie przypowierzchniowej metalami ciężkimi, inwestor zaproponował następujące rozwiązania rekultywacyjne:

- fitoremediację (oczyszczenie gleb z zanieczyszczeń chemicznych poprzez uprawianie na skażonym obszarze specjalnych gatunków roślin zdolnych do akumulacji dużej ilości zanieczyszczeń). Na analizowanym terenie można z powodzeniem zastosować proces fitoekstrakcji (usuwanie zanieczyszczeń organicznych i nieorganicznych z gleby w wyniku ich pobierania przez rośliny oraz koncentracje w obieralnych częściach roślin) Proces ten można stosować w okresie wegetacyjnym przed rozpoczęciem prac ziemnych;

- wybranie skażonego gruntu w ilości około 80m3 czyli około 140 ton i przewiezienie na specjalistyczne składowisko odpadów niebezpiecznych lub odbiór przez firmę zajmującą się rekultywacją zanieczyszczonych gruntów;

- wybranie skażonego gruntu i wykorzystanie go do rekultywacji terenów przemysłowych, przeznaczonych do dalszego przemysłowego zagospodarowania.

W okresie wegetacyjnym należy w wyznaczonych rejonach skażenia zasiać roślinny wchłaniające metale ciężkie, a po okresie wegetacyjnym wykonać powtórnie badania w zakresie zawartości metali ciężkich. Innym rozwiązaniem jest hałdowanie zanieczyszczonego gruntu z możliwością wbudowania w rejonie projektowanych dróg lub parkingów nadziemnych. Źródłem pochodzenia skażeń metalami ciężkimi mogą być części metalowe zostawione w strefie przypowierzchniowej przez wcześniejszych użytkowników terenu.

Dalej organ wskazał, że przedmiotowy teren charakteryzuje się skomplikowanymi warunkami gruntowo - wodnymi. Skomplikowane warunki gruntowe związane są z występowaniem niekorzystnych zjawisk geologicznych w rejonie nieczynnego portu tj. w środkowej części terenu inwestycji. Jest to rejon czynnych procesów geodynamicznych, obszar skarpy gruntowej znajdującej się w procesie osuwiskowym. Czynne procesy osuwiskowe nie dyskwalifikują analizowanego terenu na posadowienie obiektów kubaturowych, jednak konieczne jest posadowienie pośrednie. Zalecane techniki posadowienia to zastosowanie konstrukcji palowych lub palopodobnych, żelbetowych lub stalowych ze stalowym zbrojeniem rdzeniowym w postaci kształtowników o możliwie małej średnicy i dużej ilości. Podstawy elementów posadowienia pośredniego należy wprowadzić w podłoże gruntowe do rzędnej zapewniającej pełną stabilność konstrukcji wraz z podłożem. Zaletą rozwiązania, posadowienia pośredniego przy zastosowaniu konstrukcji małośrednicowych (stosunkowo duża liczba elementów zbrojących skarpę) jest wykorzystanie tych elementów w dwóch celach: przeniesienia obciążeń z projektowanej konstrukcji na podłoże oraz zbrojenia skarpy w celu zapewnienia jej stateczności. Zwieńczeniem konstrukcji posadowienia pośredniego powinna być ciągła, żelbetowa płyta fundamentowa, na której należy wznieść projektowane budynki.

Na przedmiotowym terenie, stwierdzono przepływ wody gruntowej od strony ulicy [...], prostopadle do rzeki [...]. Ponadto w rejonie występowania czynnych procesów geodynamicznych stwierdzono obszar wysięków wody gruntowej ze skarpy. W związku z powyższym, niezbędne jest wykonanie drenażu wód gruntowych wzdłuż ulicy [...], zdolnego do odprowadzenia wody gruntowej, która mogłaby się piętrzyć wskutek budowy planowanych obiektów z kondygnacjami podziemnymi. Wykonanie drenażu czołowego, zlokalizowanego równolegle do ulicy [...] na rzędnej odpowiadającej średnim poziomom wody gruntowej tj. ok. 64,0 - 65,0m n.p.m., nie spowoduje zmian warunków hydrogeologicznych na otaczającym terenie jak i również nie spowoduje powstania leja depresji.

Na przedmiotowym terenie, biorąc pod uwagę uwarunkowania gruntowo - wodne, możliwe jest wykonanie obiektów kubaturowych z jedną, z dwiema lub z trzema kondygnacjami podziemnymi. Inwestor w ramach przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego planuje 2 kondygnacje podziemne przewidziane na miejsca parkingowe.

W zachodniej części inwestycji, położonej bezpośrednio przy korycie rzeki [...], szczególnie w strefie pomiędzy rzeką a korytem dawnego basenu portowego, możliwe jest wykonanie obiektów budowlanych z kondygnacjami podziemnymi, jednak realizacja kondygnacji podziemnych możliwa jest w zasadzie tylko z zastosowaniem żelbetowych ścian szczelinowych. Wysoki poziom wody gruntowej, znacząca zmienność poziomu wody gruntowej (podniesienie się poziomu wody w porach deszczowych) wyklucza możliwość budowy w wykopie szerokoprzestrzennym. Lokalizacja budynków w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki [...] wymusza szczególne zabezpieczenie przeciwwilgociowe, w tym zabezpieczenie do rzędnej 58,10 m n.p.m., tj. do 0,5% poziomu wody w [...] - najwyższe poziomy notowane w okresie powodzi. Poziom ±0,0 budynku powinien znajdować się na rzędnej powyżej 58,50 m n.p.m.

W pasie brzegowym [...] zauważono występowanie różnych gatunków zwierząt, m.in.: sarny, lisa, bobra. Inwestor nie przewiduje ingerowania w tą część terenu inwestycji, gwarantując swobodne przemieszczanie się zwierząt w pasie terenu przy brzegu [...] o szerokości od 20 – 40 m.

W ramach przedmiotowego przedsięwzięcia planuje się rozmieszczenie parkingów naziemnych i podziemnych na całym terenie inwestycji. Łączna liczba miejsc parkingowych podziemnych i na terenie wynosić będzie max 3994. Podziemne parkingi zlokalizowane będą pod drogami, placami, w obrębie obiektów budowlanych lub w podziemiach kondygnacji obiektów publicznych, usługowych lub mieszkalnych. Ponadto przewiduje się organizację stanowisk parkingowych na powierzchni terenu, niemniej w ilościach nie przekraczających 300 miejsc na jedno zgrupowanie.

Powierzchnię parkingów podziemnych stanowić będzie szczelna posadzka betonowa, zaprojektowana z odpowiednimi spadkami, z której ścieki przed odprowadzeniem do zewnętrznej kanalizacji deszczowej zostaną podczyszczone w separatorze ropopochodnych. Miejsca parkingowe na powierzchni terenu inwestycji planuje się wykonać z płyt ażurowych, które umożliwią w części zatrzymanie wód opadowych i roztopowych na terenie zlewni, w obrębie której powstaną.

W ramach przedsięwzięcia przewiduje się realizację infrastruktury technicznej obejmującej budowę sieci dróg oraz rozbudowę sieci energetycznej, wodociągowej, kanalizacyjnej, jak również gazowej.

Przewiduje się budowę dwóch połączeń drogowych z ulicą [...]. Ich szerokość będzie ograniczona do dwóch pasów jezdni. Powierzchnia dróg wewnętrznych ma wynosić 15 500 m2. Dojazd na teren inwestycji będzie się odbywał od strony ul. [...]. Pomiędzy brzegami wewnętrznego basenu, na jego przewężeniu, planowana jest budowa kładki dla komunikacji pieszej i rowerowej. Kładka będzie powiązana funkcjonalnie z systemem urządzeń przeciwpowodziowych. Inwestycje liniowe, związane z uzbrojeniem podziemnym, na terenie przedsięwzięcia prowadzone będą pod drogami, chodnikami, poboczami oraz przez działki inwestycyjne. Podłączone i powiązane zostaną z zewnętrznymi sieciami instalacji. Energię dla planowanego zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną planuje się pozyskiwać poprzez wykorzystywanie odnawialnych źródeł zasilających lokalną sieć ciepłowniczą, ewentualnie energetyczną. Do realizacji tego zadania zastosowane zostaną pompy ciepła, solary, ogniwa fotowoltaiczne. Jako wariant alternatywny możliwe jest zlokalizowanie lokalnych kotłowni.

Ciepło dla potrzeb grzewczych i ciepłej wody będzie dostarczane z miejskiej sieci ciepłowniczej, ze źródeł energii odnawialnej lub alternatywnie z kotłowni gazowych.

Dla potrzeb grzewczych i ciepłej wody użytkowej niezbędne będzie zainstalowanie 6 kotłów o łącznej mocy 4225 kW, które będą pracowały przez cały rok, z różnym obciążeniem.

Zapotrzebowanie na media oraz szczegółowe warunki dostawy mediów oraz warunków, jakie musi spełnić inwestor zostały ustalone z gestorami sieci:

1) energia elektryczna będzie doprowadzana dwoma kablami 15 kV z najbliższej stacji wysokiego i średniego napięcia, ponadto zostanie rozbudowana sieć rozdzielcza, firma I zapewnia dostarczenie energii o mocy 8 MW,

2) energia cieplna o mocy ogrzewania 5,9 MW i 5,2 MW chłodzenia. zapewniona zostanie przez firmę J,

3) gaz zapewniony będzie przez firmę Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo,

4) wodę na cele bytowe i technologiczne w ilości 27,97 dm3/s zapewni firma K S.A. z istniejącego wodociągu o średnicy 315 mm z rur PE w ulicy [...]. Dla funkcjonowania projektowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego konieczne będzie wybudowanie sieci wodociągowej, w układzie pierścieniowym i średnicy wewnętrznej 150 mm, z dwoma wpięciami do istniejącej sieci.

Na etapie eksploatacji przedsięwzięcia ścieki bytowe będą odprowadzane do miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej, część do kanalizacji sanitarnej w ul. [...] i część do kanalizacji sanitarnej w ul. [...], po spełnieniu warunków określonych przez K S.A. W celu odprowadzania ścieków do kanalizacji w ul. [...] konieczne jest wybudowanie na terenie inwestycji kanalizacji w układzie grawitacyjno - tłocznym oraz przepompowni.

Ścieki z punktów gastronomicznych będą odprowadzane po oczyszczeniu w separatorze tłuszczu do miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej.

Wody deszczowe z projektowanego terenu będą zbierane poprzez wpusty uliczne rozmieszczone wzdłuż projektowanych ulic i siecią kanalizacji deszczowej, po podczyszczeniu w osadnikach i separatorach odpływać będą do rzeki [...] (bezpośrednio lub poprzez sztuczny zbiornik). Część wód opadowych z powierzchni dachów, dróg i parkingów oraz terenów biologicznie czynnych odprowadzana będzie bezpośrednio do ziemi.

W celu odprowadzania wód opadowych i roztopowych do ziemi można zastosować: studnie chłonne, płyty ażurowe, systemy drenarskie ułożone w osypce żwirowej, rowy wypełnione zasypką żwirową lub podziemne systemy zagospodarowania wody deszczowej - galerie chłonne z tworzyw sztucznych. Dzięki zastosowaniu procesów infiltracji oraz retencji możliwe będzie zatrzymanie jak największej ilości opadów w obrębie tzw. zlewni.

W ramach przedmiotowego przedsięwzięcia planuje się wdrożenie systemu zielonych dróg wykorzystywanych pod tzw. układ odprowadzający, ułatwiający zagospodarowanie nadmiaru wód w obrębie terenu inwestycji. Układ zielonych dróg implikuje pasy zieleni oraz liczne nasadzenia drzew przebiegające równolegle do planowanych jezdni. Ponadto, aby należycie zabezpieczyć środowisko, projekt zakłada zastosowanie rozwiązań minimalizujących wpływ na środowisko: wykonanie odpowiednich spadków i nachyleń jezdni, wykonanie kanalizacji odwadniającej drogi, przy wylotach do zbiornika będą zamontowane separatory wraz z osadnikami.

Organ pierwszej instancji wskazał, że planowane przedsięwzięcie ma być realizowane i eksploatowane z uwzględnieniem następujących warunków:

1) wszelkie podejmowane na etapie budowy i eksploatacji działania winny być wykonywane w sposób zabezpieczający grunt i ziemię przed potencjalnym zanieczyszczeniem;

2) plac budowy, w tym drogi dojazdowe należy tak zorganizować, aby nie występowała wtórna emisja pyłu (na przykład poprzez: zraszanie terenu w okresie bezdeszczowym, ograniczenie prędkości pojazdów, tymczasowe utwardzenie dróg w stopniu umożliwiającym sprzątanie);

3) zarówno na etapie realizacji jak i eksploatacji inwestycji wytwórca odpadów jest zobowiązany uregulować sposób postępowania z odpadami zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami;

4) sposób postępowania z odpadami winien być zgodny z zasadami prawidłowej gospodarki odpadami (segregacja w miejscu wytwarzania, przekazywanie odpadów w pierwszej kolejności do odzysku, w przypadku braku takiej możliwości do unieszkodliwiania, traktując składowanie jako ostateczność);

5) masy ziemne winny spełniać standardy jakości gleby i ziemi zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r. w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi (Dz. U. z 2002 r., Nr 165, poz. 1359) dla miejsca ich wykorzystania;

6) eksploatacja inwestycji powodująca wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza oraz emisję hałasu nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny;

7) w celu ochrony zieleni występującej w rejonie planowanej inwestycji, a nie będącej w bezpośredniej z nią kolizji zwłaszcza w fazie realizacji inwestycji:

a. zabrania się magazynowania w obrębie korzeni i koron materiałów budowlanych, a także zabrania się wylewania chemikaliów oraz wody z osadami cementowymi lub wapiennymi;

b. pojemniki z chemikaliami i materiałami napędowymi znajdujące się na placach budowy winny zostać zabezpieczone przed uszkodzeniami. W razie wycieku inwestor winien bezzwłocznie powiadomić Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Poznaniu;

c. zabrania się takiego prowadzenia niwelacji terenu, która przyczynia się do zmiany poziomu gruntu przy pniach, szczególnie dotyczy to podsypywania (gruzem, ziemią i odpadami);

d. inwestor zobowiązany jest do zachowania szczególnej ostrożności podczas stosowania wszelkiego rodzaju maszyn na placu budowy. W bezpośrednim sąsiedztwie drzew zabrania się przechowywania i uruchamiania maszyn oraz urządzeń budowlanych, a dojazdy winny zostać tak zorganizowane żeby nie niszczyć koron drzew i nie uszkadzać kory na pniach. W obrębie korzeni zabrania się zagęszczania gruntu;

e. drzewa, które znalazłyby się w obrębie placu budowy winny mieć pnie oszalowane matami lub deskami, aby wykluczyć ich uszkodzenie, należy także chronić ich korony;

f. wykopy bezpośrednio przy pniach drzew inwestor zobowiązany jest wykonywać ręcznie. Zabrania się obcinania korzeni szkieletowych, gdyż grozi to zachwianiem statyki drzewa. Przycięte korzenie winny zostać zabezpieczone preparatami grzybobójczymi. Odkopane korzenie winny zostać wpuszczone głębiej i zabezpieczone przed wysychaniem lub przed przymrozkami. Wykopy w pobliżu drzew winny zostać niezwłocznie zasypane.

8) inwestor winien uzyskać zezwolenie na usunięcie drzew kolidujących z inwestycją w trybie osobnego postępowania administracyjnego,

9) na drzewach pozostających w terenie, najbliżej rosnących drzew podlegających wycięciu, należy wywiesić min. 38 sztuk budek lęgowych. Budki rozwiesić po wycince drzew, jednak nie później niż na początku marca, w miejscach nie narażonych na działanie promieni słonecznych. Parametry, miejsca oraz wysokość zawieszenia budek lęgowych, przed ich zawieszeniem inwestor obowiązany jest skonsultować z ornitologiem;

10) na budynkach zamontować 40 sztuk budek lęgowych dostosowanych do wymogów jerzyka oraz 2 sztuk dla pustułki;

11) drzewa wycinać poza sezonem lęgowym ptaków, to jest w terminie od 1 września do 15 lutego;

12) drzewa niepodlegające wycince w odpowiedni sposób zabezpieczyć przed uszkodzeniami, zwłaszcza korzeni oraz pni, mogącymi powstawać podczas realizacji inwestycji. W szczególności nie lokalizować na powierzchni wyznaczonej rzutem korony, materiałów budowlanych (zwłaszcza sypkich) i nie zagęszczać gruntu w obrębie bryły korzeniowej drzew;

13) w nasadzeniach drzew i krzewów uwzględnić gatunki z rodziny Rosaceae.

