Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 21/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2019-08-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 658
6480
Hasła tematyczne: Dopuszczenie do udziału w postępowaniu
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: zobowiązano organ do rozpatrzenia wniosku
Powołane przepisy: article: art. 16,17
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 149
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi A.M. na bezczynność Spółki A sp. z o.o. w P. Oddział Dystrybucji w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Spółkę A sp. z o.o. w P. Oddział Dystrybucji w B. do rozpoznania wniosku A.M. z dnia [...] stycznia 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej, w zakresie kserokopii ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji budowy opisanych linii energoelektrycznych, protokołów z odbioru wybudowanych linii przesyłowych, w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że Spółka A sp. z o.o. w P. Oddział Dystrybucji w B. dopuściła się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. wymierza Spółce A sp. z o.o. w P. Oddział Dystrybucji w B. grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych, 4. zasądza od Spółki A sp. z o.o. w P. Oddział Dystrybucji w B. na rzecz A.M. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Podaniem z [...] stycznia 2014r. A. M. (skarżąca), reprezentowana przez radcę prawnego, wezwała E. Sp. z o.o. w P., Oddział Dystrybucji B. (spółka) do podjęcia negocjacji w przedmiocie wypłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości oznaczonych numerami ewid. [...] i [...] położonych w obrębie [...] nr [...], jedn. rej. [...] oraz nieruchomości nr ewid.[...] położonej w obrębie N. nr [...], jedn. rej. [...], zadośćuczynienia z tytułu utraty wartości tych nieruchomości oraz ustanowienia na nich służebności przesyłu za wynagrodzeniem. Ponadto, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (dalej "u.d.i.p."), wniosła o udostępnienie informacji publicznej przez przesłanie kserokopii wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizację budowy linii elektroenergetycznych na wymienionych nieruchomościach, jak również protokołów z odbioru wybudowanych linii przesyłowych i planów zagospodarowania z mapkami, na których naniesiono wybudowane linie. Ponadto zwróciła się o podanie dokładnej daty posadowienia urządzeń elektroenergetycznych, stanowiących fragment napowietrznej sieci rozdzielczej oraz wyjaśnienie, czy od chwili wybudowania wymienionych urządzeń do chwili obecnej, zmieniano ich położenie, dokonywano gruntownych remontów.

Pismem z dnia [...] lutego 2014r. spółka poinformowała wnioskująca, że żądana informacja nie może zostać udostępniona w ustawowym terminie czternastu dni ze względu na konieczność odszukania w archiwach spółki stosownych materiałów, przy czym informacja udostępniona zostanie najpóźniej do 30 marca 2014r. wraz z odpowiedzią na wezwanie do negocjacji w sprawie ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu i wypłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu.

Pismem z dnia [...] marca 2014r., [...], spółka przedstawiła stanowisko odnośnie ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu i roszczeń odszkodowawczych skarżącej, wyjaśniając, że służebność gruntową o treści służebności przesyłu na wymienionych nieruchomościach nabyła w drodze zasiedzenia. Wyjaśniła, że na działce nr [...] nie znajdują się stanowiska słupowe napowietrznej linii energetycznej niskiego napięcia. Spółka wskazała, że infrastruktura energetyczna niskiego napięcia, której stanowiska słupowe są zlokalizowane na działce nr [...] w miejscowości [...], została przekazana do eksploatacji dnia [...] kwietnia 1973r., konstrukcje wsporcze napowietrznej linii energetycznej 0,4kV znajdujące się na działce nr [...] w miejscowości N. zostały przyjęte do użytku dnia [...] kwietnia 1973r., zaś posadowione na działce nr [...] kratowe słupy wysokiego napięcia oddano do eksploatacji dnia [...] kwietnia 1981 r. Poinformowała, że położenie rozpatrywanych stanowisk słupowych w całym okresie ich eksploatacji nie ulegało zmianie. W nawiązaniu do pozostałej części wniosku o udostępnienie informacji publicznej spółka poinformowała, że żądane materiały źródłowe stanowią część składową dokumentacji budowy sieci energetycznej i nie mogą zostać udostępnione, gdyż zgodnie z obowiązującą od dnia [...] stycznia 2014r. "Instrukcją bezpieczeństwa informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w E. " obejmują one informacje stanowiące tajemnice przedsiębiorstwa. Spółka zaznaczyła, że miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego wraz z mapami odwzorowującymi lokalizacje infrastruktury energetycznej są dostępne we właściwym urzędzie gminy.

