Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 4075/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13g ust. 1 i 2, ust. 1b
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, art. 40c ust. 1, art. 61
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

1 Sygn. akt VI SA/Wa 4075/14

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2014 roku Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania A. G., na podstawie art. art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13 g ust. 1, ust. la, ust. 1 b pkt 1, ust. 2, art. 40 c ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260) oraz lp. 6 pkt 7 lit. d) i e), Ip. 9 pkt 5 lit. b) załącznika nr 2 do ww. ustawy, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.), art. 5 ust. 2 w zw. z art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. Nr 222, poz. 1321), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2014 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 6300 za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

W uzasadnieniu swojego stanowiska organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi na drodze, na której dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t, dla pojedynczej osi napędowej pojazdów silnikowych oraz przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego.

W dniu [...] kwietnia 2012 r. w miejscowości G. na drodze wojewódzkiej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika marki [...] o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował P. M., który wykonywał przewóz drogowy wody mineralnej w butelkach umieszczonych na paletach w imieniu przedsiębiorcy A. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: [...]

Dnia [...] czerwca 2012 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję, którą nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 6300.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

W wyniku ponownie prowadzonego postępowania organ I instancji dnia [...] czerwca 2014 r. wydał decyzję którą nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 6300 zł.

Główny Inspektor przytoczył treść przepisów stanowiących podstawę prawną nałożenia kary i wyliczył jak w konkretnym przypadku przedstawiała się wysokość kary za przekroczenia nacisków na osie i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu na drodze, na której dopuszczalny jest ruch pojazdów o naciskach na oś do 8 t.

Stwierdził, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu, z dnia [...] lutego 2012 r., który zatwierdza stanowisko do ważenia pojazdów. Pojazd został zważony przy pomocy wag samochodowych do pomiarów statycznych typu [...] o nr fabrycznych [...] i [...]. Wagi legitymowały się w chwili kontroli ważnym świadectwem zgodności wydanym przez Okręgowy Urząd Miar w P. w dniu [...] lipca 2011 r. na podstawie dyrektywy WE nr 90/384/EWG. Dyrektywa ta została wdrożona do polskiego prawa rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz.U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23) i weszła w życie wraz z przystąpieniem Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej. Termin zgłoszenia przyrządu pomiarowego po raz pierwszy do legalizacji ponownej, po dokonaniu oceny zgodności, wynosi 3 lata, stosownie do lp. 7 załącznika nr 6, tabela nr 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 7 stycznia 2008 r. w sprawie prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych (Dz.U. Nr 5, poz. 29 ze zm.). Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Pojazd zważono dwukrotnie, a za podstawę do stwierdzenia naruszeń przyjęto wyniki korzystniejsze dla kontrolowanego. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., który kierowca podpisał bez uwag.

Uznając zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji za bezzasadne Główny Inspektor wskazał, iż strona jako podmiot wykonujący przejazd nie może przenieść odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia na załadowcę, nadawcę który jako oddzielny podmiot podlega odpowiedzialności na podstawie art. 13g ust. 1b pkt 2 ustawy o drogach publicznych. Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd jest odpowiedzialnością niezależną od odpowiedzialności ww. podmiotów. Przedstawione przez stronę wyliczenia teoretyczne nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia normatywności, czy nienormatywności kontrolowanego pojazdu. Jedynie przeprowadzenie ważenia na wagach posiadających ważne świadectwo legalizacji (zgodności) w miejscu do tego typu czynności zatwierdzonym daje rzeczywiste wyniki. Wywodził, że czynnością za którą odpowiada przewoźnik jest przewóz zatem kwestie załadunkowe nie są istotne dla jego odpowiedzialności administracyjnej. Wyjaśnił, że jak wynika z protokołu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. kontrolę przeprowadził P. M. inspektor Inspekcji Transportu Drogowego, który w dniu kontroli zajmował stanowisko młodszego kontrolera transportu drogowego w ramach korpusu służby cywilnej. Brak jest zatem jakichkolwiek przesłanek do przyjęcia stanowiska, że kontrolę przeprowadzało dwóch inspektorów z których jeden nie posiadał stosownych uprawnień.

