Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 552/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2017-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 1, 8, art. 9 ust. 2 pkt 1, 2, art. 37 ust. 1, 2, art. 66 ust. 2 pkt 1, art. 71
journal: Dz.U. 2014 poz 1146
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020
article: art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "K." w O. Ś. na informację Zarządu Województwa Ś. z [...] r. [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny – przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa Ś; 2. zasądza od Zarządu Województwa Ś na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "K" w O Ś kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1.1 Spółdzielnia Mieszkaniowa "K." w O. Ś. złożyła wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pn. "Podniesienie efektywności energetycznej poprzez przeprowadzenie termomodernizacji wielorodzinnych budynków wraz z wymianą oświetlenia oraz pozyskiwanie energii z instalacji fotowoltaicznej", w konkursie nr RPSW.03.03.00-IZ.00-26-076/16 prowadzonym w ramach Osi Priorytetowej 3 – Efektywna i zielona energia Działania 3.3 Poprawa efektywności energetycznej z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii w sektorze publicznym i mieszkaniowym Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014 – 2020.

Instytucja Zarządzająca tj. Zarząd Województwa Ś. obsługiwany przez Departament Wdrażania Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego pismem z 28 lipca 2017 r. nr EFRR-III.432.03.03.76.0058.2.2017 poinformował wnioskodawcę, że w wyniku oceny merytorycznej wniosek został odrzucony z powodu niespełnienia kryteriów merytorycznych dopuszczających nr 1, nr 2 i nr 3.

W kryterium dopuszczającym ogólnym nr 1 pn. zgodność projektu z dokumentami programowymi na lata 2014-2020 organ wskazał, że projekt wnioskodawcy jest sprzeczny z Szczegółowym Opisem Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014 - 2020 oraz regulaminem konkursu nr RPSW.03.03.00-IZ.00-26-076/16 wraz z załącznikami. Wnioskodawca nie spełnił wymogów, o których mowa w art. 199 i art. 200 Kodeksu cywilnego oraz w art. 6 ust. 4 i 5 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1222 ze zm., dalej: u.s.m.). Organ wyjaśnił, że wnioskodawca nie może samodzielnie rozporządzać nieruchomością w celach modernizacyjnych, której jest współwłaścicielem, konieczne jest w tym celu uzyskanie zgody pozostałych właścicieli - dysponujących prawem odrębnej własności.

W kryterium dopuszczającym ogólnym nr 2 pn. Zgodność projektu z obowiązującymi przepisami prawa oraz obowiązującymi wytycznymi organ wskazał, że w związku z tym, że wnioskodawcy nie przysługuje prawo dysponowania nieruchomościami objętymi projektem, w których posiada współwłasność, na cele budowlane w zakresie przekraczającym bieżące jej utrzymanie, a także z uwagi na to, że czynność dokonana bez zgody wszystkich współwłaścicieli nie podlega konwalidacji także wówczas gdy zostanie ona później przez nich potwierdzona lub współwłaściciel uzyska zgodę sądu, należało uznać, że wnioskodawca nie może uzyskać niezbędnych zgód, pozwoleń czy dokonać kolejnych czynności związanych z projektem, a zatem nie jest możliwe uzupełnienie wniosku o m.in.: pozwolenia na budowę, zgłoszenia robót budowlanych nie wymagających uzyskania pozwolenia.

Wnioskodawca, wbrew twierdzeniom i oświadczeniom nie może zapewnić trwałości projektu zarówno w zakresie własności zmodernizowanych budynków, eksploatacji czy zarzadzania/administrowania nimi, ale też finansowym. Organ odwołał się do uzasadnienia sporządzonego przy kryterium nr 1. Wskazano w nim na Studium Wykonalności Inwestycji (dalej: studium) i zawarty tam rozdział Analiza trwałości, powołano przepis art. 71 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie (WE) 1083/2013 (Dz. Urz. UE L 347/320 z 20.12.2013 r., dalej: rozporządzenia nr 1303/2013); oraz art. 241 u.s.m. Wskazano też, że w czterech na pięć budynków wnioskodawca jest mniejszościowym właścicielem. Zgodnie z danymi zawartymi w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości Os. Rosochy 4-10 wnioskodawca dysponuje 51,11% udziałów. W przypadku nieruchomości os. Rosochy 74,76 i 79 jest to już tylko 39,18%.

