Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 905/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61a § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 59, art. 18
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151, art. 250 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Wałejko (sprawozdawca) Sędziowie WSA Grzegorz Grymuza WSA Ewa Kowalczyk Protokolant Referent stażysta Paweł Kobylarz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 marca 2017 r. sprawy ze skargi M. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne I. oddala skargę; II. przyznaje radcy prawnemu Małgorzacie K. R. [...] zł ([...]) z tytułu wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej (organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia M. J. (skarżąca, zobowiązana) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. (organ I instancji, organ egzekucyjny) z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych oznaczonych numerami [...] oraz [...]

Organ odwoławczy ustalił, że organ egzekucyjny prowadzi w stosunku do skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...] i [...], którymi objęto zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za grudzień 1998 r. oraz w podatku od towarów i usług za marzec 2005 r.

Zobowiązana pismem z dnia 11 kwietnia 2011 r. (uzupełnionym pismem z dnia 5 maja 2011 r.) wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej m.in. w oparciu o wymienione wyżej tytuły wykonawcze, na podstawie art. 33 ust. 1, 6, 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) – dalej: u.p.e.a .

Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przedmiotowych zarzutów, a organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy wyżej wymienione postanowienie organu I instancji. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie prawomocnym wyrokiem z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Lu 600/11 oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w części dotyczącej stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej między innymi w oparciu o tytuły wykonawcze o numerach [...] i [...] oraz uchylił postanowienie organu I instancji w części stwierdzającej uchybienie terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie innych tytułów wykonawczych. W konsekwencji tego wyroku organ egzekucyjny prowadził nadal postępowanie w sprawie zgłoszonych zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych, co do których skarga została uwzględniona.

W toku wymienionego postępowania w dniu 30 stycznia 2013 r. zobowiązana złożyła do organu egzekucyjnego pismo, w którym zarzuciła, że tytuły wykonawcze o numerach: [...], [...], [...] i [...] nie zostały jej w żaden sposób doręczone, zaś widniejące na tych tytułach podpisy nie są jej własnoręcznymi podpisami. W związku z tym wniosła o nieprowadzenie egzekucji na podstawie wymienionych tytułów wykonawczych, cofnięcie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz zwrot wraz z odsetkami kwot dotychczas wyegzekwowanych.

Powyższe pismo - w odpowiedzi na wezwanie organu egzekucyjnego o sprecyzowanie zawartego w nim żądania – skarżąca uzupełniła pismem z dnia 18 marca 2013 r., wyjaśniając, że stanowi ono zarzuty na postępowanie egzekucyjne, i dodatkowo wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z jego niedopuszczalnością, z uwagi na niedoręczenie zobowiązanej odpisów tytułów wykonawczych.

W tych okolicznościach organ egzekucyjny po raz kolejny rozpatrując sprawę zarzutów postanowieniem z dnia [...] r. odmówił uwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu o tytuły wykonawcze o numerach: [...], [...], [...] i [...], z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia i jednocześnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie złożonych zarzutów oraz umorzył postępowanie ze względu na jego bezprzedmiotowość. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy wyżej wymienione postanowienie organu I instancji w części dotyczącej tytułów wykonawczych o numerach: [...] i [...], natomiast w części dotyczącej pozostałych tytułów wykonawczych uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. I na to rozstrzygnięcie organu odwoławczego zobowiązana złożyła skargę, po rozpoznaniu której Wojewódzki Sądu Administracyjny w Lublinie prawomocnym wyrokiem z dnia 19 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 942/13 uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w części utrzymującej w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] r., a w pozostałym zakresie skargę oddalił. W następstwie tego wyroku Dyrektor Izby Skarbowej w dniu [...] r. uchylił postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] r. w części dotyczącej tytułów wykonawczych o numerach: [...] i [...] i sprawę przekazał organowi do ponownego rozpatrzenia. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargą z dnia 2 października 2014 r.

