Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 3519/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 6 i 7, 8, 75 § 1, 77 § 1, 80 i 107
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 90 ust. 3d, art. 5 ust. 7 i art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1457
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia NSA Michał Kowalski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Lu 237/18 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 28 grudnia 2017 r., nr SK0.4003.ST/920/17 w przedmiocie zwrotu dotacji za lata 2012-2013 wraz z należnymi odsetkami wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i pobranej w nadmiernej wysokości oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 11 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Lu 237/18 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. 2022 r., poz. 329 - powoływanej dalej jako p.p.s.a.) oddalił skargę A w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 28 grudnia 2017 r. w przedmiocie zwrotu dotacji za lata 2012-2013 wraz z należnymi odsetkami, wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i pobranej w nadmiernej wysokości.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Decyzją z dnia 30 listopada 2015 r. Prezydenta Miasta Biała Podlaska orzekł o obowiązku zwrotu przez A w L. dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w latach 2012 i 2013 w wysokości 1 531 142,42 zł oraz pobranej w nadmiernej wysokości w tych samych latach w kwocie 5 857 zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych. Decyzją z dnia 28 czerwca 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Decyzja ta została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie prawomocnym wyrokiem z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 761/16 w którym jednak wskazano, że stowarzyszenie nie respektowało ustawowych obowiązków w zakresie rzetelnego dokumentowania wydatków na rzecz konkretnej działalności poszczególnych szkół objętych dotacją, dowolnie łącząc je z wydatkami na działalność gospodarczą i w konsekwencji nie potrafiło wiarygodnie wykazać, że przeznaczyło dotacje w całości na cele oświatowe. W ocenie Sądu, kiedy nie można jasno wyodrębnić wydatku na cele działalności dotowanych szkół, należy przyjąć nieuprawnione przeznaczenie dotacji. Tak postępowało stowarzyszenie w analizowanej sprawie w zakresie kosztów zarządu, wynagrodzeń dla osób spoza kadry pedagogicznej, zaangażowanych również w działalność gospodarczą, utrzymania nieruchomości służących także działalności gospodarczej. Sąd wskazał również, że trafnie organy zakwestionowały finasowanie środkami pochodzącymi z dotacji nabycia i eksploatacji samochodów osobowych, obsługi rachunku bankowego stowarzyszenia wspólnego dla działalności oświatowej i gospodarczej, zakupów artykułów spożywczych czy wody dla uczniów, jednak bez żadnej dokumentacji przeznaczenia konkretnych ilości, w konkretnych szkołach i w konkretnym czasie. Także wydatki na reklamę i marketing nie mogą być zaliczone do przeznaczonych na cele określone w art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm. w stanie prawnym na rok 2012 i 2013, aktualny Dz.U. z 2018 r., poz. 1457 ze zm. – powoływanej dalej jako u.s.o.). Poza tym Sąd I instancji zgodził się z organami co do tego, że inwestycja hali sportowej nie mogła być finansowana środkami pochodzącymi z dotacji, bowiem wydatki inwestycyjne nie mogą być zaliczone do bieżących wydatków szkół, objętych dotowaniem. Natomiast, w ocenie Sądu, nie można zaakceptować stanowiska organu w zakresie kwestionowania pokrycia z dotacji należności z roku poprzedzającego rok dotowany, takich jak zaliczki na podatek czy składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku, gdy termin płatności przypadał już w roku uzyskania dotacji. Ponadto Sąd nie zgodził się z organem także w tym zakresie, który dotyczy wykluczenia możliwości finasowania środkami pochodzącymi z dotacji pierwszego wyposażenia hali sportowej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej decyzją z dnia 14 czerwca 2017 r. po ponownym rozpoznaniu sprawy uchyliło decyzje organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Prezydent Miasta Biała Podlaska w decyzji z dnia 13 października 2017 r. określił obowiązek zwrotu przez A w L. dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w latach 2012 i 2013 w kwocie 1 389 399, 66 zł oraz pobranej w nadmiernej wysokości w latach 2012 i 2013 w kwocie 5 857,00 zł – łącznie 1 395 256,66 zł wraz z odsetkami liczonymi w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Prezydent Miasta Białej Podlaskiej realizując wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 761/16 dokonał ponownej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i uznał za kwalifikujące się do rozliczenia z dotacji kwoty stanowiące wysokość potrąconych z wynagrodzeń za grudzień 2012 r., lecz nie przekazane do ZUS w 2012 r. składek, składek na ubezpieczenie zdrowotne, zaliczek na podatek dochodowy, a także składek na Fundusz Pracy oraz kwoty stanowiące wysokość potrąconych z wynagrodzeń za grudzień 2013 r., lecz nie przekazanych do ZUS w 2013 r. składek, składek na ubezpieczenie zdrowotne, zaliczek na podatek dochodowy, a także składek na Fundusz Pracy; kwoty wydatkowane w latach 2012 - 2013 na pierwsze wyposażenie wybudowanej hali sportowej. W pozostałej części organ pierwszej instancji, powołując się na wiążące stanowisko Sądu I instancji, podtrzymał ocenę zgromadzonego materiału dowodowego oraz kwalifikację prawną dokonanych ustaleń przedstawioną w decyzji z dnia 30 listopada 2015 r. Decyzją z dnia 28 grudnia 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę przypomniał m.in., że w sprawie sygn. I SA/Lu 761/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny nakazał organowi administracyjnemu, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględnił jako prawidłowe pokrycie środkami z dotacji należności z roku poprzedzającego rok dotowany, takie jak zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych czy składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku, gdy termin płatności przypadał już w roku uzyskania dotacji, oraz aby organ w dalszym postępowaniu w sprawie zwrotu dotacji przeanalizował wydatki na zakwestionowane dotąd pierwsze wyposażenie hali sportowej w kontekście prawidłowo interpretowanego art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm. w stanie prawnym na rok 2012 i 2013, aktualny Dz.U. z 2018 r., poz. 1457 ze zm. - dalej "u.s.o."). Natomiast w pozostałych kwestiach faktycznych i prawnych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zgodził się z organem i wyjaśnił z jakich powodów ustalenia faktyczne, ich ocena prawna oraz sposób zastosowania przepisów prawa materialnego zasługują na akceptację. Podkreślono przy tym, że nie można skutecznie prowadzić argumentacji wbrew prawomocnemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Lublinie, od którego nie składano skargi kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej zaskarżano powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości, względnie zmianę wyroku i uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 28 grudnia 2017 r. w całości, a także rozpoznanie sprawy na rozprawie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie:

