Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 23/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2012-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 46
journal: Dz.U. 1991 nr 30 poz 127
law: Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - tekst jedn.
article: art. 136, art. 216 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Sekretarz Sądowy Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. B. i A. B. na decyzję Wojewody z dnia 25 listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 16 marca 2010 r. nr [...] Starosta P. działając w oparciu o art. 142 i art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami orzekł o zwrocie na rzecz A. i G. B. nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 890 m2, położonej w obrębie D. gmina K., którą wywłaszczono aktem notarialnym Rep. A Nr [...] z dnia 24 września 1992 w trybie art. 46 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Zobowiązano G. i A. B. do zwrotu na rzecz Gminy K. kwoty 547,52 zł wynikającej z waloryzacji odszkodowania przyznanego za wywłaszczoną nieruchomość.

Organ ustalił, że na podstawie umowy z dnia 24 września 1992 r. nabyto na rzecz Gminy K. nieruchomość stanowiącą własność Państwa A. i G. B., położoną w D., karta mapy 5, działki nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 0,2438 ha. Nieruchomość powyższa została nabyta przez Gminę K. w celu realizacji inwestycji - rozbudowy oczyszczalni ścieków zgodnie z decyzją Wojewódzkiego Zarządu Gospodarki Przestrzennej w G. z dnia 6 kwietnia 1983 r., nr [...], zatwierdzającą plan realizacji oczyszczalni ścieków. Akt notarialny został zawarty w trybie art. 46 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r., nr 30, poz. 127). Cenę nieruchomości ustalono na kwotę 850.000.000 zł.

Ustalono, że G. i A. B. wnioskiem z dnia 17 czerwca 2009 r. zwrócili się do Starosty P. o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] o pow. 890 m2, będącej własnością Gminy K.. W dniu 23 lipca 2009 r. przeprowadzono oględziny nieruchomości, podczas których ustalono, że teren będący przedmiotem oględzin jest niezagospodarowany, niezabudowany i porośnięty krzewami i drzewami. Dojazd do nieruchomości poprzez drogę gruntową od ul. P.. Na nieruchomości nie rozpoczęto żadnych prac związanych z realizacją celu, na jaki została wywłaszczona. Następnie w dniu 13 sierpnia 2009 r. przeprowadzono rozprawę. Pełnomocnika wnioskodawcy E. T. stwierdził podczas rozprawy, że zasadny jest zwrot na rzecz poprzednich właścicieli wywłaszczonej nieruchomości oraz poinformował organ prowadzący postępowanie, iż cała dokumentacja znajduje się w Urzędzie Gminy K.. Ponadto pełnomocnik stron złożył wniosek o rozłożenie kwoty należnej do zwrotu na 10 lat. Rzeczoznawca majątkowy M. Z. w dniu 30 października 2009 r. sporządził wycenę nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. Z treści pisma A. B. z dnia 20 listopada 2009 r. wynika, iż strony przedmiotowego postępowania pobrały odszkodowanie w kwocie 720.000 zł. Pismami z dnia 23 listopada 2009 r. i 3 grudnia 2009 r., G. i A. B. przedstawili swoje stanowisko w przedmiotowej sprawie oraz zarzuty do sporządzonej wyceny.

W dniu 3 grudnia 2009 r. przeprowadzono rozprawę, podczas której E. T. wskazał na wadliwość wyceny sporządzonej na potrzeby przedmiotowego postępowania, głównie w zakresie położenia wycenianej nieruchomości. Rzeczoznawca ustosunkował się do podniesionych zarzutów, a pełnomocnik Wójta Gminy K. stwierdził, iż nie ma przeciwwskazań co do zwrotu działki.

Powodem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości był fakt niezrealizowania na niej przewidzianego w umowie celu wywłaszczenia, a mianowicie oczyszczalni ścieków. Na przedmiotowej nieruchomości pomimo upływu 18 lat od dnia wywłaszczenia nie rozpoczęto żadnych prac związanych z rozbudową oczyszczalni ścieków, a tym samym zostały spełnione przesłanki zwrotu nieruchomości określone w art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ wyjaśnił, że w przypadku zwrotu wywłaszczonej nieruchomości niewykorzystywanej na cel wywłaszczenia nie ma możliwości wydzielenie jej części pod planowane poszerzenie drogi publicznej, gdyż jest to nowy cel publiczny wymagający wszczęcia nowego postępowania wywłaszczeniowego. W odniesieniu do kwoty odszkodowania podlegającej zwrotowi wyjaśniono, że kwota pobranego odszkodowania została zwaloryzowana zgodnie z dyspozycja art. 5 i art. 227 tej ustawy.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Gmina K. zarzucając, że wydana została bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ocenie Gminy przedmiotowa nieruchomość nie została wywłaszczona decyzją. Powołany akt notarialny obejmował sprzedaż przez skarżących na rzecz Gminy spornej działki, co nie stanowiło trybu postępowania wywłaszczeniowego. Ponadto ustalenie wysokości odszkodowania wyłącznie na podstawie oświadczenia skarżących oznacza, że nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego w tym zakresie.

