Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 4/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 13 ust 1, ar 15, 97 ust 1
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi N. N. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest decyzja Rady Do Spraw Uchodźców (dalej: "Rada", "organ odwoławczy") z dnia [...] znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu Do Spraw Cudzoziemców (dalej: "Szef Urzędu", "organ I instancji") z dnia [...] znak: [...], wydaną w sprawie z wniosku N. N. (dalej: "skarżąca") ur. [...] obywatelki [...] o odmowie nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz o nieudzieleniu zgody na pobyt tolerowany i wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji Rady stanowiły przepisy art. 89p ust. 1, art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680; dalej: "ustawa o ochronie") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: "k.p.a.").

Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco :

W dniu [...] skarżąca (obywatelka [...]) złożyła wniosek o nadanie jej statusu uchodźcy w RP. Deklarowana przez skarżącą przyczyna ubiegania się o ochronę międzynarodową, to problemy, których początek datuje na rok [...], wówczas to okradziono jej rodzinę, a ona sama została pobita. Podała, iż osoby, które dopuściły się powyższego ubrane były w mundury wojskowe. Kolejną przyczynę, jaką podniosła składając wniosek stanowić miała okoliczność zatrudnienia jej męża K. G. w [...], który po zmianie władz w [...] w wyniku wyborów parlamentarnych z [...] roku, zaczął mieć problemy – był pobity, grożono mu, a po jego wyjeździe z [...], nieznane osoby zaczęły przychodzić do skarżącej, pytając o miejsce pobytu jej małżonka. Skarżącej, która utrzymywała, iż nie posiada na ten temat żadnej wiedzy, grożono, że również może mieć problemy. Nadto podniosła, iż pewnej nocy doszło do zdarzenia podczas, którego jej dom został obrzucony kamieniami, a nadto wskazała, iż pod jej miejscem zamieszkania często widywała podejrzany samochód, jak też była śledzona. Powyższa sytuacja miała również miejsce po tym, jak skarżąca zdecydowała się na przeprowadzenie do swoich rodziców, wówczas wystosowywano także groźby pod adresem jej brata. Nie chcąc dłużej narażać członków swojej rodziny, po odbyciu rozmowy telefonicznej z małżonkiem, będącym w Polsce, podjęła decyzję o wyjeździe z kraju pochodzenia. Skarżąca oświadczyła dodatkowo, iż nie posiadała szczegółowej wiedzy na temat problemów jej męża w [...], stwierdziła natomiast, że były one związane z okolicznością jego pracy w [...]. Cudzoziemka nadmieniła, że nigdy nie była poddawana przemocy fizycznej przez przychodzące do niej osoby, jednakże dopuszczały się one wobec niej gróźb.

Decyzją z dnia [...] Szef Urzędu działając na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 oraz art. 48 ust. 2 ustawy o ochronie odmówił skarżącej nadania statusu uchodźcy w rozumieniu Konwencji dotyczącej statusu uchodźców, sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. oraz Protokołu dotyczącego statusu uchodźców, sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 119 poz. 515 i 517) i stwierdził, że brak jest przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP, a nadto nie występują okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej. Nadto organ I instancji orzekł o nieudzieleniu zgody na pobyt tolerowany i wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Uzasadniając Szef Urzędu wskazał, iż skarżąca nie wykazała zasadności swojej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia ze względu na rasę, religię, narodowość przynależność do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, co jest niezbędną przesłanką, by uznać za uchodźcę w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie. Nadto nie zostało przede wszystkim uprawdopodobnione przez skarżącą, iż doświadczyła ona jakichkolwiek działań ze strony osób, które byłyby powiązane z [...] władzami przez wzgląd na męża – K. G., który miał być zatrudniony w [...]. Wskazane działania miały polegać między innymi na śledzeniu, kierowaniu wobec niej gróźb oraz członków najbliższej rodziny (brata), czy też obrzucaniu domu kamieniami. Powyższe twierdzenia dotyczące rzekomych problemów związanych z zatrudnieniem małżonka skarżącej, Szef Urzędu uznał za mało wiarygodne i niczym nie potwierdzone. Wskazał, iż oświadczenia skarżącej stanowiły wyłącznie ustne, niczym niepotwierdzone deklaracje, w żaden sposób niemożliwe do zweryfikowania. Nadto organ I instancji podniósł, iż brak było, i nadal jest, jakichkolwiek materiałów dowodowych przemawiających za okolicznością, iż osoby, które rzekomo przyjeżdżały do skarżącej oraz jej męża rzeczywiście były funkcjonariuszami publicznymi, bądź miały powiązania z nowymi, [...] władzami. W konsekwencji Szef Urzędu uznał, iż skarżąca nie potrzebuje międzynarodowej ochrony, a powyższe ustalenia nie pozwalają na rozstrzygniecie sprawy o nadanie statusu uchodźcy zgodnie z treścią jej wniosku.

