Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 658/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 6, par. 8
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg, Asesor WSA Wojciech Śnieżyński, Protokolant Asystent sędziego Monika Jankoska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 16 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi F. W. S.A. na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej oddalono skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1261), art. 2351 i art. 2352 Kodeksu pracy (dalej: k.p.) oraz § 8 ust. 1 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1367), jak również art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A S.A. w W. (dalej: strona, odwołujący się, pracodawca, skarżący) od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] o stwierdzeniu u W. B. (dalej: zainteresowana, uczestniczka postępowania) choroby zawodowej - przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka – obustronnie (poz. 20 pkt 1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia 20 lipca 2015 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. - Oddział w W. zawiadomił Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. o zgłoszeniu podejrzenia u W. B. choroby zawodowej - zespół cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20 pkt 1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia).

Zawiadomieniem z dnia 22 lipca 2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. zawiadomił niżej wymienione strony postępowania, a to :

– W. B. zamieszkałą w W. przy ul. [...],

– B s.c. siedzibą w S. przy ul. [...],

– A S.A. z siedzibą w W. przy ul. [...],

– J. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: C z siedzibą w W. przy ul. [...],

o wszczęciu postępowania w sprawie podejrzenia u W/w wystąpienia choroby zawodowej wymienionej w pozycji 20.1 wykazu chorób zawodowych - zespół cieśni w obrębie nadgarstka.

W toku postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że W. B., urodzona w dniu [...] pracowała w narażeniu na sposób wykonywania pracy kolejno:

– od 1 września 1982 r. do 9 czerwca 1986 r. w D w K. (zakład zlikwidowany), jako uczennica zawodu krawcowa, krawcowa,

– od 1 grudnia 1990 r. do 13 września 1993 r. w B s.c. siedzibą w S., jako szwaczka, szef produkcji,

– od 22 sierpnia 1995 r. do 30 września 1995 r., od 2 października 1995 r. do 19 grudnia 1995 r. oraz od 4 stycznia 1996 r. do 30 czerwca 1996 r. w C z siedzibą w W., jako krojczy, szwaczka,

– od 12 stycznia 2004 r. do 31 maja 2004 r., od 1 kwietnia 2006 r. do 17 września 2007 r., od 18 września 2007 r. do 3 stycznia 2010 r., od 4 stycznia 2010 r. do 31 maja 2011 r. oraz od 31 maja 2011 r. do 12 maja 2015 r. w A S.A. z siedzibą w W., jako operator szycia, lider zespołu szycia, operator cięcia, operator szycia (szwaczka), magazynier w zakresie wykroi, operator piankowania.

Dnia 22 lipca 2015r. organ I instancji zwrócił się do W. B. o udzielenie wyjaśnień dotyczących przebiegu dotychczasowego zatrudnienia wraz z opisem wykonywanych czynności.

Dnia 1 sierpnia 2015 r. W. B. dopełniła wezwania.

Również dnia 22 lipca 2015r. organ I instancji zwrócił się do zakładu A S.A. o sporządzenie karty oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej u W. B.

W odpowiedzi na pismo Zakład dopełnił wezwania i przekazał niezbędne dokumenty.

Organ I instancji zwrócił się także do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. o sporządzenie karty oceny narażenia zawodowego na sposób wykonywania pracy W. B. podczas zatrudnienia w D w K. Dnia 4 sierpnia 2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. poinformował, że ww. zakład pracy uległ likwidacji.

Dnia 13 sierpnia 2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. w siedzibie organu przyjął od W. B. oświadczenie dotyczące wykonywanej przez nią pracy zawodowej.

Organ I instancji na podstawie posiadanych informacji sporządził karty oceny narażenia zawodowego uczestniczki postępowania w zakładach pracy: C w W., B s.c. w S., D w K. oraz A S.A.

Dnia 2 grudnia 2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. przekazał do D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. - Oddział w W. ustalenia dotyczące narażenia zawodowego W. B.

D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. - Oddział w W. po wykonaniu badań lekarskich i analizie zgromadzonej dokumentacji wydał w dniu [...] stycznia 2016r. orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu u W. B. choroby zawodowej: przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka - obustronny (poz. 20.1). W uzasadnieniu tegoz orzeczenia DOMP Oddział w W. podał: "Z wywiadu chorobowego wynika, że od kwietnia 2012 r. pojawiły się dolegliwości bólowe nadgarstków i przedramion, również w godzinach nocnych, jest praworęczna. (...) W badaniu fizykalnym dłonie ciepłe bez zaników mięśniowych, próba Tinela ujemna, próba Phalena dodatnia. Badania laboratoryjne wykonane w ramach diagnostyki różnicowej były w normie. Radiologicznie w obrębie kręgosłupa szyjnego stwierdzono zmiany zwyrodnieniowe i podejrzenie zmian dyskopatycznych C5/C6, C6/C7. Neurologicznie dodatnio - ujemna próba Tinela w dłoni lewej, siła mięśniowa zachowana. EMG wykonane 22 września 2015 r. w DWOMP we W. wykazało zespół cieśni nadgarstka prawego i lewego.

Przeanalizowano całość posiadanej dokumentacji medycznej. Pani B. pracowała w latach 1982-1986, 1990-1993, 1995-1996, 2004, 2006-2015 na stanowiskach krawcowa, szwaczka, szef produkcji, krojczy, operator szycia w narażeniu na sposób wykonywania pracy cechujący się monotypią ruchów w obrębie nadgarstka. Wykluczono czynniki pozazawodowe rozpoznanego zespołu cieśni nadgarstka. Mając powyższe na uwadze można z wysokim prawdopodobieństwem przyjąć zawodową etiologię rozpoznanego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka obustronnie."

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. dnia [...] marca 2016r. wydał opisaną na wstępie decyzję o stwierdzeniu u W. B. choroby zawodowej: przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka obustronnie (poz. 20.1).

Od powyższej decyzji odwołał się zakład pracy A S.A., nie zgadzając się tym samym z rozstrzygnięciem i w pierwszej kolejności kwestionując wydane w niniejszym postępowaniu orzeczenie lekarskie oraz ustalone narażenie zawodowe.

Dnia 10 maja 2016r. D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., zlecił organowi I instancji w trybie art. 136 k.p.a. przeprowadzenie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego

W ramach postępowania uzupełniającego organ I instancji zwrócił się do Spółki A oraz C o zapoznanie się odpowiednio z kartą oceny narażenia zawodowego z dnia 20 października 2015 r. i 14 sierpnia 2015 r. oraz o wniesienie ewentualnych uwag.

Dnia 7 września 2016r. organ odwoławczy zwrócił się ponownie do organ I instancji o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej sprawie, w tym dokonanie wizytacji zakładu pracy – A S.A.

Dnia 20 października 2016r. organ I instancji zawiadomił strony postępowania o przeprowadzeniu dowodu - oględziny zakładu pracy: A S.A., które przeprowadzono dnia 16 listopada 2016 r.

Dokonane ustalenia udokumentowano w karcie oceny narażenia zawodowego, która dnia 6 lutego 2017 r. została przekazana do pełnomocnika Spółki A celem zapoznania się oraz wniesienia ewentualnych uwag. W odpowiedzi na ww. pismo dnia 27 lutego 2017 r. radca prawny M. D. przekazał uwagi.

