Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 3058/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński /spr./ Sędzia NSA Stanisław Małek Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant Sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2005r. przy udziale sprawy ze skargi S.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie dotyczącej podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 30zł (trzydzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/L. Drewniak - Żaba /-/A. Zieliński /-/St. Małek


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2002r., nr [...], na podstawie art. 93 ust. 1 - 3, art. 96 ust. 1 i 4, art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 46, poz. 543 z późn. zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzajów dokumentów wymaganych w tym postępowaniu (Dz.U. nr 25, poz. 130) oraz art. 104 kpa. Prezydent Miasta Z. zatwierdził projekt podziału nieruchomości stanowiącej własność Gminy Z. o statusie miejskim, położonej w Z., przy ul. [...], w obrębie nr [...], składającej się z działki [...], z księgą wieczystą nr KW [...], na działkę gruntu nr [...] o pow. [...] ha oraz działkę nr [...] o pow. [...] ha. Prezydent zaznaczył, że integralną częścią decyzji jest projekt podziału nieruchomości wykonany przez uprawnionego geodetę. W uzasadnieniu wskazano również, że proponowany podział został pozytywnie zaopiniowany i został opracowany zgodnie z miejscowym ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego dla miasta Z., zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w Z. z dnia 18 kwietnia 1988r., nr XXIV/124/88.

Dnia 17 października 2002r. S.M. wniósł do Zarządu Miasta pismo, w którym zażądał wstrzymania wykonania decyzji z [...] października 2002r. z powodu jej wad prawnych oraz wznowienia postępowania. Odwołujący się wskazał, że wbrew postanowieniom ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 30, poz. 136 z późn. zm.) nie okazano w odpowiedni sposób zainteresowanym stronom granic działki mającej ulec podziałowi, z uwagi na fakt, że na okazanie stawiali się geodeci nie posiadający uprawnień. Ponadto pismem oznaczonym datą 18 października 2002r. S.M. wniósł skargę na Zarząd Miasta Z. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zaznaczając, że decyzja z dnia [...] października 2002r. nie została doręczona stronom. Skarżący wniósł o wstrzymanie tej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło się do Zarządu Miasta o ustosunkowanie się do treści powyższego pisma. Wyjaśnienia organu wraz z aktami sprawy wpłynęły do Kolegium [...] listopada 2002r.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2002r., nr [...], na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001r., nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2001r., nr 79, poz. 856 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 105 § 1 , art. 227 i art. 229 ust. 3 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze. Kolegium wskazało, że żaden przepis prawa nie zobowiązuje osób biorących udział w czynnościach okazywania granic do legitymowania się z posiadanych uprawnień. Organ wskazał, że stroną postępowania w sprawie podziału nieruchomości jest tylko właściciel bądź użytkownik wieczysty działki mającej ulec podziałowi. Właściciele i użytkownicy wieczyści działek graniczących z taką działką są jedynie powiadamiani o wszczęciu takiego postępowania i zaproszeni do wzięcia udziału w okazaniu granic nieruchomości. Nie są one jednak stronami postępowania, stąd też nie istnieje obowiązek przesyłania tym podmiotom decyzji administracyjnej kończącej postępowanie. Kolegium stwierdziło, że okazanie granic działki odbyło się w prawidłowym trybie. W uzasadnieniu wskazano ponadto, że organem właściwym do rozpatrzenia złożonych przez S.M. skarg - zgodnie z art. 227 i n. kpa. - nie jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze lecz rada gminy. Kolegium byłoby właściwe jedynie w sprawie odwołania od decyzji Prezydenta, które - zdaniem Kolegium - nie zostało wniesione.

