Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 670/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: par. 10 ust. 2a, 3
journal: Dz.U. 2021 poz 371
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Górska (sprawozdawca) sędzia WSA Andrzej Brzuzy po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r. uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Skarga Spółki A (dalej: "Spółka", "skarżąca") dotyczy opisanej w sentencji wyroku decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "organ") utrzymującej w mocy własną decyzję tego organu z "[...]" o odmowie zwolnienia Spółki z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z 6 maja 2021 r. Spółka zwróciła się do organu o zwolnienie za ww. okres z obowiązku opłacania należności z tytułu składek dla płatników prowadzących działalność w określonych branżach podając, że prowadzi na dzień 31 marca 2021 r. jako przeważającą działalność wg kodu PKD 56.10.A (Restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne).

Opisaną powyżej decyzją z "[...]" organ odmówił Spółce zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za ww. okres. W podstawie prawnej tej decyzji organ powołał art. 31zq ust. 7 w zw. z art. 31zy ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j. Dz. U. poz. 1842 ze zm.); dalej: "ustawa COVID-19", § 10 ust. 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. poz. 371 ze zm.); dalej: "rozp.RM", a także art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 423 ze zm.). Natomiast w uzasadnieniu tej decyzji organ podał, że co prawda zgodnie z KRS Spółka prowadzi przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD 56.10.A, to jednak zmiana we wpisie wymienionego kodu PKD została dokonana 26.11.2020 r., a to oznacza, że wcześniej Spółka nie prowadziła działalności oznaczonej kodem PKD 56.10.A. W tych okolicznościach organ ocenił, że z uwagi na zmianę kodu nie ma możliwości porównania przychodu z działalności uzyskanego w marcu 2021 r. do przychodu uzyskanego we wrześniu 2020 r. według kodu PKD 56.10.A.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Spółka zarzuciła organowi naruszenie: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.); dalej: "k.p.a." oraz wszystkich przepisów powołanych przez organ w podstawie prawnej decyzji, poprzez błędne uznanie, że Spółka nie prowadziła działalności oznaczonej kodem PKD 56.10.A oraz, że nie ma możliwości porównania przychodu z działalności uzyskanego w marcu 2021 r. do przychodu uzyskanego we wrześniu 2020 r. według tego kodu, w sytuacji gdy w KRS oraz umowie Spółki widniała informacja, że Spółka prowadzi od 6 września 2012 r. działalność gospodarczą w zakresie działu określonego kodem PKD 56, a Spółka faktycznie prowadziła działalność w zakresie restauracji i innych placówek gastronomicznych od 2012 r. i działalność ta miała charakter przeważający co najmniej od 2015 r. W oparciu o te zarzuty Spółka wniosła o uchylenie decyzji i uwzględnienie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek w całości, a także o dopuszczenie dowodu z konkretnie wymienionych dokumentów.

Zaskarżoną decyzją organ utrzymał w mocy własną decyzję wydaną w tej sprawie. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wywiódł, że warunkiem uzyskania pomocy jest spadek przychodu (w rozumieniu przepisów podatkowych) osiągniętego z działalności oznaczonej właściwym PKD na 31 marca 2021 r. w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku w stosunku do przychodu uzyskanego z tej działalności w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r. Ocenił, że działalność oznaczona tym samym kodem PKD musiała być prowadzona we wskazanym miesiącu zarówno roku 2021, jak i 2020, a działalność ta powinna być określona chociażby pobocznym kodem PKD w miesiącu wrześniu 2020 r. Wskazał, że według informacji zawartych w KRS, we wrześniu 2020 r. Spółka nie prowadziła działalności oznaczonej kodem PKD 56.10.A ani jako przeważającej, ani jako dodatkowej, gdyż kod PKD 56.10.A został wprowadzony jako przeważająca działalność Spółki dopiero wnioskiem z dnia 26 listopada 2020 r. Stwierdził więc, że Spółka nie odnotowała co najmniej 40% spadku przychodu z przeważającej działalności, gdyż aby można było odnotować taki spadek, należy mieć ten sam punkt odniesienia.

