Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3390/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Pinkowski, Sędziowie Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.),, Asesor WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A.I. i R.I. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. Nr [...] Minister Finansów działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej "Kpa" oraz art. 18, art. 23 § 5 i art. 54 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. - powoływanej dalej jako "u.o.p.e.a." po rozpatrzeniu zażalenia Państwa A. i R.I. - określanych dalej jako "Skarżących", utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2005r. oddalające skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego.

W zaskarżonym postanowieniu przedstawiono stan faktyczny sprawy, z którego wynika, że w dniu 27 listopada 1989 r. Skarżący zawarli umowę kredytu z Bankiem [...] na kwotę 38.000.000,00 starych złotych zł (po denominacji 3.800,00 zł), natomiast w dniu 16 lutego 1990 r. umowę kredytu na kwotę 120.000.000,00 zł (po denominacji 12.000,00 zł). W związku z nieuregulowaniem w terminie należności z kredytu w kwocie 12.000,00 zł bank wystawił tytuł wykonawczy nr [...] i przekazał go do realizacji Komornikowi Sądu Rejonowego Rewiru [...] we W. W związku z powyższym Skarżący wnieśli sprawę cywilną do Sądu Wojewódzkiego we W. przeciwko Bankowi [...] we W. o umorzenie prowadzonej egzekucji. Wyrokiem z dnia [...] listopada 1992 r. Sąd Wojewódzki we W. Sygn. akt [...] umorzył egzekucję do kwot z tytułu wykonawczego Km [...] oraz oddalił powództwo w pozostałej części. Natomiast wyrokiem tego Sądu z dnia [...] lutego 1994 r. Sygn. Akt [...] ustalono, iż kredyt w kwocie 3.800,00 zł udzielony Skarżącym przez Bank [...] we W. na podstawie umowy kredytowej z dnia 27 listopada 1989 r. podlega spłacie z odsetkami w wysokości 6% rocznie w terminach ustalonych w umowie.

Urząd Skarbowy we W. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lutego 1996 r. Nr [...] wystawionego (po uprzednim doręczeniu upomnienia w dniu 31 stycznia 1996 r.) przez Bank [...] we W. obejmującego należności z tytułu niespłaconego kredytu na dom w kwocie 3.600,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę wszczął wobec Skarżących postępowanie egzekucyjne. Skarżący odmówili odbioru powyższego tytułu wykonawczego w dniu [...] marca 1996 r. W tej samej dacie został spisany przez poborcę skarbowego w obecności Skarżącej A.I. protokół o stanie majątkowym. Dnia 30 grudnia 1996 r. poborca skarbowy udał się do miejsca zamieszkania Skarżących w celu wyegzekwowania należności objętych tytułem wykonawczym [...]. Przeprowadzenie czynności egzekucyjnych okazało się niemożliwe ze względu na nieobecność domowników. Podobną sytuację potwierdzają raporty spisane w dniach: 30 grudnia 1996 r., 16 kwietnia 1997 r., 7 sierpnia 1997 r. 26 listopada 1998 r., 4 lutego 1999 r., 2 września 1999 r., 27 października 1999 r., 30 grudnia 1999 r., 18 maja 2000 r., 4 sierpnia 2000 r. Zawiadomieniem z dnia [...] marca 1998 r. nr [...] Urząd Skarbowy we W. dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę R.I. Natomiast pismem z dnia 24 czerwca 1998 r. zakład pracy zobowiązanego poinformował organ egzekucyjny o wygaśnięciu umowy o pracę. Kolejno zawiadomieniem z dnia [...] września 2000 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. dokonał zajęcia renty A.I. W wyniku realizacji powyższych środków egzekucyjnych wyegzekwowano łącznie kwotę 2.503,06 zł.

Dnia 22 października 2004 r. Skarżący zwrócili się z żądaniem do organu egzekucyjnego o zwrot nienależnie pobranych kwot na podstawie tytułu wykonawczego [...]. Natomiast pismem z dnia 5 listopada 2004 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. wezwał Skarżących do sprecyzowania powyższego żądania, co też uczyniono pismem z dnia 14 listopada 2004 r. ponownie domagając się zwrotu wyegzekwowanych kwot.