Nastepnie w dniu 20 marca 2017 r. organ I instancji przekazał ww. kartę oceny narażenia zawodowego oraz pismo pełnomocnika Spółki A z dnia 27 lutego 2017r. do radcy prawnego A. M. (pełnomocnika W. B.) celem zapoznania i złożenia ewentualnych uwag.

Również dnia 20 marca 2017r. organ I instancji przekazał uzupełnione ustalenia dotyczące narażenia zawodowego W. B. do DWOMP Oddział w W. celem ewentualnej weryfikacji wydanego uprzednio orzeczenia lekarskiego.

Dnia [...] kwietnia 2017r. jednostka diagnostyczno-orzecznicza I stopnia poinformowała, że, cyt.: "narażenie na sposób wykonywania pracy występowało na wszystkich stanowiskach pracy W. B. (poza okresem 2004-2006 mistrz produkcji) na co wskazuje karta oceny narażenia. Na dodatkowe obciążenie w czasie pracy wpływała również nieergonomiczna pozycja ciała na stanowisku operatora szycia".

Po zwróceniu przez organ I instancji całości akt sprawy do organu odwoławczego, organ ten zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. poinformował strony o zakończeniu zbierania materiału dowodowego i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

A S.A. pismem z dnia 31 lipca 2017r. podtrzymała składane wcześniej zarzuty w odwołaniu podnosząc jednocześnie, iż brak jest w aktach sprawy pełnej dokumentacji medycznej W. B. oraz opisu szczegółowego wykonanych badań przez lekarzy orzeczników, a także niewyjaśnienie okoliczności dlaczego pierwszych objawów choroby W. B. nie zgłosiła do lekarza medycyny pracy. Poza tym podniesiono, że pracownica została dopuszczona do pracy przez lekarza medycyny pracy na stanowiskach, które w opinii nie są urządzone w sposób ergonomiczny. Strona postępowania powołała się na publikację Instytutu Medycyny Pracy w Ł., który wskazuje na zakres wykonania koniecznych badań, w tym wykluczenie przyczyn pozazawodowych schorzenia. A S.A. zakwestionowała również ocenę narażenia zawodowego wskazując, iż W. B. nie wykonywała czynności - nie dźwigała przedmiotów, których masa przekraczałaby wartości określone w przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy. Ponadto wskazano, iż w innych zakładach pracy , a to w B s.c. istniało narażenie na sposób wykonywania pracy. W związku z powyższym Spółka złożyła szereg wniosków dowodowych.

D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. nie podzielił zarzutów odwołania i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając, że do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego muszą być spełnione łącznie, jak to wynika w art. 235 i art. 2352 Kodeksu pracy oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, trzy warunki:

1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych,

2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy,

3. wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do ww. rozporządzenia.

W przypadku W. B. ww. przesłanki zostały w ocenie organu spełnione. Niezależna placówka diagnostyczno-orzecznicza uprawniona do orzekania w sprawach chorób zawodowych, a to D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. - Oddział w W., rozpoznała u W. B. chorobę zawodową: przewlekłą chorobę obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka obustronnie (poz. 20.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.). Orzeczenie lekarskie oparte zostało na analizie dokumentacji medycznej, przeprowadzonych badaniach w ww. Ośrodku oraz potwierdzonym narażeniu zawodowym.

Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie narażenie zawodowe W. B. zostało ustalone przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W., co oznacza, że W. B. była narażona na sposób wykonywania pracy podczas zatrudnienia w zakładach: w D w K., B s.c. w S., C w W. Oraz w A S.A.

Powyższe ustalenia poczynione przez Państwową Inspekcję Sanitarną są zgodne z niezależną oceną przeprowadzoną przez lekarza orzekającego w przedmiotowej sprawie.

Spełnione zostało także w ocenie organu kryterium dotyczące wystąpienia udokumentowanych objawów choroby w okresie wskazanym w ww. rozporządzeniu tj. do 1 roku od zakończenia pracy w narażeniu zawodowym (zwolnienie lekarskie od 13 maja 2015 r.; badanie EMG w dniu 21 maja 2015).

Mając na uwadze § 8 ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, uzyskane wyjaśnienia pozwoliły - zdaniem organu odwoławczego, na ustalenie stanu faktycznego i w związku z tym zasadnym było odstąpienie od dodatkowej konsultacji w jednostce orzeczniczej II stopnia, gdyż ustalenia kliniczne rozpoznanego schorzenia u W. B. nie budzą wątpliwości i są wszechstronnie udokumentowane.

Ponadto lekarz orzecznik mając pełną wiedzę co do sposobu wykonywania pracy przez W. B. uznał, iż w kontekście braku innych czynników etiologicznych zespołu cieśni nadgarstka, praca była przyczyną rozwoju rozpoznanej choroby.

Z tych też powodów – w ocenie organu, brak było podstaw do przyjęcia, iż stan faktyczny sprawy przedstawia się odmiennie.

Nadto organ wskazał, że w świetle § 5 ust. 1 w/w rozporządzenia, orzeczenie lekarskie wydaje lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w odrębnych przepisach tj. rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 18 czerwca 2010r. w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych oraz zatrudniony w jednostce orzeczniczej.

Dalej organ stwierdził, że wbrew twierdzeniom strony odwołującej, wzięto pod uwagę również inne potencjalne schorzenia, które mogły przyczynić się do rozwoju rozpoznanej choroby. Wyraźnie w orzeczeniu lekarskim wskazano, iż badanie laboratoryjne wykonane w ramach diagnostyki różnicowej były w normie.

Na marginesie wskazać należy – zauwazył organ przywołując wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 227/11, że " celem postępowania administracyjnego w sprawie chorób zawodowych jest orzeczenie w formie decyzji administracyjnej o stwierdzeniu choroby zawodowej albo braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, co wynika wprost z § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia (...). Uprawnione jednostki orzecznicze służby zdrowia I i II stopnia wydające orzeczenie w postępowaniu dotyczącym istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, nie rozstrzygają problemów związanych ze stanem zdrowia osoby badanej i nie wypowiadają się na inne tematy, niż będące celem tego postępowania administracyjnego, w tym także na pytania postawione przez skarżącego w skardze, dotyczące przyczyn stwierdzonych u niego zmian chorobowych."

Reasumując, D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. dokonując oceny materiału dowodowego z punktu widzenia wszystkich przesłanek dotyczących choroby zawodowej, w tym także orzeczenia lekarskiego, które jest opinią w rozumieniu art. 84 k.p.a. - stwierdził, że orzeczenie wydane w przedmiotowym postępowaniu i uzupełnione stosowną opinią, poprzedzone badaniami oraz analizą zgromadzonej dokumentacji medycznej W. B., jest obiektywne, przekonujące oraz wyczerpująco umotywowane i wyjaśnia wszelkie wątpliwości, a zatem spełnia kryteria stawiane opiniom biegłych.

Odnosząc się do zarzutów A S.A. co do narażenia zawodowego w innych zakładach pracy, organ przywołał stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 26 marca 2009r., sygn. akt II OSK 1794/08, w myśl ktorego : "do organów inspekcji sanitarnej i do sądów administracyjnych nie należy rozstrzyganie, który zakład ponosiłby odpowiedzialność za wystąpienie u pracownika choroby zawodowej, bowiem te kwestie rozstrzygają sądy powszechne (sądy pracy). Zatem doręczenie zakładowi pracy decyzji § 8 ust 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów należy odczytywać wyłącznie jako wskazanie zakładu, w którym występowały czynniki, mogące spowodować skutki zdrowotne, nie zaś wskazania zakładu, w którym doszło do powstania choroby u pracownika".