Następnie organ szeroko omówił sposób rozumienia pojęć- "ładunek sypki" oraz "drewno" a także definicji "należytej staranności" i "braku wpływu" powołując na poparcie swojej argumentacji stosowne orzecznictwo.

Zwrócił także uwagę na treść 5 ust. 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, w którym ustawodawca przewidział możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie stwierdzając, że strona w toku postępowania nie przedstawiła żadnych dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, A. G., zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art.7,8,77 i 80 kpa, poprzez:

1. poczynienie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w oparciu o pomiar dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wykonany urządzeniem , które nie jest do tego przystosowane, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz nacisków na oś.

2. przeprowadzenie pomiarów przez pracownika inspekcji bez posiadanych uprawnień.

3. dowolność w ocenie zebranego materiału dowodowego,

a także przepisów prawa materialnego art. 5, ust.2, pkt.2 i 1 b ustawy o zmianie ustawy prawo o ruchu drogowym poprzez jego niezastosowanie.

W uzasadnieniu skargi skarżący, wskazał, m.in., iż zgodnie z dokumentami dostawy towar o wadze brutto 23608 kg nie przekraczał ani dopuszczalnej masy całkowitej ani nacisków na oś. Kierowca oświadczył w protokole z kontroli, że nie miał wpływu na załadunek towaru, który był ładowany przez [...] S.A. a nadto informował załadowcę o sposobie załadunku, jednakże załadowca oświadczył, że towar jest wysyłany do firmy J. w K. i palety muszą być załadowane po trzy w rzędzie. Z uwagi na wolne miejsce na tyle naczepy była fizyczna możliwość załadowania towaru w inny sposób tak jak życzył sobie kierowca, Kiedy poinformował o tym Inspektorów w trakcie kontroli stwierdzili, że rzeczywiście tak Żywiec ładuje towar, czyli dali wiarę temu jednakże nie uwzględniono uwag kierowcy. Nie było potrzeby ważenia pojazdu, gdyż z dokumentów przewozowych ilość towaru i masy nie przekraczały 40 ton dmc.

Stwierdził, że jeden z pracowników przedstawiających się jako pracownik Inspekcji Transportu Drogowego R. M. nie posiadał uprawnień do kontroli dokumentów, ani towaru, a dokonywał kontroli i ważenia pojazdu.

Wywodził, że pomiaru dokonano wagą nie przeznaczoną do ważenia masy całkowitej pojazdów, gdyż waga nieautomatyczna [...], przeznaczona jest do ważenia nacisków kół lub osi pojazdów. Waga ta posiada również dodatkową funkcję umożliwiającą sumowanie obciążeń osi pojazdów, podając masę całkowitą, jednakże wynik ten może być traktowany wyłącznie jako orientacyjny. Ewentualne wątpliwości powstałe po ustaleniu masy całkowitej pojazdu za pomocą tej wagi powinny być podstawą skierowania pojazdu do zważenia na innej, odpowiedniej wadze. Pomiar masy całkowitej pojazdu został wykonany w ten sposób, iż pojazd najeżdżał po kolei poszczególnymi osiami na parę wag. Wyniki pomiarów tych osi były następnie sumowane, zaś wynik ostateczny został przyjęty przez organ administracji jako masa całkowita pojazdu.

Zdaniem skarżącego ustalenia faktyczne w tej sprawie są niekompletne i nie w pełni rozpatrzone, a to stanowi, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasad ogólnych postępowania administracyjnego.

Główny Inspektor Transportu Drogowego ponownie rozpatrując tą samą sprawę powinien znać już raport NIK Delegatura w L. pt. "Informacja o wynikach kontroli ochrony dróg przed niszczeniem przez przeciążone pojazdy" odnoszący się także do kwestii wiarygodności pomiarów masy całkowitej pojazdów.

Ponadto organ odwoławczy nie wziął pod uwagę wyjaśnień strony dotyczący kwestionowania odpowiedzialności za przewożony towar gdy tymczasem okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazywały, iż Firma [...] miała wpływ lub godziła się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego a skarżący posiadając towar załadowany i zamieszczony na naczepie przez firmę [...], nie miał wpływu na jego rozmieszczenie, co jednoznacznie wynika z protokołu kontroli. .

