Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1401/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Transportu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 i 74
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 11 ust. 1 i 4, art. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 153 poz 1503
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2013 r. sprawy ze skargi Związku [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] w przedmiocie ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego skargę oddala


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy

1. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku Związku [...] z siedzibą w [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem Prezesa Urzędu Kolejowego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], w przedmiocie ograniczenia Związkowi [...] z siedzibą w [...] oraz Izbie [...] prawa wglądu do materiału dowodowego obejmującego informacje zawarte w pismach spółki [...] S.A. z siedzibą w [...] , zwanej dalej "[...]" - utrzymał w mocy własne postanowienie.

Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 127 § 3, art. 74 § 2 w związku z art. 73 kpa i art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z późn. zm.), oraz art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 z późn. zm.),

2. W uzasadnieniu postanowienia Prezes Urzędu Transportu Kolejowego podał, że w dniu [...] grudnia 2011 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne wobec [...] w sprawie zapewnienia niedyskryminującego dostępu przewoźników kolejowych do infrastruktury kolejowej, a na wniosek Związku [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. dopuścił wnioskodawcę do udziału w tym postępowaniu administracyjnym na prawach strony.

Pismem z dnia 22 maja 2012 r. [...] wniosła o umorzenie toczącego się postępowania przeciwko Spółce, dołączając do tego pisma 8 załączników szczegółowo wymienionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Fragmenty tego pisma, Załącznik 2, Załącznik 3 i Załącznik 4 [...] opatrzyła klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa". Ponadto, pismo to zawiera oświadczenie [...], że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a także wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego.

Na wniosek Izby [...] Prezes Urzędu Transportu Kolejowego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. dopuścił Izbę [...] do udziału w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym na prawach strony.

Pismem z dnia 20 lipca 2012 r. [...] udzieliła odpowiedzi na wezwanie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie pytań dotyczących kompleksu kolejowego w [...] , dołączając 3 załączniki. Fragmenty tego pisma, i wszystkie załączniki [...] opatrzyła klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa". Ponadto, pismo to zawiera oświadczenie [...], że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a także wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego.

Pismem z dnia 20 lipca 2012 r. [...] udzieliła również odpowiedzi na wezwanie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie pytań dotyczących kompleksu kolejowego w rejonie [...] , dołączając do tego pisma 3 załączniki. Fragmenty tego pisma, Załącznik 1 i Załącznik 2 [...] opatrzyła klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa". Ponadto, pismo to zawiera oświadczenie [...], że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a także wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego.

Pismem z dnia 31 sierpnia 2012 r[...] udzieliła odpowiedzi na pisma Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia 12 lipca 2012 r. i dnia 27 lipca 2012 r., dołączając 17 załączników. Załącznik 1, Załącznik 2, Załącznik 3, Załącznik 4, Załącznik 5, Załącznik 16 i Załącznik 17 [...] opatrzyła klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa". Ponadto, pismo to zawiera oświadczenie [...], że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a także wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego. [...] wskazała, że informacje (oprócz umów i aktów wewnętrznych) są w zdecydowanej większości zestawione w formie wykazów stanowiących zbiorczą informację, której opracowanie wymagało znacznych nakładów organizacyjnych ze strony tego przedsiębiorstwa, oraz zastrzegła, że przedstawione w tym piśmie wykazy nie są dostępne publicznie i zostały przygotowane wyłącznie na użytek postępowania prowadzonego przez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego. Pismem z dnia 12 września 2012 r. [...] uzupełniła swoją odpowiedź z dnia 31 sierpnia 2012 r. Fragmenty pisma z dnia 12 września 2012 r., Załącznik 1 - Wykaz punktów ładunkowych, w zakresie których [...] uiściła opłatę z tytułu użytkowania wieczystego i Załącznik 2 - Wykaz punktów ładunkowych, w zakresie których właściwe organy nie naliczyły opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, [...] opatrzyła klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa". Pismo to zawiera oświadczenie [...], że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a także wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego.

