Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 818/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119 par. 1, art. 121 par. 1, 2
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 26 listopada 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2015 roku sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "A" w upadłości likwidacyjnej w S. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...], działając na podstawie art. 138 § 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.), art. 19 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 404 ze zm.) Okręgowy Inspektor Pracy w Ł. utrzymał w mocy postanowienie nr rej. [...] z dnia [...] o nałożeniu grzywny w kwocie 15.000 zł w celu przymuszenia syndyka masy upadłości Spółdzielni Mleczarskiej A. w upadłości likwidacyjnej w S. do wykonania decyzji nr 1 i 2 nakazu inspektora pracy nr rej. [...] z dnia [...].

W uzasadnieniu wskazano, że inspektorzy pracy przeprowadzając kontrolę w dniach 23,30 stycznia i 11,12,13 lutego 2015 r. ustalili, że mimo wdrożonego postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr rej. [...] z dnia [...] i wydanego postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z dnia [...]. Syndyk nie wykonała decyzji nr 1 i 2 nakazu inspektora pracy z dnia 5 października 2012 r.

Decyzja nr 1 zobowiązuje Syndyka do wypłacenia wynagrodzenia za pracę za kwiecień 2011 r. następującym pracownikom: D.D. w kwocie 4.015,53 zł brutto, G.K. w kwocie 5.076,05 zł brutto, U.K. w kwocie 3.375,07 zł brutto, B.L. w kwocie 2.809,77 zł brutto, I.M. w kwocie 4.238,69 zł brutto, A.W. w kwocie 2.471,54 zł brutto, M.Z. w kwocie 2.687,26 zł brutto, M.Z. w kwocie 2.139,36 zł brutto, K.C. w kwocie 1.897,89 zł brutto, S.G. w kwocie 2.923,03 zł brutto, S.G. w kwocie 2.164,44 zł brutto, K.G. w kwocie 2.334,20 zł brutto, B.G. w kwocie 3.261,56 zł brutto, A.K. w kwocie 2.023,52 zł brutto, K.N. w kwocie 1.863,33 zł brutto, R.W. w kwocie 2.679,57 zł brutto.

Decyzja nr 2 zobowiązuje Syndyka do wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego z tytułu niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego następującym pracownikom: B.S. w kwocie 3.389,00 zł brutto, D.D. w kwocie 1.662,39 zł brutto, G.K. w kwocie 2.145,15 zł brutto, U.K. w kwocie 1.415,34 zł brutto, B.L. w kwocie 1.311,84 zł brutto, I.M. w kwocie 1.826,01 zł brutto, M.Z. w kwocie 1.167,93 zł brutto, M.Z. w kwocie 293,42 zł brutto, S.G. w kwocie 349,98 zł brutto, K.G. w kwocie 330,62 zł brutto, K.N. w kwocie 221,42 zł brutto, R.W. w kwocie 404,36 zł brutto.

W trakcie kontroli inspektorom pracy przedłożono wyciąg bankowy, z którego wynika, że w dniu 9 stycznia 2015 r. przekazano pracownikom na rachunki bankowe kwoty stanowiące 65% przysługujących im należności objętych decyzjami nr 1 i 2 nakazu nr rej. [...].

Ustalenia dotyczące poszczególnych pracowników inspektorzy pracy zawarli w protokole kontroli, który Syndyk masy upadłości podpisała bez zastrzeżeń 13 lutego 2015 r.

Z uwagi na to, że nakaz z dnia 5 października 2012 r. nie został wykonany - zgodnie z art. 122 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w dniu 27 lutego 2015 r. wydano postanowienie o nałożeniu kolejnej grzywny w celu przymuszenia w kwocie 15.000 zł.

W wydanym postanowieniu organ egzekucyjny zawarł uzasadnienie prawne przywołując art. 2§1 pkt 11, art. 6§1, art. 7§2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ przytoczył również treść art. 122§2 tej ustawy, z którego wynika obowiązek nałożenia dalszej grzywny w przypadku niewykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, zaś wysokość kolejnej grzywny nie może być niższa od kwoty pierwszej grzywny.

