Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 852/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komisja Lekarska
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 174
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rajewska (spr.) sędzia NSA Ewa Dzbeńska sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant starszy asystent sędziego Joanna Ukalska po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1554/11 w sprawie ze skargi M. S. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1554/11, oddalił skargę M. S. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach prawnych oraz faktycznych sprawy.

M. S. został w dniu 28 grudnia 2010 r. skierowany przez dowódcę jednostki wojskowej do Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] celem określenia zdolności do dalszej zawodowej służby wojskowej z uwagi na długotrwałe korzystanie ze zwolnień lekarskich.

Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...], po raz kolejny rozpoznając sprawę, orzeczeniem z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 5 ust. 1, 6 i 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.) oraz § 4, § 16, § 21 ust. 1 i 2 i § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80), zaliczyła M. S.: 1) do kategorii N - trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej i 2) do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. Jako schorzenie powodujące niezdolność do zawodowej służby Komisja wskazała przewlekły zespół bólowy korzeniowy lędźwiowo-krzyżowy z objawami przedmiotowymi w przebiegu dyskopatii L5-S1 i obustronnych kręgoszczelin - § 62 pkt 2 i § 34 pkt 10 powołanego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. Do schorzeń współistniejących zaliczyła natomiast przewlekły pourazowy zespół bólowy korzeniowy szyjny z okresowymi zaostrzeniami - § 62 pkt 1; zaburzenia zachowania i emocji u człowieka o nieprawidłowej strukturze osobowości - § 68 pkt 1; nadużywanie alkoholu - § 72 pkt 1; przebyte wygojone złamanie kostki bocznej goleni prawej, nieznacznie upośledzające wydolność chodu - § 77 pkt 5; przebyte uszkodzenie nerwu strzałkowego prawego leczone zachowawczo, aktualnie bez cech uszkodzenia – bez §; nieprawidłowe wartości biochemicznych wskaźników wydolności wątroby do diagnostyki - § 44 pkt 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r.

Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...], po rozpatrzeniu odwołania M. S., orzeczeniem z dnia [...] października 2011 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 127 § 1 i art. 138 k.p.a. oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r., rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach (Dz. U. Nr 62, poz. 567 ze zm.), rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 1 sierpnia 2003 r. w sprawie wykazu chorób, pozostających w związku ze służbą wojskową, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze (Dz. U. Nr 143, poz. 1397), a także art. 19 – 22 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.), uchyliła orzeczenie z dnia 9 maja 2011 r. w części dotyczącej rozpoznania lekarskiego i utrzymała w mocy kwalifikację do kategorii "N" - trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz zaliczyła M. S. do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. Jako schorzenie powodujące niezdolność do zawodowej służby RWKL wskazała przewlekłe zaburzenia adaptacyjne pod postacią zaburzeń nastroju (afektywnych) u osoby z cechami osobowości nieprawidłowej znacznie upośledzające zdolności adaptacyjne - § 67 pkt 2, § 68 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. Natomiast do schorzeń współistniejących zaliczyła: 1) przewlekły podmiotowy zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego u osoby z dyskopatią L5-S1 i obustronnymi kręgoszczelinami kręgu L5, nieznacznie upośledzające sprawność ustroju - § 62 pkt 1, § 34 pkt 1, § 34 pkt 9, 2) przewlekły podmiotowy zespół bólowy kręgosłupa szyjnego u osoby z dyskopatią C5-C6-C7 nieznacznie upośledzający sprawność ustroju - § 62 pkt 1, § 34 pkt, 3) nadużywanie alkoholu - § 72 pkt 1; 5, 4) nieprawidłowe wartości biochemicznych wskaźników wydolności wątroby do diagnostyki - § 44 pkt 6 i 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r., 5) przebyte wygojone złamanie kostki bocznej goleni prawej bez upośledzenia sprawności ruchowej – bez §, 6) przebyte uszkodzenie nerwu strzałkowego prawego, leczone zachowawczo, aktualnie bez cech uszkodzenia – bez §, 7) przebyty pourazowy zespół bólowy kręgosłupa szyjnego - bez §. Ponadto Komisja określiła, które schorzenia pozostają w związku ze służbą wojskową, oraz zaliczyła M. S. do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia.

