Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 368/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA P. Kiss (spr.), Sędziowie NSA P. Janicki, A. Cudak, Protokolant A. Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2005 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe M. i M. małż. P. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1995 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 6.061 (sześć tysięcy sześćdziesiąt jeden) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I S.A./Łd 368/05

Uzasadnienie

[...] Urząd Skarbowy Ł.-G. po ponownym rozpatrzeniu sprawy /pierwsza decyzja z dn.[..] została w wyniku odwołania strony uchylona do ponownego rozpoznania/ decyzją z dn.[...] nr [...] wydaną z powołaniem się na przepisy art. 207 i art. 332 ustawy z dn.29.08.1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm./ oraz art.40 i art.45 ustawy z dn.19.12.1980r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. z 1993r. nr 108, poz 486 ze zm./ orzekł o odpowiedzialności "A" spółki z o.o. w Ł. za zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995r. w kwocie 562.958,80zł, stanowiącej, zobowiązanie podatkowe M. i M. P. W uzasadnieniu decyzji w szczególności podano, iż ostatecznymi decyzjami organów podatkowych /decyzja organu drugiej instancji z dn.[...] określono dla M. i M. małż. P. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995r. w kwocie ponad 919.000zł, zaległość podatkową w wysokości 564.747,20zł oraz naliczono odsetki za zwłokę w kwocie ponad 587.000zł, a wszczęte postępowanie egzekucyjne do majątku podatników nie dało pozytywnego rezultatu. Organ orzekający stwierdził również, że podatnicy wcześniej podjęli działania, mające na celu wyzbycie się posiadanego majątku, a m.in. w dn.27.10.1998r. przekazali aktem notarialnym w drodze darowizny własnościowe spółdzielcze prawo do zajmowanego przez nich lokalu mieszkalnego w Ł. wraz z prawem własności garażu na rzecz matki M. P., zamieszkałej na terenie województwa lubelskiego. Podniesiono także, że M. P. objął w utworzonej w 1999r. spółce z o.o. w Ł. "A" udziały o łącznej wartości 616.000zł, które pokrył w całości należącym do niego udziałem w spółce cywilnej, działającej wcześniej pod tą samą nazwą i adresem i z działalnością której wiąże się określone dla podatników zobowiązanie podatkowe.

W wyniku rozpatrzenia odwołania pełnomocnika spółki z o.o. "A" Izba Skarbowa w Ł. zaskarżoną do Sądu decyzją postanowiła w oparciu o art.233 par.1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej uchylić w całości decyzję organu pierwszej instancji i orzec o odpowiedzialności spółki za zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995r. M. i M. małż. P. w kwocie 123.550zł. Z uzasadnienia decyzji organu drugiej instancji wynika, że przyczyną uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i zmniejszenia kwoty odpowiedzialności podatkowej spółki "A" było uwzględnienie wyłącznie jednego zarzutu odwołania strony, powołującego się na okoliczność, iż postanowieniem Sądu Rejonowego w Ł. z dn.[...] nastąpiło zmniejszenie kapitału zakładowego spółki, w tym wartości aportu z kwoty 1.496.000zł do kwoty 299.200zł oraz wartości udziału M. P. z kwoty 616.000zł do kwoty 123.550zł. Organ nie uznał natomiast zasadności pozostałych zarzutów odwołania stron, dotyczących braku ustawowych przesłanek do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej spółki. W szczególności organ uznał, że bezpodstawny jest zarzut przedawnienia prawa do wydania przedmiotowej decyzji, albowiem zdaniem organu przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych, z wyjątkiem art. 43 tej ustawy nie przewidują ograniczenia czasowego możliwości orzekania o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zaległości podatnika, która to odpowiedzialność może być orzeczona aż do chwili wygaśnięcia danego zobowiązania podatkowego. Za nieuzasadniony uznano także zarzut, iż wniesienie przez podatnika majątku do spółki w postaci aportu nie jest nabyciem majątku podatnika w rozumieniu art. 45 ust.1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

W złożonej do Sądu skardze pełnomocnik spółki "A" wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej w Ł. na podstawie art.247 par.1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 40 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych lub ewentualnie o jej uchylenie z uwagi na naruszenie przepisów art. 120 i 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 40 ust. 1 i 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Strona skarżąca stwierdziła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera tezę, jakoby nie doszło w rozpoznawanej sprawie do naruszenia przepisów art. 40 ust.1 i 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, jednakże zdaniem strony z brzmienia wymienionego przepisu art. 40 ust. 2 wynika, iż każda decyzja wydana na podstawie art. 40 ust.1 tej ustawy musi być poprzedzona rozstrzygnięciem w zakresie występowania bądź niewystępowania przesłanek w postaci zasad współżycia społecznego lub ważnych względów społecznych. Ponadto w skardze podtrzymano wcześniejszy zarzut przedawnienia prawa organów podatkowych do wydania w tej sprawie decyzji o odpowiedzialności podatkowej spółki, stwierdzając, że skoro decyzja z art. 40 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych ma charakter konstytutywny, powodujący z chwilą jej doręczenia osobie trzeciej powstania obowiązku spełnienia świadczenia podatkowego, to do jej wydania powinien mieć zastosowanie 3-letni termin przedawnienia, przewidziany w art. 7 ust.1 cytowanej ustawy.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Ł. wniosła o jej oddalenie stwierdzając, że podniesione w niej zarzuty są bezpodstawne. Organ stwierdził, że uzasadnienia wydanych w rozpoznawanej sprawie decyzji organów podatkowych obu instancji zawierają również wskazanie i rozważenie okoliczności określonych w art. 40 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, które według organów nie przemawiały za odstąpieniem od orzeczenia odpowiedzialności spółki z uwagi na zasady współżycia społecznego lub ważnych względów społecznych. W powyższym zakresie organ powołał się zwłaszcza na wskazane w decyzjach okoliczności związane z działaniami podatników zmierzającymi do bezskuteczności egzekucji przez wyzbycie się posiadanego majątku. Stwierdzono także, że wniesienie przez podatników składników majątkowych do spółki z o.o. "A" w postaci aportu spowodowało nabycie przez tę spółkę majątku podatnika w rozumieniu art.45 ust.1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje;