Organ I instancji w dniu [...] r. wydał w przedmiotowej sprawie kolejne postanowienie, którym na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) – dalej: K.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...], wskazując w uzasadnieniu, że sprawa zarzutów zgłoszonych do wyżej wymienionych tytułów wykonawczych była już przedmiotem rozpatrywania przez organy obu instancji i została osądzona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 7 lutego 2012 r. sygn. akt I SA/Lu 600/11.

Zobowiązana złożyła zażalenie na powyższe postanowienie.

Dyrektor Izby Skarbowej na wstępie postanowieniem z dnia [...] r. zawiesił postępowanie w sprawie do czasu wydania przez WSA prawomocnego orzeczenia w sprawie skargi z dnia 2 października 2014 r. Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] r. uchylił postanowienie organu odwoławczego z dnia [...] r. zawieszające postępowanie i umorzył postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania.

W konsekwencji powyższego Dyrektor Izby Skarbowej rozpatrzył zażalenie zobowiązanej na postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...]

Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że wobec sprecyzowania żądania organ egzekucyjny nie mógł zakwalifikować pisma skarżącej inaczej niż zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej, w konsekwencji których skarżąca żądała umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Następnie organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...], były już przedmiotem rozpoznania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym przez organy egzekucyjne obu instancji oraz w postępowaniu sądowym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (sygn.. akt I SA/Lu 600/1), a skarga na postanowienie organu odwoławczego w części dotyczącej stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zarzutów dotyczących tytułów wykonawczych [...] i [...] została oddalona.

W tych okolicznościach, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe. Skoro bowiem sprawa zarzutów egzekucyjnych została już rozstrzygnięta i osądzona prawomocnym orzeczeniem sądowym to nie może być przedmiotem ponownego rozpatrywania przez administracyjny organ egzekucyjny. Dyrektor Izby Skarbowej uzasadniał, że w wyżej wymienionym wyroku w sposób prawomocny i wiążący dla organu egzekucyjnego i organu odwoławczego została przesądzona kwestia, które tytuły wykonawcze zostały skarżącej doręczone, a w odniesieniu do których fakt i data doręczenia wymagała dalszego wyjaśnienia przez organ egzekucyjny. W zakresie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...] Sąd potwierdził ustalenia organu egzekucyjnego co do prawidłowości i skuteczności doręczenia ich zobowiązanej, podzielił stanowisko organów, że w odniesieniu do tych tytułów zarzuty zostały wniesione z uchybieniem terminu.

Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, zaistniała w sprawie uzasadniona przyczyna odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, o jakiej mowa w art. 61a K.p.a.

Dyrektor Izby Skarbowej odnosząc się do zarzutu skarżącej, że organ egzekucyjny orzekał wyłącznie w zakresie tytułów wykonawczych o numerach: [...] i [...], natomiast jej wniosek dotyczył również tytułów wykonawczych o numerach [...], [...] wskazał, że sprawa zarzutów egzekucyjnych do tychże tytułów wykonawczych była przedmiotem odrębnie prowadzonego przez organ egzekucyjny i organ odwoławczy postępowania. Odpowiednio bowiem, w konsekwencji wykonania wyroku WSA w Lublinie o sygn. akt I SA/Lu 600/11, po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym sprawa przedmiotowych zarzutów została ostatecznie rozstrzygnięta postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., którym zarzuty zostały uznane za zasadne i postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...] umorzono, a skarga do WSA na to postanowienie została oddalona prawomocnym wyrokiem z dnia 14 października 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 197/15.

Jeszcze raz organ odwoławczy podkreślił, że organ egzekucyjny, w zakresie żądań zgłoszonych we wniosku z dnia 30 stycznia 2013 r. nie dokonał dowolnej kwalifikacji prawnej wniosku, a rozpatrzył go zgodnie z intencją skarżącej. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że - w jego ocenie - zgłoszony równocześnie z zarzutami wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego nie mógł być przedmiotem odrębnego rozpatrywania przez organ egzekucyjny na podstawie art. 59 u.p.e.a. Niedopuszczalnym jest bowiem wszczęcie i prowadzenie przez organ egzekucyjny w tym samym czasie odrębnych postępowań administracyjnych w przedmiocie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 u.p.e.a. oraz wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 ustawy egzekucyjnej, tym bardziej gdy argumentacja obu żądań oparta jest o analogiczne podstawy i żądania te wynikają z jednego wniosku. Równoczesne uruchomienie tych trybów postępowania wyklucza bowiem sama konstrukcja i treść przepisów art. 34 § 4 i art. 59 § 3 u.p.e.a. Organ odwołał się tu do wyroku WSA w Lublinie w sprawie sygn. akt I SA/Lu 479/11.

