Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 373/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2013-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Podatek rolny
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 6a ust. 6
journal: Dz.U. 2006 nr 136 poz 969
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r, o podatku rolnym - tekst jednolity
article: art. 6 ust. 7
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 122, art. 184
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska Sędziowie WSA Jarosław Szaro WSA Kazimierz Włoch / spr./ Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 lipca 2013r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2007 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że decyzja wymieniona w pkt. 1) nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej I. P. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Rz 373/13

UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I.P. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 2012r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości.

W podstawie prawnej organ odwoławczy powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy

z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej o.p.).

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i akt postępowania wynika, że decyzją

z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], Prezydent Miasta ustalił I.P. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2007 rok w kwocie 346 zł., w tym z tytułu podatku rolnego na kwotę 143,84 zł, natomiast z tytułu podatku od nieruchomości na kwotę 202,44 zł.

Jako podstawę prawną swej decyzji organ I instancji wskazał art. 6a ust. 6 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.), rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 grudnia 2001 r. w sprawie zaliczenia gmin oraz miast do jednego z czterech okręgów podatkowych ( Dz. U. Nr 143, poz. 1614), Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 17 października 2006 r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały 2006 r. (MP Nr 74, poz. 745), art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r.

o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej upol), Uchwałę Nr II/36/2006 Rady Miasta z dnia 4 grudnia 2006 r.

w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz.Urz.Woj. Podkarpackiego Nr 147, poz. 2296), art. 21 § 1 pkt 2 i § 5, art. 207 i art. 210 o.p., oraz art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027, dalej p.g.i.k.).

W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Prezydent Miasta wskazał, że zgodnie z ewidencją gruntów prowadzoną przez Wydział Geodezji Urzędu Miasta, I.P. jest właścicielką gospodarstwa rolnego tj. działki nr [...], obręb [...] w R. o pow. 1,3291 ha użytków rolnych oraz 1046 m2 gruntów, sklasyfikowanych jako tereny mieszkaniowe B. Ponadto podatniczka zawarła z Gminą Miasta R. umowę dzierżawy z dnia 18.01.2005 r. dotyczącą części działki nr [...], obręb [...] w R., na której znajduje się kiosk. Organ podatkowy naprowadził, że ustalając wymiar łącznego zobowiązania podatkowego oparł się o dane z ewidencji gruntów, ww. umowę dzierżawy oraz zadeklarowaną wartość budowli.

I.P. wniosła odwołanie od powyższej decyzji, wskazując, że dane zawarte w ewidencji gruntów w odniesieniu do obrębu [...] R. – B. są niezgodne ze stanem faktycznym, co zostało potwierdzone wyrokami WSA

w Rzeszowie, o sygn. akt: II SA/Rz 1024/12, II SA/Rz 825/10 i wyrokiem NSA z dnia 27.06.2012 r., sygn. akt I OSK 930/11. Prezydent Miasta nie wyjaśnił wątpliwości co do zagospodarowania ww. obrębu [...] i obszaru górniczego, a tym samym naruszył przepisy regulujące sposób prowadzenia postępowania.

W szczególności, jako bezprawne odwołująca uznała działanie organu, polegające na odmowie przeprowadzenia dowodu z wezwania "A" S.A. do złożenia wyjaśnień i udostępnienia danych związanych z obrębem geodezyjnym [...] i obszarem górniczym Z. w R.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] marca 2013 r. utrzymało zaskarżoną decyzje w mocy.

Kolegium wyjaśniło, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków

(z których wynika, że odwołująca jest właścicielką działki nr [...] obr. [...] w R.) były przedmiotem postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego

z dnia [...].11.2008 r., nr [...]. Decyzja ta, wraz z utrzymaną w mocy decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2008 r., nr [...], były podstawą zmian danych zawartych w ewidencji gruntów

i budynków ( zmiana z dnia [...].09.2009 r., nr [...]), które następnie stanowiły podstawę ustalenia zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie.

Kolegium oceniło, że organ I instancji nie naruszył przepisów postępowania ani prawa materialnego, a wydając zaskarżoną decyzję prawidłowo ustalił przedmiot opodatkowania, zastosował właściwe stawki i ustalił wartość łącznego zobowiązania pieniężnego. Mając na względzie treść art. 21 ust. 1 p.g.i.k. Kolegium wskazało, że dołączone do akt sprawy wypisy z ewidencji gruntów potwierdzają przedmiot opodatkowania i stosunki własnościowe, przyjęte w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Kolegium zaaprobowało również stanowisko organu I instancji, wyrażone w toku postępowania, że niezasadnym jest powoływanie się przez stronę na treść wyroku WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 1022/12, z dnia 6 grudnia 2012r., który zapadł w odmiennym stanie faktycznym tj. istnienia dokumentu urzędowego na podstawie którego można obalić domniemanie wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Natomiast w niniejszej sprawie brak jest podstaw, by podważyć treść istniejących zapisów w ewidencji gruntów i budynków.