Pismem z dnia 13 listopada 2012 r. [...], odpowiadając na pismo Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia 2 listopada 2012 r. przekazała umowy zawarte w przedmiocie dofinansowania ze środków pochodzących z Unii Europejskiej inwestycji na infrastrukturę kolejową. Umowy te zostały przekazane w dwóch wersjach - w wersji jawnej, w której określone informacje nie zostały utajnione jako tajemnica przedsiębiorstwa - oraz w wersji poufnej. Ponadto, pismo to zawiera oświadczenie [...], że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a także wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego. [...] podkreśliła, że przekazane informacje dotyczą planowanych kosztów realizacji projektu, w tym wkładu własnego ponoszonego przez Spółkę w ramach realizacji danego projektu, posiadają w związku z tym istotną wartość gospodarczą dla [...].

Pismem z dnia 12 listopada 2012 r. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego wystąpił do [...] z prośbą o ponowne rozważenie przez Spółkę opatrzenia klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa" dołączonych do pisma [...] z dnia 31 sierpnia 2012 r. 3 załączników, a w przypadku podtrzymania pierwotnego stanowiska [...] - o przedstawienie uzasadnienia.

[...] odpowiedziała pismem z dnia 26 listopada 2012 r. dołączając do pisma zmodyfikowaną wersję jawną Załącznika 1 - Wykaz punktów ładunkowych [...] z podziałem na poszczególne zakłady Spółki, w ramach której pierwsza kolumna tabeli nie została potraktowana jako tajemnica przedsiębiorstwa [...]. W pozostałym zakresie Spółka podtrzymała swoje stanowisko, pierwotnie wyrażone w jej piśmie z dnia 31 sierpnia 2012 r., wnioskując o pozostawienie do wyłącznej wiadomości Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego oraz nieujawnianie informacji opatrzonych klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa" innym stronom lub podmiotom prowadzonego przez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego postępowania administracyjnego wobec [...].

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego postanowił ograniczyć Związkowi [...] oraz Izbie [...] prawo wglądu do materiału dowodowego obejmującego informacje zawarte w pismach [...] odpowiednio z dnia 22 maja 2012 r., 20 lipca 2012 r. (dwa pisma), 31 sierpnia 2012 r., 12 września 2012 r., 13 listopada 2012 r. i 26 listopada 2012 r., uznając je za tajemnicę przedsiębiorstwa - w zakresie określonym w tym postanowieniu.

Pismem z dnia 17 stycznia 2013 r. Związek [...] wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucając, że: (-) postanowienie z dnia [...] stycznia 2013 r. zostało wydane bez podstawy prawnej, gdyż żaden przepis kpa ani ustawy o transporcie kolejowym nie uprawnia Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego do ograniczenia uczestnikom postępowań przez niego prowadzonych prawa wglądu w akta sprawy z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa; (-) podstawy takiej nie stanowi również art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, który zawiera definicję tajemnicy przedsiębiorstwa i nie jest podstawą do wydawania aktów administracyjnych przez organ administracji; (-) część informacji potraktowanych przez [...] oraz Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego jako tajemnica przedsiębiorstwa stanowi w rzeczywistości informację publiczną. Z uwagi na to, że nie wszystkie dane zawarte w załącznikach mogą być uznane za poufne z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa, [...] składając dokumenty do akt postępowania powinna była zastosować inne metody w celu zachowania poufności informacji, jeśli w rzeczywistości stanowią one tajemnicę przedsiębiorstwa.

3. W uzasadnieniu postanowienia Prezes Urzędu Transportu Kolejowego stwierdził, że w wyniku ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i zastosowanych w sprawie przepisów prawa oraz analizy zarzutów zawartych we wniosku Związku [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz piśmie przedstawiającym stanowisko Izby [...] - należało utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

Organ stwierdził, iż zgodnie z art. 73 kpa, w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Art. 74 § 2 kpa wskazuje, że odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania notatek i odpisów, uwierzytelnienia takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 12 października 2010 r. sygn. akt II OSK 104/10, LEX nr 746399).