W skardze na powyższą decyzję Spółka zarzuciła organowi naruszenie:

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 31zq ust. 7 w zw. z art. 31zy ust. 1 ustawy COVID-19 i § 10 ust. 2a rozp.RM, poprzez ich błędne zastosowanie polegające na odmowie zwolnienia skarżącej z opłacania należności z tytułu składek w sytuacji, gdy zostały wyczerpane wszelkie przesłanki faktyczne i prawne do zastosowania przedmiotowego zwolnienia;

- art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niedokładne i wybiórcze zbadanie prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej, w tym o charakterze przeważającym, pomimo że skarżąca prowadzi działalność gospodarczą oznaczoną kodem na poziomie podklasy PKD 56.10.A w ramach działu określonego kodem PKD 56 od 6 września 2012 r. a Spółka faktycznie prowadziła działalność w zakresie restauracji i innych placówek gastronomicznych od 2012 r., a działalność ta miała charakter przeważający co najmniej od 2015 r.; wskazano przy tym na pominięcie przez organ dokumentów załączonych przez Spółkę do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy świadczących, iż brak ujawnienia w rejestrze przedsiębiorców KRS kodu PKD 56.10.A jako przeważającego, był wynikiem oczywistej omyłki, gdyż już w maju 2019 r. Spółka dokonała zmiany umowy Spółki, poprzez dodanie przedmiotowego kodu działalności na poziomie podklasy w miejsce kodu na poziomie całego działu PKD 56, co skutkowało błędnym ustaleniem, że skarżącej nie przysługuje wnioskowane zwolnienie z obowiązku opłacania należnych składek;

- art. 31zy ust. 1 ustawy COVID-19 w zw. z § 10 ust. 2a i 3 rozp.RM w zw. z art. 31zq ust. 7-8 ustawy COVID-19, poprzez wadliwe zastosowanie polegające na uznaniu braku możliwości zwolnienia ze składek z uwagi na brak ujawnienia w rejestrze przedsiębiorców KRS kodu przeważającej lub dodatkowej działalności gospodarczej zdefiniowanej kodem PKD 56.10.A przed 26 listopada 2020 r., w sytuacji gdy przed tą datą w KRS widniała informacja, że Spółka prowadzi od 6 września 2012 r. działalność gospodarczą w zakresie działu określonego kodem PKD 56, obejmującego m.in. kod PKD 56.10.A i faktycznie prowadziła działalność w zakresie restauracji i innych placówek gastronomicznych oznaczona kodem PKD 56.10.A od 2012 r., a działalność ta miała charakter przeważający co najmniej od 2015 r. oraz w sytuacji gdy kod PKD 56 zawiera w sobie kody na poziomie podklasy 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z i w świetle § 10 ust. 2a rozp.RM wszystkie one kwalifikują podmiot do przedmiotowego zwolnienia, a tym samym możliwe jest porównanie przychodów skarżącej z działalności uzyskanej w marcu 2021 r. z przychodem uzyskanym we wrześniu 2020 r.;

- art. 107 § 3 k.p.a., poprzez ogólnikowe uzasadnienie zaskarżonej decyzji, co uniemożliwia ocenę na podstawie jakich okoliczności oraz dowodów organ stwierdził, że skarżąca faktycznie nie prowadziła działalności zdefiniowanej kodem PKD 56.10.A przed 26 listopada 2020 r.

