Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SAB/Sz 9/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Ruch drogowy
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 10 ust. 5
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Wójta Gminy D. w przedmiocie nie wykonania czynności nakazanych prawem oddala skargę


UZASADNIENIE

J. K., reprezentowana przez radcę prawnego G. K., pismem z dnia [..] r., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Wójta Gminy [..] w przedmiocie wykonania zabezpieczeń drogi gminnej tj. ulicy[...] , gm.[...] , stanowiącej własność Gminy [...] , usytuowanej na działce nr [...] w[...] , gmina[..] .

Skarżąca wskazała, że zabezpieczenia, o których mowa wyżej, powinny być wykonane poprzez :

- posadowienie w pasie drogowym ulicy [...] w [...] na wysokości wschodniej granicy działki nr [...] (ul. [...] ), po stronie przylegającej do ww. działki trwałego elementu (w formie betonowych półkul lub podobne), wymuszającego jego ominięcie przez jadące pojazdy i jazdę w odległości min. 1,50m od granicy działki nr [...] wzdłuż całej jej długości.

- posadowienie znaku drogowego "zakazu postoju" na ulicy [...] w [...] na wysokości wschodniej granicy działki nr [...] , obowiązującego po obu stronach drogi wzdłuż całej działki [...] w sposób umożliwiający płynność ruchu drogowego na ww. zwężonym odcinku oraz umożliwiający swobodny wjazd i wyjazd m.in. na teren działki nr [...] ;

- posadowienie znaku drogowego regulującego pierwszeństwo przejazdu na wskazanym odcinku drogi.

Czynności te mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa ruchu pieszych wzdłuż ulicy na ww. odcinku po stronie ulicy [...] przyległej do działki nr [...] oraz uniemożliwienie postoju pojazdów na ww. odcinku drogi, w sposób uniemożliwiający ruch samochodowy.

Skarżąca zwróciła się do Sądu o nakazanie organowi albo organowi nadzoru wykonanie niezbędnych czynności w zakresie określonym powyżej na rzecz skarżącego, na koszt i ryzyko gminy [...] , a także o zasądzenie od organów na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego w całości.

W uzasadnieniu faktycznym skargi skarżąca podała, że jest właścicielką nieruchomości działki nr [...] , położonej w [..] , gmina [...] . Gminie tej przysługuje prawo własności działki nr [...] , na której znajduje się droga publiczna o statusie drogi gminnej - ulica [...] . Ulica [...] jest drogą

o nawierzchni ziemnej. Na odcinku od ulicy Wroniej do wschodniej granicy działki

nr [...] (ul. [...] ) pas drogowy jest o szerokości min. [...] m. (na wysokości wschodniej granicy działki nr [...] . Na wysokości wschodniej granicy działki nr [...] pas drogowy ulega zwężeniu do [..] m. szerokości, co powoduje realne zagrożenie bezpieczeństwa mienia i zdrowia oraz życia osób poruszających się ulicą [...] . Zwężenie ulicy praktycznie uniemożliwia wymijanie się i utrudnia przejazd samochodów na tym odcinku drogi z uwagi na uporczywe parkowanie pojazdów na tym odcinku oraz wzdłuż działki nr [...] , po stronie ulicy przyległej do posesji, naprzeciwko działki nr [...] . Ponadto, realne zagrożenie zdrowia i życia dla osób idących wzdłuż ulicy [...] na odcinku wzdłuż działki nr [..] , stwarza zarówno zwężenie drogi, jak i brak jakiejkolwiek organizacji ruchu drogowego rzeczoną ulicą oraz brak jakiegokolwiek zabezpieczenia ruchu pieszych w tym miejscu. Sytuacja ta stwarza dodatkowo możliwość uszkodzenia ogrodzenia działki nr [...] przez przejeżdżający pojazd.

Skarżąca wyjaśniła, że opisane powyżej problemy były wielokrotnie zgłaszane Gminie [...] , m.in. pismami z dnia 16 października 2009 r. oraz z dnia 25 listopada 2009 r. Odpowiedź organu sprowadzała się jedynie do informacji o braku możliwości wykonania prac z powodu braku środków finansowych.

