Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 901/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 45, art. 133 par. 1, art. 154 par 1, art 185 par. 1, art. 203 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Sędziowie Anna Lech NSA Anna Łuczaj Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2007r. sygn. akt II SA/Wa 1443/06 w sprawie ze skargi M. M. na niewykonanie przez Ministra Obrony Narodowej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 1591/05 w przedmiocie zwolnienia ze służby żołnierza zawodowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Ministra Obrony Narodowej na rzecz M. M. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 stycznia 2007 r., II SA/Wa 1443/06 oddalił skargę M. M. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 listopada 2005 r., II SA/Wa 1591/05 w przedmiocie zwolnienia ze służby żołnierza zawodowego. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 listopada 2005 r. uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] nr [...], w przedmiocie zwolnienia M. M. ze służby wojskowej. W dniu 10 maja 2006 r. M. M. wezwał Ministra Obrony Narodowej do wykonania tego wyroku. Pismem z 19 czerwca 2006 r. - doręczonym skarżącemu w 26 czerwca 2006 r. - został on poinformowany, że w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego został sporządzony projekt decyzji, który oczekiwał na akceptację i podpis Ministra. W dniu [...] Minister Obrony Narodowej wydał decyzję Nr [...] stanowiącą wykonanie wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie. Powyższa decyzja została doręczona M. M. 12 lipca 2006 r.

Pismem z 1 lipca 2006 r, data potwierdzenia odbioru przez organ 6 lipca 2006 r., M. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na niewykonanie wyżej powołanego wyroku i wymierzenie Ministrowi Obrony Narodowej grzywny. W uzasadnieniu skargi wskazał, że pomimo upływu ustawowych terminów do wydania decyzji w sprawie, nie został wykonany prawomocny wyrok, a z informacji którą uzyskał, organ zamierza ponownie powrócić do uchylonej decyzji z [...]. Wobec powyższych okoliczności wnosi o wymierzenie organowi grzywny, oraz o przywrócenie go do służby i wypłacenie wynagrodzenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podkreślił, że po zwrocie 1 czerwca 2006 r. akt osobowych oficera z macierzystej jednostki wojskowej, został przygotowany projekt decyzji, będący wykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2005 r., który oczekiwał na akceptację i podpis Ministra Obrony Narodowej. O fakcie tym skarżący został poinformowany. Następnie [...] Minister Obrony Narodowej wydał decyzję Nr [...] stanowiącą wykonanie powołanego wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Biorąc pod uwagę, że wezwanie to stanowi przesłankę dopuszczalności skargi na niewykonanie wyroku, odwołać się należy w tym miejscu do przepisów działu VIII p.p.s.a., regulującego kwestię wykonania orzeczeń sądowych. Zgodnie z art. 286 § 1 tej ustawy, po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Stosownie do § 2 powołanego artykułu, termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.

W przedmiotowej sprawie M. M. wezwał organ Ministra Obrony Narodowej do wykonania wyroku pismem z 10 maja 2006 r. Pismo wpłynęło do organu dnia 15 maja 2006 r. Pismem z 19 czerwca 2006 r., została udzielona w/w odpowiedź, że w związku z wyrokiem z 22 listopada 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 1591/05 uchylającym decyzję Ministra Obrony Narodowej z [...] nr [...], ponownie rozpatrzono odwołanie od rozkazu Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego nr [...] z [...]. Został sporządzony projekt decyzji, która po podpisaniu zostanie niezwłocznie doręczona. W dniu [...] Minister Obrony Narodowej w wykonaniu wyroku wydał decyzję Nr [...]. Powyższą decyzję M. M. odebrał 12 lipca 2006 r.

Na marginesie powyższych ustaleń wskazać należy, że organ prawidłowo informował skarżącego, że wobec treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2005 r., ponownie przedmiotem rozpoznania jest odwołanie z 3 marca 2005 r. od rozkazu szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego nr [...] z [...] w sprawie zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej.

W skardze kasacyjnej M. M. zaskarżył wyrok Sądu I instancji w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj. przepisu:

1) art. 154 § l p.p.s.a. w związku z przedwczesnym rozstrzygnięciem sprawy przy współwystępowaniu sprzecznych informacji o tym, że z jednej strony wezwanie skarżącego z 10.05.2006 r. wpłynęło do organu 15.05.2006 r., gdy w rzeczywistości wpłynęło 11.05.2006 r., skarga M. M. z 1.07.2006 r. wpłynęła do organu 13 lipca 2006 r. gdy w rzeczywistości wpłynęła do organu 6.07.2006 r., bowiem z jednej strony przesyłka polecona nr [...] nadana 10.05.2006 r. w UP D. l, zawierająca wezwanie skarżącego z 10.05.2006 r., została wydana adresatowi 11.05.2006 r. co wynika z potwierdzenia odbioru przesyłki (dokumentów złożonych w kserokopii do akt sprawy II SA/Wa 1443/06) oraz z drugiej strony przesyłka polecona nr [...] nadana 05.07.2006 r. w UP D. l, zawierająca skargę M. M. z 1.07.2006 r., została wydana adresatowi 6.07.2006 r. co wynika z potwierdzenia odbioru przesyłki, zaś teczka akt personalnych strony wpłynęła do JW [...] przy piśmie [...] z 19 kwietnia 2006 r. z Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego MON, gdzie ponownie ją przesłano 19 maja 2006 r. za pismem [...] z dnia 19.05.2006 r., a nie 1.06.2006 r.;

2) art. 133 § l w zw. art. 151 p.p.s.a. w związku z pominięciem przy kształtowaniu rozstrzygnięcia w sprawie, dokumentów załączonych do skargi strony z 1.07.2006 r. o wymierzenie grzywny z tytułu niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z 22 listopada 2005 r., które to naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stawiając powyższe zarzuty wniesiono o: 1. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2007 r. i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania oraz 2. zasądzenie od Ministra Obrony Narodowej na rzecz skarżącego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu w II instancji według norm przepisanych.