W uzasadnieniu orzeczenia Komisja przedstawiła wyniki konsultacji neurologicznej, psychiatrycznej i ortopedycznej, na które M. S. został skierowany w toku postępowania odwoławczego. W toku tych badań żołnierz stwierdził, że nie jest zainteresowany dalszą służbą wojskową i do służby tej już nie wróci. Ponadto Komisja wskazała, że wystąpiła do dowódcy macierzystej jednostki M. S. o nadesłanie kserokopii wyciągów z rozkazów dziennych dotyczących zwolnień lekarskich żołnierza oraz o potwierdzenie lub wykluczenie jego służby w szczególnych, szkodliwych warunkach, a w przypadku służby w takich warunkach o przesłanie odpowiednich dokumentów. Zwrócono się również do badanego o udostępnienie przez niego pełnej dokumentacji z jego leczenia we wszystkich ośrodkach leczniczych, w szczególności dokumentacji z leczenia chorób kręgosłupa. M. S. nie przesłał całości dokumentacji medycznej, przekazując jedynie kartę informacyjną z leczenia szpitalnego w Oddziale Neurologicznym [...] Wojskowego Szpitala w [...], TK kręgosłupa L-S oraz dokumentację z leczenia neurologicznego w okresie od marca do maja 2002 r. oraz z leczenia psychiatrycznego od 25 listopada 2009 r. do 30 września 2011 r.

Na podstawie przedłożonej dokumentacji Komisja stwierdziła, że na zajmowanym przez M. S. stanowisku służbowym nie występowały szczególne, szkodliwe warunki służby. Orzekany od 16 lutego 2009 r. do chwili obecnej korzysta ze zwolnień lekarskich, które od dwóch lat wystawiane są przez specjalistę psychiatrę Z dostępnej dokumentacji psychiatrycznej wynika, że w leczeniu badanego sporadycznie stosowano leki, a powodem zwolnień lekarskich były przede wszystkim schorzenia określone kodem ICD 10 - F 43 - zaburzenia adaptacyjne, F 38- zaburzenia nastroju (efektywne) oraz F 43/F38.

Po analizie dokumentacji, którą dysponowała RWKL, należy jej zdaniem stwierdzić, że M. S. z całą pewnością jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Jego niezdolność do służby wynika przy tym ze schorzenia psychiatrycznego. M. S. od 2 lat stale przebywał na zwolnieniach lekarskich wystawianych przez specjalistę psychiatrę. W stosownym leczeniu sporadycznie stosowano leki, od podawania których w ostatnim okresie odstąpiono. Stosowane inne metody leczenia nie przyniosły poprawy stanu psychicznego M. S. Rozpoznawane schorzenie - zaburzenia adaptacyjne i zaburzenia nastroju (afektywne) - mają podłoże endogenne, uwarunkowane osobniczymi cechami orzekanego, które rozwijając się na podłożu nieprawidłowej struktury osobowości - przybrały obecny kształt. Mają one niemal 2-letni przebieg i nie poddają się stosowanemu leczeniu. To oznacza, że mają charakter utrwalony. Ich stopień nasilenia w ocenie leczącego lekarza psychiatry nie wymaga leczenia szpitalnego, ale uniemożliwia pełnienie służby wojskowej i powoduje konieczność ciągłego zwolnienia lekarskiego z tej służby. Z dostępnej dokumentacji psychiatrycznej wiadomo, że u badanego stale utrzymuje się obniżony nastrój, lęk, niepewność i przede wszystkim - niezależnie od stosowanych metod leczenia i prób readaptacji do warunków służby wojskowej - brak decyzyjności, co z kolei wskazuje, że stosowane metody leczenia nie przyniosły żadnego, a przynajmniej zadowalającego efektu klinicznego. Lęk, niepewność, brak decyzyjności powoduje, że orzekany od wielu miesięcy znajduje się w stanie odrętwienia. Taki stan uniemożliwia pełnienie zawodowej służby wojskowej, nierozerwalnie związanej z koniecznością podejmowania decyzji, niejednokrotnie szybkich i zdecydowanych. W przypadku na przykład misji zagranicznych niemożność podjęcia przez M. S. decyzji, jego lęk i niepewność mogłaby stanowić zagrożenie nie tylko dla orzekanego ale i innych żołnierzy. Długotrwały przebieg choroby, utrwalone zmiany psychiki wskazują, że stopień nasilenia schorzenia należy kwalifikować wg § 67 pkt 2 i § 68 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. W przypadku takich schorzeń ustawodawca przewidział kategorię "N" oraz "N/Z". Schorzenie to ujawniło się w czasie służby wojskowej, ale warunki służby nie miały wpływu na jego rozwój.