W uzasadnieniu postanowienia podkreślono, że w postępowaniu egzekucyjnym w administracji obowiązują ogólne zasady postępowania administracyjnego, a w szczególności zasada racjonalnego działania i zasada niezbędności. Realizując powyższe zasady nakładając dalszą grzywnę wzięto pod uwagę przede wszystkim uporczywość Syndyka w działaniu. Nałożona grzywna w kwocie 10.000 zł nie odniosła skutku, jakim jest realizacja obowiązku; nie przymusiła Syndyka do podjęcia działań, by nie opłacało się grzywny wpłacać; odniosła skutek wręcz przeciwny (co potwierdza wyżej wspomnianą uporczywość Syndyka); należało zatem dalszą grzywnę nałożyć w kwocie wyższej.

Wskazano, że Syndyk nie wypłacając przysługujących pracownikom należności naruszył art. 94 pkt 5 Kodeksu pracy, który zobowiązuje Syndyka jako pracodawcę do terminowego i prawidłowego wypłacania wynagrodzeń.

Na powyższe postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia pismem z dnia 18 marca 2015 r. Syndyk masy upadłości Spółdzielni Mleczarskiej A. w upadłości likwidacyjnej w S. złożyła zażalenie wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania.

W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że jedynym postępowaniem, które reguluje dochodzenie roszczeń przeciwko upadłemu, a także zasady zaspokajania wierzytelności w stosunku do masy upadłości jest postępowanie upadłościowe, będące w istocie egzekucją uniwersalną. Syndyk działając w interesie wszystkich wierzycieli, czynności swoje wykonuje pod nadzorem sędziego komisarza; obowiązany jest również wykonywać jego polecenia. W toku dotychczasowego postępowania Syndyk zaspokoiła wszystkie wierzytelności należące do pierwszej kategorii zaspokajania - w tym należności objęte tytułem wykonawczym w 65%, o czym poinformowała PIP. Okoliczności te zostały pominięte w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Podniesiono, że z treści art. 192 § 2 u.p.e.a wynika najważniejsza przesłanka aksjologiczna wskazująca, że grzywna ma charakter wyjątkowy, ostateczny i należy po nią sięgnąć po wyczerpaniu możliwości skorzystania z innych metod działania. Tokiem działania postępowania w postępowaniu upadłościowym kieruje sędzia komisarz; władny jest on wydać stosowne polecenie syndykowi w tym sprzeczne z art. 342 ust. 1 pkt 1 prawa upadłościowego i naprawczego. Polecenia sędziego komisarza muszą zostać przez syndyka wykonane. Wcześniej takie zachowanie jest niedopuszczalne. Inspektor pracy w oparciu o przepisy prawa upadłościowego ma możliwość podjęcia działań zmierzających do realizacji obowiązków przedstawionych w tytule egzekucyjnym. W tej sytuacji uznać należy, że nałożenie grzywny w celu przymuszenia nastąpiło z naruszeniem art. 192 § 2 u.p.e.a; co jest wyrazem nadgorliwości bądź celowego działania na szkodę wszystkich wierzycieli w postępowaniu upadłościowym. Z tych względów zażalenie powinno być uwzględnione. Dalej podniesiono, ze inspektor nie uzasadnił dlaczego kwota grzywny przekroczyła 10.000 zł. Zakaz przekraczania tej kwoty wynika z art. 121 § 1 u.p.e.a.

Po rozpatrzeniu zażalenia organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...]

Wskazał, że zarzut, iż jedynym postępowaniem, które reguluje dochodzenie roszczeń przeciwko upadłemu, a także zasady zaspokajania wierzycieli w stosunku do masy upadłości jest postępowanie upadłościowe, które w istocie jest egzekucją uniwersalną o tyle nie jest zasadny i niezrozumiały, gdyż kwestia ta została już przesądzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w prawomocnym wyroku z dnia 16 października 2014r. (sygn. akt III SA/Łd 496/14), który zapadł w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W wyroku tym sąd uznał, że obowiązki wypłaty świadczeń pracowniczych, określone w nakazie inspektora pracy, mają charakter niepieniężny choć realizacja tych obowiązków następuje przez wypłatę określonych kwot pieniężnych. Obowiązki takie podlegają egzekucji administracyjnej, a przepis art. 146 ust. 4 Prawa upadłościowego i naprawczego nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Wymieniony przepis dotyczy bowiem egzekucji świadczeń pieniężnych podczas gdy w rozpoznawanej sprawie chodzi o egzekucję świadczeń niepieniężnych. W przypadku świadczeń niepieniężnych istnieje natomiast możliwość wszczęcia egzekucji po ogłoszeniu upadłości pomimo toczącego się postępowania upadłościowego. O prawidłowości prowadzonego postępowania egzekucyjnego rozstrzygnął zatem już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 16 października 2014 r, jak i z dnia 24 lutego 2015 r. (sygn. akt III SA/Łd 37/15).

