Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2583/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7 art. 8 art. 15 art. 77 art. 107 par. 3 art. 136
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 1259/17 w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [..] nr [..] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1259/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej jako: "sąd I instancji") oddalił skargę T. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [..]., nr [..], w przedmiocie choroby zawodowej.

Powyższe orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie w dniu [..] r. wydał decyzję nr [..], znak: [..], o braku podstaw do stwierdzenia u T. B. choroby zawodowej – astmy oskrzelowej wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1367).

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł T. B. wskazując na występujące u niego udokumentowane objawy choroby astmy oskrzelowej, które w jego ocenie są wywołane czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie (dalej również jako: "organ odwoławczy" albo "organ II instancji") decyzją z dnia [..] r., [..] utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [..]

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia przytoczono dotychczasowy przebieg zatrudnienia T. B., wyjaśniając, że w opisanych w decyzji okresach pracy, aż do marca 1997 r. był on narażony na tlenek węgla (okresowe przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń 1,4 do 2,1 x) oraz w ekspozycji na pył mąki i przypraw.

Następnie organ II instancji wskazał, że Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy wydał orzeczenie lekarskie Nr [..] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – astmy oskrzelowej, wyjaśniając, że przeprowadzone badania oraz dokonana analiza dostępnej dokumentacji medycznej nie dała podstaw do stwierdzenia u T. B. cech schorzenia alergicznego ani cech atopii i rodzinnej predyspozycji do alergii. Jak wyjaśniono, zgodnie z obowiązującymi przepisami astmę oskrzelową można rozpoznać jako chorobę zawodową do roku czasu od ustania narażenia na czynniki alergizujące. Badany nie pracuje od 2000 r. W postępowaniu dotyczącym narażenia zawodowego wykazano tlenek węgla, który nie jest czynnikiem alergizującym. Brak jest dokumentacji potwierdzającej rozpoznanie astmy oskrzelowej w okresie trwania zatrudnienia i do roku czasu po jego ustaniu. Równocześnie w orzeczeniu zwrócono uwagę, że badanie w Instytucie Medycyny Pracy w Sosnowcu w 2006 r. nie dało podstaw do rozpoznania astmy oskrzelowej, a utrzymywanie się dolegliwości ze strony układu oddechowego 15 lat od ustania zatrudnienia świadczy o jego pozazawodowym charakterze. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzono brak podstaw do uznania związku przyczynowo - skutkowego aktualnych dolegliwości z pracą zawodową. Również orzeczenie lekarski nr [..] z dnia [..] r. wydane przez Instytut Medycyny Pracy w Łodzi wskazało na brak podstaw do rozpoznania u T. B. choroby zawodowej.

Następnie organ odwoławczy zwrócił uwagę, że na skutek zarzutów wniesionych przez T. B. zwrócono się ponownie do jednostek orzeczniczych I i II stopnia z wnioskiem o ustosunkowanie się do nich. W odpowiedzi Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w opinii z dnia [..] r. podtrzymał swoje stanowisko. Podobnie Instytut Medycyny Pracy w Łodzi w opinii medycznej z dnia [..] r. podtrzymał swoją dotychczasową opinię i wskazał, iż w procesie diagnostyczno-orzeczniczym analizie poddawany jest całokształt zgromadzonej dokumentacji medycznej wraz z wynikami aktualnie przeprowadzonych badań w aspekcie narażenia zawodowego. Wyniki pojedynczych badań nie mają przewagi nad szczegółową diagnostyką innych badań czynnościowych układu oddechowego, w tym w szczególności badań spirometrycznych. Postępowanie diagnostyczno-orzecznicze zostało przeprowadzone zgodnie z dostępnością metod badawczych i aktualną wiedzą w zakresie chorób zawodowych.

