Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 916/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia del. WSA Cezary Kosterna (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej (...) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 140/21 w sprawie ze skarg (...) na decyzje Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) r. nr (...) z dnia (...) nr (...) z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z 17 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 140/21 oddalił skargi (...) na decyzje Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARMiR) z (...)r. nr (...) w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2019 r. oraz z (...) r. nr (...) w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na 2019 r. jak i z (...)r. nr (...) w przedmiocie płatności ekologicznej na 2019 r.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy.

Kierownik Biura Powiatu Wałeckiego ARMiR decyzjami z (...)r. odmówił (...)- dalej: Stronie lub Skarżącej - przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) oraz przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że strona złożyła wniosek o przyznanie płatności na rok 2019, obejmujący swym zakresem m.in. jednolitą płatność obszarową, płatność na zazielenienie oraz płatność dodatkową. We wniosku zadeklarowała rolnicze użytkowanie 2 działek rolnych o łącznej powierzchni 54,88 ha, w całości z ekologiczną uprawą ostropestu plamistego.

(...) r. do organu wpłynęła zmiana do wniosku, rozszerzająca roszczenie Strony o płatność do powierzchni upraw pomidorów, poprzez zmianę rośliny uprawnej z pierwotnie zadeklarowanego ostropestu plamistego na pomidory (w uprawie ekologicznej). Powierzchnia zgłoszona pod uprawę pomidora pokrywała się z areałem zadeklarowanego uprzednio ostropestu (54,88 ha). Z kolei 17 czerwca 2019 r. Strona złożyła ponownie zmianę do wniosku, jednakże nie zmodyfikowała jego zapisów. Załączono kopię datowanej na (..)r. umowy kontraktacyjnej ważnej do 2020 r., zawartej z (...) prowadzącym przedsiębiorstwo pod firmą(..). Zgodnie z zapisami tej umowy Strona zobowiązała się do dostarczenia 18,5 t pomidorów z upraw o powierzchni 54,88 ha.

W dniu (...)r. grunty Strony zostały poddane kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni. W toku kontroli inspektorzy terenowi ARMiR stwierdzili m.in, iż na ujętych we wniosku działkach rolnych brak jest możliwości stwierdzenia rodzaju wysianej rośliny.

W okresie od 27 sierpnia do 3 września 2019 r. gospodarstwo Strony zostało poddane kontroli na miejscu w ramach działania "rolnictwo ekologiczne". Strona została powiadomiona o kontroli 26 sierpnia 2019 r. Uczestniczył w niej (...) jako pełnomocnik Strony. Ustalono, iż na gruncie obecne są krzaki pomidorów w okresie kwitnienia, w zagęszczeniu 526,88 szt/ha. przy czym uprawa jest zdominowana przez chwasty.

W odpowiedzi na wezwanie organu do przedłożenia wszelkich dowodów wskazujących na to, że Strona zarządza i prowadzi wyodrębnione technicznie i ekonomicznie gospodarstwo rolne, Skarżąca przedłożyła kopie :rachunku nr (...) z (...) r. wystawionego Stronie przez (...) za usługi talerzowania i siewu na powierzchni 54 ha; rachunku nr (...) z (...) r. wystawionego Stronie przez (...) za usługi talerzowania i siewu na powierzchni 55,00 ha faktury VAT (....) z 9...) r. dotyczącej dostawy 748 kg świeżych pomidorów na rzecz (...); faktury VAT (...) z (...)r. dotyczącej dostawy 860 kg świeżych pomidorów na rzecz (...); faktury VAT (...) z (.. r. na 17 kg nasion pomidorów odmiany Andrus (zakup od (...)); decyzji z (...) r. ze zgodą na wysianie 17 kg nasion pomidora odmiany Andrus; umowy kontraktacyjnej w zakresie uprawy pomidorów zawartej (...) r. z (...).

Organ I instancji stwierdził, że analiza wniosków i zmian do nich złożonych przez Stronę oraz grupę rolników, w sprawach których (...) występował jako pełnomocnik w zakresie niektórych czynności w relacjach z ARiMR, wskazuje, że poczynania całej - liczącej 7 osób i 1 spółkę z.o.o - grupy są koordynowane i opierają się na daleko idącej tożsamości poczynań oraz powiązaniach ekonomicznych. Cała grupa - zgłaszająca do wsparcia działki położone w niewielkich odległościach od siebie w 2019 r. pierwotnie deklarowała m.in. ekologiczną uprawę ostropestu plamistego (wszystkie wnioski wpłynęły w odstępie 2 dni), by w jednej dacie (17 czerwca 2019 r.) dokonać identycznych modyfikacji swoich wniosków, poprzez zmianę uprawy ostropestu na uprawę pomidora. Każda z tych osób dołączyła do wniosku umowę kontraktacji, zawartą w tej samej dacie (... r.) z (...) prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą (...). Nasiona pomidora wszyscy ci rolnicy kupili od firmy(...). Wszystkie te osoby wskazywały ww. jako osobę upoważnioną do reprezentowania ich podczas kontroli na miejscu przeprowadzanych w ich gospodarstwach, każdorazowo na podstawie identycznego pełnomocnictwa. Kontrole każdorazowo przynosiły podobne wyniki - stwierdzona była zachwaszczona, niedbale założona i niepielęgnowana uprawa pomidora.

