Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 223/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 1974 nr 14 poz 85
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
article: art. 156 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 156 § 1 pkt, art. 157 § 1 k.p.a. oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993, ze zm.), Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2010 r. Nr [...], którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. Nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W..

Z uzasadnienia decyzji wynika, iż Prezydent W. prowadził postępowanie w sprawie wymeldowania M. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...]w W., które zostało zakończone decyzją tego organu z dnia [...] marca 1998 r. o wymeldowaniu skarżącej z przedmiotowego lokalu. Nie zgadzając się z treścią rozstrzygnięcia M. S. wniosła odwołanie do Wojewody [...], który postanowieniem z dnia [...] marca 1998 r. zawiesił postępowanie odwoławcze do czasu rozstrzygnięcia przez sąd powszechny sprawy związanej z wstąpieniem M. S. w stosunek najmu lokalu nr [...]położonego przy ul. [...] w W.

Na skutek pisma z dnia 12 maja 2008 r., nowego najemcy lokalu -T. K. , o wymeldowanie M. S., Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] podjął przedmiotowe postępowano. Następnie decyzją z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] organ wojewódzki uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 1998 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując, że jest to uzasadnione z uwagi na duży upływ czasu, jaki upłynął od wydania decyzji przez organ gminy i zasadniczą zmianę stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. Prezydent W., po wcześniejszym uzupełnieniu materiału dowodowego, wymeldował M.S. z wskazanego wyżej lokalu. Skarżąca wniosła odwołanie do Wojewody [...], który decyzją z dnia [...] marca 2009 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

W dniu 17 sierpnia 2010 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek M. S. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r., jako rażąco naruszającej prawo. W ocenie strony za rażącym naruszeniem prawa przemawia twierdzenie zarówno organu pierwszej instancji jak i organu odwoławczego, że nie podjęła ona przewidzianych prawem środków w celu ochrony swych praw i na tej podstawie organy obu instancji nieprawidłowo zakwalifikowały opuszczenie przez stronę lokalu jako dobrowolne. Zdaniem M. S. takie twierdzenie pozostaje w sprzeczności z wcześniejszym stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] marca 1998 r. o zawieszeniu postępowania, z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia przez sąd powszechny sprawy związanej z wstąpieniem przez nią w stosunek najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Organ wojewódzki uznając swą niewłaściwość przekazał przedmiotowy wniosek do rozpatrzenia Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Po rozpatrzeniu sprawy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] października 2010 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r.

Rozpoznając ponownie sprawę, na skutek wniosku M. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wskazał, iż Prezydent W. prowadził początkowo postępowanie o wymeldowanie skarżącej w oparciu o stan prawny wynikający z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 1984 r. Nr 32 poz. 174, ze. zm.), obowiązujący do 18 czerwca 2002 r. Zgodnie ze wskazanym przepisem organ gminy wydawał na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienie wymienione w art. 9 ust. 2, tj. do przebywania w lokalu (pomieszczeniu), w którym ma nastąpić zameldowanie i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podniósł, iż w czasie wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie organ gminy był obowiązany ocenić, na podstawie powyższego przepisu, czy osoba, której wymeldowanie dotyczy, utraciła tytuł prawny do lokalu. Podkreślono, iż po podjęciu postępowania w 2008 r. obowiązywał inny stan prawny. Zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie wydania przez Prezydenta W. decyzji z dnia [...] stycznia. 2009 r. oraz utrzymującej ją w