Organ II instancji zwrócił również uwagę, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie pismem z dnia [..] r. zwrócił się do Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie o dodatkowe uzasadnienie wydanych orzeczeń lekarskich oraz wyjaśnienie, czy u skarżącego były wykonywane badania dotyczące innych czynników alergizujących (np. pyłów mąki). W odpowiedzi Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w Krakowie pismem z dnia [..] r. poinformował, iż analiza narażenia zawodowego wykazała, że w okresie pracy w latach [..] T. B. początkowo wykonywał pracę jako uczeń zawodu, następnie pracował jako kucharz oraz w latach [..] był zatrudniony jako kuchmistrz, st. rzemieślnik, kucharz, garmażer, gdzie głównie był narażony na działanie (zgodnie z oceną dokonaną przez organy sanitarne zawartą w skierowaniu) tlenku węgla. Natomiast na stanowisku robotnik wykwalifikowany, gdzie pracował w latach [..] był narażony na zmienne warunki atmosferyczne. Czynniki chemiczne (tlenek węgla) i warunki pracy na wyżej wymienionych stanowiskach nie wykazują działania, które mogłoby stać się przyczyną rozwoju schorzeń o podłożu alergicznym. Wywiad chorobowy uzyskany od badanego, wykonane badania oraz analiza dokumentacji medycznej dostarczonej przez pacjenta w trakcie procesu diagnostyczno-orzeczniczego w Poradni Alergologicznej oraz Poradni Laryngologicznej nie potwierdziły cech schorzenia alergicznego ani cech atopii i rodzinnej predyspozycji do alergii. Jednostka orzecznicza wyjaśniła, iż wobec powyższego nie poszukiwano innych czynników o działaniu alergizującym.

W dalszej części uzasadniania organ odwoławczy podniósł, że na skutek dokonanego w dniu [..] r. przesłuchania skarżącego w charakterze strony ustalono, że T. B. był narażony na ekspozycję na pyły organiczne na stanowiskach pracy kucharza. Dodatkowo T. B. podniósł zarzuty dotyczące rozbieżności wyników badań obrazowych oraz dostarczył dokumentacją medyczną. W rezultacie organ I instancji kolejny raz zwrócił się pisemnie do jednostek orzeczniczych o opinię medyczną.

W odpowiedzi Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w piśmie z dnia [..] r. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w orzeczeniu lekarskim uzasadniając, iż nowe informacje dotyczące narażenia zawodowego na czynniki alergizujące nie mają wpływu na treść orzeczeń lekarskich wydanych przez jednostkę orzeczniczą I stopnia, w tym orzeczenia dotyczącego poz. 6 obowiązującego wykazu chorób zawodowych. Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera w Łodzi w piśmie z dnia 15 września 2016 r. również podtrzymał swoje stanowisko wyrażone we wcześniejszym orzeczeniu lekarskim uzasadniając, iż w trakcie hospitalizacji w 2015 r. u pacjenta przeprowadzono szereg badań czynnościowych układu oddechowego i testów alergologicznych, w tym wykluczono nadwrażliwość na alergeny mąki. Abstrahując od kwestii narażenia na ewentualne inne alergeny o znacznie słabszym potencjale alergizującym niż mąki (wymienione przyprawy), wobec braku nadreaktywności ze strony oskrzeli oraz wielokrotnie powtórzonych badań spirometrycznych, na podstawie których uzyskano wartości parametrów wentylacyjnych płuc w zakresie wartości referencyjnych, nie ma jakichkolwiek podstaw do rozpoznania w chwili obecnej astmy, czy też przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli o etiologii zawodowej. Nie wykazano cech alergicznego nieżytu nosa, czy też obrzękowego zapalenia krtani w badaniu laryngologicznym. Dokumentacja medyczna nie wskazuje na wystąpienie schorzeń o takich rozpoznaniach w okresie świadczenia pracy zawodowej. Ponadto po 18 latach od zakończenia pracy zawodowej w narażeniu na alergeny mąk i przyprawy oraz w obliczu aktualnego stanu klinicznego pacjenta (brak astmy, brak spełnienia kryteriów rozpoznania alergicznego nieżytu nosa, obrzękowego zapalenia krtani i zawodowego przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli) i brak danych w dostępnej dokumentacji medycznej pacjenta, przeprowadzenie kolejnych testów oddechowo-czynnościowych oraz alergologicznych uznano za bezzasadne.