Pismem z dnia 10 lutego 2010 r. skarżąca wezwała Wójta Gminy [...] do usunięcia naruszenia prawa w trybie tzw. skargi powszechnej, na podstawie przepisu art. 101 a § 1 i 2 w zw. z art. 101 § 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

W odpowiedzi organ poinformował stronę o planach kompleksowego remontu drogi i braku, w chwili obecnej, środków finansowych, nie odniósł się jednak do pilnej potrzeby wykonania zabezpieczeń, o które wnosiła skarżąca.

Skarżąca podkreśliła, że bezsporne jest, że Gmina [...] jest właścicielem,

a jednocześnie zarządcą drogi publicznej, jaką jest ulica [...] , stanowiąca drogę gminną, a skarżącej jako właścicielce nieruchomości przyległej do ww. ulicy na odcinku zwężenia (działka nr [...] ) przysługuje interes prawny w żądaniu wykonania przedmiotowych czynności przez Gminę - właściciela i zarządcy drogi.

W dalszej części skargi, J. K. powołała się na treść art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 101 a ust. 1 tej ustawy .

Zdaniem strony, organ nie wykonuje czynności nakazanych prawem, naruszając w ten sposób jej prawa, albowiem nie wykonuje ciążącego na Gminie zadania w postaci utrzymania rzeczonej drogi w należytym stanie, zapewniającym organizację ruchu i bezpieczne korzystanie przez pieszych i kierujących pojazdami.

Tymczasem obowiązek ten wynika z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy

o samorządzie gminnym, zgodnie z którym zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy ładu przestrzennego i gminnych dróg. Z kolei z przepisów ustawy

z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych wynika obowiązek Gminy utrzymania przedmiotowej drogi w należytym stanie. Droga ta ma status drogi gminnej publicznej, której właścicielem i zarządcą jest Gmina [...] .

Następnie, skarżąca przytoczyła treść przepisów art. 2 ust. 1 i art. 2 a ust. 2 ustawy o drogach publicznych oraz art. 19 ust. 1 tej ustawy, z których wynika, że zarządcą drogi gminnej jest, w tym przypadku, wójt.

Skarżąca wskazała także, że zgodnie z art. 20 ustawy o drogach publicznych do zarządcy drogi należy w szczególności:

- opracowywanie projektów planów finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg oraz drogowych obiektów inżynierskich (pkt 2),

- pełnienie funkcji inwestora (pkt 3),

- utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą (pkt 4),

- realizacja zadań w zakresie inżynierii ruchu (pkt 5),

- wykonywanie robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających (pkt 11).

Według strony, z powołanych przepisów wynika, że obowiązkiem zarządcy (gminy) jest utrzymanie stanowiącej jej własność drogi publicznej w stanie umożliwiającym korzystanie z niej w sposób bezpieczny i zorganizowany tak aby ruch na niej odbywał się płynnie.

Gmina [...] nie kwestionuje ciążącego na niej obowiązku wykonania remontu przedmiotowej ulicy, jednakże argument organu co do braku środków finansowych na realizację tego obowiązku, skoro powinność, określona w przepisach ustawy

o drogach publicznych, jest bezwzględna, niezależna od przyczyn ekonomicznych - jest całkowicie nieuzasadniony. Każdy bowiem właściciel drogi lub jej zarządca zobowiązany jest do dbania o utrzymanie podległej jemu drogi i zapewnienia bezpieczeństwa korzystania z niej bez względu na jego sytuację ekonomiczną, co

w przypadku gminy jest o tyle uzasadnione, że gmina wykonuje zadania publiczne również w zakresie obowiązku wykonania robót zapewniających bezpieczeństwo

w ruchu drogowym, zadania te zaś są finansowane m.in. z wpływów podatkowych.

Zdaniem skarżącej, wypełniając swój obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości na rzecz gminy ma prawo oczekiwać jako ekwiwalentu wykonania obowiązków gminy, określonych przepisami powoływanych ustaw.

Zaniechanie spełnienia ustawowego obowiązku narusza m.in. prawo skarżącej jako właściciela nieruchomości przyległej do tej drogi.

