Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1345/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1345/06 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 czerwca 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Anna Znamiec, Sędziowie: WSA Maria Zawadzka ( spr), Asesor WSA Maja Chodacka, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2007r., sprawy ze skargi P. J., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 23 czerwca 2006r nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004r, I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego c koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych ).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 roku Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego działając na. podstawie 207, art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /teks jednolity z 2005 roku Dz. U. Nr 8 poz. 60 ze zm./ oraz art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 o podatku dochodowym od osób fizycznych /tekst jednolity z 2000 roku Dz. U. Nr 14 poz. 176 ze zm./ określił P.J. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok, z tytułu uzyskania dochodu, o którym mowa w art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 2.624 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy stwierdził, że skarżący zaciągnął kredyt w wysokości 465.000 zł, z przeznaczeniem na zakup akcji w pierwszej ofercie publicznej. Od udzielonego kredytu, zapłacił prowizję bankową w kwocie 1.162,50 zł. Za pośrednictwem Biura Maklerskiego [...]skarżący złożył zapis na zakup 25.000 akcji Spółki [...] w pierwszej ofercie publicznej. Z powodu redukcji ilości przyznanych akcji, skarżący otrzymał tylko 2.502 sztuk akcji, w cenie jednostkowej 19,70 zł. W związku z powyższym pozostała część kredytu, w kwocie 445.575,59 zł została spłacona automatycznie przez Biuro Maklerskie. Na zakup akcji zatem, została wykorzystane tylko część kredytu w kwocie 19.424,41 zł, pomimo tego skarżący w zeznaniu podatkowym za 2004 rok PIT-38 wykazał koszty całego kredytu, a więc również koszty dotyczące kredytu, w części nie wykorzystanej na zakup akcji, czyli nie mające związku z uzyskanym przychodem. Wydając przedmiotową decyzję Urząd Skarbowy zaliczył do kosztów jedynie wydatki związane z obsługa kredytu zaciągniętego na zakup akcji, w proporcji przypadającej na wykorzystane kredyt, za który zakupiono, akcje.

W odwołaniu od decyzji P. J. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji, uznania całości kosztów kredytu na zakup akcji za niezbędne koszty uzyskania przychodu, uznania jego rozliczenia PIT 38 za 2004 rok za prawidłowe i zwrot kwoty 237,40 zł, wpłaconej przez niego w związku z wydaniem zaskarżonej decyzji wraz z odsetkami. Skarżący zarzucił, iż zaskarżona decyzja została podjęta w sprzeczności z obowiązująca ustawą oraz podniósł, iż tylko dzięki poniesieniu kosztów całego kredytu mógł złożyć zapis spowodowałoby przerzucenie na Skarb Państwa ryzyka podatnika z tytułu zaciągniętego kredytu w części niewykorzystanej na zakup akcji.

W przedmiotowej sprawie, w skutek redukcji ilości przyznanych akcji, skarżący wydatkował na ich zakup część kredytu w kwocie 19.424,41 zł, a zatem do kosztów osiągnięcia przychodów ze sprzedaży 2.502 sztuk akcji należy zaliczyć jedynie tą część prowizji oraz odsetek, która przypada proporcjonalnie na kredyt wydatkowany na zakup akcji. Kwota ta została zatem ustalona w prawidłowej wysokości przez organ I instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji pierwszej instancji, powtarzając w zasadzie argumenty uprzednio podniesione w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m.in. poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji administracyjnych. Z treści art. 145 § 1 ww. ustawy wynika, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 powołanej ustawy, stwierdzić należy, że decyzja ta narusza przepisy prawa materialnego, w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Istota sporu sprowadza się do ustalenia czy w przedmiotowej sprawie skarżący mógł zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów prowizję bankową w pełnej wysokości, czy też jedynie w proporcji, przypadającej na wykorzystanie kredytu, za który faktycznie nabył akcje.

Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 maja 2003 roku sygn. akt III SA 3361/01 możliwość zaliczenia określonych wydatków do kosztów uzyskania przychodów wpływa bezpośrednio na wysokość dochodu będącego podstawą opodatkowania, a w konsekwencji na wysokość należnego zobowiązania. Nic więc też dziwnego, że problematyka ta należy do najbardziej konfliktogennych w ustawach podatkowych. Konstrukcja kosztów uzyskania przychodów, określona w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest oparta na swoistej klauzuli generalnej, która stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty 'poniesione w celu -osiągnięcia przychodów, z wyjątkami taksatywnie wymienionymi w art. 23 powołanej ustawy. Wykładnia gramatyczna użytego przez ustawodawcę pojęcia "koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów" oznacza, że podatnik ma możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich wydatków, pod warunkiem, że wykaże ich bezpośredni związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a ich poniesienie ma lub może mieć bezpośredni wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Z powyższego wynikają dwie konstatacje, a mianowicie, że to na podatniku, zgodnie z powszechnie stosowaną na gruncie prawa polskiego zasadą jako na osobie wywodzącej z określonych faktów skutki prawne spoczywa ciężar ich udowodnienia oraz, że warunkiem odliczenia wydatków od przychodu jest udokumentowanie faktu poniesienia wydatku w sposób nie budzący wątpliwości.

Częstym błędem popełnianym przy ocenie poniesionych przez podatników wydatków jest utożsamianie "celu", o którym mowa w powołanym przepisie, ze "skutkiem" będącym następstwem podjętych działań. W ocenie Sądu fakt efektywności wydatków nie może być jedynym naruszeniem przesądzającym o uznaniu tego wydatku za koszt uzyskania przychodu. Niezbyt ostre ustawowe kryteria klasyfikowania wydatków jako kosztów uzyskania przychodów stara się doprecyzować w swoim orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny. Ze względu jednak na złożoność problematyki i wielość stanów faktycznych orzecznictwo to nie w pełni jest spójne. Praktycznie rzecz biorąc pełna zgoda dotyczy tylko stosowania się do reguły, iż przy ustalaniu kosztów uzyskania przychodów każdy wydatek poza wyraźnie wskazanymi w ustawie wymaga indywidualnej oceny pod kątem bezpośredniego związku z tymi przychodami i racjonalności działania dla osiągnięcia tego przychodu. Reasumując, jeżeli podatnik poniósł określony wydatek i przedstawi na jego poniesienie stosowny dowód oraz wykaże, że jego działania miały na celu uzyskanie przychodu tj. że na podstawie dostępnej wiedzy można było zasadnie przypuszczać, że poniesione wydatki mogą zaowocować przychodem, to wydatek ten należy uznać za koszt uzyskania przychodu.

Bezspornym jest, że skarżący dokonał zapisu na 25.000 akcji. W tym celu zaciągnął kredyt w kwocie 465.000 zł. Dodatkowo dysponował swoimi oszczędnościami, co spowodowało, że przydzielono mu 2.502 akcje, które następnie zostały sprzedane. Zysk z tej transakcji wyniósł 11.063,10 zł, które skarżący pomniejszył o koszty kredytu w wysokości 1.162,50 zł. Do opodatkowania pozostała więc kwota 9.900,60 zł.

Gdyby skarżący nie dysponował tak dużymi środkami pieniężnymi, które uzyskał z zaciągniętego kredytu, to dysponując tylko swoimi oszczędnościami, przydzielono by mu jedynie 157 akcji, co oczywiście spowodowałoby, że zysk byłby niepomiernie mniejszy. Zatem nie ma istotnego znaczenia fakt, iż skarżący nie wykorzystał całego kredytu bankowego i na przedmiotowe akcje nabył jednie za kwotę 19.424,41 zł, ponieważ, żeby nabyć taką ilość akcji musiał zaciągnąć cały kredyt, od którego należało koszty związane z obsługa kredytu. W konsekwencjo opłaty związane z obsługa kredytu zaciągniętego przez P. J. w celu nabycia akcji, stanowią zdaniem Sądu koszty uzyskania przychodów z tytułu zbycia akcji, w takiej wysokości, w jakie faktycznie zostały poniesione przez skarżącego, a więc w pełnej wysokości.

Wobec powyższego w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji, orzekając jednocześnie o kosztach na zasadzie art. 200 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.