Postanowienie o ograniczeniu prawa wglądu do akt sprawy zostało wydane w oparciu o art. 74 § 2 kpa. Zgodnie z orzeczeniem Naczelnego Sadu Administracyjnego II SAB/Gd 127/2000 z dnia 5 września 2001 r. "przepis art. 74 ust 2 k.p.a. jest wprawdzie tak sformułowany, jakby miał stanowić podstawę jedynie w sytuacjach, o których mowa w § 1 tego artykułu, winien być on interpretowany w sposób rozszerzający", co jest jednocześnie sprzeczne z poglądem w tej kwestii zaprezentowanym przez Izbę Gospodarczą Transportu Lądowego. Zgodnie z wyrokiem WSA w Poznaniu IV SA/Po 228/09 z dnia 16 lipca 2009 r. "(...)przepis art. 74 § 2 k.p.a. odnosi się do wszystkich przypadków odmowy realizacji żądań przewidzianych w art. 73 k.p.a., a nie tylko ze względu na przepis art. 74 § 1 k.p.a., na co mogłaby wskazywać systematyka wewnętrzna komentowanego przepisu. Odmowa udostępnienia akt następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydanie II, Zakamycze 2005,. Str. 470)". Tak więc, zdaniem organu, zaskarżone postanowienie pierwszej instancji zostało wydane z powołaniem się na prawidłową podstawę prawną.

Zdaniem organu, cytowany we wniosku Związku [...] pogląd WSA w Warszawie dotyczący ograniczenia wglądu do akt sprawy ze względu na znajdujące się w nich dokumenty stanowiące tajemnicę służbową odnosi się do sytuacji zupełnie innej niż ta, która rzutowała na potrzebę wydania przedmiotowego postanowienia. Obowiązująca do końca 2010 r. ustawa z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 1999 r. Nr 11, poz. 95, z późn. zm.) wprowadziła w art. 1 ust. 1, nieobowiązujący już obecnie, podział informacji niejawnych na stanowiące tajemnicę państwową (klauzule "ściśle tajne" i "tajne"- art. 23 ust. 1 tej ustawy) oraz tajemnicę służbową (klauzule "poufne" i "zastrzeżone" - art. 23 ust. 2 tej ustawy). Kategoria "tajemnica służbowa" została zdefiniowana w art. 2 przywołanej w poprzednim zdaniu ustawy. Tak więc przytaczany we wniosku Związku [...] pogląd WSA dotyczy sytuacji, w której odmowa udostępnienia dokumentu nastąpiła z uwagi na fakt, że zawierał on informacje niejawne stanowiące tajemnicę służbową w rozumieniu wyżej wymienionej ustawy. Organ podkreślił, że poprzez sam zakres ustawy o ochronie informacji niejawnych, cytowany przez wnioskodawcę pogląd WSA dotyczy zupełnie innej niż będąca przedmiotem wniosku kwestii. Organ wskazał, że na podstawie postanowień art. 2 ust. 2, art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 8 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 182, poz. 1228), na którą powołuje się w uzasadnieniu swojego stanowiska także Izba [...], udostępnienie stronie postępowania administracyjnego dokumentów niejawnych oznaczonych klauzulami "poufne" bądź "zastrzeżone" znajdujących się w aktach tego postępowania jest możliwe w sposób spełniający wymogi tego aktu prawnego. Natomiast ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji regulująca kwestie zachowania tajemnicy przedsiębiorstwa, której potrzeba ochrony była podstawą ograniczenia stronie wglądu do akt niniejszej sprawy nie przewiduje możliwości uzyskania dostępu do tych informacji po spełnieniu pewnych wymogów. Stąd też ustawa o ochronie informacji niejawnych nie może być podstawą do oceny prawidłowości wydanego postanowienia.

Jak wskazał organ, jednocześnie "należy zwrócić uwagę na to, że prawo strony postępowania administracyjnego do wglądu w akta sprawy i jego ograniczenie jest wyraźnie i mocno sprzężone ze spoczywającymi na organach administracyjnych i pracownikach ich urzędu obowiązkami zapewnienia w toku postępowania administracyjnego ochrony informacji niejawnych z uwzględnieniem przepisów różnych ustaw odrębnych oraz zapobieganiu czynom mającym znamiona przestępstwa przeciwko ochronie informacji. Z tego względu treść przepisu art. 74 § 1 KPA nie może być poddana poprawnej wykładni bez tego kontekstu normatywnego, jaki tworzą przepisy ustawy o ochronie informacji niejawnych oraz innych ustaw przyznających ochronę informacjom uznanym za tajemnicę, jak również zakres ochrony karnej informacji, których ujawnienie przynosić może szkodę prawnie chronionym interesom " (Barbara Adamiak, Janusz Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. 12. wydanie, wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2012).

