Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1026/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono decyzję organu II i I instancji
Powołane przepisy: article: art 136 ust 3 i art 137
journal: Dz.U. 2018 poz 91
law: Ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi R. R. oraz T. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia 10 czerwca 2020 r., znak [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących R. R. oraz T. R. kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Starosta [...] decyzją z dnia 22 listopada 2019 r. (znak: [...],[...]) orzekł - w punkcie 1 - o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonych jako działki: nr [...] i nr [...] położonych w obrębie P., jednostka ewidencyjna L. , w granicach wywłaszczonej parceli l kat. [...] b. gm. kat. P., na rzecz: T. R. - w [...] części i R. R. w [...] części w stosunku do całości prawa własności tej nieruchomości; w punkcie 2 decyzji orzekł o odmowie zwrotu na rzecz A. R. udziału wynoszącego [...] części w prawie własności nieruchomości oznaczonych jako działki: nr [...] i nr [...] położonych w obrębie P., jednostka ewidencyjna L. , w granicach wywłaszczonej parceli l kat. [...] b. gm. kat. P.. Podstawą prawną tego rozstrzygnięcia był art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 1, art. 142 ust. 1 i art. 216 ust. 1 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2018 r., poz. 2204).

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał m.in., że umową sprzedaży z dnia 30.09.1980 r., zawartą w trybie art. 6 ustawy z dnia 12.03.1958 o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości – nastąpiło przeniesienie na rzecz Skarbu Państwa prawa własności działki nr [...] o powierzchni 64 ary i 41 m położonej we wsi P.. Sprzedającymi tę nieruchomość byli P. R. oraz B. R.. Organ I instancji wskazał, że na podstawie kompilacji aktualnej mapy ewidencyjnej z mapą katastralną ustalono, że w skład parceli l. kat. [...] wchodzą w całości m.in. działki nr [...] oraz [...] położone w P., gmina L.. Działka [...] stanowi własność Skarbu Państwa w trwałym zarządzie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K., zaś działka nr [...] stanowi własność Skarbu Państwa. W oparciu o analizę dokumentów znajdujących się w aktach sprawy organ I instancji stwierdził, że do żądania zwrotu wywłaszczonej parceli nr [...] uprawnieni są A. R., A. R. oraz wnioskodawcy T. R. i R. R..