Pismem z dnia [...] maja 2015r. A. M., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność E. sp. z o.o.z w P. Oddział Dystrybucji B. wyrażającą się w nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek z dnia [...] stycznia 2014r., w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej zgodnie z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. Skarżąca wniosła o stwierdzenie bezczynności spółki, zobowiązanie jej do udostępnienia informacji publicznej w żądanym zakresie i w żądanej formie oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniosła, że w lakonicznej odpowiedzi na wniosek spółka nie powołała żadnych dokumentów umożliwiających weryfikację stanowiska o nabyciu służebności przez zasiedzenie i milczeniem pominęła wezwanie do udostępnienia informacji publicznej z gołosłownym stwierdzeniem, że wobec spółki nie znajduje zastosowania u.d.i.p., zasłaniając się przy tym bliżej nieokreśloną instrukcją bezpieczeństwa informacji stanowiących tajemnice przedsiębiorstwa, do którego to dokumentu – nie znając go – skarżąca nie może się merytorycznie odnieść. Skarżąca wskazała, że złożony wniosek uznać należy za nierozpoznany i postawiony bez odpowiedzi. Kwestionując stanowisko spółki podniosła, że spółka nie wykonuje swoich ustawowych obowiązków w zakresie udostępnienia informacji, że wniosek zawierał precyzyjne żądanie, a w innych sprawach spółka przesyłała wnioskowaną dokumentację.

W odpowiedzi na skargę z [...] kwietnia 2019r. (wpływ do Sądu [...] kwietnia 2019r.) spółka wniosła o jej oddalenie w całości i zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania sądowego. Spółka podniosła, że w piśmie z [...] marca 2014r. udzieliła wyczerpującej odpowiedzi poprzez wskazanie dokładnej daty posadowienia urządzeń energetycznych, poinformowanie, że położenie przedmiotowych urządzeń w całym okresie eksploatacji nie uległo zmianie, skierowanie do właściwego urzędu gminy w zakresie informacji dotyczącej miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz odmowę udzielenia informacji w pozostałym zakresie w oparciu o przepisy u.d.i.p. ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa. Informacje dotyczące organizacji sieci elektroenergetycznej, technologii jej wykonania, planowanego rozwoju wraz z dokładnym rozmieszczeniem projektowym będące częścią składową dokumentacji budowy stanowiły informacje poufne, które spółka poprzez podjęcie szeregu działań wewnętrznych w celu utrzymania ich w tajemnicy nie udostępniła do sfery publicznej, a nadto potwierdza powyższe objęcie rzeczonych informacji aktem wewnętrznym spółki w postaci powołanej "Instrukcji (...)". Spółka wskazała, że pismo z dnia [...] marca 2014r. spełnia wymogi decyzji administracyjnej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego i podlega ona kontroli w trybie art. 17 u.d.i.p., z czego skarżąca nie skorzystała. Zarzut bezczynności spółka uznała za bezzasadny, albowiem podjęła ona w swej ocenie szereg czynności mających na celu ustalenie, o jakie informacje skarżąca wnosi, dokonanie ich analizy, poinformowanie o terminie załatwienia sprawy oraz ostatecznie wystosowanie odpowiedzi na pismo odwołujące się do wszystkich zawartych w tym piśmie żądań i wniosków. Spółka podniosła, że udzieliła pełnej informacji jeszcze przed złożeniem skargi na bezczynność, że nigdy nie twierdziła, iż przepisy u.d.i.p. jej nie dotyczą, przeciwnie zaś – zastosowała się do obowiązków wynikających z ustawy stosując przewidziane w niej sposoby załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W jej ocenie pismo z dnia [...] marca 2014r. jest merytoryczną formą załatwienia sprawy skarżącej i nie sposób uznać, by spółka dopuściła się bezczynności w utrwalonym rozumieniu judykatury.

