Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 748/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 41a ust. 1 pkt 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2008 nr 50 poz 291
law: Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 107 par. 1 i 3, art. 127 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1-3 i par. 2,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c"
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Sędziowie Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa (spr.),, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I Sz na rozprawie w dniu 5 marca 2009 r. sprawy ze skargi małoletniego T. P. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowa umorzenia w całości zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek jako długu spadkowego uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia [...] r. nr [...], po ponownym rozpoznaniu sprawy, utrzymał w mocy decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] r. nr [...] umarzającą małoletniemu T. P. część odsetek nie zabezpieczonych hipoteką przymusową za okres od II kwartału 2000 r. do III kwartału 2007 r. w kwocie [...] zł.

Z dokonanych ustaleń wynika, że skarżący T. P., ur. [...] r., jest synem H. P. i R. Ł. W dniu [...] r. H. P. zmarł. Spadek po nim z dobrodziejstwem inwentarza nabył skarżący postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] r. W skład spadku weszło gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha fizycznych tj. [...] ha przeliczeniowych, na którym ciążyły nieuregulowane zobowiązania m.in. wobec KRUS. Ogółem odpowiedzialność z tytułu składek KRUS dotyczyła długu głównego na kwotę [...] zł i odsetek na kwotę [...] zł.

W dniu [...] r. przedstawicielka ustawowa skarżącego – R. Ł., zwróciła się z prośbą o umorzenie zaległości, uzasadniając swoją prośbę złym stanem gospodarstwa rolnego i brakiem majątku po śmierci zobowiązanego.

W toku postępowania organ ustalił, iż gospodarstwo rolne nie jest jedynym źródłem utrzymania rodziny ponieważ na małoletniego T. P. wypłacana jest renta rodzinna z KRUS. W związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego złożone zostały również wnioski o przyznanie dopłaty obszarowej ARiMR.

W związku z ustalonym stanem faktycznym organ w części uwzględnił wniosek opiekuna prawnego R. Ł. i decyzją z dnia [...] r. znak [...] Dyrektor KRUS OR działający z upoważnienia Prezesa KRUS umorzył część odsetek za okres od II kwartału 2000r. do III kwartału 2007r. w kwocie [...] zł.

W dniu [...] r. R. Ł. zwróciła się ponownie z prośbą o umorzenie zadłużenia.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Prezes KRUS odmówił umorzenia całości zadłużenia. Organ wskazał, iż w wyniku przeprowadzonej w dniu [...] r. wizytacji, ustalono iż dom oraz budynki gospodarcze znajdują się w bardzo złym technicznym i nadają się do remontu. Jednakże zdaniem organu w gospodarstwie nie zaistniały inne okoliczności i zdarzenia losowe, które stanowiłyby podstawę do umorzenia wnioskowanych należności. Przedstawione argumenty stanowią wystarczający materiał dowodowy do podjęcia pozytywnej decyzji jedynie w zakresie umorzenia odsetek od należności niezabezpieczonych hipoteką przymusową, zaś nie zachodzą przesłanki do umorzenia całej należności.

Na powyższą decyzję opiekun prawny R. Ł. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, uzupełnioną pismem z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie zgodnie z wnioskiem z dnia [...] r. bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi R. Ł. wskazała, iż utrzymuje się wraz z małoletnim skarżącym z renty w kwocie [...] zł a gospodarstwo rolne znajduje się w opłakanym stanie. Pieniądze, które otrzymuje z dopłaty obszarowej ARiMR nie wystarczają na to żeby odpowiednio uprawiać pole. W sezonie letnim podejmuje dodatkową pracę. Według przedstawicielki ustawowej małoletni skarżący nie jest fizycznie ani psychicznie przygotowany do przejęcia obowiązków wynikających z prowadzenia gospodarstwa rolnego, w związku z czym wszystkie obowiązki spadły na nią jako przedstawicielkę ustawową. Po śmierci konkubenta została samotną matką, bez jakiejkolwiek pomocy finansowej, nie posiada żadnych innych nieruchomości ani innych wartościowych rzeczy ruchomych, akcji, obligacji Skarbu Państwa, udziałów w spółkach prawa handlowego, czy oszczędności, z których zaspokojenie byłoby możliwe. W tym stanie rzeczy z uwagi na dobro małoletniego oraz rozpadające się zabudowania gospodarskie i mieszkaniowe, stanowiące integralną cześć gospodarstwa rolnego spełnione zostały przesłanki wypełniające ważny interes do umorzenia należności. Do skargi dołączono zaświadczenie z Urzędu Gminy S., iż małoletni T. P. jest posiadaczem gospodarstwa rolnego o powierzchni ogółem [...] ha.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.