Skarżąca podkreśliła, że zarzuty podniesione w skardze zostały przedstawione organowi w dotychczasowej korespondencji z gminą wraz z propozycjami rozwiązania istniejącego problemu (na załączonych do wezwania z dnia 10 lutego 2010 r. mapkach). Następnie ponownie wymieniła utrudnienia i zagrożenia występujące na spornej ulicy dodając, że wielokrotne interwencje skarżące, zgłaszane policji związane

z usunięciem blokujących przejazd pojazdów, nie przynoszą żadnego skutku.

W tym stanie rzeczy, zdaniem strony, posiada ona interes prawny w złożeniu skargi do sądu administracyjnego, który na podstawie art. 101 a § 2 ustawy

o samorządzie gminnym.

Powołując się na treść art. 101 i 101 a ustawy o samorządzie gminnym skarżąca wskazała, że w odniesieniu do skargi na bezczynność wójta należy wyprowadzić wniosek, iż skarga może dotyczyć tylko tych wypadków, kiedy przepisy prawa nakładają na wójta obowiązek wydania zarządzenia. Przez zarządzenie wójta

należy rozumieć wszystkie akty wójta, poza decyzjami indywidualnymi (Kisiel Wiesław, Płażek Stefan, Chmielnicki Paweł-redakcja, Dobosz Piotr, Mączyński Marek, Kryczko Paweł, Bandarzewski Kazimierz; Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, Warszawa 2004, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, s. 624).

Wójt spełniając powinność wynikającą z powołanych wyżej przepisów ustawy

o samorządzie gminnym oraz ustawy o drogach publicznych powinien zarządzić

o wykonaniu pilnych, podstawowych czynności zabezpieczający ruch na przedmiotowej ulicy.

Skarżąca zwróciła uwagę, że podobna kwestia była poddana rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie i osądzona wyrokiem z dnia

4 listopada 2009 r. (sygn. akt II SAB/Sz 142/09), a ponadto zgodnie z postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 lutego 2007 r.

(II SAB/Gd 59/2006, LexPolonica nr 2013175, OSP 2009/3 poz. 30) wniesienie szczególnej skargi na bezczynność organu gminy do sądu administracyjnego, w trybie i na zasadach określonych w art. 101 a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym może dotyczyć wyłącznie niewykonywania czynności nakazanych prawem. Stroną przeciwną w postępowaniu przed sądem będzie zarówno ten organ gminy, który nie wykonuje czynności nakazanych prawem, jak i właściwy organ nadzoru, który zgodnie z przepisem art. 101 a ust. 2 powołanej ustawy może być wyłącznie adresatem nakazu sądu administracyjnego, opartego na przepisie art. 101 a.

Z powyższego wynika legitymacja bierna organu gminy oraz organu nadzoru.

Do skargi zostały dołączone dokumenty, przywoływane w treści skargi, tj. wyrys z mapy ewidencyjnej nr [...] z dn. [...] r., odpis z księgi wieczystej nr KW[...] , pismo skarżącej z dnia 16.10.2009 r., pismo skarżącej z dnia [...] r., pismo Gminy z dnia 12.11.2009 r., dokumentację zdjęciową -28 kart, pismo skarżącej z dnia 10 lutego 2010 r. wraz z potwierdzeniem nadania oraz pismo organu z dnia

15 lutego 2010 r.

W odpowiedzi na skargę, Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu pisma organ wskazał, że przedmiotowa skarga została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa z dnia 10 lutego 2010 r.,

w odpowiedzi na które organ wyjaśnił stronie, że w roku 2009 gmina wystąpiła

o dofinansowanie ze środków unijnych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego na budowę dróg na terenie gminy [...] - w tym na budowę

ul. [...] wraz z całą infrastrukturą towarzyszącą i niezbędnym oznakowaniem drogowym. Finansowanie zostało przyznane, co za tym idzie gmina będzie w stanie najpóźniej do końca roku 2010 zrealizować inwestycję drogową oraz zadbać

o niezbędne oznakowanie drogowe, co zapewni organizację ruchu w sposób umożliwiający bezpieczne korzystanie przez pieszych i kierujących pojazdami.

Następnie organ podkreślił, że stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, skargę na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone daną uchwałą lub zarządzeniem.

Zgodnie natomiast z art. 101 a. ust. 1 ustawy, w oparciu o który złożona została niniejsza skarga, przepisy art. 101 stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich. W przypadkach, o których mowa wyżej, sąd administracyjny może nakazać organowi nadzoru wykonanie niezbędnych czynności na rzecz skarżącego, na koszt i ryzyko gminy (art. 101 a ust. 2).