Na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2019r. pełnomocnik Spółki cofnął wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. Na pytanie Sądu dotyczące przedłożenia skargi wraz z odpowiedzią na skargę po upływie 4 lat od jej wpływu wyjaśnił, że dopiero przy sporządzaniu odpowiedzi na inną skargę, z której prowadzona jest sprawa przed tut. Sądem, odnaleziono akta sprawy skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302, dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 2107) sądowa kontrola administracji publicznej, dokonywana w oparciu o kryterium legalności, obejmuje m.in. orzekanie przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność. Pojęcie bezczynności wiąże się z sytuacją, gdy organ będąc właściwym i zobowiązanym do załatwienia sprawy, nie czyni tego w terminie określonym przepisami prawa.

W kontrolowanej sprawie skarżąca wnioskiem z [...] stycznia 2014r. zwróciła się do E. Sp. z o.o. w P. Oddział Dystrybucji w B. m.in. o udostępnienie informacji w trybie ustawy z dnia [...] września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (obecnie t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 1330 – dalej "u.d.i.p."). Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania., jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.

W sprawie nie budzi wątpliwości zakres podmiotowy zastosowania u.d.i.p. Z treści art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 u.d.i.p. oznacza, że zadania te mogą być wykonywane przez różne podmioty, również niebędące organami władzy publicznej i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie - ich wykonywanie zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Zobowiązana spółka prowadzi działalność m.in. w zakresie dystrybucji energii elektrycznej. Obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego wymienia art. 9c ust. 3 ustawy z 10 kwietnia 1997r. Prawo energetyczne (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 755 ze zm.) i z pewnością działalność przedsiębiorstwa energetycznego w tym zakresie dotyczy spraw publicznych w rozumieniu art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP są "zadaniami publicznymi". Nie budzi zatem wątpliwości, że przedsiębiorstwo energetyczne E. sp. z o.o. jest podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznych.

Oceniając aspekt przedmiotowy tzn. czy żądana informacja stanowi informację publiczną wskazać należy, że pojęcie informacji publicznej określone zostało w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie z którym informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Katalog rodzajów informacji publicznej został przykładowo wymieniony w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Z analizy wskazanych przepisów wynika ogólny wniosek, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna m.in. o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Informacją publiczną jest treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich.

Wystosowany przez skarżącą wniosek zawierał żądanie udostępnienia informacji publicznej w postaci: 1) kserokopii wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizację budowy opisanych linii elektroenergetycznych na wymienionych we wniosku nieruchomościach, 2) protokołów z odbioru wybudowanych linii przesyłowych, 3) planów zagospodarowania z mapkami przedstawiającymi wybudowane linie, 4) informacji dotyczącej dat wybudowania urządzeń elektroenergetycznych oraz 5) wskazania, czy urządzenia te były remontowane lub przemieszczane. Nie było w sprawie kwestionowane, że wniosek skarżącej w zakresie punktów 3 – 5 został przed wniesieniem skargi na bezczynność załatwiony przez zobowiązaną spółkę, która w piśmie z dnia [...] marca 2014 r. udostępniła informację w zakresie punktów 4 i 5, zaś co do informacji określonej w punkcie 3 prawidłowo wyjaśniła, że miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, jako akty prawa miejscowego powszechnie obowiązującego, są dostępne we właściwym urzędzie gminy. W tym też zakresie nie ma potrzeby odnosić się do petitum wniosku w załatwionej jego części. Mając jednak na uwadze poczynione w poprzednim akapicie rozważania w kontekście wniosku skarżącej w jego pozostałej części, stwierdzić należy, że żądane przez skarżącą informacje w postaci kserokopii wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji budowy opisanych linii elektroenergetycznych na wymienionych we wniosku nieruchomościach i protokołów z odbioru wybudowanych linii przesyłowych są informacjami publicznymi w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a zatem ustawa znajduje w sprawie zastosowanie.

