Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1020/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2012-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Transport
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 93 ust. 7
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 7,  art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c,  art. 152,  art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżona decyzję; 2. zasądza od Okręgowego Inspektora Pracy na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Na podstawie upoważnienia Zastępcy Okręgowego Inspektora Pracy z dnia "[...]" inspektorzy Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w "[...]" przeprowadzili w dniach "[...]" oraz "[...]" kontrolę w Zakładzie A A.K. z siedzibą w "[...]". Przedmiotem kontroli było sprawdzenie realizacji środków prawnych wydanych w związku z poprzednią kontrolą, przepisów dotyczących wypłacania pracownikom świadczeń ze stosunku pracy oraz realizacji wyroków sądów pracy.

W toku kontroli inspektorzy odebrali oświadczenie, iż firma nie posiada tarczek tachografu pracownika S. I. (kierowcy) za okres jego zatrudnienia, bowiem pracownik odmówił ich oddania.

Pismem z dnia "[...]" inspektor Państwowej Inspekcji Pracy zawiadomił A. K. - na podstawie art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako: k.p.a.) w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm., dalej jako: u.t.g.) – o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej.

Następnie, decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", inspektor Państwowej Inspekcji Pracy nałożył, na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 2, 7, 8 i ust. 4 u.t.g. oraz lp. 11.4.1 i 12.13 załącznika do tej ustawy, na Zakład A karę pieniężną w kwocie 14.500 zł za nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie danych wczytanych z tachografu cyfrowego i karty kierowcy, nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie pracownika S. I. Decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

W odwołaniu od tej decyzji A. K. podał, iż pomimo licznych wezwań i powiadomienia organów ścigania (dochodzenia Policji w tym przedmiocie) kierowca S. I. nie zwrócił wykresówek. Wskazał, że poza podjętymi krokami prawnymi firma nie ma możliwości odzyskania, od byłego już pracownika, jakichkolwiek dokumentów. W związku z powyższym wniósł o uchylenie decyzji z dnia "[...]" i pomoc w odzyskaniu wykresówek. Dodał, iż kontrola została przeprowadzona bez jego udziału.

Po rozpatrzeniu odwołania, Okręgowy Inspektor Pracy decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Podniósł, iż fakt nie posiadania wykresówek przez pracodawcę nie jest argumentem powodującym zwolnienie strony z obowiązku przedstawienia do kontroli wymaganej dokumentacji. Wyłącznie skarżący odpowiada za fakt nie przedstawienia organowi kontrolującemu wszystkich wymaganych wykresówek. Przedsiębiorca - mając świadomość spoczywających na nim obowiązków, w tym obowiązku okazania wykresówek – winien był dochować należytej staranności i w odpowiedni sposób zabezpieczyć zgromadzoną dokumentację. Nie ma znaczenia dla sprawy fakt nie oddania przez pracownika wykresówek. Dobór pracowników oraz sprawowanie nadzoru nad prawidłowym wykonywaniem przez nich pracy ponosi pracodawca.

Skargę na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy z dnia "[...]" wniósł do Sądu A. K. żądając jej uchylenia. Zakwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:

1. art. 8 i 10 k.p.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. polegające na uniemożliwieniu skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym poprzez nie zapewnienie możliwości wglądu do akt sprawy, nie umożliwienie wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji w przedmiotowej sprawie oraz przeprowadzenie kontroli w siedzibie zakładu pracy skarżącego pod nieobecność skarżącego,

2. błąd w ustaleniach faktycznych - przyjętych za podstawę wydanej decyzji - polegający na przyjęciu, że skarżący, nie będąc w ogóle obecny podczas kontroli został uznany winnym o to, że swoim zachowaniem, wypełnił znamiona czynu opisanego w art. 92 ust. 1 pkt 2, 7, 8 u.t.g., podczas gdy nie miał realnej możliwości udostępnienia danych wczytanych z tachografu cyfrowego i karty kierowcy, okazania wykresówek lub dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie bowiem faktycznie nie posiadał przedmiotowych dokumentów,

3. art. 7 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji pomimo zaniechania przez organ administracji publicznej przeprowadzenia wnikliwego i rzetelnego postępowania dowodowego, w szczególności nie przeprowadzenia przez organ administracyjny pierwszej instancji takich czynności jak: wezwanie pracownika S. I. do wydania przedmiotowych dokumentów w postaci danych wczytanych z tachografu, kart kierowcy, wykresówek i nie wysłuchaniu przed wydaniem decyzji skarżącego,