Organ wskazał, że świetle art. 4 ust. 1 do 41 u.s.m. wątpliwości budzą także informacje dotyczące podmiotu, który będzie pokrywał koszty utrzymania/funkcjonowania infrastruktury/majątku powstałego w ramach realizacji projektu (studium str. 49). Ogólne wskazanie spółdzielni oznacza obciążenie kosztami projektu wszystkich jej członków oraz pozostałych osób wymienionych w art. 4 ustawy.

W kryterium dopuszczającym ogólnym nr 3 pn. Spójność dokumentacji projektowej organ wskazał, że zawarte w studium w rozdziale Analiza trwałości twierdzenie: "Zmodernizowane budynki w ramach projektu pozostają i będą pozostawać w zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej "K." i podmiotem odpowiedzialnym za eksploatację tegoż majątku będzie Spółdzielnia" jest sprzeczne z zawartymi na str. 4 dokumentu informacjami: "[Spółdzielnia] sukcesywnie realizuje zadania wynikające z ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zmierzające do umożliwienia ustanawiania praw odrębnej własności lokali i przenoszenia ich na osoby uprawnione." W studium (str. 50) oraz piśmie z 30 maja 2017 r. wskazano, że wnioskodawcą jest wspólnota mieszkaniowa. Tymczasem we wniosku o dofinansowanie występuje Spółdzielnia Mieszkaniowa "K.".

1.2 Spółdzielnia wniosła protest. Wskazała na niekonsekwencję organu, który pismem z 9 maja 2017 r. wzywał spółdzielnię do złożenia dokumentu potwierdzającego zgodę większości właścicieli nieruchomości na realizację projektu. Spółdzielnia uzupełniła wniosek w tym zakresie. Następnie w piśmie odrzucającym wniosek organ wskazał na wymóg zgody wszystkich współwłaścicieli na realizację projektu. Spółdzielnia wyraziła zdanie, że pogląd o konieczności uzyskania zgód poszczególnych właścicieli lokali jest nieuzasadniony pod względem prawnym.

Zarzut niezgodności oświadczenia o zapewnieniu trwałości projektu z treścią art. 26 u.s.m. jest w pełni chybiony, gdyż skutek nim przewidziany następuje z chwilą przeniesienia i ustanowienia odrębnej własności lokali, a udział procentowy spółdzielni w przedmiotowych nieruchomościach wskazuje, iż trudno zakładać ziszczenie się takiej okoliczności w okresie trwałości projektu. Na podstawie art. 241 u.s.m. uchwała właścicieli lokali o stosowaniu do ich praw i obowiązków oraz zarządu nieruchomością wspólną ustawy o własności lokali może być podjęta jedynie w sytuacji, w której przysługuje im ponad połowa udziałów w nieruchomości wspólnej, co w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie ma miejsca.

W ocenie spółdzielni, zagadnienie trwałości projektu jest zagadnieniem abstrakcyjnym. Każdy podmiot jest w stanie oświadczać o stanie rzeczy i działaniach, które sam może przewidzieć i na które posiada wymierny wpływ.

Odnosząc się do oceny kryterium dopuszczającego ogólnego nr 3 spółdzielnia wskazała, że rozbieżność między określeniem wnioskodawcy jest wynikiem pomyłki. Wnioskodawcą projektu jest Spółdzielnia Mieszkaniowa "K.".

1.3 W piśmie z 12 września 2017 r. nr DPR.III-433.2.5.164.2017 Departament Polityki Regionalnej (dalej: organ) nie uwzględnił protestu.

W zakresie kryterium nr 1 podniósł, że zostało ono spełnione. Wyjaśnił, że spółdzielnia

zgodnie z wezwaniem do uzupełnienia dokumentacji dołączyła oświadczenie potwierdzające zgodę większości właścicieli lokali mieszkalnych posiadających spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu i odrębną własność w poszczególnych budynkach wchodzących w skład nieruchomości wielobudynkowych obejmujących budynki mieszkalne wielorodzinne.