W uzasadnieniu stwierdzono, że prawdopodobnie na podstawie wybranych materiałów z akt sprawy II SA/Wa 1443/06 (w uzasadnieniu wyroku nawet nie zadeklarowano na podstawie jakich dowodów oparto rozstrzygnięcie) Sąd I instancji ustalił, że wezwanie skarżącego z 10.05.2006 r. wpłynęło do organu 15.05.2006 r., a skarga M. M. z 1.07.2006 r. wpłynęła do organu 13 lipca 2006 r. Tymczasem przesyłka polecona nr [...] nadana 10.05.2006 r. w UP D. l, zawierająca wezwanie skarżącego z 10.05.2006 r., została wydana adresatowi 11.05.2006 r., co jednoznacznie wynika z potwierdzenia odbioru przesyłki (dokumentów złożonych w kserokopii do akt sprawy II SA/Wa 1443/06) oraz z drugiej strony - przesyłka polecona nr [...] nadana 05.07.2006 r. w UP D. l, zawierająca skargę M. M. z 1.07.2006 r., została wydana adresatowi dnia 6.07.2006 r., co z kolei wynika również z potwierdzenia odbioru przesyłki. Nadto teczka akt personalnych strony wpłynęła do JW [...] przy piśmie [...] z 19 kwietnia 2006 r. z Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego MON, gdzie ponownie ją przesłano 19 maja 2006 r. za pismem [...] z dnia 19.05.2006 r., a nie 1.06.2006 r. Sąd słusznie podniósł, że wezwanie strony do wykonania wyroku stanowi przesłankę dopuszczalności skargi na niewykonanie wyroku oraz że termin ustawowy do załatwienia skargi przez organ administracji (art. 286 § l p.p.s.a.) należy liczyć od dnia doręczenia akt organowi. W rzeczywistości nie ustalono nawet tego terminu (zwrotu akt z sądu do organu) i jedynie w odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu podnosił, że 10 marca 2007 r. doręczono organowi prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 22 listopada 2005 r. Można domniemywać, że wówczas także doręczono organowi także akta sprawy wraz z tym wyrokiem, jakkolwiek deklaracje pełnomocnika organu mogą budzić i dla strony budzą wątpliwości.

Rozstrzygnięcie Sądu I instancji jest wadliwe, bo co najmniej przedwczesne z uwagi na to, że jednocześnie w aktach sprawy znajdowało się pismo strony z 17.08.2006 r. przedstawiające, iż teczka akt personalnych strony wpłynęła do JW [...] przy piśmie [...] z 19 kwietnia 2006 r. z Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego MON, gdzie ponownie ją przesłano 19 maja 2006 r. za pismem [...] z 19.05.2006 r., a nie 1.06.2006 r. W opinii skarżącego powyższe sprzeczne informacje wymagają dalszego postępowania wyjaśniającego. Wydanie wyroku, gdy niewyjaśnione pozostają sprzeczności w wyjaśnieniu organu, dokumentach urzędu pocztowego (zwrotnych potwierdzeniach odbioru) oraz w dokumencie z JW [...] z dnia 5.12.2006 r. Nr [...], było przedwczesne i stanowiło naruszenie art. 154 § l p.p.s.a. Taki pogląd znajduje wsparcie np. w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 stycznia 2007 r., sygn. akt. I OSK 2015/06. Pominięcie przy kształtowaniu rozstrzygnięcia w sprawie, dokumentów załączonych do skargi strony z 1.07.2006 r. o wymierzenie grzywny z tytułu niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2005 r., uprawnia również do stawiania zarzutu, że doszło do naruszenia przepisów art. 133 § l w zw. z art. 151 p.p.s.a., bo w tym konkretnym przypadku Sąd nie rozstrzygał sprawy na podstawie akt sprawy II SA/Wa 1443/06, lecz wybranych dokumentów złożonych do tych akt (czyli dokumentów nie wszystkich spośród tam zgromadzonych). Wzmianka o tym, że odpowiedzi na skargę udzielał "organ Komendant Główny Policji" jest przez stronę traktowana jako oczywista omyłka przy redagowaniu uzasadnienia zaskarżonego wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W postępowaniu przed NSA prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). NSA jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonymi przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres.

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, albowiem podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie są trafne.

Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Przy tym aktami sprawy w rozumieniu tego przepisu są zarówno akta sądowe, jak i przedstawione sądowi administracyjnemu akta administracyjne - por. wyr. NSA z 9 września 2005 r., FSK 1925/04, LEX nr 173085. Wszelkie pisma strony (art. 45 p.p.s.a.), kierowane do sądu administracyjnego, jak i dołączone do nich załączniki, wchodzą w skład akt sądowych. Jeżeli więc zachodzą rozbieżności między dokumentami przedstawionymi sądowi przez skarżącego, a dokumentami znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy, to obowiązkiem sądu jest te rozbieżności wyjaśnić.

W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie tego nie uczynił, czym naruszył postanowienia art. 133 § 1 p.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Za trafny należało również uznać zarzut naruszenia art. 154 § l p.p.s.a., albowiem podjęte przez Sąd I instancji w sprawie rozstrzygnięcie jest co najmniej przedwczesne, ponieważ zostało podjęte, pomimo niewyjaśnienia stanu faktycznego tej sprawy.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za mającą usprawiedliwione podstawy i stosownie do art. 185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na zasadzie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.