Zaskarżona decyzja organu podatkowego drugiej instancji podlega uchyleniu, jednakże z powodów innych niż podniesionych w skardze.

Zasadniczym powodem uchylenia zaskarżonej decyzji jest ustalenie, iż określony dla M. i M. małż. P. wymiar podatku dochodowego od osób fizycznych za 1995 rok, stanowiący podstawę do orzeczenia odpowiedzialności skarżącej spółki z o.o. "A" za zaległości podatkowe M. P. nie jest ostateczny w administracyjnym toku instancji. Jak bowiem wynika z akt sprawy Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. I S.A./Łd 493, wyrok tego Sądu z dn.11.12.2001r. oddalający skargę wyżej wymienionych podatników na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dn.[...] w przedmiocie określenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995r. został w wyniku rozpatrzenia rewizji nadzwyczajnej wniesionej przez Pierwszego Prezesa Sadu Najwyższego uchylony do ponownego rozpatrzenia sprawy. Następnie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dn.07.12.2004r. sygn. akt I S.A./Łd 808/04 została uchylona decyzja wymiarowa Izby Skarbowej w Ł., a także wyrokiem z tego samego dnia w sprawie sygn. akt I S.A./ Łd 807/04 została uchylona decyzja w przedmiocie określenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych za 1995r. Należy również nadmienić, że od powyższego wyroku Sadu, wydanego w sprawie I S.A./Łd 808/04 strona skarżąca wniosła skargę kasacyjną wyrażając pogląd, iż winno nastąpić stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji wymiarowej organu podatkowego.

W tych warunkach należy uznać, że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Izby Skarbowej w Ł. orzekająca odpowiedzialność podatkową spółki z o.o. "A" za zaległości podatkowe M. i M. małż. P. tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1995r. została wydana bez dostatecznej podstawy prawnej, a co najmniej przedwcześnie.

W rozpoznawanej sprawie Sąd nie podzielił natomiast zarzutu strony skarżącej i związanego z tym wniosku o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji o naruszeniu przez organy podatkowe art.40 ust.2 ustawy z dn.19.12.1980r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j.Dz.U. z 1993r. nr 108, poz. 486 ze zm./, zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany odstąpić od orzeczenia odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zaległości podatkowe podatnika ze względu na zasady współżycia społecznego lub inne ważne względy społeczno-gospodarcze. Strona skarżąca w toku całego postępowania administracyjnego i sądowego nie wskazała żadnych okoliczności mogących powodować uznanie, iż orzeczenie przedmiotowej odpowiedzialności podatkowej mogłoby naruszać zasady współżycia społecznego lub byłoby nieuzasadnione ze względu na inne ważne względy społeczno-gospodarcze. Organy podatkowe przedstawiły natomiast m.in. niekwestionowane przez stronę skarżącą okoliczności związane z wyzbyciem się w 1999r. przez podatników M. i M. małż. P. znacznej części posiadanego majątku /własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego i garażu/, które to czynności dokonane po wszczęciu przeciwko nim odpowiedniego postępowania podatkowego świadczą, iż miały one na celu uniknięcia ewentualnej odpowiedzialności podatników z tego majątku. Na podstawie oceny całości przedstawionego materiału w sprawie materiału dowodowego należy uznać, że orzeczenie odpowiedzialności podatkowej spółki z o.o. "A" za zaległości podatkowe małż. P., jako nabywcy części majątku podatników z tytułu wniesionego udziału nie narusza przepisu art.40 ust.2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Na uwzględnienie nie zasługuje również podniesiony w skardze zarzut, iż do wydania zaskarżonej decyzji miał zastosowanie trzyletni okres przedawnienia, zawarty w art. 7 ust.1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. W odniesieniu do powyższego zarzutu, nie podtrzymanego zresztą na rozprawie przed Sądem przez pełnomocnika strony należy stwierdzić, iż przepis art. 7 ust.1 cyt. ustawy odnosił się wyłącznie do decyzji organów podatkowych w sprawach dotyczących ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego.

Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art.145 par.1 pkt.1 lit. b oraz art.200 ustawy z dn.30.08.2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U nr 153, poz.1270 ze zm./ orzekł, jak w sentencji.