W oparciu o te zarzuty Spółka wniosła o uchylenie obu decyzji organu oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że faktycznie prowadzi działalność zdefiniowaną kodem PKD 56.10.A, a działalność ta była przeważającą działalnością Spółki nie tylko na dzień 26 listopada 2020 r. ale również co najmniej od 2015 r. Wskazała, że na powyższe okoliczności przywołała szereg dowodów wymienionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w szczególności: miesięczne zestawienia obrotów i sald kont analitycznych za okres od września 2020 r. do kwietnia 2021 r., roczne zestawienia obrotów i sald kont analitycznych za lata 2015 – 2020, odpis pełny KRS Spółki. Skarżąca zaznaczyła, że miała wpisany w KRS oraz w umowie Spółki przedmiot działalności w zakresie kodu PKD 56 tj. "Działalność usługowa związana z wyżywieniem" - a więc na poziomie całego działu, obejmującego m.in. kod 56.10.A. Przyznała przy tym, że na skutek omyłki nie dokonał wpisu kodu 56.10.A do KRS przed 26 listopada 2020 r., lecz zmiana dokonana w listopadzie 2020 r. polegała nie na zmianie w przeważającej prowadzonej działalności, a na braku ujawnienia tylko 10 kodów w tym kodu przeważającej działalności w rejestrze przedsiębiorców KRS - gdyż zgodnie z ustawą o KRS kody te muszą być podawane na poziomie podklasy.

Spółka oceniła, że ujawnione w KRS kody PKD, określające przedmiot działalności, nie mają decydującego znaczenia dla przyznania wnioskowanej ulgi. Wskazała przy tym na prezentowany w orzecznictwie sądowym pogląd, że w tego rodzaju sprawach konieczne jest uwzględnienie faktycznie prowadzonej działalności, a nie poprzestanie na analizie wpisów do rejestrów KRS/REGON. Dodała, że żaden przepis prawa nie wskazuje według jakich kryteriów ma nastąpić porównanie spadku przychodów, o jakim mowa w § 10 ust. 2a rozp.RM, a o tym, że Spółka odnotowała taki spadek w działalności w zakresie prowadzenia restauracji i innych placówek gastronomicznych świadczą przedłożone w toku postępowania raporty sprzedażowe.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a także rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna, a sprawa zainicjowana tą skargą, stosownie do art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.", została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowił § 10 ust. 2a rozp.RM, w świetle którego "zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. albo za okres od dnia 1 kwietnia 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 31 marca 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami:

1) 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z,

2) 47.41.Z, 47.42.Z, 47.43.Z, 47.51.Z, 47.52.Z, 47.53.Z, 47.54.Z, 47.59.Z, 47.64.Z, 47.65.Z, 47.71.Z, 47.72.Z, 47.75.Z, 47.77.Z, 77.29.Z, 77.39.Z, 96.02.Z, 96.09.Z

- którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r.".

Stosownie zaś do § 10 ust. 3 rozp.RM "oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 2a, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 31 marca 2021 r.".

W kontrolowanej sprawie niesporne jest pomiędzy stronami i nie budzi także zastrzeżeń Sądu w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że Spółka na dzień 31 marca 2021 r. posiadała w rejestrze REGON oznaczony rodzaj przeważającej działalności wg. kodu PKD 56.10.A (Restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne), a także była zgłoszona jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. Spółka należy zatem do grona płatników składek, o których mowa w § 10 ust. 2a pkt 1 rozp.RM, uprawnionych do ubiegania się o przyznanie ulgi w postaci zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r.