Ponadto wskazano, iż w żadnym z wydanych przez organy PIP postanowień nie podważono faktu, że syndyk działa w interesie wszystkich wierzycieli i że czynności wykonuje pod nadzorem sędziego komisarza; nie podważono również, że ma obowiązek wykonywać polecenia sędziego komisarza. W ocenie organu zgłaszając taki zarzut, Syndyk pomija fakt, że jest pracodawcą. Zatem ma obowiązek wykonywać obowiązki wynikające z art. 85 i art. 94 pkt 5 Kodeksu pracy. Przytoczono orzecznictwo NSA, zgodnie z którym niepodjęcie przez zobowiązanego działań zmierzających do wykonania obowiązku w przypadku obowiązku o charakterze niepieniężnym to niewywiązanie się z obowiązku w terminie.

Prawidłowość wypłacania wynagrodzenia, to wypłacanie wynagrodzenia zgodnie z zawartą umową o pracę. Zatem czynności i wykonywane polecenia muszą być zgodne z przepisami prawa pracy oraz indywidualnymi umowami o pracę podpisanymi z pracownikami. Zarzut, że w toku dotychczasowego postępowania Syndyk zaspokoiła wszystkie należności należące do pierwszej kategorii zaspokajania, w tym objęte tytułem wykonawczym w 65% i pominięcie tego faktu w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia o tyle jest nie do przyjęcia, że brak jest podstaw prawnych do wypłacenia pracownikom wynagrodzeń w innej kwocie, niż określona w umowie o pracę. Ponadto, celem postępowania egzekucyjnego jest przymuszenie zobowiązanego za pośrednictwem środka egzekucyjnego, jakim jest grzywna w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, który jest wynikiem wydania nakazu zobowiązującego do wypłacenia pracownikom należności przysługujących ze stosunku pracy.

Należności określone nakazem, o czym wyżej wspomniano wynikają z umowy o pracę. Zgodnie z art. 29 § 4 Kodeksu pracy zmiana warunków umowy o pracę wymaga formy pisemnej. To unormowanie jednoznacznie wskazuje, że nie do przyjęcia jest wypłacenie pracownikom wynagrodzenia przysługującego po ogłoszeniu upadłości w wysokości 65%. Takie postępowanie jest niezgodne z powołanym art. 29 § 4 Kodeksu pracy. Niezależnie od powyższego również w innej formie nie doszło do zmiany warunków płacy (o czym chociażby świadczą ostateczne i prawomocne decyzje w ramach nakazu płatniczego nr rej. [...] z dnia 5 października 2012 r.). W postanowieniu nie uwzględniono tego faktu, gdyż wykonanie obowiązku w części nie jest wykonaniem obowiązku.

W ocenie organu trudno odnieść się do zarzutu sprzeczności postępowania w świetle art. 192 § 2 u.p.e.a. z uwagi na to, że ustawa ta kończy się na art. 174. Zatem taki przepis w tej ustawie nie występuje. Nawet zakładając z treści zarzutu, że strona żaląca się miała na uwadze art. 119 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, to ponownego podkreślenia wymaga fakt, iż w istocie grzywna w celu przymuszenia jest jedynym w praktyce środkiem możliwym do zastosowania w przypadku egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym polegających na wykonaniu decyzji nakazującej wypłatę świadczeń pracowniczych. Z kolei, twierdzenie żalącego się, iż sędzia komisarz może wydawać polecenia syndykowi niezgodne z prawem jest niezrozumiałe. W demokratycznym państwie prawa żaden organ administracji publicznej, a tym bardziej wymiaru sprawiedliwości nie może działać, czy też wydawać poleceń sprzecznych z prawem.

Nie znajduje uzasadnienia również zarzut, że inspektor pracy w oparciu o przepisy prawa upadłościowego i naprawczego ma możliwość podjęcia działań zmierzających do realizacji obowiązków określonych w tytule wykonawczym. Wręcz przeciwnie inspektor pracy będący organem egzekucyjnym jest zobowiązany do podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środka egzekucyjnego, którego skutkiem będzie wykonanie decyzji.

Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 121 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a to z uwagi na fakt, iż przewiduje on wprost możliwość jej nałożenia w tej samej lub wyższej kwocie. Podkreślenia wymaga okoliczność, że Syndyk w dalszym ciągu uporczywie nie wykonuje obowiązku niepieniężnego, a do tego kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji administracyjnej. Stosowany środek egzekucyjny w dotychczasowej wysokości nie spowodował realizacji nałożonego obowiązku. Natomiast, w myśl art. 121 § 2 tej ustawy każdorazowo nałożona grzywna nie może przekroczyć kwoty 10.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 50.000 zł. Zgodnie z art. 144 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U.2015, poz. 233), jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. Przy czym w myśl ust. 2 postępowania, o których mowa w ust. 1, syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Ponadto, jak stanowi art. 160 ust. 1 tej ustawy w sprawach dotyczących masy upadłości syndyk dokonuje czynności na rachunek upadłego, lecz w imieniu własnym.

Należy podkreślić, że art. 144 ust. 1 powyższej ustawy odnosi się do wszelkich postępowań dotyczących masy upadłości, nie tylko postępowań rozpoznawczych, ale także postępowań egzekucyjnych. Oczywiste jest, że po ogłoszeniu upadłości zaspokojenie roszczeń pracowniczych będących wierzytelnościami w stosunku do masy upadłości, jak i wykonanie nałożonego przez inspektora pracy obowiązku może nastąpić wyłącznie w ramach zarządu przedsiębiorstwem upadłego. Sprawy tego typu dotyczą zatem masy upadłości, jeżeli zaspokojenie żądania może nastąpić tylko w ramach zarządu masą (w szczególności zarządu przedsiębiorstwem upadłego). Z art. 144 ust. 1 prawa upadłościowego i naprawczego nie można wyprowadzać wniosku, aby syndyk stawał się zupełnie niezależnym podmiotem praw i obowiązków. Skutki czynności syndyka, wchodzących w zakres zarządu masą upadłości, dotyczą bowiem bezpośrednio upadłego. Brak legitymacji formalnej upadłego nie jest równoznaczny z brakiem po jego stronie zdolności prawnej tj. zdolności bycia podmiotem praw i obowiązków. Upadłym w przedmiotowym postępowaniu jest spółdzielnia, która nabywa osobowość prawną z chwilą wpisania jej do Krajowego Rejestru Sądowego (art. 11 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze, Dz.U. z 2013, póz. 1443 ze zm.). Syndyk działa na rzecz osoby prawnej, zatem w świetle powołanego przepisu art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji grzywna może być nałożona do kwoty 50.000 zł.

Odnosząc się do wniosku o umorzenie postępowania organ wskazał, że strona składająca zażalenie nie udowodniła, że zachodzi jakakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 59 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, skutkująca tym, że postępowanie to nie może być prowadzone albo, że przyczyny niedopuszczalności egzekucji mają charakter trwały.

Na powyższe postanowienie Syndyk wniosła skargę do WSA w Łodzi zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynikające z nałożenia grzywny w kwocie przekraczającej maksymalną kwotę przewidzianą w tym przepisie oraz art. 11 k.p.a. w związku z art. 107 k.p.a. wynikające z zaniechania wyjaśnienia charakteru prawnego pozycji syndyka w postępowaniu administracyjnym. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia poprzedzającego i o umorzenie postępowania. W ocenie skarżącej syndyk masy upadłości nie jest osobą prawną ani jednostką organizacyjną nieposiadająca osobowości prawnej i nie można na niego nałożyć grzywny w wysokości 15.000 zł.

W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie. Powołał brzmienie art. 160 i 157 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonego aktu sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012r. poz.1015 z późn. zm.), dalej u.p.e.a.

Zgodnie z treścią art.2 § 1 pkt 11 wymienionej ustawy egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy oraz wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi, nakładane w drodze decyzji organów Państwowej Inspekcji Pracy.

W myśl art.6 § 1 cytowanej ustawy w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych.

Zgodnie z treścią art.119 § 1 u.p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

W myśl art.121 § 1 u.p.e.a. grzywna w celu przymuszenia może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie, z zastrzeżeniem § 4.

Zgodnie z treścią art.121 § 2 u.p.e.a. z zastrzeżeniem § 5 każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 50.000 zł.

W myśl art.122 § 1 u.p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu:

1) odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32;

2) postanowienie o nałożeniu grzywny.

Zgodnie z treścią art.122 § 2 u.p.e.a. postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać:

1) wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych;

2) wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a w przypadku obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy będzie orzeczone wykonanie zastępcze.

