Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2562/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 2, art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1066
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 35, art. 64 ust. 1, art. 140aa ust. 3, ust. 4, art. 140ab
journal: Dz.U. 2017 poz 1260
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednoloty
article: art. 41 ust. 2, ust. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 86
law: Ustawa z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2017 r. sprawy ze skargi S. T. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2016 r. w miejscowości G. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował T. J., który wykonywał krajowy przejazd drogowy na trasie [...] - [...] z ładunkiem zwierząt (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy Pana S. T. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: Skup i Sprzedaż [...] S. T. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] dnia [...] maja 2016 r.

W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej 13,2 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 3,2 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 32 %),

- rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 44,6 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 4,6 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 11,5 %),

- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

W dniu kontroli ww. pojazdem członowym kierował T. J., który wykonywał krajowy przejazd drogowy z ładunkiem zwierząt (ładunek podzielny). Rodzaj przewożonego ładunku został ustalony w toku kontroli, wynika z informacji dotyczącej łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju w [...] Sp. z o.o. w K., okazanego podczas kontroli, którego kopia znajduje się w aktach sprawy. W tym miejscu wskazać należy, iż stosownie do art. 2 ust. 35 lit. b) ustawy Prawo o ruchu drogowym ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A contrario, ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Brak jest zatem jakichkolwiek wątpliwości co do podzielności przewożonego ładunku.

Decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] ([...]) złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii VII, w pozostałych przypadkach.

W odwołaniu strona zwróciła uwagę, że organ I instancji w uzasadnieniu decyzji pominął wyjaśnienia złożone w toku postępowania, w jej ocenie wynik pomiaru nacisku osi pojazdu nie jest wiarygodny, gdyż ładunek w postaci żywca (tuczników) nie mógł być zabezpieczony przed przemieszczeniem.

Decyzją z dnia [...] października Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1, 3 pkt 1, 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 - zwanej dalej prd), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r.

o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 460 - zwanej dalej udp), po rozpatrzeniu odwołania od, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Zgodnie z art. 140aa ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.

W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że w w. pojazd członowy poruszając się po drodze krajowej nr [...] w miejscowości G. przekraczał dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowej oraz dopuszczalną masę całkowitą. Kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia innych parametrów.

Jak stanowi § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2013 r. poz. 951) dopuszczalna masa całkowita pojazdu,

z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać 40 ton. Wyjątek od tej reguły wprowadza § 3 ust. 1 pkt 3 lit. c) ww. rozporządzenia, zgodnie z którym dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku trzyosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy przewożącej 40-stopowy kontener ISO w transporcie kombinowanym 44 tony. Ponadto § 57 ust. 3 ww. rozporządzenia stanowi, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony. Ciągnik samochodowy został po raz pierwszy zarejestrowany dnia [...].08.2008r., a naczepa w dnia [...].08.1999 r., co oznacza, że ww. wyjątek nie znajduje zastosowanie.

Droga krajowa nr [...] na odcinkach [...] - [...] - [...] /[...] - WĘZEŁ "[...]"/,[...]/[...] - WĘZEŁ "[...]"/ - [...]-[...]/[...]/ została zaliczona do dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku osi do 101.

W ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do prd.

W niniejszej sprawie kara pieniężna wyniosła [...] złotych.

Ustalając kategorię wymaganego zezwolenia organ kierował się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać.

Organ wskazał, że miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...].03.2016 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych [...] i [...]. Wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P. z datą ważności do [...] września 2016 dla wagi o nr [...] i do dnia [...] sierpnia 2016 r. dla wagi o nr [...]. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] dnia [...] maja 2016 r.

Organ wyjaśnił, że jak wynika z opisu stwierdzonego go naruszenia, kierowca przed rozpoczęciem pomiarów został pouczony o zasadach kontroli nacisków osi

i masy całkowitej, o przysługujących mu uprawnieniach. Kierowca był obecny przy sprawdzaniu nienormatywności pojazdu oraz przy odczytywaniu wyników pomiarów. Po przeprowadzeniu pomiarów kierowca nie wnioskował o ponowny pomiar, nie wnosił jakichkolwiek uwag do czynności kontrolnych. Podczas czynności kontrolnych nie miały miejsca zdarzenia mogące mieć wpływ na przebieg kontroli. W toku czynności kontrolnych nie stwierdzono przemieszczania zwierząt po przestrzeni ładunkowej.