Takim interesem prawnie chronionym jest w tym przypadku tajemnica przedsiębiorstwa [...].[...] zastrzegła w prowadzonym postępowaniu administracyjnym określone informacje jako tajemnicę przedsiębiorstwa, podejmując jednocześnie niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, także, przy przekazywaniu ich Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego. A zatem Prezes Urzędu Transportu Kolejowego uzyskał te dane z określonym zastrzeżeniem nieujawniania, zgodnym z zasadami przypisanymi ochronie tajemnicy przedsiębiorstwa przez ustawę o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Tak więc ich ujawnienie przez organ innym podmiotom mogłoby stanowić naruszenie przepisu art. 11 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym "czynem nieuczciwej konkurencji jest przekazanie, ujawnienie lub wykorzystanie cudzych informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa albo ich nabycie od osoby nieuprawnionej, jeżeli zagraża lub narusza interes przedsiębiorcy". Natomiast naruszenie takie zagrożone jest odpowiedzialnością cywilną i karną (art. 18 ust. 1 oraz art. 23 ust. 1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji).

Odnosząc się do przedstawionej przez Izbę [...] argumentacji, zgodnie z którą przynajmniej część informacji oznaczonych przez [...] jako tajemnica przedsiębiorstwa stanowi informację publiczną, która powinna zostać udostępniona w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, organ przytoczył art. 5 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy. Stwierdził, że informacje, do których zgodnie z ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ograniczono stronom postępowania dostęp, oznaczone zostały przez [...] klauzulą tajemnica przedsiębiorstwa. Tak więc, w świetle art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej prawo dostępu do nich podlega ustawowemu ograniczeniu niezależnie od tego czy stanowią one informację publiczną czy nie. W tej sytuacji, niezależnie od oceny stanowiska Izby [...] o znaczeniu tych danych dla realizacji zasady niedyskryminującego dostępu do infrastruktury kolejowej, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego nie może decydować o ich udostępnieniu.

Organ stwierdził również, odwołując się do argumentu Związku [...], który powołując się na art. 69 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stanowiący o obowiązku zachowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów tajemnicy przedsiębiorstwa w toczących się przed nim postępowaniach, wskazuje, że w ustawie o transporcie kolejowym nie zostały przewidziane takie regulacje. W ocenie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego brak bezpośredniego nakazu chronienia informacji gospodarczej w ustawie o transporcie kolejowym nie oznacza, że Prezes Urzędu Transportu Kolejowego nie jest obowiązany stosować innych przepisów, w tym przypadku Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Trzeba tutaj zwrócić uwagę na art. 61 Konstytucji RP, który stanowi m.in., że "prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów" (ust. 2), a ograniczenie tego prawa "może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa" (ust. 3). Tak więc sam fakt ustanowienia w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (w przywołanym wyżej art. 11 ust. 1) określonej ochrony informacji stanowiącej tajemnicę przedsiębiorstwa, sprawia, że w omawianej sytuacji nie jest wymagana osobna delegacja ustawowa do ochrony tych informacji.