Zdaniem organu I instancji skarżąca nie wykazała, że w kraju pochodzenia byłaby narażona na doznanie poważnej krzywdy przez orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji. Cudzoziemka nie przytoczyła żadnych dowodów, faktów ani okoliczności, na podstawie których można by ustalić, że została skazana przez sąd albo inny organ quasi-sądowy na karę śmierci na terytorium [...], a co za tym idzie, nie grozi jej wykonanie takiej kary. W świetle całości materiału dowodowego Szef Urzędu uznał, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że w kraju pochodzenia toczy się obecnie lub może toczyć się w przyszłości postępowanie przygotowawcze wobec skarżącej, które mogłoby doprowadzić do skazania ww. na karę śmierci. Nadto organ I instancji wskazał, iż brak jest również podstaw do twierdzenia, że po powrocie do [...] skarżąca zostanie zatrzymana i w konsekwencji będzie poddawana torturom, nieludzkiemu, czy poniżającemu traktowaniu albo karaniu. Z uwagi na powyższe ustalenia, zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie, Szef Urzędu odmówił skarżącej udzielania ochrony uzupełniającej, gdyż nie istnieje rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy.

W ocenie organu I instancji, skarżąca nie wykazała także istnienia realnych przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany zgodnie z kryteriami zawartymi w art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie. W oparciu o analizę okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie Szef Urzędu stwierdził, że określone w Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, niezbywalne prawa skarżącej nie były do tej pory w żaden sposób zagrożone ze strony władz [...], bądź innych podmiotów, o których mowa w art. 16 ust. 2-3 ww. ustawy, w warunkach braku zdolności przeciwdziałania państwa temu zagrożeniu. Natomiast analiza materiału dowodowego pozwala – zdaniem organu I instancji – zasadnie domniemywać, iż takie zagrożenie nie wystąpi również po powrocie skarżącej do kraju pochodzenia. Skarżąca nie wskazała bowiem, aby była kiedykolwiek zatrzymana bądź aresztowana.

Odnosząc się natomiast do aktualnej sytuacji bezpieczeństwa w [...] Szef Urzędu stwierdził, iż nie stwarza przesłanek do uznania, że na terytorium kraju pochodzenia skarżącej w sposób powszechny stosowana jest przemoc, która mogłaby powodować realne ryzyko śmierci po jej powrocie do [...].

Konkludując Szef Urzędu stwierdził, że nie zachodzi przesłanka uzasadniająca udzielenie skarżącej zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP w celu ochrony życia rodzinnego. Wskazał, iż wydał również decyzję o odmowie nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej, nieudzieleniu zgody na pobyt tolerowany i wydaleniu w sprawie, prowadzonej na wniosek małżonka skarżącej K. G. Podniósł, iż nie zachodzi również przesłanka do udzielenia zgody na pobyt tolerowany, określona w art. 97 ust. 1 pkt 1 a in fine, jako że wydalenie Cudzoziemki nie stanowi naruszenia praw dziecka określonych w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada

1989 r. (Dz.U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jej rozwojowi psychofizycznemu. Skarżąca jest osobą dorosłą, wobec czego ww. konwencja nie ma do niej zastosowania przy ocenie przesłanek wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

We wniesionym odwołaniu skarżąca decyzji organu I instancji zarzuciła naruszenie:

1) prawa materialnego tj. art. 13 ust. 1, art. 15 oraz art. 97 ust. 1 ustawy o ochronie;

2) przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tzn. art. 7 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady prawdy obiektywnej; art. 8 k.p.a. poprzez zignorowanie istotnych dla postępowania okoliczności i tym samym nadwyrężenia zaufania do organu administracji; art. 77 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; art. 80 k.p.a. przez nieuwzględnienie całokształtu materiału w sprawie oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia co do podanych faktów.