W zakresie kryterium nr 2 organ potwierdził prawidłowość przeprowadzonej oceny. Ponownie powołał sprzeczność twierdzeń ze str. 49 z informacjami ze str. 4 studium. Zdaniem organu, wnioskodawca sam wskazuje na realne ryzyko zmiany formy własności, jak i właściciela nieruchomości. Uwzględniając zawarty w u.s.m. obowiązek przeniesienia własności lokalu przez spółdzielnię na żądanie osoby do tego uprawnionej, nie jest możliwe złożenie przez spółdzielnię mieszkaniową wiarygodnego oświadczenia o zachowaniu trwałości projektu zarówno w zakresie własności, jak i zarządu projektem. Zmiany formy własności mogłyby doprowadzić do pozbawienia spółdzielni zarządu wykonywanego jako zarząd powierzony na mocy art. 27 ust. 2 u.s.m. i powstania nowego podmiotu - beneficjenta (podjęcie przez właścicieli uchwały w trybie art 241 u.s.m.).

Twierdzenie wnioskodawcy dotyczące abstrakcyjności zagadnienia trwałości jest niesłuszne, gdyż zagadnienie to wynika z konkretnych zapisów art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013.

Organ potwierdził również niespełnienie kryterium nr 3. Wyjaśnił, że status prawny oraz specyfika działalności wspólnoty mieszkaniowej i spółdzielni mieszkaniowej są całkowicie zróżnicowane. Zasadniczym powodem niespełnienia kryterium dopuszczającego nr 3 jest jednak niespójność pomiędzy stwierdzeniem, że zmodernizowane budynki w ramach projektu pozostają i będą pozostawać w zasobach spółdzielni i podmiotem odpowiedzialnym za eksploatację tegoż majątku będzie spółdzielnia, a z zawartymi na str. 4 dokumentu informacjami: "[Spółdzielnia] sukcesywnie realizuje zadania wynikające z ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zmierzające do umożliwienia ustanawiania praw odrębnej własności lokali i przenoszenia ich na osoby uprawnione."

2.1 Skargę na rozstrzygnięcie organu z 12 września 2017 r. złożyła spółdzielnia, zaskarżając je w części dotyczącej nieuwzględnienia protestu w zakresie kryterium nr 2 i 3. Rozstrzygnięciu zarzuciła rażące naruszenie przepisów postępowania poprzez niezastosowanie art. 6 oraz art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.), stanowiących ogólne zasady postępowania a polegające na wydaniu decyzji z naruszeniem zasad legalizmu i praworządności; oraz naruszenie przepisów postępowania: art. 8 i 9 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegające na fragmentarycznym i niezupełnym sporządzeniu uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji.

2.2 Z zakresie kryterium nr 2 spółdzielnia powtórzyła argumentację zawartą w proteście. Wskazując na treść art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013 r. odniosła się do zawartych w tym przepisie okoliczności, wyjaśniając w zakresie punktu a/, że spółdzielnia jest w dobrej kondycji finansowej, nie zamierza zaprzestać swojej działalności i niemożliwe jest przeniesienie poddawanych termomodernizacji budynków poza obszar objęty programem. W zakresie punktu b/ zarzuciła, że organ nie przedstawił uzasadnienia jakie nienależne korzyści mogłaby dać przedsiębiorstwu, w tym przypadku spółdzielni, zmiana własności elementu infrastruktury. Ponadto u.s.m., Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy Prawo spółdzielcze w swoim art. 26 stanowi, że jeżeli w określonym budynku lub budynkach położonych w danej nieruchomości została wyodrębniona własność wszystkich lokali, po wyodrębnieniu własności ostatniego lokalu stosuje się przepisy ustawy o własności lokali z dnia 24 czerwca 1994 r. Według stanu na dzień sporządzenia skargi w nieruchomości os. Rosochy 4-10 na 293 lokale mieszkalne zostały wyodrębnione 143 lokale, a w nieruchomości os. Rosochy 74, 76 i 79 na 132 lokale mieszkalne zostało wyodrębnionych 79 lokali mieszkalnych. W okresie ostatnich 5 lat, a wiec w okresie zbliżonym do okresu trwałości, w ww. nieruchomościach zostało wyodrębnionych odpowiednio: 10 i 13 lokali mieszkalnych, co stanowi odpowiednio: 3,4% i 9,8% ogólnej liczby lokali mieszkalnych w tych nieruchomościach.

