Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 239/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 28 , art. 97 § 1 pkt 4 , art. 98 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: sędzia NSA Leszek Leszczyński (spr.) sędzia del. WSA Marzenna Linska - Wawrzon Protokolant asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 578/09 w sprawie ze skargi M. W. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie odszkodowania za nieruchomość oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 578/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.W. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie odszkodowania za nieruchomość. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Burmistrz Miasta S. wystąpił w dniu [...] grudnia 2007 r. o zawieszenie postępowania o odszkodowanie za nieruchomość o powierzchni 2,2786 ha, położoną w S. przy ulicy [...], przejętą na rzecz Skarbu Państwa w trybie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach dla budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27 poz. 192 z późn. zm.), na zasadzie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., z uwagi na złożony w dniu [...] listopada 2007 r. do Ministra Infrastruktury wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] uchylającej decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2002 r. nr [...] i stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia [...] marca 1985 r. nr [...] o ustalenie odszkodowania za tę nieruchomość.

Starosta Miński postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] odmówił zawieszenia postępowania o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość podnosząc, że powołana decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast jest decyzją ostateczną i nie została zaskarżona przez strony do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji jest nadzwyczajnym środkiem kontroli stosowanym w razie wyjątkowo ciężkiego naruszenia prawa i samo złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności w/w ostatecznej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nie może zostać zakwalifikowane jako konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast mogłoby natomiast stanowić podstawę do wznowienia postępowania.

Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia Burmistrza Miasta S. uchylił postanowienie Starosty Mińskiego z dnia [...] grudnia 2007 r.

Postanowienie to zostało następnie uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2008 r.(I SA/Wa 777/08).

Wojewoda Mazowiecki, po ponownym rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] uchylił postanowienie Starosty Mińskiego z dnia [...] grudnia 2007 r. i zawiesił postępowanie odszkodowawcze. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, ze postępowanie nadzwyczajne, którego przedmiotem jest ocena legalności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r. [...], uchylającej decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2002 r. nr [...] i stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia [...] marca 1985 r. nr [...], ustalającej odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość, ma pierwszeństwo przed postępowaniem administracyjnym w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Orzeczenie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast będzie bowiem wywierać skutek przy rozstrzyganiu sprawy o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość.

Skargę na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła M.W.. Zdaniem skarżącej Wojewoda Mazowiecki nie miał podstaw do zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Skarżąca wskazała, że w pełni podziela argumentację przedstawioną przez organ I instancji. Podniosła, że nie ma podstaw do zawieszenia postępowania dopóki decyzja ostateczna nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.W. w uzasadnieniu wskazując, że z odpisu postanowienia Sądu Rejonowego dla W. Ż. [...] Wydział Cywilny z dnia [...] września 2006 r. w sprawie sygn. akt [...] wynika, że spadek po M. S., zmarłym w dniu [...] lutego 2005 r. na podstawie testamentu nabyła żona B. K. S. w całości. Obydwa postanowienia tj. postanowienie Starosty Mińskiego z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] oraz postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] zostały skierowane do B. K. S., jedynej spadkobierczyni M. S.. Sąd wskazał, że Wojewoda Mazowiecki zawiesił postępowanie na zasadzie art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a., stosownie do którego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu tego przepisu jest tylko takie postępowanie, którego wynik bezpośrednio wpłynie na treść rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej. Pomiędzy rozstrzygnięciem zapadłym przed sądem lub innym organem a rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej musi zachodzić stosunek zależności, co oznacza, że sprawa administracyjna może zostać rozstrzygnięta na różne sposoby w zależności od tego, jakie rozstrzygnięcie wyda Sąd lub inny organ.