Starosta [...] wskazał także, iż w sprawie istotne jest zbadanie i wyjaśnienie zbędności przedmiotowych nieruchomości dla celu wywłaszczenia. Zwrócił w tym zakresie uwagę na to, że powołana umowa sprzedaży z dnia 30.09.1980 r. zawiera odesłanie do "decyzji ustalającej miejsce i warunki realizacji stopnia wodnego [...] wydanej przez Biuro Planowania Przestrzennego w K. w dniu 9.01.1976 r.". Zauważył organ I instancji, że przywołana decyzja lokalizacyjna ustalała miejsce i warunki realizacji inwestycji "oznaczonej w załączniku graficznym (etap I) oraz zatwierdzała plan realizacyjny inwestycji "objętej załącznikiem [...] (etap I), polegający na zagospodarowaniu terenu stopnia wodnego [...]". Akcentował Starosta [...], że ustalenie celu wywłaszczenia następuje przez pryzmat celu podanego w decyzji wywłaszczeniowej, z uwzględnieniem jego doprecyzowania w dokumentacji dotyczącej inwestycji dla realizacji której nastąpiło wywłaszczenie. Analiza pozyskanego do akt załącznika graficznego do decyzji lokalizacyjnej z 9.01.1976 r. wykazała, że nieruchomość objęta żądaniem zwrotu znajduje się w granicach projektowanego zagospodarowania stopnia wodnego [...] i została przeznaczona dla potrzeb zaplecza placu budowy tej inwestycji. Powyższe potwierdza zaktualizowany w 1980 r. załącznik graficzny do decyzji lokalizacyjnej czyli Plan ogólny realizacyjny zagospodarowania terenu inwestycji w granicach ustalonych dla etapu I i II oraz opracowanie techniczne z 14.03.1989 r. Ten ostatni dokument przewidywał, że oprócz likwidacji zakola W., robót regulacyjnych oraz pogłębiarskich (...) – stworzonie będzie zaplecze placu budowy, a w jego ramach powstaną następujące obiekty: wytwórnia betonu, zbrojownia, ciesielnia, magazyny, warsztaty, hale sprzętowe, bazy transportowe, baraki mieszkalne, socjalne, laboratoryjne i biurowe. Organ I instancji zwrócił uwagę na decyzję Prezydenta Miasta K. z 27.03.1976 r. o pozwoleniu na budowę stopnia wodnego [...] (I etap) zgodnie z decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny zagospodarowania przestrzennego (I etap) w.w. inwestycji z dnia 9.01.1976 r. oraz na decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 3.09.1980 r. i decyzję Naczelnika Dzielnicy K.-K. z 10.11.1982 r. Powołane dokumenty – w ocenie orzekającego organu administracji – pośrednio wskazują, że najpóźniej w 1982 r. prace związane z I etapem budowy stopnia wodnego musiały zostać rozpoczęte. Organ administracji prowadzący postępowanie pozyskał też zdjęcia lotnicze wykonane w latach 1970-2003, a przedstawiające sposób zagospodarowania przedmiotowego terenu. Zauważył, że zdjęcie z 1982 r. ukazuje plac budowy z budynkami, silosami, materiałami budowlanymi i sprzętem. Zdjęcia zaś z lat 1987 i 1993 r. wskazują, że przedmiotowy teren został "uładzony", pojawia się tam roślinność. Na zdjęciu z 1997 r. widać, że pozostałości po placu budowy zostały zlikwidowane, a teren pokryty jest roślinnością. W ocenie organu administracji, na wywłaszczonej nieruchomości zrealizowano cel wywłaszczenia, tj. nieruchomość ta została wykorzystana dla potrzeb placu budowy w ramach inwestycji polegającej na budowie stopnia wodnego [...]. Z akt sprawy wynika, że w 1982 r. na spornej nieruchomości znajdowały się charakterystyczne dla placu budowy elementy jak: silosy, budynki, materiały budowlane, sprzęt. Taki sposób wykorzystywania nieruchomości koreluje z opracowaniem technicznym z 14.03.1989 r., który przewidywał stworzenie zaplecza placu budowy, a w jego ramach wytwórnię betonu, zbrojownię, magazyny, itp. Podkreślał organ I instancji, że realizacja tak dużej inwestycji jak budowa stopnia wodnego z powiązaną infrastrukturą, wymagała sporego zaplecza. Realizacją celu wywłaszczenia może być nie tylko wybudowanie samego stopnia wodnego ale także wszelka infrastruktura, w tym zaplecze placu budowy. Skoro stworzenie tego zaplecza było nierozerwalnie związane z budową stopnia wodnego, to nie można twierdzić, że nie stanowiło celu wywłaszczenia. Starosta [...] akcentował także, iż nie można mówić o zbędności na cel wywłaszczenia, gdy nieruchomość po wywłaszczeniu została zagospodarowana i wykorzystana zgodnie z celem określonym w decyzji wywłaszczeniowej, a dopiero później zmieniono jej przeznaczenie czy też w ogóle zaprzestano jej wykorzystywania na cel, na jaki została przejęta (wyrok NSA z 27.08.2009 r., sygn. akt I OSK 1138/08).

Odwołanie od opisanej powyżej decyzji Starosty [...] z dnia 22.11.2019 r. wnieśli T. R. i R. R. zarzucając brak wyczerpujących ustaleń w zakresie ustalenia celu wywłaszczenia i realizacji tego celu na wywłaszczonej nieruchomości.