Z przepisu art.119 § 1 u.p.e.a. wynika, że grzywnę w celu przymuszenia nakłada się aby przymusić zobowiązanego do wykonania określonej czynności.

Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że syndyk masy upadłości Spółdzielni Mleczarskiej A. w upadłości likwidacyjnej w S. był zobowiązany do wypłaty świadczeń pracowniczych (wynagrodzeń za pracę oraz ekwiwalentów za niewykorzystany urlop wypoczynkowy). Zobowiązania te zostały określone w ostatecznym nakazie z dnia 5 października 2012r. W okresie od 14 maja do 6 czerwca 2013r. przeprowadzono kontrolę wykonania nakazu, która stwierdziła, że zobowiązanie nie zostało wykonane. W związku z czym w dniu 1 lipca 2013r. wystawione zostało upomnienie (doręczone w dniu 9 lipca 2013r.) Kolejna kontrola przeprowadzona w okresie od 16 października do 9 listopada 2013r. stwierdziła niewykonanie zobowiązania przez stronę skarżącą i w dniu 14 stycznia 2014r. wystawiono tytuł wykonawczy. Ponieważ w nakazie z 5 października 2012r. zobowiązano stronę do wypłaty świadczeń niezwłocznie to do czasu wystawienia tytułu wykonawczego upłynęło ponad 15 miesięcy. Postanowieniem z dnia [...] Inspektor Pracy nałożył na stronę skarżącą grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 10000 zł. Na skutek złożonego odwołania postanowieniem z dnia [...]. Okręgowy Inspektor Pracy w Łodzi utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na wymienione postanowienie syndyk wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z 24 lutego 20915r. w spr. III SA/Łd 37/15 ją oddalił. W okresie od 23 stycznia do 13 lutego 2015r. przeprowadzono ponownie kontrolę wykonania nakazu, która stwierdziła, że w dniu 9 stycznia 2015r. przekazano pracownikowi kwoty stanowiące 65 % należności objętych nakazem z 5 października 2012r. W dalszym ciągu nie wypłacono 35 % należności pracowniczych. Kwoty te nie zostały wypłacone do chwili obecnej. Tak długi okres niewykonania obowiązku świadczy o uchylaniu się strony skarżącej od wykonania zobowiązania. Przez określenie uchylać się należy rozumieć unikać czegoś, wymawiać się od czegoś. Strona skarżąca w zasadzie nie podała żadnych konkretnych przyczyn nie wykonania zobowiązania. W sytuacji gdy zobowiązania z nakazu z 5 października 2012r. nie zostały w pełni wykonane przez tak długi okres czasu to oznacza, że strona skarżąca uchylała się od ich wykonania co uzasadniało wymierzenie grzywny, o której mowa w art.119 § 1 u.p.e.a.

W ocenie sądu postanowienie o nałożeniu grzywny zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art.122 § 2 u.p.e.a. Zawiera ono wezwanie do uiszczenia grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem o konsekwencjach jej niezapłacenia. Zawiera także wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z pouczeniem o dalszych konsekwencjach jego niewykonania. Można zatem uznać, że spełnione zostały wymogi określone w art.122 § 1 u.p.e.a.

W przekonaniu sądu organy egzekucyjne prawidłowo określiły wysokość grzywny na kwotę 15 000 zł.

Organy wyjaśniały dlaczego wymierzono grzywnę w takiej wysokości. Należy podnieść, że przedmiotem zobowiązania są należności ze stosunku pracy a więc mające charakter priorytetowy wobec innego rodzaju świadczeń. Syndyk masy upadłości nie wypłacił pracownikom przysługujących im należności mimo, że pracownicy świadczyli pracę na jego rzecz. Należy także wziąć pod uwagę długość okresu niewykonywania obowiązku. Należności pracownicze dotyczą kwietnia 2011r. zaś postanowienie o nałożeniu grzywny wydano 27 lutego 2015r. czyli po upływie prawie 46 miesięcy od wymagalności świadczeń pracowniczych. W ocenie sądu jest to bardzo długi okres czasu co musi rzutować na wysokość wymierzonej grzywny. Dodać również należy, iż stronie skarżącej już po raz drugi jest wymierzana grzywna w celu przymuszenia wykonania obowiązku. Poprzednio nałożona grzywna ( 10000 zł) nie odniosła skutku. Strona skarżąca nadal nie wykonała w pełni obowiązku co świadczy o uporczywości jej działania. W ocenie sądu organy administracji w dostateczny sposób uzasadniały dlaczego wymierzyły grzywnę w wysokości 15 000 zł i oceny tej nie można uznać za dowolną. Sąd podzielił argumentację organów w tym zakresie.