W związku z powyższym dnia 16 listopada 2004 r. organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela - Banku [...] we W. o zajęcie stanowiska w sprawie umorzenia prowadzonego w stosunku do Skarżących postępowania egzekucyjnego. Pismem z dnia 2 grudnia 2004 r. Nr [...] wierzyciel odmówił uznania wniosku Skarżących. W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...] organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia [...] lutego 1996 r. nr [...] wystawiony przez Bank [...] we W. obejmujący należności z tytułu niespłaconego kredytu bankowego w kwocie 3.600,00 zł wraz z odsetkami.

W dniu 16 listopada 2004 r. Skarżący przesłali do Ministerstwa Finansów pismo określone jako "zażalenie". W piśmie tym Skarżący wnieśli o interwencję w trybie pilnym na opieszałość Urzędu Skarbowego we W. W uzasadnieniu złożonego pisma wnioskodawcy podnieśli, iż mimo doręczenia organowi egzekucyjnemu prawomocnych orzeczeń Sądów Cywilnych nie odrzucił on bezprawnego tytułu wykonawczego wierzyciela Banku [...] i nie dokonał zwrotu nielegalnych potrąceń ze środków własnych Urzędu Skarbowego we W. Minister Finansów przekazując powyższe podanie Dyrektorowi Izby Skarbowej w B. zakwalifikował wniosek Skarżących jako skargę na przewlekłość prowadzonego wobec nich postępowania egzekucyjnego.

Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. w oparciu o przepis art. 54 § 5 u.o.p.e.a. postanowił oddalić skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego.

Na postanowienie Skarżący wnieśli zażalenie, w którym zwrócili się o umorzenie prowadzonej wobec nich egzekucji oraz zwrot dokonanych w toku postępowania egzekucyjnego potrąceń.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Minister Finansów wskazał, że zgodnie z art. 54 § 1 u.o.p.e.a. w administracji zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Wskazał, iż pojęcie przewlekłości postępowania nie zostało jednak przez ustawodawcę sprecyzowane. Stosownie do art. 18 powyżej cytowanej ustawy egzekucyjnej, brak regulacji tej materii oznacza konieczność odpowiedniego zastosowania przepisów u.o.p.e.a. W doktrynie wyrażony jest pogląd, iż przewlekłość jest formą bezczynności organu, który prowadząc postępowanie egzekucyjne wykonuje określone czynności z nieuzasadnionych powodów w sposób opieszały, wbrew zasadzie szybkości i prostoty postępowania wyrażonej w art. 12 Kpa. W ocenie Ministra Finansów zarzut opieszałości organu egzekucyjnego w niniejszej sprawie nie znajduje uzasadnienia. W uzasadnieniu postanowienia Ministra Finansów podniesiono także, iż organy egzekucyjne stosownie do art. 29 § 1 u.o.p.e.a. nie są uprawnione do badania zasadności wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

W skardze z dnia 17 września 2006 r. Skarżący wnieśli o uchylenie postanowienia Ministra Finansów oraz anulowanie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] oraz dokonanie zwrotu potrąceń w całości oraz przyznanie odszkodowania.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Na rozprawie w dniu 28 maja 2007 r. pełnomocnik Skarżących ustanowiony z urzędu wniósł o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego i zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego w trybie art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z pytaniem prawnym o zgodność z art. 2, art. 21 ust. 1, art. 22, art. 32 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP; przepisu art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 225, poz. 1635 ze zm.) w zakresie, w jakim w postępowaniu sądowoadministracyjnym na pełnomocnika z urzędu nakłada solidarną odpowiedzialność z tytułu poniesienia opłaty skarbowej na złożenie dokumentu pełnomocnictwa. Sąd na rozprawie nie uwzględnił wniosku pełnomocnika Skarżących, przychylając się jednocześnie do jego wniosku o odroczenie rozprawy, że względu na potrzebę zapoznania się pełnomocnika z aktami niniejszej sprawy.