Przesłanki skutecznego wniesienia skargi na postawie art. 101 a ustawy

o samorządzie gminnym są zatem uwarunkowane następującymi okolicznościami : musi wystąpić bezczynność organu gminy w zakresie czynności ze sfery administracji publicznej nakazanych organowi prawem, musi nie tylko dotyczyć interesu prawnego, ale również naruszać interes prawny lub uprawnienie skarżącego, musi być poprzedzone wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa.

W niniejszej sprawie, skargę złożyła właścicielka nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] , położonej w [..] , gm. [...] , sąsiadującej z będącą własnością Gminy [...] działką nr [...] , na której znajduje się droga - ulica [...] , która została zaliczona do kategorii dróg gminnych na mocy uchwały Nr XXX/449/09 Rady Gminy [...] z dnia 24 września 2009 r. w sprawie zaliczenia ulic i dróg do kategorii dróg gminnych. Uchwała ta weszła w życie po upływie 14 dni i od jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego, tj. w dniu 15 grudnia 2009 r.

Podstawą żądania zawartego w skardze, jak wynika z jej treści, jest przepis

art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu zaspokojenie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania te obejmują sprawy ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, a także gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego.

Zadania te są ujęte dość ogólnie, ich realizacja stanowi jedynie ogólne ramy kierunków działania gminy i wymaga od organu każdorazowego odwoływania się do przepisów odrębnych, które skonkretyzowałyby te zadania. Przepis ten zatem, nie jest wystarczający, aby uznać go za nakaz do wydania konkretnego zarządzenia przez wójta. Takimi przepisami odrębnymi, które w sposób jednoznaczny regulują zasady zarządzania oraz dokonywania wydatków dotyczących dróg, są przepisy ustawy

z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.

W ustawie tej, w art. 2 ust. 1, wyodrębniono drogi publiczne, do których zalicza się drogi : krajowe, wojewódzkie, powiatowe i gminne, oraz wskazano, w art. 8 ust. 1, że drogi nie zaliczone do żadnej kategorii dróg publicznych, w szczególności drogi

w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, dojazdowe do obiektów użytkowanych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, autobusowymi i portami oraz pętle autobusowe, są drogami wewnętrznymi.

Natomiast art. 20 pkt 4 ustawy o drogach publicznych stanowi, że do zarządcy takiej drogi należy w szczególności utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą.

Organ zwrócił uwagę, że w skardze nie przytoczono przepisu art. 8 ustawy

o drogach publicznych, co oznacza, że skarżąca, podobnie jak organ, nie widzi w nim nakazu do wydania przez wójta określonego zarządzenia.

W niniejszej sprawie, ul. [...] , do dnia wejścia w życie uchwały

Nr XXX/449/09 Rady Gminy [...] z dnia 24 września 2009 r. nie była drogą publiczną, lecz w świetle art. 8 ust. 1 tej ustawy drogą wewnętrzną. Zgodnie zaś z art. 8 ust. 2 oraz ust. 3 wskazanej ustawy budowa, przebudowa, remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu, finansowanie tych zadań zaś należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu.

Z powyższego przepisu - nie wynika aby na organie gminy - wójcie, ciążył obowiązek wydania stosownego zarządzenia dotyczącego utrzymania drogi wewnętrznej w należytym stanie, zapewniając organizację ruchu w sposób umożliwiający bezpieczne korzystanie przez pieszych i kierujących pojazdami.

Ulica [...] otrzymała status drogi gminnej dopiero w dniu 15 grudnia

2009 r. i od tego momentu Wójt Gminy [...] podjął działania zmierzające do pozyskania środków niezbędnych do budowy ul. [...] wraz z całą infrastrukturą towarzyszącą, w tym niezbędnym oznakowaniem drogowym zapewniającym poprawę bezpieczeństwa.

Organ wyjaśnił, że w tym celu złożył stosowny wniosek aplikacyjny dot. współfinansowania ze środków unijnych. Finansowanie zostało pozyskane

i w budżecie gminy na rok 2010 znalazła się pozycja "Kompleksowa modernizacja infrastruktury drogowej w gminie [...] , etap II, w miejscowości [...] , etap III

w miejscowości [...] , etap V przebudowa ulicy [...] ".