W skardze skarżąca postawiła zarzut naruszenie art. 8, art. 9 i art. 61a § 1 K.p.a. przez błędne przyjęcie, że zaistniały przesłanki do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, a także art. 124 § 2 i art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a. poprzez nie odniesienie do wszystkich twierdzeń i zarzutów podniesionych w zażaleniu.

W uzasadnieniu skargi skarżąca nie odniosła się do konkretnych okoliczności sprawy. Odwołała się do stanowiska doktryny i judykatury wyrażonego na kanwie ogólnych zasad postępowania administracyjnego oraz uchwały Naczelnego Sądu administracyjnego w sprawie sygn. akt I OPS 10/09 w kontekście rozumienia art. 134 § 1 ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: P.p.s.a.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosił o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 21 listopada 2016 r. przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełnomocnik skarżącej w piśmie procesowym z dnia 15 marca 2017 r. dodatkowo zarzucił naruszenie art. 66 § 1 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., art. 61 § 1 i 3 oraz art. 64 § 2 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. i art. 59 § 1 i 4 u.p.e.a. poprzez pominięcie i nie rozpoznanie wniosku skarżącej o umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z jego niedopuszczalnością. Pełnomocnik argumentował, że organy bezpodstawnie zmieniły sens pisma skarżącej z dnia 18 marca 2013 r. uznając, że podstawą wniosku są jedynie zarzuty na prowadzenie egzekucji administracyjnej.

Pełnomocnik wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że nie zostały one zapłacone w całości lub w części.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Nie można jednak podzielić w pełni argumentacji w nim przedstawionej, co do oceny żądań zobowiązanej przedstawionych w piśmie z dnia 30 stycznia 2013 r. sprecyzowanym (na wezwanie organu) w dniu 18 marca 2013 r. W związku jednak z tym, że granice sprawy niniejszej, w rozumieniu art. 134 § 1 P.p.s.a., wyznaczyło rozstrzygnięcie organu w przedmiocie odmowy wszczęcie postępowania w zakresie zgłoszonych zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej w oparciu o tytuły wykonawcze o numerach: [...] i [...] pozostaje to bez wpływu na wynik sprawy. Sąd jednak dla porządku do tej kwestii odniesie się w końcowej części uzasadnienia.

Niewątpliwe zgodzić się należy z organem odwoławczym, jak i organem egzekucyjnym, że w okolicznościach analizowanej sprawy należało odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej w oparciu o wyżej wymienione tytuły wykonawcze na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.

Zgodnie bowiem z art. 61a § 1 K.p.a. gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis ten, jak już zaznaczono, w kontekście regulacji art. 18 u.p.e.a. ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym.

Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny i orzecznictwa przez inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w tym przepisie należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.

Uzasadnione przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania to zatem takie okoliczności, które już na wstępnym etapie przesądzają, że postępowanie nie mogłoby zakończyć się wydaniem decyzji merytorycznej (por. np. wyroki w sprawach, sygn. akt: III SA/Wr 144/16, SIP LEX nr 2103259, III SA/Lu 1638/15, SIP LEX nr 2105758, II OSK 2145/14 SIP LEX nr 2108456, I SA/Bd 366/16, SIP LEX nr 2151935 i A. Wróbel Komentarz do art. 61(a) Kodeksu postępowania administracyjnego, SIP LEX 2016).