Uzasadniając swoje stanowisko, organ wywiódł, iż skarżący stał się właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha fizycznych tj. [...] ha przeliczeniowych, co oznacza, że posiada majątek z którego wierzyciel może się zaspokoić. W gospodarstwie rolnym wcześniej nie wystąpiły takie zdarzenia losowe, które uzasadniałyby zaprzestanie produkcji rolniczej przez zmarłego rolnika. Wierzytelność organu jest zabezpieczona hipoteką przymusową na tej nieruchomości na kwotę [...] zł. Ponadto skarżący posiada stały dochód w postaci renty rodzinnej po zmarłym ojcu w kwocie [...] zł.

Zdaniem organu T. P. jako jedyny spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe z dobrodziejstwem inwentarza na podstawie przepisu art. 98 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. ordynacji podatkowej ( t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w związku z przepisem art. 52 ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Organ o odpowiedzialności za długi spadkowe nie wypowiadał się w odrębnej decyzji, gdyż przedstawicielka ustawowa skarżącego tej odpowiedzialności nie kwestionowała. Dlatego organ rentowy przyjął, że po śmierci dłużnika pozostał majątek, z którego można dochodzić należności. Od chwili przyjęcia spadku spadkobierca odpowiada za długi spadkowe swym majątkiem choć wyłącznie do stanu czynnego spadku. W skład majątku skarżącego wchodzi gospodarstwo rolne i renta rodzinna. Dlatego organ uznał zadłużenie za ściągalne.

Zgodnie z przepisem art. 41a ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników Prezes KRUS może umorzyć należności KRUS z tytułu składek z powodu ich całkowitej nieściągalności. Taka sytuacja nie wystąpiła.

Decyzję o charakterze uznaniowym wydaje Prezes Kasy lub upoważniony przez niego pracownik KRUS. Przepis ten nie stanowi przeszkody do umorzenia w części ograniczonej do kwoty odsetek. Argumenty skarżącego zawarte w skardze wcześniej były zgłoszone we wniosku o umorzenie i organ zapoznał się z nimi, zanim podjął decyzję. Dlatego też, organ uważa, że dokonał rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy zanim wydał decyzję o charakterze uznaniowym.

Dodatkowo organ podniósł, iż w związku z tym, że decyzję tę wydał urzędnik, który brał udział w wydaniu decyzji poprzedniej, to organ uważa, że nie został naruszony przepis art. 24 pkt. 5 K.p.a., gdyż obydwie decyzje zostały wydane w tej samej instancji. Powyższe wynika z tego, że wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie można zaliczyć wprost do środków odwoławczych, gdyż nie uruchamia on toku instancji. Skoro nie można mówić o "wyższej" i "niższej" instancji to kompetencja do ponownego rozpatrzenia sprawy jest powierzona temu samemu organowi (vide: wyrok NSA z 10.06.1999r., sygn. II SA 655/99, niepubl.).

W rezultacie zaskarżona decyzja została wydana przez organ administracji publicznej jakim jest Prezes KRUS w toku jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego a w jego imieniu decyzję dwukrotnie podejmował upoważniony ten sam pracownik.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Na wstępie należy wskazać, że skarżący w skardze nie podniósł zarzutów naruszenia zaskarżoną decyzją konkretnych przepisów prawa, jednakże Sąd, rozpoznając skargę, nie będąc na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako p.p.s.a.) związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną, skontrolował zaskarżoną decyzję zgodnie z kompetencją wyrażoną w art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) pod kątem jej zgodności z prawem.

Skarżący, w którego imieniu działała jego matka R. Ł., wnosił o umorzenie zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników z uwagi na jego trudną sytuację majątkową, która uniemożliwia mu zapłatę składek bez spowodowania uszczerbku w niezbędnym utrzymaniu skarżącego i jego rodziny. Na podstawie art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291- dalej jako u.s.r.) organ może umorzyć rolnikowi, na jego wniosek, należności z tytułu składek w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem ubezpieczonego, uwzględniając jego możliwości płatnicze. Z kolei według ust. 2 tego przepisu Prezes Kasy lub upoważniony przez niego pracownik Kasy może także, z urzędu, umorzyć część lub całość należności z tytułu składek, w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi, gdy:

1) w wyniku postępowania egzekucyjnego lub na podstawie posiadanych dokumentów stwierdzono, że dłużnik nie posiada źródeł dochodu i majątku, z którego można dochodzić należności, oraz brak jest możliwości przeniesienia odpowiedzialności;

2) dłużnik zmarł, nie pozostawiając majątku, z którego można by dochodzić należności, i jednocześnie nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności;

3) kwota należności nie przekracza pięciokrotnej wartości upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności nie uzyska się kwoty przewyższającej koszty postępowania egzekucyjnego.