4. art. 73 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu w toku prowadzonego postępowania przez organ administracyjny pierwszej instancji przejrzenia akt sprawy, jak również sporządzenia z nich notatek i odpisów, nie poinformowania skarżącego o istnieniu takiej możliwości zagwarantowanej mu przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, jak również oparcie swojego rozstrzygnięcia o niepełny materiał dowodowy,

5. art. 108 k.p.a. poprzez niespełnienie przesłanek warunkujących nadanie przedmiotowej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu wskazał m.in., że Okręgowy Inspektor Pracy wydając zaskarżoną decyzję dokonał rażącego naruszenia podstawowych zasad zawartych w k.p.a., jak również przepisów dotyczących właściwego przeprowadzania postępowania dowodowego w toku postępowania administracyjnego, a także regulacji dotyczących zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym oraz możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i złożeniem wniosków dowodowych, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł, że należy uznać za rażące dowolnością i nie znajdujące podstawy w zgromadzonym w sprawie niepełnym materiale dowodowym ustalenia organów, iż skarżący swoim zachowaniem wypełnił znamiona czynu opisanego w art. 92 ust. 1 pkt 2, 7, 8 u.t.g. Podał, iż nie została uwzględniona okoliczność dotycząca niemożności dostarczenia żądanych przez organ dokumentów z uwagi na fakt, ich nie posiadania przez skarżącego, lecz posiadania ich przez byłego pracownika firmy S. I., z uwagi na odmowę ich oddania skarżącemu. O nie przeprowadzeniu postępowania dowodowego w przedmiotowej kwestii oraz nie ustosunkowaniu się przez organ administracji publicznej do okoliczności braku wymienionych dokumentów świadczy brak tych elementów w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto, zdaniem skarżącego, za nieuzasadnione należy również uznać stanowisko Okręgowego Inspektora Pracy, jakoby dla przedmiotowej sprawy nie miał znaczenia fakt nie wydania przez pracownika skarżącemu wykresówek. Ponieważ organ administracji publicznej posiadając odpowiednie instrumenty miał możliwość uzyskania przedmiotowych wykresówek i odczytów z tachografu od pracownika S. I., jak również mógł przesłuchać wyżej wymienioną osobę na tę okoliczność, to zaniechał wykonania powyższych czynności w celu ustalenia prawidłowego stanu faktycznego pomimo, że takie działania ze strony kontrolującego, przy uwzględnieniu stanu niniejszej sprawy byłyby celowe i tym samym mogłyby doprowadzić do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Podniósł, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji w sposób nieprawidłowy przeprowadzono postępowanie dowodowe, z naruszeniem podstawowych zasad wyrażonych w art. 7 i 77 k.p.a. W postępowaniu dowodowym, które stanowi zasadniczą część postępowania administracyjnego, winna być bowiem stosowana większość zasad ogólnych wyrażonych w rozdziale I działu I k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie. Podniósł m.in., że zarzuty zawarte w skardze dotyczące błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji, iż skarżący nie wypełnił znamion czynu opisanego w art. 92 ust. 1 pkt 2, 7, 8 u.t.d., ponieważ zdaniem pracodawcy to pracownik S. I. posiada przedmiotowe dokumenty, sprowadzają się de facto do zarzutu niezastosowania w niniejszej sprawie art. 93 ust. 7 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem ust. 1-3 tego artykułu nie stosuje się, jeżeli stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. W takiej sytuacji, właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej - przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio. Inspektor podał, iż w jego ocenie podawana przez skarżącego przyczyna nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu nie umożliwiała zastosowanie tego przepisu w sprawie. Podniósł, iż w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2010 r. (II GSK 976/09), wydanym w analogicznym stanie faktycznym, stwierdzono, iż artykuł 93 ust. 7 ustawy u.t.d. jest przepisem wyjątkowym, odnoszącym się do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Jednocześnie określono, iż przepis ten, w sytuacji gdy chodzi o uwolnienie przedsiębiorcy od kary pieniężnej związanej z brakiem dokumentujących czas pracy kierowców wykresówek, winien być wykładany ścieśniająco. W uzasadnieniu do tego orzeczenia wskazano, iż administracyjna kara pieniężna nie jest celem samym w sobie. Prócz niewątpliwego elementu represji zawiera też pierwiastek prewencyjny. Jej istotę stanowi wymuszenie na przedsiębiorcy takiej organizacji pracy i postawy zatrudnionych kierowców, by praca tych ostatnich odbywała się w sposób bezpieczny, bez stwarzania zagrożenia dla życia i mienia innych użytkowników dróg, a także życia i zdrowia kierowcy. Przepisy o czasie pracy kierowców i jego dokumentowaniu takim właśnie celom służą. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie przyjęcie ścieśniającego rozumienia przesłanek uwolnienia przedsiębiorcy od kary pieniężnej związanej z brakiem dokumentujących czas pracy kierowców wykresówek mógłby prowadzić do tego, iż każdy brak wykresówki przedsiębiorca mógłby usprawiedliwić nierzetelnością lub niestarannością kierowcy. Zważył, że biorąc pod uwagę powyższe, niezasadnie skarżący podnosi, iż konieczne było w trakcie postępowania wezwanie przez organy pracownika S. I. do wydania przedmiotowych dokumentów, jak również przesłuchanie tego pracownika. Wskazane wyżej przepisy prawa, jak i orzecznictwo wskazuje, iż to pracodawca ma zapewnić, aby okazanie tych dokumentów było możliwe w trakcie kontroli, w innym przypadku pracodawca ponosi odpowiedzialność na zasadach wyżej wskazanych. Organ nie miał podstaw prawnych do wzywania pracownika o wydanie ewentualnie posiadanych dokumentów, a ustalenia w wyniku przesłuchania pracownika nie miałaby wpływu na treść wydanej decyzji. Dodał również, iż w trakcie postępowania nie naruszono art. 10 w zw. z art. 8 k.p.a. oraz art. 73 § 1, art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. Nie naruszono również art. 108 k.p.a. bowiem nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności wynika z art. 93 ust. 3 u.t.d., a nie z art. 108 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy.