W decyzji organ pierwszej instancji zamieścił także wymagania dotyczące ochrony środowiska, konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-13 ustawy, a w szczególności w projekcie budowlanym, wskazując, że:

1) inwestor przyjmie takie rozwiązania techniczne, technologiczne i organizacyjne, które zagwarantują dotrzymanie standardów jakości środowiska poza terenem inwestycji, do której inwestor posiada tytuł prawny i jednocześnie zgodne będą z warunkami określonymi w pkt I.2 decyzji oraz tożsame z rozwiązaniami i parametrami technicznymi, technologicznymi i organizacyjnymi przedsięwzięcia za[...]mi w charakterystyce stanowiącej załącznik do niniejszej decyzji;

2) w przypadku naruszenia elementów przyrodniczych podczas budowy należy po zakończeniu prac przywrócić je do stanu właściwego np. w razie zajmowania terenów zieleni pod projektowaną inwestycję lub pas roboczy, w projekcie budowlanym inwestor winien przedstawić rozwiązania dotyczące odtworzenia tych terenów;

3) zobowiązuje się inwestora do zastosowania rozwiązań technicznych chroniących środowisko gruntowo - wodne przed zanieczyszczeniem poprzez zastosowanie następujących rozwiązań i działań:

a. w celu odprowadzania ścieków sanitarnych do kanalizacji w ul. [...] wybudować na terenie inwestycji kanalizację sanitarną w układzie grawitacyjno - tłoczonym oraz przepompownię;

b. w przypadku powstania na terenie przedmiotowej inwestycji punktów gastronomicznych, ścieki technologiczne, przed odprowadzeniem do kanalizacji sanitarnej, podczyszczać w separatorze tłuszczu;

c. wody opadowe i roztopowe z powierzchni dróg i parkingów przed odprowadzeniem do kanalizacji deszczowej, podczyszczać w wysokosprawnym separatorze substancji ropopochodnych ze zintegrowanym osadnikiem;

d. zapewnić właściwe i zgodne z przepisami gospodarowanie odpadami poprzez minimalizację ich ilości, selektywne magazynowanie w wydzielonych miejscach, w sposób zabezpieczający środowisko gruntowo - wodne przed ewentualnymi zanieczyszczeniami oraz przekazywanie odpadów podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami;

e. w przypadku odprowadzania podczyszczanych wód opadowych i roztopowych z terenu inwestycji do rzeki [...] po wybudowaniu kanalizacji deszczowej należy uzyskać stosowne pozwolenie wodnoprawne; w trybie odrębnego postępowania administracyjnego.

4) wszelkie prace budowane prowadzić jedynie w porze dziennej, tj. w godzinach od 6:00 do 22:00;

5) w projekcie budowlanym inwestor winien określić warunki i sposób zagospodarowania mas ziemnych, usuwanych albo przemieszczanych w związku z realizacją inwestycji, spełniających standardy jakości gleby i ziemi;

6) projekcie budowlanym inwestor winien określić rodzaje i sposób postępowania z powstającymi odpadami na etapie budowy jak i eksploatacji inwestycji, uwzględniając zasady prawidłowej gospodarki odpadami (w tym: przekazywanie odpadów w pierwszej kolejności do odzysku, w przypadku braku takiej możliwości do unieszkodliwiania, traktując składowanie jako ostateczność);

7) budowę śluzy oraz podwyższanie poziomu wody wykonać w terminie pomiędzy 1 listopada a 28 lutego. W przypadku konieczności rozpoczęcia prac w sezonie lęgowym płazów, będzie to możliwe po przeprowadzeniu przez eksperta - herpetologa inwentaryzacji terenowej i przesłaniu do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Poznaniu opinii potwierdzającej, że teren planowanych prac nie jest miejscem występowania płazów. Do opinii należy dołączyć informację o planowanym terminie rozpoczęcia prac;

8) na wykonanie urządzenia wodnego - śluzy, wymagane jest uzyskanie stosownego pozwolenia wodnoprawnego; w trybie odrębnego postępowania administracyjnego.

9) w przypadku budowy urządzenia przeciwpowodziowego - grobli wymagane jest uzyskanie stosownego pozwolenia wodnoprawnego, w trybie odrębnego postępowania administracyjnego;

10) pas roślinności przy brzegu [...] o szerokości od 20 – 40 m pozostawić w stanie niezmienionym;

11) w linii oddzielającej teren wykopów od pozostałego obszaru zastosować następujące zabezpieczania wykopów przed możliwością wejścia płazów, gadów oraz drobnych ssaków:

a) zastosować ogrodzenie o wysokości min. 0,5m ponad powierzchnię terenu, wkopane w ziemię;

b) przynajmniej raz dziennie, przed rozpoczęciem robót przeprowadzać kontrole istniejących wykopów, a przed przystąpieniem do likwidacji wykopów (zasypywaniem) przeprowadzić ich przegląd, w celu sprawdzenia obszaru prac, pod kątem obecności zwierząt w wykopach. W razie stwierdzenia ich obecności zwierzęta przenieść poza plac budowy;

c) wykopy o małych powierzchniach, np. studzienki zabezpieczyć;

d) prowadzić kontrole ogrodzeń oraz zabezpieczeń studzienek przez cały okres budowy związany z prowadzeniem wykopów;

12) w miejscu dopływu wód podziemnych od strony ul. [...] wykonać drenaż stabilizujący poziom wód gruntowych w miejscu planowanych obiektów z kondygnacjami podziemnymi;

13) drenaż czołowy równoległy zaprojektować i wykonać na rzędnej odpowiadającej średnim poziomom wody gruntowej (tj. około 64,0-65,0 m npm.), wodę z drenażu odprowadzać do rzeki [...];

14) jeżeli drenaż czołowy trwale obniży poziom wód gruntowych należy uzyskać stosowne pozwolenie wodnoprawne;

15) prowadzić monitoring wód podziemnych w zakresie wahań zwierciadła wody gruntowej na etapie przed, w trakcie budowy inwestycji oraz po oddaniu jej do eksploatowania przez okres jednego roku. Badania wykonywać z częstotliwością dwa razy w miesiącu. Wyniki monitoringu w zakresie położenia zwierciadła wody oraz wnioski i zalecenia wynikające w prezentowanych danych należy przedkładać w formie raportu Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w Poznaniu oraz właściwemu organowi ochrony środowiska;

16) przed rozpoczęciem budowy, w miejscach stwierdzonego skażenia gleby przeprowadzić odpowiednie prace rekultywacyjne mające na celu przywrócenie stanu odpowiadającego wymaganiom stawianym dla gruntów zabudowanych i zurbanizowanych z wyłączeniem terenów przemysłowych;

17) inwestycję zaprojektować w taki sposób, aby obiekty budowlane były umiejscowione poza strefami ochronnymi ujęć wód podziemnych, w tym ujęcia Dębina;

18) na terenie budowy zabrania się magazynowania paliwa smarów, olejów i substancji asfaltowych. Stanowiska postoju sprzętu mechanicznego wykonać jako utwardzone;

19) w projekcie budowlano - wykonawczym zaprojektować rozwiązania zapewniające zachowanie odpowiedniej stateczności zbocza w czasie prac budowlanych oraz w czasie eksploatacji budynków;

20) teren inwestycji wynieść na rzędną min. 58,00m n.p.m.

21) budynki zaprojektować tak, aby pierwsza kondygnacja nad parkingami znajdowała się na rzędnej powyżej 58,50m n.p.m.;

22) obiekty kubaturowe wykonać z maksymalnie dwiema kondygnacjami podziemnymi, uwzględniając dane zawarte w dokumentacji geologiczno - inżynierskiej oraz dokumentacji hydrogeologicznej;

23) konstrukcje kondygnacji podziemnych wykonać jako żelbetowe z zewnętrzną ciężką izolacją przeciwwilgociową;

24) w podziemnych parkingach wykonać szczelne posadzki betonowe, zaprojektowane z odpowiednimi spadkami, gwarantującymi spływ ewentualnych ścieków do wewnętrznej kanalizacji deszczowej. Przed odprowadzeniem tych ścieków do zewnętrznej kanalizacji deszczowej podczyszczać je w separatorze substancji ropopochodnych;

25) projekt budowlany oraz sposób technologii wykonania obiektów budowlanych powinny uwzględnić warunki gruntowo - wodne, w tym występujące stwierdzone procesy geodynamiczne (osuwisko) na terenie projektowanej inwestycji, w dokumentacji geologiczno - inżynierskiej przyjętej przez Prezydenta Miasta P. zawiadomieniem z dnia 05.05.2011r. Nr [...] i dokumentacji hydrogeologicznej przyjętej przez Prezydenta Miasta P. zawiadomieniem z dnia 07.05.2010r. Nr [...], wykonanej przez F Spółka komandytowa;

26) do ogrzewania pomieszczeń i wody stosować ciepło z miejskiej sieci ciepłowniczej lub niskoemisyjnych źródeł energii cieplnej;

27) około 90% miejsc parkingowych zlokalizować w halach na kondygnacjach podziemnych z wyprowadzeniem zanieczyszczonego powietrza systemem wentylacji wyciągowej na zewnątrz poprzez wyloty umieszczone na dachach budynków;

28) wszelkie urządzenia chłodnicze, klimatyzacyjne oraz wentylacyjne, w tym centrale nawiewno - wywiewne instalować jedynie wewnątrz obiektów kubaturowych;

29) zapewnić właściwe gospodarowanie wytworzonymi odpadami poprzez minimalizację ich ilości, selektywne magazynowanie w wydzielonych miejscach, w sposób zabezpieczający środowisko gruntowo - wodne przed ewentualnymi zanieczyszczeniami oraz przekazywanie odpadów podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami.

Organ wskazał, że nie ma podstaw do określenia dla inwestycji wymogów w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych oraz w zakresie ograniczenia transgranicznego oddziaływania.

W pkt II decyzji stwierdzono konieczność wykonania kompensacji przyrodniczej w poprzez:

- wywieszenie na drzewach pozostających w terenie, najbliżej rosnących drzew podlegających wycięciu, min. 38 sztuk budek lęgowych. Budki mają być wywieszone po wycince drzew, jednak nie później niż na początku marca, w miejscach nie narażonych na działanie promieni słonecznych. Parametry, miejsca oraz wysokość zawieszenia budek lęgowych, przed ich zawieszeniem należy skonsultować z ornitologiem.

- zamontowanie na budynkach 40 sztuk budek lęgowych dostosowanych do wymogów jerzyka oraz 2 sztuk dla pustułki;

- nasadzenia drzew i krzewów z uwzględnieniem gatunków z rodziny Rosaceae.

W zakresie zapobiegania, ograniczania oraz monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zobowiązano inwestora do:

- prowadzenia monitoringu wód podziemnych w zakresie wahań zwierciadła wody gruntowej na etapie przed, w trakcie budowy inwestycji oraz po oddaniu jej do eksploatowania przez okres jednego roku. Badania mają być wykonywane z częstotliwością dwa razy w miesiącu. Wyniki monitoringu w zakresie położenia zwierciadła wody oraz wnioski i zalecenia wynikające w prezentowanych danych należy przedkładać w formie raportu Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w Poznaniu oraz właściwemu organowi ochrony środowiska;

- przeprowadzenia, przed przystąpieniem do prac budowlanych, w miejscach stwierdzonego skażenia gleby, odpowiednich prac rekultywacyjnych w celu przywrócenie stanu odpowiadającego wymaganiom stawianym dla gruntów zabudowanych i zurbanizowanych z wyłączeniem terenów przemysłowych, tj. grupa B, zgodnie z wytycznymi za[...]mi w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002r. w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jako ziemi.

- przeprowadzenia prac rekultywacyjnych w terminie określonym w decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...]2011 r. znak: [...], zmienionej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...].02.2011r. Nr [...] - do 31 stycznia 2013 r.

W pkt III decyzji nie stwierdzono konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania.

W pkt IV decyzji stwierdzono obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy i nie stwierdzono potrzeby przeprowadzenia postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko.

W pkt V decyzji nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia analizy porealizacyjnej.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 9 października 2009 r. do Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta P. wpłynął wniosek G Spółki z o.o. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...]/[...] w [...], zlokalizowanego na następujących działkach: [...], ark. [...], obręb [...] oraz [...], ark. [...], obręb [...].

Przedmiotowe postępowanie przeprowadzono zgodnie z ustawą z dnia 8 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia, zgodnie z art. 75 ust. 1, pkt 4 ustawy jest Prezydent Miasta P.

W decyzji uwzględniono warunki realizacji przedsięwzięcia nałożone postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z dnia [...] marca 2011 r.

Przedmiotem postępowania było określenie warunków z zakresu ochrony środowiska dla budowy zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną zlokalizowanego przy ulicy [...]/[...] w [...].

W przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można podzielić na dwa etapy:

- etap postępowania dotyczący weryfikacji wniosku wraz z kartą informacyjną przedsięwzięcia, uzyskania wymaganych przepisami prawa opinii zgodnie z art. 64 i wydania zgodnie z art. 63 ustawy postanowienia stwierdzającego obowiązek (lub jego brak) przeprowadzenia oceny i sporządzenia (lub nie) raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko,

- etap postępowania dotyczący weryfikacji raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, dokonania uzgodnień zgodnie z art. 77 ustawy i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Biorąc pod uwagę treść § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r. , Nr 213, poz. 1397), który stanowi, iż do postępowań, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy, wszczętych przed dniem wejścia w życie wyżej cytowanego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe, planowane przedsięwzięcie zostało zakwalifikowane, zgodnie z charakterystyką za[...] we wniosku i karcie informacyjną przedsięwzięcia, do grupy przedsięwzięć określonych rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 z późn. zm.), do przedsięwzięć dla których sporządzenie raportu może być wymagane, określonych w:

- § 3 ust. 1 pkt 52 b) jako zespoły zabudowy usługowej na terenie o powierzchni nie mniejszej niż 2ha, centra handlowe i usługowe o powierzchni nie mniejszej niż 1ha lub o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 1ha, wraz z towarzyszącą infrastrukturą;

- § 3 ust. 1 pkt 53) jako garaże lub parkingi samochodowe, lub zespoły parkingów, dla nie mniej niż 100 samochodów ciężarowych lub 300 samochodów osobowych.

Do złożonego w dniu 9 października 2009 r. wniosku o wydanie niniejszej decyzji dołączono następujące dokumenty:

- kartę informacyjną przedsięwzięcia "Budowa zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...]/[...] w [...]" sporządzoną w październiku 2009 r. przez K. C. ([...]) we współpracy z K. Z. z H Spółka z o.o.,

- wypis z rejestru gruntów z dnia 14 września 2009 r.;

- poświadczoną przez właściwy organ kopię mapy ewidencyjnej, obejmującej przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obejmującej obszar, na który będzie oddziaływać;

- pełnomocnictwo udzielone R. P. przez spółkę G Sp. z o.o.

Ponadto w toku prowadzonego postępowania pełnomocnik inwestora przedłożył na wezwanie organu:

- opracowanie zatytułowane "Uzupełnienie do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...]/[...] w [...]" zawierające[...] analizę wariantów, w tym tzw. wariant "0" oraz inwentaryzację drzew kolidujących z realizacją przedmiotowej inwestycji oraz kwestii związanych z emisją hałasu, emisją substancji do powietrza, gospodarką wodno - ściekową gospodarką odpadami, rekultywacją terenu,

- pismo wraz z załączonym odpisem z księgi wieczystej informujące, że dz. nr [...], ark. [...], obręb: [...] (terenu planowanej inwestycji) stanowi własność inwestora,

- opracowanie zawierające wyjaśnienie kwestii związanych z gospodarką wodno - ściekową gospodarką odpadami oraz z lokalizacją na terenie inwestycji od strony rzeki [...] urządzeń przeciwpowodziowych, zagospodarowaniem wód opadowych i roztopowych z zielonych dachów w przypadku przekroczenia ich zdolności retencyjnych, dojazdem do parkingów na terenie Mariny oraz sposobem odprowadzenia wód opadowych z parkingów z terenu Mariny oraz sposobem jej posadowienia .

W toku postępowania organ otrzymał nadto:

- opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] grudnia 2009 r., w której organ opiniujący nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i odstąpił od określenia zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko,

- postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2009 r. o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz o określeniu zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który powinien być wykonany zgodnie z art. 66 , a dla przedmiotowego przedsięwzięcia powinien w szczególności zawierać szczegółową i wnikliwą analizę aspektów związanych z gospodarką wodno – ściekową, hydrogeologią, ochroną powietrza oraz gospodarką odpadami. Ponadto organ opiniujący wskazał, że przy opracowaniu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko nie ma możliwości odstąpienia od wymagań określonych w art. 66 ust. 1 pkt 4,13,15 i 16 j ustawy.

Po zapoznaniu się z wnioskiem, kartą informacyjną przedsięwzięcia wraz z jej uzupełnieniem oraz powyższymi opiniami, organ pierwszej instancji wydał postanowienie z dnia [...] grudnia 2009 r., w którym stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania wnioskowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymało w mocy ww. postanowienie..

Skarga na powyższe postanowienie została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. IV SA/Po 752/10.

W dniu 14 maja 2010 r. inwestor złożył raport o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, opracowany w maju 2010 r. Jednocześnie inwestor poinformował o zmianie nazwy inwestora z B Spółka z o.o. na nazwę A Spółka z o.o.