Wojewoda decyzją z dnia 10.06.2020 r. (znak [...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...]. Organ odwoławczy wskazał m.in., że przedmiotowa nieruchomość położona była w granicach projektowanej inwestycji i miała zostać przeznaczona na zaplecze placu budowy stopnia wodnego [...] Zauważył, że w opisie projektu podziału granic terenu zawartym w opracowaniu technicznym z 14.03.1989 r. wskazano, iż po zakończeniu budowy należy zlikwidować jej zaplecze, a teren zrekultywować. Tożsame wskazanie zawarte było w decyzji Naczelnika Dzielnicy K.-K. z 10.11.1982 r. Materiał dowodowy wskazuje, że powyższe zaplecze powstało, zaś po zakończeniu budowy stopnia wodnego, teren został zagospodarowany i obecnie porasta tam zieleń (niekoszona trawa, samosiejki, a działka sprawia wrażenie zaniedbanej i niezagospodarowanej). W ocenie organu odwoławczego, powyższe ustalenia wskazują, że przedmiotowe działki zostały wykorzystane zgodnie z zamierzeniem i nie mogą zostać zwrócone. Przeznaczenie działek pod zaplecze placu budowy wynika z załącznika graficznego do decyzji lokalizacyjnej i ten cel został zrealizowany.

Zajmując stanowisko odnośnie osób uprawnionych do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości Wojewoda wskazał, że nie podziela zarzutu, iż wyłącznie uprawnionymi w tej sprawie są T. R. i R. R. (po ˝ części) – jako spadkobiercy wchodzącego w skład spadku po S. R. gospodarstwa rolnego. Zauważył organ odwoławczy, że w dacie śmierci S. R., [...].1999 r.) przedmiotowa nieruchomość stanowiła już własność Skarbu Państwa – na podstawie umowy z 30.09.1980 r. i była w zarządzie Okręgowej Dyrekcji Gospodarki Wodnej w K.. Nadto, z załączonej do wniosku umowy z 12.09.1979 r. zawartej w Urzędzie Gminy w L. przez P. R. i B. R. ze S. R. o przekazaniu gospodarstwa rolnego wynika, że w skład tegoż gospodarstwa wchodziły działki nr [...] położne w K., gmina L.. To zaś – w ocenie organu odwoławczego oznacza - że uprawnienie do zwrotu przysługiwało T. R., R. R., jak również A. R. oraz A. R..

Skargę na opisaną wyżej decyzję Wojewody z 10.06.2020 r. wnieśli R. R. i T. R..