Skarga A. K. zasługuje na uwzględnienie. Skarżona decyzja zapadła w stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony w sposób należyty, przez co decyzja jest przedwczesna, a to oznacza, że wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, przy czym naruszenie to ma wpływ na wynik orzekania. Z tego powodu decyzja Okręgowego Inspektora Pracy musiała być uchylona. Ponieważ zakres naruszeń może być usunięty w postępowaniu odwoławczym, wyrok ogranicza się tylko do uchylenia decyzji odwoławczej.

Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest określona w art. 7 k.p.a. zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, nakładająca na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Zasadę tę realizuje szereg przepisów szczegółowych, które nakładają na organ obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego. Jedynie bowiem na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 § 1 i 80 k.p.a.). Wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku poprzedzać powinno więc dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego istotnego w sprawie (stosownie do treści art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem kwestia przyczyn nieokazania wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie nie została w sposób dostateczny, istotny dla rozstrzygnięcia sprawy, wyjaśniona przez organy administracji obu instancji.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym w związku z art. 26 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 podmiot prowadzący działalność w zakresie transportu drogowego ma obowiązek przechowywać wykresówki przez co najmniej rok po ich użyciu.

Natomiast istotą przepisu art. 93 ust. 7 u.t.d. jest to, że przewoźnik może zwolnić się od odpowiedzialności za ustalone w toku kontroli naruszenia, jeżeli wykaże niemożność przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, skutkiem których doszło do naruszenia przepisów. Zatem chodzi o to, czy miał wpływ na powstanie naruszenia przepisów i to, czy mógł przewidzieć wystąpienie okoliczności lub zdarzeń, które stały się przyczyną owego naruszenia. Jeżeli bowiem miał wpływ na zaistniałe naruszenie, to tym bardziej mógł przewidzieć jego powstanie.

Zauważenia w związku z tym wymaga, że przepis art. 93 ust. 7 u.t.d. nie opiera się na negatywnej przesłance postępowania administracyjnego powodującej niemożność jego wszczęcia. Postępowanie zostaje wszczęte, jednak skutkiem stwierdzenia niemożności przewidzenia przez przewoźnika zdarzeń lub okoliczności powodujących naruszenie prawa, postępowanie administracyjne podlega umorzeniu. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 października 2010 r., sygn. akt II GSK 936/09 (publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl), podkreślił, że skarżący powinien przedłożyć dowody na okoliczności objęte hipotezą przepisu na to, że naruszenie prawa nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Natomiast na organie spoczywa procesowy obowiązek zebrania, rozpatrzenia i oceny materiału dowodowego sprawy stosownie do treści art. 7, 77 i 80 k.p.a.