W raporcie o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, przedstawiono nową kwalifikację przedsięwzięcia, zgodnie z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Projektowana inwestycja została zakwalifikowana jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko wymienione w:

- § 3 ust. 1 pkt 52b) zespoły zabudowy usługowej na terenie o powierzchni nie mniejszej niż 2ha, centra handlowe i usługowe o powierzchni nie mniejszej niż 1ha lub o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 1ha, wraz z towarzyszącą infrastrukturą;

- § 3 ust. 1 pkt 53) garaże lub parkingi samochodowe, lub zespoły parkingów, dla mniej niż 100 samochodów ciężarowych lub 300 samochodów osobowych;

- § 3 ust. 1 pkt 61) urządzenia przeciwpowodziowe, z wyłączeniem ich konserwacji.

Następnie organ pierwszej instancji wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu o uzyskanie opinii przed wydaniem niniejszej decyzji, zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz ust. 2 ustawy .

Ponadto, na podstawie art. 33 ust. 1 w związku z art. 79 ust 1 ustawy organ poinformował o umieszczeniu w publicznym wykazie danych informacji o złożonym raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz o przystąpieniu do procedury oceny oddziaływania na środowisko. Zawiadomiono również o możliwości zapoznania się z dokumentacją przedmiotowej sprawy, składania uwag i wniosków w formie pisemnej i elektronicznej w okresie 21 dni.

Informacja ta została:

- zamieszczona na tablicy ogłoszeń, mieszczącej się w głównym holu Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta P.,

- zamieszczona w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miasta P., www.poznan.pl:

- wywieszona w pobliżu miejsca planowanego przedsięwzięcia.

W ramach udziału społeczeństwa do Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta P. wpłynęły uwagi i zastrzeżenia do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko złożone przez [...] J. B. z Uczelni A Powyższe uwagi dotyczyły m.in. kwestii związanych z brakiem:

- przeprowadzenia wnikliwej analizy dotyczącej przyrody ożywionej na przedmiotowym terenie,

- przedstawienia w wyczerpujący sposób stanu szaty roślinnej, stanu fauny w tym ornitofauny reprezentowanej na przedmiotowym terenie przynajmniej przez kilkanaście gatunków ptaków objętych ścisłą ochroną gatunkową,

- określenia - we właściwy sposób, wpływu inwestycji na zwierzęta, na rośliny i ich zbiorowiska ani też samej inwestycji na krajobraz, którego elementarnymi składnikami jest fauna i flora,

- informacji o usytuowaniu przedsięwzięcia w korytarzu ekologicznym rzeki [...]. Zdaniem zgłaszajacej wnioski i uwagi, zgodnie z zasadami ekologii krajobrazu, za terytorialne granice rzecznego korytarza ekologicznego przyjmuje się wszystkie geomorficzne elementy doliny rzecznej w tym m.in. łożysko rzeki i jej koryto, obustronnie przykrawędziową partię doliny (przynajmniej szerokości 100 m), w której to partii korytarza ekologicznego [...] inwestor zlokalizował m.in. wał przeciwpowodziowy oraz V-kondygnacyjną zabudowę mieszkaniową, a zatem w raporcie należy określić wpływ inwestycji na organizmy egzystujące w tym korytarzu (m.in. bobra europejskiego (Castor fiber), którego czynne żeremie znajduje się na działce inwestora) oraz gatunki migrujące tym korytarzem.

Ponadto w raporcie, zdaniem [...] J. B.:

- pominięto zagadnienia wpływu planowanej zabudowy na przedmiotowy fragment doliny [...], jako elementu łącznikowego pomiędzy obszarami węzłowymi, czyli kluczowymi dla zachowania różnorodności biologicznej, jak chociażby obszar [...], miejsca zimowej hibernacji nietoperzy, latem żerujących m.in. na przedmiotowym terenie oraz w nadwarciańskich łęgach dębińskich, bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji. Przedmiotowa inwestycja jest planowana na terenie [...], który jest częścią głównego wielkopolskiego korytarza ekologicznego, a równocześnie korytarza krajowego,

- nie omówiono wpływu inwestycji na ekologiczne funkcje południowego klina zieleni Miasta P. (obejmującego [...] i in.), który jest jednym z głównych obszarów środowiskowotwórczych dla zurbanizowanych obszarów miasta, w tym głównym systemem przewietrzającym,

- nie przedstawiono żadnych skumulowanych wpływów na środowiskowotwórczą rolę południowego klina zieleni Miasta P., wynikających z relacji przedmiotowej inwestycji, a równocześnie z realizacji funkcji określonych w miejscowych planach przestrzennego zagospodarowania dla obszarów leżących w tym klinie,

- nie podano rozwiązań dotyczących budowy wału przeciwpowodziowego oraz jego usytuowania w terenie - tzn. wał przeciwpowodziowy dla spełnienia swoich funkcji nie może ciągnąć się tylko w granicach działek ewidencyjnych, na których to terenie planuje się realizację przedmiotowego przedsięwzięcia.

W trakcie prowadzonego postępowania inwestor na wezwanie organu pierwszej instancji i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu uzupełnił raport środowiskowy o następujące dokumenty:

- wyjaśnienia K. W. z dnia 21czerwca 2010 r., dotyczące zbiornika retencyjnego i jego funkcji oraz zabudowy usługowej i handlowej,

- opracowania złożone w dniach 10 sierpnia 2010 r. i 15 listopada 2010 r. uwzględniające uwagi i zastrzeżenia [...] J. B. złożone dnia 1 lipca 2010 r.

- opracowanie z dnia 7 stycznia 2011 r.

Powyższe uzupełnienia przekazano do organu uzgadniającego oraz opiniującego.

W dniu 16 czerwca 2010 r. Prezydent Miasta P. wystąpił do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. oraz do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego z prośbą o wydanie opinii co do możliwości lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, skoro planowana inwestycja ma być zlokalizowana w strefie bezpośredniego zagrożenia powodziowego i inwestor planuje budowę urządzeń przeciwpowodziowych.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. w opinii z dnia [...] czerwca 2010 r. zaopiniował przedłożoną dokumentację w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych pozytywnie, bez zastrzeżeń.

W piśmie z dnia 25 sierpnia 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. podał, iż informacje zawarte w uzupełnieniu do raportu dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie wpływają na zmianę jego stanowiska.

W toku prowadzonego postępowania w dniu 24 czerwca 2010r. do organu wpłynął wniosek Stowarzyszenia A o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony. Organ po analizie przedłożonego wniosku i statutu Stowarzyszenia, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010r. dopuścił Stowarzyszenie A do udziału na prawach strony w przedmiotowym postępowaniu.

Po uzupełnieniu raportu środowiskowego przez złożenie przez inwestora opracowań załączonych do pisma z dnia 10 sierpnia 2010 r., organ pierwszej instancji, na podstawie art. 75 § 1 kpa, zwrócił się do [...] J. B. o wydanie opinii w zakresie ochrony przyrody. Opinia ta została przekazana organowi w dniu 15 października 2010 r. W opinii tej biegła wskazała na rażące błędy merytoryczne i nieścisłości w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Według opinii, w raporcie powinny być wyjaśnione na odpowiednim poziomie szczegółowości między innymi kwestie dotyczące analizy wpływu inwestycji na rośliny, zwierzęta i siedliska przyrodnicze dla ustawowo wymaganej liczby wariantów planowanego przedsięwzięcia, czyli przynajmniej dla wariantów: zerowego, najkorzystniejszego dla środowiska oraz proponowanego przez wnioskodawcę (ewentualnie też racjonalnego alternatywnego). Wszystkie analizy powinny zostać potraktowane z równą szczegółowością, a wybór wariantów merytorycznie uzasadniony.

Ustosunkowując się do zarzutów biegłej autorzy uzupełnienia raportu w zakresie flory i fauny stwierdzili m.in., że konfrontacja biegłej [...] J. B. z ekspertami przygotowującymi raport i uzupełnienie w zakresie opisu przyrody rozwiałaby wątpliwości i nieporozumienia. Stwierdzono m.in., iż prowadzenie obserwacji przez biegłego na terenach położonych na północ od inwestycji w części mija się z celem i nie może stanowić wzoru, ani odniesienia do sytuacji przyrodniczej na terenie inwestycji. Tereny te, pomimo bliskości położenia różnią się zasadniczo charakterem. Teren inwestycji jest krajobrazem poprzemysłowym, gdzie do około 2005 r. działalność prowadziły przedsiębiorstwa C i Przedsiębiorstwo X. Natomiast działki - szczególnie należące do miasta ([...],[...]) mają charakter bardziej naturalny, co potwierdzają pojedyncze informacje zamieszczone w opinii [...] J. B. Stwierdzono, iż nieuzasadnione jest porównywanie środowiska przyrodniczego z działki [...] w odniesieniu do wpływu inwestycji na teren całej [...], położonej po tej stronie [...]. Jednocześnie autorzy raportu wskazali, że dla terenu sąsiadującego z planowaną inwestycją (dz. nr [...]) Prezydent Miasta P. wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy nr [...] z dnia [...] 2008 r., zezwalającą na zlokalizowanie intensywnej zabudowy mieszkaniowej - [...] tys. m2 powierzchni mieszkalnej. Natomiast na terenie inwestora - objętego analizowanym raportem oddziaływania na środowisko - przewidziano o połowę mniejsze zagęszczenie takiej powierzchni. Dlatego też działka [...] nie będzie stanowić istotnego elementu ponadregionalnego fragmentu korytarza ekologicznego.

W piśmie z dnia 2 lipca 2010 r. Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. - Zarząd [...], stwierdził, że planowana inwestycja położona jest w obszarze bezpośredniego zagrożenia powodzią o rzędnej wody o p=1% (wyznaczonym w Studium określającym granice bezpośredniego zagrożenia powodzią dla zlewni rzeki [...]), wynoszącym około 58,05 m n.p.m., nie przekreśla się możliwości wystąpienia przepływów większych niż 1 %, a więc o wyższej rzędnej. Ponadto poinformował, że prowadzenie prac oraz wznoszenie obiektów budowlanych w obszarze bezpośredniego zagrożenia powodzią wymaga uzyskania decyzji dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej, zwalniającej z zakazów określonych w art. 82 ust 2 Prawa wodnego oraz uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, w oparciu o art. 140 ust. 2 pkt. 2 i 5 oraz art. 122 ust. 1 pkt. 1 i 3 tej ustawy.

W uzupełnieniu raportu z dnia 15 listopada 2010r. inwestor wyjaśnił, że w trakcie opracowywania koncepcji brano pod uwagę uzyskanie, przy określonych możliwościach finansowych inwestora, jak najlepszych efektów architektonicznych, funkcjonalnych jak również lokalizacyjnych, przy jednoczesnej dbałości o maksymalną ochronę środowiska naturalnego, zapewnienie walorów estetycznych, zapewnienie komfortu życia mieszkańców na terenie inwestycji, jak i na terenach sąsiadujących. Wybrany wariant przewiduje wdrożenie najnowszych rozwiązań technicznych i technologicznych stosowanych przy tego rodzaju inwestycjach. Ekologiczne skutki inwestycji będą zminimalizowane poprzez ograniczenie działalności produkcyjnej dla danej lokalizacji, przywrócenie wartości użytkowych i przyrodniczych terenom zdewastowanym i zdegradowanym, wykorzystanie energii ze źródeł odnawialnych, zmniejszenie emisji dwutlenku węgla dzięki technologiom alternatywnym i proekologicznym, efektywną gospodarkę wodami opadowymi, rekompensowanie terenów zabudowy poprzez pozostawienie powierzchni biologicznie czynnych, segregację odpadów komunalnych i ich efektywną gospodarkę, zrównoważone planowanie przedsięwzięcia. Inwestycja będzie generować pozytywny wpływ na środowisko: zostaną przywrócone i wzbogacone walory przyrodnicze okolicy, poprawiona zostanie estetyka regionu, bezpieczeństwo publiczne, a także zmniejszenie negatywnego wpływu na środowisko przyrodnicze oraz na najbliższe otoczenie. Na obszarze inwestycji zostanie zwiększona atrakcyjność terenów o niskich walorach przyrodniczych, zapewniająca dogodne warunki wegetacji dla nowego poszycia roślinnego.

Ponadto autorzy raportu, w jego uzupełnieniu opisali funkcję roślinności, która ma stanowić naturalną barierę wkomponowaną w teren i spełniać rolę kształtującą krajobraz, pochłaniającą hałas, zanieczyszczenie, wyhamowującą siłę wiatrów oraz poprawiając estetykę inwestycji od strony zakładów A S.A. Taką rolę będzie też spełniała część obecnie rosnącej roślinności, pozostawionej od strony ul. [...] oraz na pozostałym terenie. Teren przylegający do rzeki [...] (szerokości 20 do 40 m) nie jest obszarem poddawanym jakimkolwiek przeobrażeniom, czy degradacji jak to sugerowano w opinii biegłego. Strefa ta pozostanie nietknięta od strony koryta rzeki. Na tym terenie, tylko od strony portu planowano usunięcie wybranych drzew o obniżonej zdrowotności i uszkodzonych przez bobry (ślady z dawnej działalności) w celu polepszenia stanu sanitarnego i kondycji roślinności oraz polepszenia bezpieczeństwa osób. Ze względu na zwartą strukturę, strefa roślinności nadbrzeżnej będzie spełniać również funkcje bufora.

Organ przekazał powyższe uzupełnienie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu celem ujednolicenia dokumentacji stanowiącej podstawę przy uzgadnianiu i opiniowaniu. Powyższe uzupełnienie raportu środowiskowego przekazano także biegłej [...] J. B. celem ustosunkowania się do informacji w nim za[...]m z zakresu ochrony przyrody.

W toku prowadzonego postępowania z uwagi na liczne wątpliwości co do informacji zawartych w raporcie oraz opinii [...] J. B., inwestora wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. W związku z powyższym, na podstawie art. 89 i art. 91 kpa wezwano strony postępowania i biegłą do wzięcia udziału w rozprawie administracyjnej w dniu 14 grudnia 2010 r.

Biegła [...] J. B. odmówiła uczestnictwa w rozprawie ze względu na fakt, iż nie dysponuje wolnym czasem, by ponownie zając stanowisko w przedmiotowej sprawie.

Marszałek Województwa Wielkopolskiego w piśmie z dnia 2 lipca 2010 r. po zapoznaniu się z raportem o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedmiotowej inwestycji, poinformował, że nie wnosi uwag i opiniuje ją pozytywnie.

Po przeprowadzonej rozprawie inwestor złożył w dniu 7 stycznia 2011 r. kolejne uzupełnienie raportu środowiskowego, w którym wskazano, że budowa grobli jako wału ziemnego utrzymującego wodę w sztucznym zbiorniku nie jest budowlą przeciwpowodziową, ani nie służy piętrzeniu wody. Wobec tego budowla ta nie jest wymieniona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. W rezultacie w uzupełnieniu podano właściwą kwalifikację przedsięwzięcia jako zgodną z § 3 ust. 1 pkt. 52 b oraz art. 53 rozporządzenia. Wskazano, że przedłożone w dniu 15 listopada 2010 r. uzupełnienie w kwestii dotyczącej flory jest faktycznym opisem stanu przyrody na terenie należącym do inwestora.

W dniu 8 lutego 2011 r. na terenie planowanego przedsięwzięcia przeprowadzono dowód z oględzin.

W trakcie oględzin wykonano zdjęcia terenu inwestycji i ustalono, że stan wody w dniu przeprowadzenia oględzin na terenie wynosił 488 cm przy przepływie 306 m3/s i był on niższy od najwyższego stanu wody jaki miał miejsce dnia 23 stycznia 2011 r. – 599 cm przy przepływie 480 m3/s.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia określając warunki jego realizacji, które zostały uwzględnione w decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, iż brak jest podstaw do odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowej inwestycji bowiem planowane przedsięwzięcie, przy spełnieniu założeń zawartych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko oraz wydanym postanowieniu, nie będzie ponadnormatywnie oddziaływać na środowisko.

W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono także, że zgodę na realizację inwestycji na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią wydaje Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. i decyzję w tym zakresie inwestor będzie zobowiązany uzyskać przed wystąpieniem o pozwolenie na budowę.

Organ uzgadniający stwierdził nadto, na podstawie art. 77 ust. 5 ustawy, konieczność ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, bowiem przedmiotowa ocena oddziaływania na środowisko jest przeprowadzona przed wykonaniem projektu budowlanego. Swoje stanowisko organ uzasadnił brakiem szczegółowych rozwiązań w zakresie wykonanych zabezpieczeń, m. in. mających na celu zminimalizowanie osuwisk w obszarze planowanego przedsięwzięcia i brakiem decyzji Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej zwalniającej z zakazów lokalizowania na obszarach bezpośredniego zagrożenia powodzią. Ponadto inwestor nie wskazał jednoznacznie zabezpieczeń w zakresie gospodarki wodno - ściekowej, w tym zabezpieczenia podziemnych parkingów stanowiących potencjalne zagrożenie zanieczyszczenia wód rzeki [...] w przypadku wystąpienia powodzi oraz nie określił dokładnie źródeł z jakich będzie pozyskiwał energię cieplną.

