Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1492/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 70d ust. 2, art. 70zn ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 450
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi J. G., K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] . nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr[...] w sprawie odmowy rejestracji pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym[...] .

W podstawie prawnej decyzji wskazano art. 74 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 2 lit. c w związku z art. 72 ust. 1, art. art. 70d oraz art. 70zs ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 110 ze zm.) oraz § 19 ust. 3 pkt 3 i ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2355 ze zm.).

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Postępowanie zostało wszczęte w dniu 21 lipca 2020 r. na wniosek K. P. oraz J. G. prowadzących razem spółkę cywilną A s. c. (dalej: strony), który dotyczył rejestracji czasowej pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym [...] w celu przejazdu pojazdu związanego z koniecznością dokonania jego badania technicznego.

Zgodnie z art. 74. ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (dalej: uPrd), czasowej rejestracji pojazdu dokonuje się m. in. na wniosek właściciela pojazdu - w celu umożliwienia przejazdu pojazdu związanego z koniecznością dokonania jego badania technicznego lub naprawy. Stosownie do § 19 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2355 ze zm.), w przypadku czasowej rejestracji, o której mowa w art. 74 ust. 2 pkt 2 ustawy, pojazdu wcześniej niezarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, właściciel pojazdu do wniosku o czasową rejestrację pojazdu dołącza odpowiednio dokumenty, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-4, 6 lub 6a uPrd. Jeśli natomiast czasowa rejestracja pojazdu jest dokonywana w związku z koniecznością przeprowadzenia badania technicznego pojazdu, o którym mowo w ort. 74 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy, właściciel pojazdu nie ma obowiązku przedłożenia dokumentu, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy (chodzi zaświadczenie z przeprowadzonego badania technicznego).

W art. 72 ust. 1 pkt. 3 uPrd mowa jest m.in.o konieczności dołączenia dokumentu w postaci świadectwa zgodności WE albo świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu - jeżeli są wymagane.

W wydruku zawierającym dane techniczne oraz identyfikacyjne pojazdu Wnioskodawcy określili rodzaj pojazdu mianem "pojazdu specjalnego - przyczepy do przewozu osób, wchodzącej w skład kolejki turystycznej" . Natomiast, zdaniem organu, załączona do wniosku dokumentacja wskazuje na to, że jest to nowy pojazd - przyczepa, która stanowić ma element kolejki turystycznej. Zgonie z klasyfikacją pojazdów, stanowiącą załącznik nr 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r,, poz. 2130), przedstawiony do rejestracji pojazd winien być bowiem określony rodzajowo przez producenta jako "przyczepa -kolejka turystyczna".

W celu ustalenia właściwej kwalifikacji pojazdu organ sięgnął do definicji ustawowych zawartych w art. 2 pkt 32, 34, 44, 49, 49a, 50 oraz 62 uPrd, zgodnie z którymi:

32) pojazd silnikowy - pojazd wyposażony w silnik, z wyjątkiem motoroweru i pojazdu szynowego;

34) pojazd wolnobieżny - pojazd silnikowy, którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, z wyłączeniem ciągnika rolniczego;

36) pojazd specjalny - pojazd samochodowy lub przyczepę przeznaczone do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia; w pojeździe tym mogą być przewożone osoby i rzeczy związane z wykonywaniem tej funkcji;

44) ciągnik rolniczy - pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia rozwijanie prędkości nie mniejszej niż 6 km/h, skonstruowany do używania łącznie ze sprzętem do prac rolnych, leśnych lub ogrodniczych; ciągnik taki może być również przystosowany do ciągnięcia przyczep oraz do prac ziemnych;

49) zespół pojazdów - pojazdy złączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość; nie dotyczy to pojazdów złączonych w celu holowania;

“ 49a) kolejka turystyczna - zespół pojazdów składający się z ciągnika rolniczego, którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, albo pojazdu wolnobieżnego oraz przyczepy (przyczep) dostosowanej do przewozu osób, wykorzystywanych w ramach prowadzonej działalności w zakresie świadczenia usług

turystycznych;

50) przyczepa - pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem;

62) nowy pojazd - pojazd fabrycznie nowy, który nie był zarejestrowany.