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

W myśl art. art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. Nr 222, poz. 1321) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zgodnie z art. 13 g ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Pojazdem nienormatywnym, w myśl art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, jest - pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych (art. 13 ust. 1 pkt 2 ). Według art. 13 g ust. 2 ustawy o drogach publicznych wysokość kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, określa załącznik nr 2 do ustawy. Zgodnie zaś z art. 13g ust. 1b pkt 1, karę nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.

Stosownie do treści art. 64 ust 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, albo którego wymiary lub masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy, jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia.

Zgodnie z art. 40 c ust. 1 cyt. ustawy w przypadku stwierdzenia, że pojazd przekracza dopuszczalną masę całkowitą, naciski osi, wymiary lub przejazd pojazdu odbywa się bez zezwolenia wymaganego przepisami o ruchu drogowym, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego oraz funkcjonariusz Policji mają prawo wymierzania i pobierania kary pieniężnej ustalonej, zgodnie z art. 13 g ust.1 i 2 ustawy, w załączniku nr 2. Załącznik ten odnosi kary pieniężne do trzech kategorii dróg, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t, do 10,0 t oraz do 11,5 t i przyporządkowuje wysokość kar w kategorii danej drogi dla danego rodzaju osi, jednoznacznie określając dopuszczalne wartości nacisku danych osi na danej drodze, niepowodujące nałożenia kary. Załącznik stanowi integralną część ustawy o drogach publicznych i wraz z nią jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa, które użytkownicy dróg, w szczególności wykonujący działalność transportową, obowiązani są znać i stosować.

W myśl art. 41 ust. 4 i 5 ww. ustawy wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t oraz wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, ustalone zostały rozporządzeniami Ministra Infrastruktury w sprawie sieci dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o określonych parametrach. Droga wojewódzka nr [...] w miejscowości G. znajduje się poza ciągiem dróg wymienionych w tych rozporządzeniach. Zastosowanie ma więc przepis art. 41 ust. 6, w myśl którego drogi inne niż określone na podstawie ust. 4 i 5 stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. W przypadku zespołu pojazdów składającego się z dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy dopuszczalna masa całkowita może wynosić do 40 t włącznie w myśl zapisów Ip. 9 pkt 5 załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych.

Wymagania co do sposobu załadunku pojazdu zawiera art. 61 Prd., który w ust. 1 stanowi, że ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Ponadto ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby m.in. nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę (art. 61 ust. 2 pkt 1 Prd.). Ładunek umieszczony na pojeździe powinien być zabezpieczony przed zmianą położenia lub wywoływaniem nadmiernego hałasu, co z kolei obwarowuje art. 61 ust. 3 Prd

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na charakter decyzji związanych z przekroczeniem przepisów wskazanych wyżej ustaw. Wydane na ich podstawie decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne mają charakter szczególny. Są to mianowicie decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, nie stwarzającego właściwym organom administracji praktycznie żadnych "luzów" interpretacyjnych. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. W postępowaniu administracyjnym w tego rodzaju sprawach istotne jest bowiem przede wszystkim stwierdzenie faktu popełnienia wykroczenia i stwierdzenie odpowiedzialności za ten czyn – przy założonej odpowiedzialności przedsiębiorcy, niezależnie od jego winy, możliwości przyczynienia się do jej powstania, czy ewentualnych żądań miarkowania wysokości kary. Ustawa nie określa jakichkolwiek przesłanek wyłączających odpowiedzialność (możliwość odstąpienia od wymierzenia) bądź prowadzących do jej ograniczenia. Organ inspekcji drogowej działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego – stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości. Zaistnienie określonych ustawą przesłanek odpowiedzialności zobowiązuje właściwy organ do wymierzenia kary.