Analizując cały zebrany materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie tj. raport wraz z jego uzupełnieniami, uzyskane przepisami prawa uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z dnia [...] marca 2011 r. oraz opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P., ustalenia ze spotkań stron postępowania z autorami raportu, rozprawy administracyjnej i przeprowadzonej wizji w terenie, a także informacji uzyskanych z pism Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P., organ pierwszej instancji stwierdził, że w ramach planowanego projektu przewiduje się realizację m.in. następujących działań inwestycyjnych:

- budowę kompleksu o zróżnicowanej zabudowie mieszkaniowej (wielorodzinnej/ szeregowej/ bliźniaczej bądź jednorodzinnej),

- zabudowę o charakterze publicznym (budynki biurowe etc.),

- zabudowę usługową oraz o charakterze handlowym,

- parkingi nad - i podziemne,

- infrastrukturę techniczną (drogi wewnętrzne, inwestycje liniowe),

- budowę zapory wodnej na sztucznym zbiorniku wodnym,

- budowę urządzeń przeciwpowodziowych,

- budowę mariny.

Przedsięwzięcie będzie prowadzone etapami, w ramach których będą powstawały kolejne zespoły budynków. Zabudowa mieszkaniowa będzie się składać z budynków o wysokości od trzech do siedemnastu kondygnacji, wykonanych z wykorzystaniem technologii energooszczędnych. Parkingi naziemne i podziemne będą rozmieszczone na całym terenie inwestycji. Łączna liczba miejsc parkingowych podziemnych wyniesie maksymalnie [...]. Rozbudowana zostanie infrastruktura techniczna w postaci sieci dróg oraz rozbudowa sieci energetycznej, wodociągowej, kanalizacyjnej oraz gazowej. Planuje się budowę zapory wodnej, zbiornika retencyjnego, mariny. Zapora będzie oddzielała istniejący sztuczny zbiornik od odnogi koryta rzeki [...].

Zbiornik będzie pełnił rolę rezerwuaru, zbiornika retencyjnego. Woda w wydzielonym zbiorniku na skutek wybudowania zapory będzie miała poziom ustabilizowany poziom na rzędnej 54,00 m n.p.m. W ramach tego zadania inwestycyjnego zostaną wybudowane urządzenia hydrotechniczne typu zapora, bądź jaz, śluza. Ponadto teren inwestycji zostanie wyniesiony na rzędną min. 58,00 m n.p.m. Marina ma funkcjonować jako niewielki port rzeczny obsługujący żaglówki, łodzie turystyczne, kajaki, ewentualne statki spacerowe itp., i składający się z pomostów rekreacyjnych oraz żeglarskich wraz z zapleczem usługowym W ramach realizacji planowanej inwestycji przewiduje się także budowę sieci dróg oraz rozbudowę sieci energetycznej, wodociągowej, kanalizacyjnej, jak również gazowej. Inwestycja drogowa związana będzie z budową dwóch nowych drogowych połączeń z istniejącą ulicą [...] oraz budową nowych dróg wewnętrznych dla obsługi planowanego kompleksu urbanistycznego.

Pomiędzy brzegami wewnętrznego basenu, na jego przewężeniu, planuje się budowę kładki przeznaczonej do komunikacji pieszej i rowerowej. Kładka będzie powiązana funkcjonalnie z systemem urządzeń przeciwpowodziowych.

Teren, na którym planuje się rozmieścić obiekty kubaturowe inwestor planuje wynieść do rzędnej 58,00m n.p.m. W związku z czym, w decyzji nałożono na inwestora obowiązek wyniesienie terenu inwestycji na rzędną minimum 58,00m n.p.m. oraz zaprojektowania budynków tak, aby pierwsza kondygnacja nad parkingami znajdowała się na rzędnej powyżej 58,50m n.p.m.

Organ wskazał, że teren przylegający do rzeki [...], szerokości 20 m do 40 m, nie będzie obszarem poddawanym jakimkolwiek przeobrażeniom z uwagi na fakt, iż w pasie brzegowym [...] zauważono występowanie różnych gatunków zwierząt, m.in.: sarny, lisa, bobra.

Z uwagi na morfologię oraz warunki hydrogeologiczne terenu podczas badań geologicznych stwierdzono przepływ wody gruntowej od strony ulicy [...], prostopadle do rzeki [...]. Ponadto stwierdzono wysięki wody gruntowej ze skarpy znajdującej się w środkowej części terenu inwestycji. W związku z powyższym na inwestora nałożono warunek wykonania drenażu wzdłuż ulicy [...], mającego na celu odprowadzenie wody gruntowej, która mogłaby się piętrzyć na skutek budowy planowanych obiektów z kondygnacjami podziemnymi. Drenaż czołowy równoległy winien zostać zaprojektowany i wykonany na rzędnej odpowiadającej średnim poziomom wody gruntowej (tj. około 64,0 - 65,0 m npm.). Wodę z drenażu należy odprowadzać do rzeki [...] na podstawie stosownego opracowania (operatu wodnoprawnego) i uzyskanego na tej podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Wykonanie drenażu czołowego na rzędnej odpowiadającej średniemu poziomowi wód gruntowych nie spowoduje zmian warunków hydrogeologicznych na otaczającym terenie.

Z uwagi na specyfikę terenu na inwestora nałożono obowiązek wykonania obiektów kubaturowych z maksymalnie dwiema kondygnacjami podziemnymi, zgodnie z danymi za[...]mi w dokumentacji geologiczno - inżynierskiej oraz dokumentacji hydrogeologicznej. Konstrukcje kondygnacji podziemnych winny być wykonane jako żelbetowe z zewnętrzną ciężką izolacją przeciwwilgociową.

Eksploatacja podziemnych parkingów może stanowić potencjalne zagrożenie zanieczyszczeniem środowiska gruntowo - wodnego substancjami ropopochodnymi. W związku z czym na inwestora nałożono obowiązek, aby parkingi podziemne wykonać jako szczelne posadzki betonowe, zaprojektowane z odpowiednimi spadkami, gwarantującymi spływ powstających ścieków do kanalizacji deszczowej, a ścieki z parkingów przed odprowadzeniem do zewnętrznej kanalizacji deszczowej były podczyszczane w separatorze substancji ropopochodnych.

Inwestora zobowiązano do prowadzenia monitoringu wód podziemnych w zakresie wahań zwierciadła wody gruntowej na etapie przed, w trakcie budowy inwestycji oraz przez rok po oddaniu jej do eksploatacji. Badania winny być prowadzone z częstotliwością dwa razy w miesiącu. Wyniki monitoringu w zakresie położenia zwierciadła wody oraz wnioski i zalecenia wynikające w prezentowanych danych należy przedkładać w formie raportu Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w Poznaniu oraz właściwemu organowi ochrony środowiska.

Z uwagi na fakt, iż planowana inwestycja zlokalizowana jest w niewielkiej odległości od koryta rzeki [...], tym samy jest narażona na procesy geodynamiczne, inwestora zobowiązano, aby w projekcie budowlano - wykonawczym zaprojektował rozwiązania zapewniające zachowanie odpowiedniej stateczności zbocza w czasie prowadzenia prac budowlanych oraz w czasie eksploatacji budynków.

Organ wskazał, ponadto, że projekt budowlany oraz sposób technologii wykonania obiektów budowlanych powinny uwzględnić warunki gruntowo - wodne, w tym występujące procesy geodynamiczne (osuwisko) na terenie projektowanej inwestycji, opisane w dokumentach wykonanych przez F Spółka komandytowa. Jednocześnie nałożono obowiązek uzyskania stosownego pozwolenia wodnoprawnego na budowę grobli, budowę drenażu czołowego, jeśli spowoduje trwałe obniżenie lustra wody gruntowej, budowę śluzy oraz z uwagi na wprowadzanie ścieków z dachów, dróg i parkingów do rzeki [...].

Prezydent Miasta P. w decyzji wskazał też, iż prace rekultywacyjne przeprowadzić należy do 31 stycznia 2013 r.

Dalej organ wskazał na możliwość przyłączenia na przedmiotowym terenie miejskiej sieci kanalizacji wodociągowej, sanitarnej oraz deszczowej, przy czym z uwagi na warunki określone przez gestora sieci na odprowadzanie ścieków sanitarnych do kanalizacji w ul. [...], inwestora zobowiązano do wybudowania na terenie inwestycji kanalizacji sanitarnej w układzie grawitacyjno - tłoczonym wraz z przepompownią. Zobowiązano nadto inwestora do podczyszczania wód opadowych i roztopowych z powierzchni dróg i parkingów przed odprowadzeniem do wewnętrznej kanalizacji deszczowej w separatorze substancji ropopochodnych, celu zabezpieczenia środowiska gruntowo - wodnego. Organ I instancji ustali ł nadto, że możliwe będzie odprowadzanie podczyszczonych wód opadowych i roztopowych z przedmiotowego terenu do rzeki [...], na co inwestor będzie musiał uzyskać zgodę i warunki techniczne z Urzędu Miasta P. oraz od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P.

[Organ] ustalił, iż w wyniku realizacji planowanego przedsięwzięcia na terenie przewidzianym pod inwestycje powstaną punkty gastronomiczne wytwarzające ścieki technologiczne, które inwestor zamierza odprowadzać do kanalizacji sanitarnej. Powyższe uzasadniało nakazanie inwestorowi, aby ścieki technologiczne przed odprowadzeniem ich do kanalizacji sanitarnej były podczyszczane w separatorze tłuszczu.

[Dalej] organ wskazał, iż [źródła] emisji substancji do powietrza w ramach przedmiotowego przedsięwzięcia można podzielić na:

- zorganizowane, które stanowić będą systemy wentylacyjne parkingów podziemnych oraz kotły gazowe dla potrzeb grzewczych i ciepłej wody: hotelu (o mocy 500 kW), pomieszczeń usługowych (2 kotły o mocy 950 kW) oraz kompleksu mieszkalnego (3 kotły o mocy 925 kW);

- niezorganizowane, pochodzącą ze spalania paliw w silnikach pojazdów poruszających się po terenie planowanej inwestycji.

Z uwagi na to, iż inwestor na obecnym etapie nie dokonał ostatecznego wyboru źródła zasilania centralnego ogrzewania i ciepłej wody, w decyzji zobowiązano go, aby do ogrzewania pomieszczeń i wody stosował ciepło z miejskiej sieci ciepłowniczej, bądź niskoemisyjne źródła energii cieplnej. W celu ograniczenia emisji niezorganizowanej nałożono na inwestora warunek, aby około 90% miejsc parkingowych (tj. około [...]) zlokalizował w halach na kondygnacjach podziemnych z wyprowadzeniem zanieczyszczonego powietrza systemem wentylacji wyciągowej na zewnątrz poprzez wyloty umieszczone na dachach budynków.

W ocenie organu I instancji z wykonanych obliczeń rozprzestrzeniania w powietrzu substancji wprowadzanych do powietrza, zarówno ze źródeł emisji zorganizowanej jak i niezorganizowanej wynika, iż emisje te nie będą powodować przekroczenia dopuszczalnych poziomów odniesienia w powietrzu oraz dopuszczalnych częstości przekroczeń określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r. Nr 16, poz. 87) poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Ponadto z wykonanych wyliczeń wynika, że będą dotrzymane standardy jakości powietrza określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2008r. Nr 47, poz. 281), a w związku z tym spełnione są wymagania w zakresie ochrony powietrza określone w przepisach prawa.

Znaczącymi źródłami hałasu zlokalizowanymi na terenie przedmiotowego przedsięwzięcia będą: wentylatory zainstalowane na dachach budynków, będące wentylatorami zapewniającymi wymianę powietrza w przestrzeni parkingów podziemnych, a także ruch kołowy związany z codziennymi czynnościami mieszkańców kompleksu i obiektów hotelowych, jak również z obsługą obiektów usługowych. Nie przewiduje się, aby ww. źródła mogły stanowić zagrożenie stanu akustycznego środowiska na najbliżej zlokalizowanych terenach, dla których określono dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku. Autorzy raportu nie zawarli szczegółowej analizy oddziaływania akustycznego urządzeń klimatyzacyjnych i wentylacyjnych, poza wentylatorami zapewniającymi wymianę powietrza w podziemnej przestrzeni parkingowej, wskazując, że na obecnym etapie nie jest możliwe określenie przeznaczenia lokali usługowych, a tym samym określenie parametrów akustycznych tych urządzeń. Ponadto, zgodnie z informacjami przedstawionymi w przedłożonej dokumentacji, przewiduje się lokalizację tych urządzeń wewnątrz obiektów kubaturowych. W związku z powyższym oddziaływanie tych urządzeń na tereny objęte ochroną akustyczną będzie znikome. Takie usytuowanie urządzeń klimatyzacyjnych i wentylacyjnych zostało wskazane w warunkach realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Tereny o których mowa powyżej, to tereny związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży (szkoła z internatem), zlokalizowane po stronie północnej terenu przewidzianego pod inwestycję, tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej (osiedle mieszkaniowe) zlokalizowane po przeciwnej stronie Ronda [...], a także tereny zabudowy mieszkaniowo-usługowej zlokalizowane po przeciwnej stronie ul. [...]. W treści przedłożonej dokumentacji dowiedziono, że eksploatacja przedsięwzięcia nie wpłynie na stan akustyczny środowiska na ww. terenach. Ponadto, teren przedmiotowego kompleksu, jako teren zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego, będzie wymagał ochrony akustycznej, zgodnie z przepisami odrębnymi.

Dalej organ wyjaśnił, iż przedmiotowe przedsięwzięcie zlokalizowane będzie około 1,8 km od [...], stanowiących elementy obszaru Natura 2000 [...]. Obszar Natura 2000 obejmuje [...], rozmieszczonych głównie pośród terenów zieleni [...]. Ponad połowa z tych pojedynczych obiektów znajduje się na liście 120 największych zimowisk nietoperzy w Polsce. W systemie [...] stanowiących zimowiska nietoperzy stwierdzono występowanie 4 gatunków z Załącznika II Dyrektywy Rady 92/43/EWG, w tym stabilne populacje nocka dużego (Myotis myotis) i mopka (Barbastella barbastellus). Zgodnie ze Standardowym Formularzem Danych (SDF), te dwa gatunki stanowią przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 [...]. Zagrożeniami dla nietoperzy są wszelkie czynniki powodujące ich niespontaniczne budzenie się. Są to między innymi: hałas, wibracje, oświetlanie pomieszczeń, niekontrolowana penetracja pomieszczeń fortecznych przez ludzi, zmiany mikroklimatu, w szczególności zmiany temperatury i wilgotności. Pomiędzy obszarem objętym inwestycją, a najbliższymi obiektami stanowiącymi obszar Natura 2000 [...], zlokalizowane są zakłady produkcyjne, obiekty mieszkalne i użyteczności publicznej. Brak jest zwartych liniowych terenów mogących stanowić korytarz migracji nietoperzy. Ponadto ze względu na oddalenie inwestycji od fortyfikacji, nie zachodzi możliwość niepokojenia, straszenia czy unicestwiania nietoperzy.

Na terenie inwestycji oraz w pasie brzegowym [...] stwierdzono występowanie 149 taksonów roślin naczyniowych. Większość to gatunki rodzime, jednak występują także gatunki obcego pochodzenia. Szczególnie licznie występuje klon jesionolistny, który zdominował najbardziej zwarty i najcenniejszy pas zieleni przy rzece. W pozostałych częściach terenu stwierdzono występowanie siedlisk wykazujących dużą dynamikę i mających cechy siedlisk pionierskich. Największe z nich to traworośla z dominującym trzcinnikiem piaskowym. Z gatunków chronionych stwierdzono występowanie jednego egzemplarza kruszczyka szerokolistnego (Epipactis helleborine (L.) Crantz) oraz niewielkie skupienie (1 płat o powierzchni kilku metrów kwadratowych) kocanek piaskowych (Helichrysum arenarium (L.) Moench). Ze względu na pospolitość ww. gatunków w środowisku, nie należą one do szczególnie cennych z punktu widzenia konieczności zachowania poszczególnych osobników.

Powyższe uzasadniało wymóg zwrócenia się przed przystąpieniem do realizacji inwestycji, zgodnie z art. 51 ust. 1 oraz art. 56 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009r., Nr 151, poz. 1220 ze zm) z wnioskiem do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu o wydanie zezwolenia na dokonanie czynności podlegających zakazom w stosunku do gatunków roślin objętych ochroną gatunkową ścisłą oraz częściową (niszczenie, przemieszczanie, przetrzymywanie).