Z przedłożonej w sprawie dokumentacji wynika, iż do rejestracji czasowej zgłoszono pojazd nowy, dotychczas nierejestrowany, służący w zamyśle producenta do przewozu osób, będący przyczepą wchodzącą w skład kolejki turystycznej, a jednocześnie nieposiadający świadectwa zgodności WE albo świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu, które - w ocenie tut. organu - jest niezbędne do możliwości zrealizowania rejestracji czasowej przedmiotowego pojazdu.

Zdaniem organu błędne jest klasyfikowanie przedmiotowego pojazdu jako pojazdu specjalnego, a więc jako pojazdu samochodowego lub przyczepy przeznaczonych do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia (w pojeździe tym mogą być przewożone osoby i rzeczy związane z wykonywaniem tej funkcji). W definicji legalnej kolejki turystycznej ustawodawca nie zawarł stwierdzenia, które mogłoby wskazywać, iż jest to zespół pojazdów specjalnych czy też, że poszczególne pojazdy wchodzące w skład kolejki turystycznej należy traktować (klasyfikować) jako pojazdy specjalne.

Nie stwierdzono przy tym, że przyczepa (czyli pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem) jest pojazdem wolnobieżnym (czyli pojazdem silnikowym, którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, z wyłączeniem ciągnika rolniczego) dlatego, że wchodzi w skład kolejki turystycznej (a to zespołu pojazdów składającego się z ciągnika rolniczego, którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, albo pojazdu wolnobieżnego oraz przyczepy (przyczep) dostosowanej do przewozu osób, wykorzystywanych w ramach prowadzonej działalności w zakresie świadczenia usług turystycznych.) Fakt, iż przyczepa zgłoszona do rejestracji czasowej jako element składowy kolejki turystycznej będzie ciągnięta przez pojazd wolnobieżny (czy też ciągnik rolniczy), nie daje podstawy prawnej do traktowania jej na równi z pojazdem wolnobieżnym bądź ciągnikiem rolniczym, co godziłoby wprost w rozumienie przyczepy na gruncie uPrd (niezależnie od tego czy zgłoszono do rejestracji przyczepę-kolejkę turystyczną czy przyczepę specjalną).

Na gruncie aktualnych przepisów prawa powszechnie obowiązującego przyjąć należy, że zasadniczo każda przyczepa - w przeciwieństwie do pojazdu wolnobieżnego - podlega konieczności dokonania przez producenta tzw. homologacji bądź uzyskania dopuszczenia jednostkowego. Przyczepa nowa, w której po wyprodukowaniu, a przed wprowadzeniem do obrotu nie dokonywano istotnych zmian, wykorzystywana do używania przede wszystkim na drogach publicznych (a nie np. w portach lotniczych czy kamieniołomach), nie została zwolniona z tego obowiązku, co wynika z art. 70d ust. 1 uPrd - "Producent nowego typu pojazdu, typu przedmiotu wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu pojazdu, typu przedmiotu wyposażenia lub części odpowiednie świadectwo homologacji typu WE, z zastrzeżeniem ust. 2-6" oraz z art. 70zn ust. 1 i 2 pkt. 1 uPrd. - "Spełnienie odpowiednich warunków lub wymagań technicznych danego pojazdu, potwierdza się dopuszczeniem jednostkowym pojazdu. ust. 2. Dopuszczeniu jednostkowemu pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 3-6, podlega nowy pojazd przed wprowadzeniem do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na którego typ producent lub importer nie uzyskał świadectwa homologacji typu WE pojazdu albo świadectwa homologacji typu pojazdu;

Powyżej przytoczone regulacje krajowe są zbieżne z treścią art. 2 dyrektywy 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 05.09.2007 r. ustanawiającej ramy dla homologacji pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, części i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów (dyrektywa ramowa) - Dz. U. UE.L.2007.263.1. - dostępna pod adresem https://eur-lex.europa.eu/legalcontent/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32007L0046&from=PL.