Wojewoda decyzją z 7 lipca 2011 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że jeżeli nabycie nieruchomości przez Gminę na podstawie umowy cywilnej następowało w warunkach określonych w rozdziale 6 ustawy z 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, to może być przedmiotem postępowania uregulowanego rozdziałem 6 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ocenie organu koniecznym było ustalenie faktycznego pobrania odszkodowania za działkę w sposób jednoznaczny i wyczerpujący z uwzględnieniem reguł dotyczących zebrania całego materiału dowodowego i jego wszechstronnej oceny. Ograniczenie się do oświadczenia skarżących było w tym zakresie niewystarczające. Organ I instancji nie próbował uzyskać dokumentów świadczących o zapłacie ceny, ewentualnie nie przeprowadził dowodu z zeznań. W aktach postępowania brak jest podstawowych dokumentów w sprawie, to jest wypisu i wyrysu z rejestru gruntów oraz odpisu księgi wieczystej. Nie można przyznać mocy dowodowej dokumentom załączonym do operatu szacunkowego oraz kopiom dokumentów niepoświadczonych za zgodność z oryginałem. W ocenie Wojewody zachodziła konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, przy czym organ odwoławczy nie jest do tego uprawniony.

W następstwie rozpoznania skargi G. i A. B. na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny prawomocnym wyrokiem z dnia 25 maja 2011 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 219/11, uchylił zaskarżoną decyzję uznając, że w przedmiotowej sprawie nie zachodziły przesłanki rozstrzygnięcia w oparciu o art. 138 § 2 K.p.a., a Wojewoda podejmując takie rozstrzygnięcie uchylił się od merytorycznego rozpoznania sprawy w administracyjnym toku instancji. W ocenie Sądu organ I instancji przeprowadził dokładne postępowanie (w tym przeprowadził rozprawę administracyjną) w celu wyjaśnienia kwoty pobranego przez wywłaszczonych właścicieli odszkodowania. Nie istniała zatem potrzeba przeprowadzania postępowania w znacznej części.

W toku ponownego postępowania odwoławczego organ pozyskał odpis księgi wieczystej Kw nr [...] oraz wypis i wyrys z ewidencji gruntów działki nr [...].

Następnie decyzją z dnia 25 listopada 2011 r. nr [...], Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił w całości decyzję z dnia 16 marca 2010 r. i odmówił zwrotu nieruchomości położonej w obrębie D. gmina K. oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej obecnie własność Gminy K.. Uzasadniając rozstrzygnięcie Wojewoda wyjaśnił, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do orzekania o zwrocie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], gdyż w tym przypadku nie ma możliwości zastosowania przepisów rozdziału 6, działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami, albowiem art. 216 ust. 2 pkt 3 odnosi się tylko do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa, a przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona na rzecz gminy. Za orzecznictwem sądowoadministracyjnym organ odwoławczy wyjaśnił, że ustawodawca w przepisie art. 216 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w sposób nie budzący wątpliwości interpretacyjnych wskazał, że chodzi jedynie o nieruchomości nabyte na rzecz Skarbu Państwa. W związku z tym dokonywanie takich zabiegów interpretacyjnych, które mają prowadzić do uznania, że chodzi również o nieruchomości nabyte na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, prowadzi do zmiany treści przepisu, a więc wkracza w sferę kompetencji ustawodawcy.

Skargę na powyższą decyzję złożyli G. i A. B. wnosząc o jej uchylenie zarzucając naruszenie prawa materialnego w postaci art. 136 ust. 3 w związku z art. 137, art. 140 ustawy o gospodarce nieruchomościami, naruszenie art. 21 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego art. 6, 7, 8, 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Według skarżących spełnione zostały wszelkie warunki z art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami do tego, ażeby orzec zwrot nieruchomości wywłaszczonej na określony cel, który nie został zrealizowany. Skarżący podkreślili, że zostali pozbawieni własności wskazanej nieruchomości w trybie wywłaszczenia, w warunkach nierówności stron, nie mając na nic wpływu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oznacza to między innymi, że sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu.