Odnosząc się natomiast do schorzeń kręgosłupa Komisja wyjaśniła, że dolegliwości bólowe stwierdzone u orzekanego są następstwem schorzenia podstawowego, tj. zmian zwyrodnieniowo-dyskopatycznych kręgosłupa i wady wrodzonej pod postacią obustronnych kręgoszczelin kręgu L5. Na powstanie zmian zwyrodnieniowo-dyskopatycznych decydujące znaczenie mają czynniki endogenne oraz osobnicze (zaburzenia kontroli nerwowo-mięśniowej zależnej od ośrodkowego układu nerwowego). Proces chorobowy rozpoczyna się już w okresie młodości, jest złożony, długotrwały, postępujący i nieuchronnie prowadzi do zmian wytwórczych i związanych z nimi dolegliwości bólowych i dysfunkcji kręgosłupa. Czynniki zewnętrzne nawet, jeśli występują w środowisku służby/pracy nie mają znaczenia w powstawaniu samego schorzenia. Mogą jedynie mieć niewielki wpływ na przyspieszenie rozwoju choroby. Orzekany podaje, że od kilku lat występują u niego dolegliwości bólowe kręgosłupa szyjnego i lędźwiowo-krzyżowego. Badania dodatkowe CT kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego i szyjnego wskazują na istnienie dyskopatii L5-S1, obustronnych kręgoszczelin kręgu L5 oraz C5/C6/C7. W badaniu neurochirurgicznym w RWKL w [...] nie stwierdzono odchyleń od stanu prawidłowego. Wobec powyższego Komisja stwierdziła, że stopień nasilenia schorzenia - przewlekły podmiotowy zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego u osoby z dyskopatią L5-S1 i obustronnymi kręgoszczelinami kręgu L5, nieznacznie upośledzające sprawność ustroju - należy kwalifikować wg § 62 pkt 1, a ze względu na wadę rozwojową - obustronna kręgoszczelina kręgu L5 również wg § 34 pkt 1 i § 34 pkt 9 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. z określeniem kategorii – "Z" zdolny do zawodowej służby wojskowej. Również kolejne stwierdzone schorzenie - przewlekły podmiotowy zespół bólowy kręgosłupa szyjnego u osoby z dyskopatią C5/C6/C7, nieznacznie upośledzający sprawność – nie powoduje neurologicznych objawów ubytkowych oraz konieczności leczenia operacyjnego. Z tych względów należy je kwalifikować wg § 62 pkt 1 i § 34 pkt 9 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. W przypadku takich zaś schorzeń ustawodawca przewidział kategorię "Z" - zdolny do zawodowej służby wojskowej. W ocenie organu pozostałe schorzenia nie mają wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż stopień ich nasilenia nie powoduje niezdolności do zawodowej służby wojskowej.

Orzeczenie RWKL w [...] M. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz o umorzenie postępowania, bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W skardze M. S. zarzucił niewyjaśnienie braku przyczyny badania skarżącego przez komisję odwoławczą i zaniechanie wyjaśnienia zmiany schorzenia powodującego niezdolność do zawodowej służby wojskowej w stosunku do orzeczenia zaskarżonego odwołaniem.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), oddalił skargę M. S. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wyjaśnił, że zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska, która wydaje w tej sprawie orzeczenie. Orzeczenie o zaliczeniu danego żołnierza do określonej kategorii zdolności fizycznej i psychicznej właściwe wojskowe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego dotyczącego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej. O zdolności do zawodowej służby wojskowej wojskowe komisje lekarskie orzekają na podstawie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i tryb postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Stosownie do § 16 tego rozporządzenia przy orzekaniu o zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oraz zaliczeniu do jednej z kategorii zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej wojskowe komisje lekarskie uwzględniają wykaz chorób i ułomności, stanowiący załącznik nr 1 do powołanego rozporządzenia.

