Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 711/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2009-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: par. 1 ust. 1 i 2, par. 5 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2008 nr 44 poz 265
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością  uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
article: art. 7 ust. 2 pkt 2, art. 54
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 2 pkt 2, pkt 2a
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Sędziowie sędzia NSA Włodzimierz Kędzierski,, sędzia WSA Wiesława Pierechod (spr.), Protokolant Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 22 grudnia 2009r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 1. uchyla zaskarżoną decyzję w zaskarżonej części, tj. dotyczącej płatności zwierzęcej, 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 2956 złotych (słownie: dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt sześć), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji z dnia "[...]" nr "[...]", którą Przyznano W. B. płatności do gruntów rolnych za rok 2008.

Z motywów decyzji oraz akt sprawy wynika, że :

W. B. we wniosku z dnia 15.05.2008r. ubiegał się o przyznanie płatności do gruntów rolnych z tytułu :

JPO - do powierzchni 120,09 ha;

UPO - do powierzchni 40,39 ha;

PZ - do powierzchni 79,70 ha.

Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał rolnikowi : JPO w kwocie 40.747,74 zł, UPO w kwocie 10.877,83 zł oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych tj. tzw. płatność zwierzęcą – PZ – w kwocie 5.624,93 zł.

W uzasadnieniu decyzji Organ podał, iż JPO oraz UPO została przyznana zgodnie z obowiązującymi stawkami, do powierzchni zadeklarowanych we wniosku.

W odniesieniu do PZ wskazał, iż : "po przeprowadzonej kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu powierzchnia stwierdzona trwałych użytków zielonych wynosi 79,70 ha. Wyliczona liczba zwierząt w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe wynosi 135,75 DJP. Po uwzględnieniu warunków przyznania płatności zwierzęcej, o których mowa w § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265 ze zm.), powierzchnia, co do której została naliczona płatność wynosi 14,82 ha".

Następnie organ I instancji podał, iż na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. odstąpił od uzasadnienia decyzji, ponieważ uwzględnia ona w całości, żądanie wnioskodawcy.

W odwołaniu od decyzji rolnik nie zgodził się z wysokością przyznanej na rok 2009 płatności zwierzęcej wyłącznie do powierzchni 14,82 ha, a nie do zadeklarowanej we wniosku powierzchni 79,70 ha trwałych użytków zielonych. Powierzchnia ta została potwierdzona zarówno podczas kontroli administracyjnej i jak i kontroli na miejscu.

Wskazał, że wielkość 14,82 ha została ustalona w decyzji o płatnościach za 2007r., która została zaskarżona do sądu administracyjnego.

Wniósł o rozpatrzenie sprawy po uwzględnieniu pozytywnego rozpatrzenia jego skargi kasacyjnej przez NSA.

Postanowieniem z dnia 23.01.2009r. wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR – zawiesił postępowanie.

Postanowieniem z dnia ‘[...]" podjął postępowanie i w tym samym dniu wydał decyzję, w której nie uwzględnił zarzutów odwołania.

Wskazał, że w sprawie płatności zwierzęcej za 2008r. istniała konieczność rozstrzygnięcia "zagadnienia wstępnego przez WSA a następnie NSA, dotyczącego poprawności ustalenia powierzchni referencyjnej w ramach sprawy dotyczącej przyznania płatności na rok 2007".

Podał, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 czerwca 2009r. sygn. akt II GSK 1057/08 nie uwzględnił skargi kasacyjnej rolnika od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 września 2008r., sygn. akt I SA/Ol 287/08, którym ten sąd oddalił skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia "[...]".

Następnie Organ odwoławczy przytoczył uzasadnienie powołanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym Sąd przedstawił stan sprawy tj. ustalenia faktyczne i interpretację przepisów dokonaną przez organy Agencji, stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, argumentację skargi kasacyjnej, a następnie własne odniesienie się do skargi kasacyjnej.