Na rozprawie w dniu 18 czerwca 2007 r. pełnomocnik Skarżących wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra Finansów zwrócił się z żądaniem wskazania w trybie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") konieczności zbadania z urzędu (art. 29 u.o.p.e.a.) dopuszczalności prowadzonej przeciwko Skarżącym egzekucji. Pełnomocnik Skarżący nadto podniósł, iż wszystkie wystąpienia Skarżących w niniejszej sprawie dotyczyły żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu bezprawności tytułu egzekucyjnego. Z tego też względu Minister Finansów przed zakwalifikowaniem wystąpienia Skarżących jako skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego powinien wyjaśnić istotę wniosku Skarżących, tym bardziej, iż wszystkie ich wystąpienia są ewidentnym i dobitnym świadectwem nieznajomości prawa, jak również zasad jego stosowania.

Minister Finansów w piśmie z dnia 18 czerwca 2007 r. odnosząc się do kwestii dopuszczalności egzekucji administracyjnej należności bankowych wskazał, że wynikała ona z ówcześnie obowiązującego brzmienia przepisu art. 2 § 1 pkt 3 u.o.p.e.a. w związku z art. 53 ust. 2 Prawa bankowego z dnia 31 stycznia 1989 r. (Dz. U. z 1992 r. Nr 72, poz. 359, ze zm.) W powołanym przepisie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji była m.in. mowa o poddaniu egzekucji administracyjnej obowiązków przekazanych na podstawie przepisu szczególnego - a takim przepisem szczególnym był art. 53 ust. 2 Prawa bankowego z 1989 r. Stosownie do tego przepisu wyciągi z ksiąg banków, oraz inne dokumenty związane z dokonywaniem czynności bankowych, stwierdzające zobowiązania na rzecz tych banków i zaopatrzone w oświadczenie, że oparte na nich roszczenia są wymagalne, mają moc tytułów wykonawczych, bez potrzeby uzyskiwania dla nich sądowych klauzul wykonalności. Egzekucja należności stwierdzonych tymi dokumentami odbywa się według wyboru banku, w trybie określonym w Kodeksie postępowania cywilnego bądź w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wyjaśnić przy tym należy, iż przepis art. 777 Kpc w pkt 3 stanowiący, że tytułami egzekucyjnymi są także "akty, które z mocy ustawy podlegają wykonaniu w drodze egzekucji sądowej" nie ma zastosowania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Tak więc wyciąg z ksiąg banku, stwierdzający zobowiązania na rzecz banku, zaopatrzony w oświadczenie, że roszczenie banku jest wymagalne jest tytułem egzekwowalnym w trybie określonym w Kpc. Minister Finansów podniósł także, że niezależnie od powyższego zgodnie z art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów (Dz. U. Nr 149, poz. 703), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998 r. - do bankowych postępowań egzekucyjnych wszczętych do końca 1997 r. na podstawie tytułów wystawianych na podstawie art. 53 ust. 2 Prawa bankowego mają zastosowanie przepisy dotychczasowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

skarga zasługuje na uwzględnienie.

I. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie.

W związku z tym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że poza przypadkiem wymienionym pod literą b), warunkiem sine qua non uchylenia zaskarżonego postanowienia jest stwierdzenie, że naruszenie prawa, którego dopuścił się organ administracji, miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku opisanym pod literą c) wymaga się ponadto, aby wpływ ten był istotny. Jedynie w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) możliwe jest uchylenie zaskarżonego aktu administracyjnego niezależnie od tego, czy naruszenie mogło, czy też nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Sąd zwraca również uwagę na dyspozycję przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy (podkreśl. Sądu) nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji organu podatkowego. Na podkreślenie zasługuje także przepis art. 134 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżących, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Biorąc powyższe przepisy pod uwagę Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy procesowe określające ogólne zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podzielił w tej kwestii podnoszone przez pełnomocnika Skarżących zarzuty dotyczące naruszenia przepisu art. 7, art. 8, a w szczególności art. 9 Kpa.