W ocenie spółdzielni, niemożliwe jest również zaistnienie istotnej zmiany wpływającej na okoliczności określone w punkcie c/ ww. art. 71, gdyż zmiana formy prawnej z nieruchomości w zarządzie spółdzielni mieszkaniowej na wspólnotę mieszkaniową nie spowoduje zmiany wpływającej na charakter operacji, jej celów lub warunków wdrażania, która mogłaby doprowadzić do naruszenia jej pierwotnych celów.

W dalszym ciągu celem będzie termomodernizacja budynków lub ich części wspólnych, a wspólnoty mieszkaniowe są również beneficjentami programu.

Powyższe oznacza, że w odniesieniu do skarżącej wszystkie trzy okoliczności nie mają szansy zaistnieć.

2.3 Spółdzielnia wskazała, że w okresie trwania procedury konkursowej nie doszło (ponieważ nie mogło dojść) do zmiany formy prawnej spółdzielni na wspólnotę. Uczestnikiem tej procedury był tylko jeden konkretny podmiot. Kwestia potocznego nazewnictwa nie może rzutować w najmniejszym stopniu na ocenę zakreślonego kryterium ponieważ nie doszło w tym przypadku do niespójności.

3.1 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w odpowiedzi na protest.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje:

4.1 Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem. Na podstawie art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej: ustawy p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2014 r., poz. 1146 ze zm. – dalej: ustawa wdrożeniowa), które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy p.p.s.a., o czym mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 tej ustawy w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może stosownie do art. 61 ust. 8: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 lit. a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 lit. b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).

4.2 Przystępując do kontroli oceny wniosku należy wskazać, że procedura odwoławcza została wyczerpana. Spółdzielnia po otrzymaniu informacji o odrzuceniu projektu na etapie oceny merytorycznej (pismo z 28 lipca 2017 r.) wniosła w terminie przewidzianym ustawą protest, który nie został uwzględniony (pismo

z 12 września 2017 r.). W ustawowym terminie 14 dni spółdzielnia złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Powyższe oznacza, że możliwa jest merytoryczna ocena przez sąd złożonej skargi.

4.3 Skarga jest zasadna. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że stosownie do art. 9 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, instytucja zarządzająca, którą w przypadku regionalnego programu operacyjnego jest zarząd województwa, została zobowiązana do przygotowania propozycji kryteriów wyboru projektów i wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 1 i 2 tej ustawy, wybór projektów do dofinansowania jest przeprowadzany przez właściwą instytucję w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 320). Powyższe zasady przejrzystości, rzetelności, bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Zasady te dotyczą także uzasadnienia stanowiska czy to na etapie oceny formalnej czy merytorycznej projektu jak też na etapie oceny słuszności zarzutów protestu. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest natomiast z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru (por. komentarz do art. 37 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, Jacek Jaśkiewicz, program LEX).

4.4 Regulamin dwuetapowego konkursu zamkniętego nr RPSW.03.03.00-IZ.00-26-076/16, w ramach którego spółdzielnia złożyła przedmiotowy wniosek, wymienia wśród podstaw prawnych i dokumentów programowych konkursu (§ 1) Uchwałę nr 54/2016 z 29 czerwca 2016 r. Komitetu Monitorującego Regionalny Program Operacyjny Województwa Ś. na lata 2014-2020 pn. Kryteria merytoryczne dla działania 3.3. Poprawa efektowości energetycznej w sektorze publicznym i mieszkaniowym współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014-2020. Załącznik nr 1 tej uchwały stanowią kryteria merytoryczne, wśród których zawarto kryteria dopuszczające ogólne, w tym nr 2 i nr 3 będące osią sporu w przedmiotowej sprawie.