Strona odwołująca zarzuca również, że zebrany materiał dowodowy w niniejszej sprawie jest niepełny, bowiem w aktach sprawy "brak jest szczegółowej dokumentacji medycznej dotyczącej stanu zdrowia W. B.".

W ocenie organu powyższy zarzut jest chybiony, abowiem organ orzekając w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej nie jest upoważniony do analizy dokumentacji medycznej pod względem merytorycznym. Nie gromadzi w tej sytuacji dokumentacji medycznej w aktach administracyjnych, poza dokumentacją dołączaną przez strony, jako dowód w sprawie. Organ wydaje decyzję kierując się opiniami medycznymi upoważnionych placówek służby zdrowia, które gromadzą dokumentację medyczną. To uprawniona jednostka diagnostyczno-orzecznicza ocenia, czy dysponuje pełnym materiałem lekarskim pozwalającym na wydanie orzeczenia w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.

Odnosząc się zaś do szczegółów przeprowadzonych procedur medycznych, które w ocenie Spółki niedostatecznie wyjaśniły kwestie zdrowotne W. B., organ odwoławczy powołał się na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarty w wyroku z dnia 24 lutego 2015r. w innej sprawie (sygn. akt II OSK 1762/13), iż "...twierdzenia skarżącej Spółki dotyczące nie przeprowadzenia wobec zainteresowanej dodatkowych badań w toku postępowania, nie stanowi o wadliwości tego orzeczenia, albowiem odnosi się do merytorycznych kwestii, co do których ani Sąd ani organ nie mogą się wypowiadać. Jak już wyżej wskazano to lekarz ma wiedzę specjalistyczną w zakresie rozpoznania choroby zawodowej i to on decyduje o tym, jakie badania są niezbędne, w jakim zakresie i jak mają zostać przeprowadzone."

Równocześnie organ odwoławczy stwierdził, że to lekarze orzecznicy każdorazowo w sposób indywidualny oceniają sposób wykonywania pracy, uwzględniając właśnie charakter pracy oraz liczbę powtórzeń czynności w jednostce czasu i zgodnie z wiedzą medyczną oceniają ryzyko wpływu sposobu wykonywania pracy na genezę zdiagnozowanego schorzenia.

Organ podkreslił przy tym, że strona odwołująca nie przedstawiła żadnych argumentów, które mogłyby podważyć wydane w sprawie orzeczenia. Gołosłowne zarzuty kierowane pod adresem lekarzy nie mogą być dla organu prowadzącego postępowanie podstawą do weryfikacji stanowiska orzeczniczego.

Dalej organ zauważył, że strona odwołująca się w piśmie z dnia 31 lipca 2017r. podkreśliła, że w trakcie zatrudnienia W. B. podejmowane były czynności profilaktyczne zmierzające do zminimalizowania negatywnych konsekwencji występowania narażenia zawodowego oraz, że nie były przekraczane normatywy higieniczne określone w przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy. Ustosunkowując się do powyższego stwierdzenia, organ odwoławczy podkreślił, że fakt stosowania działań profilaktycznych nie wklucza rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej. Na poparcie swego stanowiska powołał sie na orzecznictwo (por. wyrok z dnia 27 lutego 1998r., sygn. akt I SA 1862/97), zgodnie z ktorym przestrzeganie przez pracodawcę przepisów dotyczących profilaktyki zdrowotnej pracowników rzutuje tylko na ustalenie winy bądź braku winy pracodawcy w powstaniu choroby zawodowej, nie ma natomiast znaczenia dla ustalenia istnienia związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem a warunkami pracy. Istotne znaczenie dla powstania choroby w związku z warunkami pracy ma osobnicza, indywidualna wrażliwość pracownika na czynniki szkodliwe występujące w pracy. Oznacza to, że nie każdy pracownik zatrudniony w tych samych warunkach zachoruje na chorobę zawodową. Kwestię ustalenia związku przyczynowo-skutkowego rozstrzygają zgodnie ze stanem wiedzy medycznej, upoważnieni do orzekania w sprawach chorób zawodowych lekarze zatrudnieni w wyznaczonych placówkach służby zdrowia. Tym samym fakt stosowania przez zakład pracy czynności profilaktycznych nie miał wpływu na kierunek zapadłego rozstrzygnięcia.

Ponadto organ odwoławczy zauważył, że świetle unormowań w/w rozporządzenia wystąpienie czynników szkodliwych w środowisku zatrudnienia, warunkujących uznanie choroby zawodowej - nie musi wcale wynikać z przekroczenia dopuszczalnych norm. Z przepisów rozporządzenia nie sposób wyprowadzić takiego wniosku, ponieważ ustawodawca nie ustanowił wprost takiego kryterium normatywnego.

Nadto organ stwierdził, że nie może prowadzić przedmiotowego postępowania wbrew zasadzie szybkości i prostoty postępowania (art. 12 k.p.a.), kiedy w ocenie organu zachowana została zasada prawdy obiektywnej (art. 7 in media k.p.a.). Przy tak zebranym materiale dowodowym wnioski strony zawarte w piśmie z dnia 31 lipca 2017r. zmierzają jedynie – w ocenie organu do zbędnego przedłużania postępowania.

Mając powyższe na uwadze, D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. nie znalazł podstaw prawnych ani faktycznych do zmiany decyzji organu I instancji i orzekł jak wyżej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona skarżąca - A S.A. w W. zakwestionowała decyzję organu drugiej instancji w całości zarzucając :

I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy:

a) art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez:

i. odmówienie przeprowadzenia dowodów w postaci zobowiązania W. B. do wskazania placówek opieki zdrowotnej, z których korzystała w okresie wykonywania pracy zawodowej, w tym również w warunkach narażenia zawodowego; zwrócenia się do przedmiotowych placówek o przedstawienie historii chorób pracownika za okres wykonywania pracy zawodowej, w tym również w warunkach narażenia zawodowego, zwrócenia się do jednostki orzeczniczej II stopnia tj. Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o poszerzenie diagnostyki pracownika poprzez przeprowadzenie dodatkowych badań mających na celu ocenę występowania pozazawodowych czynników ryzyka, które mogły się przyczynić do wystąpienia zdiagnozowanego zespołu cieśni nadgarstka, ustalenia przyczyn powstania zdiagnozowanego schorzenia, przy uwzględnieniu pełnej dokumentacji medycznej oraz o poszerzoną diagnostykę,

ii. nie zebranie i nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego,

iii. bezzasadne stwierdzenie, że przeprowadzenie poszerzonej diagnostyki pracownika oraz zweryfikowanie stwierdzonej choroby zawodowej w oparciu o pełną dokumentację medyczną pracownika nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy,

b) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez:

i. dokonanie błędnych ustaleń stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, polegających na pominięciu możliwości wywołania zdiagnozowanej u pracownika choroby na skutek czynników pozazawodowych,

ii. nie wzięcie pod uwagę przy dokonywaniu ustaleń w zakresie oceny narażenia zawodowego, instrukcji pracy, opisujących procedury wykonywania czynności na poszczególnych stanowiskach pracy, na których świadczyła pracę W. B. w okresie zatrudnienia u skarżącego,

iii. przyjęcie występowania związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy chorobą pracownika, a pracą wykonywaną w zakładzie pracy skarżącego w oparciu o kartę oceny narażenia zawodowego, w sytuacji gdy dokument ten został sporządzony został w sposób wadliwy, bez odtworzenia warunków panujących na danym stanowisku pracy,

c) art. 138 k.p.a. poprzez niezasadne utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji,