Po wezwaniu do usunięcia braków formalnych jedna ze stron – J. G.- oświadczył m. in., że pojazdy te produkuje seryjnie i przyczepa wchodząca w skład kolejki turystycznej jest pojazdem specjalnym wchodzącym w skład kolejki turystycznej, a tworzącym zespół pojazdów, a także dodała, iż przedstawione do rejestracji przyczepy stanowiące składowe kolejek turystycznych (złożono bowiem trzy bliźniacze wnioski o rejestrację czasową) spełniają warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 2 czerwca 2010 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów wchodzących w skład kolejki turystycznej oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2010 r. nr 110 poz. 729).

Organ rejestrując pojazd czasowo (celem przejazdu na badanie techniczne), dopuszcza go do ruchu na określony prawem czas i musi mieć przy tym na względzie treść art. 66 ust. 1 uPrd, który stanowi, że pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego:

1) nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących iub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu a drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę;

2) nie zakłócało spokoju publicznego przez powodowanie hałasu przekraczającego poziom określony w przepisach szczegółowych;

3) nie powodowało wydzielania szkodliwych substancji w stopniu przekraczającym wielkości określone w przepisach szczegółowych;

4) nie powodowało niszczenia drogi;

5) zapewniało dostateczne pole widzenia kierowcy oraz łatwe, wygodne i pewne posługiwanie się urządzeniami do kierowania, hamowania, sygnalizacji i oświetlenia drogi przy równoczesnym jej obserwowaniu;

6) nie powodowało zakłóceń radioelektrycznych w stopniu przekraczającym wielkości określone w przepisach szczegółowych. Nawet czasowe dopuszczenie do ruchu przyczepy służącej do przewozu osób (wykorzystywanej - z definicji - w ramach prowadzonej działalności w zakresie świadczenia usług turystycznych), będącej pojazdem nowym, nierejestrowanym, ale też nieposiadającym wymaganej dla przyczep tzw. homologacji czy np. dopuszczenia jednostkowego, obiektywnie zagraża szeroko pojętemu bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Na marginesie dodać należy, że w polskim systemie prawnym nie jest znana konieczność wykonania badania technicznego nowego pojazdu - przyczepy przed jej pierwszą rejestracją (w myśl art. 81 ust. 4 uPrd), ponieważ pojazd taki rejestrowany być powinien czasowo (czy to z urzędu czy na wniosek właściciela) w oparciu o świadectwo zgodności WE albo świadectwo zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenie jednostkowe pojazdu, decyzję o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwo dopuszczenia indywidualnego W E pojazdu. Właściciel m. in. ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej lub przyczepy jest obowiązany przedstawiać go do badania technicznego okresowego, jednakże dotyczy to sytuacji, gdy pojazd sprowadzono na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bądź jeśli jest on uprzednio zarejestrowany w Polsce.

Przepis art. 63 ust. 3 uPrd statuuje, iż przewóz osób w przyczepie jest zabroniony, z tym że dopuszcza się przewóz osób w przyczepie (przyczepach) kolejki turystycznej pod warunkiem, że osoby te przewożone są wyłącznie na miejscach siedzących. Rejestracja pojazdu, w tym rejestracja czasowa, odbywa się w oparciu o przepisy rangi ustawowej, które poparte są odpowiednio regulacjami stosownych aktów wykonawczych. Na podstawie tak zgromadzonego materiału dowodowego organ I instancji stwierdza, że opisywana przyczepa marki[...] o numerze identyfikacyjnym [...] niewątpliwie nie spełnia wymogów formalnych do jej czasowej rejestracji na wniosek właściciela w celu konieczności wykonania badania technicznego. Strona przedstawiła bowiem dokumenty, które nie są wystarczające w przedmiotowej sprawie, a także - pomimo otrzymanego wezwania – nie uzupełniła braków tejże dokumentacji o wszystkie wymagane załączniki. Mając na względzie powyższe orzeka się jak w sentencji decyzji.