Organ I instancji wskazał ponadto na bardzo charakterystyczne zdarzenie, jakie miało miejsce 25 marca 2020 r., kiedy to do ARMiR równocześnie wpłynęły wnioski o zmianę wpisów do ewidencji producentów dla 5 z 7 osób z tej grupy rolników (poza (...) i jego żoną, której jest pełnomocnikiem). Zgodnie z jednobrzmiącymi zapisami wszystkich tych dokumentów, cała grupa równocześnie podjęła próbę przerejestrowania się do powiatu czarnkowsko-trzcianeckiego w województwie wielkopolskim wskazując jako swój nowy adres zamieszkania to samo miejsce we wsi (...). Weryfikacja prawdziwości zapisów omawianych wniosków doprowadziła do ustalenia, że żadna z tych osób pod wskazanym we wnioskach adresem nie mieszka. Jest to adres zamieszkania doradcy rolniczego, prowadzącego dokumentację ww. osób. Pozostałe osoby złożyły analogiczne zmiany do wniosków o wpis do ewidencji producentów, wskazując jednakże jako swoje miejsce zamieszkania/siedzibę miejscowość w województwie lubuskim. Również i w tych przypadkach podany adres okazał się być fałszywy. W związku z tym gospodarstwa wszystkich członków grupy tworzą w istocie jeden organizm gospodarczy podlegający(...). Podział na formalnie odrębne gospodarstwa został dokonany celem uniknięcia ograniczeń w zakresie tych form wsparcia, w których przy przekraczaniu określonych progów wielkości gospodarstwa stosuje się stawki degresywne, bądź płatnością obejmuje grunty jedynie do pewnej wielkości, pozostawiając pozostałą część gruntu bez wsparcia. W tym zakresie organ powołał regulacje art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013.

Orzekając na skutek odwołania strony Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Szczecinie decyzjami z (...)r., utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że w sprawie słusznie poruszono kwestię daleko idącej synchronizacji poczynań wszystkich osób zaliczonych do grupy kierowanej przez (...) i jego fundamentalnej roli w zakresie prowadzenia przez te osoby - w tym przez Stronę - upraw pomidora w 2019 r. Powyższe należy ocenić jako skoordynowaną próbę intencjonalnego wprowadzenia organów ARMiR w błąd. Tym samym wszystkie osoby w tym rozstrzygnięciu wymienione funkcjonują jako jeden organizm gospodarczy.

Organ II instancji wskazał, że Strona dopuściła się w 2019 r. stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności do upraw pomidorów, co wiąże się z koniecznością odmowy przyznania jakichkolwiek płatności sektorowych z tytułu wniosków na 2019 r. Strona (...)r. zawarła umowę kontraktacji pomidorów z (...) prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą(....). Zgodnie z treścią umowy skarżąca zobowiązała się do prowadzenia uprawy pomidora na powierzchni 54,88 ha i dostarczenia z niej plonu w rozmiarze 18,5 t. Tymczasem zgodnie z zapisami faktury RR nr (...) z (...) r. faktyczna wielkość plonu handlowego wyniosła 4,32 t. Znormalizowana, średnia wielkość plonu z 1 ha uprawy tego rodzaju wynosi 38,5 t. Strona, wpisując do umowy dostarczenie 18,5 t pomidorów, "zakontraktowała" ze swoim znajomym uprawę z powierzchni ok. ok. 0,48 ha. Umowa obejmuje jednakże aż 54,88 ha i z uwagi na nieracjonalny stosunek powierzchni wskazanego w niej areału uprawy pomidora do zaplanowanego plonu z niego stanowi formę obejścia prawa, celem uzyskania nienależnej płatności do areału, który nie służy produkcji pomidorów. Doprowadziło to do sytuacji, w której Strona, faktycznie wytworzywszy na cele przetwórcze zaledwie 4,32 t pomidorów, wystąpiła o uzyskanie płatności z tytułu prowadzenia wskazanej uprawy w wysokości 123,524,45 PLN (nie licząc jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie i płatności dodatkowej). Dla porównania rolnik zgłaszający do płatności ekologicznej uprawę 1 ha pomidorów o wydajności 38,5 t/ha otrzymałby 2.250,81 PLN płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów, czyli 58,46 PLN za tonę, co wynosi przeszło 489 razy mniej, niż rości Sobie Strona.