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r., zameldowanie i wymeldowanie osoby nie jest już uzależnione od posiadania przez nią bądź utraty tytułu prawnego do lokalu. Stosownie do obowiązującego w dacie wydania zaskarżonych rozstrzygnięć brzmienia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Zatem w dacie orzekania w przedmiotowej sprawie, tj. w 2009 r., organy administracji nie były obowiązane do ustalenia, czy M. S. posiada tytuł prawny do lokalu. Zdaniem organu nadzoru, nie miało podstawy w obowiązujących przepisach prawa również badanie przez te organy, czy wystąpienie do sądu cywilnego o stwierdzenie wstąpienia przez skarżącą w stosunek najmu przedmiotowego lokalu było czynnością zmierzającą do uzyskania prawa przebywania w lokalu. Dlatego, w ocenie Ministra, nieuzasadniony jest zarzut pełnomocnika M. S., że ustalenie powyższej kwestii było obowiązkiem organów administracji, wydających decyzje w 2009 r. Obowiązkiem organów było natomiast zbadanie, czy osoba opuściła dany lokal oraz czy zrobiła to w sposób trwały i dobrowolny.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podkreślił, iż analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przez Prezydenta W. wykazała, iż skarżącą od wielu lat zamieszkuje poza granicami kraju, gdzie koncentruje się jej centrum życiowe. Przedstawione dowody bezsprzecznie wykazały, że M. S. skoncentrowała swoje centrum życiowe we F. Przemawia za tym wieloletni pobyt w tym kraju wraz z mężem oraz wykonywana tam praca. Bardzo istotnym dowodem w przedmiotowym postępowaniu, w ocenie organu nadzoru jest to, że przez okres 10 lat, jaki upłynął od zawieszenia przez Wojewodę [...] postępowania odwoławczego w przedmiotowej sprawie, M. S. w żaden sposób nie zainteresowała się zarówno postępowaniem meldunkowym, jak również postępowaniem cywilnym w sprawie ustalenia wstąpienia w stosunek najmu spornego lokalu. Nie podejmowała ponadto działań zmierzających do zamieszkania w tej nieruchomości. Dopiero na skutek czynności poczynionych przez organy administracji w 2008 r. w celu zakończenia przedmiotowego postępowania, pani M. S. skontaktowała się z organem gminy informując, że przebywa we F.

W ocenie Ministra, Prezydent W. na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, miał podstawy do wymeldowania skarżącej z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Zatem decyzja Wojewody

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

[...] z dnia [...] marca 2009 r. utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r. wydana została zgodnie z przepisami prawa, co oznacza, że nie ma podstaw do stwierdzenia jej nieważności.

Wskazując ma pewne uchybienia proceduralne, które zaistniały w przedmiotowym postępowaniu, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podkreślił, iż nie miały one wpływu na ostateczny sposób zakończenia sprawy, w tym na wydane decyzje. W przedmiotowej sprawie organy miały bowiem podstawy do stwierdzenia, że M. S. opuściła w sposób trwały i dobrowolny lokal nr [...]położony przy ul. [...] w W. W ocenie organu nadzoru nie znajduje zatem uzasadnienia zarzut pełnomocnika M. S., że uchybienia wskazane Wojewodzie [...] w zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2010 r., jak również w niniejszej decyzji, rażąco naruszają prawo.

Skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2010 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. S., zarzucając jej naruszenie prawa procesowego, tj. art. 9,10 i 12 k.p.a.

W ocenie skarżącej zaistniałe w sprawie naruszenia, błędy proceduralne organu, dawały podstawę do stwierdzenia, iż kwestionowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja rażąco narusza prawo. Nie do przyjęcia zdaniem skarżącej jest stanowisko Ministra, iż takie uchybienia procesowe jak: błędne informowanie stron, nieuzasadnione przeciąganie postępowania oraz niewłaściwe prowadzenie postępowania dowodowego, nie miały wpływu na wynik postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r.

Ponadto niezrozumiałe w ocenie M. S. jest przyjęcie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, iż wynik postępowania cywilnego dotyczącego ustalenia wstąpienia przez nią w stosunek najmu przedmiotowego lokalu, nie miał znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy. Skoro organy oparły swoje rozstrzygnięcia na twierdzeniu, iż nie poczyniła ona żadnych starań w odzyskaniu przedmiotowego lokalu, twierdzenie, iż okoliczność ta obecnie nie ma znaczenia, wskazuje w ocenie skarżącej, iż mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2010 r., którą utrzymano w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2010 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. Nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] orzekającej o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Podkreślić należy, iż zaskarżona decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, podobnie jak i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały w wyniku wszczęcia na wniosek skarżącej z dnia 17 sierpnia 2010 r. postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. Postępowanie dotyczące oceny decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r. toczyło się w trybie nieważnościowym, będącym samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie, czy decyzja podlegająca kontroli dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Jest to instytucja procesowa stanowiąca wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej (art. 16 § 1 k.p.a.).

Zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji jest zatem ocena takiej decyzji pod kątem kwalifikowanej

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

niezgodności z prawem, tj. czy wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa ( art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. ), lub spełnienia innych przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjno-prawnego. Takie stanowisko zajął także Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 7 marca 1996r. IIIARN 70/95 OSNP 1996/18/258, w którym stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy.

Do wzruszenia decyzji nie wystarczy stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ( por. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2004r. sygn. akt OSK 992/04, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994r. sygn. akt V S.A. 535/94, wyrok NSA z dnia 27 października 2003r. sygn. akt IV S.A. 905/02, wyrok NSA z dnia 26 września 2000r. sygn. akt V S.A. 2998/99, wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 2000r. sygn. akt III S.A. 1935/99 ) przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne -skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa.

Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, iż w ocenie Sądu, orzekający w sprawie organ słusznie uznał, iż w rozpoznawanej sprawie powyższe przesłanki nie zaistniały.

Dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a. organ orzekający bada stan faktyczny i prawny z daty wydania kwestionowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji.

Kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Wojewody

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

[...] z dnia [...] marca 2009 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r. orzekająca o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., wydane zostały w oparciu o art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania kontrolowanych w trybie nieważnościowym decyzji. Zgodnie ze wskazanym przepisem organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania.

Należy mieć na uwadze, iż ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w kształcie obowiązującym w dniu wydania kwestionowanych decyzji, nie uzależnia możliwości zameldowania od posiadania tytułu prawnego do danego lokalu. Przesłanka ta była bowiem oceniana przez organy w stanie prawnym obowiązującym do dnia 18 czerwca 2002 r., czyli w czasie, w którym Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 1998 r. zawiesił postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] marca 1998 r.

Art. 9 ust. 2. omawianej ustawy, zgodnie z którym przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy należało przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu, utracił moc obowiązującą z dniem 19 czerwca 2002 r., w związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., sygn. akt K.20/01 (Dz. U. Nr 78, poz.716), w którym stwierdzono, że omawiany przepis jest niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji RP. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu powyższego wyroku między innymi stwierdził, że obowiązek meldunkowy służy prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji, bowiem posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu umożliwia racjonalizację szeregu działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego. Celem obowiązku meldunkowego jest bowiem zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności, która polega na rejestracji danych o miejscu pobytu (adresie) osób jak też służy ochronie interesów samych zainteresowanych (umożliwia odnalezienie tych osób).

Zasadnie organ uznał zatem, iż dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy zastosowanie miały przepis art. 15 ust. 2 w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2009 r. oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r., czyli według stanu prawnego po 18 czerwca 2002 r. W dacie orzekania w przedmiotowej sprawie organy

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

nie były już zatem obowiązane do ustalenia, czy skarżąca posiadała tytuł prawny do lokalu. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia o wymeldowaniu skarżącej ze spornego lokalu pozostawał fakt, iż prowadzone było postępowanie cywilne dotyczące wstąpienia przez skarżącą w stosunek najmu przedmiotowego lokalu.

Skarżąca podstawą swojego wniosku o stwierdzenie nieważności kwestionowanych decyzji uczyniła rażące naruszenie prawa polegające na przyjęciu przez orzekające w trybie zwykłym organy, iż dobrowolnie opuściła ona sporny lokal oraz nie starała się o prawo do przedmiotowego lokalu. W ocenie skarżącej w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o wymeldowaniu organ winien był ustalić, czy wstąpienie przez nią w stosunek najmu było czynnością zmierzającą do uzyskania prawa przebywania w przedmiotowym lokalu oraz czy opuszczenie przez nią lokalu mało charakter dobrowolny.