Zagadnieniem spornym pomiędzy stronami pozostaje natomiast okoliczność, czy skarżąca odnotowała co najmniej o 40% spadek przychodu (w rozumieniu przepisów podatkowych) osiągnięty z działalności oznaczonej kodem PKD 56.10.A w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku w stosunku do przychodu uzyskanego z tej działalności w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r. W ocenie organu, wobec wprowadzenia kodu PKD 56.10.A jako przeważającej działalności Spółki dopiero z dnia 26 listopada 2020 r., brak jest punktu odniesienia, który pozwalałby na stwierdzenie takiego spadku przychodów względem 2020 r., gdyż działalność Spółki powinna być określona chociażby pobocznym kodem PKD 56.10.A we wrześniu 2020 r. Zdaniem zaś Spółki, przy ocenie spełnienia ww. warunku należy uwzględnić faktycznie prowadzoną działalność a nie poprzestawać na analizie wpisów do rejestrów KRS/REGON. W tak zarysowanym sporze rację przyznać należało skarżącej.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela bowiem pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowym, że wykładnia literalna (gramatyczna) § 10 ust. 3 rozp.RM jest niewystarczająca do dokonania prawidłowej oceny spełnienia warunku, o którym mowa w § 10 ust. 2a rozp.RM, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007. Zawarte w § 10 ust. 2a rozp.RM sformułowanie "prowadzona działalność oznaczona według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności" należy bowiem odnosić do faktycznie (rzeczywiście) prowadzonej działalności gospodarczej przez płatnika przedmiotowych składek (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 7.10.2021 r., I SA/Sz 580/21, a także orzeczenia wydane w analogicznych stanach prawnych, takie jak: wyrok WSA w Olsztynie z 26.05.2021 r. sygn. akt I SA/Ol 259/21; wyrok WSA w Szczecinie z 10.06.2021 r. sygn. akt I SA/Sz 290/21 oraz wyroki NSA z 20.10.2021 r. sygn. akt I GSK 575/21 i sygn. akt I GSK 829/21 - wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Inne rozumienie tego pojęcia mogłoby spowodować, że przedmiotową pomoc w postaci zwolnienia z obowiązku uiszczenia składek otrzymałby przedsiębiorca, który posiada w REGON kod wymieniony w § 10 ust. 2a rozp.RM (przy założeniu spełnienia pozostałych przesłanek z tego przepisu), mimo że faktycznie nie prowadzi takiej działalności gospodarczej, tj. pomoc publiczną otrzymałaby osoba nieuprawniona, lecz spełniająca formalnie przesłanki do jej uzyskania.

Należy pamiętać, że rejestr podmiotów REGON prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego (art. 3 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej, Dz.U. z 2020 r. poz. 443). Podanie do rejestru danych niezgodnych z rzeczywistością albo ich niezaktualizowanie nie pociąga za sobą zakazu prowadzenia działalności innej niż objętej kodami PKD wpisanymi w rejestrze podmiotów REGON. Rejestr ma zatem charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów obowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Jak natomiast wyjaśnił Sąd Najwyższy, m.in. w wyrokach z dnia 7 stycznia 2013 r. sygn. akt II UK 142/12 i 23 listopada 2016 r. sygn. akt II UK 402/15, oświadczenia wiedzy mają charakter faktów, dlatego mogą być kwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu.

W świetle powyższego należy uznać, że pomoc, o jakiej mowa w § 10 ust. 2a rozp.RM, nie powinna trafiać do podmiotów, które nie prowadzą działalności określonej w tym przepisie jako przeważająca. Nie można jej przyznawać z pominięciem podmiotów, które pomimo braku zgłoszenia organowi statystyki publicznej jako przeważającego rodzaju działalności tej wymienionej w § 10 ust. 2a rozp.RM, rzeczywiście taki rodzaj działalności w analizowanym czasie prowadziły. Takie formalne ograniczenie wynikające z wpisu w rejestrze podmiotów REGON nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności odnośnie celu, jaki zamierzano osiągnąć omawianą regulacją ulgową. Poprzestanie na formalnej treści wpisu w rejestrze podmiotów REGON (wg stanu na dzień 31 marca 2021 r.) mogłoby nie pozwolić przyznać pomocy tym, do których została ona skierowana.