W konkluzji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że podstawy, na których oparto skargę kasacyjną okazały się nieusprawiedliwione, co uzasadniało jej oddalenie.

Organ II instancji wskazał, że W. B. wnioskował o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 m.in. do trwałych użytków zielonych o łącznej powierzchni 14,82 ha.

Stwierdził, iż w sprawie zastosowanie mają przepisy § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265). Zacytował § 5 w całości, podkreślając szczególnie treść ust. 1 pkt 2, w/g którego kryterium decydującym o przyznaniu PZ (oprócz posiadania zwierząt w okresie referencyjnym - § 5 ust. 1 pkt 1), było otrzymanie przez rolnika płatności uzupełniającej – na podstawie wniosku złożonego w 2006r. do powierzchni trwałych użytków zielonych lub do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych.

Wskazał, że rolnik w okresie od dnia 1.04.2005r. do dnia 31.03.2006r. był posiadaczem zwierząt wpisanych lub zgłoszonych do rejestru zwierząt gospodarskich. Na podstawie informacji z rejestru wyliczono, że liczba zwierząt w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe wyniosła 135,75 DJP.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż skoro rolnik we wniosku o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w 2006r. zadeklarował powierzchnię 14,82 ha trwałych użytków zielonych (łąki i pastwiska trwałe) to zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności zwierzęcych wynosi 14,82 ha.

Powyższa powierzchnia stanowiąca podstawę do ustalenia powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnością za 2007r. a w konsekwencji także na rok 2008 została uznana zarówno przez WSA jak i NSA za prawidłowo ustaloną.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. B., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji w części dotyczącej płatności uzupełniających – zwierzęcych oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

Ponadto wniósł o przeprowadzenie dowodów z dokumentów powołanych w uzasadnieniu skargi, tj.

- opinii Komisji powołanej przez Wojewodę z 9.09.2002 r.,

- opinii Wojewody z dnia 03.11.2008 r.

Zażądanie przedłożenia przez organ akt sprawy dotyczącej przyznania płatności za lata od 2004 do 2008 r.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

– art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 określającego definicję trwałych użytków zielonych oraz

– art. 2a powyższego rozporządzenia wprowadzającego definicję "trawy lub inne uprawy zielne" poprzez ich niezastosowanie,

– § 6 ust. 1 pkt 2b i 2c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r., w sprawie rodzaju roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. nr 40, poz. 326) poprzez jego pominięcie przy wydawaniu decyzji i powołanie się w dniu wydania zaskarżonej decyzji na akt uchylony z dnia 14.03.2008 r.,

– § 1 ust. 1 i 2 oraz § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14.03.2008r. poprzez jego błędną i zawężającą wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,

– art. 1 ust. 1 pkt b i art. 3 ustawy z dnia 26· stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez uznanie, iż decyzja w punkcie 3 wyczerpuje zadania i definicje zawarte w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004,

– art. 7 ust. 1 i 2 tej ustawy przez wadliwe uwzględnienie do płatności jedynie trwałych użytków zielonych, podczas gdy w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 rozdzielono pojęcia użytków zielonych na "trwałe użytki zielone" i "trawy lub inne uprawy zielne",

– art. 78 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego a szczególności pominięcie wyjaśnień strony dotyczących przeznaczenia posiadanych użytków zielonych oraz przedkładanych w toku rozpoznawania sprawy do wglądu dokumentów, potwierdzających stan faktyczny uprawy, co skutkowało nieadekwatnym do stanu faktycznego uzasadnieniem decyzji.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w sprawie nie został uwzględniony stan faktyczny upraw. Wszystkie uprawy zadeklarowane jako PZ spełniały wymogi określane w pojęciu trawy i już w 2006r. mogły być uznane za trwałe użytki zielone.