W odwołaniu z 31 lipca 2020 r. Strony – wspólnicy spółki cywilnej A, będącej producentem pojazdów (przyczep) marki [...] zakwestionowali przedmiotową decyzję, jak również dwie inne, dotyczące analogicznej sytuacji. Jak wyjaśniają, są producentami przyczep, a jako producenci kolejek turystycznych posiadają Kod Producenta Pojazdów. Wezwanie organu I instancji z dnia 10.07.2020 roku do uzupełnienia dokumentów było ( ich zdaniem) niezasadne, nie są one bowiem wymagane, natomiast wymagane ma być dodatkowe badanie techniczne o którym mowa w art. 81 ust 3 i 81 ust 11 pkt 2 lit a uPrd . Załączyli też pismo Dyr. Departamentu Transportu MI z dnia 27.07 .2020 r. na poparcie swojego stanowiska.

W skardze z 23 października 2020 r. strony (dalej: skarżący), reprezentowane przez pełnomocnika, podnoszą zarzut naruszenie przepisów prawa, mających wpływ na wynik sprawy, a to;

1/ art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, w sytuacji gdy przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem prawa

materialnego obligującym organ odwoławczy do uchylenia badanej decyzji i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez rejestracje pojazdu;

2/ art. 70d ust. 1-2 i art. 70zn ust. 3 uPrd poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do nieuzasadnionego wniosku, że badany pojazd wymaga uzyskania świadectwa zgodności WE albo świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu, podczas gdy wskazany pojazd jest zwolniony z obowiązku dostarczenia wyżej wymienionych dokumentów.

W związku z tymi zarzutami pełnomocnik wnosi o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia[...] Wnosi również o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na podstawie art. 200 i 205 § 1 i 2 p.p.s.a.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że w ocenie skarżących, wyrażonej już w odwołaniu, do rejestracji ww. pojazdu nie są wymagane dokumenty, których domagał się Starosta (chodzi o: świadectwo zgodności WE albo świadectwo zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenie jednostkowe pojazdu, decyzję o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwo dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu). Ponadto, do odwołania załączono pismo Dyrektora Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury z dnia 27 lipca 2020 r. (DTD-4.4400.170.2020), w którym wskazano, że pojazd wolnobieżny nie podlega obowiązkowi uzyskania świadectwa homologacji typu u oraz dopuszczenia jednostkowego pojazdu (zgodnie z przytoczonym w tym piśmie art. 70d ust. 2 oraz art. 70zn ust. 3 uPrd. Dokładnie wskazano, że "(...) Obowiązkowi takiemu nie podlega również przyczepa dostosowana do przewozu osób wchodząca w skład kolejki turystycznej z uwagi na to, iż nie kwalifikuje się do kategorii pojazdu O i R, określonych na potrzeby wymagań homologacyjnych w załączniku nr 2 do ww. ustawy (...)".

Zgodnie z art. 70d ust. 2 uPrd, nowy typ pojazdu zaprojektowanego i zbudowanego do użytku przede wszystkim na placach budowy, w kamieniołomach, w obiektach portowych lub w portach lotniczych oraz pojazdu wolnobieżnego nie podlega obowiązkowi uzyskania świadectwa homologacji typu WE pojazdu oraz

świadectwa homologacji typu pojazdu. Producent tego typu pojazdu może wystąpić o

dopuszczenie fakultatywne poprzez uzyskanie świadectwa homologacji typu WE pojazdu, potwierdzającego spełnienie odpowiednich wymagań technicznych, w zakresie, w jakim ten typ pojazdu spełnia wymagania określone w załącznikach IV i XI do dyrektywy 2007/46AA/E.

Zgodnie natomiast z art. 70zn ust. 3 uPoRD nowy pojazd zaprojektowany i zbudowany do użytku przede wszystkim na placach budowy, w kamieniołomach, w obiektach portowych lub w portach lotniczych, pojazd wolnobieżny, pojazd kategorii M1 przeznaczony do zawodów sportowych nie podlega obowiązkowi uzyskania dopuszczenia jednostkowego pojazdu. Producent takiego pojazdu może wystąpić o dopuszczenie fakultatywne poprzez uzyskanie dopuszczenia jednostkowego pojazdu, jeżeli pojazd spełnia odpowiednie warunki lub wymagania techniczne obowiązujące w procedurze dopuszczenia jednostkowego pojazdu, określone w przepisach wydanych na podstawie art. 70zs ust. 1 pkt 1.