W skardze na powyższą decyzję S.M. powtórzył argumenty zawarte w swych poprzednich pismach, podkreślając, że art. 9 i 10 kpa. uprawniają go jako stronę postępowania do żądania okazania uprawnień przez geodetów dokonujących odpowiednich czynności. Skarżący podkreślił ponadto, że 17 października 2002r. złożył w sprawie odwołanie do organu I instancji, które nie zostało rozpatrzone.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w skardze nie wskazano na żadne naruszenie prawa przez organ oraz podkreśliło, że S.M. nie ma w sprawie przymiotu strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, mimo że kluczowy zarzut stanowi jedynie tło wywodów w niej zawartych. Z akt sprawy wynika, że decyzja Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] października 2002r., nr [...] nie została doręczona Skarżącemu. Organ odwoławczy argumentuje to tym, że S.M. nie posiada w niniejszej sprawie przymiotu strony, lecz został jedynie zawiadomiony jako właściciel działki sąsiadującej z gruntem, którego dotyczył podział, o wszczęciu postępowania i czynności okazania granic. Argumentacja ta jest zasadna z uwagi na brzmienie art. 109 § 1 kpa., w myśl którego decyzję doręcza się stronom. Należy jednak stwierdzić, że w przypadku wniesienia odwołania przez osobę nie będącą stroną organ odwoławczy powinien stwierdzić niedopuszczalność odwołania w drodze postanowienia, tak jak reguluje to art. 134 kpa. Błędne byłoby tymczasem wydanie w takich okolicznościach decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, która zgodnie z art. 105 § 1 w związku z art. 140 kpa. może zapaść wtedy, gdy postępowanie odwoławcze z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.

Należy ponadto zauważyć, że pisma Skarżącego z dnia 17 i 18 października zostały potraktowane przez organ II instancji jako skargi, w związku z czym w postępowaniu zastosowano przepisy art. 227 i n. kpa. Kolegium uznało, że nie jest właściwe do rozpoznania tych skarg, wskazując jednocześnie, że byłoby właściwe do rozpoznania odwołania, gdyby takie w niniejszej wpłynęło. Trzeba zatem stwierdzić, że w świetle tej argumentacji rozstrzygnięcie Kolegium obarczone jest podwójnym błędem. Po pierwsze bowiem, jeśli postępowanie przed Kolegium uznać by za postępowanie w sprawie wniesionej skargi, wobec której Kolegium uznało się za organ niewłaściwy, należało - zgodnie z art. 231 kpa. przekazać skargę organowi właściwemu i zawiadomić o tym Skarżącego, albo wskazać Skarżącemu właściwy organ. Po drugie brak było podstaw do wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, która sugeruje, że postępowanie toczyło się na podstawie art. 127 i n. kpa.

Kluczowym zagadnieniem w niniejszej sprawie jest wreszcie okoliczność, że pisma Skarżącego z dnia 17 i 18 października 2002r. powinny były być potraktowane przez Prezydenta Miasta Z. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze jako odwołanie w rozumieniu art. 128 kpa. a nie jako skarga. Z treści obydwu pism wynika bowiem jednoznacznie, że Skarżący nie zgadzał się z treścią rozstrzygnięcia zawartego w decyzji Prezydenta z dnia [...] października 2002r. i że nie był z niego zadowolony. Już pismo z 17 października wniesione do Zarządu Miasta Z. powinno być potraktowane przez organ jako odwołanie zgodnie z art. 129 § 1 kpa i przekazane Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu. Na kwalifikacji tego pisma nie powinno zaważyć to, że Skarżący żądał w nim jedynie wstrzymania decyzji i wznowienia postępowania, skoro z treści pisma jednoznacznie wynika, że oczekiwał on zmiany decyzji i uważał ją za sprzeczną z prawem. Brak reakcji Zarządu Miasta na to pismo stanowi poważne naruszenie zasad postępowania administracyjnego. Nie zmienia to jednak w niczym faktu, że wola odwołania została również wyrażona w piśmie z 18 października 2002r., skierowanym już bezpośrednio do Kolegium. Wyrażone powyżej zarzuty dotyczące kwalifikacji pisma z dnia 17 października dotyczą również pisma z dnia 18 października 2002r. Bezzasadne jest zatem stwierdzenie Kolegium zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że wobec braku odwołania niemożliwe było prowadzenie postępowania odwoławczego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno potraktować wymienione wyżej pisma Skarżącego jako odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] października 2002r., nr [...].

Wobec powyższego, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.

/-/L. Drewniak - Żaba /-/A. Zieliński /-/St. Małek

kk