Skarżąca wniosła zatem o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i udzielenie jej ochrony międzynarodowej na terytorium RP.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] Rada utrzymała w mocy powyższą decyzję organu I instancji. Uzasadniając organ odwoławczy przedstawił ustalenia dotyczące stanu faktycznego. Podał, iż w trakcie prowadzonego postępowania skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności wskazujących na to, że była prześladowana z przyczyn, o których mowa w Konwencji Genewskiej. W związku z tym należy stwierdzić, iż skarżąca nie jest uchodźcą w rozumieniu Konwencji Genewskiej. Rada podniosła także, iż materiał dowodowy wskazuje na to, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia skarżąca nie byłaby narażona na prześladowanie ani innego rodzaju represje. Nadto nie wskazała przesłanek znalezienia się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń wymienionych w art. 97 ust. 1 pkt ustawy o ochronie w związku z postanowieniami Europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z 1950 r. Ponadto w toku postępowania o nadanie statusu uchodźcy skarżąca nie uprawdopodobniła tego, że spełnia warunki, które uzasadniałyby udzielenie jej ochrony uzupełniającej. Zgodnie natomiast z art. 48 ust. 2, jeżeli nie istnieją okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej albo zgody na pobyt tolerowany, w decyzji, w. której odmawia się nadania statusu uchodźcy, orzeka się o wydaleniu.

Zdaniem Rady, postępowanie w sprawie prowadzone było właściwie, w oparciu o dostępne możliwości ustalenia stanu faktycznego i odpowiednio zastosowane przepisy zarówno prawa materialnego, jak też postępowania administracyjnego. Dlatego też Rada uznała, że decyzja Szefa Urzędu została wydana zgodnie z prawem i poparta jest trafną oceną stanu faktycznego.

Jednocześnie Rada zauważyła, iż na żadnym etapie postępowania skarżąca nie wskazała na to, że była prześladowana z powodu przekonań politycznych. Nadto brak jest jakichkolwiek przesłanek uprawdopodobniających możliwość dyskryminowania jej z powodu narodowości lub wyznawanej religii.

Skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła skarżąca, wnosząc o jej uchylenie w całości i udzielenie jej ochrony międzynarodowej na terytorium RP. Autorka skargi zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady prawdy obiektywnej; art. 8 k.p.a. poprzez zignorowanie istotnych dla postępowania okoliczności i tym samym nadwyrężenia zaufania do organu administracji; art. 77 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; art. 80 k.p.a. przez nieuwzględnienie całokształtu materiału w sprawie oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie faktów , które organ uznał za udowodnione i dowodów na których się oparł;

2) przepisów prawa materialnego, tj.:

– art. 13, art. 15 oraz art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie ww. przepisów, skutkujące uznaniem, iż skarżąca nie spełnia przesłanek do objęcia jej i jej rodziny ochroną międzynarodową;

– art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie poprzez uznanie, iż po powrocie do kraju pochodzenia nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem;

– art. 3 i art. 5 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. poprzez stwierdzenie, iż po powrocie do [...] nie dojdzie do naruszeń praw do wolności i bezpieczeństwa osobistego skarżącej.

W uzasadnieniu skargi podniosła między innymi, iż w trakcie prowadzonego postępowania podała różne nazwiska osób, które były współpracownikami jej męża w tajnych służbach poprzedniego rządu [...], a część z nich była jego przełożonymi oraz co się z nimi stało (czy zostali zatrzymani, czy też pobici). Rada mimo to nie sprawdziła tychże informacji, ani też nie odniosła się do nich w żaden sposób w swojej decyzji. Zdaniem skarżącej organ potraktował ją w sposób dyskryminujący z uwagi na jej narodowość. Uważa się bowiem, że [...] jest krajem bezpiecznym i osoby stamtąd pochodzące nie otrzymują ochrony międzynarodowej. W ocenie skarżącej organ potraktował ją szablonowo nie przyglądając się należycie sprawie i zakładając, iż nie ma podstaw do udzielenia skarżącej ochrony pomimo, że jej mąż pracował dla poprzedniego rządu.