Aktualnie, wszczęto postępowanie przetargowe zmierzające do wyboru wykonawcy zadania "Przebudowa dróg gminnych w miejscowości [...] ".

W ramach tego zadania będzie realizowane zaprojektowanie i wybudowanie między innymi drogi ul. [...] wraz z całą infrastrukturą towarzyszącą.

Tak więc, w niniejszej sprawie, wójt gminy stał się zarządcą publicznej drogi gminnej z chwilą gdy ta uzyskała taki status (z chwilą wejścia w życie stosownej uchwały Rady Gminy [...] ) i niezwłocznie podjął działania zmierzające do tego, aby kompleksowo uregulować kwestie dotyczące wszystkich wynikających z art. 20 ustawy o drogach publicznych obowiązków, w tym również tych, których dotyczy skarga.

Celowe i racjonalne jest najpierw zabezpieczenie środków finansowych, wybudowanie nawierzchni drogi wraz z infrastrukturą, a następnie ułożenie urządzeń zabezpieczających ruch drogowy.

W ocenie Wójta Gminy [...] , w tej sprawie, nie zachodzi bezczynność organu w zakresie jego obowiązków jako zarządcy drogi publicznej, albowiem organ, z chwilą gdy stał się zarządcą drogi publicznej, podjął bezzwłocznie czynności zmierzające do realizacji jego ustawowych obowiązków w odniesieniu do spornej drogi, zaś skarżąca nie wykazała istnienia przepisu prawa materialnego, który nakładał na niego taki obowiązek wcześniej.

Do odpowiedzi na skargę organ dołączył kopię uchwały wraz z załącznikiem nr [...] oraz informacją o ogłoszeniu w Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego w dniu

1 grudnia 2009 r., wyciąg z uchwały budżetowej Gminy [...] na rok 2010 (Dział 600, rozdział 60016), kopię ogłoszenia o przetargu, wyciąg z programu funkcjonalno

-użytkowego, stanowiącego opis przedmiotu zamówienia w przywołanym wyżej przetargu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje

Akty prawa miejscowego, a także inne akty jednostek samorządu terytorialnego (wymienione w pkt 6 art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". jak i bezczynność organu w wydaniu takich aktów w sytuacjach nakazanych prawem, mogą być zaskarżone do wojewódzkiego sądu administracyjnego na podstawie ustaw ustrojowych stanowiących lex specialis w stosunku do art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. Jedną z takich ustaw jest ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Stosownie do treści przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, skargę na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone daną uchwałą lub zarządzeniem. Natomiast zgodnie z art. 101a ust. 1 ustawy, przepisy art. 101 stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich.

Skarga wniesiona na podstawie art. 101 a ustawy o samorządzie gminnym dotyczy przede wszystkim bezczynności organów gminy w zakresie działalności uchwałodawczej i to w takim zakresie, w jakim przepisy prawa nakładają na organy jednostek samorządu terytorialnego obowiązek podjęcia stosownych uchwał czy zarządzeń.

Odpowiednie stosowanie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym przesądza

o tym, że prawo wniesienia skargi w trybie art. 101 a będzie miał każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie z powodu niepodejmowania uchwały lub zarządzenia zostały naruszone.

Przesłanki skutecznego wniesienia skargi na podstawie art. 101 a ustawy

o samorządzie gminnym sprowadzają się do tego, że :

1. zaskarżona bezczynność organu musi dotyczyć czynności ze sfery administracji publicznej nakazanych temu organowi prawem,

2. wymagana prawem czynność musi dotyczyć interesu prawnego, ale również jej niepodejmowanie przez organ naruszać musi interes prawny lub uprawnienie skarżącego,

3. złożenie skargi musi być poprzedzone wezwaniem do usunięcia prawa.

W ocenie Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy bezspornie spełniona została przesłanka trzecia. Strona skarżąca przed wniesieniem skargi w dniu

10 lutego 2010 r. 2009r. wezwała Wójta Gminy [...] do usunięcia naruszenia prawa. Zachowany został również termin do wniesienia skargi określony w art. 53 § 2 P.p.s.a.