Następnie WSA w Krakowie wskazał, że kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje ocenę prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia orzekanego. W szczególności badanie to obejmuje ustalenie, czy badania stanu zdrowia orzekanego były wszechstronne, oparte na pełnych badaniach oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności orzekanego do służby wojskowej była zgodna z przepisami w sprawie zasad określania zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. W ocenie Sądu I instancji dokonane u skarżącego rozpoznanie w pełni upoważniało organy do określenia kategorii "N" - niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Orzeczenia zostały bowiem wydane na podstawie przeprowadzonego badania lekarskiego, konsultacji specjalistycznych oraz wyników badań dodatkowych przeprowadzonych także przez organ odwoławczy, który w celu uzupełnienia materiału dowodowego skierował skarżącego do [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego w [...] na konsultację neurochirurgiczną, psychiatryczną i traumatologiczno - ortopedyczną. Na podstawie tych badań dokonano u skarżącego rozpoznania, uwzględniając wykaz chorób i ułomności, stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia. Schorzenie, które ujęte zostało w orzeczeniu organu II instancji jako powodujące niezdolność M. S. do zawodowej służby wojskowej – nie jest tożsame ze schorzeniem, które przyjął za podstawę organ I instancji. Jednakże, wbrew zarzutowi skargi, organ II instancji w sposób wyczerpujący i zgodny z zasadami przewidzianymi w art. 7 i 77 k.p.a. wyjaśnił przesłanki wydanego orzeczenia. Przede wszystkim, organ II instancji skierował M. S. na dodatkowe konsultacje (neurochirurgiczną, psychiatryczną i traumatologiczno – ortopedyczną). Nie jest zatem zasadny zarzut, że na etapie postępowania odwoławczego M. S. nie został poddany badaniom, a w związku z tym brak było podstaw do zmiany orzeczenia w zakresie rodzaju schorzeń powodujących niezdolność do zawodowej służby wojskowej. Organ drugiej instancji wyjaśnił, z jakiego względu uznał, że niezdolność badanego do służby powoduje schorzenie psychiatryczne a nie schorzenie powołane przez organ I instancji. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] skupiła się na wpływie tego schorzenia na służbę M. S., wyjaśniając, że zaburzenia, które stwierdzono u skarżącego (zaburzenia adaptacyjne i zaburzenia nastroju, afektywne mające podłoże endogenne, uwarunkowane osobniczymi cechami orzekanego, dodatkowo utrwalone) w sposób bezsprzeczny uniemożliwiają pełnienie przez M. S. służby i - co ważne - powodują konieczność ciągłych zwolnień lekarskich ze służby. Organ oparł się w tym zakresie na dokumentacji psychiatrycznej, w której wyraźnie wskazano, że u skarżącego utrzymuje się ciągły obniżony nastrój, lęk, niepewność czy stan odrętwienia – to jest cechy, które w służbie spowodują zagrożenie zarówno dla niego samego jak i dla innych żołnierzy. Organ II instancji w sposób jasny i wyczerpujący wyjaśnił również, z jakiego powodu schorzenie współistniejące (przewlekły podmiotowy zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego u osoby z dyskopatią L5-S1 i obustronnymi kręgoszczelinami kręgu L5, nieznacznie upośledzające sprawność ustroju) – odmiennie do organu I instancji – uznał za schorzenie niepowodujące niezdolności do służby, choć ujawnione w czasie służby, oraz dlaczego należy je zakwalifikować do kategorii "Z" - zdolny do zawodowej służby wojskowej.

W skardze kasacyjnej M. S., reprezentowany przez radcę prawnego J. K., wskazał, że skargę tę wnosi od "wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 1554/11" oraz że w całości zaskarża wyrok "Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 stycznia 2012 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Wa 1544/11". Domagał się natomiast "uchylenia zaskarżonego wyroku w całości" i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych oraz "rozstrzygnięcia o kosztach procesu w I instancji".