II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.

a) § 6 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 5 w zw. z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, poprzez wydanie decyzji w oparciu o orzeczenia lekarskie o nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. oraz z dnia [...] kwietnia 2017r. D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Oddział w W. wydane z naruszeniem wskazanych przepisów, tj. nie wyjaśniające w dostatecznym stopniu przyczyn uznania zdiagnozowanego u pracownika schorzenia za chorobę zawodową; bez odniesienia się do czynników pozazawodowych, jako mogących się przyczynić do rozwoju zdiagnozowanego schorzenia, poprzez oparcie orzeczenia z dnia [...] kwietnia 2017 r. na opinii IMP w Ł. z 2011 r., wydanej nie na potrzeby przedmiotowego postępowania,

b) § 8 ust. 2 rozporządzenia poprzez:

i. nie podjęcie czynności zmierzających do usunięcia wątpliwości wynikających z orzeczenia lekarskiego stwierdzającego u pracownika występowanie choroby zawodowej,

ii. brak wystąpienia do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację, a także niepodjęcie innych czynności niezbędnych do uzupełnienia materiału dowodowego.

c) art. 235 1 i art. 2352 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy, poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż zachodzą przesłanki dla stwierdzenia choroby zawodowej pracownika.

W uzasadnieniu skargi, rozbudowując bardzo szeroko argumentację do podniesionych wyżej zarzutów skarżąca Spółka wskazała, że organ II instancji dokonując ustaleń w zakresie występowania związku przyczynowego między chorobą pracownika, a czynnikami narażenia występującymi w miejscu pracy, jak również dokonując analizy natężenia czynników narażenia, wpływających na ocenę monotypowości ruchów, nie odniósł się do instrukcji pracy, obowiązujących w zakładzie pracy skarżącego. Załączone do akt instrukcje opisują szczegółowo każdą z czynności, wykonywanych na poszczególnych stanowiskach pracy, co umożliwia ocenę chronometrii, częstotliwości monotypowych ruchów, a także natężenie użycia siły, do ich wykonania. Świadcząc pracę na różnych stanowiskach u skarżącego, pracownica wykonywała różne czynności, które sprowadzały się zgodnie z instrukcjami pracy na stanowisku operator szycia do pobrania materiału ze specjalnego pojemnika, zszycia głównych elementów na maszynie, przyszycia boków z dopasowaniem pik do pika, wycięcia nadmiaru szwów nożyczkami, następnie wywrócenia na maszynie typu krawacz, bolcowania zagłówków - wywracania zagłówków na prawą stronę i modelowania na specjalnym bolcu oraz stebnowania zagłówków na maszynie słupkowej. Pracownica produkowała około 30 sztuk z miękkich materiałów, wykonując kolejno co prawda powtarzające się, ale różne czynności, w określonych odstępach czasu, przy wykorzystaniu specjalnych maszyn i bez użycia dużej siły oraz bez przekraczania obowiązujących w tym zakresie norm higienicznych. Na stanowisku operator cięcia pracownica wykonywała czynności sprowadzające się do obsługi komputerowej maszyny do cięcia, polegające na wykonywaniu czynności jednoczesnego zbierania po dwa pakiety wykrojów z maszyny i odkładania wykrojów do skrzynek. Charakter wykonywanych czynności nie wymagał dźwigania ciężkich przedmiotów, które przekraczałyby warunki określone w przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy - praca stała 12 kg i dorywcza 20 kg. Stosownie do obowiązującej instrukcji pracy, waga pobieranych pakietów wykroi nie przekraczała 0,5 kg, a do wywozu skrzynek wykorzystywano specjalnie przystosowany wózek, co wyłączało podnoszenie ciężarów. Co więcej, pobierane wykroje miały inne kształty i różne ilości, co wykluczało monotypowość wykonywanych ruchów, a stanowisko komputerowe uwzględniało zasady ergonomii. Organ II instancji przeprowadzając ocenę epidemiologiczną nie odniósł się do przedmiotowych instrukcji, zarówno przy sporządzaniu kart narażenia na czynnik szkodliwe, jak również dokonując oceny opinii wydanych przez DWOMP.

Karty oceny narażenia zawodowego, w oparciu o które organ II instancji rozstrzygnął o istnieniu związku choroby pracownika z wykonywaną pracą, sporządzone zostały z naruszeniem obowiązujących w tym zakresie zasad, tj. bez odtworzenia warunków pracy panujących na danym stanowisku. Podstawą dla ich opracowania, co zostało zastrzeżone w treści protokołu oględzin stanowisk pracy w zakładzie skarżącego z dnia 16 listopada 2016 r., stanowiły wyjaśnienia złożone przez pracownika, u którego doszło do zdiagnozowania choroby zawodowej lub na podstawie rozpytania pracowników zatrudnionych w zakładzie pracy, bez odnotowania przeprowadzonej czynności w protokole oględzin. W ocenie skarżącej, nie stanowiła przeszkody w tym zakresie okoliczność związana z reorganizacją stanowisk pracy, na których świadczyła pracę uczestniczka W. B., tj. na stanowisku magazynier w zakresie wykroi, operator cięcia, operator piankowania. Jeśli z uwagi na reorganizację stanowiska, jego modyfikację lub zlikwidowanie nie było to możliwe, uzasadnione pozostawało rozpytanie innych pracowników, jednakże konieczne pozostawało dokładne przytoczenie ich wypowiedzi w treści protokołu, co w niniejszej sprawie nie zostało uczynione. Dokonując oceny epidemiologicznej, organ ograniczył podejmowane przez siebie czynności wyjaśniające do zebrania danych potwierdzających twierdzenia podnoszone przez pracownika, co wskazuje na powierzchowne przeprowadzenie czynności, niezbędnych do wyjaśnienia i załatwienia sprawy.

Wydając zaskarżoną decyzję organ II instancji – w ocenie skarżącej, nie rozważył podnoszonej kwestii związanej z zastrzeżeniami, co do sposobu przeprowadzenia oględzin stanowisk pracy, na których świadczyła pracę W. B., co uzasadnia zarzut naruszenia art. k.p.a. w zw z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Stąd też jako dowolne należy uznać poczynione przez organy obu instancji ustalenia faktyczne znajdujące w ich ocenie potwierdzenie w materiale dowodowym, niekompletnym.

Niezaprzeczalnym faktem pozostaje – w ocenie strony skarżacej, iż etiologia przedmiotowego schorzenia jakim jest zdiagnozowany zespół cieśni nadgarstka, pozostaje wieloczynnikowa, a sama choroba występuje w populacji generalnej, zgodnie z treścią powoływanej przez skarżącego publikacji "Czynniki etiologiczne cieśni nadgarstka u osób zawodowo wykonujących monotypowe ruchy w nadgarstku", wydawanej przez Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera. Jako, że zespół cieśni nadgarstka znamiennie częściej neuropatie występują u kobiet w wieku 45-54 lat (nadmienić należy,iż pracownica u której zdiagnozowano schorzenie urodziła się w [...] r.), a wśród przyczyn wymienia się m.in. zaburzenia metaboliczne - cukrzyca, zmiany zwyrodnieniowe stawów rąk i kręgosłupa szyjnego, urazy - złamania, zaburzenia endokrynne - choroby tarczycy, otyłość, skutki uboczne działania leków m.in. leki p/bólowe z grupy NLPZ.