Z przedstawionego powyżej stanu faktycznego wynika sprawy, że Skarżący pismem z dnia 16 listopada 2004 r. wnieśli o interwencję w trybie pilnym na opieszałość Urzędu Skarbowego we W. W uzasadnieniu złożonego pisma wnioskodawcy podnieśli, iż mimo doręczenia organowi egzekucyjnemu prawomocnych orzeczeń Sądów Cywilnych nie odrzucił on bezprawnego tytułu wykonawczego wierzyciela Banku [...] i nie dokonał zwrotu nielegalnych potrąceń ze środków własnych Urzędu Skarbowego we W. Minister Finansów mimo istniejących wątpliwości, co do treści żądania zawartego we wniosku zakwalifikował podanie Skarżących jako skargę na przewlekłość prowadzonego wobec nich postępowania egzekucyjnego. Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie organy administracyjnie nie przeprowadzając stosownego postępowania mającego na celu wyjaśnienie wątpliwości dotyczących rzeczywistego charakteru podania naruszyły przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić bowiem należy, że w razie wszczęcia postępowania na wniosek strony - obowiązkiem organu administracji jest dokładne ustalenie treści żądania strony, która wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Organ związany jest tym żądaniem. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. Jeśli organ, do którego zgłoszony został wniosek o wszczęcie postępowania, ma wątpliwości co do tego, czego dotyczy wniosek - obowiązkiem tego organu jest podjęcie z urzędu czynności wyjaśnienia treści żądania strony. Warto także podnieść w tej kwestii, iż zakres żądania (wniosku) strony winien być oceniany i rozpatrywany przez organy podatkowe zgodnie z sensem i racją pisma zawierającego tenże wniosek, a nie na podstawie tytułu nadanego mu przez stronę. Powyższa reguła, winna być w szczególności przestrzegana, gdy Skarżący działają bez profesjonalnej pomocy prawnej. Zatem w sytuacji, gdy treść żądania nie jest jasna, obowiązkiem organu podatkowego jest wyjaśnienie, jaka była rzeczywista wola strony (vide wyrok NSA z dnia 3 października 2003 r., I SA/Łd 652/2002, niepubl.). Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego....obejmuje również ustalenie przez organ podatkowy treści rzeczywistego żądania strony, zwłaszcza w sytuacji, gdy zachodzi rozbieżność między nazwą pisma i jego uzasadnieniem (wyrok NSA z dnia 7 listopada 2003 r., I SA/Łd 1195/2002, niepubl.).

W niniejszej sprawie organ administracji nie podjął jednak żadnych działań, które umożliwiłyby jednoznaczne ustalenie treści żądania strony. W ocenie Sądu kwalifikacja wystąpienia Skarżących jako skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego w zestawieniu z uzasadnieniem tegoż wniosku, w którym powołując się na orzeczenia sądów cywilnych wskazano na powinność "zwrotu potrąceń ze środków własnych Urzędu Skarbowego we W. - była nieprawidłowa.

Zdaniem składu orzekającego w przedmiotowej sprawie, organ rozpatrujący wniosek powinien wezwać Skarżących do sprecyzowania zakresu żądania zawartego w złożonym podaniu. Wraz z wezwaniem organ powinien także w ramach podstawowych zasad określonych w art. 9 Kpa pouczyć wnioskodawców o stanie sprawy oraz przysługujących im na tym etapie postępowania egzekucyjnego środkach zaskarżenia. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 9 Kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

Zgodnie z poglądami orzecznictwa obowiązek informowania stron ciąży na organach administracji zwłaszcza w sprawach, których okoliczności dają podstawę do wniosku, że strona pierwszy raz zetknęła się z takimi problemami faktycznymi i prawnymi nie mając przygotowania pozwalającego na ich rozeznanie (wyrok NSA z dnia 7 grudnia 1984 r., III SA 729/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 117). Za szeroką wykładnią art. 9 Kpa opowiedział się także Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 lipca 1992 r. III ARN 40/92, PiP 1993, z. 3, s. 110 z glosą W. Tarasa; PiP 1993, z. 8, s. 116 z glosą J. Zimmermanna, który stwierdził, że: "Obowiązek informowania i wyjaśniania stronom przez organ prowadzący postępowanie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy powinien być rozumiany tak szeroko jak tylko możliwe". Z utrwalonej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego zasady ochrony zaufania do prawidłowości działań organów administracji i sądów wynika również, że nie powinien doznać uszczerbku obywatel działający w przekonaniu, iż odnoszące się do niego działania (m.in. informacja) organów Państwa są prawidłowe i odpowiadające prawu. Na szczególne podkreślenie zasługuje w tej sprawie teza zawarta w orzeczeniu NSA z dnia 11 lipca 2001 r., I SA 2447/00, w której podniesiono, iż "Organ obowiązany jest zatem do udzielania całokształtu informacji związanej z załatwieniem danego rodzaju sprawy administracyjnej. Nadto organ obowiązany jest informować stronę o uprawnieniach i obowiązkach wynikających z przepisów prawa procesowego, których realizacja będzie miała wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że organ ma obowiązek udzielania informacji zarówno o przepisach prawa materialnego, jak i procesowego. Obowiązek udzielania informacji stronie obejmuje cały tok postępowania, tj. od chwili jego wszczęcia, aż do jego zakończenia decyzją. Organ nie może więc ograniczyć się tylko do udzielenia informacji prawnej, lecz musi podać również niezbędne wyjaśnienia co do treści przepisów oraz udzielać wskazówek, jak należy postąpić w danej sytuacji, aby uniknąć szkody".