Jakkolwiek w przypadku obu rodzajów przesłanek umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne (całkowita nieściągalność, ważny interes osoby zobowiązanej) ustawodawca Prezesowi KRUS pozostawił swobodę w uznaniu zasadności podstaw umorzenia, stanowiąc o możliwości, a nie konieczności zastosowania tej ulgi w razie zaistnienia mających ją uzasadniać zdarzeń, co podejmowanym w tym zakresie decyzjom nadaje charakter tzw. decyzji uznaniowych, to biorąc pod uwagę, że materialnoprawne przesłanki tych decyzji zostały przez prawodawcę ściśle sprecyzowane, nie sposób uznać, iż uznaniowy charakter takiej decyzji ("może umorzyć") oznacza pełną swobodę tego organu w stosowaniu omawianej ulgi, sprowadzającą się do odmowy jej zastosowania pomimo uznania, iż wykazana została całkowita nieściągalność należności względnie niemożność jej zapłacenia ze względu np. na zagrożenie dla egzystencji zobowiązanego i jego rodziny. Niemożność opłacenia składek, ze względu na brak środków finansowych, należy uznać za sytuację uzasadniającą istnienie, po stronie podlegającego ubezpieczeniu rolnika, ważnego interesu w umorzeniu tych należności. Zdaniem Sądu istnienie tego interesu nie może być kwestionowane w sytuacji, gdy zapłata składek zagraża podstawom egzystencji osoby podlegającej ubezpieczeniu.

W rozpoznanej sprawie organ w zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w ogóle nie rozważył sytuacji materialnej skarżącego i jego rodziny, poza lakonicznym stwierdzeniem, iż posiadane przez skarżącego gospodarstwo rolne nie jest jedynym źródłem utrzymania rodziny bowiem otrzymuje on także rentę rodzinną z KRUS, co zdaniem organu, świadczy o tym, że w gospodarstwie nie zaistniały inne okoliczności i zdarzenia losowe, przemawiające za umorzeniem całej należności lecz dają jedynie podstawę do umorzenia części odsetek.

W tym miejscu należy podkreślić, że decyzje podejmowane na podstawie przytoczonego przepisu art. 41a ust. u.s.r. są decyzjami uznaniowymi, co oznacza, że organ podejmując decyzję w przypadku zaistnienia przesłanek do wydania rozstrzygnięcia o treści określonej przepisami prawa (w tym przypadku chodzi o umorzenie składek na ubezpieczenie społeczne), może wydać takie rozstrzygnięcie, ale może również odmówić wydania takiego rozstrzygnięcia. O uznaniowym charakterze decyzji wydawanych na podstawie powołanego przepisu świadczy użycie przez ustawodawcę w tym przepisie zwrotu "Prezes Kasy lub upoważniony przez niego pracownik... może umorzyć należności...". Uznaniowy charakter decyzji nie zwalnia jednak organu od obowiązku przeprowadzenia prawidłowego postępowania oraz wydania decyzji spełniającej wymogi określone w przepisie art. 107 § 1 k.p.a. Organ, prowadząc postępowanie, w wyniku którego ma zostać wydana decyzja uznaniowa, ma obowiązek wypełnić zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Dokonana w postępowaniu ocena dowodów nie może nosić cech dowolności. Określony w cytowanych przepisach obowiązek dotyczy spraw administracyjnych wszelkiego rodzaju i obowiązek ten nie doznaje ograniczenia w zależności od rodzaju sprawy.

Zakres postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie określał przepis 41a ust. 1 pkt 1 u.s.r. Jak już Sąd wskazał powyżej, na podstawie tego przepisu za przesłankę uzasadniającą umorzenie składek można uznać trudną sytuację materialną ubezpieczonego i w rozpoznanej sprawie strona właśnie na tę okoliczność się powoływała. A zatem organ, prowadząc postępowanie w sprawie wniosku strony o umorzenie składek, miał obowiązek wyjaśnić sytuację majątkową strony skarżącej i ustalić, czy zapłata składek rzeczywiście może zagrozić jej egzystencji. W ocenie Sądu, organ miał zatem obowiązek ustalić wysokość osiąganych przez matkę [...]-letniego skarżącego, który z uwagi na wiek nie może sam się utrzymać, dochodów oraz wysokość ponoszonych przez nią wydatków i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji. W sprawie organ tego obowiązku nie wykonał, gdyż nie zawarł w uzasadnieniu decyzji ustaleń i dokładnej analizy dochodów strony skarżącej oraz jej wydatków, które musi ponosić w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Dopiero dokonanie analizy sytuacji materialnej skarżącego pozwalałoby na stwierdzenie, że poziom dochodów skarżącego oraz jego konieczne wydatki na utrzymanie pozwalają mu na zapłatę zaległych składek. Skoro organ nie przeprowadził tego rodzaju porównania dochodów skarżącego z jego wydatkami, wskazując lakonicznie, iż małoletni skarżący nabył w spadku po ojcu gospodarstwo i otrzymuje rentę rodzinną z KRUS - to obydwie wydane w niniejszej sprawie decyzje należało uznać za pozbawione prawidłowo i wszechstronnie ustalonego stanu faktycznego i prawidłowego uzasadnienia spełniającego wymogi określone w przepisach art. 107 § 1 i § 3 kpa.