Organ zaznaczył, że udostępnienie przez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, jako organu ustawowo reprezentującego państwo w obszarze regulacji rynku kolejowego w Polsce, informacji zastrzeżonych do nieujawniania przez ich właściciela w trybie zgodnym z ustawowymi regulacjami, mogłoby zostać uznane za czyn naruszający zasadę zaufania obywateli do państwa. Państwo przepisami ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji daje podmiotowi prawo i możliwość ochrony własnych informacji, które zostaną przez ten podmiot właściwie określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" i przewiduje odpowiedzialność za naruszenie tego prawa, nie wyłączając jednocześnie z tej odpowiedzialności organów administracji publicznej. Jest to ważne tym bardziej, że w trybie zapoznawania się z częścią akt postępowania, do której zastosowano ograniczenie dostępu, wnioskodawca - jako podmiot reprezentujący grupę przewoźników prowadzących działalność konkurencyjną w stosunku do [...], uzyskałby dostęp do chronionych informacji, ważnych z punktu widzenia interesu gospodarczego ich głównego konkurenta, w sposób sprzeczny z przepisami ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Nie istotna w tej sytuacji jest deklaracja wnioskodawcy dotycząca respektowania tajemnicy przedsiębiorstwa [...], gdyż nie zmienia ona statusu wnioskodawcy jako organizacji reprezentującej podmioty mające interes ekonomiczny w uzyskaniu tych danych oraz fakt, że wnioskodawca zastrzega sobie w treści samej deklaracji prawo do samodzielnej oceny, czy informacje te stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa [...] pisząc, że "nie będzie rozpowszechniał ani wykorzystywał tych informacji, które w rzeczywistości okazałyby się mieć charakter takiej tajemnicy", do czego nie jest uprawniony, gdyż to dysponent informacji a nie inny podmiot jest jedynie władny decydować o nadaniu tym informacjom klauzuli "tajemnica przedsiębiorstwa" i jest odpowiedzialny za ich bezpieczeństwo. Poza tym, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego nie może decydować wbrew woli dysponenta tych informacji w kwestiach związanych z wiarygodnością zabezpieczenia danych mających strategiczne znaczenie dla podmiotu, który spełniając wymogi ustawowe, udostępnił je w zaufaniu organowi regulującemu obszar transportu kolejowego w Polsce. Nadto, uzyskanie przez wnioskodawcę dostępu do prawidłowo zastrzeżonych do nieujawniania informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, mogłoby skutkować wystąpieniem przez dysponenta tych informacji z roszczeniem odszkodowawczym przeciwko organowi, który je udostępnił, pomimo prawidłowo poczynionego zastrzeżenia. W tej sytuacji, jak stwierdził organ, mamy do czynienia z kategorią zaufania do państwa i możliwością poniesienia przez państwo kosztów związanych z ewentualnym odszkodowaniem, a także z odpowiedzialnością karną z ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, o czym była mowa wyżej. Dlatego też, zdaniem organu, nie można twierdzić, że nie występuje w tym przypadku ważny interes państwa. Z tych samych przyczyn nie może być uwzględniony przez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego zarzut przedstawiony w uzasadnieniu stanowiska Izby [...], że [...] "arbitralnie kwalifikuje przedstawiane przez siebie informacje jako »tajemnica przedsiębiorstwa« aby uniemożliwić innym uczestnikom postępowania ustosunkowanie się do zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, zawierającego informacje istotne dla jej rozstrzygnięcia ".

Odnosząc się do użytego we wniosku Związku [...] sformułowania: "Z uwagi na to, że nie wszystkie dane zawarte w załącznikach mogą być uznane za poufne z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa, [...], składając dokumenty do akt postępowania powinna była zastosować inne metody w celu zachowania poufności informacji, jeśli w rzeczywistości stanowią one tajemnicę przedsiębiorstwa." - organ stwierdził, że Związek [...] nie mając dostępu do tych danych, a zatem nie znając ich, dokonuje oceny, czy informacje te mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa odrębnego podmiotu gospodarczego, nie podając jednocześnie kryteriów, na podstawie których tej oceny dokonał. Poza tym, w cytowanym zdaniu wnioskodawca najpierw twierdzi, że nie wszystkie dane mogą być uznane za tajemnicę przedsiębiorstwa i dalej w tym samym zdaniu dopuszcza, że jednak te same dane mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa. A skoro tak, to ustawodawca przewidział w jaki sposób należy chronić informacje, które stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa i dane, w stosunku do których zastosowano ograniczenie dostępu w cytowanym na wstępie postanowieniu Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, zostały przez [...] poddane ochronie w taki właśnie sposób. Tak więc sugestia Związku [...] wskazująca, że "(...)[...] (...) powinna była zastosować inne metody (...)", jest, zdaniem organu, niezrozumiała.

4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości.

II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron

1. Skargę na postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Związek [...]; zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 73 § 1 kpa poprzez:

a) odmowę udostępnienia skarżącemu akt postępowania mimo tego, że akta nie zawierają informacji o klauzuli tajności "tajne" lub "ściśle tajne" ani nie podlegają wyłączeniu ze względu na ochronę ważnego interesu państwowego, co stanowiło naruszenie zasady jawności postępowania,

b) przyjęcie jego rozszerzającej wykładni pojęcia "ważny interes państwowy" i uznanie, że wyłączenie części akt postępowania w zakresie dokumentów, które [...] uznaje za tajemnicę przedsiębiorstwa leży w ważnym interesie państwowym;

2) art. 74 § 2 kpa poprzez ograniczenie Związkowi [...] dostępu do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie mimo braku przesłanek wskazanych w art. 74 § 1 kpa;

3) art. 7, 77 i 107 § 3 kpa poprzez zaniechanie wyjaśnienia w treści uzasadnienia postanowienia przesłanek uznania informacji zawartych w części dokumentów przedstawionych przez [...] za tajemnicę przedsiębiorstwa z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji -

- domagał się uchylenia zaskarżonego oraz poprzedzającego je postanowienia.

2. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Transportu Kolejowego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przez prawo należy rozumieć prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

2. Zaskarżonym postanowieniem Prezes Urzędu Transportu Kolejowego utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] stycznia 2013 r. w przedmiocie ograniczenia Związkowi [...] z siedzibą w [...] oraz Izbie [...] prawa wglądu do materiału dowodowego obejmującego informacje zawarte w pismach spółki [...] S.A. z siedzibą w [...].

Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżone jak również poprzedzające postanowienie nie narusza przepisów prawa.

Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

3.1. Zgodnie z zasadą legalizmu wyrażoną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz w art. 6 kpa, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Zasada ta oznacza, ze organy władzy publicznej nie mogą podejmować żadnych rozstrzygnięć bez podstawy prawnej, ale równocześnie nie mogą takich rozstrzygnięć unikać, jeśli obowiązujące normy prawne taki obowiązek na nie nakładają.

3.2. Jak wynika z akt sprawy, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego w dniu [...] grudnia 2011 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne wobec [...] w sprawie zapewnienia niedyskryminującego dostępu przewoźników kolejowych do infrastruktury kolejowej, a postanowieniami z dnia [...] marca 2012 r. oraz [...] czerwca 2012 r. - na wniosek Związku [...] oraz Izby [...] - dopuścił obu wnioskodawców do udziału na prawach strony w tym postępowaniu. Oznacza to, że w sprawie wszczętej z urzędu wobec [...] w sprawie zapewnienia niedyskryminującego dostępu przewoźników kolejowych do infrastruktury kolejowej, stroną jest nie tylko [...] ale również Związek [...] oraz Izba [...] . W trakcie trwającego postępowania administracyjnego [...], odpowiadając na wnioski organu, przedłożyła szereg dokumentów szczegółowo wymienionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniosła o umorzenie toczącego się postępowania przeciwko Spółce. Niektóre z dokumentów przesłanych do organu [...] opatrzyła klauzulą "tajemnica przedsiębiorstwa" i przedłożyła oświadczenia stwierdzające, że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez Spółkę jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, oraz przedłożyła wnioski o nieudostępniania ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego.

Prezes Urzędu Transportu Kolejowego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. postanowił ograniczyć Związkowi [...] oraz Izbie [...] prawo wglądu do materiału dowodowego obejmującego informacje zawarte w pismach [...] odpowiednio z dnia 22 maja 2012 r., 20 lipca 2012 r. (dwa pisma), 31 sierpnia 2012 r., 12 września 2012 r., 13 listopada 2012 r. i 26 listopada 2012 r., uznając je za tajemnicę przedsiębiorstwa - w zakresie określonym w tym postanowieniu, a następnie, postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. - utrzymał w mocy własne postanowienie.

3.3. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 74 § 2 w zw. z art. 73 kpa, art. 11 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej

konkurencji (j.t. Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z późn. zm.) oraz art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (j.t. Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 73 oraz art. 74 kpa stanowią Rozdział 3 kpa - "Udostępnianie akt". W dniu wydania zaskarżonego postanowienia, tj. w dniu 28 marca 2013 r. art. 73 § 1 kpa stanowił, że strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, zgodnie zaś z art. 74 § 1 kpa - przepisu art. 73 nie stosuje się do akt sprawy zawierających informacje niejawne o klauzuli tajności "tajne" lub "ściśle tajne", a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy. Art. 74 § 2 kpa stanowi zaś, że odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelnienia takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.

Art. 73 kpa wprowadzający zasadę względnej jawności akt postępowania, umożliwia stronie przeglądanie akt sprawy ("Strona ma prawo wglądu w akta sprawy ..."), jednakże ograniczenia tego prawa wprowadza art. 74 § 1 i 2 kpa - "Przepisu art. 73 nie stosuje się do akt sprawy zawierających informacje niejawne o klauzuli tajności "tajne" lub "ściśle tajne", a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy." (§ 1), natomiast § 2 art. 74 kpa - umożliwia organowi odmówienie stronie przeglądania akt sprawy, w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Zdaniem Sądu, z zestawienia art. 73 i 74 kpa wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, o czym mowa w art. 74 § 2 kpa obejmuje również sytuacje, o których mowa w art. 73 § 1 kpa, bowiem cały art. 74 kpa odnosi się do art. 73 kpa.