Zdaniem Sądu, Wojewoda Mazowiecki trafnie przyjął, że taka zależność zachodzi pomiędzy sprawą o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w S., przy ulicy [...], a sprawą o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] uchylającej decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2002 r. nr [...] i stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia [...] marca 1985 r. nr [...] o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Naczelnik Miasta S. decyzją nr [...] z dnia [...] marca 1985 r. na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192 ze zm.) ustalił odszkodowanie w wysokości 5.124.522 zł. Kwotę tę podzielono pomiędzy T.K., J.K. oraz M.S.. Odszkodowanie zostało wypłacone. W dniu [...] listopada 2007 r. do Ministra Infrastruktury złożony został wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...]. W przypadku wyeliminowania tej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, w obrocie prawnym pozostanie decyzja Naczelnika Miasta S. nr [...] z dnia [...] marca 1985 r. ustalająca odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość. Należy zgodzić się z Wojewodą Mazowieckim, że istnieje zależność pomiędzy tym postępowaniem na postępowaniem wszczętym na skutek wniosku A. W. z dnia [...] grudnia 2002 r. o odszkodowanie za tę samą nieruchomość po stwierdzeniu przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast (decyzją z dnia [...] listopada 2002 r.) nieważności decyzji Naczelnika Miasta S. nr [...] z dnia [...] marca 1985 r. Wobec powyższego Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe i zapadło po należytym wyjaśnieniu sprawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła, działająca za pośrednictwem pełnomocnika, M.W. i zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów art. 28 oraz art. 97 § 1 pkt 4 i art. 98 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Wniesiono na tej podstawie o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania dotyczącego zawieszenia postępowania odszkodowawczego prowadzonego przez Starostę Powiatowego w Mińsku Mazowieckim.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że poszczególne organy w swych orzeczeniach w niniejszej sprawie w istocie nie odniosły się do zarzutów podnoszonych przez M.W. w zażaleniach i skargach. Zdaniem autora skargi kasacyjnej w sprawie błędnie przyjęto, iż Burmistrz Miasta S. jest stroną w postępowaniu odszkodowawczym. Tym samym w postępowaniu został w sposób rażący naruszony art. 28 k.p.a. Przedmiotowa nieruchomość została bowiem przejęta na własność Skarbu Państwa i to właśnie Skarb Państwa był i jest nadal zobowiązany do wypłaty ewentualnego odszkodowania. Żadne zobowiązania w tej sprawie nie obciążają natomiast Burmistrza Miasta S.. Nie posiada on w tej sprawie praw ani zobowiązań, a tym samym nie posiada przymiotu strony w postępowaniu odszkodowawczym.

Autor skargi kasacyjnej wskazał następnie, że w postępowaniu żaden z organów wydających orzeczenia nie ustosunkował się do podnoszonej okoliczności, iż wniosek o zawieszenie postępowania wniósł Burmistrz Miasta S.. Jak wskazano, treść art. 98 § l k.p.a. wyraźnie stwierdza, że organ administracji może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. W przedmiotowej sprawie postępowanie odszkodowawcze zostało wszczęte na wniosek A.W. a nie Burmistrza Miasta S..

Podano też, że w uzasadnieniach orzeczeń w przedmiotowej sprawie powoływano się na art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., nie wskazując jednak żadnej wykładni prawnej tego przepisu. W szczególności nie można przyjąć, iż samo wszczęcie postępowania przed sądem administracyjnym, mającego na celu ocenę zgodności z prawem decyzji ostatecznej, która rozstrzygnęła zagadnienie wstępne ważne w innym postępowaniu administracyjnym, nie może być podstawą do zastosowania w tym postępowaniu administracyjnym art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Samej zaś decyzji administracyjnej przysługuje domniemanie legalności, a to oznacza, że do chwili jej uchylenia bądź stwierdzenia jej nieważności, decyzja może być przez stronę uprawnioną wykonywana.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na gruncie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), skarga kasacyjna może być oparta na zarzucie naruszenia prawa materialnego lub naruszenia przepisów postępowania, przy czym Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Sąd ten nie jest więc uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze, co polega na wskazaniu konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego uchybił wojewódzki sąd administracyjny, określenia ich charakteru na gruncie art. 174 pkt 1 lub pkt 2 p.p.s.a. oraz zamieszczenia uzasadnienia uchybień zarzucanych sądowi.