Rolnik założył je w 2002 roku, co potwierdza jednoznacznie protokół i opinia Wojewody, będąca wynikiem kontroli na miejscu z 2002r. oraz opinia Wojewody z 2008r. W obu dokumentach stwierdzono jednoznacznie, iż skarżący posiadał poza łąkami na powierzchni 14,00 ha dodatkowo 64,00 ha pastwisk w 2002 roku. Natomiast podczas kontroli w 2008r. komisja wojewody stwierdziła trwałe użytki zielone na powierzchni 79,00 ha. Argumenty te oraz dowody na ich poparcie zostały przedłożone podczas kontroli ARiMR na miejscu w 2008 roku, jednakże nie zostały przez organ uwzględnione, jako dowody w sprawie, stąd zachodzi konieczność powołania się na nie w toku niniejszego procesu.

Wskazał, iż skarżący od 2002 roku posiada niezmiennie na tych samych gruntach, nie włączając ich do płodozmianu, użytki zielone, z przeznaczeniem na paszę. Mieszanki traw z motylkowatymi na powierzchni 64,88 ha, deklarował w kolejnych wnioskach obszarowych, poczynając od 2006r. Od 2002 do 2006 roku i nadal uprawy traw nie były zmienione, czym wyczerpały definicję z art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 zmienionego rozporządzeniem Komisji WE nr 239/2005 z dnia 11 lutego 2005r., określających definicję trwałych użytków zielonych.

Argumenty przedstawione przez skarżącego zostały zupełnie pominięte przez organ administracyjny. Tymczasem skarżący spełniał wszystkie wymogi określone w § 5 ust. 1,2,3,4,5 Rozporządzenia z dnia 14.03.2008r. (Dz.U. 2008, Nr 44, poz. 265).

Dalej argumentowano, iż w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 uściślono definicje "trwałe użytki zielone" oraz "trawy lub inne uprawy zielne". Definicje ustalono odgórnie. Po wyżej wymienionych zmianach powstały dwa terminy bezpośrednio stosowalne we Wspólnej polityce rolnej państw członkowskich w brzmieniu następującym:

1. "trwałe użytki zielone": oznacza grunt zajęty pod uprawę traw lub innych upraw zielnych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (zasianych), niewłączony do płodozmianu przez pięć lat lub dłużej.

2. "trawy lub inne uprawy zielne": oznacza wszelkie uprawy zielne rosnące na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w Państwach Członkowskich (używanych bądź nieużywanych do wypasania zwierząt).

Z powyższych definicji wynika, iż Państwo Członkowskie nie mogło zastosować jednego członu definicji, z wyłączeniem pozostałej jego części.

Zdaniem pełnomocnika skarżącego norma krajowa w zakresie definicji traw na gruntach ornych jest sprzeczna z prawem wspólnotowym, określającym w sposób szczegółowy zawartą w art. 2 i 2a rozporządzenia Komisji (WE) definicję trwałych i zmiennych użytków zielonych.

Pełnomocnik skarżącego przytoczyła treść art. 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wskazała, że na podstawie ustawy wydano rozporządzenie krajowe i określono, iż płatność zwierzęca w danym roku kalendarzowym przysługuje, jeżeli:

1) rolnik w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. był posiadaczem bydła lub owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały przez tego rolnika zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt;

2) na podstawie wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych złożonego w 2006r. rolnikowi przyznano płatność uzupełniającą do powierzchni trwałych użytków zielonych lub do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych.

2. Płatność zwierzęca przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na dany rok, nie większej jednak niż powierzchnia ustalona jako iloraz liczby zwierząt, o których mowa w ust. 1 pkt 1, przeliczonych na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) i współczynnika 0,3 oraz nie większej niż powierzchnia trwałych użytków zielonych lub powierzchnia upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych, do której została przyznana płatność określona w ust. 1 pkt 2.

3. Liczbę dużych jednostek przeliczeniowych (DJP) oblicza się jako iloczyn liczby zwierząt, o których mowa w ust. 1 pkt 1, i współczynnika ustalonego z uwzględnieniem rodzaju i wieku zwierząt, zgodnie z załącznikiem nr 2 do rozporządzenia, według stanu na dzień, w którym liczba (DJP) w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jest największa.