Nie podlega ocenie na gruncie rozpoznawanej sprawy kwestia, czy z uwagi na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy) zobowiązana spółka mogła odmówić udostępnienia wnioskowanej informacji. Z powodów opisanych w następnej części niniejszego uzasadnienia ocena ta byłaby na tym etapie postępowania przedwczesna. Wskazać jednak należy – w odniesieniu do treści pisma zobowiązanej odpowiadającego na wniosek o udostępnienie informacji publicznej - że ograniczenie dostępu do informacji publicznej z racji na tajemnicę przedsiębiorcy należy odczytywać jako wyjątek od zasady udostępniania informacji publicznej, a to ze względu na usankcjonowanie komentowanego uprawnienia w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, jako jednego z kategorii konstytucyjnie gwarantowanych wolności i praw politycznych. Przesłanki przemawiające za odmową udostępnienia informacji publicznej ze wskazanej przyczyny muszą być zatem wyjaśnione oraz omówione wyczerpująco i precyzyjnie. Jak zaznaczył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2013r. o sygn. I OSK 192/13 (CBOSA), wskazanie konkretnej podstawy i zakresu "utajnienia" danej informacji jest konieczne ze względu na specyficzny charakter objęcia ochroną tajemnicy przedsiębiorcy. Kontrola sądowa w tym zakresie nie może być iluzoryczna, a w związku z tym musi być ona w zasadzie prowadzona na podstawie dokumentów źródłowych. W takich przypadkach podmiot zobowiązany musi szczegółowo określić, biorąc pod uwagę podstawy ochrony tajemnicy przedsiębiorcy, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i w czym znajduje ona uzasadnienie. Dopiero taka argumentacja organu, w połączeniu z udostępnionymi sądowi administracyjnemu materiałami źródłowymi, umożliwia temu sądowi ocenę zasadności zastosowanych przesłanek utajnienia danej informacji publicznej. Aby ograniczyć dostęp do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej musi wykazać w sposób bezdyskusyjny, że żądana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorcy, przy czym powyższe winno zostać rzetelnie umotywowane w uzasadnieniu decyzji o odmowie dostępu do informacji publicznej.

Wyjaśniając przyczynę stwierdzenia zarzucanej spółce bezczynności wskazać najpierw należy, że stosownie do art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji, do których stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a."). Zgodnie przy tym z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, w sytuacji stwierdzenia braku podstaw do jej udostępnienia, aby nie pozostawał w bezczynności, musi zatem w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. (bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a w przypadku braku możliwości udostępnienia w tym terminie i po wyjaśnieniu przyczyn – w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące po złożeniu wniosku) wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, przy czym bieg terminu rozpoczyna się od chwili otrzymania wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. wyroki NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. I OSK 601/05, z 11 maja 2017r., sygn. akt I OSK 2609/15).

W orzecznictwie przyjmuje się, że rozstrzygnięcie organu spełniające "minimalne" formalne kryteria uznania danej czynności za akt administracyjny wydany w postępowaniu administracyjnym, mimo braku literalnego określenia takiego rozstrzygnięcia decyzją administracyjną, uzasadnia posłużenie się doktrynalną konstrukcją domniemania formy decyzji administracyjnej. Innymi słowy, pismo nienazwane formalnie decyzją jest w istocie decyzją administracyjną, jeżeli oznaczono w nim organ administracyjny, wskazano adresata aktu, zawarto rozstrzygnięcie i podpis osoby upoważnionej. Tym bardziej założenie takie znajduje uzasadnienie, jeżeli rozpatrywany akt zawiera wszystkie konstytutywne elementy decyzji administracyjnej ujęte w art. 107 § 1 k.p.a., a więc oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania (o obecnym stanie prawnym) oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji. Zasadność uznania aktu wydanego przez podmiot zobowiązany, którym odmawia on udostępnienia informacji publicznej, za decyzję administracyjną, wywodzi się nadto z treści zacytowanych art. 16 i 17 u.d.i.p., albowiem gwarantują one zachowanie formy decyzji administracyjnej dla rozstrzygnięć podmiotów niebędących organami władzy publicznej, gwarantując przy tym możliwość dwukrotnego rozpatrzenia wniosku przez jego adresata, a następnie ochrony sądowoadministracyjnej (vide: wyroki NSA z dnia 19 maja 2015r. sygn. I OSK 2860/15 oraz z 5 grudnia 2017r., sygn. I OSK 934/17, wyrok WSA w Gliwicach z 4 kwietnia 2019r., sygn. I SA/Gl 985/18 – dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podejmując próbę uchronienia się przed zarzutem bezczynności zobowiązana spółka powołała powyższy pogląd i podniosła, że w realiach rozpoznawanej sprawy pismo z dnia [...] marca 2014r., nr [...] stanowi decyzję administracyjną wyczerpująco załatwiającą wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej poprzez udostępnienie części wnioskowanej informacji oraz odmowę udostępnienia informacji publicznej objętej w ocenie spółki tajemnicą przedsiębiorstwa.