Biorąc pod uwagę jednolite stanowisko orzecznictwa uznać należy, iż w sytuacji ewidentnej nieznajomości przepisów prawa przez Skarżących skutkującym brakiem rozeznania co do ich sytuacji prawnej w toczącym się postępowaniu na organach administracyjnych ciąży szczególny obowiązek informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Z zasady określonej w art. 9 Kpa wynika także wymóg wskazania stronom postępowania przysługujących im uprawnień procesowych, a w tym kontekście wyjaśnienia treści żądania zawartego w złożonym przez strony postępowania wniosku wszczynającym postępowanie w sprawie administracyjnej.

Zważywszy powyższe, w ocenie Sądu organy administracyjne dowolnie kwalifikując wniosek Skarżących jako skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego naruszyły przepisy prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się natomiast do wniosku pełnomocnika Skarżących o wskazanie przez Sąd w trybie art. 153 p.p.s.a. konieczności zbadania z urzędu (art. 29 u.o.p.e.a.) dopuszczalności doprowadzonej przeciwko Skarżącym egzekucji, Sąd uznał, iż takie wskazanie, ze względu przedmiot sporu wykraczałoby poza granice niniejszej sprawy. Zgodzić się jednakże należy z pełnomocnikiem Skarżących, iż organy egzekucyjne w ramach przepisu art. 29 ust. 1 u.o.p.e.a. badają z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Jednakże należy podkreślić, iż stosownie do art. 29 ust. 1 zd. drugie u.o.p.e.a. organy egzekucyjne nie są uprawnione do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W związku z powyższym organy egzekucyjne nie są właściwe do rozstrzygnięcia sporu pomiędzy zobowiązanymi, a wierzycielem co do istnienia obowiązku. Rozstrzygnięcie tego sporu może nastąpić wyłącznie na drodze postępowania przed sądem powszechnym. Zatem do chwili uzyskania korzystnego dla Skarżących orzeczenia sądowego; zobowiązani nie mogą skutecznie powoływać się w postępowaniu egzekucyjnym na nieistnienie obowiązku.

Odnosząc się natomiast do zarzutów pełnomocnika Skarżących w sprawie wadliwości tytułu wykonawczego Sąd uznał, że zgłoszone zarzuty wykraczają poza zakres przedmiotowej sprawy. Sąd wskazuje, iż powyższe uwagi i wątpliwości mogły być przedmiotem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym lub skargi na czynności egzekucyjne. Zatem w sytuacji rozpoznawania przez Sąd skargi na postanowienie organu administracyjnego wydane w sprawie skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego zarzuty skargi odnoszące się do aspektów formalnych wystawionego tytułu wykonawczego są niedopuszczalne. Na uwagę w tej kwestii zasługuje także to, iż w sprawach dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego dwukrotnie orzekał Naczelny Sąd Administracyjny, który w orzeczeniach o Sygn. I SA/Gd 22/00 z dnia 29 listopada 2001 r. oraz o Sygn. I SA/Bd 185/05 z dnia 8 sierpnia 2005 r. oddalił skargi Skarżących.

Zważywszy powyższe, ze względu na naruszenie przepisów prawa procesowego, Sąd na podstawie art. 145 pkt 1 lit. c, art. 152, ustawy p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.