W okolicznościach analizowanej sprawy, jak wynika z chronologii zdarzeń sprawa w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu o tytuły wykonawcze o numerach [...] i [...] została już ostatecznie i prawomocnie zakończona postanowieniem stwierdzającym uchybienie terminu do ich wniesienia. Jak wykazał organ, zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tych tytułów wykonawczych były już zgłoszone pismami skarżącej z 11 kwietnia i 5 maja 2011 r. i sprawa tych zarzutów była przedmiotem rozpoznania w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym przez organy egzekucyjne obu instancji oraz w postępowaniu sądowym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 7 lutego 2012 r. sygn. akt I SA/Lu 600/11 oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. w tej właśnie części - stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...]

W świetle powyższych okoliczności prawidłowa jest ocena Dyrektora Izby Skarbowej, że zaistniała przesłanka odmowy wszczęcia postępowania w tej samej sprawie - w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...], zgłoszonych ponownie pismami z dnia 30 stycznia i 18 marca 2013 r.

W zakresie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...], Sąd wyrokiem w sprawie sygn. akt I SA/Lu [...] potwierdził ustalenia organu egzekucyjnego co do prawidłowości i skuteczności doręczenia ich zobowiązanej. Tym samym funkcjonowanie w obrocie prawnym ostatecznego postanowienia organu egzekucyjnego i prawomocnego orzeczenia sądowego, wydanego w przedmiocie zarzutów na prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie wyżej wymienionych tytułów wykonawczych stanowi wymienioną w art. 61a K.p.a. uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego.

Prawidłowo zatem argumentuje organ odwoławczy, że wobec prawomocnego orzeczenia sądowego rozstrzygającego sprawę zarzutów zgłoszonych co do tych dwóch tytułów wykonawczych organ egzekucyjny nie mógł ponownie podjąć postępowania w tożsamej zarówno od strony przedmiotowej jak i podmiotowej sprawie administracyjnej.

Przy czym zaznaczyć należy, że w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie nie ma znaczenia, że nie doszło do merytorycznego rozpoznania zarzutów. W ocenie Sądu zaistnienie przesłanki z art. 61a K.p.a. w postaci uzasadnionej przyczyny – rozstrzygnięcia już tej samej sprawy – należy rozumieć, jako wydanie rozstrzygnięcia zarówno o charakterze merytorycznym jak i formalnym, o ile uniemożliwia merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Taki właśnie charakter ma postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.

Dlatego też, podsumowując tę część rozważań, za chybione uznać należy zarzuty skargi co do naruszenia art. 61a § 1 K.p.a., jak i ogólnych zasad postępowania administracyjnego, w tym wyrażonych w art. 8 i 9 K.p.a., które w świetle art. 18 u.p.e.a. mają odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym. Z zasady wyrażonej w art. 8 K.p.a. wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i rozstrzygnięcia wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy rozstrzygnięcia te nie uwzględniają ich żądań. Zgodnie natomiast z art. 9 K.p.a., organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

W ocenie Sądu, wyżej wymienione standardy prowadzonego postępowania zostały przez organ zachowane.

Nie można też podzielić zarzutów skargi co do naruszenia art. 124 § 2 w związku z art. 107 § 3 i w zw. z art. 126 K.p.a., gdyż zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy przedstawiły skarżącej argumenty i oceny, którymi kierowały się, zajmując określone stanowisko w sprawie, wyjaśniły zarówno podstawę faktyczną jak i prawną podejmowanych rozstrzygnięć.

Zgodzić się natomiast należy ze stawiskiem skarżącej doprecyzowanym przez jej pełnomocnika w piśmie procesowym z dnia 15 marca 2017 r., że organy bezpodstawnie potraktowały żądanie skarżącej jako jedynie wniesienie zarzutów i pominęły jej wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Jak wynika z pisma z dnia 18 marca 2013 r. (k. 18 akt administracyjnych) skarżąca wyjaśniała, że jej pismo z dnia 30 stycznia 2013 r. należy potraktować jako zarzuty, a w konsekwencji dodatkowo z uwagi na to, że tytuły wykonawcze, o których mowa w sprawie nie zostały jej doręczone jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z jego niedopuszczalnością.