Zdaniem Sądu stanowisko to jest w sposób oczywisty nieuzasadnione.

Wskazać po pierwsze należy, że wymienione pismo nie zawiera oznaczenia jako jego adresata skarżącej A. M., lecz zaadresowane zostało do pełnomocnika skarżącej, tj. na adres kancelarii reprezentującego ją radcy prawnego. Stroną postępowania bez wątpienia nie jest jej pełnomocnik, zaś pismo (a w niesłusznej ocenie spółki – decyzja) nie załatwia sprawy z wniosku radcy prawnego występującego jako inicjator postępowania. Decyzja administracyjna, jako władczy akt nakładający określony obowiązek lub konkretyzujący określone uprawnienia powinna obowiązek ten lub uprawnienie wyrażać precyzyjnie, kierując je do strony postępowania i powinno to wynikać z treści decyzji bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Omawiana kwestia już pierwotnie wyklucza zatem uznanie, że pismo nr [...], którym spółka odmówiła udostępnienia informacji publicznej w spornej części, zawiera podstawową cechę umożliwiającą uznanie go za decyzję administracyjną w rozumieniu art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Poza tym, co oczywiste, brak prawidłowego określenia adresata decyzji (strony) stoi w sprzeczności z art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. (uprzednio 107 § 1).

Po wtóre, pismo załatwiające w ocenie spółki sprawę z wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej odnosi się do kilku kwestii, w tym jedynie pośrednio na jego ostatniej stronie odnosi się do żądania udostępnienia informacji publicznej w zakresie kopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji budowy linii elektroenergetycznych na nieruchomościach mandantki jego adresata oraz kserokopii protokołów odbioru technicznego urządzeń elektroenergetycznych. Przy czym w ocenie sądu, konstrukcja i treść tego akapitu pisma dla przeciętnego nawet odbiorcy nie zwiera rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej ze wskazaniem chociażby podstawy prawnej.

Ponadto pismo to pozbawione zostało jakiegokolwiek pouczenia o możliwości i trybie jego zaskarżenia. W tym przypadku winno być to, zgodnie z art. 17 ust. 2 u.d.i.p. pouczenia o prawie do złożenia wniosku o ponownie rozpatrzenie sprawy przez podmiot zobowiązany w terminie 14 dni. Pouczenie o trybie zakwestionowania decyzji administracyjnej stanowi jej konieczny element zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a., uświadamiający stronie możliwości ubiegania się o powtórne rozpoznanie dotyczącej jej indywidualnej sprawy. Niedopełnienie obowiązku pouczenia w treści rozstrzygnięcia (pisma) o trybie odwoławczym od decyzji nie tylko wyklucza możliwość uznania takiego aktu za kompletną decyzję administracyjną (w drodze domniemania formy decyzji administracyjnej) ale zasadniczo ogranicza stronie konstytucyjne prawo do zaskarżenia decyzji wydanych w pierwszej instancji, a w konsekwencji, prawo do sądu (art. 78 i art. 45 Konstytucji RP). Stwierdzona wada jest zatem wadą istotną i nie sposób przejść nad nią do porządku, kwalifikując ją jako uchybienie niemające wpływu na zasadność uznania pisma za decyzję administracyjną.

Nie uszło wreszcie uwadze Sądu, że zaakceptowanie stanowiska, iż pismo z dnia [...] marca 2014r. stanowi decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, w zastanym stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy spowodowałoby nieuprawnioną faworyzację pozycji zobowiązanej spółki względem skarżącej, niedającą się pogodzić z oceną całokształtu postępowania spółki w sprawie z przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Zauważyć należy, że pismo załatwiające w ocenie spółki wniosek skarżącej datowane jest na dzień [...] marca 2014r. A. M., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność spółki, za jej pośrednictwem pismem z [...] maja 2015r., co obligowało do przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w terminie 15 dni od jej otrzymania (art. 21 pkt 1 u.d.i.p.).