W związku z powyższym cała procedura pomiaru odbywał się prawidłowo, brak jest podstaw do przyjęcia, że podczas odczytów wyniku pomiarów w wag zwierzęta przemieszczały się po przestrzeni ładunkowej, powodują ich zafałszowanie, a tym samym przyjąć należy, że wyniki pomiarów są wiarygodne.

Jak stanowi instrukcja obsługi wag typu SAW 10C/II eksploatacja tych wag bez wykorzystania żadnych środków możliwa jest na wszystkich normalnych nawierzchniach drogi, a w przypadku nawierzchni nierównej należy zwrócić uwagę na konieczność zachowania co najmniej 5 mm odległości przy nawierzchni drogi wskutek pomiaru odchylenia (ugięcia) nawierzchni przy obciążeniu. Z instrukcji wag SAW 10C/II wynika, że waga może pracować samodzielnie lub w parach i grupach od 4 do 6 wag w celu pomiaru, nacisku koła, nacisku na oś, na grupę osi lub pomiaru ciężaru samochodów ciężarowych oraz zestawów pojazdów. W pkt 2.4 Instrukcji podano, że wagę SAW można eksploatować np. "w konfiguracji dwóch wag - przy pomiarach obciążenia osi" bądź "w grupach od 4 do 6 wag, przy pomiarach obciążenia grupowego osi lub pomiarach wagi netto pojazdów dwu- lub trzyosiowych podczas jednej procedury pomiaru wagi". Jednakże w pkt 2.5 Instrukcji zaprezentowano jedynie przykładowe sposoby konfiguracji zastosowania wag także przy pomiarach osi wieloskładowych. Trzeba również w tym miejscu podkreślić, że kontrolowano czteroosiowy samochód ciężarowy.

Organ wskazał, że w pkt 2.4 instrukcji obsługi wag SAW 10C/II wyraźnie wskazano, że wagi te mogą być eksploatowane w konfiguracji samych tylko dwóch wag (jednej pary) przy pomiarach obciążenia osi. Przy tego rodzaju pomiarze,

w żadnym razie nie zamieszczono ograniczenia co do liczby osi, które mogą być poddane takiemu ważeniu. Przewidziano natomiast również możliwość użytkowania wag w grupach od 4 do 6 - przy pomiarach obciążenia grupowego osi lub pomiarach wagi netto pojazdów dwu- lub trzyosiowych, podczas jednej procedury pomiaru wagi. Równocześnie producent zalecił jednoczesny pomiar dla wszystkich kół

w zamocowanej części pojazdu przy zastosowaniu odpowiedniej liczby połączonych wag, aby zapobiec powstawaniu błędów w pomiarach spowodowanych tarciem spoczynkowym. Dopuścił jednak możliwość jednoczesnego zważenia kół mostów wieloosiowych, pod warunkiem zrównoważenia różnic wysokości przy pomocy płyt pomocniczych, przy czym wskazał nawet, że z wykorzystania podkładek można zrezygnować, jeżeli istnieją odpowiednie wgłębienia w nawierzchni w miejscu przeprowadzania pomiarów, w których można umieścić wagę SAW. Z takich też miejsc do ważenia pojazdów korzystają zaś inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego.

Z tych powodów, zobrazowanie ustawienia pomiaru dla różnych typów pojazdów przedstawione w pkt 2.5 Instrukcji Obsługi wag typu SAW 10C/II ma charakter jedynie poglądowy. Ilustracja ta wskazuje bowiem jedynie na przykładowy sposób postępowania przy procedurze ważenia i umiejscowienia podkładek wyrównawczych, w zależności od tego, czy pomiar dokonywany jest za pomocą jednej, dwóch, trzech lub czterech par wag równocześnie. Nie sposób jednak na tej podstawie twierdzić, że przy użyciu jednej pary wag niedopuszczalne jest uzyskanie pomiaru nacisku czterech, pięciu, czy nawet większej liczby osi składowych osi wielokrotnej, co przecież wprost dopuszcza przywołana uprzednio treść pkt 2.4 Instrukcji.