Prezydent Miasta P. wskazał dalej, iż w związku z realizacją inwestycji konieczne będzie usunięcie znacznej ilości drzew i krzewów, w tym drzew dziuplastych, mogących stanowić miejsca gniazdowania ptaków lub schronienia nietoperzy (wśród drzew przeznaczonych do wycięcia stwierdzono 21 miejsc gniazdowania ptaków). Powyższe uzasadniało nałożenie na inwestora obowiązku wywieszenia 38 sztuk budek lęgowych na drzewach pozostających w terenie, rosnących najbliżej drzew wyciętych, jako rekompensaty za wycięte drzewa, na których stwierdzono gniazda. Ponadto, aby nie dopuścić do niszczenia lęgów ptaków, na inwestora nałożono warunek wycinki drzew poza sezonem lęgowym, to jest w terminie od początku września do połowy lutego. Drzewa niepodlegające wycince winny być w odpowiedni sposób zabezpieczone przed uszkodzeniami, zwłaszcza korzeni oraz pni. Dodatkowo na budynkach zostaną zamontowane budki lęgowe dostosowane do wymogów pustułki i jerzyka oraz modraszki, bogatki, szpaka. Na terenie przeznaczonym pod inwestycję rosną drzewa z rodziny Rosaceae, nektarodajne w czasie kwitnienia i dostarczające owoce i nasiona. W związku z tym, że większość jest przeznaczona do usunięcia, na inwestora nałożono obowiązek, aby w nasadzeniach drzew i krzewów, w ramach rekompensaty, uwzględnił nasadzenia również gatunkami z tej rodziny. W przyszłych nasadzeniach drzew i krzewów inwestor promował będzie gatunki rodzime. Z uwagi na przeprowadzoną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz z uwagi na znaczącą wycinkę drzew, w tym drzew dziuplastych i krzewów występujących na terenie inwestycji, stwierdzono konieczność wykonania kompensacji przyrodniczej, określonej w pkt. II.2 od 1 - 3), przy czym przed przystąpieniem do wycinki, inwestor musi zwrócić się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu o zezwolenie na usunięcie z terenów zieleni gniazd ptaków podlegających ochronie.

Dalej Prezydent Miasta P. wyjaśnił, iż ze względu na lokalizację inwestycji w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki [...] oraz występowaniu na terenie zalewu, przedmiotowy teren stanowi potencjalne miejsce bytowania płazów. W związku z powyższym zaproponowano zabiegi mające na celu uniemożliwienie wejścia zwierząt na teren budowy, a także niedopuszczenie do zasypywania ich w wykopach. Wykopy zostaną zabezpieczone przed możliwością wejścia płazów, gadów oraz drobnych ssaków, poprzez ogrodzenie ich do wysokości min. 0,5m ponad powierzchnię terenu. Ogrodzenia zostaną wkopane w ziemię. Płotki zostaną umieszczone w linii oddzielającej teren wykopów od pozostałego obszaru, będącego potencjalnym miejscem występowania drobnych zwierząt. Dodatkowo przynajmniej raz dziennie, przed rozpoczęciem robót będą przeprowadzane kontrole istniejących wykopów, a przed przystąpieniem do likwidacji wykopów przeprowadzona zostanie inspekcja, polegająca na sprawdzeniu obszaru prac pod kątem obecności zwierząt. W razie stwierdzenia ich obecności, zwierzęta zostaną przeniesione poza plac budowy. Wykopy o małych powierzchniach, np. studzienki, będą zabezpieczone w celu uniemożliwienia wchodzenia do nich zwierząt. W związku z tym, iż wspomniane płotki oraz zabezpieczenia studzienek powinny być sprawne przez cały okres budowy (prowadzenia wykopów), będą przeprowadzane ich kontrole. Powyższe rozwiązania znalazły odzwierciedlenie w warunkach decyzji.

W ramach inwestycji planowane jest także zbudowanie śluzy, przez co lustro wody w zbiorniku podniesie się o około 80 cm. Woda wyleje się na płytsze miejsca w północnej i północno - zachodniej części terenu, tworząc ciepłe rozlewisko. Stworzy to dobre warunki do rozwoju płazów, mogą wytworzyć się w tym miejscu zarośla szuwarowe, czyli dogodne warunki życia różnych gatunków ptaków. W związku z zalaniem części terenu, pnie oraz korzenie kilku drzew znajdą się pod wodą co spowoduje ich zamieranie. Ewentualne ich wycięcie winno nastąpić zgodnie z warunkami w decyzji. Obecnie z racji otwartego charakteru zbiornika, poziom wody waha się naturalnie. Zastosowane urządzenie regulujące stan wody sprawi, że wahania poziomu wody będą nieduże i krótkotrwałe, co ustabilizuje warunki życia zwierząt w zbiorniku oraz jego sąsiedztwie. Budowa śluzy oraz podwyższanie poziomu wody będzie się odbywało w terminie pomiędzy 1 listopada a 28 lutego, co z uwagi na występujący w tym czasie okres rozrodczy płazów, wpisano jako warunek decyzji. W przypadku konieczności rozpoczęcia prac w sezonie rozrodczym płazów, będzie to możliwe po przeprowadzeniu przez eksperta - herpetologa inwentaryzacji terenowej i przesłaniu do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Poznaniu opinii potwierdzającej, że teren planowanych prac nie jest miejscem gniazdowania ptaków. Do opinii winna być dołączona informacja o planowanym terminie rozpoczęcia prac.

Odwołując się do postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2011r. organ stwierdził, iż biorąc pod uwagę odległość jaka dzieli najbliżej położony obszar chroniony od terenów przewidzianych pod inwestycję, a także zaproponowane powyżej rozwiązania uznać należy, że iż przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na formy ochrony przyrody utworzone na mocy ustawy o ochronie przyrody, w tym na cele ochrony obszaru Natura 2000, nie pogorszy stanu siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000, nie wpłynie negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000, a także nie pogorszy integralności obszaru Natura 2000 lub powiązań z innymi obszarami. Z ustaleń poczynionych w toku postępowania wynika nadto, iż planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami Głównych Zbiorników Wód Podziemnych. Użytkowym poziomem wodonośnym jest poziom mioceński piętra trzeciorzędowego. Planowane zabudowania realizowane w ramach przedmiotowego przedsięwzięcia zlokalizowane będą poza strefami ochronnymi pobliskich ujęć wód podziemnych, w tym ujęcia Dębina, zaopatrującego Miasta P. w wodę, co znalazło swoje odzwierciedlenie w warunkach decyzji.

W raporcie o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko przedstawiono oddziaływanie przedmiotowego przedsięwzięcia na stan zanieczyszczenia powietrza.

W raporcie przedstawiono analizę, z której wynika, iż hałas występujący na terenie inwestycji będzie typowym hałasem bytowym, obserwowanym w miejscach lokalizacji skupisk zabudowy związanej z mieszkalnictwem jedno- i wielorodzinnym. W raporcie o oddziaływaniu na środowisko analizowano warianty pod względem sposobu rozmieszczenia obiektów oraz układu komunikacyjnego.

Ponadto analizowano również wariant polegający na niepodejmowaniu przedsięwzięcia. Po dokonaniu analizy stwierdzono, iż teren, na którym ma zostać zrealizowana inwestycja, jest terenem poprzemysłowym, a inwestor zarekomendował do realizacji wariant, w którym oddziaływanie inwestycji na środowisko będzie ograniczone do minimum. Przedsięwzięcie będzie realizowane w oparciu o nowoczesne technologie w budownictwie oraz przy doborze najnowocześniejszych i ekologicznych materiałów budowlanych.

W raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przeanalizowano wpływ planowanego przedsięwzięcia na warunki gruntowo - wodne oraz zabezpieczenia mające na celu ochronę środowiska gruntowo - wodnego przed ewentualnymi zanieczyszczeniami. Z uwagi na rodzaj oraz charakter planowanej inwestycji w decyzji nałożono na inwestora szereg warunków mających na celu jego ochronę.

Z przedstawionych materiałów wynika, że przyjęte rozwiązania zapewnią minimalizację negatywnego wpływu na środowisko planowanego przedsięwzięcia.

Ponadto ze względu na lokalizację w dużej odległości od granic państwa oraz zakres oddziaływania inwestycji nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko.

Prezydent Miasta P. wskazał nadto, że przedmiotowe postępowanie prowadzone było z udziałem społeczeństwa, a złożone wnioski i uwagi były przedmiotem wnikliwej analizy organu wydającego decyzję środowiskową i wpłynęły na jej kształt.

Jako dowody, które stanowiły podstawę wydania decyzji środowiskowej organ I instancji wskazał: raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z jego uzupełnieniami, uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu, opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu, uwagi i wnioski wniesione w ramach udziału społeczeństwa, opinie Marszałka Województwa Wielkopolskiego oraz Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej.

W ocenie Prezydenta Miasta P. część terenu pod planowaną inwestycję leży w dolinie rzeki [...] - strukturalnym klinie zieleni, korytarzu ekologicznym o znaczeniu ponadregionalnym, główną osią ekologiczną pierścieniowo - klinowego systemu zieleni Miasta P. oraz wielkopolskiego systemu obszarów chronionych woj. wielkopolskiego.

Dalej organ I instancji wskazał, iż po przeanalizowaniu całego materiału dowodowego w sprawie, mając na uwadze stanowisko Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu, dotyczące stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy, zgodnie z art. 82 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, stwierdził konieczność przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Powyższe stanowisko organ uzasadnił tym, że dane na temat przedsięwzięcia zawarte w zebranych materiałach nie pozwalają wystarczająco ocenić jego oddziaływania na środowisko. Przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, dokonane na etapie uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, pozwoli na weryfikacje szczegółowych rozwiązań projektowych i technicznych, celem ograniczenia możliwego negatywnego wpływu inwestycji na środowisko.

Organ pierwszej instancji, mając na uwadze przeprowadzoną w toku postępowania analizę i ocenę wpływu inwestycji na środowisko, w tym na zdrowie ludzi, możliwości oraz sposobów zapobiegania i ograniczania negatywnego oddziaływania na środowisko, dokonaną w szczególności na podstawie przedłożonej informacji zawartej we wniosku, w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowiska i jego uzupełnień, pozytywnego uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz pozytywniej opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu, uznał, że po zrealizowaniu przez inwestora wszystkich warunków zawartych w przedłożonych dokumentach oraz w decyzji, planowane przedsięwzięcie będzie zgodne z wymaganiami przepisów o ochronie środowiska.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła E sp. z o.o., która zaskarżyła decyzję w całości i wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 7 kpa nakazującego podjęcie przez organ administracji publicznej wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli,

- art. 11 kpa nakazującego organowi administracyjnemu wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi organ kieruje się przy załatwieniu sprawy,

- art. 84 kpa przewidującego powołanie przez organ biegłego w celu wydania opinii, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne.

Uzasadniając zarzuty skarżąca stwierdziła, iż pomimo podkreślenia w decyzji, że "przedmiotowy teren charakteryzuje się skomplikowanymi warunkami gruntowo-wodnymi" (s. 5 decyzji), organ nie przeprowadził dokładnej analizy dotyczącej budowy i funkcjonowania planowanej przez inwestora zapory wodnej. Organ nie przeprowadził jakiejkolwiek analizy zanieczyszczenia gleby i nie wyjaśnił, dlaczego bez opinii biegłego dał wiarę wyjaśnieniom inwestora. W swojej decyzji organ nakazał zagwarantowanie przez inwestora wolnego pasa o szerokości 20 - 40m, lecz w żaden sposób nie wskazał gdzie ten pas ma się znajdować i czy może on być zagwarantowany przez inwestora. Jako alternatywny wariant ogrzewania wskazano ogrzewanie gazowe, jednakże organ nie przeprowadził analizy wpływu tego rodzaju ogrzewania na środowisko. Organ nie uzasadnił również dlaczego odstąpił od nałożenia obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej. Skarżąca wskazała również, że pomimo powołania przez organ [...] J. B., organ nie wziął pod uwagę jej opinii i dał całkowicie wiarę wyjaśnieniom inwestora.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2, 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1, art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwanej dalej ustawą, po rozpoznaniu odwołania E Spółki z o.o. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2011 r. w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu mieszkaniowego, kompleksu biurowego, hotelu wraz z usługami, garażami podziemnymi oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...]/[...] w [...], zlokalizowanego na działkach: [...], ark.[...], obręb [...]; [...], ark. [...], obręb [...], zmieniło pkt V sentencji decyzji w zakresie w jakim nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia analizy porealizacyjnej, nadając mu brzmienie: "Stwierdzam konieczność przeprowadzenia analizy porealizacyjnej", a w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Oceniając wniosek inwestora, organ odwoławczy stwierdził, że spełniał on kryteria wyrażone w przepisie art. 73 i 74 ustawy, bowiem wniosek zawierał oznaczenie inwestora i inwestycji, pełnomocnictwo, kopię mapy ewidencyjnej (poświadczonej za zgodność przez właściwy organ), kartę informacyjną, wypis z ewidencji gruntów. Raport oddziaływania na środowisko wraz z uzupełnieniami, zdaniem organu odwoławczego, zawiera z kolei wszystkie elementy określone w art. 66 ustawy.

Biorąc pod uwagę powyższe oraz opinie i uzgodnienia dokonane przez organ I instancji z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska oraz z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w P., organ odwoławczy uznał, że należało uzgodnić środowiskowe warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia z zastrzeżeniami, które zawarte są w decyzji organu I instancji.

Organ odwoławczy uznał jednakże, że ze względu na skalę inwestycji i jej ingerencję w środowisko naturalne zasadnym jest nałożenie na inwestora obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej w terminie 12 miesięcy od dnia oddania obiektu lub zespołu obiektów do użytkowania, w celu sprawdzenia rzeczywistego oddziaływania inwestycji na powietrze, klimat akustyczny, gospodarkę wodno-ściekową i gospodarkę odpadami. Takie opracowanie inwestor winien przedstawić organowi pierwszej instancji i Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w Poznaniu w terminie 18 miesięcy od dnia oddania obiektu lub zespołu obiektów do użytkowania. Zakres analizy wynika z lokalizacji inwestycji i jej charakteru (budowa kompleksu budynków w obszarze nadrzecznym, przy jednym z głównych węzłów komunikacyjnych oraz w sąsiedztwie zakładów przemysłowych i budynków mieszkalnych), natomiast termin wykonania analizy i jej dostarczenia został określony tak, aby możliwe było jej przeprowadzenie nawet w przypadku, gdyby inwestycja miała być realizowana etapami.

Odnosząc się do złożonego odwołania i zawartych w nim zarzutów Kolegium stwierdziło, że należy zgodzić się z organem I instancji i ze skarżącą, iż teren objęty inwestycją charakteryzuje się skomplikowanymi warunkami gruntowo-wodnymi. Bezzasadnie jednak, w ocenie Kolegium, skarżąca stwierdza, iż organ w ogóle nie zbadał tych warunków. Zgodnie z przepisem art. 80 ustawy, organ wydaje decyzję środowiskową w oparciu o dane zawarte w raporcie oddziaływania na środowisko. Ponieważ organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny na środowisko przy uzyskiwaniu pozwolenia na budowę, a organ odwoławczy zmienił zaskarżoną decyzję, nakładając na inwestora obowiązek wykonania analizy porealizacyjnej, stwierdzić należy, iż dane zawarte w raporcie zostaną dwukrotnie zweryfikowane - pierwszy raz przy uzyskiwaniu pozwolenia na budowę, a drugi raz po zakończeniu budowy. Nie istnieje więc niebezpieczeństwo szkodliwej ingerencji inwestycji w środowisko gruntowo-wodne na terenie inwestycji. Zdaniem organu odwoławczego, wbrew twierdzeniom skarżącej, organ wydający decyzję nie ma obowiązku weryfikacji danych zawartych w raporcie przeprowadzając własne pomiary. Taka możliwość istnieje jedynie wtedy, gdy organ zauważy nieprawidłowości w raporcie. W ocenie organu odwoławczego, biorąc pod uwagę raport i jego uzupełnienia, nie ma podstaw do kwestionowania danych w nim zawartych, tym bardziej, że sama budowa zapory wodnej będzie wymagała oddzielnego postępowania, zgodnego z ustawą Prawo wodne.

Organ odwoławczy uznał nadto, że nałożenie na inwestora obowiązku utrzymania wolnego pasa o szerokości 20-40 m zostało wyraźnie określone przez organ I instancji - w tym podano lokalizację tego pasa - w pasie brzegowym [...]. Jak wyjaśnił organ I instancji, w pasie brzegowym zauważono występowanie różnych gatunków zwierząt, m.in. sarny, lisa, bobra. W związku z powyższym wpisano warunek, aby pas przy brzegu [...] o szerokości od 20 - 40m pozostawić nienaruszony, co pozwoli na zachowanie ciągłość doliny rzecznej. Nie jest zatem konieczne uszczegółowienie tego pasa przez podanie konkretnych numerów działek, gdyż pas rzeczny występuje wzdłuż rzeki [...].

Również zarzuty skarżącej co do alternatywnego źródła ogrzewania, zdaniem organu odwoławczego nie są zasadne, bowiem organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek przyłączenia do miejskiej sieci ciepłowniczej bądź stosowanie niskoemisyjnych źródeł energii cieplnej. Na terenie inwestycji mają być zlokalizowane jedynie małe kotłownie co oznacza, że będą one musiały spełniać rygory emisyjne, a ich użytkownik będzie musiał uzyskać przed ich uruchomieniem zgodę właściwego organu (brak sprzeciwu do zgłoszonego rozpoczęcia użytkowania instalacji).