Skarżący zwrócili uwagę, że istotą sprawy jest ustalenie tego, jaki był cel wywłaszczenia, jak również to, czy w okresie od momentu wywłaszczenia, tj. od 1980 roku do złożenia wniosku o zwrot działki (12 maja 2016 roku), a nie później niż w dniu 22 września 2004 r., nastąpiła realizacja tego celu. Wskazali, że w zakresie celu wywłaszczenia, to umowa sprzedaży z dnia 30.09.1980 roku Rep. A nr [...] wprawdzie go nie określała, jednak umowa ta została zawarta w związku z decyzją Biura Planowania Przestrzennego w K. z dnia 9 stycznia 1976 roku (znak [...]). Tą zaś decyzją ustalono miejsce i warunki realizacji inwestycji stopnia wodnego [...]". Mając więc na uwadze brak precyzji dokumentu wywłaszczającego należało przyjąć, że wywłaszczenia dokonano w celu budowy stopnia wodnego "[...]". Skarżący zakwestionowali pogląd, aby celem wywłaszczenia, zgodnie z załącznikiem graficznym do decyzji lokalizacyjnej, była jedynie budowa zaplecza placu budowy tego stopnia wodnego. Z przytoczonych bowiem w uzasadnieniu decyzji Wojewody dokumentów wynika, że "po zakończeniu budowy należy zlikwidować zaplecze budowy", jak również "po zakończeniu budowy stopnia wodnego [...]" należy zlikwidować tymczasowe obiekty kubaturowe wzniesione dla zaplecza budowy stopnia, ponadto zlikwidować drogi tymczasowe a teren uporządkować i zagospodarować zielenią zgodnie z projektami". Wg skarżących powyższe oznacza, że utworzenie zaplecza placu budowy miało mieć charakter tymczasowy i pomocniczy dla inwestycji w postaci budowy stopnia wodnego, natomiast nie miało samo w sobie być celem wywłaszczenia. Akcentowali skarżący, że korzystanie z działki jako zaplecza budowy nie jest wykorzystaniem z działki zgodne z celem wywłaszczenia. Teren ten bowiem miał być wykorzystany nie dla procesu budowy ale w ramach zbudowanego stopnia wodnego "[...]" i na jego potrzeby oraz po to został wywłaszczony. Co więcej, po zakończeniu budowy stopnia wodnego, teren przedmiotowych działek nie stanowił jakiegokolwiek elementu infrastruktury stopnia wodnego. Skarga stwierdzała, że po zakończeniu budowy, teren przedmiotowych działek nie pełnił żadnej roli związanej z funkcjonowaniem stopnia wodnego [...] W ocenie skarżących, umiejscowienie na przedmiotowej działce fragmentu baraków oraz drogi, służących jedynie budowie i stanowiących jej zaplecze, z uwagi na tymczasowość takiego stanu rzeczy, nie mieści się w ramach określonego powyżej celu wywłaszczenia. Zwrócili też uwagę na wyrok WSA w Gdańsku z dnia 11 kwietnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Gd 79/18), w którym stwierdzono, że potrzeba wykorzystania nieruchomości wyłącznie dla krótkotrwałego, przemijającego użytku, nie uzasadnia wywłaszczenia, które zakłada trwałe pozbawienie własności dla realizacji celu publicznego. Dlatego też trwałe pozbawienie własności nie może być uzasadnione zamiarem czasowego jej wykorzystania niejako "przy okazji" realizacji celu wywłaszczenia. Zatem nie wykazano w sprawie, że taki cel wywłaszczenia został na terenie przedmiotowych działek zrealizowany.

Skarżący zarzucili również naruszenie art. 6 i art. 8 k.p.a. wyrażające się w prowadzeniu postępowania w sposób, który nie pogłębia zaufania obywateli do organów Państwa. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ II instancji przyznał, iż na podstawie takiego samego stanu faktycznego (istnienia zaplecza budowy, a nie realizacji celu wywłaszczenia w postaci budowy stopnia wodnego [...] została wydana - odnośnie działek sąsiednich - decyzja o ich zwrocie na rzecz spadkobierców wywłaszczonych właścicieli tych nieruchomości. W tym zakresie – w ocenie skarżących – doszło do naruszenia art. 8 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie, że co do działek sąsiednich w stosunku do działek nr [...] i nr [...], tj. odnośnie działek nr [...] oraz nr [...], stwierdzono zbędność nieruchomości wywłaszczonej na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu oraz orzeczono ich zwrot na rzecz poprzednich właścicieli lub ich spadkobierców. Brak tożsamości rozstrzygnięć narusza zasadę zaufania do władzy publicznej oraz stanowi wyraz odstąpienia od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym.

Ponadto skarżący zarzucili naruszenie art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzez błędną interpretację tego przepisu w zakresie ustalenia osób uprawnionych do żądania zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości. Zwrócili uwagę, iż przy ustaleniu kręgu osób uprawnionych do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, uwadze organów obu instancji umknęło to, że problem dotyczy nie tylko tego, czy przedmiotowa nieruchomość wchodziła w skład gospodarstwa rolnego, którego własność została przeniesiona umową o przekazanie własności gospodarstwa rolnego z dnia 12 września 1979 roku przez P. R. na rzecz S. R., ale również dotyczy spadkobierców po S. R.. Jak wynika bowiem z treści postanowienia Sądu Rejonowego dla K.-K. w K. I Wydział Cywilny z dnia 23 sierpnia 1999 roku sygn. akt I Ns [...], spadkobiercami S. R., który zmarł w dniu [...] 1999 r. są: żona A. R., syn T. R. oraz syn R. R. - po [...] części każdy, natomiast w zakresie wchodzącego w skład spadku gospodarstwa rolnego położonego w K., na B. i w B. są: syn T. R. oraz syn R. R. - po [...] części każdy. Biorąc pod uwagę, iż przedmiotowa nieruchomość wchodziła w skład gospodarstwa rolnego S. R., zwrot powinien nastąpić na rzecz jego spadkobierców dziedziczących gospodarstwo rolne, tj. skarżących R. R. i T. R., z pominięciem A. R., która nie dziedziczyła tego składnika majątku spadkowego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda domagał się jej oddalenia, podtrzymując dotychczas wyrażone w sprawie stanowisko.

Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2020 r. Wojewoda wstrzymał z urzędu wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna i skutkuje uchyleniem zarówno zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia 10.06.2020 r., jak również poprzedzającej ją decyzji Starosty [...].

Zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2020 r., poz. 1990; dalej u.g.n.) zwrot wywłaszczonej nieruchomości jest możliwy, gdy nieruchomość ta okazała się zbędna na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej. Zgodnie zaś z art. 137 ust. 1 u.g.n., nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Z powołanych przepisów wynika zatem, że w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości zadaniem organu administracji publicznej jest przede wszystkim ustalenie celu dla którego nieruchomość została wywłaszczona oraz konieczne jest zajęcie stanowiska co do tego, czy nieruchomość ta zbędna jest na ten cel. Podkreślić należy, że w sytuacji, gdy czynność będąca podstawą wywłaszczenia nieruchomości nie precyzowała dostatecznie celu wywłaszczenia, ustalenie tegoż celu dokonywać należy na podstawie także innych dowodów. W szczególności, doprecyzowanie celu wywłaszczenia możliwe jest także w oparciu o analizę dostępnej dokumentacji, która odnosiła się do przeprowadzenia postępowania wywłaszczeniowego i poprzedzała wywłaszczenie (nabycie).

Identyfikując cel wywłaszczenia nieruchomości oba orzekające w sprawie organy administracji odwołały się do umowy sprzedaży nieruchomości zawartej w dniu 30.08.1980 r. (rep. [...]) między poprzednikami prawnymi wnioskodawców tj. B. R. i P. R., a Skarbem Państwa. Analiza tej umowy doprowadziła do wniosku, że dokonana czynność prawna nie wskazywała celu dla którego sporna nieruchomość była wywłaszczana. Jednocześnie z pkt II.a. tej umowy wynikało, że przy jej zawieraniu strony przedłożyły decyzję ustalającą miejsce i warunki realizacji inwestycji stopnia wodnego [...], wydaną przez Biuro Planowania Przestrzennego w K. w dniu 9.01.1976 r. (znak [...]). Ustalając cel wywłaszczenia w tej sprawie, zasadnie więc orzekające organy administracji odwołały się do ostatnio wskazanej decyzji administracyjnej. Stanowiła ona bowiem "otoczenie prawne" czynności prowadzącej do wywłaszczenia (nabycia) nieruchomości, pozwalające ustalać cel wywłaszczenia. Analizując załącznik graficzny do wskazanej decyzji bezspornie w sprawie ustalono, że objęta żądaniem zwrotu nieruchomość znalazła się w granicach projektowanego stopnia wodnego [...] i została faktycznie przeznaczona na potrzeby zaplecza placu budowy tej inwestycji. To ustalenie było zaś podstawą wniosku organów orzekających w kontrolowanej sprawie, iż celem wywłaszczenia parceli nr [...] było jej wykorzystanie jako zaplecza budowlanego, w ramach realizacji stopnia wodnego [...]

W ocenie sądu, w realiach ocenianej sprawy brak jest jednak w chwili obecnej dostatecznych podstaw do przyjmowania takiego celu wywłaszczenia nieruchomości.

Kwestionując trafność przyjętego przez organy administracji stanowiska należy przede wszystkim zauważyć, iż wynikające z treści planu realizacyjnego przeznaczenie wywłaszczonej nieruchomości pod zaplecze placu budowy, stanowi cel jedynie tymczasowy, który – siłą rzeczy – upada wraz z realizacją zasadniczej inwestycji, której miał on służyć (stopnia wodnego). Taki tymczasowy cel pozostaje w oczywistej sprzeczności z samą istotą wywłaszczenia nieruchomości, z której wynika, że nie jest możliwe definitywne pozbawienie obywatela własności nieruchomości dla realizacji celów z samego swego założenia epizodycznych (doraźnych, tymczasowych). Analiza dokumentów składających się na akta sprawy prowadzić może natomiast do wniosku, że wskazywana wyżej aksjologia została także dostrzeżona przy wydawaniu aktów będących podstawą realizacji przedmiotowego stopnia wodnego. W tym zakresie zwrócić bowiem należy uwagę na decyzję Urzędu Dzielnicowego K.-K. z dnia 10.11.1982 r. (k. 238 i nast. akt administracyjnych) w której, w pkt 3 wskazano, iż "Podkreśla się, że po zakończeniu budowy Stopnia Wodnego [...] należy zlikwidować tymczasowe obiekty kubaturowe wzniesione dla celów zaplecza budowy stopnia, ponadto zlikwidować drogi tymczasowe a teren uporządkować i zagospodarować zielenią zgodnie z projektami". Nadto, zwrócić także należy uwagę na znajdujący się w aktach dokument w postaci Projektu podziału terenu inwestycji Stopień Wodny [...] z dnia 14.09.1989 r., wykonany na zlecenie Dyrekcji Zabudowy Kaskady Górnej W. (k. 159 i wcześniejsze akt administracyjnych). W punkcie 15 tego opracowania (k. 9) stwierdzono, że "Zaplecze budowy o powierzchni ok 10 ha usytuowane na lewym brzegu obok drogi K.-P. i lewym wale W., w odległości 1 km od stopnia. Jego obiekty: wytwórnia betonu, zbrojownia, ciesielnia, magazyny, warsztaty, hale, bazy transportowe, baraki mieszkalne, socjalne, laboratoryjne, biurowe oraz sieci uzbrojenia terenu zostaną po całkowitym zakończeniu budowy i rozruchu stopnia – zlikwidowane, a teren zrekultywowany i przekazany rolnikom" (k. 149 akt administracyjnych).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że identyfikacja celu wywłaszczenia nieruchomości w kontrolowanej sprawie (działki nr [...] b. gm. kat. P.) winna obejmować kompleksową analizę wszystkich dokumentów będących podstawą realizacji inwestycji na potrzeby której Państwo pozyskiwało nieruchomości. Analizą tą objąć zatem należało także wskazane wyżej opracowania. Z dokumentów tych wynikać zdaje się natomiast, że realizacja zaplecza dla placu budowy stopnia wodnego, była z założenia celem tymczasowym, który zdezaktualizował się po wybudowaniu stopnia. Brak byłoby zatem podstaw aby przyjmować - jak uczyniły to orzekające organy administracji publicznej - że przejęty teren przeznaczony był na organizację placu budowy i to było celem wywłaszczenia, a "przedmiotowe działki zostały wykorzystane zgodnie z zamierzeniami i nie mogą zostać zwrócone spadkobiercom poprzednich właścicieli". Stanowisko powyższe nie uwzględnia bowiem akcentowanej wyżej epizodyczności tak określonego celu wywłaszczenia, a tym także braku faktycznego związku wywłaszczonych nieruchomości z funkcjonowaniem stopnia wodnego [...], po zakończeniu jego budowy. Nadto, jak wynika z cytowanych opracowań, m.in. sporna działka miała zostać przekazana rolnikom, po realizacji tej budowy i zrekultowaniu terenu stanowiącego uprzednio zaplecze budowy. Powyższe świadczy zatem dodatkowo o braku przydatności (zbędności) tej nieruchomości dla stopnia wodnego [...]. Przeciwne wnioski i konstatacje organów administracji przedstawione w zaskarżonych decyzjach uznać należało za pozbawione dostatecznych podstaw i wyprowadzone z naruszeniem art. 77 par. 1 k.p.a oraz art. 80 k.p.a. Ustalony przez organy aktualny stan tych działek (chwasty, samosiejki) potwierdza to, iż nieruchomości te, po zrealizowaniu stopnia wodnego, nie służyły i nie służą jego funkcjonowaniu. Nie służy bowiem realizacji jakiegokolwiek celu wywłaszczenia stwierdzony obecnie stan korzystania z tego terenu. Brak jest podstaw do ustalenia aby na terenie tym urządzona została zieleń zgodnie z projektem urządzenia zieleni określonym w pkt 3 decyzji Urzędu Dzielnicowego K.-K. z dnia 10.11.1982 r. (k. 238 i nast. akt administracyjnych).