Definiując kryterium nr 2 wskazano, że przy jego ocenie sprawdzane będzie w szczególności, czy projekt jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa odnoszącymi się do jego stosowania oraz wytycznymi ministra właściwego ds. rozwoju regionalnego i wytycznymi Instytucji Zarządzającej RPOWŚ na lata 2014-2020. Przedmiotem analizy będzie zgodność podstawowych parametrów technicznych z obowiązującymi aktami prawnymi dotyczącymi realizowanej inwestycji oraz kwestie prawne związane z realizacją projektu, np. własność gruntów/obiektów, posiadanie niezbędnych dokumentów/decyzji umożliwiających jego realizację (m.in. decyzje pozwolenia na budowę lub zgłoszenia robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę, do których organ nie wniósł sprzeciwu), zgodność z branżowymi aktami prawnymi (w zależności od zakresu rzeczowego projektu) takimi jak np. ustawa z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, itp.

Definiując kryterium nr 3 wskazano, że przy jego ocenie badana będzie w szczególności spójność pomiędzy wnioskiem o dofinansowanie, a pozostałą dokumentacją aplikacyjną (tj. studium wykonalności/biznes plan, załączniki do wniosku o dofinansowanie).

4.5 Zdaniem Sądu, poczyniona przez organ ocena w zakresie kryterium nr 2 nie pozwala poznać przyczyn, z powodu których organ uznał, że projekt nie jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa oraz obowiązującymi wytycznymi. Organ w zakresie tego kryterium wyraził wątpliwości co do trwałości projektu (które to argumenty zostaną poddane ocenie Sądu poniżej), jednakże nie wskazał konkretnego przepisu obowiązującej ustawy lub wytycznych ministra, z którymi projekt miałby być niezgodny. Nie poddał analizie zgodności podstawowych parametrów technicznych z obowiązującymi aktami prawnymi dotyczącymi realizowanej inwestycji. Takiej analizy nie poczynił także w zakresie kwestii prawnych związanych z realizacją projektu, czy zgodności z branżowymi aktami prawnymi. Wszystkie omówione tu kwestie wynikają z opisu znaczenia kryteriów dopuszczających ogólnych, jednakże te argumenty, które wskazał organ, nie stanowią żadnej z tych analiz.

Nie można uznać, by wykazaniem niezgodności z obowiązującymi przepisami prawa było powołanie przez organ przepisu art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013. Przepis ten w ustępie 1 stanowi, że w przypadku operacji obejmującej inwestycje w infrastrukturę lub inwestycje produkcyjne dokonuje się zwrotu wkładu z EFSI, jeżeli w okresie pięciu lat od płatności końcowej na rzecz beneficjenta lub w okresie ustalonym zgodnie z zasadami pomocy państwa, tam gdzie ma to zastosowanie, zajdzie którakolwiek z poniższych okoliczności:

a) zaprzestanie działalności produkcyjnej lub przeniesienie jej poza obszar objęty programem;

b) zmiana własności elementu infrastruktury, która daje przedsiębiorstwu lub podmiotowi publicznemu nienależne korzyści;

c) istotna zmiana wpływająca na charakter operacji, jej cele lub warunki wdrażania, która mogłaby doprowadzić do naruszenia jej pierwotnych celów.

Przepis ten został powołany w instrukcji sporządzania studium w rozdziale 4.3. pod nazwą Analiza trwałości, w kontekście wykazania przez beneficjenta, że nie zajdzie żadna z okoliczności opisana w tym przepisie. Oznacza to, że treścią przepisu można się posłużyć w zakresie czynienia oceny, czy wnioskodawca wykazał, że nie zaprzestanie działalności lub że nie przeniesie jej poza obszar objęty programem, że nie zajdzie zmiana własności elementu infrastruktury, która da nienależne korzyści lub że nie zajdzie istotna zmiana wpływająca na charakter operacji, jej cele lub warunki wdrażania. Nie można natomiast w kontekście kryterium nr 2 rozpatrywać niezgodności projektu z przepisem art. 71, ponieważ przepis ten nie może mieć zastosowania do beneficjenta na etapie składania przez niego wniosku. Jak wynika z jego treści, odnosi się do "zwrotu wkładu", a na wspomnianym etapie nie doszło jeszcze do przekazania żadnych środków.

