Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2340/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 10, art. 12
journal: Dz.U. 1989 nr 14 poz 74
law: Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - t. jedn.
article: art. 98 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant referent Agnieszka Bieniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2011 r. sprawy ze skarg Zespołu [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzje Wojewody [...] 1) Wojewody [...] z dnia [...] września 2010r. – Nr [...]; 2) Wojewody [...] z dnia [...] września 2010r. – Nr [...]; 3) Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...]; 4) Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...]; 5) Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...]; 6) Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...]; 7) Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...]; 8) Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...]; 9) Wojewody[...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr[...] ; 10) Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr[...]; 11) Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. – Nr[...]; 12) Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. – Nr[...]; 13) Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość 1) uchyla zaskarżoną decyzję [...] z dnia [...] września 2010r. - Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr[...]; 2) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr[...]; 3) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...]oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r.[...], Nr [...]; 4) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...]; 5) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr[...]; 6) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr[...]; 7) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maj 2010r. Nr[...]; 8) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maj 2010r. Nr[...]; 9) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr[...]; 10) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr[...]; 11) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr[...]; 12) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr[...]; 13) uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr[...]; 14) stwierdza, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu; 15) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego Zespołu [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 5720 (pięć tysięcy siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

1) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2010r. - Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010 Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu[...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Naczelnika Miasta W. nr [...] z dnia [...] listopada 1989r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przedmiotowej nieruchomości przez wnioskodawcę tj. Zespół X. [...] Sp. z o.o w W. (obecnie Zespół [...] Sp. z o.o w W. - dalej zwany wnioskodawcą lub skarżącym - z na rzecz P. K. i B. K. , aktem notarialnym z dnia [...] kwietnia 1999r Rep.[...].

2) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2010r. – Nr [...] (sprostowaną postanowieniem z dnia [...] października 2010r. nr[...]) utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...] wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Naczelnika Miasta W. nr [...] z dnia [...] listopada 1989r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz G. R. , aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 2000r. Rep.[...].

3) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia kwietnia 2010r. Nr [...] o umorzeniu [...] postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. [...]nr [...] z dnia [...] listopada 1990r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz M. i M. małżeństwa S. oraz E. i M. małżonków G., aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1999r Rep.[...].

4) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] grudnia 1990r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz A. K. , aktem notarialny z dnia [...] września 2000r Rep. [...].

5) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] grudnia 1990r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz J. i J. małżeństwa R. oraz K. M., aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 1996r. Rep. [...].

6) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] listopada 1990r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz K. i K. małżeństwa D., aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1997r. Rep. [...].

7) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maj 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 1991r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz Z. F. i A. P. , aktem notarialnym z dnia [...] października 2004r. Rep.[...].

8) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1991r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz H. i S. małżonków L., aktem notarialnym z dnia [...] października 1995r. Rep.[...].

9) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] września 1990r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz L. i J. małżonków B., aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1991r. Rep.[...].

10) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010r. – Nr [...] utrzymał w mocy decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] (obecnie nr [...] i nr [...]) i nr [...] z obrębu[ ...], wydzielone pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] listopada 1994r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz A. i P. małżonków K., aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 1994r. Rep.[...].

11) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] utrzymał w mocy decyzją Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu [...] wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] marca 1999r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz W. H., aktem notarialnym z dnia [...] września 2000r. Rep. [...].

12) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu[...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] marca 1999r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz I. i E. małżonków P., aktem notarialnym z dnia [...] maja 2000r. Rep.[...].

13) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011r. - Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość ozn. jako działka nr [...] z obrębu[...], wydzieloną pod budowę drogi publicznej na postawie decyzji Burmistrza Miasta W. nr [...] z dnia [...] marca 1999r. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, zbycia przez wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości na rzecz H. i E. małżonków W., aktem notarialnym z dnia [...] maja 1999r. Rep. [...].