Organ odwoławczy podniósł, że na pozorność uprawy pomidorów jako źródła surowca dla przemysłu przetwórczego oraz na zamierzone działanie Strony wskazują zapisy pisma z zastrzeżeniami do ustaleń poczynionych w kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz załączone do niego dokumenty. Rzekomym powodem, dla którego Strona zamieniła uprawę ostropestu plamistego na pomidory, była domniemana nieudatność pierwszej z tych upraw, zaś zamiana została dokonana "szybko". Tymczasem strona otrzymała zgodę na zastosowanie w maju 2019 r. nieekologicznego materiału siewnego pomidora odmiany Andrus. Jednocześnie jeszcze 29 maja 2019 r. Skarżąca zadeklarowała uprawę ostropestu plamistego. Zakup nasion został dokonany dopiero 7 czerwca 2019 r. Daty te mają istotne znaczenie dla oceny poczynań Strony także dlatego, że Andrus jest średnio-wczesną odmianą pomidora, owocującą - przy uprawie zgodnej z zasadami prawidłowej agrotechniki - od końca lipca do sierpnia, co wymaga znacznie wcześniejszego siewu. Tymczasem kontrole przeprowadzone na gruntach skarżącej wykazały, że na przełomie sierpnia i września pomidory były bardzo nieliczne, silnie zachwaszczone i znajdowały się dopiero w fazie kwitnienia. Dodatkowo zastosowana przez Stronę została odmiana Andrus, karłowa samokończąca, której zagęszczenie stwierdzone w toku kontroli na miejscu wynosiło niewiele ponad 2,1% zagęszczenia racjonalnego z punktu widzenia prawidłowej uprawy. Siew wprost w grunt, dokonany przez Stronę w połowie czerwca oznaczał, że uprawa będzie z założenia wysoce nieudatna. Zastosowanie tej szczególnej odmiany oraz brak jakichkolwiek zabiegów odchwaszczających wskazują, że miała ona nie tyle służyć uzyskaniu racjonalnego plonu, co stworzyć formalny pretekst umożliwiający wystąpienie o płatności do powierzchni upraw pomidorów. Wniosek o prowadzeniu przez Stronę uprawy pomidora jedynie w celu pozyskania niezasadnie - w stosunku do faktycznego poziomu jej plenności - wysokich dopłat, potwierdza też opisany stosunek kosztów poniesionych na zakup nasion w stosunku do przychodu ze sprzedaży pomidorów. Za 17 kg nasion Strona zapłaciła (...) 3.739,39 PLN zaś za dostarczone plony otrzymała jedynie 2.311,20 PLN (brutto).

Organ II instancji podniósł, że dodatkową czynnością stanowiącą obejście prawa było zawarcie umowy kontraktacji przez Stronę i inne podmioty z (...). Rolą (...) z założenia nie miało być dokonanie skupu i przetworzenie surowca, ale jedynie pośrednictwo w zebraniu pomidorów od członków nieformalnej grupy i przekazaniu ich dalej, do podmiotu faktycznie prowadzącego zarówno skup, jak i przetwórstwo płodów rolnych - firmy(...).

Organ odwoławczy wskazał, że Strona stworzyła sztuczne warunki do uzyskania płatności do powierzchni uprawy pomidorów. Zadeklarowała bowiem drastycznie zawyżony - w stosunku do zakontraktowanego plonu - areał, na którym prowadzona miała być uprawa tej rośliny, prowadziła uprawę w sposób sprzeczny z zasadami prawidłowej agrotechniki, co doprowadziło do uzyskania plonu handlowego w rozmiarze przeszło 4-krotnie niższym, niż zakontraktowany (i tak nieracjonalnie niski), oraz przedłożyła umowę kontraktacji zawartą z podmiotem, o którym wiedziała, że nie ma on dokonać skupu i przetworzenia plonu, a jedynie być pośrednikiem, przekazującym pomidory właściwemu przetwórcy. Opisane poczynania miały na celu uzyskanie płatności sprzecznej z celem systemu wsparcia, którym jest zapewnienie dodatkowego dochodu podmiotom prowadzącym racjonalną produkcję na rzecz przemysłu przetwórczego, ponoszącym przy tym ryzyko związane z niepewną sytuacją rynkową, niemożliwymi do przewidzenia warunkami pogodowymi i fluktuacjami cen skupu płodów rolnych.

Uzasadniając oddalenie skarg strony na powyższe decyzje WSA w Szczecinie podkreślił, że Skarżąca podjęła działania polegające na zadeklarowaniu do płatności strukturalnych uprawy pomidorów prowadzonej niezgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki gruntowej (właściwej dla takich upraw), oraz zawarła z Kontraktującym umowę niezgodną z ustawowymi wymaganiami przez co doszło do stworzenia sztucznych warunków sprzecznych z celami prawodawstwa sektorowego w celu uzyskania płatności.

