Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2352/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: § 8 ust. 8 pkt 1 w zw. z § 9 ust. 5
journal: Dz.U. 2001 nr 152 poz 1732
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rajewska (spr.), Sędzia NSA Marek Stojanowski, Sędzia del. WSA Marian Wolanin, Protokolant starszy asystent sędziego Joanna Ukalska, po rozpoznaniu w dniu 2 września 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 13 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Ke 303/15 w sprawie ze skargi D. W. na rozkaz personalny [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od D. W. na rzecz [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] kwotę 280 (słownie: dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 13 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Ke 303/15, po rozpoznaniu skargi D. W. na rozkaz personalny [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], obniżył D. W. dodatek służbowy o 40 % do kwoty 360 zł od dnia 1 grudnia 2014 r. Rozkaz ten został wydany na podstawie art. 104 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 ze zm. - dalej jako "ustawa o Policji"), § 9 ust. 5 w związku z § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm. - dalej jako "rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r."). [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...], po rozpatrzeniu odwołania D. W., rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], uchylił powyższy rozkaz personalny w części dotyczącej daty obniżenia dodatku służbowego i ustalił nową datę obniżenia dodatku służbowego od dnia wydania swej decyzji, a w pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny organu I instancji utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że materialną podstawę rozkazu personalnego w sprawie obniżenia policjantowi dodatku służbowego stanowiły przepisy § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Przepisy te w przypadku zaistnienia określonych w nich przesłanek nakładają na uprawniony organ obowiązek obligatoryjnego obniżenia dodatku służbowego. W § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. ustawodawca posłużył się sformułowaniem "podlega obniżeniu" a w następnym w zdaniu zawarł odesłanie do § 8, który enumeratywnie wymienia, w jakich przypadkach obniża się dodatek służbowy. Oznacza to, że rozkaz personalny w przedmiocie obniżenia dodatku ma charakter decyzji związanej. Sferą uznania administracyjnego objęta jest jedynie kwota, do jakiej obniża się przedmiotowy dodatek. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że D. W. w czasie służby naruszył dyscyplinę służbową, za co Komendant Powiatowy Policji w [...] prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym nr [...] z dnia [...] września 2014 r. wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany. Popełnione przez policjanta przewinienie polegało na niewłaściwym wykonaniu czynności służbowych przy obsłudze zdarzenia drogowego związanego z podejrzeniem, że nietrzeźwy kierowca kierował samochodem po drodze publicznej, poprzez brak bieżącego dokumentowania wykonywanych czynności, brak niezwłocznego poinformowania dyżurnego Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] oraz przełożonego o zaistniałym zdarzeniu, niepodjęcie czynności zmierzających do prawidłowej zmiany dyslokacji służby stosownie do zaistniałej sytuacji. Zdaniem [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zachodziły zatem przesłanki do obniżenia wymienionemu policjantowi dodatku służbowego. Z uwagi na charakter, okoliczności i ciężar gatunkowy popełnionego przez D. W. przewinienia uzasadnione było też obniżenie policjantowi dodatku o 40%. Komendant Powiatowy Policji w [...] ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu policjanta wyjaśnił, że w roku 2014 D. W. kilkakrotnie zwracano uwagę na sposób pełnienia przez niego służby na stanowisku kierowania w zakresie prawidłowości obsługi i nadzoru nad zdarzeniami zaistniałymi na obszarze działania Komendy Powiatowej Policji w [...]. W dniu 11 lutego 2014 r. z policjantem przeprowadzono rozmowę instruktażową, w czasie której omówiono nieprawidłowości, uwagi i spostrzeżenia dotyczące podejmowanych przez funkcjonariusza czynności. W konsekwencji policjant w roku 2014 nie był wyróżniany nagrodami motywacyjnymi. D. W. otrzymał jedynie odznakę "Zasłużony Policjant", ale z wnioskiem o takie wyróżnienie jego przełożony wystąpił jeszcze w grudniu 2013 r., a więc przed zaistnieniem wskazanych zdarzeń oraz wymierzeniem policjantowi kary dyscyplinarnej nagany za popełnione przewinienie dyscyplinarne. Wprawdzie organ I instancji nie powołał się na powyższe fakty w uzasadnieniu swej decyzji, ale zaakcentował tam okoliczności, które miały w sprawie zasadnicze znaczenie, a mianowicie wagę i ciężar popełnionego przez policjanta przewinienia dyscyplinarnego.