Zdaniem Sądu naruszenie przepisu art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia faktycznego decyzji, jakiego w rozpoznanej sprawie dopuścił się Prezes KRUS, miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy podkreślić, że właściwe uzasadnienie prawne i faktyczne stanowi ważny element każdej decyzji administracyjnej. Uzasadnienie decyzji stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną cześć decyzji. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym określonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania. W uzasadnieniu faktycznym organ winien jest wskazać te fakty, które przemawiają za podjętym przez organ rozstrzygnięciem. Uzasadnienie prawne decyzji winno zawierać wskazanie przepisów prawa z przytoczeniem ich treści i chodzi tutaj o przepisy prawa, które regulują skutki prawne faktów wymienionych w uzasadnieniu faktycznym (por. Cz. Martysz w: G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Postępowanie administracyjne ogólne, Warszawa 2003, s. 663 i nast., a także wyrok NSA z 30 czerwca 1983 r., I SA 178/83, ONSA 1983, nr 1, poz. 51). W przypadku decyzji uznaniowych, a do takich zaliczają się decyzje w przedmiocie umorzenia składek na ubezpieczanie społeczne, uzasadnienie decyzji stanowi tę jej część, która ma szczególne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Przy działaniu w ramach uznania administracyjnego przepis prawa materialnego przyznaje organowi prawo wyboru rozstrzygnięcia sprawy spośród przynajmniej dwóch możliwych rozstrzygnięć. W przypadku wniosków o umorzenie należności z tytułu składek będą to umorzenie tych należności bądź odmowa ich umorzenia, a zatem rozstrzygnięcia o treści diametralnie różnej. Ze względu na uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, przy niewłaściwym uzasadnieniu decyzji uznaniowej, z samego przepisu prawa oraz istniejącego w sprawie stanu faktycznego nie można wywieść jednoznacznej oceny, czy decyzja organu jest prawidłowa w zakresie samego rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach strony, a zatem czy jest prawidłowa w aspekcie materialnym. Wadliwe uzasadnienie decyzji uznaniowej nie pozwala na stwierdzenie, czy przy jej wydaniu organ nie dopuścił się dowolności oraz zaniechania przy dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy (por. wyroki NSA: z dnia 28 grudnia 1984 r., sygn. akt SA/Wr 728/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 126, z dnia 10 czerwca 1994 r., sygn. akt II SA 237/94, ONSA 1995, nr 3, poz. 111, z dnia 8 września 1998 r., sygn. akt IV SA 893/97, LEX 45905). Z tych względów wady uzasadnienia decyzji uznaniowych należy uznać za naruszenia przepisów prawa procesowego, które mają istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu wadliwe uzasadnienie decyzji uznaniowej, które nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że rozstrzygnięcie organu jest rozstrzygnięciem opartym na obowiązujących przepisach oraz stwierdzonym w oparciu o rzetelne dowody stanie faktycznym zaistniałym w danej sprawie, który odpowiada stanowi faktycznemu określonemu w przepisach prawa mających zastosowanie w sprawie, nosi wszelkie cechy rozstrzygnięcia dowolnego nieopartego na przepisach prawa. Takie uzasadnienie decyzji jest w sposób oczywisty sprzeczne z określoną w art. 8 k.p.a. zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji.

