Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 470/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 470/04 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 czerwca 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: WSA Maria Zawadzka, Asesor WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2006r, sprawy ze skargi W. R., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 27 lutego 2004r nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000r, , , , - s k a r g ę o d d a l a -,


UZASADNIENIE

W wyniku przeprowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego postępowania podatkowego ustalono, iż W. R. prowadził działalność gospodarczą w firmach ) F.H. "P." s.c. z siedzibą w K. z P.P.H.U. "V." s.c. z siedzibą w S. i F.H.U. "E." W. R. z siedzibą w K.

W toku kontroli wykazano podatnikowi szereg nieprawidłowości w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Spornym jednak pozostała kwestia związana z ustaleniem dochodu z cesji wierzytelności, która powstała w oparciu o następujący stan faktyczny.

Pan W. R. w dniu [...].12.2000r. uzyskał przychód należny w kwocie [...] zł, wynikający z faktury Nr [...] wystawionej dla "E. P." S.A.

Następnie umową z dnia [...].12.2000r. Nr [...] Pan W. R. zbył wierzytelność na rzecz P.W. "S." J. G. z S. ul. [...], uzyskując z tego tytułu przychód w wysokości [...] zł. Przychód, który nie został zaewidencjonowany w księdze przychodów i rozchodów wyniósł [...] zł, a przychód ze zbycia wierzytelności wyniósł [...] zł. Organ pierwszej instancji uznał, iż Pan W. R. osiągnął dochód ze zbycia wierzytelności w wysokości [...] zł.

Wobec powyższych ustaleń zeznany przychód w kwocie [...] zł podwyższono o kwotę [...] zł stanowiącą wartość niezaewidencjonowanej faktury.

Od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Pan W. R. działając przez pełnomocnika w dniu [...].02.2003r. złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej określenia dochodu z działalności gospodarczej prowadzonej w firmie handlowo-usługowej "E.".

Uważał bowiem, iż Urząd Skarbowy zwiększając przychód firmy "E." o kwotę [...] zł pominął całkowicie koszt związany z transakcją przelewu wierzytelności. Jego zdaniem prawidłowe rozliczenie tej transakcji powinno przedstawiać się w taki sposób, że zwiększenie przychodu z jednej strony o kwotę [...] zł powinno być skorygowane o kwotę [...] zł w związku z czym przychód ze sprzedaży wierzytelności w rzeczywistości powinien wynosić kwotę [...] zł.

W złożonym odwołaniu Pan W. R. zarzucił również, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art.121§ 1, art.122 i art. 187§ 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa oraz to, iż treść decyzji jest niezrozumiała i nieczytelna. W toku postępowania podatkowego organ pierwszej instancji stwierdził rozbieżność pomiędzy kosztami wynikającymi z księgi podatkowej w kwocie [...] zł, a kosztami zeznanymi w kwocie [...] zł, jednakże zdaniem Pana W. R. z treści decyzji nie wynika w jakiej ostatecznie wysokości przyjęto do opodatkowania koszty uzyskania przychodu.

Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pełni podzielając jego argumentację .

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż W. R. F.H.U. "E." za wykonaną usługę dla "E. P." S.A. wystawił fakturę Nr [...] na kwotę brutto [...] zł (netto [...] zł), której nie zaksięgował w przychodach firmy (za wykonaną usługę Pan W. R. nie otrzymał zapłaty).

Następnie w dniu [...].12.2000r. umową Nr [...] zawartą pomiędzy P. W. "S." J. G. ul. [...] S., a F.H.U. "E." W. R. ul. [...] K. zbył wierzytelność na rzecz w/w firmy uzyskując z tego tytułu przychód w wysokości [...]. (Należy w tym miejscu nadmienić, że zakup w/w wierzytelności przez P.W. "S." został zaewidencjonowany w księdze przychodów i rozchodów przedmiotowej firmy, jako koszt w wysokości [...] zł co zostało potwierdzone pismem z dnia [...].01.2003r. Nr [...], w którym Urząd Skarbowy przekazał wnioski przeprowadzonego postępowania kontrolnego w w/w firmie).