Zasadnym natomiast, w ocenie Kolegium, okazał się zarzut odstąpienia przez organ I instancji od nałożenia na inwestora obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej. Jak wynika z karty informacyjnej i raportu wraz z uzupełnieniami, skala i zasięg inwestycji są na tyle duże, że zasadnym jest nałożenie na inwestora obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej. W tym zakresie Kolegium zmieniło decyzję organu pierwszej instancji.

Słusznie również, zdaniem Kolegium, skarżąca wskazała, iż organ I instancji naruszył przepis art. 84 kpa, przewidującego powołanie przez organ biegłego w celu wydania opinii, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Skoro organ powołał [...] J. B., jako biegłego (pismo z dnia 23.08.2010 r.) to musiał umożliwić stronom przesłuchanie biegłej i zadawanie jej pytań. Ponieważ z niewiadomych przyczyn organ uznał, iż biegła może odmówić stawienia się na rozprawie, to jednocześnie naruszył prawa stron postępowania (art. 79 §1 i 2 kpa). Skoro organ powołał biegłą i biegła przyjęła swoją funkcję wykonując pisemną analizę, to organ winien wezwać ją do udziału w rozprawie z pouczeniem o możliwości nałożenia grzywny w trybie art. 88 §1 kpa. Za niedorzeczne i ośmieszające organy administracji, było w ocenie organu odwoławczego, zachowanie biegłej, która z jednej strony przyjmuje na siebie odpowiedzialność za wykonaną pracę, a z drugiej strony odmawia udziału w rozprawie administracyjnej, czym uniemożliwia stronom zadawanie pytań i weryfikację swego stanowiska.

Opinia biegłej znajduje się w aktach sprawy, tak samo jak ustosunkowanie się inwestora do postawionych zarzutów. Tym samym, zdaniem Kolegium, zostały wyjaśnione wszelkie wątpliwości związane z raportem oddziaływania na środowisko, czego najlepszym dowodem jest pozytywne uzgodnienie raportu przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu. Zgodnie z art. 80 kpa, raport o oddziaływaniu na środowisko jest dokumentem prywatnym i podlega ocenie przez organy administracji. Jak wykazało Kolegium w decyzji, raport wraz z uzupełnieniami jest kompletny i wiarygodny.

Zdaniem Kolegium, uchybienia organu I instancji i zachowanie biegłej, które niewątpliwie naruszają przepis art. 79 §1 i kpa, nie miały wpływu na wynik sprawy, gdyż wszelkie wątpliwości biegłej zostały wyjaśnione przez inwestora, tym samym nie zachodzi przesłanka do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W ocenie Kolegium sprawa została w całości wyjaśniona, a więc naruszenie przepisów postępowania nie miało wpływu na wynik sprawy.

Powyższa decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi E Spółka z o.o. w Poznaniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Skarżąca spółka w skardze wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając wydanie ich z naruszeniem:

1) art. 7 w związku z art. 84 § 1 kpa przez pominięcie dowodu z opinii biegłej J. B. oraz odstąpienie od przeprowadzenia dowodu z opinii biegłej w stosunku do uzupełnień raportu oddziaływania na środowisko, przedłożonych przez inwestora, mimo istnienia wątpliwości co do informacji w nich zawartych, co spowodowało brak wyjaśnienia stanu faktycznego w stopniu uniemożliwiającym rozstrzygnięcie,

2) naruszenie art. 7 kpa przez brak wyjaśnienia przez organy obu instancji stanu faktycznego sprawy, w tym w szczególności:

- brak należytej weryfikacji spełnienia przez raport środowiskowy wymogów art. 66 ustawy,

- bezkrytyczne oparcie się na przedłożonych przez inwestora danych, bez ich weryfikacji,

- brak odniesienia się do zarzutów zgłoszonych w postępowaniu przez skarżącą oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, w tym wyjaśnienia istotnych dla sprawy warunków gruntowo – wodnych przedsięwzięcia i jego oddziaływania na tereny sąsiednie, w tym nieruchomość skarżącej oraz zakresu jego wpływu na florę i faunę,

3) naruszenie art. 107 § 1 kpa przez brak spełnienia wymogów o których mowa w tym przepisie oraz w art. 138 § 1 pkt 2 kpa i wydanie decyzji nieodpowiadajacej wymogom kpa,

4) naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez przyjęcie przez organ II instancji w treści zaskarżonej decyzji dowolnych wniosków bez uzasadnienia przesłanek ich przyjęcia oraz pominięcie części zarzutów zgłoszonych przez skarżącą w odwołaniu,

5) naruszenie art. 82 ust. 1 pkt 1 ustawy przez brak określenia w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji zakresu i terminu przedstawienia analizy porealizacyjnej,

6) naruszenie art. 77 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy przez brak skonkretyzowania w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z dnia [...]03.2011r. przedsięwzięcia, do którego się odnosi, zatem postanowienie to nie może być traktowane jako uzgodnienie w rozumieniu ww. przepisów ustawy,

7) naruszenie art. 77 ust. 1 pkt 2 w zwiazku z ust. 2 ustawy przez brak uzyskania wymaganej tymi przepisami opinii w zakresie ostatecznej wersji raportu, po jego uzupełnieniach z dnia 15.11.2010r. i 7.01.2011r.

W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła w szczególności, że organy orzekające w sprawie nie uzasadniły przekonująco dlaczego najpierw uznały, że na etapie weryfikacji raportu środowiskowego niezbędne było skorzystanie z wiadomości specjalnych, a następnie dowód taki pominęły, przy czym decyzje obydwu organów nie odnoszą się w ogóle do uwag zawartych w opinii [...] J. B. i nie wyjaśniają dlaczego i na jakiej podstawie organy odstąpiły od weryfikacji przez biegłą uzupełnień raportu. Skarżąca jednocześnie podtrzymała zarzuty zgłoszone przez biegłą, iż raport środowiskowy nie odpowiada wymogom art. 66 ustawy, w szczególności w zakresie dokonania analizy poszczególnych wariantów oddziaływania na środowisko oraz uzasadnienie wyboru, jak również przedstawienia zagadnień w odpowiedniej formie graficznej i kartograficznej.

Skarżąca wskazała nadto, że stanowisko organów o nieistnieniu niebezpieczeństwa szkodliwej ingerencji w środowisko gruntowo – wodne poprzez budowę zapory wodnej, zbiornika wodnego i grobli na terenie przedmiotowej inwestycji nie zostało poparte żadnymi dowodami, a organy nie dokonały weryfikacji danych zawartych w raporcie. Wskazała nadto, że budowa zapory wodnej i urządzeń przeciwpowodziowych stanowi samoistną przesłankę wymienioną w § 3 ust. 22 pkt 61 i 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, a zatem organy powinny przeprowadzić szczegółową analizę warunków oddziaływania na środowisko tych budowli

Zdaniem skarżącej, organy pominęły wystąpienie na terenie metali ciężkich w stężeniach niedopuszczalnych i nie sprecyzowały szerokości pasa 20-40 m, mającego zapewnić ciągłość doliny rzeki [...].

W decyzjach organów, w ocenie skarżącej, nie zakreślono żadnych warunków odnośnie usunięcia drzew na terenie inwestycji, poza koniecznością uzyskania pozwolenia na wycięcie drzew i kwestie budek lęgowych.

Skarżąca wskazała nadto, że raport nie został właściwie podpisany przez osobę go sporządzające oraz że nie zawiera wymaganego art. 66 ust. 1 pkt 5 opisu i analizy alternatywnych wariantów przedsięwzięcia.

Skarżąca podniosła również, że zaskarżona decyzja nie zawiera oznaczenia strony i jest sprzeczna z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, bowiem przepis ten nie dopuszcza zmiany zaskarżonej decyzji, a jedynie jej uchylenie w całości lub w części i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy oraz że decyzja nie określa zakresu i terminu przedstawienia analizy porealizacyjnej.

Skarżąca podniosła ponadto, że postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z dnia [...]03.2011r. nie konkretyzuje przedsięwzięcia, które jest przedmiotem uzgodnienia przez wskazanie numerów działek, a uzupełniony raport nie został zaopiniowany przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Uczestniczka postępowania [...] Spółka z o.o. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, wskazując na niezasadność zarzutów skargi.

Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę E Sp. z o.o. (dalej jako "skarżąca spółka" bądź "spółka") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że Prezydent Miasta P., po zasięgnięciu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P., postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia i określił jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Postanowienie to jest prawomocne, bowiem skarga skarżącej spółki w tym przedmiocie została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z dnia 20 stycznia 2011 r., II SA/Po 752/10.

Dalej Sąd zauważył, iż wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można odmówić jedynie w razie:

1) niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2),

2) odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii, przez organy o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy,

3) braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy),

4) gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy),

5) jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy).

W ocenie Sądu w sprawie nie zaistniały w ogóle podstawy do rozważań okoliczności określonych wyżej w pkt 1, 3, 4 i 5, natomiast ustalone przez organy okoliczności faktyczne wskazują, że nie zaistniały warunki do odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia określone wyżej w pkt 2.

Organy ustaliły bowiem środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia, biorąc pod uwagę wyniki uzgodnień z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Poznaniu, opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu, wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa, oraz ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, przedłożonego przez inwestora. W trybie art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej, organ I instancji uzgodnił warunki realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska Poznaniu, który wydał w tej sprawie postanowienie z dnia [...] marca 2011 r. Organ pozyskał również opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2010 r. i [...] sierpnia 2010 r., akceptującą przedmiotowe przedsięwzięcie bez zastrzeżeń.

Sąd podkreślił, że organ I instancji przedłożył zarówno organowi uzgadniającemu, jaki i organowi opiniującemu wszystkie uzupełnienia raportu środowiskowego i wyjaśnienia składane przez inwestora.

Wojewódzki sąd administracyjny w Poznaniu wyjaśnił ponadto, że w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przeprowadzono ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w oparciu o raport. Raport przedłożony przez inwestora jest wysoko specjalistycznym opracowaniem autorstwa ekspertów z różnych dziedzin. Sąd uznał, że nie był uprawniony do kwestionowania merytorycznej zawartości raportu, bowiem może go oceniać tylko pod kątem poprawności formalnej, tj. zgodności treści raportu z przepisami określającymi sposób jego sporządzenia, logiki wywodów, weryfikacji sporządzenia raportu przez osobę uprawnioną. Zdaniem Sądu I instancji, te same zasady dotyczą oceny organu opinii biegłego powołanego w sprawie na podstawie art. 84 § 1 k.p.a., gdy wymagane są wiadomości specjalne. Organ administracji publicznej nie jest związany opinią biegłego, opinia taka, jak i inne dowody zgromadzone w sprawie, podlega również swobodnej ocenie organu na podstawie zasad wiedzy.

W ocenie Sądu dokonana przez organy ocena raportu była zgodna z zasadami postępowania administracyjnego. Raport był kilkakrotnie uzupełniany w toku postępowania i wyjaśnił wszystkie wątpliwości zgłaszane w toku postępowania przez organ prowadzący postępowanie i organ uzgadniający, wskazując na ewentualne zagrożenia inwestycji dla środowiska i na sposoby ich zminimalizowania. Raport został przygotowany przy udziale specjalistów z różnych dziedzin, w tym i pracowników uczelni B. Co za tym idzie organy prawidłowo oceniły raport jako wiarygodny, oparty na przeprowadzonych badaniach w terenie i specjalistycznej wiedzy, zawierający spójne i logiczne wywody.

W uzasadnieniu wyroku podkreślono, iż sporządzający raport specjaliści z dziedziny fauny i flory odnieśli się do opinii biegłej J. B. i wyjaśnili szeroko podnoszone przez biegłą wątpliwości, przy czym biegła, której doręczono w dniu 25 listopada 2010 r. uzupełnienie raportu z prośbą o zajęcie stanowiska (k. 189, tom III akt administracyjnych), w piśmie z dnia 3 grudnia 2010 r. odpowiedziała, że nie ma czasu na ponowne zajęcie stanowiska w sprawie i że nie będzie mogła uczestniczyć w rozprawie administracyjnej w dniu 14 grudnia 2010 r.

Orzekający uprzednio w sprawie Sąd I instancji wyjaśnił ponadto, że zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać alternatywne warianty przedsięwzięcia. Raport przedłożony przez inwestora wskazuje na możliwość alternatywnego wariantu przedsięwzięcia, ale w tego rodzaju inwestycjach jakim jest budowa zespołu mieszkaniowego z kompleksem biurowo-usługowo-hotelowym, jak podniósł inwestor, inny wariant przedsięwzięcia mógłby polegać jedynie na innym niż wskazano usytuowaniu obiektów budowlanych na terenie objętym inwestycją czy też inną gęstością zabudowy. Nie zmieniłoby to natomiast sposobu oddziaływania inwestycji na środowisko przyrodnicze, bowiem zastosowana by została taka sama technologia. Tak więc szczegółowe opracowanie alternatywnego wariantu dla przedmiotowej inwestycji polegającego na innym położeniu planowanych obiektów i układu komunikacyjnego nie było, w ocenie Sądu, w tej szczególnej sytuacji niezbędne. Jak zapewnił autor raportu, wybrany wariant przewiduje wdrożenie najnowszych rozwiązań technicznych i technologicznych, które zabezpieczą powstanie przedsięwzięcia na tym bardzo trudnym pod względem warunków gruntowo-wodnych terenie.

Odnosząc się do zarzutów skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, iż nietrafny okazał się zarzut naruszenia art. 77 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, w zakresie nieuzyskania wymaganych przepisami opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, bowiem organ przesłał organowi inspekcji sanitarnej zarówno raport środowiskowy, jak i wszystkie jego uzupełnienia. Postanowieniami z dnia [...] czerwca 2010 r. i z dnia [...] sierpnia 2010 r. zostały przez organ współdziałający wydane opinie niezgłaszające zastrzeżeń. W pozostałych przypadkach, po odebraniu uzupełnienia raportu, organ milczał. Takie zachowanie organu odpowiada dyspozycji art. 78 ust. 4 ustawy środowiskowej, w myśl którego niewydanie przez właściwe organy inspekcji sanitarnej opinii w terminie 30 dni od otrzymania dokumentów, traktuje się jako brak zastrzeżeń.

W ocenie Sądu nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 107 § 1 k.p.a. poprzez nieoznaczenie prawidłowo strony decyzji, w szczególności brak wskazania osoby inwestora. W zaskarżonej decyzji w jej sentencji szczegółowo określona została inwestycja, a inwestor został dokładnie określony na początku uzasadnienia decyzji. Zatem treść zaskarżonej decyzji określa inwestora i jednoznacznie wynika z niej do kogo został skierowany obowiązek przedstawienia analizy porealizacyjnej. Pozostałe strony postępowania zostały określone w rozdzielniku decyzji.

Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu instancji stwierdził, że z tych samych względów nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącej spółki dotyczący wydania przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu postanowienia z dnia [...] marca 2011 r. z naruszeniem art. 77 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3 i 4 ustawy środowiskowej, poprzez brak w postanowieniu konkretyzacji uzgadnianego przedsięwzięcia. Spółka zarzucała bowiem, że rozstrzygnięcie to nie zawiera wyszczególnienia numerów ewidencyjnych działek objętych planowana inwestycją. Sąd I instancji podkreślił, że zaskarżone postanowienie zawiera wszystkie elementy wymagane przez art. 124 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 77 ust. 4 pkt 1 ustawy środowiskowej. W sentencji decyzji wskazano rodzaj i położenie uzgadnianego przedsięwzięcia, a w uzasadnieniu decyzji wskazano też numery ewidencyjne działek objętych inwestycją. Z punktu widzenia prawidłowości postanowienia jest zaś obojętne, w którym miejscu decyzji umieszczone zostaną numery ewidencyjne działek objętych inwestycją, ważne jest, żeby były ona w sposób jednoznaczny określone.

Sąd nie uwzględnił również zarzutu naruszenia art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej wskazując, iż choć w sentencji decyzji organ odwoławczy nie umieścił zakresu i terminu przedstawienia tej analizy porealizacyjnej, to jednak w uzasadnieniu decyzji nakazał inwestorowi jej przeprowadzenie w terminie 12 miesięcy od oddania obiektu lub zespołu obiektów do użytkowania, w zakresie oddziaływania inwestycji na powietrze, klimat akustyczny, gospodarkę wodno-ściekową i gospodarkę odpadami oraz przedstawienie jej organowi pierwszej instancji w terminie 18 miesięcy od dnia oddania obiektów do użytkowania, które to umiejscowienie nakazu wynikającego z art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej jest wystarczające.