Rozpatrywana skarga kasacyjna nie spełnia wszystkich ze wskazanych wyżej wymogów. W szczególności, jej autor nie powołał art. 174 p.p.s.a. jako podstawy sformułowanych w niej zarzutów oraz nie wskazał odpowiednich jednostek redakcyjnych tego przepisu, odnoszących się przecież do różnych rodzajów norm, których naruszenie skarga kasacyjna może podnosić. Nie określił również, niejako w ślad za uchybieniem poprzednim, jaki charakter (materialnoprawny czy proceduralny) mają wskazane w skardze kasacyjnej przepisy, które zostały naruszone przez Sąd I instancji. I wreszcie, odnosząc wszystkie naruszenia do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (art. 28, art. 97 § 4 i art. 98 § 1 k.p.a.) bez powiązania ich z naruszeniem przepisów ustawy p.p.s.a., nie wskazał, w jakim kontekście naruszenie tych przepisów można powiązać z dokonywaniem przez Sąd I instancji kontroli legalności działania administracji.

Mimo kwalifikowania się powyższego sposobu sformułowania skargi kasacyjnej jako sporządzenia wadliwego z punktu widzenia staranności argumentacji kasacyjnej, nie należy tych uchybień traktować jako przesłanek uniemożliwiających przeprowadzenie kontroli kasacyjnej. Na gruncie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w Pełnym Składzie z dnia 26 października 2009 r. (I OPS 10/09) w odniesieniu do braku powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez sąd I instancji przepisów k.p.a. z naruszeniem stosowanych przez ten sąd przepisów p.p.s.a. należy uznać, że nie dyskwalifikuje on samej skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznego jej zarzutów (por. ONSAiWSA 2010/1/1, s. 33 i n., szczeg. s. 38-39), chociaż taki sposób prezentacji zarzutów niewątpliwie ogranicza ich skuteczność, zwłaszcza, jeżeli ten związek nie pojawia się także w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Powoduje on bowiem brak możliwości pełnego odczytania intencji autora skargi kasacyjnej oraz w konsekwencji, nałożenia wyników kontroli kasacyjnej na argumentację wskazaną w samej skardze kasacyjnej, "zwalczającą" argumentację przeprowadzoną w tym zakresie przez sąd I instancji.

Nieokreślenie charakteru naruszonych zdaniem autora skargi kasacyjnej przepisów wiąże się z brakiem argumentacji uzasadniającej poszczególne podstawy. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega bowiem na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd błędnie określił podstawę orzekania lub stosując wybrany przepis popełnił błąd w subsumcji czyli, że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, jaki przepis powinien być zastosowany bądź w jaki sposób przepis powinien być zastosowany ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów postępowania wykazać należy, że uchybienie im mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak wskazania kontekstu naruszenia przepisów oraz braki w zakresie ich uzasadnienia także jednak nie uniemożliwiają przeprowadzenia kontroli kasacyjnej.