Sąd podniósł, że organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające, które zakończyło się wydaniem decyzji odmawiających przyznania przedmiotowych płatności. Organ odwoławczy pomimo krytycznej oceny rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego uznał (uzupełniając materiał dowodowy sprawy), że decyzje Organu I instancji są co do swej istoty zasadne. Pomimo, stwierdzenia, że kwestia dokonania sztucznego podziału jednego gospodarstwa pomiędzy poszczególnych członków grupy nie została przekonująco udokumentowana, to z materiału dowodowego sprawy wynika, że Skarżąca dopuściła się w 2019 r. stworzenia sztucznych warunków i niezgodnego z celami systemu działania zmierzającego do uzyskania płatności do zadeklarowanej uprawy pomidorów. Postępowanie przeprowadzone przez organy ARiMR w ww. zakresie odpowiada wymogom proceduralnym, w tym wobec braku stosownego żądania Skarżącej co do udziału w sprawie.

Zdaniem WSA organ odwoławczy rozstrzygnięcia dotyczące płatności oparł na ustaleniach, z których wynika, że działania Skarżącej skierowane były na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w postępowaniu o przyznanie wnioskowanych płatności, poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do ich uzyskania. Organy ARiMR przeprowadziły analizę całego zgromadzonego materiału dowodowego nie tylko w odniesieniu do Skarżącej, ale również mając na uwadze materiał dowodowy dotyczący innych producentów rolnych, tj.: (...), (...), (...), (...), (...) i (...). Formalnie zadeklarowana we wnioskach o płatność uprawa pomidorów prowadzona była przez Skarżącą, jednak faktycznie jej działania związane były ze sztucznym podziałem gospodarstwa należącego do (...). Organ odwoławczy stwierdził jednak, że okoliczności te nie zostały w wystarczającym zakresie wyjaśnione.

Sąd podał, że stan sprawy nie pozwalał na uznanie Skarżącej za podmiot organizujący sztuczne warunki w zakresie podziału gospodarstwa rolnego dla pozyskania korzyści. Niemniej jednak materiał dowodowy sprawy pozwolił organom ARiMR na prawidłowe stwierdzenie, że warunki wymagane do zyskania wnioskowanych płatności zostały przez Skarżącą sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami prawodawstwa sektorowego. (...) pełnił określone role w ramach organizacji, prowadzenia i deklarowania uprawy pomidorów, nie tylko u Skarżącej (także u innych ww. w sprawie producentów rolnych). Ustalił istnienie daleko idącej synchronizacji działań wszystkich tych producentów rolnych, których gospodarstwa objęto kontrolami na miejscu. (...) występował w roli producenta rolnego; kontraktującego plon; przedsiębiorcy sprzedającego materiał siewny (pomidory odmiany Awizo w ilości 17 kg).

Zdaniem WSA Organ I instancji podjął próbę wyjaśnienia wątpliwości dotyczących sposobu zarządzania i prowadzenia gospodarstwa rolnego przez Skarżącą. W tym zakresie zobowiązał Skarżącą do udzielenia wyjaśnień poprzez złożenie dokumentów i dowodów, które potwierdziłyby, że gospodarstwo rolne stanowi wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym jak i ekonomicznym, która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolniczą. Sąd dostrzegł ponadto poczynione z inicjatywy Organu odwoławczego ustalenia faktyczne dotyczące rozbieżności pomiędzy plonem zakontraktowanym, a faktycznie osiągniętym przez Skarżącą z areału zadeklarowanego we wnioskach o płatność. Skarżąca bowiem zobowiązała się do prowadzenia uprawy pomidorów na powierzchni 54,88 ha i dostarczenia z niej plonu w rozmiarze 18,5 t. Tymczasem z faktury z (...)r. (przedłożonej na wezwanie Organu odwoławczego) wynika, że wielkości plonu dostarczonego w 2019 r. do Kontraktującego wyniosła jedynie 4,32 t.

Sąd podkreślił, że zastosowana przez Skarżącą odmiana pomidora Andrus jest odmianą średnio-wczesną, owocującą - przy uprawie zgodnej z zasadami prawidłowej agrotechniki - od końca lipca do sierpnia, co wymaga znacznie wcześniejszego siewu aniżeli dokonany przez Skarżącą. Kontrole przeprowadzone na gruntach Skarżącej wykazały jednak, że na przełomie sierpnia i września pomidory były bardzo nieliczne, silnie zachwaszczone i znajdowały się dopiero w fazie kwitnienia (m.in. dokumentacja fotograficzna). Dodatkowo zagęszczenie zastosowanej przez Skarżąca odmiany Andrus, karłowa samokończąca, stwierdzone w toku kontroli na miejscu wynosiło niewiele ponad 2,1% zagęszczenia racjonalnego z punktu widzenia prawidłowej uprawy (ok 526,88 szt./ha przy czym zastosowaną odmianę Andrus sadzi się w zagęszczeniu ok 25-30 tys. sztuk na hektar). Siew wprost w grunt, dokonany przez Skarżącą w połowie czerwca oznaczał, że uprawa będzie z założenia wysoce nieudatna. Zastosowanie tej szczególnej odmiany oraz brak jakichkolwiek zabiegów odchwaszczających wskazują, że miała ona nie tyle służyć uzyskaniu racjonalnego plonu, co stworzyć formalny pretekst umożliwiający wystąpienie o płatności do powierzchni upraw pomidorów. Przy prowadzeniu prawidłowej agrotechniki gruntowej właściwej dla uprawy pomidorów wydajność z analizowanego areału powinna wynieść od ok 30 t/ha do przeszło 80 t/ha. Wartość średniego plonu z upraw tego rodzaju (tj. w oparciu wyjaśnienia złożone przez (...) Ośrodek Doradztwa Rolniczego). Zastosowana na potrzeby tej oceny korekta plonu w uprawie ekologicznej na poziomie 30% (obniżka plenności) w stosunku do upraw konwencjonalnych, pozwoliła na uśrednienie wyniku. POlon z 1 ha uprawy ekologicznej wynosić powinien 38,5 t/ha (55 ha x 0,7% = 38,5 ha).