Rozkaz personalny [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. D. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. W skardze zarzucił naruszenie § 8 ust. 8 pkt 1 i § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. poprzez zastosowanie analogii pomiędzy dodatkiem funkcyjnym a służbowym, co należy uznać za niedopuszczalne.

W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 13 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Ke 303/15, wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a."), uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że stan faktyczny ustalony przez organy jest bezsporny. Skarżący orzeczeniem z dnia [...] września 2014 r., utrzymanym w mocy orzeczeniem [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2014 r. został bowiem uznany winnym naruszenia dyscypliny służbowej, za co wymierzono mu karę dyscyplinarną nagany.

Następnie WSA w Kielcach podkreślił, że spór w sprawie sprowadza się do interpretacji treści § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Strony różnią się przede wszystkim w zakresie oceny, czy w przypadku, o którym mowa w § 8 ust. 8 pkt 1 powołanego rozporządzenia (który niewątpliwie zachodzi w niniejszej sprawie), przepis § 9 ust. 5 stanowi podstawę do obligatoryjnego obniżenia dodatku służbowego, czy też obniżenie tego dodatku ma jedynie charakter uznaniowy. Zdaniem organu odwoławczego, zapis zawarty § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. nakłada na organ obowiązek obligatoryjnego obniżenia dodatku służbowego w przypadku zaistnienia przesłanki przewidzianej w § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia, a do sfery uznania administracyjnego należy jedynie kwota, do jakiej dodatek zostanie obniżony.

Zdaniem Sądu I instancji nie można podzielić powyższego stanowiska. W § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. mowa jest bowiem o obniżeniu dodatku służbowego "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" oraz odpowiednim stosowaniu m.in. § 8 ust. 8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza stosowanie ich z modyfikacjami, bądź w pewnych sytuacjach stosowanie wprost lub nawet wykluczenie zastosowania, jeżeli przepisy regulujące daną materię samodzielnie (odrębnie) kształtują określone kwestie. Skoro więc w zdaniu pierwszym § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. prawodawca przewidział możliwość obniżenia dodatku służbowego w szczególnie uzasadnionych przypadkach, a § 8 ust. 8 nakazał stosować jedynie odpowiednio, to nie można uznać, że w stanach faktycznych wypełniających dyspozycję § 8 ust. 8 pkt 1-3 obniżenie dodatku służbowego następuje obligatoryjnie, a organ zostaje zwolniony z obowiązku umotywowania, dlaczego ten konkretny przypadek uznał za szczególnie uzasadniony w rozumieniu § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Przy takiej interpretacji omawianego przepisu, prezentowanej przez organ, uregulowanie zawarte w zdaniu pierwszym § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. straciłoby rację bytu. Trudno zaś uznać, ażeby takie rozwiązanie zakładał racjonalny prawodawca. Dlatego przyjąć należy, że norma zawarta w § 9 ust. 5 zdanie pierwsze rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. oznacza, że obniżenie dodatku służbowego do uposażenia policjanta należy do sfery uznania administracyjnego, a każdy przypadek obniżenia takiego dodatku należy rozpatrywać indywidualnie, a w szczególności umotywować go w uzasadnieniu decyzji z zachowaniem zasad określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Tym samym, obniżając dodatek służbowy na podstawie § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., nie można, jak uczynił to organ, zastosować wprost § 8 ust. 8 pkt 1-3, przyjmując nakaz obniżenia tego dodatku we wskazanych sytuacjach, albowiem przepis odsyłający, czyli § 9 ust. 5, kwestię przypadków obniżenia dodatku służbowego reguluje samodzielnie określając, że mają być one "szczególnie uzasadnione".