14) Na wszystkie ww. decyzje Wojewody [...] skarżący Zespół [...] Sp. z o.o w W., złożył skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W ich uzasadnieniu skarżący zakwestionował stanowisko organu o braku przysługującego mu interesu prawego do występowania z wnioskami (z dnia 29 grudnia 2005r.) o ustalenie i wypłatę odszkodowań za ww. działki. Zdaniem skarżącego fakt zawarcia aktów notarialnych sprzedaży ww. nieruchomości po dacie uprawomocnienia się decyzji podziałowych nie ma dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia, gdyż po uprawomocnieniu się decyzji podziałowych własność działek przeszła na gminę, co oznacza, że nie doszło do skutecznego przeniesienia na rzecz kupujących własności przedmiotowych nieruchomości.

15). W odpowiedziach na skargi organ wniósł o ich oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.

II. Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organy administracji, orzekające w sprawie, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej ppsa) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

2. Decyzje podziałowe w niniejszych sprawach zapadły na podstawie art. 12 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości - (tj. Dz. U z 1989r. Nr 14 poz. 74 ze zm.) - dalej uggwn, art. 10 uggwn dodanego w dniu 10 kwietnia 1991r. (Dz. U. Nr 30 poz. 127 ze zm.) oraz w sprawach w których decyzje podziałowe zapadły po dniu 1 stycznia 1998r. - na podstawie art. 98 ustawy w dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741 ze zm.) – dalej ugn.

W myśl art. 12 ust. 5 uggwn grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej na wniosek właściciela podziałem przechodzą na własność gminy z dniem, w którym decyzja lub orzeczenie o podziale stały się ostateczne lub prawomocne, za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Zgodnie natomiast z art. 10 uggwn - grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej na wniosek właściciela podziałem przechodzą na własność gminy z dniem, w którym decyzja lub orzeczenie o podziale stały się ostateczne lub prawomocne, za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.

Z dniem 1 stycznia 1998r. ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości została uchylona przez ustawę o gospodarce nieruchomościami. W myśl art. 98 ust. 1 ugn działki gruntu wydzielone pod drogi z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą z mocy prawa na własność gminy z dniem, w którym decyzja o podziale stała się ostateczna, a orzeczenie o podziale prawomocne. Jeżeli podział nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi przechodzi na rzecz gminy. Jeżeli podział nieruchomości stanowiącej własność gminy został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi wygasa.

Podkreślenia wymaga, że zgodnie z treścią art. 233 ugn sprawy wszczęte, lecz niezakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Oznacza to, że art. 233 ugn, ma zastosowanie do dochodzenia odszkodowania na drodze administracyjnej według obecnie obowiązujących unormowań proceduralnych.

3. Za działki gruntu, o których mowa w ust. 1 art. 98 ugn, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym, a właściwym organem. (...). Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości (art. 98 ust. ugn). Z wnioskiem o wypłatę powyższego odszkodowania wystąpił pismami z dnia 29 grudnia 2005r. skarżący, wskazując, że decyzje podziałowe przedmiotowych działek są już prawomocne, co oznacza że przeszły one z mocy prawa na własność gminy W.

4. W ocenie Sądu skarżącemu przysługiwało prawo do złożenia wniosków o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przejęte nieruchomości, gdyż był on stroną postępowań podziałowych zgodnie z art. 28 Kpa i posiadał interes prawny poparty normą prawa materialnego tj. prawem własności. Zgodzić się bowiem należy, że dla sprawy nie ma znaczenia fakt, że po dniu uprawomocnienia się decyzji podziałowych skarżący zawarł akty notarialne sprzedaży nieruchomości z osobami trzecimi. Jak słusznie zauważyła strona skarżąca zawarcie ww. aktów notarialnych nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż czynności rozporządzającej dokonał podmiot nie będący już właścicielem nieruchomości.

5. Zdaniem Sądu powyższe oznacza, że należy uznać skarżącego za podmiot uprawniony do złożenia wniosków o ustalenie odszkodowania, co obliguje organy do merytorycznego ich rozpoznania w ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.