WSA zauważył, że (...) posiada zarejestrowany odpowiedni kod PKD w zakresie przetwórstwa płodów rolnych, jednakże mimo to zakontraktowany skup dokonany został nie w celu dokonania przetworzenia pozyskanego surowca, ale z zamiarem dalszej odsprzedaży (w postaci surowej) odbiorcy docelowemu, tj. (...). Podmiot ten jest bowiem faktycznie znanym przedsiębiorstwem z branży przetwórstwa owocowo-warzywnego. Rolą Kontraktującego z założenia miało być nie dokonanie skupu i przetworzenie surowca, ale jedynie pośrednictwo w zebraniu pomidorów od producentów rolnych i przekazaniu ich dalej, do podmiotu faktycznie prowadzącego zarówno skup, jak i przetwórstwo płodów rolnych. Skarżąca była świadoma, że z założenia Kontraktujący nie miał dokonać przetworzenia pomidorów, ale jedynie przekazać je dalej do właściwego przetwórcy. Pomimo, że w treści umowy Kontraktujący zobowiązał się do odebrania pomidorów, zapłaty za nie i ich przetworzenia, to w rzeczywistości nie miał zamiaru przetwarzania surowca. Zobowiązanie kontraktującego do przetworzenia surowca nie jest tylko formalnym elementem umowy kontraktacyjnej. Takie zobowiązanie jest jednym z niezbędnych elementów umowy, jednakże spełni swoją rolę tylko w sytuacji, gdy umowa taka będzie podlegać wykonaniu. Celem płatności do powierzchni uprawy pomidorów jest bowiem dotowanie tylko takich rolników, którzy produkują pomidory jeżeli pomidory te są przetwarzane przez podmioty zajmujące się przetwarzaniem owoców i warzyw. Płatność nie przysługuje rolnikowi dostarczającemu pomidory podmiotowi, który nie zobowiązuje się ich przetwarzać albo nie dokonuje przetworzenia (mimo formalnego zobowiązania wynikającego z umowy) lecz wykorzysta je w jakimś innym celu (np. sprzeda je w handlu detalicznym lub odsprzeda kolejnemu podmiotowi, czy przetwórcy). Zakaz dalszej odsprzedaży dotyczy, także kontraktującego. Dlatego też umowa musi zawierać zobowiązanie podmiotu nabywającego pomidory od rolnika do ich przetworzenia, a dodatkowo zobowiązanie to musi być wykonane. Co za tym idzie wnioskowane przez Skarżącą wsparcie objęcia uprawy pomidora nie zapewnia wsparcia uprawy prowadzonej w związku z zapotrzebowaniem zgłaszanym przez przemysł przetwórczy.

Sąd podniósł, że organ odwoławczy rozpatrzył wyczerpująco cały materiał dowodowy, dokonał analizy i oceny tego materiału zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, ustalenia stanu faktycznego znajdują odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy i zostały obszernie opisane w zaskarżonych decyzjach, w uzasadnieniach decyzji wskazano, jakie przepisy mają zastosowanie w sprawie. Ponadto w zaskarżonych rozstrzygnięciach skorygowano błędy popełnione przez Organ I instancji. Odmienna ocena podnoszona przez Skarżącą nie może oznaczać, że przeprowadzone postępowanie było niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Organ odwoławczy oparł się na ustaleniach Organu I instancji w zakresie stanu upraw pomidora poczynionych w toku kontroli na miejscu dnia 27 czerwca 2019 r. ale także w okresie od dnia 27 sierpnia do 3 września 2019 r., osobę kontrahenta w oparciu o umowę przedłożoną przez Skarżącą, stosunku powierzchni areału wskazanego w umowie kontraktacji do zaplanowanego plonu w oparciu o umowę kontraktacji i wniosku o płatności, daty siewu w oparciu o decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska i Nasiennictwa, kosztów zakupu nasion w oparciu o fakturę zakupu. Dodatkowo Organ odwoławczy uwzględnił wyjaśnienia Skarżącej podnoszone w toku postępowania. Ustalonego stanu faktycznego Skarżąca skutecznie nie zakwestionowała.