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji w oparciu o wskazane kryteria stwierdzić należy, iż skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach. Złożone przez skarżącą zeznania, a także przeanalizowane materiały i wynikające z nich fakty nie stanowiły o powstaniu przesłanek do objęcia cudzoziemki ochroną międzynarodową, co trafnie dostrzegły organy obu instancji.

W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie – wbrew zarzutom skargi – dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r.

o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.

z 2012 r., poz. 680), Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.), Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz.U.

z 1991 r. Nr 119, poz. 517), a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Prawidłowo orzekły zatem co do braku podstaw do przyznania skarżącej ochrony międzynarodowej – statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany.

Stosownie do treści przepisu art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 ust. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. Uregulowanie to ma charakter taksatywny, zawiera katalog przesłanek warunkujących nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. W tym miejscu wskazać należy, że w myśl art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie, status uchodźcy w RP nadaje się cudzoziemcowi, który spełnia warunki do uznania za uchodźcę, określone w Konwencji Genewskiej i Protokole Nowojorskim.

Stosownie do postanowień art. 1 ust. A pkt 2 powołanej Konwencji i art.

1 Protokołu Nowojorskiego, termin "uchodźca" stosuje się w szczególności do osoby, która na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych przebywa poza granicami państwa, którego jest obywatelem i nie może lub nie chce z powodu tych obaw korzystać z ochrony tego państwa. Charakter określonych

w Konwencji przyczyn powodujących obawę przed prześladowaniem i jej skutek, mianowicie niemożność korzystania z ochrony państwa swego obywatelstwa, wskazuje, że – w świetle tych postanowień – chodzi głównie o zagrożenie prześladowaniami ze strony władz państwa przez nie stosowanymi, bądź inspirowanymi z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z racji przekonań politycznych.

Art.1 ust. A Konwencji Genewskiej zawiera wyczerpujący katalog przesłanek, jakie powinny być spełnione przez cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy

i podkreślenia wymaga to, że wśród tych przesłanek nie zawarto przyczyn bytowych czy ekonomicznych. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem administracyjnym (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 1998 r., sygn. akt V SA 1765/97, niepubl.) przesłanki do nadania statusu uchodźcy, wskazane w Konwencji Genewskiej, należy interpretować wąsko. Nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia, sytuację osobistą cudzoziemca, ani stan przestrzegania praw człowieka

w kraju pochodzenia, lecz z uwagi na istniejące, uzasadnione obawy prześladowania osoby ubiegającej się o status uchodźcy.

Pojęcie uzasadnionej obawy nie zostało bliżej sprecyzowane w ustawie, jednak jego znaczenie zostało dookreślone przez orzecznictwo i doktrynę. Przyjmuje się powszechnie, że w tym sformułowaniu mieści się wymóg zaistnienia dwóch koniecznych elementów: subiektywnego (strona realnie, wiarygodnie żywi obawę przed prześladowaniem) oraz obiektywnego (żywiona obawa znajduje odzwierciedlenie

w rzeczywistości). Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte

w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba – jak wskazane zostało w podręczniku Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) – muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej

i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Przenosząc powyższe reguły na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że z uzasadnień zapadłych orzeczeń wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemki zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jej wypowiedzi złożonych podczas późniejszych przesłuchań. Analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemki. Wskazać nadto należy, że uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że powodem opuszczenia przez skarżącą kraju jej pochodzenia była obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia ze strony bliżej nieokreślonych, uzbrojonych osób "w mundurach", które ograbiły jej rodzinę, i które grodziły jej mężowi (pracującemu w [...] w momencie zmiany władzy w [...]), a potem bezpośrednio skarżącej.