Mając zatem na uwadze to, że uznaniowy charakter omawianych decyzji ograniczony został przez prawodawcę kierunkowymi dyrektywami wyboru rozstrzygnięcia, istotnym jest, aby w procesie dochodzenia do tego wyboru dokonujący go organ uwzględniał te kierunkowe dyrektywy w oparciu o wszechstronnie zgromadzony materiał dowodowy, wskazany głównie przez zobowiązanego i przez organ należycie zweryfikowany, oraz w oparciu o jego wszechstronną ocenę, która swój zewnętrzny wyraz winna znaleźć w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, wskazującym na ewentualny brak prawnych przesłanek do zastosowania umorzenia względnie na racjonalne przyczyny uznania, że przesłanki te nie dają wystarczających podstaw do zastosowania żądanej ulgi. Brak takiego uzasadnienia zasadnym czyni wniosek, iż rozstrzygnięcie o odmowie zastosowania ulgi oparte zostało nie na racjonalnym uznaniu, lecz podyktowane zostało dowolnością ocen.

Dodatkowo należy wskazać, iż wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, którego rozpoznanie doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji jest środkiem zaskarżenia uregulowanym w art. 127 § 3 k.p.a., do którego, jak wynika z treści tego przepisu, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Tego rodzaju przepisami są również przepisy zawarte w art. 138 § 1 pkt 1-3 i § 2 k.p.a., które określają kompetencje jurysdykcyjne organu odwoławczego przysługujące mu przy rozpatrywaniu odwołań. Z treści tych przepisów wynika, że organ dokonuje ponownej merytorycznej oceny rozstrzygnięcia sprawy, a także kontroli sposobu załatwienia tej sprawy przy wydawaniu decyzji, od której zostało wniesione odwołanie (w tym wypadku wniosek z art. 127 § 3 k.p.a.). Z tego względu należało stwierdzić, że wniosek, o którym mowa 127 § 3 k.p.a., nie jest wnioskiem o wydanie nowej decyzji w przedmiocie umorzenia należności, lecz jest to środek zaskarżenia decyzji zastępujący odwołanie. Przepisy k.p.a. w stosunku do odwołań od decyzji, w odróżnieniu od Ordynacji podatkowej, nie wprowadzają szczególnych wymogów formalnych. Z tego względu za wystarczające do uznania tego środka zaskarżenia za sporządzony prawidłowo należy uznać wskazanie w nim, że strona nie zgadza się z decyzją, od której środek ten został wniesiony. Dla skuteczności wniesienia tego środka nie jest konieczne wskazanie w nim nowych okoliczności faktycznych, gdyż tego rodzaju okoliczności nie są niezbędne do wydania decyzji wymienionych w art. 138 § 1 pkt 1-3 i § 2 k.p.a. Wskazanie nowych okoliczności faktycznych nie jest wymogiem do skutecznego wniesienia odwołania, a zatem skoro przepisy o odwołaniach stosuje się odpowiednio do wniosków, o których mowa w art. 127 § 3 k.p.a., to również do skutecznego wniesienia tego wniosku nie jest wymagane wskazanie w nim nowych okoliczności faktycznych. Zaistniałe w niniejszej sprawie naruszenie art. 127 § 3 k.p.a. w zw. art. 138 § 1 pkt 1-3 i § 2 k.p.a. miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż organ w wyniku naruszenia tego przepisu nie rozpoznał sprawy od nowa w sposób merytoryczny.

Uznając w tych warunkach, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada przepisom prawa z przyczyn wyżej wskazanych, wydana bowiem została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, polegającym na braku podjęcia kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz jej załatwienia przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu strony (art. 7 K.p.a.), które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzec należało o jej uchyleniu.

Przy ponownym, na skutek powyższego orzeczenia, rozpatrywaniu wniosku strony skarżącej o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne właściwy organ winien w sposób wszechstronny wyjaśnić stan faktyczny sprawy w oparciu o przedstawione mu przez skarżącego informacje o jego stanie majątkowym, w szczególności o wysokości dochodów służących zaspokojeniu niezbędnych potrzeb życiowych jego rodziny, w sposób racjonalny ocenić możliwości poniesienia przezeń wydatków na zapłatę należności z tytułu składek, także przy uwzględnieniu rzeczywistej, a nie tylko hipotetycznej możliwości zaspokojenia w przyszłości tego długu z innych składników majątku zobowiązanego, a następnie w wyniku tej oceny podjąć stosowne rozstrzygnięcie w sprawie, wszechstronnie wyjaśniając w uzasadnieniu decyzji ewentualne stanowisko o braku podstaw do uwzględnienia wniosku o umorzenie tych należności. Rozstrzygając w przedmiocie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne organ ten winien też mieć na uwadze to, że zawarta w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników dyrektywa uwzględniania stanu finansów ubezpieczeń społecznych, jako jednej z przesłanek, obok ważnego interesu zobowiązanego, ustalenia szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zaadresowana została nie do organu orzekającego w indywidualnej sprawie, lecz do prawodawcy upoważnionego do określenia tych zasad i przez tego prawodawcę uwzględniona przy ich kształtowaniu.