Innymi słowy, projekt na etapie konkursowym nie może być niezgodny z przepisem art. 71. Organ przez pryzmat tego przepisu może jedynie dokonać oceny, czy beneficjent wykazał trwałość projektu w kontekście okoliczności wymienionych w punktach a/ b/ i c/. Ocena taka nie należy jednak do zakresu kryterium nr 2, uwzględniwszy jego definicję.

Abstrahując od powyższego i uznając, że organ usiłował wykazać brak zgodności projektu z art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013, to i tak zarzucić należy, że nie wskazał z którym punktem przepisu projekt jest niezgodny. Nawet jeśli wziąć pod uwagę punkt b/, czyli kwestie związane ze zmianą własności elementu infrastruktury, w sprawie trudno doszukać się odpowiedzi na pytanie, jakie nienależne korzyści można tu rozpatrywać.

4.6 Ocenę kryterium nr 3 organ związał z argumentami wykazanymi już przy ocenie kryterium nr 2, upatrując w informacjach podanych w studium brak spójności dokumentacji programowej. W istocie, na stronie 4 studium wnioskodawca wskazał, że spółdzielnia sukcesywnie realizuje zadania wynikające z u.s.m. zmierzające do umożliwienia ustanawiania praw odrębnej własności lokali i przenoszenia ich na osoby uprawnione. Natomiast w drugim z przytoczonych przez organ twierdzeń (ze strony 49 studium) wnioskodawca wskazał, że zmodernizowane budynki w ramach projektu pozostają i będą pozostawać w zasobach spółdzielni i podmiotem odpowiedzialnym za eksploatację tego majątku będzie spółdzielnia.

Zdaniem Sądu, wniosek organu, że pomiędzy tymi twierdzeniami zachodzi brak spójności jest wynikiem powierzchownej i pochopnej analizy wniosku, co w efekcie powoduje, że ocena kryterium nr 3 jest bezpodstawna.

Organ nie uwzględnił kwestii, że pierwsze z twierdzeń zostało zawarte we wstępie studium, przy opisie tylko ogólnego zarysu działalności spółdzielni. W kontekście trwałości projektu kluczową rolę odgrywają natomiast te twierdzenia spółdzielni, które zawarte zostały na stronie 49 studium, właśnie w rozdziale pod nazwą Analiza trwałości. Co istotne, twierdzenie, iż zmodernizowane budynki pozostają i będą pozostawać w zasobach spółdzielni powołane zostało z innymi argumentami, które z pewnością wzmacniają twierdzenia wnioskodawcy o trwałości projektu. Wnioskodawca wskazał bowiem, że trwałość projektu zapewniona zostanie w okresie minimum pięciu lat od przekazania przez organ płatności końcowej na rzecz beneficjenta, że nie zajdzie którakolwiek z okoliczności opisana w art. 71 rozporządzenia nr 1303/2013, że nawet w przypadku wyodrębnienia pojedynczych lokali mieszkalnych spółdzielnia pozostanie zarządcą całych nieruchomości, że nie przewiduje się, by w okresie 5 lat od zakończenia zadania, w którejkolwiek z nieruchomości nastąpiła taka sytuacja, aby wyodrębnione zostało

100 % lokali mieszkalnych. Te argumenty nie zostały przytoczone przez organ, co świadczy o powierzchowności oceny.

O pochopności oceny świadczą natomiast wysunięte przez organ wnioski, który założył, że dojdzie do zmiany formy własności i właściciela nieruchomości. Wskazał przy tym na pozbawienie spółdzielni zarządu nieruchomością wykonywanego na podstawie art. 27 u.s.m. oraz na podjęcie uchwały w trybie art. 241 tej ustawy. Założenia te są jednak tylko hipotetyczne - opierają się na przypuszczeniach organu bazującego na stwierdzeniach typu: "realne ryzyko", "z dużym prawdopodobieństwem" (por. pisma z 28 lipca 2017 r. i z 12 września