Jak wskazano powyżej, zgodnie z obowiązującym w dacie wydania kwestionowanych w trybie nieważnościowym decyzji brzmieniem art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, orzeczenie o wymeldowaniu w trybie administracyjnym wymaga jedynie ustalenia, że doszło do opuszczenia miejsca pobytu oraz czy opuszczenie miało charakter trwały i dobrowolny.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, że organ nadzoru zasadnie uznał, iż zarówno Prezydent W. jak i Wojewoda [...] w sposób wystarczający wyjaśnili wszystkie istotne okoliczności sprawy, w szczególności zbadali spełnienie przesłanek wymeldowania, wymienionych w art. 15 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy. W toku postępowania administracyjnego przeprowadzono postępowanie dowodowe, w wyniku którego stwierdzono, że skarżąca nie przebywa w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., zamieszkuje natomiast od wielu lat we F., gdzie koncentruje się jej centrum życiowe. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym m.in.: wyjaśnienia stron i świadków postępowania złożone do protokołu w latach 1997-1998 oraz w 2008 r. wskazują na niezamieszkiwanie M. S. w spornym lokalu. Powyższe potwierdziła również sama skarżąca, wyjaśniając do protokołu w dniu 17 lutego 1998 r., że we wskazanym lokalu nie mieszka od 3 lat, czyli od zawarcia związku małżeńskiego. Strona skarżąca przyznała, że jej życie osobiste koncentruje się poza granicami kraju, we F. Ponadto, fakt nieprzebywania skarżącej w spornym lokalu znajduje odzwierciedlenie w przesłuchaniach innych osób, między innymi teścia skarżącej- J. S. z dnia 17 listopada 1997 r., T. K. z dnia 3 listopada 1997 r., jak również w dowodach przeprowadzonych na tę okoliczność w 2008 r., po podjęciu postępowania przez Wojewodę [...].

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11

Świadkowie zamieszkujący w sąsiedztwie lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., przesłuchani do protokołu 8 grudnia 2008 r. potwierdzili również, że M. S. nie zamieszkuje w spornym lokalu od 20 lat. Sama zainteresowana przesłuchana do protokołu w dniu 29 września 2008 r. wskazała, że fizycznie w lokalu przy ul. [...] nie mieszka od co najmniej 5 lat. Wyjaśniła, że próbowała wielokrotnie od 2002 r. wejść do lokalu, jednak było to niemożliwe z uwagi na wymianę zamków w drzwiach.

Sąd podziela stanowisko Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy bezsprzecznie potwierdza, iż M. S. nie przebywa w spornym lokalu od wielu lat, swoje centrum życiowe skoncentrowała poza granicami kraju.

W ocenie Sądu, organ nadzoru zasadnie również przyjął, że ustalenia orzekających w postępowaniu zwykłym organów, iż opuszczenie przez skarżącą spornego lokalu nie miało charakteru przymusowego było właściwe. Należy przypomnieć, iż Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyjaśniał znaczenie pojęcia opuszczenie miejsca pobytu na gruncie art. 15 ust. 2 powołanej ustawy. W wyroku z dnia 12 kwietnia 2001 r. (V SA 3078/00 niepubl.), Sąd ten stwierdził, że równoznaczną z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została usunięta z lokalu i do niego nie dopuszczona, a nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu.

Z ustaleń poczynionych przez Prezydenta W. oraz Wojewodę [...] wynika, że twierdzenie skarżącej, iż opuszczenie przedmiotowego lokalu nie miało charakteru dobrowolnego nie zostało potwierdzone. Nie można zatem uznać, iż skarżąca skutecznie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Z akt niniejszej sprawy nie wynika również aby skarżąca, w drodze postępowania cywilnego, domagał się przywrócenia naruszonego posiadania. Za wyczerpanie tego środka prawnego nie może zostać natomiast uznane postępowanie cywilne dotyczące ustalenia wstąpienia przez skarżącą w stosunek najmu spornego lokalu. W związku z powyższym w ocenie Sądu należy zgodzić się z organem nadzoru, iż dla ustalenia wyczerpania przez skarżącą przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kwestionowanych decyzji, bez znaczenia pozostawał fakt, iż toczyło się postępowanie cywilne w sprawie ustalenia wstąpienia przez skarżącą w stosunek

Sygn. akt IVSA/Wa 223/11 najmu spornego lokalu.

Odnosząc się natomiast do poniesionego w skardze zarzutu rażącego naruszenia prawa w związku z wydaniem kwestionowanych w trybie nieważnościowym decyzji z naruszeniem przepisów postępowania, należy zgodzić się z organem nadzoru, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Wskazane przez skarżącą, a dostrzeżone następnie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji uchybienia procesowe organów nie mogą zostać uznane za rażąco naruszające prawo, skoro jak zasadnie stwierdził organ nadzoru, nie miały one w pływu na wynik rozpoznawanej sprawy.

Prawidłowa jest zatem zaskarżona i utrzymana nią w mocy decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji o wymeldowaniu skarżącej z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.