Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 747/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2012-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a, art. 25 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77, art. 107 par. 3, art. 268a
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 marca 2012r. sprawy ze skargi S.W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] Nr [...] o pozbawieniu S. W. uprawnień kombatanckich z uwagi na jego zatrudnienie w okresie od lutego 1945r. do sierpnia 1945r. w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego.

Organ zacytował przepis art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002r., Nr 42, poz. 371 ze zm.), w myśl którego uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobie, która w latach 1944-56 pełniła służbę lub funkcję i była zatrudniana w strukturach m.in. Urzędów Bezpieczeństwa (UB). Wyjaśnił, że przepis art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy przewidujący pozbawienie takiej osoby uprawnień kombatanckich nie pozostawia organowi żadnej sfery uznania. Bez znaczenia jest przy tym funkcja pełniona w UB. Strona nie przedstawiła również żadnych dowodów na okoliczność skierowania do pracy w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego przez organizację niepodległościową.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, względnie o jej zmianę i utrzymanie statusu kombatanta, zarzucając sprzeczność istotnych ustaleń organu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcie sprawy, naruszenia art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, iż przepisy ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, jak również przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach dotyczących pozbawiania i przywrócenia uprawnień kombatanckich oraz zasad przeprowadzania weryfikacji tych uprawnień nie wyłączają możliwości przewidzianej w art. 268a k.p.a. Skarżący podał, że uprawnienia kombatanckie uzyskał z tytułu udziału w walkach Armii Ludowej a nie z tytułu zatrudnienia w Urzędzie Bezpieczeństwa, do którego został skierowany przez organizację niepodległościową. Poza tym będąc zatrudniony w UB wykonywał wyłącznie zadania niezwiązane ze zwalczaniem organizacji i osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości RP.

Skarżący wskazał ponadto na obwieszczenie Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 września 1994r. oraz na orzeczenie TK z dnia 15 lutego 1994r. mówiące o częściowej utracie mocy obowiązującej art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o kombatantach (...).

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002r., Nr 42, poz. 371 ze zm.) uprawnienia określone w tej ustawie nie przysługują osobie, która w latach 1944-1956 pełniła służbę lub funkcję i była zatrudniona w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, a także nadzorujących je komórkach jednostek zwierzchnich związanych ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Osobę taką pozbawia się uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. ustawy.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący w okresie od lutego do sierpnia 1945r. był zatrudniony w charakterze funkcjonariusza w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego. Przepis art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a) ww. ustawy stosuje się wobec wszystkich osób, które pełniły służbę lub funkcję i były zatrudnione w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa bez względu na rodzaj wykonywanych zadań oraz fakt, czy w związku z wykonywaniem tych zadań poniosły jakąkolwiek odpowiedzialność prawną, a także bez względu na okoliczności w jakich zainteresowana osoba została skierowana do pełnienia tej służby. W związku z powyższym powoływanie się przez skarżącego na okoliczność, że podczas pracy w Urzędzie Bezpieczeństwa nie zajmował się zwalczaniem organizacji niepodległościowych jest w niniejszej sprawie bez znaczenia. W świetle ww. przepisu sam fakt zatrudnienia skarżącego w strukturach tego urzędu stanowił bezwzględną przesłankę pozbawienia go uprawnień kombatanckich. Jedyną podstawą zachowania przez skarżącego uprawnień kombatanckich byłoby wykazanie przez niego, że do pracy w Urzędzie Bezpieczeństwa został skierowany przez organizację niepodległościową lub przez tę organizację był zwerbowany w celu udzielenia jej pomocy. Dowodów takich skarżący nie przedstawił. Z uwagi na powyższe bezzasadny jest zarzut skarżącego naruszenia przez organ art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, iż sam fakt pełnienia służby lub funkcji i zatrudnienia w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa stanowi wystarczającą i bezwzględną przesłankę pozbawienia uprawnień kombatanckich (por. wyroki z dnia 4 września 2009r. sygn. II OSK 1268/08, z dnia 31 stycznia 2007r. sygn. II OSK 269/06, z dnia 13 września 2005r., sygn. II OSK 16/05, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, iż cytowane przez skarżącego orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 lutego 1994r. sygn. K 15/93 (OTK 1994/1/4) dotyczy przepisu art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy w brzmieniu obowiązującym przed 31 lipca 1997r., kiedy to przepis ten mówił o zatrudnieniu w aparacie bezpieczeństwa publicznego lub informacji wojskowej. Trybunał uznał wtedy, iż nieprzyznanie uprawnień kombatantom i represjonowanym na mocy art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a) osobom spoza struktur Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, które nie wykonywały zadań związanych ze zwalczaniem organizacji niepodległościowych i osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej jest niezgodne z zasadą równości wobec prawa wyrażoną w art. 67 ust. 2 przepisów konstytucyjnych utrzymanych w mocy przez art. 77 Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie terytorialnym. Obecnie obowiązujący przepis art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a) ustawy mówi o pełnieniu służby lub funkcji i zatrudnieniu w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej. Z akt sprawy wynika, że skarżący był niewątpliwie zatrudniony w strukturach PUBP.

Zupełnie niezrozumiałe jest powoływanie się skarżącego w okolicznościach rozpoznawanej sprawy na przepis art. 268a k.p.a, który to przepis stanowi jedynie normę kompetencyjną, na podstawie której organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń.

W świetle powyższego ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.