W ocenie orzekające w sprawie uprzednio Sądu, podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji nie mogło być też naruszenie przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd I instancji wyjaśnił, że sformułowanie zaskarżonej decyzji o "zmianie" pkt V decyzji organu I instancji i nałożeniu obowiązku przedstawienia analizy porealizacyjnej nie jest prawidłowe, skoro w przepisie mowa jest o uchyleniu decyzji i orzeczeniu o istocie sprawy, ale to uchybienie formalne nie miało wpływu na wynik sprawy. Prawidłowe jest też orzeczenie organu odwoławczego o utrzymaniu w mocy decyzji I instancji w pozostałej części, bowiem w ten sposób organ odwoławczy ustosunkował się do całości rozstrzygnięcia.

Za nietrafne Sąd uznał także zarzuty niewyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących występowania na terenie inwestycji metali ciężkich. W raporcie uwzględniono wyniki przeprowadzonych w terenie badań specjalistycznych, a w decyzji uwzględniono je i wskazano szczegółowo sposób usunięcia tego typu zagrożenia dla środowiska, zobowiązując inwestora do przeprowadzenia odpowiednich prac rekultywacyjnych w celu przywrócenia do wymaganego stanu gruntów.

W ocenie uprzednio orzekającego w sprawie sądu organy bardzo dokładnie wskazały na sposób ochrony rosnących na terenie planowanego przedsięwzięcia drzew, nakazując ich szczególną ochronę w trakcie realizacji inwestycji. O zgodę na usunięcie części drzew inwestor musi zwrócić się do właściwego, wyspecjalizowanego w ochronie przyrody organu, który podejmie decyzję które drzewa inwestor będzie mógł wyciąć i jakie nasadzenia rekompensacyjne będzie musiał wykonać. Organy bardzo szczegółowo zobowiązały ponadto inwestora do zabezpieczenia warunków dla ptaków i zwierząt żyjących na terenie objętym inwestycją, wskazując na konieczność współpracy w tym zakresie ze specjalistami.

Sąd wyjaśnił ponadto, że organ uwzględnił informację inwestora, zgodnie z którą inwestycja nie obejmie terenów bezpośrednio przyległych do rzeki [...]. Pozostawienie bez ingerencji pasa brzegowego o szerokości 20–40 m, w ocenie specjalistów współpracujących przy sporządzaniu raportu, jest wystarczające dla swobodnego przemieszczania się różnych gatunków zwierząt. Sąd I instancji nie znalazł podstaw by tę ocenę kwestionować. Sąd zauważył, że inwestycja obejmuje tereny miejskie, wysoko zurbanizowane i tylko nieliczne gatunki zwierząt mają właściwe warunki do zamieszkiwania na tych terenach. Wątpliwości podnoszone w tym zakresie przez biegłą J. B. zostały wyjaśnione w uzupełnieniach raportu, a żadna ze stron nie przedłożyła dokumentów kwestionujących ustalenia ostatecznej wersji raportu.

Sąd podkreślił wreszcie, że na podstawie przeprowadzonych analiz autorzy raportu wyraźnie wykazali, że planowana inwestycja nie będzie oddziaływać negatywnie na żadną z ustanowionych form ochrony przyrody, ze względu na brak bezpośrednich powiązań przyrodniczych terenu inwestycji z chronionymi siedliskami przyrodniczymi w obrębie wyznaczanych obszarów Natura 2000. Ponadto, jak wynika z zapisów Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta P., przyjętego przez Radę Miasta P. uchwałą Nr [...] w dniu [...] 2008 r. nie przewiduje się na terenie objętym inwestycją szczególnej ochrony przyrody. Jedynie niewielki fragment położony na południe od ulicy [...], w okolicy planowanego zbiornika wodnego, należy do podstrefy południowego klina zieleni Miasta P., ale jakiekolwiek inwestycje na tym terenie będą uzależnione od decyzji wydanych przez stosowne organy dopiero na dalszym etapie postępowania inwestycyjnego.

W ocenie Sądu, w kontrolowanym postępowaniu organy administracji, zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. dokonały wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Organy oceniły także, zgodnie z art. 80 k.p.a., czy raport uwzględnia wszystkie ewentualne zagrożenia związane z realizacją przedmiotowego zamierzenia i następnie określiły w decyzji konkretne wymagania ochrony środowiska dla planowanego przedsięwzięcia. Zdaniem Sądu I instancji, zgromadzony materiał dowodowy ma charakter kompletny, a składa się na niego w szczególności raport z jego uzupełnieniami.

Sąd nie podzielił także zarzutu jakoby organ I instancji nie podejmował działań zmierzających do weryfikowania danych dotyczących inwestycji przedstawianych przez inwestora w raporcie i jego uzupełnieniach oraz jego stanowiska w sprawie. Inwestor był kilkakrotnie wzywany przez organ prowadzący postępowanie do uzupełniania raportu, w szczególności w związku z wątpliwościami zgłaszanymi przez organ uzgadniający. Inwestor każdorazowo w sposób szczegółowy ustosunkowywał się do formułowanych zastrzeżeń i pytań związanych z inwestycją. Organ I instancji przeprowadził w dniu 14 grudnia 2010 r. rozprawę administracyjną, w trakcie której strony mogły zgłosić zastrzeżenia i uzyskać wyjaśnienia w zakresie zagrożeń planowanego przedsięwzięcia.

Sąd wskazał, że ustalając w decyzji warunki realizacji inwestycji uwzględniono wymagania ustanowione w uzgodnieniu z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Poznaniu, a organy prawidłowo oceniły raport jako zgodny z zakresem wyznaczonym w postanowieniu Prezydenta Miasta P. z dnia [...] grudnia 2009 r. oraz odpowiadający w pełni wymogom z art. 66 ustawy środowiskowej.

Sąd podkreślił ponadto, że żadna ze stron postępowania, w tym skarżąca spółka, nie zgłaszała w toku postępowania wniosków dowodowych zmierzających do podważenia wiarygodności raportu przedstawionego przez inwestora. Także w odwołaniu skarżąca wskazała jedynie na błędy popełnione przez organ w ocenie raportu i brak obowiązku przedstawienia analizy porealizacyjnej.

Sąd podkreślił, że organy zobowiązały inwestora, na podstawie art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy środowiskowej, do przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Przy określaniu tego obowiązku, kierując się wynikającą z art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska zasadą przezorności, organ uznał, że w dacie ustalania warunków środowiskowych nie można było przewidzieć wszystkich skutków ingerencji w środowisko planowanego przedsięwzięcia. Możliwe zagrożenia przedsięwzięcia będą więc ponownie zbadane przy ocenie konkretnych rozwiązań konstrukcyjnych i usytuowania poszczególnych obiektów. Na tym etapie cyklu inwestycyjnego inwestor będzie musiał okazać się również pozwoleniem wodno-prawnym na budowę planowanych obiektów (zapora, grobla). Jak ustalono bowiem, teren inwestycji znajduje się częściowo na obszarach bezpośredniego zagrożenia powodziowego, na których zgodnie z art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne zabrania się wykonywania robót oraz czynności, które mogą utrudniać ochronę przed powodzią. Zezwolenie na zwolnienie od tego zakazu może wydać dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej, w drodze decyzji. Zdaniem Sądu I instancji, w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy Prawo wodne, właściwy organ ustosunkuje się do możliwości pobudowania przez inwestora kwestionowanych przez skarżącą urządzeń wodnych i ich wpływu na tereny sąsiednie, czego dotyczą zarzuty skarżącej. W niniejszym postępowaniu, organy badają jedynie wpływ danej inwestycji na środowisko.

Sąd wyjaśnił ponadto, że weryfikacji rzeczywistego oddziaływania zrealizowanego przedsięwzięcia na środowisko służyć ma instytucja analizy porealizacyjnej, o której mowa w art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. Jak wynika z samej treści art. 83 ustawy środowiskowej, w analizie tej dokonuje się porównania ustaleń zawartych w raporcie i w decyzji o środowiskowej, w szczególności ustaleń dotyczących przewidywanego charakteru i zakresu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz planowanych działań zapobiegawczych z rzeczywistym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko i działaniami podjętymi dla jego ograniczenia. Z przepisu tego wynika również, że dla wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania nie jest konieczne, aby rzeczywiste oddziaływanie danego przedsięwzięcia na środowisko było z góry znane. W kwestionowanej decyzji nałożono na inwestora obowiązek przedstawienia analizy porealizacyjnej, w terminie 18 miesięcy od oddania inwestycji do użytkowania w zakresie oddziaływania inwestycji na powietrze, klimat akustyczny, gospodarkę wodno-ściekowa i gospodarkę odpadami.

W ocenie Sąd uzasadnienie zaskarżonej decyzji w pełni koresponduje z wymogami przepisu art. 85 ust. 1 i 2 ustawy środowiskowej oraz art. 107 § 3 k.p.a. Chronologicznie i sprawozdawczo opisano udział społeczeństwa w przeprowadzonym postępowaniu. Ponadto właściwy organ w uzasadnieniu decyzji środowiskowej dokonał analizy informacji zawartych w raporcie, po uwzględnieniu stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła spółka E Sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów ustawy środowiskowej, w tym art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że możliwe są odstępstwa od ustawowego wymogu rozważenia i opisu w raporcie oddziaływania na środowisko wariantu alternatywnego przedsięwzięcia jako wariantu konkretnego, art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 82 ust. 2 pkt 1 ustawy środowiskowej poprzez uznanie, że nałożenie przez organ obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania o pozwolenie na budowę – z uwagi na brak posiadania przez organ danych pozwalających na wystarczającą ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko – zwalniało organ od dokonania takiej oceny w zakresie danych możliwych do uzyskania na etapie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.

Ponadto spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") poprzez brak stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, pomimo że została wydana z rażącym naruszeniem prawa oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. poprzez brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo naruszenia prawa materialnego oraz szeregu przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, w tym art. 7 w związku z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu z opinii biegłej J. B. oraz odstąpienie od przeprowadzenia dowodu z opinii biegłej w stosunku do uzupełnień raportu oddziaływania na środowisko przedłożonych przez inwestora, pomimo uznania przez organ w toku postępowania, że posiadana przez organ wiedza jest niewystarczająca do oceny przedłożonego przez inwestora dokumentu prywatnego – raportu oddziaływania na środowiskowo, art. 7 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia przez organy obu instancji stanu faktycznego sprawy, w tym, w szczególności poprzez brak weryfikacji spełnienia przez raport oddziaływania na środowisko przedłożony przez wnioskodawcę w postępowaniu wymogów art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. a i c ustawy środowiskowej poprzez brak określenia w treści decyzji umiejscowienia przedsięwzięcia w zakresie budowy urządzeń spiętrzających wodę i urządzeń przeciwpowodziowych oraz wymagań dotyczących ochrony środowiska koniecznych do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1, w szczególności w projekcie budowlanym w zakresie urządzeń spiętrzających wodę i urządzeń przeciwpowodziowych, art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej poprzez nieuwzględnienie braku w raporcie wymaganych ustawowo do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko elementów, art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak spełnienia przez zaskarżoną decyzję wymogów, o których mowa w tym przepisie, to jest oznaczenia stron, w tym adresata decyzji, art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia decyzji w postępowaniu odwoławczym nie odpowiadającego przepisom k.p.a., art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej poprzez brak określenia w rozstrzygnięciu decyzji organu II instancji zakresu i terminu przedstawienia analizy porealizacyjnej., art. 77 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy środowiskowej poprzez brak skonkretyzowania w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu z dnia [...] marca 2011 r. przedsięwzięcia, do którego się odnosi to rozstrzygnięcie..

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

W uzasadnieniu swojego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie chociaż nie wszystkie podnoszone zarzuty kasacyjne okazały się zasadne.

Za zasadny Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut kasacyjny dotyczący błędnej wykładni przez Sąd I instancji art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, wskazując, iż przepis ten jednoznacznie bowiem stanowi, że raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko musi zawierać opis analizowanych wariantów. Dotyczy to więc nie tylko wariantu proponowanego przez wnioskodawcę lecz także racjonalnego wariantu alternatywnego jak i wariantu najkorzystniejszego dla środowiska łącznie oczywiście z uzasadnieniem ich wyboru. Natomiast w niniejszej sprawie przedmiotowa decyzja środowiskowa uwzględnia raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko, który zawiera w istocie tylko analizę jednego wariantu, który w raporcie został uznany jako najkorzystniejszy dla środowiska, łącznie z jego uzasadnieniem (art. 66 ust. 1 pkt 7 ustawy środowiskowej). Dyspozycja art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej wymaga jednak także określenia przewidywanego oddziaływania na środowisko w aspekcie każdego z analizowanych wariantów. Dotyczy to również oceny ewentualnego przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej jak i możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko w każdym z analizowanych wariantów.

Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny za nieprawidłowe uznał stanowisko Sądu I instancji, jakoby inny wariant realizacji tego przedsięwzięcia mógłby polegać tylko na innym usytuowaniu obiektów budowlanych na terenie objętym tą inwestycją lub też inną gęstością zabudowy (dowód: s. 15–17 raportu). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wariant alternatywny mógłby polegać na ograniczeniu zasięgu przestrzennego realizowanego przedsięwzięcia lub nawet ograniczeniu ilości projektowanych obiektów budowlanych biorąc pod uwagę zakres dopuszczalnego potencjalnego oddziaływania na środowisko na tym terenie.

Ponadto Sąd II instancji wskazał, iż w obecnym stanie prawnym wariant tzw. "zerowy", czyli polegający na niewykonywaniu inwestycji nie stanowi wariantu alternatywnego w świetle dyspozycji art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej zgodnie z art. 5 ust. 3 tiret 4 dyrektywy 85/337 Rady z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz. Urz. L 175, s. 46).

Powyższe w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oznaczało, iż już tylko z tej przyczyny Sąd I instancji powinien zastosować w tej sprawie przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

Dalej Sąd II instancji wskazał, iż Sąd I instancji dokonał błędnej kontroli stanu faktycznego ustalonego w tej sprawie przez właściwe organy w świetle dyspozycji art. 7 k.p.a. w związku z art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej, a w szczególności z art. 66 ust. 1 pkt 5 i 6 tejże ustawy oraz biorąc pod uwagę także pozostałe dowody w tej sprawie wymagające z tej przyczyny ponownej oceny. Powinno to być także uwzględnione w uzasadnieniu faktycznym decyzji środowiskowej w świetle dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. oraz powinno skutkować zastosowaniem w tej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej z powodu jego błędnej wykładni oznaczać będzie poddanie ponownej ocenie, w ramach procedury oceny oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko także wymagań określonych w przepisie art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 82 ust. 2 pkt 1 ustawy środowiskowej, jak i w świetle art. 77 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3 i ust. 4 pkt 1 ustawy środowiskowej, w wymaganym zakresie podmiotowym i przedmiotowym, biorąc pod uwagę wybrany ostatecznie wariant realizacji danego przedsięwzięcia.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, które uznał za nietrafne Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż chociaż nastąpiło w sprawie naruszenie przepisu art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej w zakresie braku określenia w osnowie decyzji środowiskowej zakresu i terminu realizacji analizy porealizacyjnej to jednak w uzasadnieniu tej decyzji (s. 42) wymagania te zostały określone, co oznacza, iż było to naruszenie przepisu prawa materialnego które nie miało wpływu na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zaaprobował pogląd Sądu I instancji, że nastąpiło w prawie naruszenie przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. lecz nie w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wynika to z tego, iż użycie w osnowie decyzji organu odwoławczego sformułowania "o zmianie" w pkt V osnowy decyzji organu I instancji i nałożeniu obowiązku przedstawienia analizy porealizacyjnej nie było prawidłowe, ponieważ art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi o uchyleniu decyzji i orzeczeniu o istocie sprawy. Jednak z osnowy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że organ odwoławczy w istocie uchylił decyzję organu I instancji w pkt V i orzekł co do istoty w tym zakresie. Ponadto prawidłowe jest też orzeczenie organu odwoławczego o utrzymaniu w mocy decyzji I instancji w pozostałej części, ponieważ w ten sposób organ odwoławczy ustosunkował się do całości rozstrzygnięcia. Dlatego też brak jest także z tej przyczyny przesłanek do zastosowania w tej sprawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. z powodu wystąpienia jednej z przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. przy czym skarga kasacyjna nawet nie precyzuje, która to przesłanka miałaby wystąpić w tej sprawie.

Dalej Sąd II instancji wskazał, iż wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej w świetle dyspozycji art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. a i c ustawy środowiskowej osnowa decyzji środowiskowej nie musi precyzyjnie ustalać miejsca realizacji budowy urządzeń spiętrzających wodę i urządzeń przeciwpowodziowych, a jedynie środowiskowe uwarunkowania ich realizacji, które są konieczne dla prawidłowej realizacji całego danego przedsięwzięcia w jednym wybranym wariancie, po uprzedniej ocenie wszystkich zebranych w sprawie dowodów, a nie tylko uzupełnionego raportu.