- art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez niedokonanie kontroli przeprowadzenia zgodności z prawem postępowania administracyjnego przez organy pierwszej i drugiej instancji, skutkującym wydaniem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 28 grudnia 2017 r. oraz brak wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji dotkniętych uchybieniami wymienionymi w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.;

- art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez brak zastosowania środków określonych w ustawie, to jest brak uchylenia zaskarżonej decyzji;

- art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 6 i 7 k.p.a. poprzez niedokonanie kontroli zgodności decyzji z przepisami prawa rangi ustawowej i wydanie wyroku z naruszeniem przepisów prawa materialnego, stanowiących materialnoprawną podstawę orzekania w drodze decyzji administracyjnych i wyrokowania przez sądy administracyjne;

- art. 3 § 1 w związku z art. 153 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi z powołaniem na stanowisko organów, że skarżący nie dokumentował wydatków szkół w taki sposób, który pozwalał jednoznacznie i wiarygodnie wykazać zgodność przeznaczenia dotacji z ich ustawowymi celami i w konsekwencji przyjęcie, że dotacje zostały wykorzystane nieprawidłowo;

- art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty poprzez brak zastosowania jako podstawy prawnej do rozstrzygnięcia stanu prawnego przepisu art. 90 ust. 3d w brzmieniu obowiązującym po zmianach podczas rozstrzygania sprawy;

- art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 90 ust. 3d i art. 5 ust. 7 u.s.o. poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz brak należytego uzasadnienia, w tym wskazania co do konkretnych wydatków wszystkich podstaw faktycznych i prawnych skutkujących uznaniem ich za poniesione niezgodnie z przeznaczeniem wyłącznie z uzasadnieniem, że skarżący nie prowadził dokumentacji księgowej w sposób oczekiwany przez organ dotujący;

- art. 141 § 4 w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez brak uzasadnienia części wyroku ze względu na odniesienie się do wydanego wcześniej w sprawie wyroku uchylającego decyzję drugiej instancji oraz uzasadnienie wyroku w części niezgodne z obowiązującymi przepisami, dowolność ustaleń dokonanych przez Sąd oraz dokonanie wykładni tych przepisów sprzecznie z ich treścią i prawidłową interpretacją;