Taką interpretację art. 73 i 74 kpa potwierdza również cytowane przez organ orzecznictwo sądów administracyjnych - a niniejszy skład orzekający podziela je w zupełności.

3.4. Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (j.t. Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z późn. zm.) w art. 3 stanowi, że czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Zgodnie natomiast z art. 11 ust. 1 i 4 tej ustawy, czynem nieuczciwej konkurencji jest przekazanie, ujawnienie lub wykorzystanie cudzych informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa albo ich nabycie od osoby nieuprawnionej, jeżeli zagraża lub narusza interes przedsiębiorcy (ust. 1), a przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności (ust. 4).

Słusznie stwierdził organ, że interesem prawnie chronionym jest w niniejszej sprawie tajemnica przedsiębiorstwa - [...] S.A. z siedzibą w [...]. [...]zastrzegła w niniejszym postępowaniu określone informacje jako tajemnicę przedsiębiorstwa, o czym mowa w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, i podjęła niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, również przy przekazywaniu ich organowi - co wynika z akt sprawy.

3.5. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie (ust. 1); przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi (ust. 2). Art. 2 ust. 1 tej ustawy stanowi zaś, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej". Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, stosownie do art. 5 ust. 1 tej ustawy, a ponadto, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy - jak stanowi art. 5 ust. 2 tej ustawy.

Prawidłowo zatem organ uznał, że dostęp do informacji, które oznaczone zostały przez [...] jako tajemnica przedsiębiorstwa, zgodnie z ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, podlega ustawowemu ograniczeniu stronom postępowania niezależnie od tego czy stanowią one informację publiczną czy nie, a Prezes Urzędu Transportu Kolejowego nie może decydować o ich udostępnieniu. Zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. A jak wynika z akt sprawy, [...] złożyła oświadczenia stwierdzające, że adnotacje określone jako "tajemnica przedsiębiorstwa" wskazują na informacje, które zostały zastrzeżone przez [...] jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, oraz wniosek o nieudostępnianie ich innym stronom lub podmiotom toczącego się wobec [...] postępowania administracyjnego. Nie budzi zatem wątpliwości, że przedsiębiorca - [...] S.A. z siedzibą w [...] - podjął środki w celu zabezpieczenia poufności informacji.

Ujawnienie pozostałym stronom postępowania administracyjnego tych informacji umożliwiłoby podmiotom konkurencyjnym zapoznanie się z modelem biznesowym przyjętym przez [...], ze strategią funkcjonowania przedsiębiorstwa i mogłoby przyczynić się do osłabienia pozycji spółki na rynku usług kolejowych, bowiem, jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy informacji Krajowego Rejestru Sądowego - "rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji ... " - jednym z celów działania Związku [...] jest "ochrona praw i reprezentowanie interesów niezależnych przewoźników kolejowych, a w szczególności ich interesów gospodarczych", jak również, że Związek [...] jest podmiotem wpisanym "także do rejestru przedsiębiorców".

3.6. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. Nr 182, poz. 1228). Jak wynika bowiem z zakresu przedmiotowego tej ustawy, określonego w art. 1 ust. 1 - "Ustawa określa zasady ochrony informacji, których nieuprawnione ujawnienie spowodowałoby lub mogłoby spowodować szkody dla Rzeczypospolitej Polskiej albo byłoby z punktu widzenia jej interesów niekorzystne...", natomiast niniejsza sprawa dotyczy "tajemnicy przedsiębiorstwa" - o czym mowa w przepisach ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, której zakres przedmiotowy określony w art. 1 jest następujący: "Ustawa reguluje zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji w działalności gospodarczej, ... - w interesie publicznym, przedsiębiorców oraz klientów."

IV. Reasumując stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie znajduje swoje oparcie w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, który to przepis jest spójny z art. 39 Porozumienia w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (porozumienie TRIPS), stanowiącego załącznik do Porozumienia w sprawie utworzenia Światowej Organizacji Handlu - WTO. Rzeczpospolita Polska jest stroną TRIPS od 2000 r.

V. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne.

Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane.

Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

VI. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.