W ocenie strony skarżacej, uzasadnione pozostawało, aby organ dla potwierdzenia zawodowego tła zespołu cieśni nadgarstka, uzupełnił materiał dowodowy sprawy o historie choroby pracownika oraz zwrócił się do jednostki orzeczniczej II stopnia o wydanie opinii, celem ustalenia związku choroby z wykonywaną pracą, jednocześnie wykluczając inne możliwe pozazawodowe przyczyn neuropatii.

Rodzaj zdiagnozowanego schorzenia oraz złożoność przyczyniających się do jego powstania czynników o charakterze pozazawodowym, w sytuacji braku pełnej diagnostyki i wglądu do historii chorób pracownika, wskazuje – zdaniem skarżącej Spółki, na występowanie istotnych wątpliwości, co do przyjęcia, iż praca nawet wieloletnia, lecz wykonywana w warunkach nie przekraczających norm higienicznych, przy zachowaniu norm obciążeniowych, dopuszczalnych zgodnie z przepisami BHP, może być przyczyną powstania choroby cieśni nadgarstka. Organy obu instancji, nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego w tym zakresie.

Biorąc zaś pod uwagę stanowisko organu, zgodnie z którym skarżąca odwołując się od decyzji organu I instancji, nie przedstawiła żadnych argumentów, które mogłyby podważyć wydane w sprawie orzeczenia jednostek orzeczniczych, Spółka wskazała, iż nie ma Ona dostępu do dokumentacji medycznej pracownicy przez co nie ma możliwości zweryfikowania wydanego przez lekarza orzeczenia. Organ orzekający, odmawiając konsultacji jednostki orzeczniczej II stopnia, swoim działaniem doprowadził do wydania decyzji na podstawie niepełnych ustaleń faktycznych.

Zdaniem skarżącej strony organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję oparł się na niepełnej, jednostronnej opinii lekarskiej. Powyższy sposób postępowania organu w sprawie należy zakwalifikować jako zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona skarżąca powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, co jest uchybieniem przepisów postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji.

Uzasadniając zarzut naruszenia § 6 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 5 w zw. z § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia - w ocenie strony skarżącej orzeczenia lekarskie o nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. oraz z dnia [...] kwietnia 2017 r. wydane przez DWOMP nie zostały w sposób należyty uzasadnione, a w związku z tym nie powinny stanowić podstawy wydania decyzji w sprawie dotyczącej stwierdzenia choroby zawodowej. Zarówno opinia z dnia [...] stycznia 2016 r., jak z dnia [...] kwietnia 2017 r. zawierają jedynie skrótowe uzasadnienie zajętego stanowiska. Brak jest możliwości stwierdzenia, czy poczynione przez lekarza orzecznika ustalenia są logiczne i uwzględniają całość dowodów zgromadzonych w toku postępowania. Trudno bowiem uznać opis czynności wykonywanych przez pracownika w poszczególnych zakładach pracy za wyjaśnienie przyczyn uznania schorzenia pracownika za chorobę zawodową. Lekarz orzecznik wydający orzeczenie na którym oprały się organy administracji, posłużył się fachową terminologią, nie tłumacząc jednocześnie dlaczego wyniki poszczególnych badań świadczyć mają o zawodowym podłożu zdiagnozowanej choroby. Nie posiadając fachowej wiedzy nie można ocenić, czy wyniki przeprowadzonych badań mogą z dużym prawdopodobieństwem wskazywać na zawodowe podłoże schorzenia pracownika, jak również czy były poparte szczegółowymi badania i wnikliwą analizą ich wyników. Wbrew twierdzeniu organu diagnoza w orzeczeniu lekarskim nie została właściwie uzasadniona, gdyż nie wyjaśniła ona przyczyn powstania choroby zawodowej, nie dowodzi też że sposób wykonywania pracy bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem spowodował schorzenie u pracownicy, zaś lekarz orzecznik niewłaściwie i bezpodstawnie zastosował domniemanie, że narażenie zawodowe było przyczyną choroby.

Organy nie wzięły pod uwagę, iż w opinii uzupełniającej DWOMP wskazał, iż czynniki narażenia zawodowego, związane z charakterem wykonywanej pracy, wymagające ruchów zginania i prostowania w nadgarstkach z użyciem siły zwiększały ryzyko rozwoju zespołu cieśni nadgarstka. Użyte określenie "zwiększa ryzyko", stanowi pojęcie niedookreślone, przemawiającym zarówno za przyjęciem istnienia związku zdiagnozowanej choroby zespołu cieśni nadgarstka z czynnikami narażenia występującymi w miejscu pracy, jak również wyłączające istnienie tego związku przyczynowego. Ponadto, organ II instancji dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym orzeczeń lekarskich wydanych przez DWOMP, nie uwzględnił dokonanej przez jednostkę orzeczniczą I stopnia, oceny wyników chronometrażu. Zgodnie z opinią DWOMP, wyniki te wskazują na duże obciążenie pracą. Z wydanej opinii nie wynika jednak jakimi kryteriami, należy dokonywać oceny występowania czynników narażenia, przyczyniających się do uznania istnienia podstaw dla występowania choroby zawodowej, co budzi uzasadnione wątpliwości odnośnie oceny przydatności tej opinii dla celów postępowania, pod kątem jasności przekazu, kompletności, rzetelności, wszechstronnego wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy kwestii. Tymczasem w wydanej opinii, analizując wpływ czynników narażenia na rozwój zdiagnozowanego schorzenia przyjęto, iż wykonując pracę na stanowisku operator szycia, następnie operator cięcia, magazynier w zakresie wykroi, w okresie zatrudnienia w spółce A S.A., występowało narażenie na sposób wykonywania pracy, gdyż we wskazane czynności były zaangażowane obie ręce, dominujące były ruchy zginania i prostowania w nadgarstkach z użyciem siły, co wskazuje na monotypię ruchów rąk.

Zdaniem skarżącej, organ dokonując oceny opinii wydanych orzeczeń lekarskich DWOMP, do czego pozostawał zobowiązany w myśl art. 80 k.p.a., nie uwzględnił wniosków końcowych wynikających z powołanej przez skarżącego publikacji zatytułowanej "Czynniki etiologiczne cieśni nadgarstka u osób zawodowo wykonujących monotypowe ruchy w nadgarstku", wydawanej przez Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera, zgodnie z którymi dla wykazania związku powstałego schorzenia z wykonywaną pracą, konieczne jest nie tylko ustalenie wielokrotnych monotypowych ruchów w nadgarstkach. Zgodnie z powołaną publikacją, konieczne jest również aby ruchy te były wykonywane przy użyciu dużej siły oraz niekiedy w połączeniu z pracą w narażeniu na drgania mechaniczne emitowane przez narzędzia pracy.

W konsekwencji powyższego, jako dowolne, nie znajdujące oparcia w obowiązującej regulacji prawnej uznać trzeba – zdaniem skarżacej, stanowisko organów przyjmujące orzeczenia placówek medycznych, jako w pełni wiarygodny i wystarczający dla rozpatrzenia sprawy materiał dowodowy.