(...) wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego zmiany i uchylenie zaskarżonej decyzji organu I i II instancji w całości. Ewentualnie autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie. W każdym z przypadków skarżąca kasacyjnie wniosła o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz zrzekła się przeprowadzenia rozprawy.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81a ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020.256 ze zm.; dalej: k.p.a."), w związku z art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez uznanie decyzji obu instancji za prawidłowe, pomimo że zostały one wydane z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej na skutek nieprzeprowadzenia przez organy właściwego postępowania dowodowego, mającego na celu pełne i wszechstronne wyjaśnienie sprawy, oraz rozstrzygania wątpliwości na niekorzyść skarżącego sprowadzającej się do uznania, iż skarżący dopuścił się stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności polegających na synchronizacji działań przez pełnomocnika skarżącego w stosunku do niego i innych rolników, których jest pełnomocnikiem, rozbieżności pomiędzy plonem zakontraktowanym a faktycznie osiągniętym oraz faktycznym nieprzetworzeniem przez kontraktującego płodów rolnych, gdy tymczasem przeprowadzenie prawidłowego postępowania dowodowego winno prowadzić do wniosku, iż z uwagi na tożsamość osoby pełnomocnika synchronizacja działań producentów rolnych jest związana z normalną organizacją pracy, zaniżony plon wynikał z opóźnionego okresu wysiewu oraz prowadzenia upraw w systemie ekologicznym, a kontraktujący wstępnego przetworzenia zakupionych płodów rolnych.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżąca kasacyjnie przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.

Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336).

Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała.

Postawiony przez stronę zarzut jest nieusprawiedliwiony, w części w ogóle nieskuteczny.

W zarzucie tym skarżący kasacyjnie wskazał na naruszenie przepisów o postępowaniu, a mianowicie: art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81a k.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez uznanie obu decyzji za prawidłowe, pomimo że zostały one wydane z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej na skutek nieprzeprowadzenia przez organy właściwego postępowania dowodowego mającego na celu pełne i wszechstronne wyjaśnienie sprawy, oraz rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść skarżącego sprowadzającej się do uznania, iż skarżąca dopuściła się stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności polegających na synchronizacji działań przez pełnomocnika skarżącego w stosunku do niego i innych rolników, których jest pełnomocnikiem, rozbieżności pomiędzy plonem zakontraktowanym a faktycznie osiągniętym oraz faktycznym nieprzetworzeniem przez kontraktującego płodów rolnych, gdy tymczasem przeprowadzenie prawidłowego postępowania winno prowadzić do wniosku, iż z uwagi na tożsamość pełnomocnika synchronizacja działań producentów rolnych jest związana z normalna organizacją pracy, zaniżony plon wynikał z opóźnionego wysiewu oraz prowadzenia upraw w systemie ekologicznym, a kontraktujący dokonał wstępnego przetworzenia pomidorów.

W powołanym zarzucie procesowym wskazano przepisy, które w sprawie w ogóle nie miały zastosowania, a mianowicie art. 7, art. 77 § 1, a także art. 81a k.p.a.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. zauważyć należy, że w systemie płatności rolniczych ustawodawca odmiennie uregulował zasady prowadzenia tych postępowań, zmodyfikował reguły wynikające z Kodeksu postępowania administracyjnego. Wypada w tym zakresie wskazać na art. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, który dotyczy płatności bezpośrednich, a także na art. 4 i art. 27 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, które odnoszą się do płatności ONW i płatności ekologicznych. W myśl art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Zgodnie zaś z ust. 2 w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, organ administracji publicznej: stoi na straży praworządności (pkt 1); jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (pkt 2); udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (pkt 3); zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się (pkt 4). Natomiast z ust. 3 wynika, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Z kolei w art. 4 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 ustawodawca postanowił, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, 695, 1298 i 2320 oraz z 2021 r. poz. 54), zwanej dalej "Kodeksem postępowania administracyjnego", chyba że ustawa stanowi inaczej. W myśl zaś art. 27 ust. 1 tej ustawy w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: stoi na straży praworządności (pkt 1); jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (pkt 2); udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (pkt 3); zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się (pkt 4). Z ust. 2 omawianego artykułu wynika zaś, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Z przedstawionych regulacji wynika zatem, że prawodawca w sposób istotny zmodyfikował reguły procesowe obowiązujące na gruncie postępowania administracyjnego. Na tle niniejszej sprawy istotne znaczenie mają regulacje dotyczące postepowania dowodowego, a mianowicie art. 3 ust. 2 pkt 2 i art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, a także art. 27 ust. 1 pkt 2 i art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, z których to wynika, że organ zobowiązany jest w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, oraz że to strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