W niniejszej sprawie, co szczególnie rażące, przedmiotowa skargą wraz z odpowiedzią Spółki i aktami wpłynęła do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w B. w dniu [...] kwietnia 2019r. Zatem po upływie niemal 4 lat (!) od dnia wniesienia skargi do Spółki – jako podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Jak wyjaśnił na rozprawie pełnomocnik Spółki, sytuacja ta została spowodowana co najmniej wadliwą organizacją w Spółce, skoro kierowana do sądu administracyjnego skarga na bezczynność spółki zalegała w jej archiwach, wbrew obowiązkowi niezwłocznego przekazania jej sądowi, a po kilku latach dopiero przypadkowe odnalezienie akt sprawy przy okazji kompletowania dokumentacji na potrzeby innego postępowania sądowego (co przyznał pełnomocnik zobowiązanej spółki na rozprawie) spowodowało nadanie sprawie skarżącej prawidłowego biegu. O ile zastanawiający może być brak reakcji profesjonalnego pełnomocnika strony skarżącej na taki stan rzeczy, to nie zmienia to oceny, że powoływanie się na charakter pisma z dnia [...] marca 2014r., jako decyzji administracyjnej załatwiającej przedmiotowy wniosek, uznać należy za swoisty unik w obliczu niewątpliwej niefrasobliwości organu w sprawie skarżącej, która to niefrasobliwość miała wyraźny wpływ nie tylko na realizację prawa skarżącej do dostępu do informacji publicznej, ale przede wszystkim na sposób realizacji przez nią prawa do ochrony sądowoadministracyjnej w zakresie dostępu do tej informacji. Zaakceptowanie stanowiska, że skarga na bezczynność zobowiązanej spółki, przekazana sądowi po niemal czterech latach od jej wniesienia, jest niezasadna z tego względu, że pismo odmawiające udostępnienia informacji publicznej w spornej części było jednak decyzją administracyjną (pomimo dostrzeżonych przez samą spółkę uchybień tego pisma – vide uzasadnienie odpowiedzi na skargę) w sposób nieproporcjonalny sytuowałoby interes spółki ponad interesem skarżącej.

Skoro zatem zobowiązana spółka nie podjęła w przewidzianym przepisami u.d.i.p. terminie odpowiedniego rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku skarżącej z [...] stycznia 2014r. o udostępnienie informacji publicznej, tj. spełniając żądanie części wniosku nie odmówiła udostępnienia jej pozostałej części w formie decyzji administracyjnej zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., stwierdzić należy, że zobowiązana pozostaje nadal w bezczynności. Stwierdzona bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa, albowiem wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej po ponad pięciu latach od jego wniesienia nadal pozostaje niezałatwiony, przy czym tak długi okres oczekiwania na rozstrzygnięcie postępowania z wniosku skarżącej jest wynikiem zawinionej przez spółkę praktyki w prowadzeniu własnych spraw. W aktach przekazanych sądowi, nie ma żadnego śladu, jakoby spółka, po wystosowaniu pisma z dnia [...] marca 2014r., po wniesieniu skargi na bezczynność, w tym przekazując sprawę po kilku latach sądowi podjęła jakiekolwiek dalsze działania w sprawie z wniosku skarżącej, nie uprawdopodobniła nadto żadnych okoliczności egzoneracyjnych mających wpływ na niniejszą negatywną ocenę opieszałości w przekazaniu skargi do sądu. Kwestię znacznej przewłoki przemilczano w odpowiedzi na skargę.

Jako konsekwencjia negatywnej oceny powyższego działania i długotrwałej bezczynności w zgodnym z przepisami prawa rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w okolicznościach niniejszej sprawy Sąd z urzędu uznał za celowe i niezbędne wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zdaniem Sądu, grzywna w kwocie 1000 zł jest wystarczającą sankcją dla organu i uwzględnia cel regulacji ustawowej. Wysokość nałożonej grzywny jest adekwatna do opisanego powyżej opieszałego działania oraz uzasadniona przedmiotem sprawy.

Mając na względzie powyższe rozważania Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym i drugim wyroku. O wymierzeniu grzywny z urzędu orzeczono na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego w postaci wpisu od skargi (sto zł), oraz kosztach zastępstwa procesowego w postaci wynagrodzenia pełnomocnika stosownie do poniesionego nakładu pracy (480 zł) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018r. poz. 265 ze zm.).