Powołane powyżej okoliczności wskazują – zdaniem Spółki, że wydane decyzje naruszają prawo i powinny zostać uchylone. W przekonaniu strony skarżącej w toku niniejszego postępowania nie zostało w sposób dostateczny, przy zachowaniu przepisów postępowania wykazane, że choroba stwierdzona u pracownika ma podłoże zawodowe. Materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania jest niekompletny, obarczonymi istotnymi wadami, a w szczególności najważniejszy dowód w sprawie-orzeczenia lekarskie wydane przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą DWOMP sporządzone zostały bez dostatecznego wyjaśnienia przyczyn ustalonego związku zespołu cieśni nadgarstka z wykonywaną pracą. Organ nie zwrócił się o wydanie nowego orzeczenia lekarskiego przez uprawnionego lekarza, lecz sam arbitralnie rozstrzygnął niniejszą sprawę, odmawiając przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, powołując się w sposób nieuzasadniony na art. 12 k.p.a., co w świetle przywołanego orzecznictwa jest niedopuszczalne.

Ponadto decyzja zostało wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez przyjęcie, iż do stwierdzenia choroby zawodowej wystarczające jest zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych, znajdującym się w rozporządzeniu oraz wykonywanie pracy w warunkach narażenia na jej powstanie, a wydanie przez jednostkę orzeczniczą orzeczenia, nawet na podstawie niepełnego materiału dowodowego, bez wskazania konkretnych zapisów dokumentacji medycznej i nie wypełnienie przez lekarzy dyspozycji przepisu § 6 ust. 2 rozporządzenia, przesądza wykazanie w sposób bezsporny lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba ma charakter zawodowy. Powołane wyżej okoliczności prowadzą do wniosku, iż decyzja w niniejszej sprawie została wydana nie tylko z naruszeniem przepisów prawa proceduralnego, lecz również materialnego, stąd strona skarżąca wniosła o uchylenie wydanych w sprawie decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji i odpierając zarzuty skargi.

Do sprawy zgłosił udział w sprawie uczestnik postępowania – W. B. W piśmie procesowym z dnia 11 stycznia 2018 r. W/w wniosła o oddalenie skargi nie godząc się z podniesionym w skardze zarzutami. Popierając w całości stanowisko organu, stwierdziła m. innymi, iż brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości wydanego w stosunku do niej orzeczenia lekarskiego oraz zawartego w nim rozpoznania choroby zawodowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została podjęta zgodnie z obowiązującym prawem i na podstawie należycie ustalonych okoliczności faktycznych.

Przedmiotem oceny była decyzja D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. [...] sierpnia 2017 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji orzekającą o stwierdzeniu u uczestniczki postępowania choroby zawodowej - przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka obustronnie (poz. 20 pkt 1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych).

Na wstępie należy zatem podkreślić, że choroba zawodowa jest pojęciem prawnym zdefiniowanym w art. 2351 k.p., zgodnie z którym, za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zatem zachowanie dwóch wymogów: zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy.

Istotne jest przy tym także, że użyta w dyspozycji powyższego przepisu alternatywa: "bezspornie" lub z "wysokim prawdopodobieństwem", wskazuje na pewną dyskrecjonalność organów inspekcji sanitarnej prowadzących postępowanie w przedmiocie ustalenia przyczyn choroby zawodowej, nieoznaczającą jednak jakiejkolwiek dowolności. W konkretnym przypadku stwierdzenie przez organ z wysokim prawdopodobieństwem wystąpienia czynnika szkodliwego w miejscu pracy, skutkującego powstaniem choroby zawodowej, niekoniecznie oznacza, że okoliczność ta musi być potwierdzona bezspornym dowodem. W wyroku z dnia 15 czerwca 2012 r., sygn. II OSK 748/12 (LEX nr 1216762) - NSA stwierdził, że z punktu widzenia art. 235¹ k.p. "nie jest wymagane bezsporne wykazanie związku między warunkami pracy w warunkach narażenia, a stwierdzoną dolegliwością".

Jednocześnie art. 2352 k.p. stanowi, że rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

Reasumując, choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne i zostały ujęte w tzw. wykazie chorób zawodowych.

I tak na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 k.p., Rada Ministrów wydała w dniu 30 czerwca 2009 r. rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych, którego postanowienia weszły w życie w dniu 3 lipca 2009 r. i obowiązywały w chwili wydawania przez organy obydwu instancji kontrolowanych decyzji.

Wskazane rozporządzenie ma charakter mieszany. Zawiera zarówno normy materialnoprawne, do jakich zaliczyć należy sam wykaz chorób zawodowych, jak i przepisy procesowe regulujące tryb postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych.

I tak przepis § 2 w/w rozporządzenia stanowi, że wykaz chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, określa załącznik do rozporządzenia.

Zgodnie z kolei z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje państwowy inspektor sanitarny na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

U uczestniczki postępowania rozpoznano schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych pod poz. 20 pkt 1, tj. zespół cieśni w obrębie nadgarstka - obustronny.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostawało ustalenie związku przyczynowego między warunkami (szeroko ujętymi), w jakich wykonywała W/w pracę, a zdiagnozowanym schorzeniem. Orzeczenie lekarskie, a za nim organy sanitarne stwierdziły, że taki związek istnieje, z kolei skarżąca strona stoi na stanowisku, że takiego związku nie ma.

Podstawowe argumenty skargi sprowadzają się do zarzutu:

1) stwierdzenia choroby zawodowej wyłącznie na podstawie badania lekarskiego placówki diagnostycznej pierwszego stopnia, przeprowadzonego w sposób wadliwy i niepełny oraz wydanego na jego podstawie orzeczenia lekarskiego, które nie zawiera należytego uzasadnienia i składa się jedynie z lakonicznych konkluzji,

2) błędnego przyjęcia istnienia związku przyczynowego między chorobą a warunkami pracy u skarżącej strony.

Odnosząc się do powyższych zarzutów stwierdzić należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej jest specyficznym postępowaniem administracyjnym, zaś regulacje procesowe zawarte w w/w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych stanowią lex specialis wobec przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.

I tak, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika, którego podejrzenie dotyczy, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej, o której mowa w § 5 ust. 2.

Następnie lekarz tej jednostki na podstawie przeprowadzonych badań, dokumentacji medycznej, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (§ 6 ust. 1 rozporządzenia).

Co istotne, jeżeli zakres informacji zawartych w wymienionej dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego lub pracownika (§ 6 ust. 5 rozporządzenia).

Pracownik (i tylko pracownik, nie zaś pracodawca), badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia.

Tak jak to już wyżej Sąd podkreślił, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej organ wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia).

Przy czym, przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.

W świetle powyższej regulacji stwierdzić należy, że tylko w razie uznania przez inspektora sanitarnego, iż materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, to tenże tylko organ uprawniony jest do decydowania o wyborze sposobu uzupełnienia materiału dowodowego, poprzez podjęcie jednej lub kilku wymienionych w nim czynności. Przepis ten nie wprowadza zatem hierarchii dowodów poprzez przyznanie prymatu jednej czynności dowodowej nad inną.

Niesporne jest w niniejszej sprawie, że pracownik - uczestniczka postępowania została poddana badaniom w uprawnionej jednostce orzeczniczej tj. D. Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we W. – Oddział w W., która wydała w dniu [...] stycznia 2016r. orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu u uczestniczki postępowania przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - zespołu cieśni w obrębie nadgarstka obustronny, wymienionej w poz. 20 pkt 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. (k.20 akt administracyjnych organu I instancji).