W ocenie Sądu stwierdzić należy, że organy orzekające w sprawie, prawidłowo uznały, że skarżąca nie wykazała, aby władze kraju jej pochodzenia prowadziły wobec niej działania noszące znamiona prześladowań w rozumieniu art. 13 ustawy

o ochronie. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że skarżąca nie przytoczyła żadnych okoliczności, które mogłyby świadczyć o prześladowaniu jej, lub uzasadniałyby obawę przed prześladowaniem z powodu rasy, religii, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych, co jest konieczną przesłanką dla nadania statusu uchodźcy. Nadto Sąd zauważa, iż skarżąca nie była nigdy zatrzymana, aresztowana, bądź skazana wyrokiem sądu.

Mając powyższe na uwadze Sąd w pełni podzielił argumentację organów orzekających, że skarżąca nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co

w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy.

W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o ochronie, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez:

1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji;

2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie;

3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające

z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego

- i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

W ocenie Sądu, organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącej nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażona na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. W związku z powyższym, organy administracji orzekające w sprawie słusznie uznały, że cudzoziemka nie potrzebuje międzynarodowej ochrony, bowiem nie spełnia ona przesłanek uzasadniających uznanie jej za uprawnioną do nadania statusu uchodźcy, ani udzielenia jej ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określonych w art. 13 ust. 1 i art. 15 ustawy o ochronie.

Jednocześnie Sąd zauważa, iż zgodnie z dyspozycją przepisu art. 48 ust. 1 pkt

2 ustawy o ochronie, w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę oraz odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1 a.

Przechodząc do oceny istnienia w niniejszej sprawie przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany wskazać należy, że zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o ochronie udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie:

1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.;

1a) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw

człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu;

2) jest niewykonalne z przyczyn niezależnych od organu wykonującego decyzję

o wydaleniu i od cudzoziemca.

Mając zatem na uwadze ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego organy prawidłowo przyjęły, że skarżąca nie uwiarygodniła, że jest narażona na wymienione naruszenia praw człowieka, podczas gdy to na ubiegającym się o status uchodźcy spoczywa ciężar wykazania istnienia tych obaw. Skarżąca nie wykazała ani nie uprawdopodobniła faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowania lub mogłyby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. Nie przedstawiła bowiem żadnego wiarygodnego dowodu potwierdzającego znalezienie się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń oraz, że władze kraju pochodzenia lub inne podmioty podejmowały krzywdzące wobec niej działania mające związek z wyjazdem z kraju pochodzenia.

Zatem, w ocenie Sądu, organ trafnie orzekł, w oparciu o posiadany materiał dowodowy, że przytoczone przez skarżącą okoliczności nie dają podstaw uzasadniających obawę przed prześladowaniem z powodów, o których mówi art. 1 ust.

A pkt 2 Konwencji Genewskiej oraz nie uzasadniają udzielenia ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany. W tych okolicznościach zasadne jest orzeczenie o wydaleniu, w myśl art. 48 ust. 2 ustawy o ochronie.

W świetle powyższego, za niezasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 13, art. 15, art. 19 ust. 1 pkt 1 oraz art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie oraz przepisów konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności..

Sąd nie dopatrzył się również w postępowaniu organów naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 kpa oraz art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Sądu organy orzekające wnikliwie zbadały okoliczności sprawy, w sposób wyczerpujący zebrały i trafnie oceniły zgromadzony materiał dowodowy. Postępowanie dowodowe zostało właściwie przeprowadzone i w sposób wyczerpujący zebrany został materiał na temat sytuacji w kraju pochodzenia skarżącej, jak też dokonano trafnej analizy sytuacji wewnętrznej pod kątem potencjalnych zagrożeń dla wolności, zdrowia i życia cudzoziemca. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 k.p.a., zaskarżona decyzja została wyczerpująco uzasadniona, a przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ poinformował skarżącą o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym wyczerpał dyspozycję art. 10 § 1 k.p.a.

Z tych też względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącą zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji, bowiem w rozpoznawanej sprawie, organy wydając zaskarżone decyzje, podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrały i dokonały prawidłowej oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a ustalone okoliczności faktyczne sprawy znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach administracyjnych sprawy.

Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.

Orzeczenie o kosztach poniesionej pomocy prawnej udzielonej skarżącej

z urzędu znajduje oparcie w art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 3 i w zw. z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.

w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).