Za chybiony Naczelny Sąd Administracyjny uznał również zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 107 § 1 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy spowodowany jego błędną kontrolą, tj. decyzji organu odwoławczego z powodu nie oznaczenia prawidłowo stron tej decyzji środowiskowej, a przede wszystkim inwestora, wskazując że w osnowie tej decyzji środowiskowej został szczegółowo prawidłowo określony jej zakres przedmiotowy, zaś inwestor został oznaczony na początku o uzasadnienia tej decyzji środowiskowej. Stąd nie budzi także wątpliwości na którego jej adresata został nałożony przedmiotowy obowiązek analizy porealizacyjnej zaś pozostałe strony tego postępowania zostały wymienione w rozdzielniku tej decyzji.

Pismem z dnia 27 maja 2014 r. pełnomocnik uczestniczki postępowania spółki z o.o. [...] Sp. z o.o. (inwestora) wniósł o oddalenie skargi E Sp.z o.o.

Uzasadniając swoje stanowisko uczestnik postępowania wskazał, iż stosownie do normy wyrażonej w art. 190 p.p.s.a. zakres wiążącej wykładni dokonanej przez naczelny Sąd administracyjny jest ograniczony i odnosi się wyłącznie do wykładni przepisu art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, a pozostałym zakresie Sąd I instancji zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania sądowoadmnistracyjnego na ogólnych zasadach, w tym do ponownego rozważenia wszelkich okoliczności sprawy, w tym między innymi ustalenia wpływu wadliwości raportu na wynik sprawy, to jest na treść wydanej w sprawie decyzji. W ocenie autora pisma okoliczność ta nie stanowiła przedmiotu rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaś materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje, iż decyzja środowiskowa zakłada najkorzystniejszy dla środowiska wariant, a co za tym idzie nawet przy braku wadliwości raportu, wynik sprawy byłby taki sam. Stąd też skarga powinna ulec ponownemu oddaleniu z uwagi na brak wpływu wadliwości raportu na wynik sprawy.

Występujący na rozprawie pełnomocnik skarżącej wnosił i wywodził jak w skardze oraz podniósł, iż naruszenie prawa materialnego wskazane przez NSA przesądza o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji, albowiem brak opisania wariantu alternatywnego jest uchybieniem tego rodzaju, iż nie można ocenić jaki będzie wpływ prawidłowo sporządzonego raportu na wynik sprawy.

Pełnomocnik uczestnika postępowania Spółki A S.A. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Pełnomocnik uczestnika postępowania Spółki [...] sp. z o.o. wniósł o oddalenie skargi podnosząc, iż wyrok Naczelnego Sądu administracyjnego wiąże sąd w zakresie wykładni prawa, a nie zaleceń co do treści rozstrzygnięcia oraz wskazał, iż ewentualne uchybienia zaistniałe w tym postępowaniu administracyjnym nie mają istotnego znaczenia, albowiem kolejny raport oddziaływania na środowisko zostanie sporządzony w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, który to obowiązek wynika z decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. decyzja podlega uchyleniu między innymi wówczas, gdy narusza przepisy postępowania w sposób, mogący mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, zaś na podstawie art. 145 § 1 lit. a p.p.s.a., gdy narusza prawo materialne, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.

Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma fakt, że rozpoznawana sprawa została przekazana do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu mocą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. II OSK 1376/12, wydanego na skutek skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu [...] z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Po 903/11.

Wobec tego zastosowanie znajduje art. 190 p.p.s.a., w myśl którego wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawę przekazano pozostaje związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, jak i procesowe. Obowiązek przyjęcia wykładni Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma wprawdzie charakteru bezwzględnego, bowiem orzecznictwo oraz doktryna dopuszcza od niego odstępstwa, jednak w bardzo ograniczonym zakresie, nie powodującym uszczuplenia istoty przepisu. Omawiane wyjątki mogą występować jedynie wówczas, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 1998 r., sygn. akt I PKN 226/98, OSNAP 1999/15/486), lub gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny (por. B. Gruszczyński w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek "Postępowanie przed sądami administracyjnymi. Komentarz.", Kraków 2005, s. 481). Wskazać również należy, że w orzecznictwie i literaturze jednolicie przyjmuje się, iż związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu, oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem - lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie.

Wykładnia prawna, o jakiej mowa w art. 190 p.p.s.a., to wyjaśnienie przez Naczelny Sąd Administracyjny istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu. Związanie wykładnią prawną dotyczy zarówno sądu rozpoznającego sprawę ponownie do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego, powodująca, że pogląd prawny Naczelnego Sądu Administracyjnego staje się nieaktualny, a także organu administracyjnego. Oznacza to, że orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Związanie wykładnią ma szeroki zasięg, gdyż obejmuje również strony postępowania. Nie można bowiem oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez NSA. Powyższe rozwiązanie ma na celu zapewnienie jednolitości orzecznictwa (por. H. Knysiak-Molczyk - Skarga kasacyjna str. 301).

Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma więc całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia.

Stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie nie uległ zmianie stan faktyczny ani stan prawy sprawy, co oznacza, że Sąd rozpoznając obecnie sprawę, nie znajdując podstaw do zastosowania odstępstw od konieczności podzielenia poglądów prawnych wyrażonych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 listopada 2013 r., zobowiązany jest wykładnię prawa tam przedstawioną przyjąć.

W powyższym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w zaskarżonym wyroku z dnia 15 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dokonał błędnej wykładni art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. W szczególności Sąd II instancji wskazał, iż przepis ten jednoznacznie stanowi, że raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko musi zawierać opis analizowanych wariantów. Dotyczy to więc nie tylko wariantu proponowanego przez wnioskodawcę lecz także racjonalnego wariantu alternatywnego jak i wariantu najkorzystniejszego dla środowiska łącznie z uzasadnieniem ich wyboru, co za tym idzie nie jest prawidłowe stanowisko Sądu I instancji, że biorąc pod uwagę specyfikę tego przedsięwzięcia, którym jest budowa zespołu mieszkaniowego z kompleksem biurowo-usługowo-hotelowym, inny wariant realizacji tego przedsięwzięcia mógłby polegać tylko na innym usytuowaniu obiektów budowlanych na terenie objętym tą inwestycją lub też inną gęstością zabudowy.

Zauważyć w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, póz 1227 z późn. zm., dalej ustawa środowiskowa) raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, a także wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru.

Sposób sformułowania przywołanego powyżej przepisu jednoznacznie wskazuje, iż raport winien zawierać opis co najmniej trzech analizowanych wariantów, to jest wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego, a także wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, przy czym wariant niepodejmowania przedsięwzięcia – jak przesądzono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. II OSK 1376/12 – nie może być uznany za racjonalny wariant alternatywny wobec wariantu wnioskodawcy. Tzw. wariant zerowy nie może być również apriorycznie uznawany za wymagany przepisami prawa wariant najkorzystniejszy dla środowiska, albowiem nie sposób z góry wykluczyć na przykład korzystnego wpływu na środowisko inwestycji wiążącej się z rekultywacja obszarów zniszczonych.

Biorąc pod uwagę, iż raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko stanowi kluczowy dowód w sprawach dotyczących ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla danego przedsięwzięcia, stwierdzić należy, iż obowiązkiem organów administracji jest dokonanie oceny jego wartości dowodowej z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a., to jest dokonanie jego oceny pod kątem poprawności formalnej, w tym zgodności treści raportu z przepisami określającymi sposób jego sporządzenia, logiki wywodów, weryfikacji sporządzenia raportu przez osobę uprawnioną

Inaczej rzecz ujmując na organie spoczywa obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy, w tym także obowiązek dokonania oceny przydatności przedłożonego w sprawie raportu, przy czym ewentualny brak dostatecznego odniesienia się w raporcie do istotnych kwestii oznacza, iż raport w tym zakresie może zostać uznany za nie spełniający wymogów ustawowych. Raport ten jest bowiem jednym z najważniejszych elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Podkreślić także należy, iż raport jest dokumentem prywatnym, opracowywanym na zlecenie podmiotu zainteresowanego realizacją określonej inwestycji. Rzeczą więc organu administracji jest rzetelna, wnikliwa i wszechstronna ocena raportu przy zachowaniu wszystkich obowiązujących reguł dowodowych.

Wskazanym powyżej wymogom dotyczącym oceny dowodów nie sprostały orzekające sprawie organy I i II instancji, które jako prawidłowy i wystarczający dla wydania decyzji zaakceptowały raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko, który zawierał w istocie tylko analizę jednego wariantu, który w raporcie został uznany za najkorzystniejszy dla środowiska.

W raporcie znalazło się wprawdzie wskazanie, iż w takcie dokonywania wyboru wariantu przewidzianego do realizacji rozważono inne warianty, w tym tzw. zerowy polegający na niepodejmowaniu inwestycji oraz wariant polegający na innym sposobie zagospodarowania terenu, to jednak brak było w raporcie opisu racjonalnego wariantu alternatywnego, jak i wyjaśnienia w oparciu o jakie przesłanki wariant preferowany do realizacji uznany został za najkorzystniejszy dla środowiska. Zabrakło w nim zatem wymaganego przez art. 66 ust. 1 pkt 5 in fine ustawy środowiskowej uzasadnienia dokonanego wyboru rozpatrywanych wariantów.

Taki sposób skonstruowania raportu nie tylko był sprzeczny z wymogami określonymi w art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, lecz nadto uniemożliwiał rzetelną, swobodna ocenę tego dowodu przez organ.

Podkreślić w tym miejscu należy, iż niezależnie od stwierdzonej przez Naczelny Sąd Administracyjny okoliczności, iż wariant alternatywny mógłby polegać na ograniczeniu zasięgu przestrzennego realizowanego przedsięwzięcia lub nawet ograniczeniu ilości projektowanych obiektów budowlanych, to biorąc pod uwagę zakres potencjalnego oddziaływania na środowisko na tym terenie, nawet stwierdzenie – jak uczyniono to w raporcie (k. 214 akt administracyjnych organu I instancji), – iż inny wariant realizacyjny może polegać na innym sposobie rozmieszczenia projektowanych obiektów oraz układu komunikacyjnego przedsięwzięcia, nie zwalniało autorów raportu z obowiązku opisania tego wariantu w sposób bardziej szczegółowy i precyzyjny, jak i rozważenia jego przewidywanego oddziaływania na środowisko (art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej). Tego ostatniego elementu zabrakło w raporcie również odnośnie rzekomo rozważanego tzw. wariantu zerowego.

Biorąc pod uwagę rozmiar planowanej inwestycji i stopień jej złożoności wynikający z tego, iż składać się ma na nią realizacja szeregu różnorodnych obiektów co najmniej przedwczesne wydaje się stanowisko, iż inny niż planowany sposób rozmieszczenia obiektów oraz układu komunikacyjnego i co za tym idzie sposób zagospodarowania terenu nie będzie miał wpływu na przewidywane oddziaływanie na środowisko i pominięcie szczegółowego opisu tego wariantu alternatywnego. Nie tylko bowiem technologia, ale również usytuowanie obiektów, ich indywidualna kubatura, czy sposób wykorzystania poszczególnych z nich, przy zachowaniu całościowych wskaźników dotyczących ilości powierzchni mieszkalnych, usługowych i służących komunikacji może mieć wpływ na oddziaływanie inwestycji na środowisko przyrodnicze.

Stąd też uznać należy, iż zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem przepisów prawa materialnego dotyczących wymogów jakim winien odpowiadać raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz z będącym następstwem wadliwej wykładni przepisów prawa materialnego naruszeniem przepisów postępowania polegającym na niewłaściwej ocenie przeprowadzonych w sprawie dowodów i w następstwie tego niewyjaśnieniem wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

Odnosząc się do argumentacji podnoszonej przez uczestnika postępowania co do braku wpływu powyższych naruszeń na treść rozstrzygnięcia zauważyć należy, iż istotą uchybień jakich dopuściły się orzekające w sprawie organy administracji było oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, w tym w szczególności na raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko nie spełniającym wymogów ustawowych.

Brak spełnienia wymogów ustawowych polegał na braku opisania i oceny racjonalnego wariantu alternatywnego oraz braku uzasadnienia w raporcie przyczyn uznania wariantu szczegółowo opisanego w raporcie za ograniczający do minimum niekorzystne oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko naturalne.

Wskazanie przez prawodawcę w art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej wśród wymogów jakie winien spełniać raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko na konieczność zawarcia w nim opisu analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, a także wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru, przesądza o tym, iż w ocenie ustawodawcy dopiero zapoznanie się przez orzekające w sprawie organy z możliwymi alternatywnymi wariantami pozwoli na dokonanie wyboru wariantu najkorzystniejszego dla środowiska.

Trzeba mieć przy tym na względzie, że środowisko stanowi dobro publiczne, zaś jego ochrona, zgodnie z art. 74 ust. 2 Konstytucji RP jest obowiązkiem władz publicznych. Dlatego inwestor jest obowiązany przedłożyć taki raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w którym zostanie rzetelnie przedstawiona analiza wszystkich wariantów, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, a nie tylko wariantu, którym inwestor jest zainteresowany.

Co za tym idzie tego rodzaju uchybienie raportu jak brak opisu racjonalnego wariantu alternatywnego oraz brak wskazania argumentacji pozwalającej na uznanie danego wariantu za najkorzystniejszy dla środowiska każdorazowo będzie musiało być uznane za wadę pozbawiającą tego rodzaju dowód przydatności dla postępowania, zaś w przypadku oparcia się przez organy na tego rodzaju wadliwym dowodzie za uchybienie mogące mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Argumentacja uczestnika postępowania obarczona jest w tym zakresie błędem polegającym na przyjęciu założenia, iż w raporcie został przedstawiony wariant najkorzystniejszy dla środowiska i co za tym idzie przedstawienie wariantów alternatywnych nie będzie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, podczas gdy istota stwierdzonych uchybień polega właśnie na tym, iż ze względu na wady raportu nie sposób ocenić, czy faktycznie przyjęty w kontrolowanej decyzji opis planowanego przedsięwzięcia jest optymalny z punktu widzenia proporcjonalnego wyważenia interesów inwestora oraz wymogów wynikających z potrzeby ochrony środowiska.

Powyższe rozważania znajdują także umocowanie w treści orzeczenia wydanego w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny gdzie, w uzasadnieniu wprost wskazano, iż Sąd I instancji winien zastosować w sprawie przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. i co za tym idzie przesądzono, iż stwierdzone naruszenie przez organy administracji prawa materialnego miało na wynik sprawy, zaś uchybienie przepisom postępowania prawa procesowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Związanie wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w danej sprawie obejmuje zarówno prawo materialne jak i procesowe, co oznacza, iż sąd I instancji nie może dokonać odmiennej niż Naczelny Sąd Administracyjny oceny skutków prawnych stwierdzonego przez sąd II instancji naruszenia przez organy administracji przepisów prawa procesowego i materialnego.

Jakiegokolwiek znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizacje przedsięwzięcia nie maja także podnoszone przez pełnomocnika uczestniczki postępowania okoliczności związane z innymi postępowaniami, w tym w szczególności z przebiegiem postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę.

Odnosząc się do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów zauważyć należy, iż choć trafnym okazał się zarzut naruszenia art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej poprzez brak określenia w rozstrzygnięciu decyzji organu II instancji zakresu i terminu przedstawienia analizy porealizacyjnej, to jednak nie mógł on stanowić samodzielnej podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji, albowiem jak przesądził Naczelny Sąd Administracyjny, było to wprawdzie naruszenie przepisu prawa materialnego, lecz nie w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Z uwagi na stwierdzone powyżej uchybienia sąd nie odniósł się do pozostałych zarzutów skargi, albowiem, albowiem na obecnym etapie postępowania jest to zbędne i częściowo przedwczesne.

Jak trafnie zauważono bowiem w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2013 r. stwierdzone naruszenie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej z powodu jego błędnej wykładni oznaczać będzie poddanie ponownej ocenie, w ramach procedury oceny oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko także wymagań określonych w przepisie art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 82 ust. 2 pkt 1 ustawy środowiskowej, jak i w świetle art. 77 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3 i ust. 4 pkt 1 ustawy środowiskowej, w wymaganym zakresie podmiotowym i przedmiotowym, biorąc pod uwagę wybrany ostatecznie – w oparciu o nowy, względnie uzupełniony w konicznym zakresie raport – wariant realizacji danego przedsięwzięcia.

Stąd też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku.

Uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji uzasadnione jest potrzebą przeprowadzenia przy ponownym rozpoznaniu sprawy obszernego postępowania co do istoty sprawy, w tym w szczególności uzyskania kompletnego i odpowiadającego wymogom prawa materialnego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, przy czym naprawienie uchybień organu I instancji nie byłoby możliwe w postępowaniu odwoławczym, bowiem, naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania, wyrażoną w art. 15 k.p.a.

O niewykonalności uchylonej decyzji orzeczono w oparciu o postanowienia art. 152 p.p.s.a., a o kosztach na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane będą uwzględnić ocenę prawną dokonaną przez sąd w rozpoznawanej sprawie oraz wyeliminować wskazane w uzasadnieniu niniejszego wyroku oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego uchybienia mające wpływ na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy.