Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1685/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Służba więzienna
Skarżony organ: Dyrektor Zakładu Karnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 32 ust. 1, art. 94 ust. 2,3,4, art. 95 ust. 1, art. 218 ust. 1 pkt 4 ust. 2,3,4
journal: Dz.U. 2014 poz 173
law: Ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Danuta Kania, Sławomir Antoniuk (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] na rzecz skarżącego A.K. kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 32 ust. 1, art. 94 ust. 2, 3, 4, art. 95 ust. 1 i art. 218 ust 1 pkt 4 ust. 2, 3, 4 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (tekst jedn. Dz. U. 2014 r. poz. 173 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] przedłużającą okresu zawieszenia por. A. K. w czynnościach służbowych w związku z wszczęciem przeciwko niemu postępowania karnego o czyn z art. 228 § 3 k.k.

W uzasadnieniu powyższej decyzji Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W. wskazał, iż w dniu [...] stycznia 2014 r. do Zakładu Karnego w W. wpłynęła informacja z Prokuratury Rejonowej [...] w W. (sygn. akt [...]) o przedstawieniu w dniu [...] stycznia 2014 r. por. A. K. - starszemu wychowawcy działu penitencjarnego Zakładu Karnego w [...] - zarzutu o czyn z art. 228 § 3 k.k.

W związku z otrzymaną informacją Dyrektor Zakładu Karnego w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., na podstawie art. 94 ust. 2, 3, 4 ustawy o Służbie Więziennej, zawiesił [...] A. K. w czynnościach służbowych. Okres zawieszenia określił od dnia [...] stycznia 2014 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r. Od tej decyzji funkcjonariusz wniósł odwołanie. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W. decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Następnie Dyrektor Zakładu Karnego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. przedłużył okres zawieszenia por. A. K. w czynnościach służbowych do dnia [...] stycznia 2015 r. Od powyższej decyzji funkcjonariusz złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, jednocześnie wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] marca 2014 r.

Stwierdzając brak podstaw do uwzględnienia odwołania Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W. rozstrzygnięciem z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ II instancji podniósł, iż podstawę prawną wydania decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. stanowił art. 94 ust 2, 3, 4 ustawy o Służbie Więziennej, zgodnie z którym funkcjonariusza można zawiesić w czynnościach służbowych w przypadku wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego. W chwili wydania zaskarżonej decyzji stan faktyczny nie zmienił się, tj. przeciwko skarżącemu nadal toczyło się postępowanie karne o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego (art. 228 § 3 k.k.). Tym samym zaskarżona decyzja organu I instancji odpowiada prawu, a co za tym idzie brak było podstaw do jej uchylenia. Decyzja Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] marca 2014 r. jest w trybie instancji ostateczna i nie zmienia tego faktu zaskarżenie jej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Decyzja Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] czerwca 2014 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez A.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W skardze pełnomocnik strony zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie następujących przepisów prawa:

1. art. 94 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, poprzez przedłużenie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych na okres 12 miesięcy mimo braku istnienia szczególnie uzasadnionego przypadku, przemawiającego za zasadnością takiego przedłużenia,

2. art. 7 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

3. art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego

uczestników do władzy publicznej,

4. art. 9 k.p.a., poprzez brak należytego i wyczerpującego informowania skarżącego o okolicznościach faktycznych, mogących mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków,

5. art. 10 § 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w sprawie, co uniemożliwiło mu składanie jakichkolwiek wniosków dowodowych oraz uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów,

6. art. 11 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niewyjaśnienie przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy,

7. art. 77 k.p.a., poprzez niezebranie i nierozpatrzenie przez organ administracji publicznej całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący,

8. art. 107 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i sporządzenie uzasadnienia faktycznego decyzji, które w szczególności nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej,

9. art. 97 1 pkt. 4 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niezawieszenie postępowania w sytuacji, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Z powyższych względów strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz utrzymanej nią w decyzji Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. oraz zawieszenie niniejszego postępowania do czasu rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi A.K. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] marca 2014 r., mającą istotny wpływ na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W. wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 997/14 uchylił decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] marca 2014 r. w przedmiocie zawieszenia A.K. w czynnościach służbowych. Od tego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1482/14 zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy ze skargi A.K. na decyzję w przedmiocie zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 września 2016 r. sygn. akt I OSK 772/15 oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 997/14.

Postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 1482/14 Sąd podjął zawieszone postępowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.,) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Natomiast art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że uchylenie przez sąd decyzji możliwe jest w razie stwierdzenia co najmniej jednego z trzech naruszeń prawa: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., chodzi zaś o naruszenie przepisu prawa, a jedynym ograniczeniem zastosowania tegoż przepisu jest to czy naruszenie określonej normy daje, czy nie daje podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. Tym samym ustawodawca wskazuje, że realizacja zasady praworządności wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a. jest wartością wyższą niż przestrzeganie innej zasady ogólnej, wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a., czyli zasady trwałości decyzji administracyjnej. Wydanie aktu administracyjnego, którego podstawę stanowi decyzja lub orzeczenie Sądu, w odniesieniu do których stwierdzono ich niezgodność z prawem, oznacza wydanie aktu z naruszeniem przepisów, a w takim wypadku w odniesieniu do tegoż aktu zachodzą podstawy do stwierdzenia zaistnienia naruszenia prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Nie można bowiem pojęcia "naruszenia prawa", o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., ograniczać do sytuacji, gdy zachodzi prosta sprzeczność między treścią przepisu, a sposobem jego zastosowania przez organ administracji. W postępowaniu administracyjnym przez wydanie decyzji z naruszeniem prawa rozumie się także takie sytuacje, w których organowi administracji nie można postawić zarzutu naruszenia przepisów w chwili wydawania decyzji, a taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Dotyczy to na przykład niektórych podstaw wznowienia postępowania administracyjnego określonych w art. 145 § 1 pkt 5 i 8, czy też w art. 145a k.p.a. Tak więc w razie stwierdzenia przez sąd, że akt kontrolowany narusza prawo, a naruszenie to daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, to zachodzi podstawa do uchylenia takiego aktu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., bowiem dyspozycja tego przepisu ma na celu przede wszystkim ochronę obiektywnego porządku prawnego – patrz wyrok NSA z dnia 10 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1573/13 (publik. LEX nr 1381658).

W niniejszej sprawie wydane decyzje w przedmiocie przedłużenia zawieszenia A.K. w czynnościach służbowych, są konsekwencją uprzedniego zawieszenia wymienionego w funkcjonariusza w czynnościach służbowych ostateczną decyzją Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] marca 2014 r. Bowiem z treści art. 94 ust. 3 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej wynika, iż funkcjonariusza można zawiesić w czynnościach służbowych na czas nie dłuższy niż 3 miesiące oraz w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy. Decyzja o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych nie ma samodzielnego bytu w tym znaczeniu, że jest decyzją zależną od uprzedniego wydania decyzji o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Oznacza to, iż wadliwość prawna decyzji pierwotnej (o zawieszeniu w czynnościach służbowych) rzutuje na prawidłowość wydania decyzji następczej (o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych). Decyzja ostateczna Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z [...] marca 2014 r. została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 997/14, który stał się prawomocny wskutek oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej od ww. orzeczenia Sądu I Instancji (wyrok z dnia 22 września 2016 r. sygn. akt I OSK 772/15).

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.

W zaistniałym stanie rzeczy należało stwierdzić, iż wydane przez organy Służby Więziennej decyzje w przedmiocie przedłużenia skarżącemu zawieszenia w czynnościach służbowych stoją w sprzeczności z obiektywnym porządkiem prawnym, wynikającym z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 997/14. Organy administracji i sądy administracyjne muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego ww. wyroku i to tym bardziej, że wynikający z tego orzeczenia stan prawny, poprzez treść art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., rzutuje na ocenę zaskarżonych w niniejszej sprawie decyzji.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., a w sprawie kosztów postępowania na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji wyroku.