Organ przywołał treść § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, który w odniesieniu do osi wielokrotnych nie zawiera wskazania maksymalnej liczby osi, które mogą się na nią składać. W rozporządzeniu posłużono się jedynie pojęciem "zespół złożony z dwóch lub więcej osi". Ustalenie zatem konkretnej liczby na którą składa się te "więcej osi" należy li tylko do ustaleń faktycznych. W konsekwencji tego, sposób pomiaru przyjęty przez organy Inspekcji, polegający na ważeniu każdej z osi składowych wchodzących w skład osi wielokrotnych, przy użyciu dwóch wag (jednej ich pary) i wykorzystaniu dołów fundamentowych w miejscu ważenia (ażeby pojazd znajdował się zawsze w jednej płaszczyźnie), jako dopuszczalny w świetle postanowień Instrukcji Obsługi wag typu SAW 10C/II, determinowany jest poniekąd także warunkami technicznymi pojazdów. Taki sposób ważenia osi odzwierciedla rzeczywisty nacisk każdej z nich. Zakwalifikowanie ważonych osi jako pojedynczych, podwójnych lub wielokrotnych nie jest natomiast stricte elementem procesu ważenia, lecz ich prawnej kwalifikacji. Ten rzeczywisty nacisk uzyskany podczas ważenia jest niezmienny i dla jego ustalenia nie ma znaczenia dokonanie kwalifikacji ważonych osi jako osi pojedynczych, podwójnych czy wielokrotnych stosownie do § 4 ust. 1 rozporządzenia określającego warunki techniczne pojazdów. W przypadku ustalania samej tylko rzeczywistej masy całkowitej pojazdu, zakwalifikowanie poszczególnych osi jako pojedynczych, podwójnych czy wielokrotnych jest już bez znaczenia. Nie sposób natomiast oczekiwać, że przepisy prawa lub instrukcje wag sporządzane przez ich producentów będą określały sposób ważenia dla wszystkich możliwych konfiguracji i liczby osi pojazdów, które wprowadzane są na rynek. Nie ulega wątpliwości, że sposób pomiaru, poprzez możliwość ważenia każdej osi składowych z osobna jest uniwersalny i niezmienny bez względu na liczbę tych osi tworzących oś wielokrotną.

Z technicznego punktu widzenia, na uzyskiwany wynik masy całkowitej pojazdu nie ma żadnego znaczenia rozróżnienie na oś wielokrotną składającą się

z dwóch, trzech osi składowych bądź czterech i większej ich liczby. Stąd też wyznaczenie masy całkowitej kontrolowanego pojazdu członowego, było absolutnie możliwe i prawidłowe.

Kontrolę przeprowadzono w miejscu zbadanym pod kątem pochylenia terenu legitymującym się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...].03.2016 r. Pomiary zawarte w jego treści wskazują, że pomierzone spadki w miejscu ważenia, umieszczenia wag mieszczą się także w normie tj. 0,7 % spadku podłużnego, 1,3 % spadku poprzecznego.

Organ podkreślił, że proces ważenia może być przeprowadzony na co najmniej dwa sposoby:

1) jednoczesne ważenie wszystkich osi pojazdu, pod warunkiem, że wagi znajdują się jednocześnie pod wszystkimi kołami (i pod wszystkimi osiami),

2) ważenie etapami, w zależności od liczby osi pojazdu (oś w znaczeniu faktycznym, tj. bez względu na odległość między osiami składowymi w rozumieniu § 4 ust. 1 rozporządzenia). W takim przypadku każda oś jest ważona osobno. Dwie wagi umieszczone są pod kołami aktualnie ważonej osi.

Pojazd członowy został ważony przy pomocy dwóch wag umieszczonych we wnęce fundamentowej. Wyniki pomiarów poszczególnych osi zostały sumowane

w wyniku czego otrzymano nacisk na osi wielokrotnej oraz masę całkowitą pojazdu.

Uzupełniając materiał dowodowy, organ odwoławczy pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. zawiadomił stronę o uzupełnieniu materiału dowodowego

o dokumenty tj. poświadczone tłumaczenie z języka angielskiego od International Road Dynamics INC (producenta wag SAW 10C/II) z dnia [...] grudnia 2014 r., upoważnienie producenta z dnia [...] grudnia 2014 r., sprawozdanie z pracy pt. Sprawdzanie błędów pomiaru nacisku osi wielokrotnej oraz masy całkowitej pojazdu samochodowego metodą ważenia "oś po osi" przy użyciu pary wag statycznych z dnia [...].11.2015 r., pismo Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] czerwca 2016 r. dotyczące wyznaczania masy całkowitej pojazdu za pomocą przenośnych wag nieautomatycznych, poprzez sumowanie nacisków poszczególnych osi. Do strony przesłano również kopię instrukcji obsługi wag SAW 10C/II i świadectwo homologacji tych wag.