- art. 134 § 1 w zw. z 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego na jakim zostało oparte orzeczenie;

- art. 151 wobec zaistnienia podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji organu administracji w sytuacji, gdy nastąpiło naruszenie prawa dające podstawy do uchylenia decyzji, czym naruszono art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi wobec zaistnienia podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. do uwzględnienia skargi;

- art. 151 p.p.s.a. wobec zaistnienia podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz w związku z art. 6, 7, 8, 75 § 1, 77 § 1, 80 i 107 kpa poprzez oddalenie skargi pomimo naruszenia przez organy obu instancji powyżej wskazanych przepisów kpa;

- art. 151 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych poprzez brak uchylenia decyzji, gdy nie zostały spełnione przesłanki zwrotu dotacji jako wydatkowanej niezgodnie z przeznaczeniem, określone w art. 252 ust. 1 pkt 1 u.f.p. w zw. z art. 90 ust. 3d u.s.o.;

- art. 134 § 1 w zw. z art. 141 § 4 i art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów skargi i pozostawienie ich bez rozpatrzenia, brak odniesienia się do przedstawionych dowodów oraz brak uzasadnienia wyroku w tym zakresie;

- art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, mimo że skarżona decyzja SKO została wydana z naruszeniem przywołanych przepisów k.p.a. polegającym na niewyjaśnieniu istotnych dla sprawy okoliczności i niedokonaniu ustaleń istotnych dla zastosowania prawa materialnego, w szczególności SKO nie wyjaśniło, czy podział kosztów utrzymania budynku dokonany przez stronę oraz uzasadnienie wynagrodzenia pracowników były zasadne, mimo że okoliczność ta oraz dowody na poparcie były podnoszone przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, bowiem w razie ustalenia, że zasady podziału oraz przeznaczenia wydatków na wynagrodzenia i utrzymanie poszczególnych szkół było uzasadnione, powinno być ono zakwalifikowane jako wydatek bieżący szkoły w rozumieniu art. 90 ust. 3d u.s.o. pokrywany z dotacji w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r. poz. 827);

- art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. i w związku z art. 90 ust. 3d u.s.o., w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 13 czerwca 2013 r., poprzez błędną ocenę wykładni art. 90 ust. 3d u.s.o. dokonanej przez SKO oraz błędną wykładnię tego przepisu przez Sąd, wyrażającą się nieprawidłową interpretacją pojęcia "wydatków bieżących szkoły lub placówki" w zakresie nakładów na budowę hali sportowej;

- art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 90 ust. 3d u.s.o., w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 13 czerwca 2013 r., poprzez błędną ocenę zastosowania art. 90 ust. 3d u.s.o. dokonanego przez SKO, wyrażające się w przyjęciu, że wydatkami bieżącymi szkoły, w rozumieniu tego przepisu, nie są wydatki związane z obsługą umowy leasingu operacyjnego samochodu posiadanego przez szkołę, czego rezultatem było oddalenie skargi.

Naruszenie powyższych przepisów było istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, gdyż spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego, błędne ustalenie stanu prawnego, nieprawidłowe zastosowanie przepisów prawa i w konsekwencji oddalenie skargi.

II. Naruszenie prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie:

- art. 90 ust. 3d u.s.o. w zw. z art. 134 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu w brzmieniu obowiązującym po zmianach podczas interpretacji celów wydatków bieżących, pomimo własnego wskazania przez Sąd zasadności takiej interpretacji i zastosowania przepisu w brzmieniu po dokonanych zmianach;

- art. 90 ust. 3d w zw. z art. 5 ust. 7 u.s.o. oraz przepisów art. 124 ust. 3, art. 131, art. 152 ust. 4, art. 252 ust. 1 pkt 1 i ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (u.f.p.) w zw. z art. 134 p.p.s.a., poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, iż wydatki ponoszone przez organ prowadzący na rzecz szkół w zakresie administracji i utrzymania budynku szkoły, wynagrodzenia pracowników oraz innych kosztów, w tym informacji edukacyjnej, nie stanowią wydatku bieżącego, który może być pokryty z udzielonej dotacji, podczas gdy zgodnie z przepisami jest to wydatek bieżący, który może być pokrywany z dotacji udzielanych na podstawie art. 90 u.s.o. jako realizujący cele należące do zadań szkoły z zakresu kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, o których mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. i dopuszczony przez ten przepis;