Oceniając powyższe orzeczenie na tle przepisów w/w rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych - należy uznać, że wbrew zarzutom skargi, spełnia ono wymagania określone w § 5, jak i § 6 rozporządzenia.

I tak niewątpliwie zostało ono wydane przez lekarza zatrudnionego w jednostce orzeczniczej I stopnia wskazanej w § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, tj. w poradni chorób zawodowych wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy.

Orzeczenie to spełnia również wymagania określone w § 6 rozporządzenia, gdyż zostało wydane na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego.

Uzasadnienie jest logiczne i spójne. Nie budzi wątpliwości, jakie czynniki zadecydowały o stwierdzeniu, że zdiagnozowana u W/w pracownika choroba ma charakter zawodowy. Opinia w tym względzie jest przekonująca, zwłaszcza, że do podniesionych wątpliwości ze strony skarżącej, jak i organów obu instancji ośrodek medycyny pracy miał szansę się odnieść i wyrazić swój pogląd w opinii uzupełniającej z dnia [...] kwietnia 2017 r., Nr [...] (k.21 akt administracyjnych organu odwoławczego), który – co należy podkreślić, nie uległ zmianie w stosunku do orzeczenia - opinii z dnia [...] stycznia 2016 r., Nr [...] (k.20 akt administracyjnych organu I instancji).

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w sprawie brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości wydanego w stosunku do uczestniczki postępowania opisanego wyżej orzeczenia lekarskiego oraz zawartego w nim rozpoznania, uznającego istnienie związku przyczynowego pomiędzy występującym schorzeniem a sposobem wykonywania pracy.

Ponadto, jak to już wyżej Sąd zauważył, zgodnie z regulacją § 6 ust. 5 w/w rozporządzenia, to tylko lekarze specjaliści uprawnieni są do występowania o uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie, jeżeli zakres informacji zawartych w dokumentacji medycznej, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego jest w ich ocenie niewystarczający.

Z akt sprawy niewątpliwie wynika, że lekarze dysponowali odpowiednim materiałem dowodowym, w tym dokumentacją medyczną, nie uznając za konieczne sięganie po dodatkową dokumentację. Przyjęto tym samym, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest wystarczający do wydania prawidłowego orzeczenia.

W kontekście powyższych uwag należy przyjąć związanie organu orzeczeniem - opinią lekarską, opartą na wiedzy medycznej. Takiej wiedzy nie posiadają natomiast organy administracyjne czy sądy, a zatem nie mogą samodzielnie podważać diagnozy specjalistów.

Zatem jeżeli orzeczenie lekarskie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem – a co ma miejsce w niniejszej sprawie, to organ administracyjny jest takim orzeczeniem związany i wbrew twierdzeniom skargi nie ma żadnych podstaw do jego zanegowania.

Również zarzut skarżącej strony, a dotyczący zaniechania przeprowadzenia wobec uczestniczki postępowania określonych badań, mających na celu weryfikację jej "medycznej przeszłości" i jej ewentualnego wpływu na pozazawodowy aspekt pochodzenia choroby, nie stanowi o wadliwości tego orzeczenia, albowiem odnosi się do merytorycznych kwestii, co do których ani Sąd ani organ nie mogą się wypowiadać.

Jak to już Sąd wyżej wskazał, to lekarz ma odpowiednie do rozpoznania choroby zawodowej kwalifikacje i to tenże lekarz decyduje o tym jakie badania są niezbędne, w jakim zakresie i jak mają zostać przeprowadzone.

Poza tym i w w/w orzeczeniu lekarskim i w jego uzupełnieniu, które precyzuje te kwestie, wskazuje się na przeprowadzone pod tym kątem badania.

Za chybiony należy także uznać zarzut zaniechania przez organ zgromadzenia i dołączania do akt sprawy pełnej dokumentacji medycznej uczestniczki postępowania, z tej to przede wszystkim przyczyny, że organ orzekając w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej nie jest upoważniony do analizy dokumentacji medycznej pod względem merytorycznym. Nie gromadzi w tej sytuacji dokumentacji medycznej w aktach administracyjnych, poza dokumentacją dołączaną przez strony, jako dowód w sprawie. Organ wydaje decyzję kierując się orzeczeniami - opiniami medycznymi upoważnionych placówek służby zdrowia, które gromadzą dokumentację medyczną. To uprawniona jednostka diagnostyczno-orzecznicza ocenia, czy dysponuje pełnym materiałem lekarskim pozwalającym na wydanie orzeczenia w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Kwestie gromadzenia i udostępniania dokumentacji medycznej reguluje zaś rozporządzanie Ministra Zdrowia z dnia 1 sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób ( Dz. U. z 2013 r., poz. 1379).

Należy przy tym zauważyć, a na co zwrócił uwagę także organ odwoławczy, że w toku postępowania administracyjnego strona skarżąca nie przedstawiła żadnych przeciwdowodów np. w postaci innych opinii lekarskich, które mogłyby podważyć kwestionowane orzeczenie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy.

Wobec tego należy stwierdzić, iż orzeczenie lekarskie uzupełnione przez wyjaśnienia przedstawione na żądanie organu sanitarnego odpowiada prawu, gdyż spełnia warunki formalne, a co znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Ustalenia oparto na analizie pełnego stanu faktycznego (tj. na analizie narażenia zawodowego, dostępnej dokumentacji medycznej oraz przeprowadzonych badaniach specjalistycznych).

Jak już wcześniej podkreślano, wbrew twierdzeniu skarżącego, orzeczenie lekarskie nie budzi wątpliwości, jest jednoznaczne, konkretne i niesprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.

Z tych to zatem względów, Sąd nie znalazł podstaw do jego zakwestionowania.

Organy inspekcji sanitarnej nie naruszyły również zasady wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, ponieważ wykazały istnienie związku przyczyno- skutkowego pomiędzy narażeniem zawodowym a stwierdzonym schorzeniem. Dochodzenie epidemiologiczne przeprowadzone przez organy wykazało, że pracownica podczas wykonywania obowiązków zawodowych była narażona na monotypowe ruchy rąk, zaś postępowanie potwierdziło, iż genezę rozpoznanego schorzenia należy wiązać z pracą u skarżącej strony.

Zważyć przy tym należy, że karta oceny narażenia zawodowego sporządzona została m.innymi w oparciu o ustalenia zawarte w protokole oględzin z dnia 16 listopada 2016r. stanowisk pracy u strony skarżącej, sporządzonym przy udziale nie tylko pracownika PPIS, uczestniczki postępowania, lecz i przedstawiciela pracodawcy – stażysty w dziale bhp, zatrudnionego w skarżącej Spółce.

Istotne jest przy tym także i to, że na str.7 z zapisu w pkt III.2 tegoż protokołu niewątpliwie wynika, iż wbrew zarzutom skargi, oceniane były instrukcje pracy, wymienione jako załączniki od 1 do 5 ( k.13 akt administracyjnych organu odwoławczego).

Z akt sprawy niewątpliwie także wynika, że podstawę do wydania decyzji stanowiła również analiza kart oceny narażenia zawodowego sporządzonych w odniesieniu do wszystkich pracodawców, którzy zatrudniali uczestniczkę postępowania w okresie Jej aktywności zawodowej.