Organ odwoławczy zauważył, że z pisma od producenta wag wynika, iż wagi SAW 10C/II mogą być wykorzystywane do ważenia kilku osi, w tym 3 lub więcej. Jednak w celu uzyskania maksymalnej dokładności wszystkie osi ważonego pojazdu muszą znajdować się na tym samym poziomie podczas procesu ważenia. W celu spełnienia tego warunku proces ważenia powinien przebiegać w następują sposób:

1. Wagę SAW 10C/II należy ustawić pod każdym kołem lub podwójnym kołem pojazdu,

2. W przypadku ważenia pojedynczych osi przy pomocy dwóch wag SAW 10C/II, należy umieścić dwie wagi SAW 10C/II w płytkich zagłębieniach w ziemi, tak aby były one na poziomie otaczającego podłoża, a wszystkie osie znajdowały się w tej samej płaszczyźnie lub na tej samej wysokości

3. Jeżeli planuje się użyć dwóch wag SAW 10C/II ustawionych na podłożu (bez zagłębień w podłożu), wówczas należy umieścić wagi SAW 10C/II pod płytami osłonowymi (tej samej grubości co wagi) pod drugimi osiami lub kołami, tak aby wszystkie koła znajdowały się w tej samej płaszczyźnie lub na tej samej wysokości.

Całkowitą masę pojazdu można określić poprzez dodanie wszystkich obciążeń na oś. Do celów związanych z określeniem naruszenia przepisów należy od każdej pojedynczej wartości zmierzonej odjąć wartość tolerancji pomiarowej wagi.

Organ odwoławczy podniósł, że do strony przesłano zarówno oryginały jak

i przetłumaczone pisma zarówno od samego producenta wag typu SAW

tj. International Road Dynamics INC K. z dnia [...] grudnia 2014 r., jak

i upoważnienie ww. producenta dla C. Automatisierunstechnik GmgH, N.

z dnia [...] grudnia 2014 r., jako generalnego Importera na rejon Europy Środkowo - Wschodniej, które stanowiło również upoważnienie dla [...] Sp. z o.o.

z siedzibą w P. do przeprowadzania wszelkich pomiarów koniecznych do uzyskania legalizacji przenośnej wagi samochodowej produkcji International Road Dynamics.

Ponadto ze sprawozdania pracy pt. Sprawdzanie błędów pomiaru nacisku osi wielokrotnej oraz masy całkowitej pojazdu samochodowego metodą ważenia "oś po osi" przy użyciu pary wag statycznych z dnia [...].11.2015 r. wynika, że praktycznie we wszystkich przeprowadzonych eksperymentach polegających na wyznaczeniu wartości nacisku statycznego osi wielokrotnej oraz masy całkowitej pojazdów referencyjnych metodą sumowania wyników ważenia poszczególnych osi na wagach SA W, w porównaniu do wyników uzyskanych na wagach referencyjnych, stwierdzono wystąpienie ujemnych wartości błędu pomiaru obu wielkości. Oznacza to, że w tych przypadkach nie ma niebezpieczeństwa uznania pojazdu obciążonego normatywnie za przeciążony, a stosowana korekcja (2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) dodatkowo (choć niepotrzebnie) zwiększa margines bezpieczeństwa. Tylko w jednym ważeniu pojazdu referencyjnego dla stopnia załadowania z=3 wartość błędu pomiaru nacisku statycznego pierwszej osi wielokrotnej była dodatnia i wyniosła +0.0030 (+0.3%), co jest jednak wartością znacznie mniejszą od wartości korekty wprowadzanej przez inspektorów ITD.

We wszystkich tych przypadkach korekcja wyników ważenia wprowadzana w efekcie procedury stosowanej przez inspektorów ITD była prawidłowa, gdyż skutecznie zabezpieczała przed nieuzasadnionym nałożeniem kary za przekroczenie dopuszczalnej wartości masy całkowitej lub nacisku statycznego osi wielokrotnej.