W ramach tej kontroli należy stwierdzić, że poszczególne zarzuty skargi kasacyjnej, niezależnie od powyższych braków w zakresie sposobu ich sformułowania, nie są zasadne i tym samym skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Podniesienie naruszenia art. 28 k.p.a. poprzez przyznanie przez organy administracji (zarówno przez Starostę działającego w I instancji jak i przez Wojewodę, działającego jako organ odwoławczy), iż Burmistrz Miasta S. jest stroną w postępowaniu odszkodowawczym, co zostało zaakceptowane przez Sąd I instancji, jest nietrafne przede wszystkim z tego powodu, że to właśnie Burmistrz jest organem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, jeżeli ta będzie przyznana w postępowaniu wszczętym na skutek złożenia wniosku przez stronę skarżącą kasacyjnie w dniu [...] grudnia 2002 r., po stwierdzeniu w dniu [...] listopada 2002 r. nieważności wcześniejszej (z dnia [...] marca 1985 r.) decyzji Naczelnika Miasta S., ustalającej odszkodowanie za nieruchomość przejętą w 1982 r. na rzecz Skarbu Państwa. Zobowiązanie Burmistrza wynika ze zmian ustawowych oraz decyzji komunalizacyjnych (z 1991 oraz 1994 r.), prowadzących do przejścia własności tej nieruchomości na miasto S., w rezultacie czego Burmistrz jest organem ustalającym i wypłacającym odszkodowanie za nieruchomość przejętą w powyższy sposób, jeżeli taki obowiązek zostałby stwierdzony w odpowiedniej decyzji. W tym kontekście został uznany za stronę zainicjowanego przez niego postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2002 r., stwierdzającej nieważność decyzji z 1985 r. i w tym kontekście winien być uznany za stronę, także wszczętego przez niego, postępowania administracyjnego, przedmiotem którego jest zawieszenie postępowania o odszkodowanie, wszczętego wnioskiem M. W. z dnia [...] grudnia 2002 r. Pogląd taki wypowiedział także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu (s. 3) prawomocnego wyroku z dnia 3 października 2008 r. (I SA/Wa 777/08), na mocy którego uchylone zostało wcześniejsze postanowienie Wojewody (z dnia [...] kwietnia 2008 r.), uchylające postanowienie Starosty (z dnia [...] grudnia 2007 r.) o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego.

W tym kontekście niezasadne jest także powołanie się na naruszenie art. 98 § 1 k.p.a.. Autor skargi kasacyjnej nie wskazuje na kontekst naruszenia, co utrudnia kontrolę kasacyjną, zwłaszcza, że przepis ten nie był stosowany ani przez organy administracji ani przez Sąd I instancji. Powiązanie natomiast tego zarzutu z zarzutem dotyczącym traktowania Burmistrza jako stronę postępowania, na co wskazuje krótka wypowiedź na s. 3 skargi kasacyjnej, prowadzi do uznania jego niezasadności w oparciu o argumentację wyrażoną powyżej. Najistotniejsze jest jednak to, że przepis ten nie był stosowany, a autor skargi kasacyjnej nie wykazał, że jego zastosowanie byłoby zasadne.

Niezależnie od ocen powyższych, należy w toku kontroli kasacyjnej odnieść się przede wszystkim do zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., jako że jest on decydujący dla wyniku kontroli kasacyjnej, wskazującego na niezasadność skargi kasacyjnej. Wojewoda, wydając zaskarżone do Sądu I instancji postanowienie w dniu [...] marca 2009 r. (w warunkach ponownego rozpoznania odwołania po wspominanym wyżej uchyleniu wcześniejszego postanowienia wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 3 października 2008 r.), w którym ponownie uchylił postanowienie Starosty o odmowie zawieszenia postępowania odszkodowawczego oraz zawiesił to postępowanie administracyjne, dostrzegł bezpośredni związek pomiędzy toczącym się nowym postępowaniem o odszkodowanie a postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji, która stwierdzała nieważność poprzedniej decyzji odszkodowawczej. Stanowisko to zaakceptował Sąd I instancji i w ocenie Składu Orzekającego NSA jest ono prawidłowe.

Przesłanką zawieszenia postępowania administracyjnego na gruncie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest wystąpienie sytuacji, w której rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Kluczową kwestią staje się tu zatem pojęcie zagadnienia wstępnego i jego znaczenie dla nowego postępowania odszkodowawczego.

W ocenie Składu Orzekającego nie budzi oczywiście wątpliwości sytuacja, w której bez uprzedniego wydania rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ czy sąd, wydanie danej decyzji nie byłoby w ogóle możliwe (gdy brak rozstrzygnięcia jest bezwzględną przeszkodą dla wydania decyzji). Niezależnie jednak od tej tezy, akcentującej bezpośredni i warunkujący związek pomiędzy decyzjami (rozstrzygnięciami), należy podzielić zasadność stanowiska, na gruncie którego związek ten należy rozumieć jako bezpośredni wpływ rozstrzygnięcia prejudycjalnego na treść rozstrzygnięcia w postępowaniu głównym, w stosunku do którego rozważane jest zawieszenie. Zwłaszcza, jeśli wynikanie to opiera się na stosunku zależności merytorycznej, polegającej na wpływie na sposób rozstrzygnięcia w postępowaniu głównym w sytuacji, gdy możliwe są różne sposoby jego rozstrzygnięcia. Związek musi być więc merytoryczny i bezpośredni, chociaż nie musi on mieć charakteru formalnego w postaci proceduralnej niemożliwości wydania decyzji w postępowaniu głównym.