Z powyższych przepisów wynika zatem jednoznacznie, że co do zasady nowy typ pojazdu zaprojektowanego i zbudowanego do użytku nie podlega obowiązkowi uzyskania żądanych przez organ I instancji dokumentów. Sformułowanie zawarte we wskazanych przepisach "przede wszystkim" oznacza, że wskazane cele użytku nie odnoszą się tylko do działań na placach budowy, w kamieniołomach, w obiektach portowych lub w portach lotniczych. Wskazane funkcje są tymi głównymi ale nie tylko jedynymi, toteż wskazany krąg pojazdów o określonej funkcji nie został określony w zamkniętym katalogu. Prawodawca bowiem dopuścił również inne cele niż, te wymienione wprost w przepisie. Nie można z góry zatem wykluczyć, iż nowy typ pojazdu zaprojektowanego i zbudowanego do użytku turystycznego (typu przyczepa) nie może zostać zaliczony w poczet pojazdów, o których mowa w art. 70zn ust. 3 i art. 70d ust. 2 uPrd. Brak jest bowiem przepisu wyraźnie wskazującego tego rodzaju konsekwencję prawną. Wobec czego zaprezentowana wykładnia organów obu instancji musi budzić poważne wątpliwości.

Powyższe jest o tyle istotne, gdyż po myśli art. 70d ust. 2 i art. 70zn ust. 3 tych

przepisów nie stosuje się do pojazdów, o których mowa w załączniku nr 2 do ustawy, oraz do tramwaju i trolejbusu. Co oznacza, że od wskazanej wyżej zasady wyłączającej obowiązek uzyskania wskazanych w tych przepisach dokumentów ustawodawca określił wyjątki we wspomnianym załączniku nr 2.

Przy czym w odniesieniu do przyczep - z takim pojazdem mamy bowiem do czynienia w sprawie będącej przedmiotem skargi - w powołanym załączniku wymienione są wyłącznie przyczepy (pojazdy) kategorii O, w tym;

1) kategoria 01: przyczepy o maksymalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 750 kg;

2) kategoria 02; przyczepy o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 750 kg,

ale nieprzekraczającej 3,51;

3) kategoria 03: przyczepy o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 3,51, ale

nieprzekraczającej lOt;

4) kategoria 04: przyczepy o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 10 t.

Ponadto wskazane są przyczepy rolnicze (kategorii R), w tym;

1) kategoria R1; przyczepy o maksymalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 1,51;

2) kategoria R2; przyczepy o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 1,5 t, ale

nieprzekraczającej 3,5 t;

3) kategoria R3: przyczepy o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t, ale

nieprzekraczającej 21 t;

4) kategoria R4; przyczepy o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 21 t.

Dodatkowo należy zaznaczyć, że Każda kategoria przyczep oznaczona jest także

indeksem "a" lub "b", zależnie od jej konstrukcyjnej prędkości:

- "a" dla przyczep o maksymalnej prędkości konstrukcyjnej mniejszej lub równej 40

km/h,

- "b" dla przyczep o maksymalnej prędkości konstrukcyjnej większej niż 40 km/h.

Konstrukcja powołanego już art. 70d ust. 2 i art. 70zn ust. 3 oraz odniesienie do treści załącznika nr 2 uPoRD, prowadzą zatem do stwierdzenia, że skoro przyczepa dostosowana do przewozu osób wchodząca w skład kolejki turystycznej (będąca przedmiotem rozstrzygnięcia zarówno organu I instancji, jak i Kolegium) nie została wymieniona w powołanym już załączniku (nie ma takiej kategorii przyczepy w ramach kategorii O i R), to należy przyjąć, że art. 70d ust. 2 i art. 70zn ust. 3 uPoRD należy zastosować do przyczepy wchodzącej w skład kolejki turystycznej - w kontekście zwolnienia z obowiązku uzyskania żądnych przez organ I instancji dokumentów. Gdyby bowiem racjonalny ustawodawca chciał nałożyć taki obowiązek na stronę, to wymieniłby ten typ pojazdu we wskazanym załączniku, tak jak to zrobił w stosunku do innych przeczep stanowiących nowy typ pojazdu.