Pismem z dnia [...] listopada 2016 r. S. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie

i umorzenie postępowania w sprawie jako bezprzedmiotowego a także o zwrot kosztów prowadzonego postępowania. Zdaniem skarżącego decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 6, 7, 8, 9, 10, 68, 107 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie sprawy. Podczas kontroli użyto wag SAW 10C/II, urządzenie te przeznaczone są wyłącznie do pomiaru nacisku kół i pojedynczych osi. Ponadto wagami tymi nie można sumować poszczególnych osi, a mimo to sumowano wyniki poszczególnych osi.

Skarżący zwrócił uwagę, że wagi te są przeznaczone do ważenia pojazdów

o liczbie osi nieprzekraczającej 3 w sytuacji gdy pojazd skarżących posiadał 5 osi. Zwrócono uwagę na brak wpływu na powstanie naruszenia z dwóch powodów. Po pierwsze przewożony towar to żywiec, a więc zwierzęta których nie można krępować aby się nie przemieszczały oraz że kierowca do wykonania przewozu użył innego samochodu z powodu awarii, bez jego wiedzy.

Zdaniem skarżącego wynik dotyczący przeważenia osi nie jest wiarygodny, gdyż towar w postaci żywca (tuczniki) nie może być skrępowany i zabezpieczony przed przemieszczaniem tak jak inne towary, co regulują przepisy unijne, a w tym zakresie chociażby rozporządzenie unijne 1/2005 jak również przepisy krajowe ustawy o ochronie zwierząt. Brak możliwości skrępowania żywych zwierząt powoduje, że podczas ważenia w wyniku podchodzenia do wag osób kontrolujących zwierzęta się przemieszczają, boją się co jest naturalnym zachowaniem zwierząt

o czym każdy wie, to powoduje że nacisk wewnątrz przestrzeni ładunkowej jest nierównomierny i nie zgodny ze stanem faktycznym, ponieważ zwierzęta się grupują

i uciekają w kierunku przeciwnym do podchodzącego człowieka.

W związku z powyższym dokonany pomiar w zakresie nacisku na oś nie jest wiarygodny, co skutkuje jednoczenie nieprawidłowym pomiarem w zakresie masy całkowitej.

Ponadto zdaniem strony skarżącej organ I instancji błędnie wykazał nałożoną karę, ponieważ zgodnie z ustawą Prawo o ruchu drogowym, karę nakłada się trzystopniowo w zależności od przekroczenia nacisku o wartość ponad 11,5 tony. Aby uzyskać zezwolenie kategorii VII musi być przekroczona wartość 11,5 ton, w związku z powyższym pojazd mieścił się w 20%.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2017 poz. 1369, ze zm.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna.

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa.

Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII.

Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego oraz dmc.

Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo

o ruchu drogowym (Dz. U. 2017 poz.1260 ze zm. - zwanej dalej Prd), pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz

z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 Prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Natomiast w myśl art. 140aa ust. 1 Prd, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 Prd).

W myśl art. 41 ust. 1 udp, po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz:

1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy

o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,

2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t - mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego (art. 41 ust. 2 udp).

Drogi wojewódzkie inne niż drogi określone na podstawie ust. 2 pkt 1, drogi powiatowe oraz drogi gminne stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (art. 41 ust. 3 udp).

W świetle powyższych przepisów zasadą jest zakaz ruchu pojazdów nienormatywnych, a odstępstwem od tej zasady jest możliwość dopuszczenia tych pojazdów do ruchu - po uzyskaniu zezwolenia i na warunkach określonych w tym zezwoleniu. Wykaz dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t zostały ustalone w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 1061). Droga krajowa na której w niniejszej sprawie dokonano kontroli została zaliczona do dróg po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.

Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] maja 2016 r. w miejscowości G. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się

z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował T. J., który wykonywał krajowy przejazd drogowy na trasie [...]-[...] z ładunkiem zwierząt (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy S. T. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: Skup i Sprzedaż [...] S. T. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] dnia [...] maja 2016 r.

W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej 13,2 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 3,2 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 32 %),

- rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 44,6 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 4,6 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 11,5 %),

- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Wobec powyższych ustaleń stwierdzić należy, że kontrolowany pojazd był nienormatywny z uwagi na przekroczenie nacisku na pojedynczej osi nienapędowej samochodu ciężarowego o 3,2 t oraz dmc o 4,6 t. Wobec powyższego organy prawidłowo stwierdziły wykonywanie przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii VII, z uwagi na wielkość stwierdzonego podczas kontroli nacisku na pojedynczej osi napędowej, dmc oraz rodzaj, kategorię drogi, na której zatrzymano kontrolowany pojazd.

Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii VII:

a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,

b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,

c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.

W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi: [...] złotych.

W ocenie Sądu organy zasadnie uznały, że skarżący nie wykazał w toku postępowania okoliczności, które uzasadniały umorzenie postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Zgodnie z treścią art. 140aa ust. 4 prd nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, o którym mowa w ust. 3 pkt 1:

a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem,

b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub

2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.

Wbrew zarzutom skargi brak jest podstaw do zakwestionowania prawidłowości dokonania kontroli przy użyciu wag SAW 10 C/II. Procedura ważenia i zasady działania wag zostały bardzo szczegółowo opisane przez organy uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a zatem w ocenie Sądu nie ma potrzeby ponawiania tej argumentacji z którą orzekający w sprawie Sąd w całej rozciągłości się zgadza.

Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...].03.2016 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych [...] i [...]. Wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P. z datą ważności do [...] września 2016 dla wagi o nr [...] i do dnia [...] sierpnia 2016 r. dla wagi o nr [...]. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] dnia [...] maja 2016 r.

Jak wynika z wyjaśnień organu, kierowca przed rozpoczęciem pomiarów został pouczony o zasadach kontroli nacisków osi i masy całkowitej,

o przysługujących mu uprawnieniach. Kierowca był obecny przy sprawdzaniu nienormatywności pojazdu oraz przy odczytywaniu wyników pomiarów. Po przeprowadzeniu pomiarów kierowca nie wnioskował o ponowny pomiar, nie wnosił jakichkolwiek uwag do czynności kontrolnych. Podczas czynności kontrolnych nie miały miejsca zdarzenia mogące mieć wpływ na przebieg kontroli. W toku czynności kontrolnych nie stwierdzono przemieszczania zwierząt po przestrzeni ładunkowej.

W związku z powyższym cała procedura pomiaru odbywał się prawidłowo, brak jest podstaw do przyjęcia, że podczas odczytów wyniku pomiarów w wag zwierzęta przemieszczały się po przestrzeni ładunkowej, powodują ich zafałszowanie, a tym samym przyjąć należy, że wyniki pomiarów są wiarygodne.

Ponadto z załączonych do akt zdjęć wynika, że przewożone zwierzęta nie miały jakiejkolwiek możliwości ruchu w naczepie (z uwagi na ich ilość i ścisk),

a zatem zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowości dokonanych pomiarów

w uwagi na przemieszczające się zwierzęta nie mogły znaleźć uznania.

Zdaniem Sądu organ zasadnie zatem uznał, że pomiędzy zachowaniem strony niniejszego postępowania administracyjnego, a stwierdzonym naruszeniem istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy, a strona w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia.

W ocenie Sądu strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 prd jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd. Skarżący wskazał na okoliczność awarii pojazdu w wyniku czego, kierowca bez jego wiedzy do przejazdu wykorzystał inny pojazd o mniejszej dopuszczalnej masie całkowitej. Tymczasem jak słusznie zauważył organ podczas kontroli stwierdzono, że rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego wynosił 44,6 t, a zatem była wyższa nawet od 42 t. Poza tym warto zgodnie z art. 140aa ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Ustawodawca nie wskazał "kierowcy" jako adresata takiej decyzji i był to zabieg celowy. Za działalność przedsiębiorstwa zawsze ponosi odpowiedzialność osoba, która je prowadzi - z podmiotowego punktu widzenia - przedsiębiorca. To na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób (w tym kierowców), którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje.

Strona zakwestionowała również sposób wyznaczenie wielkości przekroczenia dopuszczalnej normy. W jej ocenie wartość ta powinna być wyznaczona

w odniesienie do dopuszczalnego nacisku 11,5 t, skoro dla zezwolenia kategorii VII koniecznym jest przekroczenie tej wielkości. W ocenie Sądu podzielić należy stanowisko organu, że twierdzenie strony jest błędne i bezpodstawne. Podstawą wartości od której wyznaczona została wielkość przekroczenia dopuszczalnej normy był dopuszczalny nacisk dla drogi, na której zatrzymano kontrolowany pojazd.

W niniejszym przypadku była to droga krajowa nr [...] w miejscowości G., która została na tym odcinku zaliczona do dróg, po których mogą poruszać się pojazdy

o dopuszczalnym nacisku osi do 10 t.

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.