Podniosła, że rozporządzenie krajowe dotyczące płatności uzupełniających i PZ było wielokrotnie modyfikowane. Obecnie obowiązuje rozporządzenie z dnia 9 marca 2009 r., (Dz. U. 2009, Nr 40, poz. 326) zgodnie z którym płatnością zwierzęcą, są objęte wszystkie rodzaje takich roślin, z wyłączeniem roślin o których mowa w ust. 1 pkt 12. Oznacza to, iż mieszanki roślin motylkowatych z trawami są także uwzględniane do płatności, o ile były zadeklarowane w 2006 r. Skarżący zadeklarował uprawy traw z motylkowatymi, które winny być potraktowane w niniejszym przypadku jak uprawy traw na gruntach ornych.

Następnie powołano się na stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zajęte w wyroku z dnia 05 marca 2009r., SA/Ol 13/09, iż przy ocenie uprawnień rolnika do płatności w ramach wspólnej polityki rolnej określonym sformułowaniom i pojęciom zawartym w przepisach prawa krajowego należy nadawać takie znaczenie, jakie zostało im nadane w definicjach zawartych w aktach prawnych Wspólnoty, a ponadto uwzględniać wynikające z tych aktów cele i zasady udzielania wsparcia rolnikom.

Przytoczono pogląd w nim wyrażony, iż zawężająca jest interpretacja przepisów przez organ administracyjny, tj stanowisko, że użycie w § 1 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia "traw przeznaczonych na paszę" wyklucza uwzględnienie powierzchni, na której rolnik deklarował w 2006r. "mieszanki traw z motylkowatymi drobnonasiennymi na gruntach ornych".

Zdaniem pełnomocnika skarżącego Organ naruszył prawo materialne przez błędną wykładnię § 1 ust. 1 i 2 oraz § 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14.03.2008 r., a także wydanie decyzji organu II instancji na podstawie wskazanego aktu, uchylonego już w momencie wydawania decyzji.

Natomiast naruszenie przepisów k.p.a. w zw. art. 3 o płatnościach ... nastąpiło na skutek nierozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i niezgodnego ze stanem faktycznym uzasadnienia decyzji. Organ powinien był zbadać stan faktyczny upraw od 2002r. w oparciu o przedłożone przez rolnika dokumenty oraz zapoznać się z wcześniejszymi wnioskami obszarowymi. Winien był zbadać, czy uprawy zadeklarowane przez rolnika w 2006r. były uprawą traw na gruntach rolnych w rozumieniu § 5 rozporządzenia z dnia 14.03.2008r.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że kwestie podniesione w skardze były przedmiotem oceny WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 4.09.2008r. sygn. akt I SA/Ol 287/08. Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził – wyrokiem z dnia 30 czerwca 2009r. sygn. akt II GSK 1057/08 – prawidłowość orzeczenia WSA w Olsztynie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawe. Tryb i zasady tej kontroli reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej w skrócie p.p.s.a.

Z art. 133 i art. 134 p.p.s.a. wynika, że Sąd, rozstrzygając w sprawie na skutek skargi na decyzję (lub inny akt) organu administracji, dokonuje oceny prawidłowości tej decyzji na podstawie akt, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd orzeka w granicach danej sprawy. Granice te są natomiast zakreślone rodzajem zaskarżonej decyzji wydanej w ramach przyznanej organowi kompetencji i przepisów prawa materialnego stanowiących o uprawnieniach bądź obowiązkach strony postępowania administracyjnego.

Zaznaczyć należy, że wskazane reguły orzekania mają zastosowanie w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym.

Naczelny Sąd Administracyjny bowiem rozpoznając skargę kasacyjną, co do zasady jest związany jej zarzutami i powołaną podstawą prawną.