Dlatego też, w ocenie WSA w Kielcach, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie organy I i II instancji, przyjmując, że wydanie orzeczenia o naruszeniu przez skarżącego dyscypliny służbowej powoduje obligatoryjne obniżenie dodatku służbowego, naruszyły § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Konsekwencją powyższego było to, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji znalazła się jedynie argumentacja odnosząca się do zasadności obniżenia tego dodatku o określoną wielkość (40%). Oba organy nie wykazały natomiast, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek uprawniający do obniżenia dodatku służbowego, czym naruszyły również art. 107 § 3 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] zaskarżył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 13 maja 2015 r. w całości, domagając się uchylenia tego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 9 ust. 5 w zw. z § 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. polegającą na uznaniu, że § 9 ust. 5 w przypadku wystąpienia przesłanki, o której w § 8 ust. 8 pkt 1 nie stanowi obligatoryjnej podstawy obniżenia dodatku służbowego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że rozumowanie Sądu I instancji w zakresie interpretacji powołanych przepisów jest błędne i nie zasługuje na aprobatę. Skarżący kasacyjnie organ stwierdził, że policjant za należyte wykonywanie obowiązków służbowych może otrzymywać dodatek służbowy. Dodatek ten może być podwyższany na stałe lub na czas określony w związku z powierzeniem policjantowi nowych lub dodatkowych zadań lub obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym, a także za wzorową służbę (§ 9 ust. 4 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r.). Natomiast zgodnie z § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., w szczególnie uzasadnionych przypadkach dodatek służbowy podlega obniżeniu, zaś przepisy § 8 ust. 5-8 (dotyczące dodatku funkcyjnego) stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 6. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, decyzja obniżająca dodatek służbowy jest decyzją związaną, na co wskazuje redakcja § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. i użyty tam zwrot "dodatek służbowy podlega obniżeniu". Organ zobowiązany jest zatem do takiego działania w każdym "szczególnie uzasadnionym przypadku". Takim zwrotem posługuje się prawodawca w § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., lecz jednocześnie odsyła do odpowiedniego stosowania przepisów § 8 ust. 5-8 rozporządzenia. Oznacza to, że określone w tych przepisach zasady i wskazane przypadki uzasadniające obniżanie dodatku funkcyjnego należy brać pod uwagę przy dokonywaniu wykładni § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. i podejmowaniu decyzji w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego. W tym kontekście jako "szczególnie uzasadniony przypadek" obniżenia dodatku służbowego należy uznać każdy z przypadków wymienionych w § 8 ust. 8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., w tym m.in. przypadek stwierdzonego naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną (§ 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r.). Skoro prawodawca warunkuje obniżenie dodatku służbowego od przypadków wymienionych w § 8 ust. 8 pkt 1-3 rozporządzenia, to tym samym należy przyjąć, że każdy z tych przypadków traktuje, jako okoliczność stanowiącą podstawę do obniżenia tego dodatku. Natomiast wysokość przyznanego policjantowi dodatku służbowego zależy przede wszystkim od sposobu wykonywania przez funkcjonariusza powierzonych mu obowiązków i zadań służbowych. Zgodnie z § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. dodatek podlega obniżeniu "w szczególnie uzasadnionych przypadkach". Odesłanie zawarte w powołanym przepisie do odpowiedniego stosowania § 8 ust. 5- 8, z zastrzeżeniem ust. 6, oznacza, że tymi szczególnymi przypadkami powodującymi obniżenie pobieranego dodatku służbowego są: naruszenie dyscypliny służbowej, nienależyte wywiązywanie się z obowiązków służbowych, nienależyta realizacja zadań i czynności służbowych, a także zmiana zakresu obowiązków służbowych, warunków służby bądź ustanie innych przesłanek, które uzasadniały przyznanie dodatku w dotychczasowej wysokości.