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie norm prawa procesowego mogące mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na braku dostatecznego i szczegółowego uzasadnienia rozstrzygnięcia.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdził, że "zaskarżonym w całości orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Terenowa Komisja Lekarska w [...] orzekła że odwołujący się jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej". W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wojskowa komisja lekarska I instancji w sposób niezwykle ogólnikowy przytoczyła jedynie, iż ustaleń faktycznych dokonała w oparciu o: orzeczenie TWKL w [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., z dnia [...] grudnia 2009 r., orzeczenia RWKL w [...] z dnia [...] maja 2010 r., opinię lekarską, dokumentację lekarską i aktualne konsultacje specjalistyczne. Takowe uzasadnienie podstaw dla dokonania ustaleń faktycznych, nie spełnia w ocenie pełnomocnika odwołującego się, minimalnych choćby wymagań procesowych. Komisja lekarska I instancji w ogóle nie wyjaśniła: jaka była treść orzeczeń lekarskich, nie wskazała jakie konkretnie zapisy w opinii lekarskiej brała pod uwagę, o jaką opinię lekarską, przez kogo sporządzoną, o jakiej treści i w jakim przedmiocie chodzi, nie wskazała także o jaką dokumentację lekarską chodzi, o jakie konkretnie dokumenty i zawarte w nich zapisy chodzi, wreszcie z kim, w jakim przedmiocie i w jakim zakresie dokonywano konsultacji lekarskich, gdzie utrwalono ich przebieg. Komisja lekarska I instancji nie dokonała w ogóle oceny dowodów, a mianowicie, które z nich uznała za wiarygodne, a które nie, dlaczego uznała za wiarygodne, dlaczego nie. Komisja I instancji nie wskazała ponadto dlaczego wyciągnęła takie, a nie inne wnioski. Uzasadnienie decyzji administracyjnej jest elementem sprawozdawczym tej decyzji, a stąd winno zawierać dokładną specyfikację dowodów i ich ocenę. Powinno zawierać także wywody faktyczne i prawne, które uzasadniają zarówno wnioski co do faktów, jak także zastosowanie konkretnych przepisów prawa. Zaskarżone orzeczenie nie spełnia tych wymogów. Brak uzasadnienia spełniającego wymogi zawarte w art. 107 § 3 k.p.a., wyklucza możliwość ustosunkowania się do orzeczenia w sposób pełny. Zarówno sam odwołujący się, jego pełnomocnik czy wreszcie organ odwoławczy, nie mają obowiązku domyślać się jakie fakty i jakie dowody legły u podstaw rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w Warszawie wniosła o jej oddalenie, podkreślając, że podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut nie może stanowić podstawy do jej wniesienia. Bezspornym jest, że Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] w następstwie wniesionego przez skarżącego odwołania uchyliła orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...], eliminując je z obrotu prawnego. Wydane zaś przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską w [...] orzeczenie z dnia [...] listopada 2011 r. zawiera szerokie, merytorycznie i wyczerpujące uzasadnienie dokonanego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie to znajduje oparcie w uregulowaniach prawnych dotyczących określenia zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 174 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) i naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia określonych orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych. Musi ona spełniać wymogi formalne przewidziane dla pism procesowych w postępowaniu sądowym, a ponadto powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono kwestionowane w całości czy w części oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Jej nieodzownym elementem konstrukcyjnym jest także określenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie. Przez przytoczenie podstaw kasacyjnych rozumie się wskazanie konkretnych przepisów, które miały być naruszone zaskarżonym wyrokiem lub postanowieniem kończącym postępowanie. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej musi zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, w czym strona skarżąca kasacyjnie dopatruje się złamania przez Sąd I instancji każdej wytykanej mu normy prawnej.

Prawidłowe sformułowanie i uzasadnienie zarzutów kasacyjnych ma istotne znaczenie z uwagi na zakres postępowania kasacyjnego wyznaczony art. 183 § 1 zdanie pierwsze P.p.s.a. W myśl tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie zostały wymienione w § 2 art. 183 P.p.s.a. Oznacza to, że kierunek czynności kontrolnych, jakie Naczelny Sąd Administracyjny może podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia sądowego, wyznaczają podstawy sformułowane w skardze kasacyjnej. Sąd kasacyjny może więc uwzględnić tylko te przepisy, których złamanie wyraźnie w skardze kasacyjnej zarzucono i wykazano. Nie jest natomiast uprawniony do konkretyzowania ani uzupełniania zarzutów kasacyjnych. Tym samym z własnej inicjatywy nie może rozpatrywać innych wad lub w innym zakresie niż naruszenia określone w skardze kasacyjnej. Zakres zaskarżenia, podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie muszą zatem odnosić się do zaskarżonego orzeczenia oraz należy jest sformułować precyzyjnie, nie pozostawiając miejsca na przypuszczenia i domysły co do rzeczywistych intencji strony skarżącej kasacyjnie.