W ocenie Składu Orzekającego wskazanie na wystąpienie tego związku merytorycznego jest trafne. Istotne jest bowiem, obok spełnienia dwóch dodatkowych przesłanek: pozostawania postępowania administracyjnego w toku oraz faktu nierozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego (por. wyr. NSA z dnia 25 września 2008 r., II OSK 1103/07, Lex nr 516782), istnienie tego związku oraz jego wykazanie w uzasadnieniu postanowienia zawieszającego.

W postępowaniu administracyjnym, poddanym kontroli Sądu I instancji, w wyniku której Sąd ten oddalił skargę na postanowienie zawieszające postępowanie, przesłanki powyższe zostały spełnione. Sąd I instancji odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zaistnienia tych przesłanek, oceniając uzasadnienie organu odwoławczego za miarodajne w tym zakresie, bowiem wynik postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji wpłynie bezpośrednio na status prawny decyzji z dnia [...] marca 1985 r., która już ustalała wysokość odszkodowania, które ponadto zostało osobom uprawnionym już wypłacone i która tym samym musiałaby rzutować na przebieg aktualnego (zawieszanego) postępowania odszkodowawczego. W tym kontekście za niezasadny należy uznać argument autora skargi kasacyjnej, iż Sąd nie dokonał i nie wskazał żadnej wykładni art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Wbrew twierdzeniu strony skarżącej kasacyjnie (s. 4 uzasadnienia skargi kasacyjnej), nie można także przyjąć, że zagadnienie prejudycjalne zostało rozstrzygnięte, bowiem postępowanie o stwierdzenie nieważności się toczy, a zagadnieniem takim nie jest poprzednia decyzja ustalająca odszkodowanie. W związku z tym nie może tu działać określona w art. 16 k.p.a. zasada trwałości decyzji administracyjnych, na którą w tym miejscu wskazuje autor skargi kasacyjnej

Skład Orzekający podziela ocenę prawną, wyrażoną zwięźle w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wskazany w uzasadnieniu związek nie budzi wątpliwości co do znaczenia postępowania o stwierdzenie nieważności dla nowego postępowania odszkodowawczego. Skład orzekający przyjmuje stanowisko, w ramach którego nie ma, na gruncie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., podstaw do przyjęcia, że przesłanką zawieszenia nie może być fakt toczenia się postępowania nadzwyczajnego, w tym także postępowania o stwierdzenie nieważności (wyr. NSA z dnia 25 września 2008 r., II OSK 1103/07, Lex nr 516782). Istotne jest natomiast, aby nie samo wszczęcie tego postępowania było taką przesłanką, lecz wynikający z relacji pomiędzy postępowaniami merytoryczny związek, prowadzący do uznania wpływu jednego postępowania na drugie. Ważne jest także, aby przedmiotem wpływu był istotna kwestia prawna, dotycząca przesłanki decyzji (por. wyr. NSA z 8 grudnia 2008 r., II OSK 1559/07, Lex nr 516077). Także te warunki zostały spełnione w przypadku postępowania kontrolowanego przez Sąd I instancji, bowiem przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest jej zgodność z prawem, a argumentem na którym oparty został wniosek o stwierdzenie nieważności było rażące naruszenie prawa przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast przy podejmowaniu decyzji, stwierdzającej nieważność poprzedniej decyzji odszkodowawczej z 1985 r.

W tym stanie rzeczy i w oparciu o powyższą argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a, skargę kasacyjną oddalił.