Skarżący kasacyjnie organ zwrócił również uwagę, że odpowiednie stosowanie przepisów prawa oznacza bądź stosowanie odnośnych przepisów wprost bez żadnych zmian do innego zakresu odniesienia, bądź stosowanie ich z pewnymi zamianami, bądź też ich niestosowaniu w ogóle do zakresu innego zagadnienia ze względu na bezprzedmiotowość lub sprzeczność z przepisami ustanowionymi dla tego zagadnienia. Ponadto użycie sformułowania "stosuje się odpowiednio" ma na celu osiągnięcie skrótowości tekstu prawnego. W literaturze wskazuje się, że posługiwanie się w tekście aktu prawnego sformułowaniem o "odpowiednim stosowaniu przepisów" służy osiągnięciu spójności tego tekstu. Najczęściej używa się tej techniki w odniesieniu do przepisów określających tryb jakiegoś postępowania, rzadziej do przepisów materialnych (Zasady techniki prawodawczej. Komentarz do rozporządzenia: pod redakcją naukową J. Warylewskiego; Warszawa 2003; s. 503). Wobec powyższego, mając na uwadze dokonaną wykładnię omawianych przepisów oraz całość materii regulującej zagadnienie dodatku służbowego, najbardziej racjonalnym i uzasadnionym jest zastosowanie przepisów § 8 ust. 5-8 wprost. Powoduje to, że decyzja obniżająca dodatek służbowy wydana na podstawie § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., w sytuacji zaistnienia przesłanek określonych w § 8 ust. 5-8, ma charakter obligatoryjny.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną D. W. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Jego zdaniem trafne jest stanowisko WSA w Kielcach, że norma prawna zawarta w § 9 ust. 5 zdanie pierwsze rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. oznacza, że obniżenie dodatku służbowego należy do sfery uznania administracyjnego. Nieuprawnione jest stawianie znaku równości pomiędzy przypadkiem szczególnie uzasadnionym a sytuacjami określonymi w § 8 ust. 8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. W konsekwencji błędny jest pogląd o obligatoryjności obniżenia dodatku służbowego w razie wystąpienia sytuacji określonej w § 8 ust. 8 pkt 1-3 powołanego rozporządzenia. Przepis § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. nie stanowi podstawy do obligatoryjnego obniżenia dodatku służbowego w razie wystąpienia sytuacji określonej w § 8 ust. 8. pkt 1-3, gdyż może to mieć miejsce tylko w szczególnie uzasadnionym przypadku, czego zaś w przedmiotowym postępowaniu organ nie wykazał.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania sądowego, enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. Rozpoznając sprawę w granicach wyznaczonych przez stronę skarżącą kasacyjnie, NSA uznał, że złożona skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 100 i art. 104 ustawy o Policji uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. Jednym z dodatków do uposażenia jest dodatek służbowy, który przysługuje funkcjonariuszowi pełniącemu służbę lub obowiązki na stanowisku innym niż kierownicze lub samodzielne. Taki dodatek może być przyznany za należyte wykonywanie obowiązków służbowych.

Szczegółowe zasady otrzymywania między innymi dodatków służbowych zostały określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego. Stosownie do art. 104 ust. 5 ustawy o Policji oraz § 6 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. dodatek służbowy jest dodatkiem o charakterze stałym. W myśl § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. przyznaje się go policjantowi w stawkach kwotowych na czas nieokreślony w wysokości nieprzekraczającej 50% podstawy wymiaru. Przyznanie oraz wysokość dodatku uzależnia się przy tym od oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz rodzaju i poziomu posiadanych przez policjanta kwalifikacji zawodowych. Dodatek służbowy podlega obniżeniu w przypadkach przewidzianych w § 9 ust. 5 wskazanego rozporządzenia.