Ustosunkowując się do zarzutów, iż nie wyjaśniono okoliczności prowadzenia działalności górniczej na terenie Ośrodka Zbioru Gazu Ziemnego Z. przez "A" S.A., Oddział w S., stwierdzono, że w toku postępowania wyjaśniono, iż Prezydent Miasta, decyzją z dnia [...].02.2006 r. orzekł o ograniczeniu

w korzystaniu z nieruchomości, poprzez udzielenie zezwolenia "A" S.A. na przeprowadzenie u podatniczki sieci gazowych. Przedmiotowa działka nie została jednak wywłaszczona. Kolegium za słuszne uznało stanowisko organu I instancji, że fakt toczących się sporów co do sposobu korzystania z ww. działki, nie ma znaczenia dla postępowania podatkowego. Nie można również uznać "A" S.A. za posiadacza samoistnego przedmiotowej działki. Organ I instancji w sposób wyczerpujący wyjaśnił również w postanowieniu z dnia [...].12.2012 r., przyczyny odmowy przeprowadzenia dowodu z wezwania "A" S.A. do przedstawienia danych, związanych z obrębem 210 i obszarem górniczym.

W skardze na powyższą decyzję I.P. podniosła, że dołączona do akt postępowania część opisowa ewidencji gruntów nie odpowiada stanowi zagospodarowania terenu górniczego na Zalesiu. Podstawą wydania wyroku WSA

w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1024/02 były nieprawidłowości w dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, dotyczącej tego obszaru, które stały się podstawą dokonanej modernizacji ewidencji gruntów. Ponadto, zarówno decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2008 r., nr [...], jak

i Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].11.2008 r., nr [...], pozostają w sprzeczności do wyroków sądowych

o sygn. akt II SA/Rz 1024/02 i OSK 920/11. Nie mogą więc być podstawą ustalenia zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie. Fakt nieprawidłowej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej został również potwierdzony wyrokiem WSA

w Rzeszowie z dnia 06.12.2012 r., sygn. akt I SA/Rz 1022/12. Skarżąca podniosła również, że ewidencja gruntów i budynków nie zawiera wszystkich danych dotyczących prowadzonej działalności gospodarczej na terenie obrębu [...] R.- Z. W ocenie skarżącej, norma wyrażona w art. 21 p.g.i.k. nie może stać na przeszkodzie przestrzegania zasady praworządności, określonej w art. 7 Konstytucji oraz zasady prawdy obiektywnej. Organy podatkowe winny były zweryfikować dane zawarte w ewidencji, by rozstrzygnięcie w sprawie było zgodne

z art. 122 o.p. Organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania tj. art. 120, art. 121, art. 124, art. 128, art. 191, art. 210 i art. 233 o.p., gdyż nie przeprowadzono postępowania dowodowego i nie zgromadzono dokumentów niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. W związku z powyższymi zarzutami skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

W niniejszej sprawie wydana została przez Prezydenta Miasta w dniu [...] grudnia 2013r. wyżej przedstawiona decyzja ustalająca wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2007r. w kwocie 346zł. Zgodnie z art. 68 §1 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2 nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Natomiast art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej stanowi, iż jeżeli podatnik:

1) nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego,

2) w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego,

zobowiązanie podatkowe o którym mowa w § 1 nie powstaje, pod warunkiem że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5-ciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

W uzasadnieniu decyzji organu I instancji z dnia [...] grudnia 2012r. stwierdzono, że skarżąca zadeklarowała do opodatkowania wartość budowli.

Natomiast z pisma Prezydenta Miasta z dnia 22 czerwca 2011r. - zalegającego w aktach administracyjnych, wynika, że skarżąca w dniu 8 sierpnia 2006r., złożyła pismo w którym zadeklarowała do opodatkowania 12m² gruntu działki nr [...] - dzielnica NM. - obręb [...] dzierżawionej od gminy Miasta R. oraz budowlę kiosk "B" o wartości 600zł, natomiast nie deklarowała do opodatkowania żadnego budynku.

Z akt administracyjnych nie wynika natomiast czy składała deklaracje podatkowe odnośnie pozostałych nieruchomości.

Z akt administracyjnych wynika, że w 2007r. skarżąca była właścicielem działki nr [...], obręb [...] o powierzchni 1.4337 ha, sklasyfikowanej jako użytki rolne o powierzchni 1,3291 ha oraz tereny mieszkaniowe o powierzchni 1046m².

Pełnomocnik Skarżącej Z.P. na rozprawie oświadczył, że nie pamięta czy skarżąca składała stosowne deklaracje podatkowe. Stwierdził natomiast, że podatek od działki nr [...] nie był płacony w latach poprzedzających 2007r. Złożył natomiast zarzut przedawnienia. Wobec powyższych zachodzą wątpliwości, czy nie nastąpiło przedawnienie do ustalenia zobowiązania podatkowego określone w art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, odnośnie nieruchomości w postaci działki nr [...]. Sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych, a materiał dowodowy znajdujący się w aktach administracyjnych nie pozwalał na rozstrzygnięcie tego problemu.