- art. 90 ust. 3d i art. 5 ust. 7 u.s.o. oraz art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, poprzez brak ich zastosowania w zakresie określenia zadań i wydatków organu prowadzącego na zapewnienie warunków działania szkoły, w szczególności bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki wyrażających się posiadaniem i utrzymaniem odpowiedniego budynku oraz zatrudnienia pracowników niepedagogicznych oraz przygotowania szkoły do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczych oraz wykonywania innych zadań statutowych poprzez nakłady inwestycyjne, realizujące zadania szkoły w tym zakresie;

- art. 90 ust. 3d u.s.o. w zw. z art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 13 czerwca 2013 r., poprzez błędną ocenę wykładni art. 90 ust. 3d u.s.o. dokonanej przez SKO oraz błędną wykładnię tego przepisu przez Sąd, wyrażającą się nieprawidłową interpretacją pojęcia "wydatków bieżących szkoły lub placówki" w zakresie nakładów na budowę hali sportowej;

- art. 90 ust. 3d u.s.o. w zw. z art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 13 czerwca 2013 r., poprzez błędną ocenę zastosowania art. 90 ust. 3d u.s.o. dokonanego przez SKO, wyrażające się w przyjęciu, że wydatkami bieżącymi szkoły, w rozumieniu tego przepisu, nie są wydatki związane z obsługą umowy leasingu operacyjnego samochodu posiadanego przez szkołę, czego rezultatem było oddalenie skargi;

- art. 126, art. 131 i art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych w zw. z art. 90 ust. 3d u.s.o. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, że dotacja oświatowa udzielona skarżącemu została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.

Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym, pomimo wniosku o rozpatrzenie na rozprawie. Nastąpiło to na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r., poz. 1842 - dalej jako ustawa COVID) oraz zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I Izby Gospodarczej NSA. Sąd kasacyjny w obecnym składzie podzielił bowiem stanowisko przedstawione w uzasadnieniu uchwał składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19 i II OPS 1/20, zgodnie z którym powyższy przepis należy traktować jako "szczególny" w rozumieniu art. 10 i art. 90 § 1 p.p.s.a. Prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami ustawy COVID-19 jest ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, a w obecnym stanie istnieją takie okoliczności, które w stanie pandemii oraz w okresie jednego roku po jego zakończeniu nakazują uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy w praktyce działania Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionej podstawy.

W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach zarzutów kasacyjnych, chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 40).

Przystępując do rozważań na tle rozbudowanych zarzutów kasacyjnych oraz ich uzasadnienia należy w pierwszej kolejności wskazać, że sposób ich sformułowania na gruncie rozpatrywanej sprawy powoduje, że mogą one podlegać łącznej ocenie zarówno w zakresie naruszeń prawa materialnego, jak i procesowego. Istota sporu sprowadza się bowiem w gruncie rzeczy do prawidłowego wykonania przez orzekające w sprawie organy wytycznych wynikających z prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 stycznia 2017 r. Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy chyba, że przepisy prawa uległy zmianie. Związanie to oznacza zatem, że nie można formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym wcześniej stanowiskiem, lecz sąd zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organami administracji publicznej. Podkreślenia wymaga, że wcześniejszy wyrok Sąd pierwszej instancji szczegółowo rozstrzygnął, które wydatki pokryte z dotacji przyznanej stowarzyszeniu na lata 2012-2013 mogą być zgodnie z prawem rozliczone w ramach przyznanej stowarzyszeniu datacji, a które muszą zostać zwrócone jako wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem. Sąd I instancji wyraźnie wskazał, żeby organy uwzględniły jako prawidłowe pokrycie środkami z dotacji należności z roku poprzedzającego rok dotowany w zakresie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne w przypadku, gdy termin płatności przypadał już w roku uzyskania dotacji oraz aby organ w dalszym postępowaniu w sprawie zwrotu dotacji przeanalizował wydatki na zakwestionowane dotąd pierwsze wyposażenie hali sportowej. W pozostałym zaś zakresie Sąd zgodził się z organem i szczegółowo wyjaśnił z jakich powodów ustalenia faktyczne, ich ocena prawna oraz sposób zastosowania przez organ przepisów prawa materialnego zasługują na akceptację. Skarżące kasacyjnie stowarzyszenie nie zaskarżyło tego wyroku, a więc także przyjętej w jego uzasadnieniu oceny faktycznej i prawnej, choć z przeważającej jego części wynikało, że większość dotacji została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem. Sąd wyraźnie wskazał zatem, które wydatki powinny zostać uwzględnione przy rozliczeniu dotacji, a które nie. Ta zaś ocena, co warte podkreślenia, wiąże nie tylko organy obu instancji orzekające w sprawie, ale także Sąd I instancji oraz Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący niniejszą skargę kasacyjną.