Z uwagi na omówione wymogi sporządzenia skargi kasacyjnej ustawodawca zdecydował się na ustanowienie tzw. przymusu radcowsko-adwokackiego, czyli wprowadzenie obowiązku sporządzenia omawianego środka odwoławczego przez profesjonalnych pełnomocników. Ich doświadczenie i umiejętności miały z założenia chronić stronę nieposiadajaca wiedzy prawniczej przed negatywnymi konsekwencjami niewłaściwie skonstruowanej skargi kasacyjnej.

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna została sporządzona przez radcę prawnego. Sposób jej skonstruowania przez tego profesjonalnego pełnomocnika uniemożliwił jednak Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, dokonanie jakiejkolwiek kontroli wyroku Sąd I instancji.

Skarga kasacyjna po pierwsze z niezrozumiałych względów została złożona od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, mimo iż Sąd ten w niniejszej sprawie w ogóle nie orzekał, a wyrok z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1554/11 został wydany w przez WSA w Krakowie a nie WSA w Warszawie. Trudno przy tym przyjąć, że niewłaściwe oznaczenie sądu było wynikiem jedynie oczywistej omyłki, gdyż pełnomocnik skarżącego kasacyjnie dalej powtórzył, że zaskarża wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z tym że tym razem podał, że kwestionowany wyrok został wydany dnia 14 stycznia 2012 r. w sprawie II SA/Wa 1554/11. Następnie wnosząc o uchylenie ogólnie "zaskarżonego wyroku" radca prawny, nie precyzując czy chodzi mu o wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1554/11 lub wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 14 stycznia 2012 r. w sprawie II SA/Wa 1554/11, czy też Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1554/11, domagał się przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.

Z tych względów nie wiadomo, do jakiego konkretnie orzeczenia należy odnieść sformułowany przez autora skargi kasacyjnej zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem art.107 § 3 k.p.a.

Na jednoznaczne odkodowanie intencji pełnomocnika strony skarżącej kasacyjnie nie pozwala również uzasadnienie rozpatrywanej skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu tym nie sformułowano żadnych zastrzeżeń co do wyroku z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1554/11, który w sprawie M. S. wydał WSA w Krakowie ani nawet pod adresem kontrolowanego w sprawie sygn. akt III SA/Kr 1554/11 orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...]. Uzasadnienie skargi kasacyjnej jest wiernym powtórzeniem wywodów zawartych w odwołaniu złożonym do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej. Wywody te dotyczą przy tym tylko "orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2011 r., mimo że w niniejszej sprawie żadne orzeczenie z takiej daty, nawet w pierszoinstancyjnym postępowaniu administracyjnym, nie zapadło.

Przy takim nasileniu błędów popełnionych przez pełnomocnika strony skarżącej kasacyjnie oraz braku jakiegokolwiek argumentacji prawnej mogącej uzasadniać wytyk dotyczący wydania "zaskarżonego wyroku" z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a., tak postawiony zarzut wymyka się spod kontroli kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony - o czym była już mowa – do zastępowania strony i konwalidowania błędów popełnionych przez jej pełnomocnika. Nie może także domyślać się, jakie konkretnie orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego skarżący kasacyjnie zamierzał uczynić przedmiotem złożonej skargi kasacyjnej, na czym dokładnie miało polegać naruszenie przez Sąd I instancji wskazanego przepisu k.p.a., dlaczego naruszenie kwestionowanej normy mogło mieć istotny wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy (por. art. 174 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.), a przede wszystkim dlaczego pełnomocnik M. S. zamierzał poddać kontroli sądowej nie rozstrzygnięcia wydane w sprawie jego mocodawcy lecz orzeczenia wydane w innej sprawie, w tym pierwoinstancyjne orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r.

Z tych oczywistych względów Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był skargę kasacyjną oddalić. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.