Taki pogląd został również zaprezentowany w piśmie Dyrektora Departamentu

Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury z dnia 27 lipca 2020 r. (DTD- 4.4400.170.2020). Z treści tego dokumentu wynika jasno, że "(...) Obowiązkowi takiemu - tzn. uzyskania świadectwa homologacji oraz dopuszczenia jednostkowego pojazdu (przypis skarżącego) - nie podlega również przyczepa dostosowana do przewozu osób wchodząca w skład kolejki turystycznej z uwagi na to, iż nie kwalifikuje się do kategorii pojazdu O i R, określonych na potrzeby wymagań homologacyjnych w załączniku nr 2 do ww. ustawy.

Tymczasem organ II instancji przyjął wykładnie restryktywną, rozstrzygającą wątpliwości na niekorzyść strony skarżącej, powołując się m.in. na kwestie dotyczące

bezpieczeństwa konstrukcji tego pojazdu, zapominając przy tym, iż brak obowiązku uzyskania żądanych dokumentów przez organ wcale nie oznacza braku jakiekolwiek kontroli technicznej nad pojazdami dopuszczonymi do ruchu drogowego. Brak tego obowiązku oznacza bowiem, że taki pojazd jest dopuszczony na podstawie badań technicznych pojazdu przeprowadzonych na okręgowej stacji kontroli pojazdów. Niemniej, organy obu instancji, nie powołując się na żaden przepis prawa, stwierdziły, że badanie techniczne pojazdu nie przeprowadza się dla pojazdu nowego. Jednakże, wbrew temu stanowisku, powyższa możliwość wynika wprost z art. 74 ust. 2 uPoRD, który nie wyklucza możliwości czasowej rejestracji takiego pojazdu, a także z art. 81 ust. 1 uPoRD, który explicite stanowi, że właściciel m.in. pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, (...) lub przyczepy jest obowiązany przedstawiać do badania technicznego. Wyłączenia od powyższego obowiązku (tj. badań) regulują kolejne ustępy wskazanego wyżej przepisu. Z ich treści natomiast nie wynika, iż badania techniczne nie obejmują pojazdów nowych, albowiem te pojazdy nie wymagają badań tylko wówczas, gdy wydano świadectwo zgodności WE, świadectwo zgodności, dopuszczenie jednostkowe pojazdu, decyzję o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwo dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu. Z takim jednak przypadkiem nie mamy do czynienia.

Co ważne, nie wiadomo na jakiej podstawie faktycznej organy przyjęły, że badanie techniczne pojazdu jest niewystarczające z uwagi na brak technicznej możliwości zbadania niektórych wymogów pojazdu. Powyższemu twierdzeniu strona skarżąca kategorycznie zaprzecza, gdyż do tej pory wszelkie uprzednio wyprodukowane przez nią kolejki turystyczne były badane i weryfikowane przez okręgowe stacje kontroli pojazdów a następnie rejestrowane przez właściwe organy. Jest to logiczną konsekwencją analizowanych regulacji. Skoro bowiem nowy pojazd wolnobieżny przewożący ludzi i będący częścią kolejki turystycznej jest zwolniony z obowiązku uzyskania homologacji, a przez to wymaga się w stosunku do niego wyłącznie badań technicznych, o czym stanowi art. 81 ust. 1 uPoRD, to tym bardziej druga część składowa kolejki (przyczepa) - jako prostsza pod kątem technicznym konstrukcja – może być w ten sam sposób przebadana, co też w dotychczasowej praktyce skarżących było wystarczające do zapewnienia spełnienia wszelkich wymogów bezpieczeństwa dla wskazanych wyżej pojazdów.