Zauważyć należy, że ocena narażenia zawodowego była dokonana przez uprawnione do tego podmioty w rozumieniu § 6 ust. 3 pkt 2 i 3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, tj. lekarza zatrudnionego w jednostce orzeczniczej, jak i właściwego państwowego inspektora sanitarnego.

W ocenie Sądu, nie zostały naruszone reguły prowadzenia postępowania dowodowego określone w art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a. Prawidłowo bowiem ustalono istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, zaś wniosek organu wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów.

Sąd nie podzielił tym samym podniesionych przez stronę skarżącą zarzutów naruszenia wskazanych powyżej przepisów prawa procesowego.

Odnosząc się do wywodów skarżącego dotyczących braku możliwości wypowiadania się co do merytorycznych, głównie medycznych aspektów sprawy z uwagi na zarzucany brak wiedzy specjalistycznej stwierdzić należy, że zarzut ten nie może odnieść zamierzonego skutku. Z akt sprawy, bowiem wynika, że skarżący był informowany o możliwości wypowiadania się co do zgromadzonego materiału dowodowego i z uprawnienia tego skorzystał. Podnoszone przez skarżącego kwestie zostały wyjaśnione przez jednostkę orzeczniczą upoważnioną do orzekania w sprawach chorób zawodowych w w/w piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r. Tak jak to już wyżej Sąd podkreślił, prawodawca powierzył obowiązek rozpoznawania chorób zawodowych lekarzom orzecznikom, gdyż czynność ta wymaga wiedzy specjalistycznej.

W orzecznictwie przyjęte zostało, że przedmiotowy proces orzeczniczy jest procesem indywidualnym i uwzględnia się w nim osobniczą wrażliwość pacjenta, którą ocenia lekarz orzecznik przy wydawaniu orzeczenia. Orzeczenie lekarskie stanowi zaś jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących postawę orzeczeń lekarskich (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06 opublikowany w CBOSA i powołane w nim orzecznictwo).

Sąd administracyjny kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, może zakwestionować jedynie ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ, co może prowadzić do zakwestionowania pod względem formalnym również orzeczenia lekarskiego, np. że zostało wydane w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, bądź uprawnionego lekarza, lecz niezatrudnionego we wskazanej w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych jednostce organizacyjnej, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. Jak już była o tym mowa, strona skarżąca żadnych przeciwdowodów nie dostarczyła.

Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 2351 k.p., poprzez stwierdzenie choroby zawodowej pomimo braku ustalenia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Podzielić w tym zakresie należy stanowisko organu inspekcji sanitarnej, że dowodem stwierdzającym bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została wywołana działaniem czynników szkodliwych jest orzeczenie lekarskie. Występowanie w środowisku pracy czynników szkodliwych lub szkodliwego sposobu wykonywania pracy dokonuje się w ramach oceny ryzyka zawodowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych został wyrażony pogląd, że występowanie warunków szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, które powodują określone schorzenie, stwarza domniemanie istnienia związku między warunkami pracy a chorobą (wyroki NSA z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1039/06, Lex nr 2278506 oraz z dnia 7 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 388/06). Jest to domniemanie zwykłe wzruszalne, które nie wyłącza wykazania, że pomimo pracy w warunkach narażających na chorobę, jej powstanie w konkretnym przypadku nastąpiło z innych przyczyn, niezwiązanych z zatrudnieniem, co natomiast nie miało miejsca w niniejszej sprawie, gdy z orzeczenia lekarskiego wynika, że nie wystąpiły pozazawodowe przyczyny schorzenia.

W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i jego ocena pozostawały w zgodzie z art. 80 k.p.a. i stanowiły wystarczającą podstawę do przyjęcia, że uczestniczka postępowania w okresie zatrudnienia u skarżącej pracowała w warunkach stwarzających ryzyko powstania zdiagnozowanej jednostki chorobowej, skoro w określonym okresie zatrudnienia w strony skarżącej wykonywała prace polegające na wykonywaniu czynności powtarzalnych połączonych z dużą ich częstotliwością i obciążeniem kończyn górnych, co tym stwarzało ryzyko /prawdopodobieństwo/ powstania przedmiotowej choroby zawodowej.

Zważyć należy, jak trafnie zauważa organ odwoławczy, że nie jest wykluczone powstanie choroby zawodowej także w warunkach, w których dopuszczalne normy nie są przekraczane, gdyż znaczenie może mieć osobnicza wrażliwość na działanie określonego czynnika.

Istotne jest przy tym, że w świetle cyt. wyżej art. 235¹ k.p. oraz przepisów w/w rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych nie ma podstaw aby możliwość ustalenia, że w środowisku pracy występują czynniki szkodliwe dla zdrowia pracownika uzależniona była od przekroczenia najwyższych dopuszczalnych natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, czy też świadczenia pracy w warunkach szkodliwych. Dla stwierdzenia choroby zawodowej u danej osoby istotne jest wyłącznie ustalenie istnienia związku przyczynowego między warunkami pracy, które stwarzały możliwość powstania choroby zawodowej, a rozpoznanym u tej osoby schorzeniem. Ustawodawca nie wymaga wykazania sposobu wykonywania pracy w sprzeczności z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, bądź z wykazaniem obciążania układu ruchu przekraczającymi określone w przepisach szczególnych wielkości.

Jednym kryterium zgodnie z w/w przepisem jest wysokie prawdopodobieństwo wywołania choroby układu ruchu u danego pracownika przez sposób wykonywania przez niego pracy.

Odnosząc się do powiązanego z opisaną powyżej kwestią zarzutu naruszenia art. 2351 k.p. w związku z § 6 ust. 1, ust. 2 pkt 5 w zw. z § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, należy stwierdzić, że nie jest wymagane bezsporne wykazanie związku między pracą w warunkach narażenia zawodowego, a stwierdzoną dolegliwością (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 748/12 oraz z dnia 17 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 315/15).

Do stwierdzenia istnienia choroby zawodowej istotne jest ustalenie, czy na stanowisku pracy pracownik był eksponowany na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia, a tym samym, czy podczas wykonywania pracy był narażony na powstanie konkretnej choroby. Występowanie zaś warunków szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, które powodują określone schorzenie, stwarza domniemanie istnienia związku między warunkami pracy, a chorobą (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1039/06, oraz z dnia 7 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 388/06).

W niniejszej zaś sprawie niewątpliwie w ocenie Sądu wykazano, że W/w pracownik wykonywał w opisanym wyżej okresie pracę w warunkach narażenia zawodowego ze względu na sposób jej wykonywania, a która łączyła się z obciążeniem kończyn górnych.

W okolicznościach niniejszej sprawy, przyjąć należy, że organy sanitarne na podstawie wyczerpująco zgromadzonego i trafnie ocenionego materiału dowodowego ustaliły prawidłowy stan faktyczny, z którego jednoznacznie wynika, że pracownik wykonywał czynności zawodowe w warunkach narażenia na powstanie zespołu cieśni w obrębie nadgarstka obustronne, tj. choroby zawodowej zdefiniowanej w art. 2351 k.p. i ujętej w wykazie chorób zawodowych pod pozycją poz. 20 pkt 1 w/w rozporządzenia.

Mając na uwadze, że zakwestionowana decyzja okazała się prawidłowa a podniesione zarzuty nie były uzasadnione, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało orzec o oddaleniu wniesionej skargi w całości.

J.N.27.02.2018