Prawodawca w przepisie art. 93 ust. 7 u.t.d. ustawy ustalił, że odpowiedzialność administracyjna nie ma charakteru absolutnego (automatycznego) nawiązując do znanej w prawie anglosaskim koncepcji odpowiedzialności określanej jako strict liability. Co do przesłanek uzasadniających takie rozumienie odpowiedzialności administracyjnej wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 lipca 2002 r. w sprawie P 12/01 podnosząc, iż naruszający przepisy może się uwolnić od odpowiedzialności, jeżeli wykaże, że uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać, aby do naruszenia przepisów nie dopuścić (v: wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 67/08, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zauważyć również należy, iż jako kryterium uzasadniające zastosowanie art. 93 ust. 7 u.t.d. sądy administracyjne przyjmują należytą staranność przedsiębiorcy (v. wyrok NSA z dnia 25 maja 2011 r., sygn. II GSK 510/10; wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 listopada 2009 r., sygn. VI SA/Wa 1669/09). Tak zwane okoliczności egzoneracyjne określają stany faktyczne, które wyłączają, zbliżoną do odpowiedzialności obiektywnej, odpowiedzialność na zasadzie ryzyka (na gruncie prawa cywilnego, bo ono jest ich pierwowzorem, takimi okolicznościami są: siła wyższa, powstanie szkody wyłącznie z winy poszkodowanego, powstanie szkody z wyłącznej winy osoby trzeciej). Mają one zastosowanie na gruncie prawa administracyjnego właśnie przez wprowadzenie do ustawy o transporcie drogowym przesłanek określonych w przepisie art. 93. ust. 7 ustawy. Dla uwolnienia się od odpowiedzialności przez przewoźnika wystarczające jest wykazanie przynajmniej jednej z okoliczności wymienionych w tym przepisie.

Skarżący zarówno w trakcie kontroli w przedsiębiorstwie, jak i w toku postępowania administracyjnego wszczętego i prowadzonego w następstwie przeprowadzonej kontroli podnosił wielokrotnie, iż nieokazanie do kontroli wykresówek dokumentujących czas pracy S. I. spowodowane było przywłaszczeniem wykresówek przez tę osobę i brakiem woli ze strony kierowcy ich zwrotu, więc nie miał wpływu na taki stan rzeczy. W postępowaniu skarżący podnosił również, iż powiadomił policję o fakcie kradzieży wykresówek przez byłego pracownika, który został zwolniony dyscyplinarnie. Z kolei na rozprawie przed Sądem skarżący podał, iż cyklicznie odbierał od kierowców owe tarczki po 30 dniach oraz że zaskarżył umorzenie postępowania przed organami policji w sprawie nieoddania wykresówek przez kierowcę.

Organy obu instancji nie podjęły w toku postępowania administracyjnego żadnych czynności wyjaśniających w tym zakresie uznając, iż nie mają znaczenia przyczyny z powodu których kontrolowany przedsiębiorca nie był w stanie przedstawić do kontroli wymaganych wykresówek, zaś fakt nieokazania do kontroli wymaganych wykresówek musiał spowodować określoną kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej ustawą wysokości.

Powyższe stanowisko organów administracji należy uznać za błędne. W sytuacji bowiem, gdyby przeprowadzone postępowanie administracyjne wykazało w sposób nie budzący wątpliwości, że nieokaznie wykresówek kierowcy w czasie kontroli w przedsiębiorstwie było spowodowane nadzwyczajnymi, niezależnymi od przedsiębiorcy okolicznościami, tj. okolicznościami, których przedsiębiorca nie mógł przewidzieć, organ nie mógłby takich ustaleń pominąć przy rozstrzyganiu sprawy, gdyż mogłaby to być podstawa do ewentualnego umorzenia postępowania administracyjnego w zakresie tego naruszenia ( art. 93 ust. 7 u.t.d.).

Jednocześnie Sąd nie kwestionuje, iż obowiązkiem pracodawcy jest przeprowadzanie kontroli i organizowanie pracy kierowców w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń obowiązujących przepisów (zmierza to do wymuszenia takiej organizacji pracy przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, ażeby działalność ta odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i mienia innych osób). Sąd ma również na uwadze, iż w zdecydowanej większości przypadków kierowca samodzielnie prowadzi pojazd na drodze, gdzie trudno jest o osobisty nadzór pracodawcy. Jednakże organy nie podjęły nawet próby wyjaśnienia, czy do utraty wykresówek doszło wskutek nieprawidłowej organizacji pracy w firmie skarżącego – nie ustalono, czy skarżący (pracodawca) dołożył należytej staranności organizując i kontrolując sposób wykonywania pracy przez kierowcę. Nie wyjaśniono przede wszystkim, czy skarżący zapewnił w swojej firmie właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów o czasie ich pracy i bezpieczeństwie w ruchu drogowym (dotyczy to również zasad wynagradzania niezawierającego składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego). W tym też zakresie organy nie poczyniły żadnych ustaleń i nie przedstawiły jakichkolwiek dowodów wskazujących, że skarżący miał wpływ, ewentualnie czy mógł przewidzieć powstanie naruszenia, co było koniecznym z uwagi na prezentowane przez skarżącego od początku postępowania stanowisko zmierzające do uwolnienia się od odpowiedzialności za zaistniały a niezależny od niego stan rzeczy.