Zgodzić się należy z argumentacją organu wyprowadzoną z wyroku w sprawie I SA/Lu 479/11 (SIP LEX nr 1150288), że co do zasady niedopuszczalne jest wszczęcie i prowadzenie przez organ egzekucyjny w tym samym czasie odrębnych postępowań administracyjnych w przedmiocie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 u.p.e.a. oraz wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 tej ustawy. Konstrukcja art. 59 § 3 u.p.e.a. oznacza pierwszeństwo zastosowania trybu z art. 34 § 4 u.p.e.a., o ile został on zainicjowany przez zobowiązanego. Zainicjowanie przez zobowiązanego postępowania w przedmiocie zarzutów i ewentualne ich uwzględnienie, a przez to umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a., czynić będzie bezprzedmiotowym wydanie postanowienia w tym samym przedmiocie w trybie art. 59 u.p.e.a. Odmowa uwzględnienia zarzutów jest zaś równoznaczna z odmową umorzenia postępowania egzekucyjnego i w tym wypadku organ nie wydaje odrębnego postanowienia na podstawie art. 59 u.p.e.a.

Organ pomija jednak, że ta ocena prawna odnosi się do sytuacji, gdy zgłoszone zarzuty podlegają merytorycznemu rozpatrzeniu. Wówczas organ egzekucyjny na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Natomiast w okolicznościach analizowanej sprawy zarzuty nie zostały merytorycznie rozpatrzone (okoliczność bezsporna) z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, nie ma przeszkód do rozpatrzenia żądania skarżącej o umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o zaistnienie przesłanki z art. 59 § 1 u.p.e.a., zwłaszcza, że przepis art. 59 u.p.e.a nie ustanawia, w przeciwieństwie do zgłoszenia zarzutów, terminu do wnoszenia żądania wydania postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Żądanie takie zobowiązany może więc wnieść na każdym etapie postępowania egzekucyjnego. W tych przypadkach organ egzekucyjny umarza postępowanie egzekucyjne, o ile stwierdzi wystąpienie przesłanek określonych w art. 59 § 1 u.p.e.a.

W ocenie Sądu zatem, w świetle tych przepisów, w przeciwieństwie do art. 61a K.p.a. istotnego znaczenia nabiera charakter podjętego rozstrzygnięcia, gdyż tylko merytoryczne rozpatrzenie zarzutów uzasadnia odstąpienie od rozpatrzenia żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego.

W ocenie Sądu, wbrew przekonaniu organu, skarżąca wyraźnie w piśmie z dnia 18 marca 2013 r. sprecyzowała zakres swojego żądania – jako zarzuty i wniosek o umorzenie postępowania z tej samej przyczyny – niedoręczenie tytułów wykonawczych, a w konsekwencji niedopuszczalności prowadzonej egzekucji. Skoro więc zgłoszone przez nią zarzuty nie zostały w ogóle rozpatrzone, to w ocenie Sądu, organ powinien rozpatrzyć wniosek skarżącej o umorzenie postępowania egzekucyjnego i w tych okolicznościach bez znaczenia pozostaje, że argumentacja zarzutów jak i wniosku pozostaje ta sama.

O ile zatem, podjęte w przedmiocie zarzutów rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe, o tyle przedstawiona na tle wniosku o umorzenie postępowania wykładnia jest błędna, choć, co Sąd stanowczo podkreślił na wstępie, pozostaje to bez wpływu na podjęte w tej sprawie i poddane sądowej kontroli legalności rozstrzygnięcie. Z tych też przyczyn, za nieadekwatne w tej sprawie należy uznać zarzuty skargi, co do naruszenia art. 66 § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., art. 61 § 1 i 3 oraz art. 64 § 2 K.p.a. w zw. Z art. 18 u.p.e.a. i art. 59 § 1 i 4 u.p.e.a. Nieadekwatny pozostaje zwłaszcza zarzut naruszenia art. 66 § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., gdyż zarówno zarzuty, jak i wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego pozostają w kognicji tego samego organu - organu egzekucyjnego.

Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. Wynagrodzenie dla ustanowionego z urzędu pełnomocnika przyznano na podstawie art. 250 § 1 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1805) mającego zastosowanie w oparciu o § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1715).