Skarga wniesiona przez G. i A. B. nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli legalności jest decyzja Wojewody z dnia 25 listopada 2011 r., mocą której uchylono w całości decyzję Starosty P. z dnia 16 marca 2010 r. o zwrocie nieruchomości i odmówiono jej zwrotu.

Sąd w pełni podziela argumentację uzasadniającą odmowę zwrotu przedmiotowej nieruchomości skarżącym, którą posłużył się organ odwoławczy. W stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy brak jest bowiem podstaw prawnych do prowadzenia postępowania o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Bezsporne w sprawie jest, iż działka nr [...] została zbyta przez skarżących na skutek notarialnej umowy sprzedaży z dnia 24 września 1992 r. na rzecz Gminy K.. Sprzedaż nastąpiła na podstawie art. 46 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r., nr 30, poz. 127 ze zm.). W decyzji z dnia 6 kwietnia 1983 r., nr [...], Wojewódzki Zarząd Gospodarki Przestrzennej w G. określił cel nabycia wskazanej nieruchomości pod rozbudowę oczyszczalni ścieków.

W aktach sprawy znajduje się wypis z księgi wieczystej oraz wypis z rejestru gruntów, z których wynika, iż Gmina K. jest właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] położonej w gminie K., obręb ewidencyjny D..

Poza sporem pozostaje zatem, że na podstawie umowy cywilnoprawnej nastąpiło przejście własności nieruchomości przedmiotowej działki na rzecz gminy.

Kwestię zwrotu wywłaszczonej nieruchomości normuje art. 136 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W myśl ust. 3 wskazanego przepisu poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Nie budzi wątpliwości, że działka nr [...] nie została wywłaszczona, ale sprzedana w trakcie obowiązywania ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Termin "nieruchomość wywłaszczoną" w świetle art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy rozumieć wyłącznie jako nieruchomość, w stosunku do której Skarb Państwa lub określona jednostka samorządu terytorialnego nabyła prawo rzeczowe w drodze instytucji wywłaszczenia rozumianej sensu stricte, a więc na podstawie indywidualnej (w znaczeniu podmiotowym) i konkretnej (w sensie przedmiotowym) decyzji administracyjnej, wydanej w postępowaniu administracyjnym na podstawie obowiązujących przepisów ustaw (i dekretów z mocą ustaw), regulujących ogólne zasady i tryb przymusowego odjęcia lub ograniczenia własności lub innych praw rzeczowych na nieruchomości za odszkodowaniem. Zakres przedmiotowy nieruchomości podlegających zwrotowi w trybie i na zasadach określonych w art. 136 i nast. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami określony jest również w art. 216 omawianej ustawy, który nakazuje stosować przepisy rozdziału 6 działu III ustawy do nieruchomości nabytych przez Skarb Państwa na podstawie enumeratywnie wyliczonych w tym przepisie ustaw, a nawet przepisów poszczególnych ustaw. Z tego wynika, że roszczenie obejmujące zwrot nieruchomości w trybie i na zasadach przewidzianych w art. 136 ust. 3 i nast. ustawy o gospodarce nieruchomościami może dotyczyć nieruchomości, których własność Skarb Państwa nabył w trybie i na zasadach niemieszczących się w konstrukcji wywłaszczenia sensu stricte. Przepis art. 216 ustawy w sposób taksatywny wylicza bowiem kategorie nieruchomości przejętych lub nabytych przez Skarb Państwa, zrównanych z nieruchomością wywłaszczoną w rozumieniu art. 136 ust. 3 ustawy.

W myśl art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w brzmieniu nadanym mu ustawą z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. nr 141, poz. 1492), przepisy rozdziału 6 działu III stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.).

Kluczowe znaczenie dla oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia ma odpowiedź na pytanie, czy przepis art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma zastosowanie do stanu prawnego w niniejszej sprawie, a więc czy grunty, które przeszły na własność gminy na podstawie art. 46 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. podlegają zwrotowi w trybie art. 136 i następne obecnie obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomości. Pomimo tego, że wskazany przepis został sformułowany w sposób ogólny, odnoszący się do ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a nie do jej poszczególnych przepisów, nie oznacza to, że dotyczy wszystkich przewidzianych tą ustawą form i trybów nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub gminę. W świetle jednolitego stanowiska prezentowanego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym hipotezą tego przepisu objęte są wyłącznie przypadki nabycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, a nie na rzecz jednostek samorządu terytorialnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OSK 667/08; z dnia 3 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 645/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl; z dnia 26 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1407/09, Legalis; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 888/07 Baza orzeczeń LEX nr 480462). Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela powołane wyżej stanowisko.