Powyższe naruszenie przepisów postępowania, jak też brak oceny sprawy z punktu widzenia okoliczności egzoneracyjnych (po zmianie stanu normatywnego od dnia 1 stycznia 2012 r. zagadnienie to nabrało szczególnego znaczenia na skutek sprecyzowania przesłanek egzoneracyjnych w art. 92b i 92c u.t.d.), zdaniem Sądu, uniemożliwia skontrolowanie decyzji w powyższym zakresie pod względem merytorycznym. Jest to bowiem możliwe wyłącznie w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Zweryfikowanie materiału dowodowego dla oceny powyższego naruszenia ma bezsprzecznie istotne znaczenie dla wydania końcowego, niewadliwego rozstrzygnięcia w rozpoznawanym przypadku.

W związku z powyższym, organ administracji - stosownie do postanowień art. 136 k.p.a. - w toku ponownie prowadzonego postępowania powinien zwrócić się do Komendy Miejskiej Policji o informacje na temat prowadzonego przeciwko S. I. postępowania, przesłuchać skarżącego oraz kierowcę m.in. na okoliczności związane z zatrudnieniem tego kierowcy w firmie skarżącego (czas zatrudnienia, sposób i przyczyny rozwiązania stosunku pracy, sposobu organizacji pracy kierowców, sposobu dyscyplinowania kierowców w wypadku naruszania przepisów dotyczących czasu pracy i bezpieczeństwa w ruch drogowym w tym obowiązku posiadania i oddawania wykresówek pracodawcy), odmowy zwrotu wykresówek przez S. I., a także przeprowadzić inne dowody niezbędne do zweryfikowania twierdzeń strony skarżącej odnośnie przyczyny nieokazania wykresówek. Ponownie orzekając, organ winien uwzględnić stwierdzone przez Sąd naruszenie norm procesowych, zarzuty podniesione w skardze i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 k.p.a. podkreślenia wymaga, że zasada czynnego udziału strony w postępowaniu zobowiązuje organ prowadzący postępowanie do stworzenia stronie prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów. W ocenie Sądu skarżący nie został pozbawiony tej możliwości, a powyższe potwierdza materiał dowodowy sprawy. Mianowicie, w dniu "[...]" wysłano do skarżącego zawiadomienie (odebrane przez żonę skarżącego) o wszczęciu postępowania administracyjnego, wydane na podstawie art. 10 § 1 oraz art. 61 § 1 i 4 k.p.a. W zawiadomieniu pouczono skarżącego, że w prowadzonym postępowaniu administracyjnym stronie przysługuje prawo czynnego udziału w postępowaniu, m.in. prawo zapoznania się z materiałem dowodowym. Zawiadomienie zostało odebrane w dniu "[...]", a do dnia wydania zaskarżonej do Sądu decyzji skarżący nie zwrócił się do organów obu instancji z wnioskiem o zapoznanie się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym (nie zwracał się o przejrzenie akt sprawy, jak również sporządzenie z nich notatek i odpisów), ani nie zgłaszał dodatkowych wniosków dowodowych. Zauważyć również należy, że w niniejszej sprawie organ odwoławczy nie prowadził dodatkowego postępowania wyjaśniającego, a jego rola ograniczyła się wyłącznie do rozpoznania środka odwoławczego.

Wbrew twierdzeniom skarżącego nie doszło również w sprawie do naruszenia art. 108 k.p.a. bowiem nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności wynika z art. 93 ust. 3 u.t.d., a nie z art. 108 k.p.a. Zgodnie z art. 93 w ust. 3 u.t.d. decyzji, o której mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Organ nie ma więc możliwości uzależnienia nadania tego rygoru od przesłanek zawartych w art. 108 k.p.a. Zatem zawarty w skardze zarzut dotyczący nadania rygoru jest bezpodstawny. Jeśli bowiem organ nakłada karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej w myśl art. 93 ust. 1 u.t.d., to z mocy prawa - tj. art. 93 ust. 3 tej ustawy nadaje jej rygor natychmiastowej wykonalności.

Konkludując, ponieważ stwierdzone naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności oparto na art. 152 p.p.s.a.

O kosztach postępowania, sprowadzających się w niniejszej sprawie do uiszczonego wpisu sądowego, orzeczono stosownie do art. 200 p.p.s.a.