W orzecznictwie NSA na tle tych regulacji prezentowane są następujące poglądy. Stanowiąc w art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w części drugiej art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art. 77 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I GSK 1538/18, LEX nr 2771551, a także wyrok NSA z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt II GSK 710/17, LEX nr 2424917). Skoro obowiązek zebrania materiału dowodowego został przerzucony na strony postępowania oraz inne osoby uczestniczące w tym postępowaniu, organ nie jest obowiązany do podjęcia z urzędu (lub na wniosek strony) wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a także - do zebrania materiału dowodowego w sposób kompletny i wszechstronny (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2019 r., sygn. akt I GSK 1331/18, LEX nr 2725735). Organ nie jest zobowiązany do podjęcia wszechstronnych czynności dowodowych w celu załatwienia sprawy ani też z własnej inicjatywy pouczania strony czy też informowania strony o przysługujących jej prawach. Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada prawdy materialnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) została bowiem w postępowaniu o przyznanie płatności zredukowana do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2019 r., sygn. akt I GSK 1367/18, LEX nr 2725693).

Tym samym z postępowania dotyczącego przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego zostały wyłączone art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Zatem przepisy te dotyczące ustaleń faktycznych na gruncie ogólnego postępowania administracyjnego nie znajdują zastosowania w sprawach dotyczących płatności. Ustaleń faktycznych w tych postępowaniach organy dokonują na podstawie dowodów przedstawionych przez stronę postępowania, bowiem to na niej spoczywa obowiązek zaprezentowania dowodów dotyczących wnioskowanych płatności oraz dowodów zgromadzonych przez organ, z których to dowodów organ wywodzi skutki prane, np. w zakresie przedstawienia dowodów świadczących o uprawnieniu strony do wnioskowanych płatności. Nie mogły zatem w przedmiotowym postępowaniu zostać przez organy naruszone wskazane w zarzutach kasacyjnych art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., stanowiące podstawę prawną ustaleń faktycznych w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Natomiast właściwych regulacji z art. 3 ustawy z 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jak i art. 27 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 skarżący w złożonej skardze kasacyjnej jako naruszonych nie wskazał.

Zatem postawiony w skardze kasacyjnej zarzut w części dotyczącej naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. należało uznać w sprawie za nieskuteczny.

W zakresie powołanego w zarzucie art. 81a k.p.a. wskazać należy, że wprawdzie nie został on wprost w regulacjach szczególnych dotyczących procedowania w zakresie przyznawania płatności wymieniony jako przepis wyłączony, jednak z jego redakcji wynika, że nie znajduje on zastosowania w postępowaniach dotyczących przyznawania płatności rolniczych. Zgodnie bowiem z treścią art. 81a § 1, jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony. Z § 2 pkt 2 wynika natomiast, że przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli przepisy odrębne wymagają od strony wykazania określonych faktów. Zauważyć zatem wypada, że z przepisów szczególnych dotyczących płatności rolniczych, a mianowicie: art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz z art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 wynika, że ciężar prezentacji dowodu spoczywa na ubiegającym się o płatność rolniku, czyli to strona postępowania zobowiązana jest do wykazania określonych faktów. Tym samym powołany w zarzucie kasacyjnym art. 81a k.p.a. nie znajdował w sprawie zastosowania.

Potwierdzeniem przedstawionego poglądu jest komentarz do omawianego przepisu (art. 81a k.p.a.) F. Elżanowskiego, który stwierdza, że w sytuacji, w której dane postępowanie uregulowane zostało w przepisach szczególnych i cechuje się szczególnymi zaostrzonymi wymogami co do postępowania dowodowego, dostosowanymi do charakteru regulowanego obszaru. Wówczas strona spełnić musi określone w tych przepisach wymogi, bez której organ nie może wydać pozytywnej decyzji, a zawarta w komentowanym przepisie zasada nie będzie mogła znaleźć zastosowania (por. F. Elżanowski, w: R. Hauser, M. Wierzbowski (redaktorzy), KPA. Komentarz, 2020, s. 716).

Odnosząc się do wskazanego w zarzucie art. 75 § 1 k.p.a. przede wszystkim wypada przywołać jego treść. Z powołanego przepisu wynika, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Jednak w tym wypadku brak jest w treści zarzutu skargi kasacyjnej jakiegokolwiek odniesienia do tego przepisu. Z zarzutu tego wynika bowiem jednoznacznie, że skarżący kasacyjnie kwestionuje dokonane w sprawie ustalenia faktyczne. Zarzut zatem naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. w kontekście opisu dokonanych naruszeń należało uznać za nietrafny.