Na skutek zarzutów wniesionych przez T. B. organ I instancji po raz kolejny wystąpił do jednostek orzeczniczych o ustosunkowanie się do treści pisma skarżącego. Instytut Medycyny Pracy w Łodzi w opinii z dnia [..] r. podtrzymał swoje stanowisko uzasadniając, iż prawidłowe wyniki badań spirometrycznych oraz wykluczona w obiektywnym teście wziewnym z metacholiną nadreaktywność nieswoista oskrzeli nie daje w chwili obecnej podstaw do rozpoznania astmy w ogóle, w tym o etiologii zawodowej (zarówno na podłożu alergicznym, jak i niealergicznym). Natomiast Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w opinii z dnia [..] r. argumentował, iż orzeczenia lekarskie wydane przez jednostki orzecznicze I i II stopnia są spójne w swej treści wyjaśniając dodatkowo, że pojęcie astmy oskrzelowej nie jest tożsame z pojęciem astmy oskrzelowej o podłożu zawodowym. Aby postawić rozpoznanie astmy o podłożu zawodowym, oprócz udokumentowanych objawów choroby występujących w okresie zatrudnienia oraz do roku od zakończenia pracy, udokumentowanych wyników badań spełniających kryteria diagnostyczne astmy, musi być udokumentowane narażenie zawodowe na czynniki alergizujące w środowisku pracy. W przypadku skarżącego nie rozpoznano astmy oskrzelowej, a tym bardziej astmy o podłożu zawodowym.

Organ II instancji podkreślił, że w dniu [..] r. skarżący dosłał dokumentację medyczną świadczącą w jego ocenie o rozpoznaniu u niego astmy oskrzelowej. Pismami z dnia [..] r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wniósł o ocenę dokumentacji medycznej i opinię medyczną do jednostek orzeczniczych. W odpowiedzi Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w opinii medycznej z dnia 9 lutego 2017 r. wyjaśnił, iż dokument wystawiony przez V Wojskowy Szpital Kliniczny z Polikliniką SPZOZ w Krakowie, Poradnia Gruźlicy i Chorób Płuc w formie informacji dla lekarza kierującego został wystawiony w dniu [..] r. i zawiera rozpoznanie POCHP (przewlekła obturacyjna choroba płuc). Brak informacji o leczeniu i rozpoznaniu astmy oskrzelowej. Zgodnie z obowiązującymi przepisami rozpoznanie astmy oskrzelowej jako choroby zawodowej jest możliwe do roku czasu od zakończenia pracy w narażeniu. Skarżący zakończył pracę zawodową w 1997 r. i brak jest w dokumentacji medycznej informacji o rozpoznaniu i leczeniu astmy oskrzelowej. Instytut Medycyny Pracy w Łodzi w opinii z dnia [..] r. wyjaśnił, iż w analizowanym dokumencie w miejscu rozpoznania ostatecznego wpisano "przewlekła obturacyjna choroba płuc".

Mając na względzie powyższe ustalenia Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, iż wydana decyzja organu I instancji jest merytorycznie uzasadniona. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie, a dotyczących przeprowadzonego postępowania diagnostyczno - orzeczniczego, organ II instancji nie znalazł podstaw do zakwestionowania opinii jednostek orzeczniczych. W ocenie organu odwoławczego lekarze obu jednostek wydali jednobrzmiące orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego. Obie jednostki orzecznicze w wydanych orzeczeniach i opiniach medycznych szczegółowo wyjaśniły zgłaszane przez skarżącego wątpliwości, w tym z zakresu analizy wyników wykonywanych u niego badań i konsultacji, które nie dały podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej astmy oskrzelowej wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych. Nie został tym samym spełniony podstawowy warunek rozpoznania choroby zawodowej, to jest obydwie jednostki orzecznicze nie rozpoznały u skarżącego astmy oskrzelowej.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie T. B..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargę wyjaśnił, że przed wydaniem zaskarżonych w sprawie decyzji organy właściwe w sprawie pozyskały orzeczenia lekarskie. W efekcie orzeczeniami nr [..] oraz nr [..] stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – astmy oskrzelowej wywołanej sposobem wykonywania pracy. Orzecznicy stwierdzili, że analiza narażenia zawodowego, dokumentacji medycznej skarżącego oraz wyników aktualnych badań nie dają podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej (poz. 6 wykazu chorób zawodowych). Orzeczenia powyższe zostały szczegółowo uzasadnione, co więcej, zarówno Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy, jak i Instytut Medycyny Pracy w Łodzi kilkukrotnie odpowiadały na pytania organów i uzupełniały swoje opinie o analizę dalszych dokumentów przedkładanych w toku postępowania przez skarżącego.