Wprowadzane przez ustawodawcę ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, bez względu na formę, w jakiej to następowało, także w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, powinny wiązać się z rozwiązaniami mającymi udzielać wymiernego i realnego wsparcia tym, którzy określonymi ograniczeniami są/byli bezpośrednio obejmowani, a przez to doznali faktycznego, a nie tylko formalnego, ograniczenia konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania. Określenie formy wsparcia należy do ustawodawcy, a udzielenie ulgi w realizacji fiskalnych obowiązków publicznoprawnych jest jedną z nich. Takie wsparcie przedsiębiorców stanowi realizację zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP). Dlatego też w ocenie Sądu, rozwiązania prawnego określonego w § 10 ust. 3 rozp.RM nie można traktować jako wyłącznego środka dowodowego służącego wykazaniu rodzaju prowadzonej działalności, a wnioskujący podmiot gospodarczy może te okoliczności wykazać także innymi środkami dowodowymi i podważyć formalne i statystyczne znaczenie wpisu w rejestrze podmiotów REGON. Wskazany przepis zawiera rozwiązanie proceduralne mające na celu usprawnienie procesu przyznawania przez ZUS wsparcia przedsiębiorcom faktycznie prowadzącym określony rodzaj działalności, ale nie stanowi on istotnej modyfikacji procesu dowodowego obowiązującego w postępowaniu administracyjnym. W takim zaś ujęciu usprawiedliwione podstawy mają zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 31zq ust. 7-8 w zw. z art. 31zy ust. 1 ustawy COVID-19 oraz § 10 ust. 2a i 3 rozp.RM.

Zasadne okazały się także zarzuty naruszenia przez organ przepisów postępowania, to jest: art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ, pomimo załączenia przez Spółkę do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosownej dokumentacji rozliczeniowej, nie podjął bowiem jakichkolwiek czynności zmierzających do wyjaśnienia, jaki był rzeczywisty (a nie tylko formalny, ujawniony w REGON) przeważający rodzaj działalności skarżącej we wrześniu 2020 r. Organ zaniechał także zweryfikowania twierdzenia skarżącej, że w stosunku do przychodu uzyskanego z przeważającej działalności wg. kodu PKD 56.10.A (Restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne) we wrześniu 2020 r., skarżąca w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku odnotowała co najmniej o 40% spadek przychodu (w rozumieniu przepisów podatkowych).

Wskazać w tym miejscu należy, że dane pozyskiwane przez ZUS w trybie określonym w § 10 ust. 3 rozp.RM mają charakter urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. (art. 43 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej) i są dla organu wiążące, lecz przepisy rozp.RM i ustawy COVID-19 nie wyłączyły stosowania w tym postępowaniu normy zawartej w art. 76 § 3 k.p.a., co nie zostało przez organ dostrzeżone. Oznacza to, że przedsiębiorca prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w rozp.RM, może przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego. Obalenie domniemania polegać będzie na wykazaniu, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez organ z rejestru podmiotów REGON (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 17 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Rz 334/21, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych. Nie zależy ona od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie prawne mające na celu uproszczenie postępowania ulgowego (sens domniemania polega na istnieniu dużego stopnia prawdopodobieństwa, że w razie stwierdzenia faktu wskazanego w przesłance domniemania prawdziwy jest fakt określony we wniosku domniemania). Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy do strony, która złożyła wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego, zaś organ przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji nie może pominąć dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Powinien zatem przed wydaniem takiej decyzji powiadomić ją o konieczności wskazania przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, czyniąc zadość zasadzie informowania (art. 9 k.p.a.). Jeżeli zaś strona składa wnioski dowodowe mające podważyć dane z rejestru podmiotów REGON, powinny one być rozpoznane przez organ prowadzący postępowanie przy uwzględnieniu przepisów art. 7, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. W razie zaś wydania decyzji o odmowie zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek należy sporządzić uzasadnienie tej decyzji odpowiadające wymogom określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu i dokonać ustaleń procesowych w celu zweryfikowania twierdzenia skarżącej o prowadzeniu także we wrześniu 2020 r. działalności z przeważającym kodem PKD 56.10.A, w której odnotowano co najmniej 40% spadek dochodów, o którym mowa w § 10 ust. 2a rozp.RM. W tym celu przeprowadzi dowody z załączonych do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dokumentów, a w razie potrzeby także inne dowody mające na celu zweryfikowanie twierdzeń Spółki w tym przedmiocie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.