Omówione przepisy z Kodeksu postępowania administracyjnego wskazane w zarzucie kasacyjnym powiązane zostały z art. 151 p.p.s.a. Przepis ten ma charakter wynikowy, reguluje sposób rozstrzygnięcia sprawy przez sąd pierwszej instancji. Można go powołać w zarzucie jedynie w powiązaniu z innymi przepisami procedury lub prawa materialnego, które zostały naruszone. W orzecznictwie NSA prezentowany jest jednolity pogląd, że przepisy art. 145 § 1 pkt 1 i art. 151 p.p.s.a. są tzw. przepisami wynikowymi, regulują sposób rozstrzygnięcia i bez stwierdzenia naruszenia innych przepisów, w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania, zarzuty nie są trafne (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2383/14, LEX nr 1666121, wyrok NSA z dnia 4 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 78/14, LEX nr 1677528, wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II FSK 1442/13, LEX nr 1783566, wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II FSK 1443/13, LEX nr 1774171).

Wobec braku stwierdzenia naruszenia któregokolwiek ze wskazanych w zarzucie skargi kasacyjnej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. należało w okolicznościach sprawy uznać za nieusprawiedliwiony.

Mając zatem powyższe na względzie jednoznacznie w sprawie stwierdzić należy, że postawiony zarzut nie mógł odnieść oczekiwanego przez stronę skutku. Dlatego też skarga kasacyjna podlegała oddaleniu.

Niezależnie od powyższego NSA podziela zapatrywania na sprawę wyrażone przez Sąd I instancji. Przekonują do tego poczynione przez organy ustalenia faktyczne oraz dokonane oceny, zaakceptowane przez Sąd I instancji. Słusznie WSA zaaprobował pogląd organów administracji o zaistnieniu w okolicznościach faktycznych sprawy sztucznych warunków do przyznania płatności. Wypada zatem wskazać na poszczególne elementy dokonanych ustaleń i ocen. Wynikało z nich, że działania Skarżącego skierowane były na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w postępowaniu o przyznanie wnioskowanych płatności, poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do ich uzyskania. W sprawie ustalono daleko idącą synchronizację poczynań wszystkich osób zaliczonych do grupy, kierowanej przez Mariusza Górnika i jego fundamentalną rolę w zakresie prowadzenia przez te osoby, w tym skarżącego, upraw pomidora w 2019 r. Na szczególną uwagę zasługują ustalenia dotyczące wydajności udatnych, prowadzonych zgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki gruntowych upraw pomidorów, która waha się od ok 30 t/ha do przeszło 80 t/ha. Pozwala to na oszacowanie średniego plonu z upraw tego rodzaju na 55 t/ha (30 + 80 = 110; 110/2 = 55). Przyjmując, że plenność ekologicznych upraw pomidora będzie o 20 - 30% mniejsza, niż w przypadku upraw konwencjonalnych, średni plon z 1 ha uprawy ekologicznej wyniósłby (organ przyjmuje tu korzystniejszą dla skarżącego wielkość obniżki plenności, tj. 30%) 38,5 t/ha (55 * 0,7 = 38,5).

Zestawiając zapisy wskazanej powyżej umowy kontraktacji z danymi odnośnie plenności upraw pomidorów gruntowych, pochodzącymi z opracowania przygotowanego przez ZODR, a więc materiały oparte o rzetelną wiedzę fachową i naukową w zakresie przemysłowych upraw tej rośliny założoną przez skarżącego (poniżej 4 dt/ha, czyli mniej niż 0,4 t/ha), a przeciętnym plonem uzyskiwanym przez plantatorów pomidora, prowadzących racjonalnie założoną i utrzymywaną uprawę o charakterze przemysłowym.

Znormalizowana, średnia wielkość plonu z 1 ha uprawy tego rodzaju wynosi 38,5 t. Strona, wpisując do umowy dostarczenie 18,5 t pomidorów, "zakontraktowała" ze swoim znajomym uprawę z powierzchni ok. ok. 0,48 ha. Umowa obejmuje jednakże aż 54,88 ha i z uwagi na nieracjonalny stosunek powierzchni wskazanego w niej areału uprawy pomidora do zaplanowanego plonu z niego stanowi formę obejścia prawa, celem uzyskania nienależnej płatności do areału, który nie służy produkcji pomidorów. Doprowadziło to do sytuacji, w której Strona, faktycznie wytworzywszy na cele przetwórcze zaledwie 4,32 t pomidorów, wystąpiła o uzyskanie płatności z tytułu prowadzenia wskazanej uprawy w wysokości 123,524,45 PLN (nie licząc jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie i płatności dodatkowej). Dla porównania rolnik zgłaszający do płatności ekologicznej uprawę 1 ha pomidorów o wydajności 38,5 t/ha otrzymałby 2.250,81 PLN płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów, czyli 58,46 PLN za tonę, co wynosi przeszło 489 razy mniej, niż rości Sobie Strona.

W ocenie NSA, w świetle przedstawionych okoliczności faktycznych nie budzi żadnych wątpliwości uznanie przez Sąd I instancji w ślad za organami, iż w sprawie zaistniały sztuczne warunki do uzyskania płatności rolniczych.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.