Stąd nie można podzielić założenia Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR (zwanego dalej w skrócie "Dyrektorem Oddziału Agencji"), które legło u podstaw zaskarżonej decyzji, iż wyroki sądów administracyjnych I i II instancji dotyczące decyzji w sprawie płatności na rok 2007 rozstrzygały zagadnienie wstępne "poprawność ustalenia powierzchni referencyjnej".

Wprawdzie, jak wynika z akt sprawy, skarżący w odwołaniu od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji wniósł o jego rozpoznanie po uwzględnieniu jego skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargę na decyzję Agencji o płatnościach za rok 2007, to jednak w żadnym wypadku ocena prawidłowości decyzji nie stanowiła zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 4 k.p.a.

Zagadnienie wstępne w postępowaniu administracyjnym występuje wtedy, gdy wydanie decyzji uzależnione jest od rozstrzygnięcia kwestii materialno prawnej, która się wyłoniła w toku postępowania, a jej rozstrzygniecie leży w kompetencji innego organu lub sądu. Natomiast wyjaśnienie, pod względem faktycznym i prawnym sprawy spełnienia przez rolnika warunków do uzyskania płatności wnioskowanych w 2008r. należało do wyłącznej kompetencji Organów Agencji.

W tej sytuacji oddalenie skargi rolnika na decyzję o płatnościach za rok 2007 oraz oddalenie jego skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Olsztynie z dnia 4.09.2008r. nie dawało podstaw do przytoczenia w całości w uzasadnieniu decyzji – uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2009r., zamiast rozważenia wszystkich aspektów stanu faktycznego oraz odniesienia się do przepisów regulujących zasady i tryb przyznawania płatności w 2008 roku.

Jak już wyżej Sąd stwierdził, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygał sprawę w granicach zarzutów skargi kasacyjnej, w której nie zakwestionowano stanu faktycznego przyjętego przez WSA w Olsztynie za podstawę orzekania i to spowodowało oddalenie skargi kasacyjnej.

Oczywistym jest natomiast, że Sąd I instancji sam nie ustalał stanu faktycznego a zaakceptował ustalenia organów Agencji, przedstawione w decyzji o płatnościach za 2007 rok będącej przedmiotem kontroli.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podkreśla, iż z przedłożonych akt administracyjnych wynika, że rolnik we wniosku o płatności za 2008r. wykazał "trwałe użytki zielone" na powierzchni 79,70 ha. W decyzji organu I instancji stwierdzono, iż przeprowadzona kontrola administracyjna i kontrola na miejscu potwierdziła powyższy obszar "trwałych użytków zielonych". Decyzja ta nie zawiera dostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego, które wyjaśniałoby przyczynę przyznania płatności zwierzęcych tylko do powierzchni 14,82 ha. Zawiera zupełnie nieadekwatne do powyższego stwierdzenie, iż wniosek uwzględniono w całości.

Nie można też uznać, że prawidłowe jest rozstrzygnięcie kwestii przysługującej rolnikowi w 2008r. płatności zwierzęcej w decyzji Dyrektora Oddziału Agencji. Sprowadza się ono do stwierdzenia, że W.B. we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w 2006r. zadeklarował powierzchnię 14,82 ha trwałych użytków zielonych (łąki i pastwiska trwałe) zatem zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ta powierzchnia kwalifikuje się do przyznania płatności.

Organ odwoławczy bowiem, pomimo uprzedniego przytoczenia poszczególnych jednostek redakcyjnych normy wyrażonej w § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265) pominął zupełnie tę część § 5 ust. 1 pkt 2 w której mowa jest o przyznaniu płatności "do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych".

Z akt sprawy wynika, że skarżący we wniosku o płatności za 2006r. zadeklarował: 12,82 ha pastwisk 1,85 ha łąk trwałych oraz 0,15 ha łąk przemiennych. Ponadto zadeklarował 64,74 ha mieszanki wieloletniej traw z motylkowatymi drobnonasiennymi. Otrzymał płatności uzupełniające do całości zadeklarowanych powierzchni.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę wyraża stanowisko, iż mieszanka wieloletnia traw z motylkowatymi drobnonasiennymi mieści się w pojęciu "traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych".