Z treści przytoczonych regulacji wynika, że jeżeli policjant pełni służbę na określonym stanowisku lub realizuje określone zdania, to przysługuje mu dodatek służbowy. Wysokość tego świadczenia zależy przede wszystkim od sposobu wykonywania przez funkcjonariusza powierzonych mu obowiązków i zadań służbowych. Zachodzi zatem - co do zasady - ścisły związek między wysokością dodatku służbowego a sposobem wykonywania przez policjanta obowiązków służbowych oraz należytym pełnieniem służby na stanowiskach uprawniających do przyznania tego świadczenia. Prawodawca w omawianym rozporządzeniu nie ograniczył się tylko do określenia sposobu obliczania wysokości dodatku służbowego. W § 9 ust. 5 wymienił przypadki prowadzące do obniżenia tego świadczenia. Przepis ten stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach dodatek służbowy podlega obniżeniu. Przepisy § 8 ust. 5-8 stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 6. Brzmienie przytoczonego przepisu nie pozwala na zaaprobowanie stanowiska Sądu I instancji, że decyzje w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego podejmowane są w ramach uznania administracyjnego. Należy odróżnić przypadki, gdy przesłanka warunkująca dopuszczalność zastosowania określonej instytucji została skonstruowana przy pomocy tzw. pojęcia niedookreślonego od sytuacji, w której prawodawca pozostawił organowi swobodę działania. Wbrew sugestiom Sądu I instancji nie są to przypadki tożsame. W § 9 ust.5 posłużono się zwrotem "podlega obniżeniu". Takie sformułowanie, jak trafnie zauważył organ skarżący kasacyjnie, oznacza, że w każdym szczególnie uzasadnionym przypadku organ zobowiązany jest do obniżenia policjantowi dodatku służbowego.

Prawodawca stanowiąc w § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., że dodatek służbowy podlega obniżeniu w szczególnie uzasadnionych przypadkach, odesłał jednocześnie do odpowiedniego stosowania § 8 ust. 5-8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Regulacja zawarta w § 8 ust. 5-8 dotyczy dodatku funkcyjnego. Oczywistym zatem jest, że w sprawach dotyczących dodatku służbowego powyższe unormowanie odnoszące się do odrębnego świadczenia, to jest dodatku funkcyjnego, nie może mieć bezpośredniego zastosowania. Możliwe jest natomiast odpowiednie stosowanie tego unormowania, dzięki odesłaniu zawartemu w § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. Taki zabieg jest dość często stosowany w praktyce legislacyjnej. Pozwala on na uniknięcie powtarzania takich samych warunków, które z założenia mają odnosić się do różnych, odrębnych instytucji prawnych.

Zawarte w § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. odesłanie do odpowiedniego stosowania § 8 ust. 5-8 rozporządzenia oznacza, że szczególnie uzasadnionymi przypadkami są stany wyszczególnione w tych ostatnio wymienionych przepisach. Zatem przypadkami powodującymi obniżenie dodatku służbowego są: naruszenie dyscypliny służbowej, nienależyte wywiązywanie się z obowiązków służbowych, nienależyta realizacja zadań i czynności służbowych, a także zmiana zakresu obowiązków służbowych, warunków służby bądź ustanie innych przesłanek, które uzasadniały przyznanie przedmiotowego dodatku w dotychczasowej wysokości. Przy próbie odmiennej interpretacji regulacji zawartej w § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. należałoby przyjąć, że dodatek służbowy obniża się zarówno w niezdefiniowanych "szczególnie uzasadnionych przypadkach", jak też we wszystkich stanach wyszczególnionych w § 8 ust. 5-8 rozporządzenia. Takie odczytywanie sensu przedmiotowego unormowania nie jest jednak uzasadnione. Gdyby prawodawca zamierzał aż tak rozszerzyć katalog przesłanek skutkujących obniżeniem dodatku służbowego, to taki zamysł musiałby wyrazić wprost. Z podobnych przyczyn niedopuszczalne jest zawężenie dopuszczalności stosowania przedmiotowych sankcji tylko do przypadków szczególnie uzasadnionych, z pominięciem regulacji, do których odsyła § 9 ust. 5 rozporządzenia. Nieuprawniona jest również stawiana przez Sąd I instancji teza, że skoro w zdaniu pierwszym § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. mowa jest o "szczególnie uzasadnionych przypadkach", to tylko z tego powodu należy przyjąć, że także w sytuacji przewidzianej § 8 ust. 8 obniżenie dodatku należy wyłącznie do swobodnego uznania organu, nie jest zaś jego obowiązkiem. Kwestii charakteru decyzji w sprawach finansowych nie można domniemywać. Prawodawca w tekście prawnym powinien zatem stwierdzić, czy pozbawienie lub ograniczenie określonych uprawnień finansowych jest obowiązkiem organu, czy też mieści się w zakresie przyznanego mu prawa wyboru określonego rozstrzygnięcia. Dodać przy tym należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że przepisy w sprawach finansowych funkcjonariuszy służb mundurowych muszą być interpretowane ściśle. Niedopuszczalna jest ani rozszerzająca ani zawężająca ich wykładnia.