Działania kontrolne przeprowadzane przez służby Inspekcji Transportu Drogowego uregulowane zostały w rozdziale 9 i 10 ustawy o transporcie drogowym, a dodatkowo w rozdziale 11 dotyczącym kar pieniężnych. Zawarte we wskazanych rozdziałach przepisy, określając przedmiotowo zadania kontrolne Inspekcji oraz kompetencje jej organów, wyszczególniając podmioty podlegające kontroli Inspekcji, precyzując tryb dokonywania kontroli oraz obowiązki jakie spoczywają na kontrolowanych podmiotach pozwalają przyjąć, że procedura kontrolna dotycząca materii wykonywania transportu drogowego znalazła swoje wyczerpujące, odrębne i niezależne od przepisów Kpa. uregulowanie. Za tą tezą przemawia brak w ustawie o transporcie drogowym generalnego odesłania do przepisów Kpa. jako znajdujących zastosowanie w procedurze kontrolnej oraz zawarte w ustawie o transporcie drogowym pojedyncze odesłania do kodeksu postępowania administracyjnego jak w przypadku nieusprawiedliwionego niestawienia się świadka lub biegłego na wezwanie inspektora - art. 73 ust. 2 utd (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2008 roku sygn. akt II GSK 153/08).

Sporządzenie protokołu z kontroli znajduje umocowanie w art. 74 utd. W myśl powołanego przepisu z przeprowadzonych czynności kontrolnych inspektor sporządza protokół, a jego kopię doręcza się kontrolowanemu (ust. 1). Protokół podpisują inspektor i kontrolowany. Do protokołu kontroli, kontrolowany może wnieść zastrzeżenia (ust. 2). Odmowę podpisania protokołu przez kontrolowanego odnotowuje się w protokole (ust. 3).

Jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie. Orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 września 2005 r., VI SA/Wa 1224/04 (LEX nr 205475).

W rozpoznawanej sprawie czynności kontrolne były przeprowadzone zgodnie z prawem tj. pomiarów dokonano za pomocą wag, które posiadały stosowną legalizację Urzędu Miar, przed rozpoczęciem czynności kontrolnych kierowca miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji a odczytu wskazań dokonano w jego obecności, miejsce w którym dokonano kontroli legitymuje się odpowiednim dokumentem z pomiaru pochylenia terenu.

Podkreślić należy, iż numery wag zastosowanych do ważenia pojazdu odpowiadają numerom wag wskazanych w świadectwie legalizacji. Protokół kontroli kontrolowany kierowca podpisał bez uwag

Z treści Świadectwa Zgodności wagi SAW 10 C/II wynika, że spełnia ona wymogi Dyrektywy nr 90/384/EWG zmienionej Dyrektywą Rady nr 93/68/EWG, wdrożonej do systemu prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23). Zgodnie z § 2 pkt 2 cyt. rozporządzenia wagi nieautomatyczne służą do określenia masy będącej podstawą obliczania kar. Zatem wagi te mogą służyć do ustalenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu (DMC) i pomiaru nacisku osi. Nie ma przy tym znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy zarówno pismo Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] kwietnia 2012 r. z uwagi na to, że "wyjaśnienia, instrukcje lub pisma resortowe, niewydane na podstawie delegacji ustawowej, nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięć administracji" – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 1998 r. III SA 396/97 zachowujący aktualność jak też pismo Najwyższej Izby Kontroli w którym wskazano, że obecnie w większości przypadków pojazdy posiadają cztery lub więcej osi, a takiego przypadku rozpatrywana sprawa nie dotyczy.

Zdaniem Sądu zsumowanie wyników poszczególnych pomiarów, przy uwzględnieniu pomniejszeń, jest działaniem prawidłowym (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2280/11, publ. CBOSA http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustawienia pomiarów w zależności od typów pojazdów, określono szczegółowo w punkcie 2.5 instrukcji obsługi wagi. Podkreślić należy, że kontrolowany pojazd (pojazd dwuosiowy z naczepą trzyosiową) jest tego rodzaju (w takiej konfiguracji osi), jaki został przewidziany w punkcie 2.5 instrukcji. Wbrew zatem przekonaniu skarżącego prawidłowo przeprowadzono ważenie pojazdu.

Sąd uznał za nietrafny także zarzut dotyczący braku kompetencji osoby przeprowadzającej kontrolę.