Zdaniem sądu I instancji wydane w niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie w sposób należyty i wyczerpujący przedstawiają powody, z których wyprowadzono wniosek o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Z ich treści wynika, iż podjęte ustalenia w zakresie stanu klinicznego na podstawie badania lekarskiego i przeprowadzonych badań dodatkowych oraz konsultacji specjalistycznych zostały skonfrontowane z zakresem oceny narażenia zawodowego, charakterystyki stanowiska pracy podanego przez pracodawcę, jak również na podstawie wywiadu zawodowego zebranego od skarżącego. Stąd przyjąć należało, iż analiza akt sprawy dowodzi, że przed wydaniem opinii uwzględniono informacje o zagrożeniach zawodowych w środowisku pracy, dokumentację dotyczącą przebiegu zatrudnienia, jak również stosowną dokumentację medyczną, popartą wynikami badań. Sporządzające opinie instytuty odniosły się również do wszelkich podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania zarzutów, wskazując, iż nie dostarczają one żadnych informacji mogących wpłynąć na treść wydanego orzeczenia lekarskiego, a ponowna szczegółowa analiza procesu diagnostyczno – orzeczniczego wykazała, iż proces diagnostyczny został wykonany zgodnie z przyjętymi zasadami i nie ma żadnych przesłanek do weryfikacji wydanego orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Stąd nie można też przyjąć, iż w toku rozpoznawania sprawy nie uwzględniono podnoszonych przez skarżącego kwestii związanych z charakterem wykonywanej pracy, czy też pominięto zastrzeżenia skarżącego złożone w odniesieniu do zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Mając na względzie powyższe sąd I instancji zgodził się ze stanowiskiem organów orzekających w niniejszej sprawie, iż wydane w sprawie orzeczenia lekarskie poprzedzone zostały specjalistycznymi badaniami stanu zdrowia skarżącego oraz dokładną analizą zgromadzonej dokumentacji, są obiektywne i przekonujące. Bez z kolei pozytywnej opinii lekarskiej bądź sprzecznie z taką opinią organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie bowiem podkreślano, że organ nie ma prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie to wynika z faktu, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej i organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych. Stąd nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich. W konsekwencji sąd I instancji podzielił stanowisko organu, iż w stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Stanisław B. (dalej jako: "skarżący kasacyjnie") podnosząc zarzuty naruszenia:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a.") w zw. z punktem 5 i 6 wykazu do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji administracyjnych w przypadku, gdy organy dokonały błędnej interpretacji przepisów rozporządzenia i nie zastosowały punktu 5 wykazu, który stanowi, że chorobą zawodową jest również przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1) poniżej 60 proc. wartości należne, w sytuacji, gdy orzeczenia lekarskie, na których oparły się organy potwierdzały wszystkie objawy tej choroby;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji administracyjnych naruszających przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy w sytuacji, gdy zarówno organ I, jak i II instancji bezkrytycznie uznały zasadność orzeczeń lekarskich, pomimo iż skarżący kasacyjnie przedkładał zaświadczenia lekarskie, stanowiące przeciwdowody do powyżej orzeczeń lekarskich;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a w z w. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji administracyjnych naruszających przepisy postępowania w sytuacji, gdy organ II instancji nie wykazał w uzasadnieniu, dlaczego stanowisko skarżącego kasacyjnie nie jest zasadne, a w konsekwencji danie wiary wyłącznie orzeczeniom lekarskim;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 15 K.p.a. w zw. z art. 136 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji administracyjnej organu II instancji w sytuacji, gdy organ ten nie przeprowadził ponownie postępowania administracyjnego, a jedynie skoncentrował się na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do rozstrzygnięcia organu I instancji;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a w zw. z art. 7, 8, 77 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji administracyjnych w sytuacji, gdy organy nie przeprowadziły wszechstronnego rozważenia postępowania administracyjnego i skoncentrowały się jedynie na wykazaniu, że skarżący nie cierpi na zawodową astmę oskrzelową, w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy może prowadzić do wniosku, że skarżący cierpi na inną chorobę zawodową wskazaną w obowiązującym rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych (tj. przewlekłą obturacyjną chorobę płuc ujętą w punkcie 5 wykazu chorób zawodowych, pod nazwą: przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1) poniżej 60 proc. wartości należnej, wywołane narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej co najmniej w 30 proc. przypadków stwierdzono na stanowisku pracy przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Równocześnie skarżący kasacyjnie zrzekł się rozpoznania sprawy na rozprawie oraz wniósł o przyznanie pełnomocnikowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że w toku postępowania skarżący kasacyjnie przedkładał zaświadczenia lekarskie, stanowiące przeciwdowody do uzyskanych orzeczeń lekarskich, jednakże zarówno wydane decyzje, jak i zaskarżony wyrok nie zawierają wyjaśnienia, dlaczego nie dano wiary dokumentacji medycznej składanej w toku postępowania. Obowiązkiem organu II instancji, było ponowne przeprowadzenie postępowania administracyjnego, celem wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, tymczasem w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy nie mógł ograniczyć się w rozpoznaniu sprawy wyłącznie do oceny zasadności odwołania, czy też poprawności decyzji pierwszoinstancyjnej bez własnej analizy stanu faktycznego oraz oceny zgromadzonych dowodów.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie sąd I instancji był zobowiązany do uchylenia decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy organy nie przeprowadziły wszechstronnego rozważenia postępowania administracyjnego i skoncentrowały się jedynie na wykazaniu, że skarżący kasacyjnie nie cierpi na zawodową astmę oskrzelową, w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy może prowadzić do wniosku, że cierpi na inną chorobę zawodową wskazaną w obowiązującym rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych tj. przewlekłą obturacyjną chorobę płuc ujętą w punkcie 5 wykazu chorób zawodowych.