Ze względu na przedmiot nie podjętych przez Wójta czynności polegających na umieszczeniu znaków drogowych i zabezpieczeń drogi, przyjąć należało, że dotyczyć one miały sprawy z zakresu szeroko pojętej administracji publicznej. Nie zostały jednak spełnione przez stronę skarżącą pozostałe przesłanki skutecznego wniesienia skargi na bezczynność organu gminy.

W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania skarżąca domaga się od Wójta Gminy [...] umieszczenia na drodze gminnej ul. [...] w [...] znaków drogowych: zakaz postoju oraz znaku regulującego pierwszeństwo przejazdu na wysokości wschodniej granicy działki nr [...] oraz posadowienia na tym odcinku drogi trwałych zabezpieczeń w postaci betonowych półkul.

W przekonaniu skarżącej organ gminy nie zapewniając bezpiecznego korzystania przez pieszych i kierujących pojazdami z drogi gminnej narusza z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 2, art. 2a ust. 2, art. 19 ust. 1

i art. 20 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.).

Stan faktyczny sprawy wskazuje jednak, że nie można zarzucić organowi wykonawczemu Gminy [...] bezczynności.

Z bezczynnością mielibyśmy do czynienia wówczas, gdyby istniał konkretny przepis prawa materialnego obligujący wójta gminy do podjęcia aktu prawotwórczego w formie zarządzenia, nakazującego określonym podmiotom umieszczenie znaków drogowych oraz trwałych elementów drogi uniemożliwiających parkowanie, zgodnie

z żądaniem skarżącej.

Tymczasem procedura umieszczenia znaku drogowego w określonym miejscu obejmuje takie elementy jak: czynności zarządzania ruchem, czynności nadzoru nad tym zarządzaniem oraz czynności organizacji ruchu sprowadzające się w istocie do ustawienia określonego znaku drogowego. Umieszczenie znaków drogowych następuje w ramach organizacji ruchu (§ 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem. na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz.U. Nr 177, poz. 1729). Ruchem na drogach powiatowych i gminnych zarządza starosta (art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym).

Projekt organizacji ruchu oraz wnioski dotyczące organizacji ruchu, rozpatruje i zatwierdza organ zarządzający ruchem (§ 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem...), czyli w przypadku drogi gminnej starosta. Wójt jest zarządcą dróg gminnych (art. 19 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych) i ma prawo do wystąpienia do organu zarządzającego ruchem

z projektem zmiany organizacji ruchu, w ramach którego może wnioskować

o ustawienia lub usunięcia znaków drogowych, o ile uzna wystąpienie z takim projektem za uzasadnione.

Niewątpliwie Wójt, po zatwierdzeniu przez starostę projektu organizacji ruchu, wykonuje zadania techniczne polegające na umieszczeniu i utrzymaniu znaków drogowych czy urządzeń bezpieczeństwa ruchu (§ 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem...), jednak w tej sprawie czynności tych nie wykonał albowiem nie została wdrożona procedura zmiany organizacji ruchu w obrębie drogi gminnej

ul. [...] w [...] , odpowiadająca oczekiwaniom skarżącej.

Z tego powodu J. K. nie mogła zatem zarzucać bezczynności Wójtowi, albowiem ustawienie znaków z pominięciem opisanej wyżej procedury byłoby pozbawione cech legalności.

Zaznaczyć przy tym należy, że wójt nie jest zobowiązany do wystąpienia do właściwego organu o zatwierdzenie projektu zmiany organizacji ruchu na każde żądanie osób, które kwestionują organizację ruchu na drodze zarządzanej przez organ wykonawczy gminy.

W ocenie Sądu strona skarżąca nie wykazała zatem istnienia ustawowego obowiązku wydania przez Wójta Gminy [...] zarządzenia w przedmiocie zmiany organizacji ruchu na drodze gminnej, zgodnie z żądaniem skarżącej. J. K. nie wykazała również związku pomiędzy brakiem zarządzenia a swoją indywidualną sytuacją prawną (a nie faktyczną). Tym samym nie udowodniła, że brak takiego zarządzenia narusza prawa i jednocześnie negatywnie wpływa na jej sferę prawnomaterialną, tj. pozbawia pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] uznał, że skarga jest nieuzasadniona i na podstawie art. 151 P.p.s.a. podlega oddaleniu.