Za zbędnością działki nr [...] b. gm. kat. P. świadczyć mogą nadto okoliczności przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia o zwrocie sąsiednich działek przeznaczonych na taki sam cel i czasowo zajętych pod plac budowy. Chodzi tu o decyzję Wojewody z dnia 7.06.2011 r. (nr [...]) utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 7.12.2010 r. o zwrocie działek nr [...] oraz [...] – odpowiadających częściom wywłaszczonej (nabytej) na rzecz Skarbu Państwa parceli nr [...]. Trafność wskazanych wyżej aktów orzekających o zwrocie wywłaszczonej (nabytej) nieruchomości została potwierdzona - oddalającym skargę, prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 18.11.2011 r. (sygn. akt II SA/Kr 1298/11).

W związku z powyższym sąd uznał, że zaskarżone decyzje wydane zostały z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; dalej p.p.s.a.). Stwierdzone naruszenie nakazywało uchylić oba kontrolowane w sprawie akty administracyjne.

Sąd nie podzielił natomiast stanowiska skarżących dotyczącego naruszenia art. 136 ust. 3 u.g.n. W tym zakresie skarżący kwestionowali przyjęty przez organy administracji krąg osób uprawnionych do żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. W ocenie sądu, trafnie uznały orzekające organy administracji, iż brak jest podstaw do przyjmowania, że wyłącznie uprawnionymi do żądania zwrotu nieruchomości w tej sprawie są T. R. i R. R. (po ˝ części) – jako spadkobiercy gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadku po S. R.. Ustalając krąg podmiotów uprawnionych do złożenia ocenianego wniosku należy mieć zasadniczo na uwadze to, że z umowy przekazania własności gospodarstwa rolnego z dnia 12.09.1979 r. zawartej w Urzędzie Gminy w L. przez P. R. i B. R. ze S. R. (poprzednikiem prawnym skarżących) wynika jednoznacznie, że w skład tegoż przekazywanego gospodarstwa wchodziły wyłącznie inne działki: nr [...], położne w K., gmina L.. Bez wątpienia zatem przedmiotowe gospodarstwo rolne nie obejmowało działek, które wnioskowane były obecnie do zwrotu (parcela l kat. [...] b. gm. kat. P.). Podkreślić zarazem należy, iż nie można z góry wykluczyć, że przedmiotowa nieruchomość także stanowiła (stanowić mogła) część gospodarstwa rolnego, które w drodze dziedziczenia nabyli skarżący, jednakże okoliczność ta nie wynika z akt i nie została wykazana w sprawie. Powyższe powoduje, że brak było podstaw do podzielenia zarzutu błędnego określenia podmiotów żądających zwrotu nieruchomości w tej sprawie.

Mając powyższe na uwadze sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie powołanego wyżej art. art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 77 par. 1 i art. 80 k.p.a. W ponowienie prowadzonym postępowaniu rzeczą orzekających organów administracji będzie uwzględnienie przedstawionego zapatrywania odnośnie celu wywłaszczenia sporych działek oraz rozważenie istnienia przesłanek zwrotu żądanych nieruchomości.

O kosztach (pkt 2 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 par. 2 p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że w razie uwzględnienia skargi przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.