W związku z tym jeszcze raz przypomnieć należy, że w § 9 ust. 5 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. mowa jest o tym, że dodatek służbowy "podlega obniżeniu". Natomiast w § 8 ust. 8 rozporządzenia, który to przepis miał zastosowanie w niniejszej sprawie, posłużono się zwrotem "dodatek obniża się". Oznacza to, że decyzje w tym zakresie mają charakter związany. Nie są one natomiast podejmowane w ramach uznania administracyjnego. Tym samym organy Policji nie mają żadnej możliwości odstąpienia od wykonania dyspozycji przedmiotowej normy w razie stwierdzenia stanu faktycznego w niej opisanego. Uznaniu właściwych przełożonych pozostawiona została jedynie skala obniżenia dodatku służbowego. W zależności od własnej oceny przedmiotowe świadczenie mogą bowiem obniżyć w granicach od 20 do 50% stawki otrzymywanego przez policjanta dodatku służbowego.

Z powyższych względów sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut błędnej wykładni § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. uznać należy za zasadny. Trafne jest bowiem stanowisko organu skarżącego kasacyjnie, że określone w § 8 ust. 5-8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r. przesłanki uzasadniające obniżanie dodatku funkcyjnego należy brać pod uwagę przy dokonywaniu wykładni § 9 ust. 5 rozporządzenia oraz przy podejmowaniu decyzji w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego. "Szczególnie uzasadniony przypadek" obniżenia dodatku służbowego stanowi każda z sytuacji wymienionych w § 8 ust. 8 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., w tym między innymi przypadek naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną (§ 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r.).

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że D. W. obniżono dodatek służbowy w związku z orzeczeniem Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] września 2014 r., którym policjanta uznano winnym naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzono mu karę dyscyplinarną nagany. Orzeczenie to zostało następnie utrzymane w mocy orzeczeniem [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r. oddalił skargę na powyższe orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 września 2016 r. sygn. akt I OSK 965/15 oddalił skargę kasacyjną D. W. od wyroku Sądu I instancji. Tym samym organy Policji miały podstawy do zastosowania wobec D. W. przedmiotowych sankcji finansowych. W sprawie wystąpiła przesłanka "szczególnie uzasadnionego przypadku", o którym mowa w § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., a zatem obniżenie policjantowi dodatku służbowego było obligatoryjne.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnił skargę kasacyjną i uchylił zaskarżony wyrok oraz rozpoznał skargę. Wobec wykazanej wyżej bezzasadności skargi, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 P.p.s.a skargę tę oddalił.

O zwrocie kosztów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a. W skład zasądzonych na rzecz [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] od skarżącego kosztów postępowania wchodzą: wpis sądowy od skargi kasacyjnej - 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika organu wnoszącego skargę kasacyjną w kwocie 180 zł, ustalone w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 617 ze zm.).