Zdaniem organu wyjaśnienia złożone przez pełnomocnika, iż nie ujęcie w/w faktury w przychodach firmy wynikało z błędnego przekonania podatnika, że cesja nie powoduje obowiązku podatkowego po stronie cedenta lecz obowiązek ten przechodzi na cesjonariusza nie mają znaczenia, gdyż zgodnie z art.14 ust. 1 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. Nr 14, póz. 176 z późn. zm.) za przychód z działalności gospodarczej uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Organ odwoławczy odpowiadając na zarzut odwołania, iż organ I instancji nieprawidłowo określił dochód z transakcji cesji wierzytelności, gdyż nie skorygował go o kwotę [...] zł, która zdaniem podatnika stanowi koszt związany z windykacją wierzytelności zauważył, iż w momencie przeniesienia własności wierzytelności na inny podmiot, podatnik nie może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z jej windykacją, gdyż te obciążają właściciela wierzytelności.

Nadto zauważono, że z zawartej w dniu [...].12.2000r. Nr [...] umowy pomiędzy P.W. J. G., a F.H.U. W. R. wynika, że cesjonariusz zapłaci na rzecz cedenta kwotę [...] zł, ponieważ od wartości [...] zł potrącono kwotę [...] zł. wynikającą z faktury Nr [...], którą cesjonariusz wystawił zgodnie z umową przelewu wierzytelności. Umowa ta nie zawiera innej formy rozliczenia pomiędzy cesjonariuszem a cedentem, a więc ustaleń, że cedent poniesie koszty związane z windykacją wierzytelności.

Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił również zarzutu odwołania, iż zaskarżona decyzja jest niezrozumiała i nieczytelna oraz, że nie została podana w niej wysokość kosztów uzyskania przychodów jaką przyjęto przy ustalaniu dochodu, gdyż zdaniem organu spełnia wymogi z art.210§ 1 ustawy - Ordynacja podatkowa. Organ pierwszej instancji szczegółowo opisał jakie koszty zostały ujęte, a jakie odrzucone w firmach prowadzonych przez Pana W. R. przy określaniu dochodu.

Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której Skarżący wniósł o uchylenie rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej w całości i poprzedzającej ją decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono zarzut, iż stanowisko organów podatkowych pomija oczywiste fakty i przeczy zdrowemu rozsądkowi .

Podniesiono, iż już w odwołaniu od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego zwrócono uwagę na fakt, iż wierzytelność została przelana na cesjonariusza za kwotę [...] zł, co organ podatkowy całkowicie błędnie zestawił wprost z wartością netto faktury w kwocie [...] zł, i stwierdził, iż podatnik osiągnął dochód z tytułu zbycia wierzytelności w wysokości [...] zł. Tymczasem zgodnie z umową przelewu i wierzytelności cesjonariusz obciążył podatnika za wykonane przez siebie czynności kwotą [...] zł udokumentowaną fakturą nr [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. Zatem zdaniem Skarżącego Urząd Skarbowy zaprezentował całkowicie dowolne podejście do zebranych w toku postępowania dowodów. Zwiększono przychód podatnika o kwotę [...] zł pomijając całkowicie koszt związany z transakcją przelewu wierzytelności. Prawidłowe rozliczenie tej transakcji powinno przedstawiać się w sposób taki, że zwiększenie przychodu z jednej strony o kwotę [...] zł powinno być skorygowane o kwotę [...] zł, w związku z czym przychód ze sprzedaży wierzytelności w rzeczywistości wyniósł [...] zł. Cesja wierzytelności dokonana zgodnie z umową nr [...], również odbyła się zgodnie z powszechną praktyką - wierzytelność w kwocie netto [...] zł została sprzedana za kwotę [...] zł. Zatem zdaniem skarżącego niezrozumiałe jest stwierdzenie zawarte w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, iż wierzytelność w wysokości [...] zł została sprzedana za kwotę [...] zł. Stwierdzenie to zostało podtrzymane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Zwrócono uwagę na fakt ekonomicznego i praktycznego sensu takiej transakcji zwłaszcza z punktu widzenia cesjonariusza.