Jak słusznie wskazano w odpowiedzi na skargę młodszy jak również starszy kontroler transportu drogowego jest inspektorem transportu drogowego w rozumieniu art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Stosownie do tego przepisu inspektorem może być osoba, która:

1) posiada obywatelstwo polskie;

2) ma nienaganną opinię i nie była karana za przestępstwo umyślne;

3) legitymuje się świadectwem dojrzałości po zdanym egzaminie maturalnym;

4) posiada prawo jazdy co najmniej kategorii B;

5) ukończyła 25 lat oraz posiada wymagany stan zdrowotny;

6) złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny.

W myśl art. 77 u.t.d. do pracowników Inspekcji zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych, w tym inspektorów, stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz. U. Nr 227, poz. 1505), z zastrzeżeniem ust. 2. Zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu do pracowników Inspekcji zatrudnionych na stanowiskach inspektorów nie mają zastosowania przepisy art. 4 ustawy, o której mowa w ust. 1.( ust. 2 cyt. art.). Natomiast ust. 3 stanowi, że do pracowników innych niż wymienieni w ust. 1 mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych.

W załączniku nr 1 do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie określenia stanowisk urzędniczych, wymaganych kwalifikacji zawodowych, stopni służbowych urzędników służby cywilnej, mnożników do ustalania wynagrodzenia oraz szczegółowych zasad ustalania i wypłacania innych świadczeń przysługujących członkom korpusu służby cywilnej z dnia 9 grudnia 2009 r. (Dz. U. Nr 211, poz. 1630)., w tabeli IV określono wymagania, które musi spełniać osoba na stanowisko kontrolera transportu drogowego. Jednym z wymagań koniecznych jest złożenie egzaminu kwalifikacyjnego II stopnia z wynikiem pozytywnym. Z przytoczonych przepisów wynika, że osoba zatrudniona na stanowisku służbowym kontrolera transportu drogowego jest inspektorem transportu drogowego w rozumieniu przepisów u.t.d., a w konsekwencji także przepisów p.r.d., a zatem osobą uprawnioną do przeprowadzenia kontroli przewozów drogowych, w tym pojazdów nienormatywnych

Należy także podkreślić, że w stanie prawnym wiążącym w sprawie, podmioty wymienione w art. 13g ust. 1b ustawy o drogach publicznych ponosiły odpowiedzialność na innych podstawach: przewoźnik za przejazd pojazdem nienormatywnym, a nadawca, załadowca lub spedytor za wpływ lub godzenie się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu. Odpowiedzialność tych podmiotów była dodatkową w stosunku do obligatoryjnej odpowiedzialności przewoźnika wykonującego przewóz. Zatem rola załadowcy nie miała wpływu na wyłączenie odpowiedzialności przewoźnika.

Uzasadnieniem nałożenia kary jest stwierdzenie naruszenia określonego przepisu prawa administracyjnego, w tym przypadku ustawy o drogach publicznych. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest podjęcie takich działań, które zapewnią wykonywanie działalności gospodarczej zgodnie z wymogami prawa. Jeżeli zatem powołana ustawa wprowadza ograniczenie w zakresie dopuszczalnych nacisków osi to przedsiębiorca tę okoliczność winien w swym działaniu uwzględnić

Przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej skutkowało tym, że w sprawie nie miał zastosowania art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Skoro bowiem kontrola drogowa wykazała przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu i dopuszczalnej masy całkowitej, to nie zachodzi możliwość uwolnienia się przewoźnika od odpowiedzialności. Nadto skarżący w toku postępowania nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących, że dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Okoliczności popełnienia zarzucanych naruszeń, były w ocenie Sądu okolicznościami, które podmiot wykonujący przejazd powinien był przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia

Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż decyzje organów obu instancji nie naruszają unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7, 8, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ustalona we wskazany sposób sytuacja faktyczna i jej implikacje prawne uzasadniały nałożenie na skarżącego kary za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia.

Również wysokość kary została ustalona w sposób prawidłowy, na podstawie właściwego przepisu załącznika do ustawy o transporcie drogowym, obowiązującego w dniu wydania decyzji przez organ.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia, 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.