Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1221/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-10-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 173, art. 174, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędziowie NSA Grzegorz Borkowski (sprawozdawca), Krystyna Chustecka, Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 31 października 2006 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Kopalni Piasku "K." S.A. z siedzibą w D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 maja 2005 r. sygn. akt I SA/Gl 1145/04 w sprawie ze skargi Kopalni Piasku "K." S.A. z siedzibą w D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 8 lipca 2004 r. (...) w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Kopalni Piasku "K." S.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych.

Powyższym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta D., którym organ ten umorzył postępowanie egzekucyjne, prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących należności z tytułu podatku od nieruchomości oraz obciążył Kopalnię Piasku kosztami egzekucyjnymi.

Ustalono, że Kopalnia Piasku wystąpiła do Prezydenta Miasta D. z propozycją sprzedaży na rzecz miasta świetlicy zakładowej. Propozycja ta została następnie ponowiona i uzupełniona o sugestię zaliczenia na poczet zobowiązań spoczywających na Kopalni z tytułu podatku od nieruchomości i opłat za wieczyste użytkowanie gruntu. Prezydent Miasta D., jako organ egzekucyjny, dokonał zajęcia rachunków bankowych zobowiązanej Spółki.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wskazało, że organy administracji publicznej uprawnione do żądania wykonania obowiązku w drodze administracyjnego postępowania egzekucyjnego są zobligowane do wszczęcia postępowania egzekucyjnego jeżeli stwierdzą, że zobowiązany uchyla się od wykonania spoczywającego na nim obowiązku. Stwierdzenie niewykonania takiego obowiązku jest równoznaczne z powinnością wierzyciela do uruchomienia egzekucji administracyjnej. Wobec nieterminowego uiszczenia przez zobowiązanego podatku od nieruchomości Prezydent Miasta D. zmuszony był do wszczęcia egzekucji administracyjnej.

Nie wywiązanie się przez spółkę ze spoczywającego na niej obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej stanowiło wystarczającą przesłankę do podjęcia postępowania egzekucyjnego, a następnie egzekucji administracyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie narusza prawa i na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił wniesioną przez spółkę skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd przedstawił kwestie prawne dotyczące między innymi naliczania i wymagalności obowiązku podatkowego, możliwości zgłaszania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, a także opisał procedurę zajmowania rachunku bankowego.

Sąd wskazał, że skoro istniała zaległość podatkowa, a postępowanie egzekucyjne i egzekucja administracyjna wobec skarżącej prowadzone były zgodnie w powołanymi wyżej przepisami prawą, to po stronie zobowiązanego powstał obowiązek uiszczenia kosztów egzekucyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy podatkowe nie przekroczyły granic swobody interpretacyjnej i nie naruszyły reguł interpretacyjnych.

W skardze kasacyjnej Kopalnia Piasku działając przez pełnomocnika, będącego radcą prawnym, zaskarżyła powyższy wyrok w całości zarzucając mu:

- naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 121 i 124 Ordynacji podatkowej i art. 6, 8 i 9 Kpa, poprzez uznanie, że spowodowanie przez wierzyciela wszczęcia egzekucji nastąpiło bez naruszenia tych przepisów, mimo iż wierzyciel nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych i zasady wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez stosowania środków przymusu,

- naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie przepisów art. 6, 8 i 9 Kpa i art. 121 i 124 Ordynacji podatkowej i w konsekwencji niezastosowanie art. 64c par. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, polegające na uznaniu, iż wszczęcie egzekucji nastąpiło bez naruszenia prawa, a skarżący nie jest uprawniony do zwrotu kosztów egzekucyjnych.

Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o zmianę wyroku w całości i uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów sądowych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że całe uzasadnienie Sądu opiera się na wyjaśnieniach kwestii prawnych dotyczących zasadności naliczenia i wymagalności obowiązku podatkowego, możliwości zgłaszania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, opisu procedury zajęcia rachunku bankowego w egzekucji, charakteru prawnego umowy przeniesienia własności rzeczy lub praw oraz przesłanek odmowy lub przyjęcia oferty przez organ administracyjny. Autor skargi kasacyjnej wskazał, że w skardze na postanowienie organu odwoławczego były podniesione jednak innego rodzaju argumenty. Mimo iż w końcowej części uzasadnienia Sąd stwierdził, że zarzuty skarżącego należy uznać za bezzasadne, w żadnym miejscu się do nich nie odniósł. W uzasadnieniu wskazał, iż nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego ani procesowego, lecz nie rozpatrzył tej kwestii w świetle zarzutów skarżącego, tj. naruszenia zasad z art. 121 i 124 Ordynacji podatkowej i art. 6, 8 i 9 Kpa. W związku z tym Sąd nie mógł prawidłowo ocenić, czy takie naruszenie faktycznie nastąpiło.

Podkreślono, że skarżący nie kwestionuje zasadności, wymagalności czy wymiaru zobowiązania podatkowego, a jedynie zgodność z prawem wszczęcia egzekucji i związaną z tym kwestię ponoszenia kosztów. Skarżący wskazał także na niezgodne z prawem wszczęcie egzekucji, a nie jej prowadzenie, do czego sprowadzały się argumenty Sądu.

Wskazano, że skarżący nie zaprzecza, że organ miał prawo odmówić przyjęcia oferty, jednak nie zawiadomił o tym strony, powodując tym samym jej dezorientację. Nie ulega wątpliwości, że skarżący niezwłocznie po zawiadomieniu przez organ o odmowie zawarcia takiej umowy, wpłaciłby dobrowolnie podatek. Fakt, iż Prezydent Miasta D. nie dał mu takiej możliwości, wszczynając egzekucję bez zawiadomienia o wyniku rozpatrzenia oferty, stanowi naruszenie zasad z art. 121 i 124 Ordynacji podatkowej i art. 6, 8 i 9 Kpa.

Dalej autor skargi kasacyjnej wskazał, że w uzasadnieniu Sądu brak jest choćby próby wykazania, dlaczego uważa, iż nie zostały naruszone zasady zaufania do organów podatkowych i zasada informowania stron o powodach swoich decyzji. Mając to na uwadze spółka uznała, że spowodowanie wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela było niezgodne z prawem, w związku z czym, na podstawie art. 64c par. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, koszty egzekucyjne powinny obciążać wierzyciela.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie złożyło odpowiedzi na skargę kasacyjną ani wniosku co do sposobu jej załatwienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Służy ona /art. 173 p.p.s.a./ od wydanego przez Sąd administracyjny orzeczenia. A zatem należy wskazać przepisy, które, zdaniem wnoszącego tę skargę, naruszył Sąd. Wskazanie to /podstawy kasacyjne - art. 174 p.p.s.a./ wyznacza granice rozpoznania sprawy przez Sąd "kasacyjny". W skardze kasacyjnej wskazano przepisy procesowe /Ordynację podatkową i Kpa/, które nie mają zastosowania w postępowaniu przed Sądem administracyjnym. Nie pozwala to Sądowi II instancji na ocenę zaskarżonego wyroku w aspekcie którejkolwiek z podstaw kasacyjnych wskazanych w art. 174 p.p.s.a.

Z tych przyczyn należało, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzec jak w sentencji.