W skardze zarzucono również, iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego jest niezrozumiała i nieczytelna, co zostało pominięte w przez organ odwoławczy, który stwierdził iż decyzja spełnia wymogi art. 210§ 1 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stwierdzić należy, iż wbrew zarzutom skargi, decyzja ta nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Skarga nie zasługuje zatem na uwzględnienie.

Istota sporu ogniskuje się wokół pytania, czy wydatki w kwocie [...] zł. związane z windykacją wierzytelności poniesione przez inny podmiot stanowią koszt uzyskania przychodu podatnika.

Przychodem ze sprzedaży wierzytelności dla podmiotów, których obrót wierzytelnościami nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej, jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży prawa majątkowego, jakim jest wierzytelność. Z kolei kosztem uzyskania przychodu są wydatki związane z uzyskaniem tego przychodu, w tym wartość nominalna zbywanej wierzytelności.

Z kolei zgodne z art. 14 ust. 1 cyt. ustawy za przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód ze sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług. Wynika to z faktu, iż większość podatników uzyskujących przychody z działalności gospodarczej jest jednocześnie podatnikami podatku od towarów i usług. W związku z tym do ceny sprzedawanych przez siebie usług i towarów doliczają podatek VAT według stosownej stawki. Podatek ten nie ma wpływu na wielkość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych - jest on rozliczany samodzielnie w oparciu o odrębną ustawę. Podatek od towarów i usług zazwyczaj zawarty jest również w kwotach wierzytelności przysługujących podatnikom podatku dochodowego. Nie może być on jednak zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, gdyż zgodnie z art. 14 ust 1 cyt. ustawy nie podlega on zaliczeniu do przychodów należnych .

( zob. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych. Komentarz. Adam Bartosiewicz Ryszard Kubacki, wyd. Difin W-wa 2005 ) .

Dlatego też wartość nominalna wierzytelności stanowiąca koszt uzyskania przychodu jest wartością netto.

W świetle powyższych ustaleń należy zauważyć, iż organy podatkowe prawidłowo określiły podstawę opodatkowania wynikającą ze sprzedaży wierzytelności. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela natomiast zarzutu, iż bezpodstawnie nie uwzględniono, jako kosztu uzyskania przychodu, kwoty [...] zł.

W. R. w oparciu o umowę z dnia [...].12.2000r. Nr [...] zbył wierzytelność spółki "E. P." S.A. na rzecz firmy P.W. "S." J. G. uzyskując z tego tytułu przychód w wysokości [...] zł. Wartość nominalna netto wyniosła kwotę [...] zł. Natomiast kwota [...] zł. była należnością za usługi windykacji wierzytelności, którą firma W.P "S." J. G. poniosła i obciążyła nią Skarżącego. Podzielić więc należy pogląd ,organów podatkowych, iż w momencie przeniesienia własności wierzytelności na inny podmiot, podatnik traci uprawnienie do zaliczenia wydatków związanych z windykacja należności do kosztów uzyskania przychodów. Wydatki takie nie są bowiem związane z przychodem podatnika.

Uznanie danego wydatku za koszt uzyskania przychodu uzależnione jest przede wszystkim od jego przeznaczenia. Istotna jest tutaj ocena działań podatnika pod kątem ich celowości, jeżeli na podstawie dostępnej wiedzy o związkach przyczynowo-skutkowych można logicznie zakładać, że poniesiony nakład przyniesie oczekiwane następstwo w postaci dochodu. Poniesienie wydatku na windykację należności po jej sprzedaży wierzytelności miały na celu uzyskanie przychodu dla właściciela wierzytelności.

Sąd również nie podzielił zarzutu, iż zaskarżona decyzja jest niezrozumiała i nieczytelna, gdyż organ podatkowy w sposób szczegółowy wykazał jakie koszty zostały uwzględnione, a jakie odrzucone w poszczególnych firmach prowadzonych przez Skarżącego i należycie to uzasadnił. Ustalenia przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia nie wykazują błędów natury faktycznej, czy logicznej i nie naruszają prawa, zaś uzasadnienie decyzji jest logiczne i spójne, spełniające wymogi określone w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej oraz mające podstawę w zgromadzonym materiale dowodowym.

Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy powiedzieć, iż brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).