Naczelny Sad Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna okazała się bezzasadna.

Zgodnie z art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Mając na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, któremu pozostałe strony nie sprzeciwiły się, Sąd rozpoznał kasację na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej wyznaczonymi wskazanymi podstawami.

Zgodnie z treścią art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na

- naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

- naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przechodząc do poszczególnych zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 P.p.s.a. w zw. z punktem 5 i 6 wykazu do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a w zw. z art. 7, 8, 77 K.p.a. koncentrowały się wokół wykazania przez skarżącego kasacyjnie, że organy dokonały błędnej interpretacji przepisów rozporządzenia i nie zastosowały punktu 5 wykazu, który stanowi, że chorobą zawodową jest również przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1) poniżej 60 proc. wartości należne, w sytuacji, gdy orzeczenia lekarskie, na których oparły się organy potwierdzały wszystkie objawy tej choroby. Odnosząc się do powyższego zarzutu wskazać należy, że postępowanie administracyjne będące przedmiotem sądowej kontroli dotyczyło stwierdzenia u skarżącego kasacyjnie choroby zawodowej – astmy oskrzelowej wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. W toku prowadzonego postępowania – zarówno na etapie postępowania administracyjnego, jak i sądowoadministracyjnego – skarżący kasacyjnie nie wnosił o zmianę przedmiotu postępowania, czy też jego poszerzenie. Konsekwentnie, mając na względzie zakreślony przedmiot postępowania, będącego przedmiotem sądowej kontroli, nie można obecnie skutecznie zarzucić sądowi I instancji aby ten dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, poprzez nieuwzględnienie faktu, iż w ocenie skarżącego choroba na którą cierpi, mogłaby być inaczej zakwalifikowana. Dodatkowo Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że brak stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych nie stoi na przeszkodzie do przeprowadzenia postępowania dotyczącego innej jednostki chorobowej wymienionej w załączniku do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.

Zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a w zw. z art. 80 K.p.a.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a w z w. z art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 15 K.p.a. w zw. z art. 136 K.p.a. koncentrują się natomiast wobec próby wykazania przez skarżącego kasacyjnie wadliwości prowadzonego postępowania, w szczególności wadliwości postępowania prowadzonego przed organem II instancji.

Odnosząc się do powyższych zarzutów wskazać należy, że jak zasadnie wskazuje skarżący kasacyjnie, w świetle wyrażonej w art. 15 K.p.a. zasady dwuinstancyjności uruchomienie postępowania odwoławczego powoduje, iż organ odwoławczy obowiązany jest nie tylko skontrolować decyzję organu pierwszej instancji, ale również ponownie ją rozpoznać i rozstrzygnąć. Dodatkowo organ odwoławczy obowiązany jest dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy istniejący w dacia rozstrzygania, przy czym stosownie do treści art. 136 K.p.a. w powyższym zakresie ustawodawca wprowadził określone obostrzenia. I tak, stosownie do treści powołanego powyżej przepisu przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego nie może godzić w zasadę dwuinstancyjności. Innymi słowy, organ odwoławczy nie może przeprowadzić postępowania wyjaśniającego odnośnie kwestii mogących mieć bezpośredni wpływ na treść decyzji, gdyż prowadziłoby do sytuacji, w której sprawa byłaby rozstrzygana de facto w jednej instancji.

W powyższym świetle nie sposób przyznać rację skarżącemu kasacyjnie, aby sąd I instancji wadliwie nie dopatrzył się naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 15, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 136 K.p.a. Sąd I instancji zasadnie wskazał, że analiza akt sprawy dowodzi, że przed wydaniem opinii uwzględniono informacje o zagrożeniach zawodowych w środowisku pracy, dokumentację dotyczącą przebiegu zatrudnienia, jak również stosowną dokumentację medyczną, popartą wynikami badań. Co więcej, sporządzające opinie instytuty odniosły się również do wszelkich podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania zarzutów, wskazując, iż nie dostarczają one żadnych informacji mogących wpłynąć na treść wydanego orzeczenia lekarskiego, a ponowna szczegółowa analiza procesu diagnostyczno – orzeczniczego wykazała, iż proces diagnostyczny został wykonany zgodnie z przyjętymi zasadami i nie ma żadnych przesłanek do weryfikacji wydanego orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Nie można zatem przyjąć, aby w toku rozpoznawania sprawy nie uwzględniono podnoszonych przez skarżącego kasacyjnie kwestii związanych z charakterem wykonywanej pracy, czy też pominięto zastrzeżenia skarżącego kasacyjnie złożone w odniesieniu do zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że w uzasadnieniu decyzji organu II instancji odniesiono się do kwestii przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego, mającego w jego ocenie wskazywać na istnienie choroby zawodowej, wyjaśniając w sposób szeroki, dlaczego zaświadczenie powyższe nie mogło być podstawą wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Tym samym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, decyzja organu II instancji spełniała warunki określone w art. 15, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 136 K.p.a. Już tylko na marginesie wskazać należy, że skarżący kasacyjnie podnosząc zarzut naruszenia art. 136 K.p.a. nie wyjaśnił, jakie uzupełniające postępowanie dowodowe miało być, w jego ocenie, przeprowadzone w toku postępowania odwoławczego.

Mając powyższe na względzie uznać należało, że wniesiona skarga kasacyjna była bezzasadna, a Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 P.p.s.a. ją oddalił.

Wyjaśnić jednocześnie należy, że Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu adwokatowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy przed tym Sądem, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Wynagrodzenie pełnomocnika za wykonaną pomoc prawną z urzędu należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.