Ustawodawca w sposób niebudzący wątpliwości interpretacyjnych wskazał, iż w przepisie art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami chodzi jedynie o nieruchomości nabyte na rzecz Skarbu Państwa. W związku z tym dokonywanie takich zabiegów interpretacyjnych, które mają doprowadzić do uznania, iż chodzi również o nieruchomości nabyte na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, prowadzi do zmiany treści przepisu, a więc wkracza w sferę kompetencji ustawodawcy. Przepis ten nie może być stosowany rozszerzająco na przypadki wywłaszczenia na rzecz gminy (zob. także wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie: z dnia 6 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 746/07, Legalis; z dnia 26 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 43/08, Legalis).

W konsekwencji podzielić trzeba stanowisko Wojewody, że nie było podstaw prawnych do prowadzenia postępowania administracyjnego o zwrot nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] na podstawie przepisów rozdziału 6 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wobec tego organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skoro nieruchomość objęta przedmiotem żądania została zbyta nie na rzecz Skarbu Państwa, ale na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, to dyspozycja art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie pozwala na to, aby taka nieruchomość była objęta decyzją o zwrocie. W takim przypadku rozważania na temat celu nabycia i zbędności ze względu na ów cel nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wobec powyższego odmowę zwrotu należało uznać za zgodną z prawem.

Odnosząc się do stanowiska skarżących, że odebranie im własności nieruchomości nastąpiło w drodze wywłaszczenia przywołać należy przepis, w trybie którego skarżący zawarli w 1992 r. z Gminą K. cywilnoprawną umowę sprzedaży przedmiotowej działki. Zgodnie z dyspozycją art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości przepisy niniejszego rozdziału (rozdział 6 "Wywłaszczanie nieruchomości") stosuje się, jeżeli cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez ograniczenie lub odjęcie prawa własności do nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz gminy, a nieruchomość nie może być nabyta w drodze umowy. Przepis art. 46 ust. 3 powołanej ustawy stanowił, że wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego należy poprzedzić przeprowadzeniem rokowań z właścicielem nieruchomości o jej nabycie w drodze umowy. Z powyższych przepisów wynika, że procedurę wywłaszczenia poprzedzano obligatoryjnymi negocjacjami z właścicielami nieruchomości przeznaczonych do wywłaszczenia, które w sytuacji doprowadzenia do zawarcia umowy dezaktualizowały potrzebę wszczynania postępowania o wywłaszczenie. Okoliczności sprawy wskazują, że skarżący doszli do porozumienia z Gminą K. w kwestii zakupu działki nr [...] i zawarli z nią umowę sprzedaży. Tym samym zbędnym stało się wszczynanie procedury wywłaszczenia, gdyż własność nieruchomości przeszła na gminę w drodze umowy. W świetle ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości skarżący nie byli zobligowani do zawarcia umowy z gminą. Mogli wycofać się z negocjacji z gmina, co doprowadziłoby wówczas do wszczęcia postępowania o wywłaszczenie nieruchomości i odjęcie im prawa własności za odszkodowaniem. W toku postępowania nie ujawniono żadnych okoliczności, które świadczyłyby o przymusie zawarcia wskazanej umowy sprzedaży. Okoliczności sprawy nie potwierdzają również zarzutu skarżących o nierówności stron zawartej umowy. Przeczy im bowiem chociażby forma umowy sprzedaży zawartej przed notariuszem, który w zakresie swoich uprawnień działa jako osoba zaufania publicznego (art. 2 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie Dz. U. z 2008 r., Nr 189, poz. 1158 ze zm.) a czynności dokonane przez niego zgodnie z prawem mają charakter dokumentu urzędowego. Podkreślić należy, że przy dokonywaniu czynności cywilnoprawnych sytuację stron charakteryzuje równość i swoboda podejmowanych działań. Wobec tego zarzuty o nierówności stron umowy cywilnoprawnej zawartej z Gminą K., z której skarżący otrzymali cenę sprzedaży za zbywaną nieruchomość, nie są uzasadnione. Postępowanie takie nie sprzeciwia się również konstytucyjnej zasadzie ochrony własności wyrażonej w art. 21 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.

Zaznaczyć jednak należy, że dla zwrotu nieruchomości nie miała znaczenia forma pozbawienia własności (umowa czy wywłaszczenie). Okolicznością przesądzającą o niemożności jej zwrotu jest fakt przejścia własności na rzecz gminy a nie Skarbu Państwa.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.