Zdaniem strony skarżącej organy powołują się zatem wyłącznie na własne odczucia i oceny nie poparte żadnymi dowodami zgromadzonymi w sprawie, które nadto przeczą dotychczasowym doświadczeniom strony skarżącej. Strona już bowiem zarejestrowała kilka przyczep na podstawie pozytywnej decyzji tego samego organu I instancji oraz szczegółowych badań technicznych, które były przeprowadzone w okręgowych stacjach kontroli pojazdów, które nigdy nie kwestionowały możliwości dokonywania tego typu badań. Dopuszczone zaś do ruchu przyczepy stanowią do dnia dzisiejszego bezpieczne i sprawne pojazdy obsługujące ruch turystyczny w regionie.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Spór w istocie rzeczy idzie o to jak zakwalifikować pojazd zgłoszony do rejestracji czasowej, a więc czy jest to pojazd mieszczący się w hipotezie art. 70d ust. 2 uPrd i art. 70zn ust. 3 uPoRD i nie jest jednocześnie wymieniony w załączniku nr 2 do ustawy (jak twierdzą skarżący), co oznaczałoby wyłączenie obowiązku uzyskiwania świadectwa homologacji typu WE pojazdu, świadectwa homologacji typu pojazdu oraz uzyskania dopuszczenia jednostkowego pojazdu., czy też jest pojazdem nowym w rozumieniu art. 70d ust. 1 uPrd (jak twierdzą organy orzekające w sprawie), co z kolei niosło by za sobą konieczność uzyskania jednego z wymienionych świadectw albo dopuszczenia jednostkowego.

W ocenie Sądu rację trzeba przyznać organom, bowiem przedmiotowy pojazd – przyczepa jest "nowym pojazdem" i jako taki podlega ogólnej zasadzie określonej w art. 70d ust. 1 uPrd zgodnie z którą: "Producent nowego typu pojazdu, typu przedmiotu wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu pojazdu, typu przedmiotu wyposażenia lub części odpowiednie świadectwo homologacji typu WE, z zastrzeżeniem ust. 2-6."

Analiza definicji ustawowych rodzajów pojazdów poddanych regulacji zawartych w ustawie Prawo ruchu drogowym, prowadzi do wniosku, że przyczepy nie można zakwalifikować do grupy "pojazdów specjalnych", bowiem nie jest przeznaczona do wykonywania specjalnej funkcji (art. 2 pkt. 36 - pojazd samochodowy lub przyczepa przeznaczone do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia; w pojeździe tym mogą być przewożone osoby i rzeczy związane z wykonywaniem tej funkcji), nie należy także do kategorii pojazdów określanych jako "kolejka turystyczna" z tej racji, że może stanowić jeden z jej składników (kolejka turystyczna to zgodnie z art. 2 pkt. 49a uPrd, zespół pojazdów składający się z ciągnika rolniczego, którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, albo pojazdu wolnobieżnego oraz przyczepy (przyczep) dostosowanej do przewozu osób, wykorzystywanych w ramach prowadzonej działalności w zakresie świadczenia usług turystycznych). Spełnia natomiast wymogi odnoszone do "przyczepy" (pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem – art. 2 pkt. 50 uPrd) oraz do "nowego pojazdu", a więc pojazdu fabrycznie nowego, który nie był zarejestrowany (art. 2 pkt. 62 uPrd).

Przyczepa, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, pozostaje także poza grupą pojazdów wskazanych w art. 70d ust. 2 uPrd, gdzie mowa jest o nowych typach pojazdów zaprojektowanych i zbudowanych do użytku przede wszystkim na placach budowy, w kamieniołomach, w obiektach portowych lub w portach lotniczych oraz pojazdach wolnobieżnego, które nie podlegają obowiązkowi uzyskania świadectwa homologacji typu WE pojazdu oraz świadectwa homologacji typu pojazdu. Nie mieści się także w grupie pojazdów wskazanych w art. 70zn ust. 3 uPoRD, zgodnie z którym nowy pojazd zaprojektowany i zbudowany do użytku przede wszystkim na placach budowy, w kamieniołomach, w obiektach portowych lub w portach lotniczych, pojazd wolnobieżny, pojazd kategorii M1 przeznaczony do zawodów sportowych nie podlega obowiązkowi uzyskania dopuszczenia jednostkowego pojazdu.

W tym stanie rzeczy skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.