Niezasadny jest zarzut skargi, iż nie można było wymierzyć grzywny w kwocie 15 000 zł gdyż syndyk masy upadłości nie jest osobą prawną ani jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej w rozumieniu art.121 § 2 u.p.e.a.

Z wymienionego przepisu wynika, iż grzywnę w wysokości 50 000 zł można nałożyć jedynie w stosunku do osoby prawnej i jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Syndyk masy upadłości nie posiada osobowości prawnej ani nie jest jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej. Aby wyjaśnić czy dopuszczalne jest wymierzenie syndykowi grzywny w wysokości do 50 000 zł zasadnicze znaczenie ma forma organizacyjno – prawna upadłego, którego zastępuje syndyk.

Zgodnie z treścią art.157 ust.1 i 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003r., Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2015r. poz. 233 ze zm.), dalej p.u.n., syndykiem, nadzorcą sądowym albo zarządcą może być osoba fizyczna posiadająca licencję syndyka. Syndykiem, nadzorcą sądowym albo zarządcą może być również spółka handlowa, której wspólnicy ponoszący odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem albo członkowie zarządu reprezentujący spółkę posiadają taką licencję.

W myśl art.144 ust.1 i 2 p.u.n. jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. Postępowania syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym.

Zgodnie z treścią art.160 ust.1 p.u.n. w sprawach dotyczących masy upadłości syndyk, zarządca oraz nadzorca sądowy dokonują czynności na rachunek upadłego, lecz w imieniu własnym.

Z przepisu art.144 ust.1 2 p.u.n. wynika, że wszelkie postepowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko syndykowi a postępowania te syndyk prowadzi na rzecz upadłego lecz w imieniu własnym. W orzecznictwie podkreśla się, że legitymację syndyka określa się jako tzw. legitymację formalną lub jako podstawienie (substytucja) procesowe. Syndyk jest stroną w znaczeniu formalnym (procesowym) tzn. działa we własnym imieniu natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości, pozostaje upadły. On bowiem jest podmiotem stosunku prawnego na tle którego wyniknął spór. Prowadzenie sporu przez syndyka odbywa się więc na rzecz upadłego, który będąc stroną w znaczeniu materialnym pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania w postępowaniu. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 19 lutego 2008r. w spr. I FSK 1736/07.

We wszystkich sprawach dotyczących masy upadłości wszelkie czynności dokonuje syndyk we własnym imieniu lecz na rzecz upadłego. Upadły jest więc stroną w znaczeniu materialnym w takich sprawach choć zastępuje go syndyk jako podmiot posiadający legitymację formalną. Oznacza to, że wszelkie należności i zobowiązania wobec upadłego są zaspakajane z majątku stanowiącego masę upadłości. Z tego tez majątku są zaspakajane także należności pracownicze. Wysokość nakładanej grzywny, o której mowa w art.121 ust.2 u.p.e.a., zależy zatem od statusu prawnego upadłego. W niniejszej sprawie upadłym jest Spółdzielnia Mleczarska A. w S., która jest wpisana do Krajowego Registru Sądowego i posiada osobowość prawną. Skoro zatem upadły posiada osobowość prawną to dopuszczalne było wymierzenie grzywny w wysokości do 50 000 zł. Sąd w obecnym składzie podzielił argumentację organu odwoławczego w tym zakresie. Podkreślić należy, że jedynym celem grzywny, o której mowa w art.119 § 1 u.p.e.a. jest zmuszenie zobowiązanego do wykonania określonej czynności. W przypadku gdy strona skarżąca wykona zobowiązanie a grzywna nie zostanie ściągnięta lub uiszczona podlega ona umorzeniu (art.125 § 1 u.p.e.a.). W sytuacji natomiast gdy syndyk wykona zobowiązanie po uiszczeniu grzywny może starać się o jej zwrot (art.125 § 2 u.p.e.a.). Jedynie zatem od wykonania zobowiązania przez stronę skarżącą zależy to czy grzywna zostanie umorzona lub zwrócona.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. W ocenie sądu organy egzekucyjne wykazały, że spełnione zostały przesłanki wymierzenia grzywny w celu przymuszenia a jej wysokość została w sposób dostatecznie uzasadniony. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę.

D.Cz.