Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1789/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2007-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 19 stycznia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia WSA Paweł Kowalski, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 stycznia 2007 roku przy udziale- sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia zajęcia zabezpieczającego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł., działając w oparciu o wniosek Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł., określił przybliżoną kwotę zobowiązania A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec 2004 r. w łącznej kwocie 451.141,- zł oraz dokonał zabezpieczenia tej kwoty na wszelkich składnikach majątkowych podatnika.

Następnie, na podstawie powyższej decyzji, Naczelnik Urzędu sporządził w dniu [...] zarządzenie zabezpieczenia nr ZVAT [...] na kwotę 2.735,- zł i nadał mu klauzulę o przyjęciu zabezpieczenia do wykonania. W dniu 28 lutego 2006 r. doręczył ww. zarządzenie spółce, dokonując jednocześnie zabezpieczenia na ruchomościach dłużnika – samochodach Kia Pregio oraz Mercedes Benz. Ponadto w dniu 3 marca 2006 r. przesłał do Banku B S.A. w W., zawiadomienie nr [...] o zajęciu zabezpieczającym na ww. kwotę 2.735,- zł. Informację o zajęciu rachunku bankowego strona otrzymała w dniu 10 marca 2006 r.

W dniu 23 marca 2006 r. (pismo datowane na 17 marca 2006 r.) A sp. z o.o. złożyła w [...] Urzędzie Skarbowym skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia zabezpieczającego prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z jej rachunku bankowego i wniosła o uchylenie ww. zajęcia. Zdaniem strony zajęcie dwóch samochodów było wystarczające, dla zabezpieczenia ewentualnych roszczeń organów skarbowych. Zajmując dodatkowo rachunek bankowy spółki organ sparaliżował działalność zobowiązanego uniemożliwiając mu m.in. zapłatę bieżących podatków. Kontynuowanie zajęcia może w związku z tym doprowadzić do upadłości strony.

Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. przekazał powyższą skargę, zgodnie z właściwością miejscową i rzeczową, Naczelnikowi [...] Urzędu Skarbowego w Ł.. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej pismo strony nie było skargą na czynność egzekucyjną w trybie art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005, nr 229, poz. 1954 ze zm.), lecz wnioskiem o uchylenie dokonanego zajęcia na podstawie art. 157a ww. ustawy. Właściwym do rozpoznania takiego wniosku jest natomiast organ egzekucyjny, czyli Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł..

Po rozpoznaniu zażalenia na to postanowienie Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i zobowiązał Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. do rozpatrzenia pisma z dnia 17 marca 2006 r. zgodnie z zakresem żądania strony. Zdaniem Ministra Finansów z ww. pisma nie wynika jednoznacznie, iż jest to wniosek o uchylenie zajęcia zabezpieczającego złożony w trybie art. 157a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przedmiotowe pismo zostało zatytułowane skarga i wniesione z zachowaniem terminu do wniesienia skargi na czynności zabezpieczające. Ponieważ w zażaleniu na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej spółka podtrzymała, że pismo to jest skargą na czynności egzekucyjne (art. 54 ww. ustawy), a ostatecznie to strona decyduje jaki charakter ma złożone przez nią pismo, zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu, a Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. został zobowiązany do jego rozpatrzenia zgodnie z zakresem żądania strony.

Przed wydaniem przez Ministra Finansów powyższego rozstrzygnięcia Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. postanowieniem z dnia [...] nr [...], działając w oparciu o art. 17 § 1 w zw. z art. 157a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odmówił uchylenia zajęcia zabezpieczającego dokonanego na rachunku bankowym strony. Organ egzekucyjny wskazał, że spółka posiada niewielki majątek trwały (38 tys. zł), w okresie od lutego do listopada 2005 r. wykazała stratę w podatku dochodowym od osób prawnych oraz że jest wobec niej prowadzone postępowanie egzekucyjne. Ponadto organ uzyskał informację, że samochód Mercedes Benz, stanowiący zabezpieczenie należności podatkowych, uczestniczył w kolizji drogowej i nie nadaje się do jazdy, a jego naprawa jest nieopłacalna. Oznacza to, że jego wartość użytkowa została w znacznej mierze obniżona. W tej sytuacji sprzedaż zajętych ruchomości, nie zabezpieczy dochodzonych należności. Odstąpienie od zabezpieczenia na rachunku bankowym spółki, w sposób oczywisty utrudniłoby prowadzenie postępowania wobec zobowiązanego.

W zażaleniu na to postanowienie spółka wniosła o jego zmianę i uchylenie zajęcia, wskazując w uzasadnieniu na brak dostatecznych podstaw do przyjęcia, że będzie zobowiązana do zapłaty podatku oraz ponownie podnosząc, że zajęcie należącego do niej rachunku bankowego sparaliżowało jej działalność.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy w pełni podzielił argumentację zaprezentowaną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Wskazał ponadto, że na zajętym rachunku bankowym nie było w chwili zajęcia środków pieniężnych, a ponadto rachunek był również zajęty przez komornika sądowego prowadzącego odrębne postępowanie egzekucyjne. Co do natomiast braku dostatecznego uwiarygodnienia istnienia zabezpieczonej wierzytelności Dyrektor Izby wskazał, że kwestia istnienia podstaw do dokonania zabezpieczenia, mogła być zgłoszona na etapie odwołania od decyzji zabezpieczającej.