Z tego względu powyższa kwestia wymaga przez organ wyjaśnienia.

Z mocy art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005r., nr 240, poz. 2027; powoływanej dalej jako: Prawo geodezyjne i kartograficzne) podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

W orzecznictwie sądów administracyjnych i w doktrynie nie budzi wątpliwości, że wypis z ewidencji gruntów i budynków jest dokumentem urzędowym, o którym mowa w art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. Z mocy ostatnio powołanego przepisu dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z kolei z mocy art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej przepis § 1 art. 194 nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tym przepisie.

Dokumenty urzędowe korzystają z dwojakiego rodzaju domniemań: domniemania prawdziwości, to znaczy że dokument pochodzi od organu, który go wystawił i domniemania zgodności z prawdą oświadczenia organu, od którego dokument pochodzi. Ustawodawca, w przytoczonym powyżej art. 194 § 1, przyjął w stosunku do dokumentu urzędowego domniemanie prawdziwości i domniemanie zgodności z prawdą. Na użytek niniejszej sprawy należy podkreślić, że domniemanie zgodności z prawdą takiego dowodu o podwyższonej mocy dowodowej, jaki stanowi wypis z ewidencji gruntów i budynków, jest domniemaniem wzruszalnym. W przypadku skutecznego przeprowadzenia przeciwdowodu - dokument urzędowy nie może być traktowany jako dowód w sprawie. W literaturze przedmiotu (Rafał Dowgier, Leonard Etel, Cezary Kosikowski, Piotr Pietrasz, Mariusz Popławski, Sławomir Plesnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz. Lex 2009 Wyd. III) wskazuje się, że dokumentem, który pozwala na obalenie domniemania poprawności danych z ewidencji gruntów i budynków może być w zakresie klasyfikacji gruntów np. decyzja o wyłączeniu użytków rolnych z produkcji rolnej. Z taką decyzją powinna wiązać się zmiana zapisów ewidencyjnych, gdyż grunty objęte decyzją utraciły charakter użytków rolnych. Nawet jednak gdy odpowiedniej zmiany nie dokonano, art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej pozwala organowi podatkowemu na pominięcie wadliwych zapisów z ewidencji i oparcie się przy opodatkowaniu na decyzji o wyłączeniu, która jest dokumentem bardziej aktualnym. Przeprowadzenie dowodu przeciwko ewidencji gruntów i budynków może polegać także na wskazaniu na decyzję o zakończeniu rekultywacji w kierunku rolnym lub leśnym, które podważają dane wykazane w ewidencji gruntów. Decyzje te (o wyłączeniu użytków rolnych z produkcji rolnej oraz o zakończeniu rekultywacji) "aktualizują" dane zawarte w ewidencji gruntów. W pierwszym przypadku przez wyłączenie gruntów oznaczonej w niej jako rolne lub lasy z produkcji rolnej lub leśnej, w drugim zaś przypadku dają podstawę do traktowania tych gruntów jako grunty rolne lub lasy.

Z wyjaśnień pełnomocnika skarżącej, złożonych na rozprawie wynikałoby, że na wyżej opisanej działce nr [...] obręb [...] wybudowany jest zakład górniczy i realizowany jest plan ruchu górniczego, następuje eksploatacja złoża gazu ziemnego na podstawie stosownego zeznania, w związku z czym muszą być zachowane odpowiednie środki bezpieczeństwa, wobec czego właścicielka I.P., począwszy od 2005r. w żaden sposób z działki o nr [...] w ogóle nie korzysta. Zauważyć należy, że w postępowaniu administracyjnym, skarżąca złożyła wniosek dowodowy w kierunku wyjaśnienia tych okoliczności, jednakże został on postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012r. oddalony. Zdaniem Sądu wyjaśnienie tych okoliczności jest dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy konieczne.

Bowiem gdyby okoliczności te potwierdziły się, to należałoby rozważyć, czy działka o nr [...] jest jeszcze użytkiem rolnym.

Art. 1 ustawy z dnia 15 lipca 1994r. o podatku rolnym (tj. Dz.U. z 2006r. Nr 136, poz. 969 ze zm.) stanowi, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

W decyzji z dnia [...] lutego 2006r. Nr [...] Prezydent Miasta orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania między innymi z działki nr [...] obręb [...] R. - B.

Organ I instancji odmówił przeprowadzenia postępowania dowodowego, w zakresie ustalenia faktów w jaki sposób to ograniczenie jest wykonywane.

W niniejszej sprawie doszło więc do naruszenia prawa procesowego w postaci art. 122 i 187 §1 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, dlatego zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa.

W oparciu o art. 152 Ppsa orzeczono, iż uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku w oparciu o art. 200 Ppsa. Zasądzono od SKO na rzecz Skarżącej I.P. zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 100zł, która odpowiadała wysokości uiszczonego wpisu.