W powyższym zakresie zasadna jest argumentacja skargi, iż pojęcia zawarte w przepisach krajowych aktów prawnych, opartych na prawie wspólnotowym należy rozumieć zgodnie z definicjami zawartymi w rozporządzeniach unijnych określających zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej. Słusznie podniesiono, że zgodnie z art. 2 pkt 2 i pkt 2a rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wzajemnej zgodności ... zwanej rozporządzeniem nr 796/2004, pojęcie "trwałe użytki zielone" – oznacza grunt zajęty pod uprawę traw lub innych upraw naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (zasianych) niewłączonych do płodozmianu w gospodarstwie przez pięć lat lub dłużej.

Zaś pojęcie "trawy lub inne uprawy zielne" – oznacza wszelkie uprawy zielne rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (używanych bądź nieużywanych do wypasania zwierząt).

Wskazać należy, że zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (j.t. Dz.U. z 2008r. nr 170, poz. 1051) rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej przysługuje płatność uzupełniająca do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych. Zwrócić też należy uwagę, że według art. 54 tej ustawy, z dniem wejścia jej w życie tj. 27 lutego 2007r. wygasły zobowiązania rolników dotyczące utrzymywania niezmienionej powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowane we wnioskach na 2005 i 2006 rok.

Oznacza to, że począwszy od 2007 roku rolnicy zyskali możliwość określenia innej powierzchni trwałych użytków zielonych niż uprzednio deklarowane. Oczywiście kwestia, czy zadeklarowana powierzchnia upraw jest obszarem trwałych użytków zielonych wg definicji z art. 2 pkt 2 rozporządzenia nr 796/2004 jest kwestią przedstawienia przez rolnika odpowiednich dowodów.

W niniejszej sprawie organ I instancji potwierdził, iż deklaracja zawarta we wniosku odpowiada stanowi faktycznemu. W tej sytuacji z logicznego rozumowania wynika wniosek, że skoro "trawy i inne rośliny" w 2008r. uznaje się za trwałe użytki zielone, na całej deklarowanej powierzchni 79,70 ha, to muszą być to te same trawy (i inne rośliny), które były deklarowane w 2006r. jako mieszanka wieloletnia traw z motylkowatymi drobnonasiennymi. Na marginesie tylko można zauważyć, że zazwyczaj dla celów paszowych nie uprawia się roślin jednorodzajowych.

Jest to tym bardziej uzasadnione, że w rozporządzeniu z dnia 14 marca 2008r. normodawca nie wskazał konkretnie, uprawa jakich roślin przeznaczonych na paszę daje podstawę do "płatności zwierzęcych", a wskazał w § 2 ust.2, że płatnością są objęte "wszystkie rodzaje takich roślin’ z wyłączeniem traw na trwałych użytkach zielonych przeznaczonych na susz paszowy.

Natomiast odniesienie się w § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia do uprawnień przyznanych w 2006r. uzasadnia powołanie się na § 1 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 marca 2008r. w sprawie roślin objętych płatnościami uzupełniającymi w 2006r. (Dz.U. nr 42, poz. 280) w/g którego rośliny przeznaczone na paszę to rośliny uprawiane

a) na łąkach i pastwiskach,

b) na gruntach ornych : trawy, rośliny motylkowate drobnonasienne, rośliny strączkowe pastewne, rośliny okopowe pastewne z wyłączeniem ziemniaków pastewnych.

Według § 1ust. 2 rozporządzenia – płatność przysługiwała również, gdy takie rośliny jak trawy, motylkowate drobnonasienne, strączkowe pastewne – uprawiane były w formie mieszanek.

Reasumując, zasadne okazały się zarzuty skargi o naruszeniu § 1 ust. 1 i 2 oraz § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą a także art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.