W skardze na powyższe postanowienie A sp. z o.o. wniosła o jego uchylenie w całości. Skarżąca podniosła, że ww. postanowienie jest niezgodne z prawem, gdyż narusza art. 154 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zasady współżycia społecznego. Zdaniem strony nie unika ona obowiązków podatkowych, nie dokonuje wyprzedaży majątku, zaś jej trudności finansowe wynikają właśnie z dokonanego zabezpieczenia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasową argumentację.

Na rozprawie w dniu 19 stycznia 2007 r. prezes zarządu skarżącej spółki wyjaśnił, że pismo spółki z dnia 23 marca 2006 r. wszczynające postępowanie w sprawie, stanowiło równocześnie skargę w rozumieniu art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jak i wniosek o uchylenie zajęcia zabezpieczającego w trybie określonym w art. 157a ww. ustawy. Ponadto strona oraz pełnomocnik organu odwoławczego zgodnie oświadczyli, że po wydaniu przez Ministra Finansów postanowienia z dnia [...], Dyrektor Izby Skarbowej nie rozstrzygnął skargi na czynności egzekucyjne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Na wstępie wskazać należy, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wyłącznie postępowanie organów podatkowych dotyczące wniosku A sp. z o.o. o uchylenie zajęcia jej rachunku bankowego, złożony w trybie art. 157a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005 r., nr 229 poz. 1954 ze zm.). Sprawa skargi na zajęcie rachunku bankowego strony, wszczęta w oparciu o art. 54 § 1 ww. ustawy, została natomiast przekazana do rozpoznania Dyrektorowi Izby Skarbowej w Ł. przez Ministra Finansów postanowieniem z dnia [...] i jest w toku. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. jest zatem nadal zobowiązany do jej rozpoznania i wydania rozstrzygnięcia.

Wracając do skargi będącej przedmiotem niniejszego postępowania. W ocenie sądu skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z ww. art. 157a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny może w każdym czasie uchylić lub zmienić sposób lub zakres zabezpieczenia. Ocena, czy istnieje potrzeba uchylenia lub zmiany istniejącego zabezpieczenia należy do organu podatkowego, co naturalnie nie oznacza, że ocena ta może być dowolna. Organ orzekający obowiązany jest zatem podać w motywach orzeczenia rozstrzygającego sprawę okoliczności faktycznie uzasadniające jego stanowisko.

Zdaniem sądu Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., akceptując rozstrzygniecie organu I instancji odmawiające uchylenia zajęcia zabezpieczającego dokonanego na rachunku bankowym strony, nie przekroczył granic uznania administracyjnego i w sposób poprawny uzasadnił swoje stanowisko. Nie zachodziły bowiem podstawy do zmiany lub uchylenia zastosowanego zabezpieczenia.

W postępowaniu toczącym się w oparciu o art. 157a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – co należy podkreślić – organ administracji nie bada ponownie, czy zachodzą podstawy zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Weryfikację pod tym względem przeprowadza się w ramach rozpoznawania skargi na czynność egzekucyjną, na podstawie art. 54 § 1 ww. ustawy. W oparciu o art. 157a ww. ustawy organ administracji bada natomiast jedynie czy pojawiły się nowe okoliczności, które powodują, że zastosowany środek zabezpieczający jest nieadekwatny do realizowanego celu, bądź też w ogóle stał się zbędny.

Okoliczności takie w niniejszej sprawie nie miały miejsca. Na rachunku bankowym skarżącej spółki od momentu jego zajęcia nie było żadnych środków, a ponadto rachunek ten już wcześniej został zajęty w ramach egzekucji prowadzonej przez Komornika Sądowego Rewiru II dla Ł. w Ł. (pismo z Banku B z dnia 25 marca 2006 r. – k. 7 akt administracyjnych). Biorąc pod uwagę wartość samego zajęcia (2.735,- zł), jak i pozostałych zajęć dokonanych przez organy podatkowe, trudno podzielić stanowisko skarżącej, iż przedmiotowe zajęcie uniemożliwia jej prowadzenie działalności gospodarczej. Wniosek ten jest zbyt daleko idący i nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym sprawy. Zgodzić się natomiast należy ze stanowiskiem organów podatkowych, iż odstąpienie od ww. zabezpieczenia, w sposób oczywisty mogłoby utrudnić ewentualne postępowanie egzekucyjne. Poza tym nieuzasadniona jest rezygnacja z tego zabezpieczenia w sytuacji, gdy z tego źródła prowadzona jest już egzekucja w innej sprawie. Skarżąca spółka, co jest niesporne, posiada stosunkowo niewielki majątek trwały, przy czym w jego skład wchodzi m.in. samochód Mercedes Benz, który uległ poważnemu uszkodzeniu i nie może stanowić istotnego zabezpieczenia należności strony. Skarżąca w zasadzie nie może zatem przedstawić do zabezpieczenia należności podatkowych innych przedmiotów czy praw majątkowych. Wskazać wreszcie należy, że celem postępowania zabezpieczającego jest zapewnienie warunków niezbędnych do skutecznego prowadzenia egzekucji. W niniejszej sprawie zastosowane zabezpieczenie realizuje wyżej wskazany cel i jest z tego punktu widzenia w pełni uzasadnione.

Reasumując, sąd nie stwierdził by zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. naruszało przepisy prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270 ze zm.), oddalił skargę.