2017 r.). Założenia te przede wszystkim stoją w sprzeczności z twierdzeniami wnioskodawcy, który jak już wyżej przytoczono, podał, iż nie przewiduje by w okresie 5 lat od zakończenia zadania w którejkolwiek z nieruchomości wyodrębnione zostało 100 % lokali mieszkalnych. Na potwierdzenie tezy, że wyodrębnianie lokali nie jest procesem dynamicznym spółdzielnia przytoczyła zresztą dane, z których wynika, że w ostatnich pięciu latach wyodrębniano w nieruchomościach mniej niż 10 % ogólnej liczby lokali. Powołanie zaś w studium przepisu 26 u.s.m. stanowiącego o przejściu na reżim ustawy o własności lokali po wyodrębnieniu własności lokali nie czyni podstaw do przyjęcia, że taka sytuacja ma właśnie nastąpić.

Odnosząc się do użytego w dokumentacji projektowej pojęcia "wspólnota", należy stwierdzić, że nie można mówić o braku spójności dokumentacji jeśli nie zakwestionowano jednocześnie podmiotu występującego z wnioskiem. Jeśli zatem w sprawie nie było sporne, że wnioskodawcą i beneficjentem pomocy jest Spółdzielnia Mieszkaniowa "K.", to określenie jej mianem wspólnoty należy zakwalifikować jako drobną nieścisłość, omyłkę, nie zaś za brak spójności według kryterium nr 3.

4.7 Podsumowując, poczyniona przez organ ocena w zakresie kryterium nr 2 i 3 świadczy o braku zachowania zasady rzetelności przy ocenie wniosku. W zakresie kryterium nr 2 organ nie zastosował zasad oceny, które wynikały z definicji kryterium, tj. nie wskazał aktu, z którym wniosek jest niezgodny. W zakresie kryterium nr 3, bez poparcia w treści wniosku wykreował argumenty świadczące w jego ocenie o braku spójności projektu. Ponadto za okoliczność świadczącą o braku spójności uznał określanie się przez spółdzielnię mianem "wspólnoty", która to nieścisłość, w kontekście całej sprawy była tylko omyłką, co sygnalizowano już w proteście.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 107 § 3 k.p.a. należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 50 ustawy wdrożeniowej, do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyłączenie to skutkuje tym, że w postępowaniu o udzielenie dofinansowania wnioskodawcy nie przysługują gwarancje procesowe wynikające z powołanych przez skarżącego przepisów. Niemniej, wyłączenie stosowania przepisów k.p.a. nie upoważnia właściwych instytucji do prowadzenia postępowania w sposób dowolny, gdyż w ustawie wdrożeniowej zostały ustanowione odrębne regulacje, opisane w art. 37 ust. 1. Jak już wyżej podniesiono, ocena merytoryczna projektu w zakresie kryterium 2 i 3 została przeprowadzona z naruszeniem tego przepisu. Na instytucji zarządzającej spoczywa po pierwsze obowiązek rozważenia wszelkich wskazanych we wniosku okoliczności niezbędnych do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia, a po drugie obowiązek należytego uzasadnienia zajętego stanowiska, tj. wyjaśnienia z jakich powodów projekt oceniono w przyjęty sposób. W przedmiotowej sprawie instytucja zarządzająca nie zachowała powyższych wymogów.

4.8 Rozpoznając sprawę ponownie instytucja zarządzająca, mając na względzie poczynione wyżej uwagi przeprowadzi stosowne postępowanie, eliminując dotychczasowe naruszenia prawa. W szczególności ponownie oceni kwestię zgodności projektu z obowiązującymi przepisami prawnymi i wytycznymi i odniesie się w swojej ocenie do wszystkich elementów studium w kwestii trwałości projektu. Ustali nadto, czy przywołanie obowiązującego przepisu prawa może stanowić zarzut braku spójności projektu o jakim mowa w badanym kryterium dopuszczającym nr 3. Orzekając w tym zakresie organ będzie miał na uwadze konieczność szczegółowego i przekonywującego uzasadnienia podjętego w ten sposób rozstrzygnięcia.

4.9 Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej Sąd stwierdzając, że ocena projektu w kryterium nr 2 i 3 została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa Ś..

O zwrocie kosztów postępowania (wpis od skargi - 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 480 zł) Sąd orzekł zgodnie z art. 200 i art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a.