Zdaniem Sądu kasacyjnego, organy administracji ponownie rozpoznając sprawę zasadnie stwierdziły, że brak jest podstaw do zakwestionowania pokrycia środkami z dotacji należności z roku poprzedzającego rok dotowany, jak zaliczki na podatek czy składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku, gdy termin płatności przypadał już w roku uzyskania dotacji. W rezultacie organy uznały, że kwoty stanowiące wysokość potrąconych z wynagrodzeń za grudzień 2012 r. i za grudzień 2013 r. lecz nie przekazanych w danym roku składek ZUS, składek na ubezpieczenie zdrowotne, zaliczek na podatek dochodowy a także składek na Fundusz Pracy stanowią wydatki, o których mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. Organ uznał także za wydatki bieżące kwoty wydatkowane w latach 2012 - 2013 na pierwsze wyposażenie hali sportowej. Z tego też powodu wysokość kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem uległa odpowiedniemu obniżeniu w stosunku do określonej przez organ we wcześniejszej decyzji z dnia 28 czerwca 2016 r. Natomiast w odniesieniu do pozostałych okoliczności, które doprowadziły organ do zmiany deklarowanego przez stowarzyszenie rozliczenia dotacji oraz do nałożenia na nie obowiązku zwrotu kwot wynikających z zaskarżonej decyzji organ ponowił wcześniejsze stanowisko słusznie podkreślając, że zostały one zaakceptowane w prawomocnym wyroku. Okoliczność ta została prawidłowo oceniona i zaakceptowana przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku. W świetle powyższego, mając na względzie treść art. 153 p.p.s.a., należy podzielić stanowisko organów administracyjnych, że skoro stowarzyszenie nie dokumentowało poszczególnych wydatków szkół w taki sposób, który pozwalał jednoznacznie i wiarygodnie wykazać zgodność przeznaczenia dotacji z ich ustawowymi celami, to nie można przyjąć, że dotacje zostały wykorzystane w całości prawidłowo. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza jednocześnie, że większość zarzutów skargi kasacyjnej została ukierunkowana na kwestie, które zostały wcześniej już przesądzone w prawomocnym wyroku.

W tym świetle Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie dokonał prawidłowej kontroli działa organów administracji w niniejszej sprawie. Tym samym za chybione należało uznać zarzuty naruszenia w zaskarżonym wyroku art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (aktualnie: Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze. zm.) w związku z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. Organy działały w rozpatrywanej sprawie zgodnie z zasadą praworządności, dokonując przy tym dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i oceny zgromadzonego materiału dowodowego, a okoliczność ta została prawidłowo zaakceptowana w ramach zaskarżonego wyroku. Pozbawione usprawiedliwionej podstawy są zatem zarzuty naruszenia art. 6 i 7, 8, 75 § 1, 77 § 1, 80 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualnie: Dz. U. z 2022 r., poz. 2000). Na szczególne podkreślenie w warunkach rozpatrywanej sprawy zasługuje prawidłowe zastosowanie przez organy administracji obu instancji art. 153 p.p.s.a. co zostało właściwie ocenione przez Sąd I instancji. Pozbawione usprawiedliwionej podstawy okazały się również zarzuty naruszenia art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 90 ust. 3d, art. 5 ust. 7 i art. 10 ust. 1 u.s.o., a także art. 106 § 3 p.p.s.a., art. 124 ust. 3, art. 126, art. 131, art. 152 ust. 4, art. 252 ust. 1 pkt 1 i ust. 6 u.f.p., ukierunkowane zostały one w gruncie rzeczy na podważenie kwestii faktycznych i prawnych przesądzonych wcześniej w wiążącym w tej sprawie wyroku Wojewódzkiego Sad Administracyjnego w Lublinie. Tym samym w zaskarżonym wyroku nie naruszono także art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., prawidłowo oddalając skargę stowarzyszenia na podstawie art. 151 p.p.s.a.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.